İçindekiler
Sektörel Haberler
İçmimarlar Odası’ndan Haberler
Portre
Proje
Firma Söyleşi
Üniversite Tanıtım
Makale
Leyla ve Pınar Yurdun Söyleşisi
Mimar Nurten Yener Söyleşisi
Resim ve Çizimler - İçmimar İ. Altay Göker
TMMOB İçmimarlar Odası Haberler
İçmimar Metin Kaşo Söyleşisi
Haçik Mosik Evi - İçmimar Nadya Akabi (Reisyan) Haçaduryan
Senexpo Fuarcılık-7. Lighttech Aydınlatma , Avize ve Elektirik Teknolojileri Fuarı,
Yönetim Kurulu Başkanı Çetin Şenyurt Söyleşisi
64
Marmara Üniversitesi - İçmimarlık ve Çevre Tasarım Bölümü Başkanı
Prof. Meltem Eti Proto Söyleşisi
68
B. Burak Kaptan, İçmimarlıkta Meslek Kuruluşu ve Örgütlenme Sorunu - 3
Blogna Süreci ve Unvan Kullanımı
73
Yrd. Doç. Dr. Rabia K. Doğan, Selçuk Üniversitesi, İçmimarlık ve Çevre Tasarım
Bölüm Başkanı, Ankara - Hazine Müsteşarlığı Binası ve Halk Bankası Genel Müdürlüğü
Binası Üzerine Bir İnceleme
76
Özlem Güven, Ev: Dışarısı ve İçerisi Arasında Ruhsal Bir Deri
80
Prof. Dr. Nurten Unansal, Türkiye’de İçmimarlık Tarihine Bir Bakış-IV
83
Doç.Dr. Deniz Yazıcıoğlu, İTÜ, İçmimarlık Bölümü, İç Mekan Tasarımında Mekansal
Algının Artırılmasına Yönelik Ön Çalışmalar
90
Makale:Shashi Caan, Shashi Caan Collective, New York, Fikir birliği ya da kafa karışıklığı,
İEÜ, İçmimarlık ve Çevre Tasarımı Bölümü, çeviri: Araş. Gör. Zeynep Tuna Ultav
92
Prof. Dr. Sadun Ersin, Türkiye’de Endüstri Tasarımı Eğitimi Nasıl, Nerede ve
Ne Zaman Başladı
Dünyadan Mekan Tasarım
Dünyadan Ürün Tasarım
Sergi
Organik
Bir Mekan
Gezi
Mesleki Yayınlar
Fuar Takvimi
Kültür Sanat
6
38
41
42
47
50
60
Buluşmalar Sergisi - Ortaköy Kültür Merkezi
İzmir Şube, N. Pınar Köstepen Sanatçı İçmimarlar Resim ve Fotoğraf Sergisi
Glutensiz Yaşam
Públic - Beyoğlu
Amerika - Portland
96
98
108
116
118
120
122
124
130
131
132
Reklam İndeksi
Extreme Audio
Ön Kapak İçi
Massive
Ön Kapak İçi Yanı
Emin Kaya Collection
02
Mod Tasarım
03
Erduş Shower
05
Fiberli
07
Yurtbay Seramik
09
Solenne
11
Turkuaz Seramik
13
Taç Perde
15
Form Sistemleri
17
Başkentliler
19
Tuna Ofis Mobilyaları
21
Hakman
23
Efe Cam
25
Render Farm
27
Creavit
29
Sülekler
31
Zehneder Group
33
Artpan
35
Lighttech Aydınlatma Fuarı
36
Hamam Mobilya
49
Blanco
63
Opçin Mobilya
67
Zeyhan Aydınlatma
97
Mosso - Maren Mimarlık
99
Petek Banyo
101
Seranit
107
Royal Halı
109
Zivella
111
Araz Aydınlatma
113
Pierre Cardin
115
Twinkle Aydınlatma
121
Klasik Dekor
123
Serko Halı
129
Tavcam
136
Samur Halı
Arka Kapak İçi
Özcan Aydınlatma
Arka Kapak
Türkiye / Firma Haber
Seramik, banyo, mutfak sektörleri
26. kez Unicera’da buluşuyor
T
üyap tarafından Türkiye Seramik
2014 Seramik, Banyo, Mutfak Modası
Federasyonu (TSF) ve Tesisat İnşaat
Unicera’da sergileniyor
Malzemecileri Derneği (Timder) işbirliği
Ülkemiz seramik, banyo, mutfak sektörünün
ile gerçekleştirilen UNICERA, seramik-
önde gelen firmalarını bir araya getirecek
banyo-mutfak sektörünü 26. kez bir
fuar; tasarım, inovasyon ve fonksiyonelliği
araya getiriyor. Fuar 26 Şubat - 2 Mart
buluşturan geniş ürün yelpazesi ile beğeni
tarihleri arasında Tüyap Fuar ve Kongre
topluyor. Aralarında dünyanın en saygın
Merkezi Büyükçekmece, İstanbul’da
tasarım enstitülerinden Design Zentrum
gerçekleşecek.
Nordrhein Westfalen'ın düzenlediği tasarım
yarışması ‘Red Dot Award’ ödüllü
Y
metrekareyi aşan üretim hacmiyle
koleksiyonların sergileneceği ve ünlü
yaşam alanlarında nostalji yaratmak
Avrupa’nın 3. büyük üreticisi konumuna
markaların lansmanlarına ev sahipliği
isteyenlere eşsiz bir alternatif sunuyor.
gelen Türk seramik sektörünün
yapacak UNICERA’da; son yıllarda tasarım
Geçmişin modasını günümüze yansıtan retro
uluslararası platformdaki yüzü olarak
ve AR-GE desteğiyle sadece banyo ve
tarzıyla dikkat çeken bu seri, mekanlara
öne çıkıyor. Üretimde yerli kaynakları
mutfaklarda değil iç ve dış yaşam
sıcaklık ve hareketlilik kazandırıyor. Dijital
kullanan, ithal ürünlere bağımlılığı en az
alanlarında tercih edilen seramikler,
baskı tekniğiyle üretilen Nikea serisini,
olan sektörün tasarım, inovasyon ve
2014 - 2015 moda trendlerinin hayat
Yurtbay Seramik’in profesyonel ekibinden
ihracat hedeflerine hizmet etme amacı
bulduğu banyolar, ergonomi ve
İsmail Karageyik tasarladı. Geçmişin çizgilerini
ile yola çıkan fuar, alanında dünyanın en
görselliğin öne çıktığı mutfaklar, en son
yansıtan 30 farklı deseni ve birbirinden güzel
önemli iki büyük fuarından biri olma
teknoloji seramik işleme makineleri
renkleri ile her zevke hitap eden seri,
başarısını gösteriyor. 2013 yılında 21
ziyaretçilerin beğenisine sunuluyor. Fuar;
kuşkusuz, geçmiş zamana özlem duyanların
ülkeden 310 firma ve firma
mimar, içmimar, tasarımcı, mühendis,
ilk tercihi olacak. Nikea, evine ya da ofisine
temsilciliğini, 93 ülkeden gelen toplam
müteahhit, satın alma uzmanları gibi
hem ‘renk’, hem de ‘yaşanmışlık hissi’ katmak
65.526 sektör profesyoneli ile
sektör profesyonellerinin yanı sıra, evini
isteyenler için ideal bir seramik serisi. Duvar
buluşturan Unicera; yarattığı ticaret
çağdaş tasarımlarla yenilemek isteyenlere
ve zemin kaplamalarında rahatlıkla
hacmi ile katılımcıların büyük
de açık olacak. www.unicera.com adresini
kullanılabilen Nikea, 20x20 cm’lik tek ebat
beğenisini kazandı.
ziyaret edebilirsiniz.
seçeneğiyle sunuluyor.
Unicera, günümüzde 220 milyon
6
Nikea ile geçmişe
yolculuk
urtbay Seramik, ilk kez 2013 UNICERA
Fuarı’nda tanıttığı yeni Nikea serisiyle,
www.yurtbay.com.tr
Türkiye / Firma Haber
T
ürkiye’nin lider ofis mobilyası üreticisi
Bürotime, 2014 hedeflerini belirledi.
Fransa, Almanya, Kenya, Libya, Lübnan, Dubai,
Katar, Suudi Arabistan, İran, Kamerun ve Türki
Cumhuriyetler başta olmak üzere 40’ı aşkın
InSinkErator, Türkiye’deki
ilk ürün sunumunu
İstanbul'da gerçekleştirdi
ülkeye ihracat yapan ve kurulduğu günden bu
yana Konya’da faaliyet gösteren şirket için 2013
Blanco Öztiryakiler Genel
Müdürü Dr. H. Nadir Erbil.
yılının en heyecan verici gelişmelerinden biri,
pazarlama üssünün İstanbul’a taşınması oldu.
Sektöründe dünyanın ilk 10 firmasından biri
B
kutlamak için de bir fırsat oldu. Bu kilometre
taşı, InSinkErator öğütücülerinin yiyecek
gerekse yurt içinde çalışmalarını hızla sürdüren
öğütücüleri ve sıcak su sebilleri alanında
atıklarının yönetiminde etkisi giderek artan
Bürotime, 2014 yılında ciro olarak 100 milyon
dünyanın en büyük üreticisi üvanına sahip
bir çevresel rol oynadığı ve küresel ölçekte
TL barajını aştıktan sonra halka açılmayı
InSinkErator, ilk ‘Bayiler Etkinliği’ ve ‘Yeni Ürün
popülerlik kazandığı bir dönemde
planlıyor. Bürotime, sektördeki markalar
Sunumu’nu İstanbul’da gerçekleştirdi.
gerçekleşti.
arasında en hızlı teslimat, en kolay erişim ve en
ir Emerson (NYSE: EMR) şirketi olan ve ev
olma hedefi doğrultusunda, gerek yurt dışı,
ile ticari kullanıma yönelik çöp
Ortadoğu ve Afrika Bölgesi İş Geliştirme
Mohamed Karam ve Dr. H. Nadir Erbil
nitelikli hizmet gibi özellikleriyle Türkiye’nin
Müdürü Mohamed Karam ve InSinkErator
InSinkErator ve Türkiye distribütörü Blanco
ihracat ve üretim açısından en büyük ofis
Türkiye distribütörü Blanco Öztiryakiler Şirketi
Öztiryakiler A.Ş. arasındaki stratejik işbirliği
mobilyası markası olarak fark yaratıyor.
Genel Müdürü Dr. H. Nadir Erbil’in birlikte
hakkında sunumlar yaptı. Karam, konuyla ilgili
sunumunu yaptığı etkinliğe yaklaşık 200
olarak “Blanco Öztiryakiler Şirketi’nin kapsamlı
ulusal bayi ve basın
mevcudiyeti ve
mensubu katıldı.
tüketicilerine olan bağlılığı
ile birleşen güçlü ürün
Etkinlik, 150
milyonuncu InSinkErator
portföyü, sunduğumuz
öğütücüsünün üretimi
ürünlere değer katarak,
vesilesiyle
InSinkErator’un 75. yılını
8
Bürotime hedeflerini
büyütüyor
Emerson Ortadoğu ve Afrika
bölgesi İş Geliştirme Müdürü
Mohamed Karam.
Atık sahalarla karşılaştırıldığında, çöp öğütücülerin küresel
ısınmayı azaltmada önemli bir rol oynadığını ortaya koydu.
cazip bir kombinasyon
yaratacak” dedi.
Türkiye / Firma Haber
Geleceğin ev ve ofis mobilyaları İFF-İstanbul Mobilya fuarında
E
Kontrat Mobilya firmaları
turizm sektörü ile iç içe ICF Fuarı’nda
başarı ile gerçekleştiren ve gücüne güç katan
28 Ocak - 1 Şubat 2014 tarihleri arasında Tüyap
Beylikdüzü Fuar merkezi’nde gerçekleştirilen ICF İstanbul
Kontrat Mobilya Fuarı 2014 yılında bir ilke imza attı.
İstanbul Kontrat Mobilya ve Otel, Ofis, Kurumsal
Dekorasyon Fuarı ICF, turizm endüstrisinin bölgedeki en
büyük buluşması olan ve geçtiğimiz yıl 67 ülke, 10
ülkenin turizm bakanı, 42 ülkenin turizm bakanlığı
temsilcileri, 4.500 kurum ve kuruluşun katılımıyla toplam
131.000 ziyaretçiye sahip EMITT ile birlikte gerçekleştirdi
ve turizm yatırımcılarının mobilya tasarımlarını gerçeğe
dönüştürme fırsatı sundu. ICF, ev dışı mobilya ve kurumsal
dekorasyona yönelik çok boyutlu tasarım ve ürünlerin yer
alacağı bir fuar olarak turizm endüstrisinin geleceğe
yönelik tüm beklentilerini karşılamayı hedefliyor.
v mobilyası konusunda dünyanın sayılı
fuarları arasına giren İMOB'u son üç yıl
EUF, İFF- İstanbul Mobilya Fuarı ile geleceğin ev
mobilyası konseptine ofis mobilyaları
bölümünü de ekleyerek devam ettiriyor.
Geleceğin ev ve ofis mobilyası konseptlerinin
sergileneceği İFF - İstanbul Mobilya Fuarı,
katılımcılarına yeni iş bağlantıları oluşturmaya
ağırladı. Mobilyada ve ofis mobilyasında ürün
ve ihracat avantajları sağlayamaya devam
tasarımı, boyutlar, renkler, detaylar,
edecek. İstanbul Fuar Merkezi 9, 10 ve 11 No'lu
fonksiyonellik, konfor, kalite, farklılık, mekana
salonlarda gerçekleşen İFF İstanbul Mobilya
uygunluk ve imaj adına yeni yaklaşımları
Fuarı 28 Ocak - 1 Şubat tarihlerinde toplam
sunacak IFF 2014, katılımcıların verimliliğini de
15.000m2 alanda, 100'e aşkın firmayı
en üst düzeye taşıyacak.
Hansgrohe büyüme yolunda ilerliyor
T
üm kıtalarda kendine ait şubeleriyle dünyanın sıhhi
tesisat sektörünün az sayıdaki şirketlerden biri olan
Hansgrohe SE, büyümeye devam ediyor. Almanya’nın Kara
Türkiye'de kendisine ait İstanbul merkezli bir satış ağı kuruyor.
E
Genel müdürlüğünü Albert Emlek’in yapacağı şirketin
Swarovski’nin göz alıcı kristalleri ile zarafetin
yönetim kurulu üyeleri ise Udo Kraus ve Bens
ışıltısını mekanlara taşıyor. Thea, elektrik
Ezhuthanavayalil olacak. İstanbul merkezli yeni Hansgrohe
anahtarı tasarımlarını lüksün ve zarafetin
Armatür San. ve Tic. Ltd. Şti. firmasını açmasıyla birlikte, banyo
sembolü olan Swarovski taşlarla süsleyerek
ve sıhhi tesisat uzmanının kendisine ait temsilciliklerinin
mekanlara bambaşka bir ışıltı taşıyor. Seri, inox,
bulunduğu ülke sayısı da 42'ye çıktı. Şirket şu anda toplam
inox-mat, chrome, chore-mat, una ve gold gibi
cirosunun yaklaşık %80'inini ihracattan elde ediyor.
zengin renk seçenekleri sunuyor.
Orman bölgesinden çıkan batarya ve duş üreticisi bugün,
10
Mavi led ışığı
Swarovski’nin
pırıltısı ile buluştu
lektrik anahtarı ve priz sektörünün lideri
VİKO’nun en seçkin ürün serisi Thea,
Türkiye / Firma Haber
Çanakcılar’a TSF’den
onur ödülü
S
eramik Sağlık gereçleri sektörünün lider
www.intemamutfak.com.tr
Renkleriyle büyüledi,
tasarımıyla ödül aldı: Fluido
firmalarından olan Çanakcılar Şirketler
Grubu Onursal Başkanı Mehmet Çanakcı,
Türkiye Seramik Federasyonu (TSF)
tarafından verilen onur ödülüne layık
görüldü. Düzenlenen
İ
ntema Mutfak’ın geçtiğimiz sene tüketicilerin beğenisine sunduğu Fluido, Elle Decoration
özel gecede seramik
Uluslararası Tasarım Ödülleri’nde 2012 yılının ‘En İyi Mutfak’ı seçilerek 2013 Şubat ayında ödüle
sektörünün
layık görülmüştü. Tasarımcı ve içmimar Atilla Kuzu tarafından İntema Mutfak için tasarlanan Fluido
duayenlerinden
kendine özgü farklı çizgileri ile tasarım dünyasından tam not almayı başardı. Estetik ile kullanım
Mehmet Çanakcı’ya
kolaylığını birleştiren Fluido, parlak ve mat lake olarak özenle seçilmiş 25 renk alternatifine ek
ödülü TSF başkanı
olarak, özel teknolojisi ile kişiye özel yüzlerce farklı renk seçeneği de sunuyor. Fluido’nun modüler
Ahmet Yamaner
bir yapıya sahip olması mutfaklar için esnek proje imkanı sunarken, 2 farklı tip radyuslu kapak
tarafından
alternatifi ile birçok farklı kompozisyon üretmeye imkan tanıyor.
takdim edildi.
Mehmet Çanakçı ödülünü
Ahmet Yamaner’den aldı.
Kendi enerjisini üreten çevre dostu yeşil binalar
Ç
evre Dostu Yeşil Binalar Derneği (ÇEDBİK) tarafından yapı sektörünün yeşil dönüşümüne
rehberlik etmek amacıyla bu yıl üçüncü kez düzenlenecek olan ‘Uluslararası Yeşil Binalar
Zirvesi’, 20-21 Şubat 2014 tarihlerinde Lütfi Kırdar Kongre Merkezi’nde gerçekleşti. Geçtiğimiz
yıllarda pek çok değerli konuşmacıyı ağırlayan Zirve’nin bu yılki heyecan verici konuşmacılardan
biri de ‘2012 World Building of the Year’ ödülünü kazanan
Singapur Gardens Bay’in çevre mühendisi Atelier Ten
kurucusu Patrick Bellew. Çevre tasarım danışmanlığı
veren Patrick Bellew ve Wilkinson Eyre Architects’in
kurucu ortağı Jim Eyre bu yılki zirvede sürdürülebilirlik
konusunda uluslararası bir örnek olarak gösterilen
Duncan Swinhoe-Shanghai Tower.
12
Singapur Gardens by the Bay projesini anlattılar.
Patrick Bellew-Gardens, by the bay Singapur.
Türkiye / Firma Haber
HAYDİ DIŞARI
Lasvit ürünleri, The Marmara Otel’in lobi, özel toplantı odaları, opera salonu
ve pre-function salonlarının yanı sıra (üstte), Shangri-La Bosphorus’un lobi,
avlu ve barında nefes kesen bir ışık ve tasarım deneyimi yaratıyor. (Solda)
Lasvit artık Türkiye’yi de aydınlatacak
H
ızla Gelişen dijital teknolojiler ve bilişim
sistemlerinin hayatımıza olan etkisinin
L
Hotel Shangri-La Bosphorus ve The Marmara
tanınan aydınlatma firması LASVIT, Türkiye pazarına
basın toplantısında konuşma yapan LASVIT Avrupa
yapısını da beraberinde getiriyor. Çocukların
ürünlerini sunuyor. Shangri-La Bosphorus Hotel, The
Satış Direktörü Pavel Koudelka, “Bizim için Türkiye,
fiziksel, duygusal ve sosyal anlamda
Marmara Taksim, Raffles Zorlu Istanbul ve Medical
Avrupa bölgesindeki kilit pazarlarımızdan biri. Bu
gelişimlerine katkı sağlayacak ve kamusal
Park İzmir gibi Türkiye’nin dikkat çekici binalarını
bağlamda bundan sonra ülkenizde daha fazla
yaşantımızı zenginleştirecek yeni sokak
aydınlatan ve yüzde 20 pazar payına sahip olan
adımızı duyacaksınız. Türkiye’deki stratejik
etkinliklerinin geliştirimesi büyük önem taşıyor.
LASVIT, Türkiye pazarında büyüme hedefliyor.
ortaklarımız arasında Tepta; Metex, Tabanlıoğlu ve
CEMER tarafından birincisi düzenlenecek
Projeleri Londra, Paris, Prag, Moskova, Los Angeles,
Emre Arolat gibi mimar ve içmimar tasarımcılar yer
yarışma için, genç tasarımcıların fikirlerini hayata
ondra, Paris, Moskova gibi dünyanın önde gelen
metropollerinde yer alan lider tasarım ürünleri ile Taksim’de yer alan LASVIT tasarımlarının tanıtıldığı
artması, sokağa daha az çıkan, daha az
sosyalleşen ve daha az hareket eden bir toplum
Hong Kong ve Singapur
alıyor. Tepta işbirliği ile geçtiğimiz
geçirerek insanların sokağa çıkmasını
gibi dünyanın önemli
yıl Levent’te showroom açılışımızı
destekleyecek yaratıcı tasarımlar bekleniyor.
yerlerine uzanan LASVIT,
gerçekleştirdik. LASVIT
Çocuklar için kamusal alanlarda‘Yeni Nesil
gelişen turizm,
koleksiyonunun yanı sıra, Ross
Oyuncak Tasarımı’ve yetişkinler için kamusal
gayrimenkul ve
Lovegrove tarafından tasarlanan
alanlarda‘Egzersiz ve Rekreasyon Ekipmanları
dekorasyon sektörlerine
ve tek kopyası bulunan Lasvit
Tasarımı’olarak 2 kategoride düzenlenen
paralel olarak Türkiye’de
de büyümeyi hedefliyor.
14
Yeni nesil oyuncaklar
tasarım yarışması
Lasvit, bilgilendirme toplantısı, firmanın Avrupa Satış Liquidkristal enstalasyonu da bu
Direktörü Pavel Koudelka’nın katılımıyla gerçekleşti. showroomda sergileniyor” dedi.
yarışmanın son başvuru tarihi 11 Temmuz 2014.
Ayrıntılı bilgi için: www.yeninesiloyuncaklar.com
Türkiye / Yeni Ürün
Antibakteriyel
priz ile sağlıklı
bir dokunuş
Philips’ten LED aydınlatmada
yeni bir alternatif: CorePro
nahtar & priz sistemleri ve akıllı
A
Y
bina otomasyonları sektörünün
raflardaki yerini kaybeden akkor,
lider markası Alman merkezli Berker,
halojen ve floresan lambalar yerine
antibakteriyel özellikli priz ve anahtar
günümüzün teknolojisi LED’e geçiş
serileri ile kullanıcılara sağlıklı bir
artık hem ekonomik hem de çok kolay.
dokunuş sağlıyor. Gün içerisinde
Genel aydınlatma uygulamalarında
onlarca kez dokunulan anahtarların
birebir değişim imkânı sunan Philips’in
üzerinde bakteri çoğalmasını engelleyen bakır tasarım, sade
yeni LED serisi CorePro, uzun kullanım
ve minimal tasarımıyla modern dekorasyona da tam uyum
ömrü, yüksek enerji tasarrufu ve düşük ısı
gösteriyor. İçerisindeki bakır hammaddesi ile bakterileri
yayma özellikleri ile geleneksel lambalarını
öldürebilme yetkisine sahip tek anahtar serisi olan ‘BERKER
LED ile değiştirmek isteyenlere büyük
Cooper Med’ ile sağlık kuruluşları, kamu binaları, okulların yanı
kolaylık sağlıyor.
üksek enerji maliyetleri, kısa kullanım
ömrü ve düşük ışık kalitesi ile artık
Philips CorePro
sıra evlerde de üstün koruma sağlıyor.
Modern yaşama konforlu bir dokunuş
M
odern ve fonksiyonel tasarımlarıyla yaşam
alanlarında eşsiz çözümler sunan Fuga
Mobilya, tarzını evlerine yansıtmak isteyenleri zengin
seçeneklerle karşılıyor. Ahşap ve metal aksesuarları
farklı kumaş dokularıyla harmanlayan Fuga Mobilya,
modern mobilya anlayışına kendi yorumunu katıyor.
Markanın 2014 koleksiyonunda yer alan Motto
koltuk, geniş oturma alanı ve çoklu minderleriyle
konforlu bir dinlenmeye imkan veriyor. Açılarak kol
hizasına yükselebilen yan minderleriyle öne çıkan
Motto Koltuk
16
Motto koltuk; zengin renk seçenekleriyle farklı
beğenileri aynı koleksiyonda birleştiriyor.
Türkiye / Yeni Ürün
Çanakkale Seramik’ten
masalsı bir dünya: Matilda
Ç
anakkale Seramik, gelişmiş üretim teknolojisiyle zengin
ürün seçenekleri yaratmaya devam ediyor. Çanakkale
Seramik’in özel koleksiyonlarından biri de Matilda...
Koleksiyonda romantik ruh, İngiliz asaletiyle buluşuyor,
evinizde son derece çekici ve feminen bir atmosfer doğuyor.
Duyguların özgürlüğünü ifaden eden bu özel koleksiyon,
soft renkleri ve özel dekorlarıyla baharın ışıltısını, çiçeklerin
ve kelebeklerin neşesini evinize taşıyor. Matilda serisi, 25x50
ebadıyla tüm banyolara uyacak; pembe inci, kar, su, kum
gibi soft renkleri özel dizayn dekorlarıyla masalsı banyoları
evinize getiriyor. Romantik akım uçuk pembe, pastel mavi,
www.kale.com.tr
Doğadan gelen izler: Effe
D
ünya her geçen gün daha çok
şehirleşiyor. Şehir hayatının hızlı akışı
içinde doğayı görmeye ve hissetmeye her
zaman özlem duyuyoruz. Lineadecor bu
ihtiyaca cevap olarak, doğadan alınan doku,
desen, malzeme, renk ve görüntülere daha
fazla yer veren ‘Effe’ modeli ile doğayı evimize
getiriyor. Ahşap dokulu laminat yüzeylerin
mat lake modüllerle bir arada kullanımı
mekanlara sıcaklık katarken, kullanıcılara
doğaya dokunma deneyimi kazandırıyor.
18
krem ve beyaz rengin dansını sergiliyor.
Türkiye / Yeni Ürün
Bien yenilikçi yönüyle
Unicera Fuarı’nda
B
ien, 2014 UNICERA Uluslararası
Seramik Banyo Mutfak Fuarı’nda
sergileyeceği ürünlerle hem tasarım
LG’nin yeni minisi LED projektör
hem de yenilikçi yönünü gösteriyor. Yeni
koleksiyonlarıyla sektöre yön veren Bien,
26 Şubat - 2 Mart 2014 tarihleri arasında
Bien Pazarlama
Müdürü Ebru Uzluer
gerçekleştirilecek Uluslararası Seramik Banyo Mutfak
Fuarı’nda ürünleri ile göz dolduracak.
VİKO’nun THEA IQ sistemiyle,
geleceğin teknolojisi evlerinizde
L
B
projektör ile istediğiniz filmin, fotoğrafın veya sunumun keyfini nerede
de akıllı evler. Şimdi siz de evinizi akıllı bir eve dönüştürebilirsiniz.
olursanız olun yaşayabilirsiniz. LG Mini LED projektör, (Tahmini ömrü: 30
Yenilikçi ve üstün teknolojileri hayatımıza taşıyan ürünleriyle
bin saat), 500 Ansi Lumen parlaklık ve 100.000:1’lik kontrast oranına sahip.
tanınan VİKO’nun sunduğu Thea IQ sistemiyle yaşam alanlarınız
1280 x 800p WXGA görüntü kalitesiyle göz dolduran projektör, 16:9’luk
sizin yerinize düşünerek konfor düzeyini, güvenliğini ve enerji
G’nin 67 gr. ağırlığındaki, avuç içine sığan Mini LED projektörü (PG60G)
Türkiye’de satışa sunuldu. Çantada kolayca taşınabilen bu bol ödüllü
ilimkurgu filmlerinde hayranlık ve şaşkınlıkla izlediğimiz bir
çok fenomen birer birer gerçeğe dönüşüyor. Bunlardan biri
geniş ekranıyla hem büyük hem de küçük
verimliliğini artırıyor. Thea IQ sistemi, ister müstakil ev, ister ofis
gruplara loş ortamlarda gösterimin tadını
olsun, KNX teknolojisini kullanarak ısıtmadan iklimlendirmeye,
çıkarttırıyor. Harici hoparlör girişi ile Dolby
aydınlatma ve jaluzi/panjur
ses özelliği de olan Mini LED projektör çok
kontrolünden güvenlik
net bir ses kalitesi sunuyor. WiDi ile
sistemleri entegrasyonuna
kablosuz olarak bilgisayara ve LG veya USB
kadar uzanan geniş bir
üzerinden diğer cihazlara da kolaylıkla
yelpazede yaşam
bağlanabilen projektör, şarj edilebilir pili ile
dikkat çekiyor.
20
alanlarınıza
www.viko.com.tr
konfor katıyor.
Türkiye / Yeni Ürün
Zehnder Group, Fina modeli ile fark yaratmaya hazırlanıyor
D
izayn radyatörleri ile Türkiye pazarına hızlı bir giriş yapan
Zehnder Group, Fina modeli ile yeni bir devri gözler önüne
seriyor. 3 farklı yükseklik ve uzunluk seçeneği olan kompozit
malzemeden mamul modelin 700 farklı renk seçeneği de bulunuyor.
Hijyenik ve kolay temizleme özelliği ile dikkat çeken ürünün, 20 mm
derinliği ile bağlantı elemanlarını gizleyen alüminyum yan kapaklar
ve birbirinden bağımsız ayarlanabilen bağlantılar, montaj işlemini
hızlı ve kolay hale getirirken, tercihe bağlı havlu askı aksesuarı ile
banyolarda da kullanıma izin veriyor. Yüksek verimli çalışan, her eve
kolayca entegre edilebilen tasarımcı radyatör, ayrıca düşük
sıcaklıklarda çalışan ısı pompalı sistemler içinde ideal.
Water Enjoyment 3
raflardaki yerini aldı
Atlas Halı, nano özellikli yeni halı serisi
‘Serapi’yi tüketicisiyle buluşturuyor
G
K
‘Referans Kitabı’ serisinin üçüncüsünün
tutmayan nano özellikli Atlas Halı’nın yeni
lansmanını Almanya’nın Frankurt şehrindeki
koleksiyonu Serapi’de Uşak’tan Şam’a,
ISH 2013 ticari fuarında yaptı. 200 sayfayı aşan kitapta, GROHE
Heriz’den Nepal’e uzanan el dokuması halı
bataryalarının kullanıldığı ikonlaşmış mimari projeler sunuluyor.
geleneğinin çizgilerini yepyeni, sade bir
Otelcilik, konut, ticaret, spor, eğlence, sağlık, nakliye ile eğitim ve
tarzda evinize getiriyor. Atlas Halı tasarım
bilim sektörlerinden seçilen projelerde tasarım, teknoloji ve
ekibinden Özgür Uşaklıgil tarafından, Gonca
sürdürülebilirliğin birlikteliği anlatılıyor. Kitapta sunulan ödül
Beyaz ve Gonca Vizon, klasik Uşak halıların
kazanmış projeler arasında, Amsterdam'daki genç iç mekan
kırık dallı stili ile bezendi. Bakteri, mayt ve
tasarımcıları Matthijs van Cruijsen ve Ina Meijer tarafından tasarlanan
mantar barındırmayan, kimyasal maddeler
rohe, Water Enjoyment’ın ilk iki yayınının
endi kendini temizleyen, sıvı iticilik
elde ettiği büyük başarının ardından
özelliği sayesinde kolay kolay leke
Exchange Hotel ile Pritzker Ödülü sahibi Jean Nouvel tarafından inşa
edilen avant-garde Sofitel Vienna Stephansdom Oteli yer alıyor.
22
içermeyen ve evin her alanında
www.atlashali.com.tr
güvenle kullanılabiliyor.
Türkiye / Yeni Ürün
Beğendiğiniz tüm renkler, renk ölçer ile evinizde
F
istenilen renk elde edilebiliyor.
ColorExpress Renk Ölçer Sistemi
bayilerinde uygulanan bu sistem ile
illi Boya, renk otoritesi kimliğini
teknoloji ile buluşturduğu
ile tüketicilere yaşam alanları için
Filli Boya’nın Colorexpress
ister bir litre ister yüz litre olsun,
diledikleri rengi seçme imkanı sunuyor. Filli
istenilen renk, ton ve miktarda boya kişiye
Boya’nın üstün teknolojisi ve tecrübesinden
özel olarak hazırlanıyor.
yararlanılarak geliştirilen bu sistem, insan
gözünün algılayabileceği tüm renkleri yaşam
Dekorasyona dair kişisel zevklerin
ayrımından esinlenerek hayata geçirilen
alanlarına taşıma olanağı
Colorexpress Renk Ölçer
sağlıyor. Filli Boya Renk
Sistemi ile Filli Boya, artık
Ölçer makinası ile
sadece bir mekanın
beğendiğiniz bir kumaş,
dekorasyon ihtiyaçlarını
kağıt, perde ya da
karşılamaya yönelik değil,
sevdiğiniz bir eşyanın
daha bireysel odaklı renk
yüzeyini okutarak iki
çözümleri sunuyor.
saniye gibi kısa bir sürede
www.filliboya.com.tr.
www.lot.com.tr
Duvarlarda nostaljik
devrim
L
OT Duvar Kağıdı ve Kumaş, Türkiye
distribütörü olduğu Hollandalı duvar kağıdı
ve kumaş firması Eijffinger’ın yeni duvar kağıdı
Konfor evinizin her köşesine Etene ile gelecek
24
koleksiyonu ‘Charm’ ile farklı dönemleri bir araya
getiriyor. Nostaljik desenlerin modernize
odern mobilyalarıyla evlerin
M
renklerle harmanlandığı bu koleksiyonda
iç güzelliğine katkıda
çizgiler, hem geometrik hem de damask
bulunan İder Mobilya, koltuk
desenleri ile birlikte kullanılabiliyor. Koyu kahve,
takımlarındaki desen ve renk
turkuaz, bordo, bej ve krem renklerinin hakim
çeşitliliğinin yanı sıra, konforuyla da
olduğu seride desenlere ışıltı katılarak hareket
dikkat çekiyor. Metal ayakları ve gri
getirilmiş. Mekanda farklılık yaratmak istediğiniz
kumaş yüzeyiyle uyumlu bir
her noktada kullanılabileceğiniz bu koleksiyon
bütünlük elde eden Etene relax
silinebilir olması nedeniyle banyo ve mutfak gibi
koltuklar, renkli baskılı yastıkları ile
ıslak hacimlerde de kullanılabiliyor. Ürünler
modern hayatın renkli yüzüne vurgu
5m2’lik rulolar halinde satışa sunuluyor.
yapıyor. www.idermobilya.com
Feneryolu: 0216 355 54 64 Nişantaşı: 0212 225 77 29
Türkiye / Yeni Ürün
Tepe Home’un kış güzelliği
M
utluluğu evinde arayanların adresi Tepe Home’da kış güzellikleri devam
ediyor. En güzel davetler için size özel tasarlanan yemek odası takımları,
yüzlerce çeşit kumaşla döşenmiş birbirinden şık ve konforlu oturma grupları
evinizin en güzel yerinde yer almak için sizleri bekliyor. Mobilyaların yanı sıra
aksesuarlar da sıcacık sohbetlerinize eşlik edecek güzellikte... Örgü koltuk şalları,
kapitone yatak örtüleri, kareli kumaşlar ile hazırlanmış kırlentler, vazolar, mutfak
tekstilleri ve daha yüzlercesi Tepe Home mağazalarında kışı sıcak geçirmek
isteyen dekorasyon severlerle buluşuyor. Tepe Home’un Türkiye Temsilciliğini
yaptığı Green Gate’in yeni kış koleksiyonunu ise mutlaka görmelisiniz. Geniş
fiyat aralıklarıyla her bütçeye uygun tüm ürünler Ocak ayı boyunca sürpriz
indirimlerle Tepe Home mağazalarında sizlerle olacak.
Mekanlar sanat eserleriyle buluşuyor
Ö
zel tasarım sanatsal duvar kağıtları
ile mekanlarınıza benzersiz bir
atmosfer katabilir aynı zamanda
duvarlarınızı birbirinden değerli
sanatçıların tablolarıyla süsleyebilirsiniz.
Ofis dekorasyonunda
yeni bir anlayış Pure
26
Yenilenmiş Nishart.com sitesi ile
Nishdecor; yaptığı işlerle dünya çapında
beğeni toplayan, ressam, fotoğraf
sanatçısı, tasarımcı gibi özel yetenekleri
ürotime, iş hayatını kolaylaştıracak, yalın bir tasarım
B
bir araya getirerek internet üzerinden
konseptinin ilk temsilcisi ‘Pure’ ürün ailesini tanıttı.
eserlerine ulaşmanıza fırsat sağlıyor.
Yönetim seviyesindeki kullanıcıların gereksinimlerine
Sanatçıların buluşma noktası olan site,
cevap vermek üzere tasarlanan ‘Pure’, çarpıcı özellikleriyle
eserlerini sektör profesyonelleri ve son
yeni bir ofis dekorasyon anlayışı oluşturmak üzere hayata
kullanıcılarla buluşturmak isteyen
geçirildi. Pure verimli bir çalışma alanında ihtiyaç duyulacak
ressamlar, tasarımcılar, değerlendirilmek
depolama ve ekstra yüzeyler için kişiselleştirilebilecek
üzere siteye çalışmalarından örnekler
çözümler barındırıyor.
yükleyebiliyor. www.nishart.com
www.burotime.com
Türkiye / Yeni Ürün
Lotus
Serra’dan büyülü
bir deneyim
Ö
zel karo tasarımlarıyla fark yaratan
Serra Seramik, birbirinden şık
koleksiyonlarıyla mükemmel mekanlar
yaratıyor. Soylu renk alternatifleriyle ihtişamı
evlere getiren Lotus, zarif damask
desenleriyle de büyülüyor. Lotus’un nilüfer
çiçekleri duvarları güzelleştiriyor. Serra’nın en
özel tasarımlarından biri olan Lotus,
çarpıcı renk ve desenleriyle
mekanları unutulmaz kılıyor. Lotus,
sedef beyaz, sedef bej, bordo ve antrasit gibi
soylu renk seçenekleri, ihtişamı yansıtan
abartmalı damask desenleri, 30 x 90 cm özel
ebatıyla Lotus zarafetin evlerdeki temsilcisi
olacak.
Yeni yılın yeni ocağı
Y
ılbaşı gecesi başlayan lezzetli yemek keyfi
yıl boyu sürsün diyenler için Siemens Ev
Aletleri yeni EH675FE27E indüksiyonlu ocağını
sunuyor. Siemens’in yetenekli ocağının
indüksiyon, fryingSensor Plus, reStart,
quickStart ve touchSlider gibi özellikleri ile
mutfaklarda hayat daha da kolaylaşıyor.
İç mekanlara sihirli bir dokunuş
D
ekorasyonun sihirli ve son dokunuşları aynalar... Evinizin tarzına uygun seçeceğiniz
aynalar Porada’da estetik ile buluşuyor... Tasarımsal tarzı ile aynaları yeniden yorumlayan
Porada’nın ayna koleksiyonunun eşsiz parçalarından T. Colzani tasarımı Sensu; yelpaze
şeklindeki görünümünü ve 360 derece dönebilme özelleği ile farklı kombinler yaratarak
duvarlarınıza sanatsal
ve şık bir görünüm
kazandırmanıza
olanak sağlıyor...
Porada mobilya ve
mobilya aksesuarları
Maslak Yapı
showroom’da
sizleri bekliyor.
28
Teknoloji ve zarafetin
buluşması
F
ranke’nin 60 ve 90 cm olmak üzere farklı iki
ebatta kullanıma sunduğu Indüksiyonlu
ocakları kolay temizlenme ve ergonomik
fonksiyonlarının yanı sıra sahip olduğu teknik
donanımlarla da dikkat çekiyor. Kullanılan
tencerenin tabanı kadar alanda ısı oluşturan
ocaklar bu kullanım tekniği sayesinde elektrik
tasarrufunu ön plana çıkarıyor.
Türkiye / Yeni Ürün
Psl Elektronik Optik Test
Laboratuvarı faaliyet geçti
1
991 yılından bu yana aydınlatma
gerçekleştirileceği modern bir Optik Test
sektörüne hizmet veren Psl Elektronik
Laboratuvarı kurdu. Bu laboratuvar,
(Fiberli), Antalya’da bulunan 6 bin
Antalya’daki fabrikalarında faaliyete geçmiş
metrekarelik fabrikasında doğa dostu LED
bulunmaktadır.
armatürler üretiyor. 30’dan fazla satış noktası,
Laboratuvarda hem ışıksal ölçümler hem
bayisi ve distribütörü ile ürettiği Fiberli
de çevre şartlarına uyumluluk ölçümleri TS ve
markalı ürünlerini başta Avrupa ülkeleri
EN standartlarına uygun yapılıyor.
olmak üzere tüm dünyaya ulaştırıyor. Yeni
Gonyofotometre, Işık Küresi, Jet Nozul gibi
nesil LED teknolojilerinin geliştirilmesi ve
cihazların bulunduğu laboratuvarda lümen-
uygulanması için Ar-Ge departmanına her
lux ölçümleri, dalga boyu ölçümleri, ışık
geçen gün yeni yatırımlar yapan Psl
şiddeti ve parlaklık ölçümleri, ışık açısal
Elektronik, Ar-Ge çalışmalarını desteklemek
dağılımı ölçümü, izolayon, topraklama, kaçak
ve müşterilerine/profesyonellere ürünlerinin
akım ölçümü gibi ölçümler de
G
bilimsel verilerini sağlamak amacıyla bu yıl
gerçekleştiriliyor. Yapılan test raporlarının ve
her zaman mümkün olmuyor. Aydınlatma
ciddi bir bütçe ayırdı. LED armatürleri ve
Dialux/Relux datalarının bir kısmına Fiberli
sektörünün önde gelen markalarından
aydınlatma aparatları gibi ürünlerin testlerini
web sitesinden ulaşabilirsiniz.
Özcan Aydınlatma tüketiciye daha iyi
Aydınlatmada farklı
ve özel çözümler
ünümüzün yoğun temposunda dükkan
dükkan gezip istediğiniz ürünü bulmak
ulaşabilmek ve alışverişi kolaylaştırmak adına
Laboratuvarda Bulunan
Cihazlardan Bazıları
• Işık Küresi, • CCD Spektroradyometre,
• Jet Nozul, • ESD Simulator
• İklimlendirme Kabini,
• Hipot Test Cihazı, • Multimetre,
• Luxmetre, • LED Driver Test Cihazı
• LRC Metre, • Osiloskop
• IP Daldırma Tankı
30
www.Alaaddinvari.com sitesini hayata
geçirdi. Aydınlatma sektöründe kazandığı
tecrübeyi teknolojiyle birleştiren
Özcan Aydınlatma kendi özel
tasarımlarını online
alışveriş sitesinde bir araya
getirerek yerli üretimde
çıtayı
yükseltmeyi
hedefliyor.
Royal Halı / Yeni Ürün
32
Kalemin ucundan hayata geçen tasarımlar
İçmimar Dilara Gür NARİNÇ / İçmimarlar Odası İzmir Şube Yönetim Kurulu Başkanı
aksan Holding bünyesinde
N
alternatifiyle özel bir yer edindi. Halı,
faaliyetlerini sürdüren Royal Halı bir
günümüzde bir fon oluşturmanın
aile şirketi. Gaziantep'in tanınmış
ötesinde, önemli bir tasarım objesine
ailelerinden Nakıboğlu Ailesi 2005 yılında
dönüşürken, Royal Halı markası altında
hayata geçirdiği Royal Halı’yı teknolojinin
yepyeni yüzlere bürünerek mekanlara
son olanaklarıyla şekillendirmiş. Teknik
kişilik katma misyonunu üstleniyor. Royal
donanımı ve uzman kadrosu ile faaliyet
Halı özgün tasarımları, kullandığı farklı
gösteren Royal Halı, Türk kültürünün
malzemeleri ve ileri teknolojisiyle ‘yenilikçi’
yapıtaşlarından biri olan ve hayatımızın
bir marka olarak dekorasyon dünyasında
her alanında, binbir renk ve desen
iddialı bir şekilde öne çıkıyor.
Royal Halı / Yeni Ürün
Artpan yeni teknoloji
ürünleriyle
Kapı Fuarı’nda
Kendi üretimi iplikleriyle ve yün, akrilik, tufty,
bukle halı gibi pek çok dokuma tekniğinin yer
yenilikçi ürünleriyle vazgeçilmez bir marka olma
hedefinde kararlılıkla ilerliyor.
aldığı özgün tasarımlarıyla her türlü zevke hitap
eden Royal Halı, farklı ebatlarda ürettiği
Hayal ettim oldu...
halılarıyla, maksimum müşteri memnuniyeti
Herşey 2013 yılının Haziran ayında Royal
sağlamayı ilke edinmiş. Royal Halı, ürünlerinin
Hanı’nın Gaziantep fabrikasına TMMOB
sadece göze hitap etmesiyle yetinmeden,
İçmimarlar Odası İzmir Şubesi olarak davet
kullanıcılarının hayatlarını kolaylaştırmasını
edilmemizle başladı. İlk düşüncelerimiz ‘acaba
amaçlıyor. Bu nedenle Ar-Ge çalışmalarına büyük
biz içmimarlar bu ürünleri mekan
A
önem vererek Türkiye’de ilk kez kullanılan birçok
tasarımlarımızla nasıl örtüştürebiliriz?’ oldu.
model ve kaplamalar üretici bayiler, proje
kapıları ve kapı bileşenlerinde yeni
teknolojiye imza atmış ve yepyeni
Öncelikle bu derece modern ve temiz
sahipleri, mühendis, mimar ve iç mekan
faydalar sağlayan halılar
teknolojik bir sistemle karşılaşacağımızı
tasarımı yapan firmaların beğenisine
üretmiş. Uzun Ar-Ge
asla düşünmemiştik. Saatler ilerledikçe,
sunuluyor. Artpan Orman Ürünleri 12-15
çalışmaları sonucunda üretilen
ürünleri ve üretimi tanıdıkça ‘hiçbir şey
Mart 2014 tarihleri arasında katılacağı
Royal Bakteritemiz Halı,
imkansız değildir’ fikri oluşmaya başladı.
Tüyap Kapı Fuarı’nda, devrim niteliğinde
Türkiye’nin ilk ve tek
Halı dünyasında yeniliklerin öncüsü
olan son model üretim teknolojisine sahip
antibakteriyel halısı olma
işte karşımızdaydı ve bize hayallerimizi
yeni ürünlerini tanıtacak. Artpan, önemli
özelliğini taşıyor. Royal Halı da
gerçekleştirme imkanı sunuyordu.
bağlantıların gerçekleştirildiği, ürünlerin
Kalemimin ucundan hayata
büyük beğeni topladığı ve özellikle 20’ye
önemden yola çıkarak hastalıklara
geçti düşlediklerim.
yakın ülkeden gelen ziyaretçiyle kontak
neden olan bakterileri % 99.9 yok eden
Galiba artık eksik kalan
sağlanması noktasında büyük önemi olan
Royal Bakteritemiz Halı’yı üretti. Royal Halı
parçalar tamamlandı...
Kapı Fuarı’ndaki standına tüm
toplumumuzun temizliğe verdiği
tüketicilerinin vizyonunu genişleten,
34
rtpan doğal ahşap kaplamalı iç oda
ziyaretçilerin bekliyoruz.
İçmimari, tasarım ve yaşam kültürü dergisi
ISSN 1305-9580
TMMOB İçmimarlar Odası Adına
İmtiyaz Sahibi
Levent Tümer
Yayın Kurulu
İçmimar Metin Kaşo, İçmimar Sema İşbilir,
Yrd. Doç. Dr. Umut Şumnu
Oya Şenyurt, Esra Karataş
Editör
Esra Karataş
Portre Röportaj
Yrd. Doç. Dr. Umut Şumnu
Esra Karataş
Grafik Tasarım
Meral Kal Avseren
Kapak Fotoğrafı
İçmimar İsmail Altay Göker
Reklam
Özge Gönültaş
Çeviri
Bilal Çölgeçen
Web
www.icmimar.org.tr
Yapım ve Yönetim
Ajans Paralel
Hürriyet Mah. Dr. Cemil Bengü Cd.
No: 73/3 Kağıthane 34403 Şişli
Tel: 0212 291 39 00
Faks: 0212 296 07 50
Baskı
Bilnet Matbaacılık / Biltur Basım Yayın ve Hizmet A.Ş.
Esenşehir Mahallesi Dudullu Organize Sanayi Bölgesi
1. Cadde No:16 Ümraniye/İSTANBUL
Telefon: 444 44 03
E-mail: [email protected]
TMMOB İçmimarlar Odası Genel Merkezi
Turan Güneş Bulvarı 701. Sk.
18/3 Çankaya Ankara
Tel: +90 312 441 05 96 – 97
Faks: 0212 441 05 98
Yayın Türü
Yerel Süreli Yayın
Uyarı: Derginin her hakkı saklıdır. TMMOB İçmimarlar Odası’nın ücretsiz yayınıdır.
Ücret karşılığı satılamaz. Bu dergide yayımlanan her türlü yazı, makale, fotoğraf ve
illüstrasyonun, elektronik ortamlarda dahil; alıntı, yayın v e çoğaltma hakkı sadece
TMMOB İçmimarlar Odası’na aittir. Dergide yer alan hiçbir yazı-fotoğraf-materyal izinli
veya izinsiz çoğaltılamaz, kullanılamaz. Yayımlanan yazıların sorumluluğu yazarlarına,
fotoğrafların sorumluluğu fotoğraflayanlara, ürün tanıtımları ve reklamların
sorumluluğu ise reklam verenlere aittir.
37
Söyleşi / İçmimar Leyla ve Pınar Yurdun
‘Tasarım, her türlü üretimin başlangıcıdır’
İçmimar Leyla ve Pınar Yurdun Akademi’den mezun olduktan
sonra çalışmalarına İzmir’de devam etti. Kendi tasarladığı
makinalarla mozaik üretimi yapan Yurdun, bir tasarımcının
Türkiye ekonomisini bile tasarlayabileceği görüşünde...
İçmimar Dilara Gür NARİNÇ
İçmimarlar Odası İzmir Şube Yönetim Kurulu Başkanı
Tasarıma olan ilginiz nasıl başladı?
Leyla Yurdun: Çocukluktan gelen bir şey... Elinize
çamur geçiyor heykel yapıyorsunuz, boya geçiyor
duvarlara resim yapıyorsunuz.
Pınar Yurdun: İlkokuldan beri resme merakım
vardı. Zor yıllardı, babamın güçlükle aldığı boya
kalemleri çok değerliydi, hep yanımda taşımak
istediğimden aynı gün kaybettim. Hiç unutamam,
Pınar Yurdun
çok üzülmüştüm. 9 yaşlarında ekmek bıçağı ile
İçmimarlık Bölümü'ne girişiniz nasıl oldu?
ağacı oyarak kotra yapmaya çabalıyordum. Hatta
L.Y.: Akademi eğitimine, daha sonraları kaldırılacak
bıçak kayıp bileğimi kesmişti, izi hala durur.
olan ve günümüzün lisesine denk gelen orta
Pınar Yurdun’un 1957
yılında yaptığı Ankara
Büyük Çarşı maketi.
bölümünde başlamıştım. Resim bölümünde,
Hangi okullarda eğitim aldınız?
ressam Neşet Günal 'Galeri' ve ressam Zeki
L.Y.: İlköğretime 1948’de İstanbul'da başladım.
Kocamemi 'Atölye' eğitimleri veriyorlardı. Üç sene
Ortaokulu 1953-1956 yılları arasında Adana'da
boyunca sadece desen eğitimi aldık, renk dahi
okudum. Liseyi ise 1956-1959 yıllarında, Güzel
yoktu. Son sene Zeki Kocamemi'nin vefatından
Fakültesi) yanında desinatörlüğe devam ettim. Rıza
Sanatlar Akademisi orta bölümünde tamamladım. sonra Bedri Rahmi'nin Atölyesi'ne geçmek istedim. Aşkan bir gün Ankara'da yaptığı bir projenin henüz
Ancak dolu olması nedeniyle geçemeyince,
tamamlanmamış maketini getirerek bana yapıp
okudum. Lisede ressam Celal Üzel ve sonra da
yüksek not ortalamam sayesinde akademin
yapamayacağımı sordu. Tamamladım ve daha
ressam Şeref Bigalı'nın öğrencisi oldum. O yıllarda,
içmimari bölümüne geçtim.
sonra kendisinin yaptığı bölümleri de söktürerek
P.Y.: 1953-1956’da İzmir Karşıyaka Lisesi'nde
tatil aylarında Mimar Kemal Türksönmez'in
yanında desinatörlük yapmaya başladım.
38
P.Y.: Lise sonrası mimar Rıza Aşkan (DGSA) ve
Mimar Suat Erdeniz'in (İTÜ Mimarlık Mühendislik
yeniden yaptırdı. O sene şehrin muhtelif yerlerinde
yapılması planlanan Petrol Ofisi benzin
makinelere yönelikti ve makine mühendisliği ilgimi
çekiyordu ancak mimarlıkla bu kadar iç içe olunca
akademi sınavlarına girdim. Şeref Bigalı resim
bölümünü önermişti ancak ressam Cemal Tollu fen
bölümü mezunu olduğumu öğrenince içmimarlık
veya mimarlık yönünde eğitim almamı önerdi.
Giriş sınavında büst ve kompozisyon verildi.
Tasarım sorusu olarak, ‘İstanbul’ ismiyle çıkacak
olan bir sigaranın kapağını tasarlamamız istendi.
Sade bir tasarımla, İstanbul yazısındaki 'İ' harfini
tütün fidanı olarak resmettim. Etkili oldu ve
böylece akademiye adım attım.
Leyla Yurdun
Hangi hocalardan eğitim aldınız?
uğraşırlardı. Bir 'içmimar' ya da 'ressam' değildi
Lisesi, 'volta kemerli' tavanları ile dikkat çekici bir
P.Y.: Sabri Berkel (tasarım, desen), Erdoğan Aksal
yetiştirmeye çalıştıkları... 'İnsan' yetiştiriyorlardı.
projedir, tümünün rölevesinin çıkarılması gerekmişti.
(sahne tasarımı ve dekorasyonu), Sadun Ersin
Söyleşi / İçmimar Leyla ve Pınar Yurdun
istasyonlarının maketlerini yaptım. Merakım hep
Japon Pazarı mağazası projesinde de rölevesini
(tasarım), Cemal Tollu (mitoloji), Utarit İzgi (mimarlık O sıralarda ne tür projeler yapıyordunuz?
çıkardıktan sonra, orayı bir fotoğraf stüdyosu ve satış
bilgisi), Ahmet Kutsi Tecer (estetik), Emin Barın (yazı
L.Y.: Utarit İzgi ile bir dağ evi projesi hazırladık. Dağ
yeri olarak tasarladım. Bitirme projem, Milli Eğitim
sanatı). Anatomi dersi vardı, Cerrahpaşa Tıp
evi ile ilgili her şeyi tamamladık, aldığımız eleştiriler
Bakanlığı tarafından satın alındı. Üç kişinin projesi
Fakültesi'nden bir doktor gelir, insan anatomisini,
tamam, güzel ancak bir lambaya takıldık... Git, gel
satın alınmıştı. Benim dahil olduğum proje, bir
kemik yapılarını, damarın geçtiği noktaları
sürekli ‘lambayı etüd et’ durumundaydık. Sonunda
seramik firmasının İzmir Fuarı'ndaki pavyon
detaylarıyla anlatırdı. Ergonomi çok önemlidir
ilk hazırlamış olduğum lamba için ‘tamam’ dedi.
projesiydi. Pek çok öğrencinin yöntemi beğendikleri
tasarımda. Bunların dışında 'Üslup ve kostüm tarihi', Asıl konu araştırma yapmamızı sağlamaktı.
sandalye, koltuğu kullanmak iken, benim tercihim
'Modlaj (Heykel) malzeme bilgisi', 'Mesleki hukuk'
kendi tasarladığım nesneleri kullanmaktı. Teknik
dersleri vardı. 'Sanat Tarihi' dersimizi Burhan
Nasıl bir öğrencilik geçirdiniz?
detaylarını çözene kadar projelerime koymazdım.
Toprak'tan, 'Tarih' dersimizi Nurettin Ormancı'dan
P.Y.: Akademiye, benim gibi mimari büroda çalışma
Mezuniyet töreninde, mezuniyet belgelerini
alırdık. Sanat tarihinden önce tarihin öğrenilmesi
tecrübesi olan, Hayati Tabanlıoğlu'nun yanından
dağıtımı sırasında protesto ettiğimizden belgeleri
gerekliliğine inanılıyordu. Selçuklu sanatından
gelen bir arkadaşla başladık. Bu deneyim sayesinde
almadık. Utarit Hoca çağırdı, "ne yapacaksın şimdi,
önce tarihini bilmek gerekiyordu. Her şeyi ince
sınıfta avantajlı durumdaydık. Öğrenciliğimiz
okulda kalmayı düşünür müsün?" diye sordu.
eleyip sık dokur, sanatçının çok yönlü olması için
boyunca muhtelif projelerde görev aldık. Galatasary
Karşıyaka'ya döneceğimi söyleyerek kararımın kesin
39
Söyleşi / İçmimar Leyla ve Pınar Yurdun
olduğunu belirttim. Utarit Hoca iki yıl asistan
almadı. Sonra yine Karşıyaka Lisesi'nden Önder
Küçükerman'ı asistan olarak aldı. Yine bir İzmirli...
Okuldan sonra ne tür projelerde çalıştınız?
P.Y.: Okuldan sonra Leyla'yla Ağustos ayında
evlendik. Leyla, İzmir Belediyesi, Fen İşleri'nde işe
başladı. Sonra ben Erzurum'da yedek subay
olarak askerliğimi yaparken Leyla da Erzurum
Lisesi'nde 'Resim ve Sanat Tarihi' derslerine girdi.
L.Y.: 1963’te, Erzurum Atatürk Üniversitesi
kurulurken teklif aldım. Ancak Karşıyaka'ya dönüş
Leyla ve Pınar Yurdun
kararı almıştık. İlk kızımız 1964'te Erzurum'da
doğdu. 1966’da İzmir'de doğan ikinci kızımızdan
enerji, sayıları onyediyi bulan diğer mozaik
Temelinde üretim olur.’ Benim için tasarım bu.
sonra çalışmayı bıraktım ama hep resim yaptım.
atölyelerinin harcadığı toplam enerjiye denk
Tasarım her türlü üretimin başlangıcıdır.
P.Y.: İzmir'e döndüğümüzde konut türü
geliyordu. Yurdun Mozaik Kollektif Şirketi, bu
projelerde çalıştım. Atatürk Lisesi ek binası projesi
şartlarda rekabeti sürdürüyordu.
L.Y. - P.Y.: Aslında içmimar olurken yapmaları
uygulamasında yer aldım. Atatürk Lisesi,
Bayındırlık Bölge Müdürlüğü tarafından okul
O yıllarda Türkiye'de içmimarlık mesleğine
gerekenleri söylemek gerek. Tüm tiyatroları takip
yapacak müteahhitlere örnek olarak gösterilmiştir.
nasıl bir bakış açısı hakimdi?
eder ve sürekli okurduk. Tasarım düşünmeyi,
1959’da babamın emeklilik sonrası kurduğu
P.Y.: İçmimar denince akla dekoratörlük
düşünmek de anadilini iyi bilmeyi ve kullanmayı
mozaik atölyesinde imalata başlanması,
geliyordu. İçmimar olarak çalışılabilecek bir piyasa
gerektir. Fonksiyonu hiçbir şey için feda
akademide öğrenci olduğum döneme denk
yoktu. "İçmimarım" dediğinizde "bu duvarı ben
etmeyecekler. Fonksiyona hizmet etmiyorsa
gelmişti. Sürekli arıza yapan makineler, makinelere
ne renge boyayayım?", "buraya nasıl bir resim
estetiğin anlamı kalmaz. Yaptığım makinelerde
olan ilgimi canlandırdı. İşe yarayacağını
asalım?" gibi sorularla karşılaşıyordunuz.
hiçbir sivri köşe yoktur. İnsanı çok iyi tanımak ve
isteklerini anlamak gerek. Yaşam alanları ile ilgili
düşündüğüm elekler tasarladım ve imal ettirdim.
Babamın rahatsızlığı nedeniyle kardeşimle birlikte
Tasarım sizin için ne ifade ediyor?
kişilere verilen hizmette, huyunu suyunu ve
atölyenin başına geçmem gerekti. Sonrasında hep
L.Y.: ‘Olmazsa olmaz’ benim için.
alışkanlıklarını anlamaya dikkat edilmeli. En
kendi tasarladığım makinelerle devam ettik ve
40
Genç içmimarlar ne önerirsiniz?
P.Y.: 1990’da sanayiciler için çıkan bir dergideki
önemlisi 'kadını dinlemeden' hiçbir şeye karar
büyüdük. Çevre duyarlılığımız gereği
yazımda söylediğim gibi: ‘Ben tasarımcıyım,
verilmemeli. Önce kadının gözüyle görebilmeli.
kullandığımız filtreler nedeniyle harcadığımız
Türkiye ekonomisini bile tasarlayabilirim.
Ana konu detay çözmektir.
bölümünde çalışmaya başladım. Malzeme hocam
de, halının rengine de, döşemelik kumaşa da bir
Murat Eriç’ti. Eriç, içmimarlara göre malzeme
mimardan daha farklı yaklaşır.
anlatmamızı sağladı. İçmimarlara ayrı, Heykel
bölümüne ayrı, Endüstri Tasarımı’na ayrı malzeme
İçmimarlık bölümlerinde mimar kökenli hocaları
anlattı. Murat Eriç, bize hiç karışmadı, müdahaleci
oldukça sık görebiliyoruz. Bunun sebebi içmimar
olmadı, kendimizi bulmamıza yardımcı oldu. Bizler
akademisyen sayısının azlığı mı?
malzemeyi kendimize göre yorumladık.
Hayır, akademisyen sayısı az değil. Kadroyu
içmimarlardan kurarsanız akademisyen kadrosunu
İçmimarlık Bölümü’nde birlikte çalıştığınız
oluşturmuş olursunuz. Eğitim açısından bakarsanız
içmimar hocalar nasıl bir deneyim sağladı size?
içmimarlık bölümlerinde mimarların olması
Kadrom içmimarideydi. İçmimarlık projeleri için
doğaldır. Malzeme, yapı ve bu tür dersleri mimarlar
yetiştirildim. Hocalarım o dönemin en önemli
verebilirler. Ancak, içmimari proje hocalığı,
içmimarlarından profesör Sadun Ersin, Profesör
içmimarlardan seçilmelidir. Şöyle olabilir. Lisansı
Oya Boyla, Önder Küçükerman, yine o yıllarda
mimarlık olan araştırma görevlileri, içmimarlarla
doçent olan Özden Erguner, Cemil Toka idi. Bu
birlikte projeye girerek birlikte bu alanda
imar Nuran Yener, akademik hayatı
isimlerle birlikte ‘içmimari proje disiplinleri’ne birlikte
yetiştirilebilir. Benim bir akademisyen olarak
boyunca İçmimarlık bölümlerinde
girdim ve içmimarlardan çok şey öğrendim. Benim
yetişmem buna güzel bir örnektir. Fakat, yine de
‘Malzeme’ dersleri verdi. Halen, Mimar Sinan
için içmimarlık mimarlığın önüne geçti, o günden
hiçbir zaman, geçen yıl kaybettiğimiz içmimar
Üniversitesi’nin yanı sıra pek çok vakıf
beri hep içmimarlık bölümlerinde görev yaptım.
profesör Oya Boyla kadar iyi bir proje hocası
M
Söyleşi / Mimar Nuran Yener
‘İçmimarlık mesleği içmimarların işidir’
olduğumu düşünmedim. Çünkü, ben 5 yıl mimarlık
üniversitesinde ders vermeye devam eden Yener,
bir mimar olarak, İçmimarların mesleklerine
Mimarların içmimarlık yapmasına ilişkin
sahip çıkmaları gerektiğinin altını çiziyor.
yaklaşımınız nedir?
okudum, bizde ölçek bile başkaydı.
İçmimarlık ve mimarlık farklı disiplinlerdir ve
Genç içmimarlara ne söylemek istersiniz?
Bir mimar olarak uzun yıllar içmimarlık
içmimarlık, içmimarlar tarafından yapılmalıdır,
İçmimarlar da kendi mesleklerine sahip çıkmalı ve
bölümlerinde ders verdiniz. Bu süreç sizin
içmimarlık mesleği, içmimarların işidir, ben böyle
mimarlık mesleğini yapmaya heves etmemelidir.
için nasıl geçti?
düşünüyorum. İç mekanları düzenlemek
Gerçi toplumda mimarlık mesleği daha fazla rağbet
Evet, aslında mimarım ama içmimarlık
mimarların ilgi alanına girse de, gerçekte
görmektedir ama içmimarlık ince bir meslektir.
bölümünde derslere girdim. 1977’de
içmimarlar tarafından biraz daha farklı olarak ele
Daha duyarlı, küçük detayların ön plana çıktığı
malzeme asistanı olarak İçmimarlık
alınabilmektedir. İyi bir içmimar perdenin bitimine
projelerin yapıldığı meslektir.
41
Çizimler ve Resimler / İçmimar İ. Altay Göker
İ. Altay GÖKER
İçmimar
İ
çmimarlar Odası’nın 28. üyesi
olan Altay Göker, Şişecam’da
35 yıl ‘Reklam, Fuar ve Sergiler Şefi’
olarak görev yaptı. 1964 yılında
sınavlarına girdiği, Güzel Sanatlar
Akademisi ve Tatbiki Güzel
Sanatlar Okulu Mobilya-İçmimarlık
Bölümü’nü birincilikle kazandı.
1967 yılında okuldan mezun olan
Altay Göker Şişecam’da
geçirdirdiği uzun çalışma dönemi
boyunca, fuar standı konusuna
yoğunlaştı ve bu alanda önemli
işlere imza attı.
42
Resim ve Çizimler
43
Çizimler ve Resimler / İçmimar İ. Altay Göker
44
Çizimler ve Resimler / İçmimar İ. Altay Göker
45
Çizimler ve Resimler / İçmimar İ. Altay Göker
46
Çizimler ve Resimler / İçmimar İ. Altay Göker
TMMOB İçmimarlar Odası bağlı Şubelerimizin gerçekleştirmiş olduğu Olağan Genel Kurul ve Seçimleri sonucunda
katılımcı demokrasi ruhuna yakışır şekilde bu görevleri üstlenmek üzere aday olan ve seçilen tüm Yönetim Kurulu
üyelerini tebrik eder, yeni görevlerinde başarılar dileriz.
TMMOB İçmimarlar Odası 21. Dönem Yönetim Kurulu
1 - TMMOB İçmimarlar Odası Antalya
2 - TMMOB İçmimarlar Odası İstanbul
3 - TMMOB İçmimarlar Odası Ankara
Şubemizin 11- 12 Ocak 2014 tarihlerinde
Şubemizin 18- 19 Ocak 2014 tarihlerinde
Şubemizin 18- 19 Ocak 2014 tarihlerinde
yaptığı 3. Olağan Genel Kurulu Sonucunda
yaptığı 11. Olağan Genel Kurulu Sonucunda
yaptığı 2. Olağan Genel Kurulu Sonucunda
göreve seçilen üyeler ve Görev dağılımları:
göreve seçilen üyeler ve Görev dağılımları:
göreve seçilen üyeler ve Görev dağılımları:
Adı Soyadı
Görevi
Adı Soyadı
Adı Soyadı
Görevi
G. Hakan KÜLAHÇI
Şube Başkanı
Yusuf Taner GÜLTEKİN Şube Başkanı
Emrah KAYMAK
Şube Başkanı
M. Rahmi HOCAOĞLU Şube II. Başkanı
Mine Özoğuz ARBAY Şube II. Başkanı
Reyhan REVAN
Şube II. Başkanı
Kağan TAYLAN
Şube Sekreter Üyesi
Sema İŞBİLİR
Şube Sekreter Üyesi
Naci YALÇIN
Şube Sekreter Üyesi
Betül ŞENGÖR
Şube Sayman Üyesi
Vedat DOKER
Şube Sayman Üyesi
Çağlayan ÇOŞKUN
Şube Sayman Üyesi
Serkan EŞMELİ
Şube Yönetim Kurulu Üyesi
Sevil VERGİLİ
Şube Yönetim Kurulu Üyesi
M.Togay CÖMERT
Şube Yönetim Kurulu Üyesi
Y.Burak AKAY
Şube Yönetim Kurulu Üyesi
Hatice GÜLNAK
Şube Yönetim Kurulu Üyesi
Emrah UZUNOĞLU
Şube Yönetim Kurulu Üyesi
İlker BİNER
Şube Yönetim Kurulu Üyesi
Ömür GÜRLEYEN
Şube Yönetim Kurulu Üyesi
E.Çağrı KORKMAZ
Şube Yönetim Kurulu Üyesi
Görevi
Yedek Üyeler;
Yedek Üyeler;
Yedek Üyeler;
1. Nazan EŞMELİ
1. Ayşe ATALAY
1. Ezgican ŞENGÜNDÜZ
2. Burcu PEHLİVANOĞLU
2. Tülay MUTLU
2. Murat KETEN
3. Çiğdem ÖZYEDİ
3. Sare AĞALAR
3. Göktuğ TÜRKOĞLU
4. Hakan ÇINGI
4. Deniz ÖZDEMİR
4. Yasin Coşar YAĞCI
5. Galip KAYA
5. Hülya Ateş ÇELİKEL
5. Ömer SENCAR
6. Nihan ÖZERCAN
6. Evre TINASTEPE
6. Cemal BALOĞLU
7. Pınar AYDINDOĞAN
7. Arzu ERKAN
7. Şeyma DUZAĞADÜŞMEZ
TMMOB İçmimarlar Odası / Haber
TMMOB İçmimarlar Odası’na bağlı Şubelerimizin
Genel Kurulları tamamlandı
47
TMMOB İçmimarlar Odası / Haber
4 - TMMOB İçmimarlar Odası Trabzon Şubemizin
5 - TMMOB İçmimarlar Odası İzmir Şubemizin
18- 19 Ocak 2014 tarihlerinde yaptığı 6. Olağan
25 - 26 Ocak 2014 tarihlerinde yaptığı 10. Olağan
Genel Kurulu Sonucunda göreve seçilen üyeler
Genel Kurulu Sonucunda göreve seçilen üyeler
ve Görev dağılımları:
ve Görev dağılımları:
Adı Soyadı
Görevi
Adı Soyadı
Görevi
Yasin Niyazi SAYİTOĞLU
Şube Başkanı
Güntekin NOYAN
Şube Başkanı
Mehmet Korkut YEŞİLARAS
Şube II. Başkanı
Zeynep EDES
Şube II. Başkanı
Muhittin İNCE
Şube Sekreter Üyesi
Burcu YAZGAN
Şube Sekreter Üyesi
Şube Sayman Üyesi
İ. Oğulcan ŞAŞMAZ Şube Sayman Üyesi
Hamit MÜDERRİSOĞLU
İçmimarlar Extreme
Audio’da Buluştu
H. Emre ENGİN
Şube Yönetim Kurulu Üyesi
Filiz ULTAV
Asiye SIRTKAYA
Şube Yönetim Kurulu Üyesi
Dilara GÜR NARİNÇ Şube Yönetim Kurulu Üyesi
E
Olgun ŞAFAK
Şube Yönetim Kurulu Üyesi
Ege Mine KILCI
günde Extreme Audio’nun kurucusu Orhan
Şube Yönetim Kurulu Üyesi
Şube Yönetim Kurulu Üyesi
xtreme Audio ve İçmimarlar Odası
İstanbul Şubesi’nin bir araya geldiği özel
Aydoğan içmimaride ses sistemlerinin
Yedek Üyeler;
Yedek Üyeler;
önemine dair yaptığı açılış konuşmasının
1. Cemil MUHCU
1. Aslı İpek KAYGISIZ
ardından yöneticilerden Hasan Remzi Kars
2. Coşkun YOMRALI
2. Işık Örsel İMİR
ve Murat Özarslan mimari uygulamalarda
3. Aytaç AKYÜZ
3. Serkan ERGÜN
ses sistemlerinin önemine ve son
4. Erdal GÜNER
4. Yelda ERANTGİL
teknolojilere değinerek teknik konularda
5. Kübra PULATLI
5. Nur Pınar KÖSTEPEN
bilgi verdi. İçmimarlar Odası İstanbul Şubesi
6. Ferah DOĞANAY YAZICI
6. Başak AN
üyelerinin sorularının cevaplanmasıyla de
7. Gürler ÖZTÜRK
7. Alp ÖZYAMAN
şeklinde devam etti. İki sektör için oldukça
önemli bilgilerin paylaşıldığı günün
Genel Merkez yeni adresine taşındı
Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği’ne ( TMMOB ) ait gayrimenkulün Odamıza tahsis edilmesi
kira yükünden kurtulan, sektörün önde gelen firmalarının katkıları ile
İçmimarlar Odası artık mesleğimize yakışan kalitede kendi ofisinde hizmet verecektir.
TMMOB İçmimarlar Odası Genel Merkezi olarak 2007 Yılından itibaren Çalışma Ofisi olarak
kullanmakta olduğumuz Turan Güneş Bulvarı 701. Sokak 18 / 3 Yıldız Çankaya - ANKARA
adresinden, SELANİK CADDESİ NO: 17 / 11 KIZILAY ANKARA adresine taşındık.
Adres: SELANİK CADDESİ NO: 17 / 11 KIZILAY ANKARA
T: 0 312 441 05 96 - 97F: 0 312 441 05 98
48
sonunda içmimarlar, Extreme Audio’da
müzik dinleyerek ses sistemlerini daha
yakından tanıma fırsatı elde ettiler.
Özür
Prof. Dr. Nurten Unansal’ın ismi ‘İçindekiler’
bölümünde Doç. Dr. Nurten Unansal olarak
yanlış yazılmıştır. Kendisinden ve
okurlarımızdan özür dileriz.
Portre Söyleşi / İçmimar Metin Kaşo
Metin Kaşo, başarının 40 yıllık adı
Metin Kaşo, Türkiye’deki önemli
içmimarlardan biri. Dünyadaki pek çok
şeyin birbirine çok benzediğini söyleyen
Kaşo, ressamların okul sıralarında klasik
resimleri kopye ettiği gibi, genç
içmimarların da klasikleşmiş bir takım
mobilyaları kopye etmelerinin gerekliliğini
vurguluyor ve ekliyor: ‘Geçmişi bilirsek
geleceği daha güçlü inşaa edebiliriz’
M
etin Kaşo ismi ve mobilyası 1970’li yıllardan bu yana
Türk mobilyası için bir statü göstergesiydi. ‘Türk
mobilyasına yön veren adam’ dendi onun için. Engin Ardıç
kitabında bir mekanı betimlerken kullanılan mobilyalardan
ve dekorasyonundan bahseder ve şöyle ekler: '... belli ki
buradan Metin Kaşo geçmiş’. Türk Mobilya Tarihi için
önemli bir isim olan Metin Kaşo mobilyaları bugün
dünyaca ünlü Hollywood yıldızlarının evlerini süslüyor.
Metin Kaşo markası, dünya mobilya trendlerini belirleyen
Decorex 1999’da ‘Tüm Dallarda En İyi Ödülü’nü alarak Türk
insanının yüzünü güldürdü... Ve bu sene Mart ayındaki
Oscar töreninde lobide kullanılacak mobilya onun imzasını
taşıyor. Bunların hepsi bizim için gurur kaynağı. Başarısının
sırrını ayrıntılara verdiği önem ve elbette işine olan
Metin Kaşo: “Görsellik tasarımın önemli
bir parçasıdır ama işlevsellik de öyle.”
50
sevgisine bağlıyor Kaşo. Bu röportajdan ‘Metin Kaşo geçti
diyelim’ ve sözü ona bırakalım...
zamanların Türkiye’sini değerlendirdiğinizde
içmimari ve mobilya tasarımıyla ilgili neler
Portre Söyleşi / İçmimar Metin Kaşo
İçmimarlığa olan ilginizin nasıl başladı? O
Metin ve Pervin Kaşo,
Tatbiki Güzel Sanatlar
Yüksek Okulu
sıralarındayken.
söyleyebilirsiniz?
Şüphesiz herkesin yetenekli olduğu taraflar
vardır. Benim de çocukluk yıllarımda resim,
heykel ve güzel sanatlarla ilgili bir yeteneğim
olduğu fark edildi. 1950’lili yıllarda Göztepe
Taş Mektep’de okurken yaptığım resimler
yurt dışındaki yarışmalarda ödül almıştı.
Daha sonra Işık Listesi ve Kabataş Lisesinde,
resim derslerinde yaptığım portre ve
natürmort çalışmaları hocalarım tarafından
takdirle karşılanırdı. Hatta bir portre
çalışmamı hocamız Ahmet Uzelli hatıra olarak
çekiç gibi aletlerle sandalye, masa oyuncakları
savunuruz. Bize göre görsellik tasarımın çok
yapardım. Üniversite yıllarına geldiğimde
önemli bir parçası ama işlevsellik de öyle.
yaptığı binalarda kullanılan, köknardan
tercihimi Tatbiki Güzel Sanatlar Yüksek
Mesela bir koltuk; ergonomik, kaliteli, sağlam
yapılan kapı, pencere pervazlarının
Okulu’ndan yana yaptım ve okulu dokuzuncu
olmasının yanı sıra taşınabilir, yapılabilirliği
parçalarıyla, annemin bana aldığı testere,
olarak kazandım. 10-12 kişilik sınıflarda Türk
kolay ve maliyeti de uygun olmalı. Tatbikili
hocalarımız İsmail, Fazıl, Muzaffer, Cafer
olmaktan çok mutlu oldum. Başarılı bir
Bey’ler…. ve Alman hocalarımız Friedrick
öğrenciydim. Mimarlık dersinde hocamız Cafer
Rommel, Herr Jacop, Herr Schlamminger gibi
Bey ders anlattıktan sonra, anlamadığınız
kendine saklamıştı.
İlk ve ortaokul çağlarında iken babamın
Teşvikiye’de bulunan
İnci Apartmanı
1928’de Metin Kaşo’nun
babası Mehmet Kaşo
tarafından yapıldı.
MK insiyalinin
görüldüğü ayrıntı
(üstte).
çok değerli hocalardan eğitim almış olmam
yerleri Metin Kaşo’ya
benim için çok büyük bir şanstı.
sorun, derdi…
Dolayısıyla Güzel
‘Sanat sanat içindir’
‘Sanat toplum içindir’
sanatlara olan
Bu iki kavram hep tartışılır. Biz Tatbiki’liler
annemden ve
olarak Bauhaus Ekolü’ne bağlıydık. Dolayısıyla
babamdan
sanatın toplum yani insan için olduğunu hep
geldiğine
yeteneklerimin
51
Portre Söyleşi / İçmimar Metin Kaşo
“Engin Ardıç, yayımlanmış
iki kitabında Ercan Arıklı’nın
ofisine gitmiş diyor ki;
‘koskocaman büro, köşede bir
masa, koltuklar... belli ki
buradan Metin Kaşo geçmiş.’
Demek ki mobilya denince
akla gelen bir imajım var”
imajını Erzurumlularla tanıştıran babam
Mehmet Kaşo idi.
Karım Pervin Kaşo ile sınıf arkadaşı idik ve
beraber mezun olduk. İş ve hayat
arkadaşlığımızın bizi birlikte bir yerlere
getirdiğine inanıyorum.
Yeni mezun içmimar olarak iş hayatınızın
ilk yılları nasıl geçti?
1969–1970 mezunuyuz. O günlerde
52
Kaşo: “Türkiye’de yetişen meşe, ceviz, kayın, dişbudak, zeytinden
yapılmış kaplamalar dışında bir başka çeşit bulmak çok zordu.”
İstanbul’da birkaç tane içmimarlık eğitimi
inanıyorum. Dedem Erzurum’ki evimizi
dönemin ünlü mağazalarından İnterno’yu çok
yaptırırken Rusya’dan taş ustaları getirtmiş ve
beğenirdik. Sahipleri Yıldırım ve Turan bizim
konağı onlara yaptırmış. Babam, Teşvikiye’de
çok sevdiğimiz ağabeylerimizdi. Askerden
sahiptik. Daha düz, modern çizgiler
1928’de Satvet Lütfi Tozan Apartmanı’nın
dönünce Şişli’de babama ait binamızın altında
kullanıyordum.
karşısında bulunan İnci Apartmanı’nı yaptı,
ilk mobilya ve dekorasyon mağazamızı açtık.
şimdi koruma altında olan bir binadır.
Yeni mezun biri için büyük şanstı böyle bir
1970’li yıllarda ne tür malzemeler
Muhteşem bir demir işçiliği olan kapısının üst
mağazaya sahip olmak. Mobilya tasarlamaya
kullanılıyordu?
kısmında Mehmet Kaşo’nun baş harfleri olan
ve yapmaya başladım orada, çok güzel işlere
Doğrusunu isterseniz yokluktan var
MK insiyali görünür. İlk defa İngiltere
imza attık. O zamanlar aldığımız eğitimin
ediyorduk. Hatırlıyorum da, deriyi döşeme
Manchester’den kumaş ithal eden ve ilk vitrin
etkisiyle kuzey Avrupa ülkelerinin çizgilerine
olarak evde kullanan insan sayısı azdı.
almış insanların mağazası vardı. Pervin ve ben,
Portre Söyleşi / İçmimar Metin Kaşo
“Yerleşik bir düzenimiz olmadığı için
de mobilyamız da yok aslında. Rahle,
terek, sedir, gömme dolaplar var. Gün
içinde ortada çok fazla eşya
görünmez. Avrupalıların ‘minimalizm’
dedikleri tarzın sahiplerinin aslında
bizler olduğunu düşünüyorum”
çok zordu. Kaplamanın satıldığı yer
Yüksekkaldırım’dı. Haftada birkaç defa
kaplamacıları gezer, urlu, hastalıklı
ağaçlardan kesilmiş kaplamalar arardım. Bu
özürlü malzemeleri mesela 3 lira yerine 1
liraya satarlardı. Bu sana yaramaz diye
gösterirlerdi oysa ben onlara on lira dese on
lira vereceğim. Bunları mobilyanın uygun
yerlerinde kullanır, farklı işler çıkartırdım.
Türkiye’nin mobilya tarihine hakim biri
olarak, Türklerin mobilya kullanım
Kaşo: “Mimarlar binaya dışarıdan bakarlar. Oysa insan faktörü
çok önemlidir. İçeriden dışarıya doğru bakmak gerekli.”
alışkanlıklarından kısaca
Metin Kaşo’nun Vaniköy’deki evi.
bahsedebilir misiniz?
dedikleri tarzın sahiplerinin aslında bizler
Türk insanı Ortaasya’dan gelen göçer bir
olduğunu düşünüyorum. Ortada sadece bir
İnterno yapardı sonra biz yapmaya başladık.
millettir. Yerleşik bir düzenimiz olmadığı için
mangal olur, çocuğun beşiği vardır, beşik
İstanbul’da döşemelik deri yoktu, Beyazıt’a
de mobilyamız da yok aslında. Kur’an-ı Kerim
Ortaasya’dan beri bizimledir.
gidip çizmelik, çantalık deri alırdım. Onları
koyduğumuz rahle, terek dediğimiz raf, sedir,
atölyede elimizde saatlerce ovalayıp
gömme dolaplar var. Gömme dolaplar
ustalardan, daha sonra Ermeni, Yahudi ve
yumuşatarak döşemede kullanırdık.
akşamları açılır, içinden döşekler çıkar yerlere
Rum ustalardan öğrendik. Önce
serilir, yatak olur sonra onlar tekrar dolaplara
kopyalarını sonra kopyaların kopyasını
dişbudak, zeytin ve bunlardan yapılmış
girerdi. Gün içinde ortada çok fazla eşya
yapmaya başladık. O zamanlar Türkiye’de
kaplamalar dışında bir başka çeşit bulmak
görünmezdi. Avrupalıların ‘minimalizm’
mobilya ustalarının dışında bir de
Türkiye’de yetişen meşe, ceviz, kayın,
Biz Türkler, mobilyayı önce Macar
53
Portre Söyleşi / İçmimar Metin Kaşo
‘Bay Jak’ın ilgisi beni çok onurlandırdı’
mobilyalarını yaptık. Yurt içinde ve yurt
ŞİŞLİ’deki mağazama uzun siyah Mercedes’le
bir beyfendi gelmişti. Mağazayı 1,5 saat gezdi.
Benim yaptığım deri koltukları, mobilyalarımın
bütün çizgilerini çok beğendi, çok ilgilendi
benimle, keyifli saatler geçirdik. Giderken
kartına baktığımda onun Profilo’nun sahibi Jak
Kamhi, nam-ı diğer Bay Jak, olduğunu anladım.
Bu beni çok onurlandırdı. Daha sonraları Profilo
fabrikalarının dekorasyonunu, Çerkezköy’deki
lojmanlarının mobilyalarını yaptım. O insanın
bana sevgisi inancı beni çok onurlandırmıştı.
Amerika’da Arizona’da, Atlantik City’de,
dışında çeşitli dekorasyonlara imza attık.
New york’da Hudson River üzerindeki
birçok rezidansı sayabiliriz…
Dekorasyon yapmıyorum artık. Bana
bazıları mobilyacı diyorlar. Evet öyleyim.
Gazeteci Necati Doğru bir makalesinde:
‘Türkiye’de hayat çok değişti. Şu anda
Nişantaşı’nda yaşayan insanlar, Rolex saat
kullanıyor, Versace eşarbını alıyor, Louis
Vuitton’un çantasını, Metin Kaşo’nun
mobilyasını kullanıyor.’ diye yazmıştı.
Beni tanımazdı bile. Yine Engin Ardıç,
mimarların yaptığı mobilyalar olurdu.
yayımlanmış iki kitabında Ercan Arıklı’nın
Ancak bana göre, Mimarlar binaya
ofisine gitmiş diyor ki; ‘koskocaman büro,
dışarıdan bakarlar. Oysa insan faktörü çok
köşede bir masa, koltuklar… belli ki
önemlidir. İçeriden dışarıya doğru bakmak
buradan Metin Kaşo geçmiş.’ Demek ki
gerekli; insanlar yatıyor, oturuyor, yemek
mobilya denince akla gelen bir imajım var,
yiyor... Buralardan yola çıkmak lazım.
bundan da gurur duyarım. Benden 20-30
Bence gerçek manada Türkiye’de iç mekân
yıl önce mobilya alan insanlar hala
tasarımı, içmimarlık bölümlerinin mezun
mobilyamı çok severek kullandıklarını,
vermesiyle başlar.
göz bebekleri gibi sakındıklarını
söylüyorlar.
Şeytan ayrıntıda gizli
Art Decó’nun babası Mimar Émile-
mağazamdan dolayı daha çok mobilya
40 yıllık içmimarlık geçmişine
Jacques Ruhlmann da bir mobilyacıydı!.
tasarımı yapma şansına sahip oldum ve
baktığımızda ününüzün dünyaya
Tasarımları hala kopya edilir. Benim içinde
çizgimle daha çok insana ulaştım. 1970-80
yayıldığını görüyoruz. Hayata geçirdiğiniz
54
‘Türk mobilyasına yön veren
ve 90’lı yıllar Metin Kaşo ismi ve mobilyası
önemli işlerden örnekler verebilir misiniz?
adam’ diye bahsediliyor,
bir statü göstergesi oldu. İnsanlara doğru
Başbakanlık, Cumhurbaşkanlığı, Dış İşleri
bundan da gurur
tasarlanmış mobilya ile yaklaşmak benim
Bakanlığının dekorasyonlarını ve
duyuyorum. Ben
misyonum olmuştur hep.
düşünürüm. Hiçbir zaman yaptığım
Teknolojinin gelişmesiyle birlikte
işlerde para kazanmayı düşünerek
mobilya malzemelerinde de çeşitlilik
hareket etmedim. Öğrencilik yıllarımda
görüldü. Bu çeşitlilik tasarımlarınızda
kruvaze ceketli, yakasında mendille
nasıl bir fark yarattı?
dolaşan biriydim. İş hayatına atılıp
İnsanlar çağın gelişmesiyle birlikte yeni
atölyeye girdiğimde ise blue jean,
malzemelerle tanışmaya, metalin üzerine
eşofman gibi rahat kıyafetleri tercih ettim.
kaplama yapmaya, camı mobilyada
Çizdiğin bir ürünü üretim
kullanmaya başlıyor. Bitkisel, organik,
aşamasındayken gördüğünüzde, ufak
hayvansal, yumuşak kabriyol dediğimiz eğri
tefek değişiklik yapma ihtiyacı
çizgilerden uzaklaşmaya başlıyor. El emeğine
hissedebiliyorsunuz. Ben, dizlerimi yere
dayalı Art Nouveau'nun hemen ardından
koyarak, yaptığım tasarımların her yerine,
gelen Art Déco, öncekinden farklı olarak
her açısına bakarak imalatını
sanayiye dayalıdır. Art Déco yeni
gerçekleştirdim. Atölye aşamasındayken,
malzemenin keşfedilmesi ve kullanılmasıyla
yapıma ilişkin endişelerimi ustalarımla
ortaya çıkıyor. 1970-80’li yıllarda, özellikle
paylaşır, onun da fikrini alarak üretime
70’li yıllarda maalesef kaplama, ağaç
devam ederim. Ustalarımla konuşarak
cinsinde çeşitlilik yoktu.
Portre Söyleşi / İçmimar Metin Kaşo
Kaşo’nun Levent’teki showroom’u.
yaptığım işin içine, onun da heyecanı,
sevinci girer. O aletin içine sevincin
girmesi diye bir şey var mıdır? Budur işte.
Akşam evine daha mutlu gider, eşine
böyle anlatır. İnsan yaptığı işe özen
göstermeli. Bir dolabın menteşesi,
kulpu bile önemlidir benim için.
Meslek hayatınızda
Küçük ayrıntılar mobilyayı daha iyi
herkesin kolay kolay
gösterir. Müşterilerim de farketmiştir,
ulaşılamayacak bir başarı
onlara mağazamı gezdirirken, bakın
sağladınız. Bu başarının
sırrını neye bağlıyorsunuz?
bu ceviz ağacı, deyip okşayarak
gösteriyorum. Başarı diyorsunuz ya,
Öncelikle yaptığım işe
mobilyalarımı sevmek, onlara dokunmak,
odaklanır, o işi en iyi nasıl yaparım diye
onları okşamak bu başarıyı getirdi…
Bu işin okulunu okudum
ticaret yapamam
1970’li yıllarda yurt dışında yaşayan işçiler
kullandıkları eşyaları Türkiye’ye getirebiliyorlardı.
Burada mağazacılık yapan isimler edindikleri işçi
permiyle, İtalya’dan aldıkları mobilyaları Türkiye
pazarına sokuyorlardı. Pek çok insan bu yöntemle
iyi para kazandı. Babam da bir gün bana neden
mobilya getirip satmadığımı, gerekirse imkan
sağlayabileceğini söylemişti. Ona şöyle dediğimi
hatırlıyorum: ‘O zaman ben neden bu işin okulunu
okudum, o zaman ben ticaret yapardım” demiştim.
55
Portre Söyleşi / İçmimar Metin Kaşo
Metin Kaşo kanepesi Oscar
törenlerinde kullanılacak
2014 MART’ında yapılacak Oscar töreninde
lobide kullanılacak mobilya için bir kanape
yapıyorum. Çalıştığım Amerikalı bir firma var, o firma
aracılığıyla benim bir kanepe modelim, beğeniliyor,
şu anda onun imalatını yapıyoruz. Benim yaptığım
mobilyaları Julia Roberts, Angelina Jolie gibi dünyaca
tanınmış Hollywood yıldızları kullanıyor.
Kaşo: “Ben koltuk yaparken
döşemelerimde yay, kolon, kızık gibi
eski sistemleri kullanıyorum. İnsanlar
çeşitli kalınlıkta sünger koyuyorlar, adı
mobilya oluyor. Artık yay karikatürlerde
kullanılan bir malzeme oldu.”
Mobilyaya yaklaşımımız Avrupalılardan
farklı, siz nasıl görüyorsunuz?
Fox TV anchorman’ı Geraldo Rivera’nın
yalısını, MTV müzik kanalının sahibesi
Geraldine Patten’in Londra’daki evine
mobilya yaptım. Avrupalılardan şunu
gördüm; onlar çok maliyetli mobilyalarımı
alıp, bir misafiri geldiğinde evinde, şarabını
1980’lerden
sünger koyuyorlar, adı mobilya oluyor.
içkisini içerek mobilya hakkında sohbet
Artık yay karikatürlerde kullanılan bir
ediyorlar. “Bakın bu ceviz, ben bunu
malzeme oldu. İnsanlar bence dekor satın
Türkiye’den getirdim, Metin Kaşo yaptı”
malzeme çeşitliliği artmış sanırım...
alıyor, mobilya değil. Mobilya tasarımları
diyerek bize de cilalıyorlar aynı zamanda.
Öyle, dünya ile malzeme alışverişine o
bu yönde gelişmeye başlıdı. Malzeme
Düşündüğünüz zaman, formika eşyalar
yıllarda başladık. Malzeme çeşitliliği
insanı kısıtlıyor bir ölçüde. Olan
üzerine ne konuşulur? Mobilya yaşayan bir
olmadığı için menteşeleri ‘sarı’cılarıma
malzemeleri üst üste koyup altına da bir
şey, her sene değişen bir şey değil ki.
imal ettirirdim. Mobilya aksesuarı da
metal ayak eklediğinde masa oluyor.
tasarlamak zorunda kalıyorduk. Ben
Çağlayan piyasasında, metal, mikelaj,
Tenis oynadığınızı biliyoruz, iş dışında
koltuk yaparken döşemelerimde yay,
kromaj ayaklar var, üzerine vidalanabilen
neler yapıyorsunuz?
kolon, kızık gibi eski sistemleri
tabla satıyorlar, vidalayıp kendinize
Bana göre insan spor yapmalı. Uzun yıllardan
kullanıyorum. İnsanlar çeşitli kalınlıkta
mobilya yapabiliyorsunuz.
beri tenis oynarım. Ve Turnuvalarda aldığım
sonra Turgut Özal
dönemiyle birlikte
56
resimlerini kopya ederler. İyi kopye yapmaya
çubuğundan kalem aşısı yaptım. Şimdi o
çalışan kişi o tarzda resim yapmayı öğrenmiş
ağaçlar Granisimit elma ağacı oldular.
olur. İçmimarlık dersi alıyorsanız bir takım
Bahçede her zaman makasım yanımda olur,
mobilyaları çizin derim. Yanınızda mutlaka
ve onları temizlemekten ve budamaktan çok
kalem, not defterin bulundurun. Evinizdeki
keyif alırım. Onlarında bana teşekkür
mobilyaya oturun, minderi biraz yukarı çekin
ettiklerini düşünürüm.
rahat mı ettiniz, onu kafanıza koyun, daha ince
bir minderle deneyin, yanınızda metre
Kaşo, Starking elma ağaçlarına Granisimit elma ağacının
çubuğundan kalem aşısı yaparak Granisimit elma elde etmiş.
Genç içmimarlara ne önerirsiniz?
bulundurun, ölçü alın, rahat ettiğiniz ölçüleri
Dünyada her şey birbirine çok benzer aslında
not edin. Bir içmimar, nasıl olsa daha rahat
birçok birinciliğimin yanında, son iki senedir
yeter ki o gözle bakalım. Usta ressamlar,
ederdim diye düşünmeli. Bunları düşünürse
65 yaş üstü Türkiye birinciliğim var. Tenisin
öğrencilerinden ünlü ressamların resimlerini
yapabilir. Bunları yapmazsa olgunlaşması
yanı sıra kayak, pinpon, boks, halter, su altı
kopye etmelerini istermiş. İyi kopye etmek çok
çok zaman alacaktır. İyi bir ustanın elinde
balıkçılığına ilgi duyduğum spor daları. Spor
önemlidir. Bütün ressamlar Cézanne’ın, Van
çırak olsunlar, çömezlik yapsınlar, onların
benim hiç vazgeçmeyeceğim bir şey. Ayrıca
Gogh’un, Renoir’ın daha çok klasik ressamların
yanında bulunsunlar...
Portre Söyleşi / İçmimar Metin Kaşo
ağaçlarına Granisimit elma ağacının
müziğe de ilgim var. Adnan Mungan’ın
‘Dostlar Musiki Grubu’nda haftada iki gün
çalışır, Ocak ve Mayıs aylarında konser veririz.
Türk sanat müziği dışında Caz, Blues benim en
büyük tutkum. Swing ve steps danslarını
yapmayı çok severim. Çaldığım enstrümanlar
olarak da Kanun, akordiyon, bateri gibi bir
takım müzik aletlerini söyleyebilirim.
Londra Decorex 2000 Fuarı.
Bulunduğunuz her yer yemyeşil, bahçeye
özel bir ilginiz mi var?
Evet. Bahçeyle uğraşmayı çok severim. 10
sene evvel, servi ağacının kozalağındaki
tohumlardan 1000 tane servi ürettim. Meyve
ağaçlarına aşı yapmak da benim
meraklarımdan bir tanesi. Starking elma
1999 yılında birincilik ödülü alan fuar standı.
Metin Kaşo, Decorex 1999’da ‘Tüm Dallarda En İyi Ödülü’nü aldı
AMERİKA’da 2001 saldırısı gerçekleştiğinde 14. Cd.’de bir mağazam vardı. O dönem yurt dışında yaptığımız onlarca işlerin
yanında Arizona’da Phonix Oteli, Atlantik Oteli’nin de mobilyalarını yapmıştım. 1999 yılında Dünyada mobilya çizgisinin
belirlendiği Chicago Decorex Fuarında‘First Prize’ödülünü aldım. Dünyanın en önde gelen firmalarının (Holly Hont, Baker gibi)
katıldığı bu etkinliğin açılış seramonisinde bizim‘Bütün dallarda en iyi’ödülü aldığımızın anons edilmesi ve insanların
standımızda bizim için kadeh kaldırmaları, bir Türk olarak adımızı ve başarımızı göstermiş olmanın gururunu yaşadığımızı o günü
unutamam. Bir sonraki sene Londra Decorex 2000 fuarında da Excellent/Kalite ve Tasarımda Mükemmeliyet Ödülü’nü aldık.
57
Portre Söyleşi / İçmimar Metin Kaşo
Metin Kaşo, 2009 yılında dünyanın 163 zengini unvanını elinde
bulunduran Alfred Mann & Cassandra Mann ailesinin mobilyalarını yaptı
Pervin ve Metin Kaşo.
Jacopo Chest Drawer
Daybed
58
Scala Side
Table
Hz. İsa’nın çarmıha gerildiği anı simgeleyen haç ve iki yanındaki
büstlerin bulunduğu kaide alttaki resimde görülen sehpalara esin
kaynağı olmuş.
Ester Williams
Coffee Table
Portre Söyleşi / İçmimar Metin Kaşo
Mann çiftinin Los Angelos Beverly Hills’de bulunan evinin mobilyalarının
tasarımının yanı sıra evin dekorasyon işleri de Metin Kaşo imzasını taşıyor
Kahve sehpası
tramplenden yola
çıkılarak
tasarlanmış.
Scala Side Table
Levent’teki
showroom’un
girişinde bulunan
CD’liğin tasarımı,
yandaki resimde
görülen
karalamalardan
yola çıkılarak
yapılmış.
59
Proje / Haçik Mosik Evi - Nadya Akabi (Reisyan) Haçaduryan
60
Silivri Haçik Mosik Evi
Hazırlayan: Nadya Akabi (Reisyan) HAÇADURYAN
İ
kullanma alanı, hamamı, yüzme havuzu,
çok şaşırmıştım. Yapının kabası bitip doğramalar
öğreneceğim üzere ev, Arzum Onan’ın oynadığı
müştemilatı yanlış hatırlamıyorsam bahçede 5-6
takılmaya başladığı sıralarda, iç hacimler çok
‘Sessiz Fırtına’ ve Deniz Çakır, Zuhal Olcay, Mahir
adet çardağı vardı. Standartların üstünde bir
geniş olduğundan sevimsiz yaşam alanları
Günşıray’ın başrollerini paylaştığı ‘İffet’ gibi iki TV
evdi. Evin hacmine bakarak çok kalabalık bir
oluşmuş ve bu durum evin sahibini
dizisine misafirlik etti.
ailenin oturacağını varsaymış, ancak daha sonra
endişelendirmeye başlamış. Bu noktada ev
çmekan tasarımını yapacağım evle
tanışmamız 2002 senesine rastlar. Daha sonra
Ev Silivri Ortaköy’de 1500 m2 kapalı
evin sahibinin yalnız olduğunu duyduğumda
ulaştı. Geniş ve hantal iç hacimli evi, kullanışlı hale
getirmek, işlev kazandırmak amacıyla yola çıktık.
Projenin ilerleyen zamanlarında evin sahibi ile ilginç
diyaloglar yaşadık. Örneğin mutfağa yerleştirdiğim
oturma grubu için “burada ne yapalım?” sorusuna,
“Sabah gazetenizi okursunuz. Kahvenizi burada içersiniz”
önerilerinde bulunarak, içmimarlıktan öte, bir yaşam
biçimi sunmuş oluyordum.
Bina birkaç altıgen bölümün birleşmesinden
oluşuyordu. Biz içmimarlar için bu form mimari açıdan
ilginç gelse de, içmimariyi zorlayan bir özelliktir. Ancak
doğru çözümler uyguladığınızda da süpriz etkiler elde
edebilirsiniz. Projeye mutfaktan başlamıştık. 2 altıgenden
oluşan mutfağın ilk bölümü pişirme, ikinci bölümü
yemek grubu, devamında havuza bakan geniş bir
verandaya açılıyor. Doğal taştan bir barbekü, ahşap
çardak ve natürel oturma bankları oluşturduk, ortaya çok
keyifli bir atmosfer çıktı.
Giriş çok geniş ve 2,5 kat yükseklikte bir galeri olduğu
için mevcut bazı pencereleri kapattım, çok geniş
çerçeveler kullanarak pencereleri dekoratif unsurlara
dönüştürdüm. Aynı şekilde merdiven koridor ve salon
Proje / Haçik Mosik Evi - Nadya Akabi (Reisyan) Haçaduryan
sahibi, marangozom Coşkun Şahin aracılığıyla bana
giriş kapıları hep birbirini destekleyen bir bütün
oluşturdular. İki kattan oluşan evin ilk katında; salon,
mutfak, misafir odaları, hamam, TV odası, yemek odası
yer aldı. İkinci kata ise ebeveyn odası, giyinme odası,
ebeveyn banyo, kütüphane, jimnastik salonu, kışlık
daireler bulunuyordu.
Benim en keyifle çalıştığım bölüm ebeveyn banyosu
diyebilirim. 5x5 siyah+beyaz seramiklerden
61
Proje / Haçik Mosik Evi - Nadya Akabi (Reisyan) Haçaduryan
62
oluşturduğum desenleri günlerce zevkle çalışarak
ortaya çıkarttım. Tabii burada mekanın size verdiği
enerji çok önemli. Tavan tek yöne eğimliyken
merkez noktasından kısa yöne kapatarak simetrik
bir tavan elde ettim. Sonuç çok memnun edici ve
benzersiz oldu. Kışlık odada şömeni, küçük bir açık
mutfak, wc, kendine ait bir balkon bulunuyor.
Şöminede granit ve ahşap kullanmayı tercih ettim.
Duvarda kullandığım hasır dokulu duvar
kağıtlarını, sıcak bir hava yaratmak için seçtim.
Daha sonra öğrendiğime göre satılmış ve
dizilerden görebildiğim kadarıyla sadece
mobilyalar değişmiş. Mutfak aynen kullanılıyor. Bu
benim için çok sevindirici. Zamanı olmayan
tasarımlar yapmak çok önemli. Genç
meslektaşlarıma tavsiyem hizmet verdiğimiz
kişilerin kısa zamanda sıkılacakları mekanlar yerine
günün ve teknolojinin imkanlarını sonuna kadar
kullanarak; ancak uzun ömürlü tasarımlar
gerçekleştirmeleridir.
Firma Söyleşi / 7. Lighttech Aydınlatma Fuarı
Aydınlatma sektörünün aydınlık yüzü
Senexpo Yönetim Kurulu
Başkanı Çetin Şenyurt
7. Lighttech Aydınlatma Fuarı
Senexpo Fuarcılık tarafından
düzenlenen Lighttech Aydınlatma,
Avize ve Elektirik Teknolojileri Fuarı
7. kez kapılarını ziyaretçilerine açıyor. Aydınlatma sektörüne
ilişkin görüşlerini aldığımız Senexpo Yönetim Kurulu
Başkanı Çetin Şenyurt, sektöre yönelik önemli
değerlendirmelerde bulunurken, yaptıkları tanıtım
faaliyetleri sayesinde sektörün Lighttech Fuarı’ndan
maksimum fayda elde etmelerini amaçladıklarını dile getirdi
Senexpo Fuarcılık olarak, Lighttech Aydınlatma, Avize ve Elektirik Teknolojileri
Fuarı’nı bu yıl 7. kez düzenliyorsunuz. Geçmişten bugüne baktığınızda,
aydınlatma sektörünün bugününe ilişkin neler söylemek istersiniz?
Aydınlatma sektörü 2002-2008 yılları arasında önemli bir yükseliş kaydetmiştir. Bu
yükselişte iç pazardaki genişlemenin yanı sıra üretim ve ihracattaki artışın payı
büyüktür. Fuarımızın başlangıcından bu yana geçen 7 yıl içerisinde sektörün hemen
bütün dallarında yurt içi imalattan yavaş yavaş ithalata doğru bir kayma
gerçekleşmiştir. Bu seçim, aydınlatma sektörümüzü imalattan uzaklaştırmış; aynı
zamanda Uzak Doğu’ya bağımlı hale getirmiştir. Bu durum sektörü ciddi bir riskin
içine sokmaktadır. İthalatın ağırlık kazanması düşük sermayeli işletmelerin sektöre
girişini hızlandırmış, rekabetin aldığı biçim sektörün büyük, küçük bütün aktörlerini
tehlike altına sokmuştur. Genellikle banka kredilerine dayalı peşin parayla yapılan
ithalat, rekabetin kontrolsüzlüğü nedeniyle, düşük kar marjları ve uzun vadelerle
piyasaya girmektedir. Para piyasalarındaki durgun dönemlerde bu durum
sürdürülebilirken günümüzdeki kur artışları mevcut durumu daha da ağırlaştırmıştır.
64
maliyetlerinin artması, rekabette dayanıklı olmak
için üretimde kalite arttırımına gidilmesi ithal
ürünlerin fiyatlarını yukarı doğru çekerken,
içeride de üretilen malların fiyatlarına
yaklaştırmaktadır. Zamanla üretici konumda
olmak daha avantajlı hale gelebilecektir.
Buna karşın üretici konumdan ithalatçı
konuma geçebilmek birkaç aylık bir oryantasyon
gerektirirken; ithalata dayalı bir üretimden
yurt içi üretici konumuna geçmek
ve bunu sürdürülebilir hale
getirmek birkaç yıl almaktadır.
Öte yandan, pazar payını
artırabilmenin bugün en önemli
iki unsurunu, tasarım (Ar-Ge) ve fiyat
oluşturmaktadır. Bu nedenle, fiyat odaklı
Fuara ilgiyi canlı tutmak için ne tür çalışmalar
çözümlerin yanına tasarım (Ar-Ge) unsurunu da yapıyorsunuz?
mutlaka eklememiz gerekmektedir. Özgün
Lighttech 2014, tüm bu gelişmelerin yaşandığı
tasarım, verimliliği artırılmış işletmeler ve uygun bir dönemde aydınlatma sektörünün 2014
fiyat seçenekleriyle pazar payını artırmalı, buna
tasarımlarını yepyeni bir anlayışla sergilediği,
bağlı geleneksel dış pazarlar ile yeni pazarlara
hem iç pazar, hem de ihracat için vitrinlerini
ulaşmanın yollarını bulmalıyız.
süslediği bir sezona kapılarını açacak. Bu
Enerji tasarrufu çalışmaları sonrasında, klasik
“Lighttech 2014, aydınlatma
sektörünün 2014 tasarımlarını
yepyeni bir anlayışla sergilediği,
hem iç pazar, hem de ihracat için
vitrinlerini süslediği bir sezona
kapılarını açacak”
oluşumlarla birlikte Lighttech 2014 için
faaliyetlerine başladık; yine aynı şekilde iletişimin
flamanlı ampullerin üretiminin ve ithalatının
pazarlama ve tanıtım faaliyetleri de önem
vazgeçilmezi haline gelen mobil telefonlara sms
sonlandırılmış olması, bir yandan tasarruflu
kazandı. Çevre ülkelerden heyetleri
bilgilendirme yapılması konusunda çalışmalar
ampul üretim ve ithalatını sağlarken, diğer
ağırlamaktan, önceki yıllara ait veri tabanımıza
yürütmekteyiz. En çok okunan haber ağırlıklı
yandan LED teknolojisinin konut ve iş yerlerine
periyodik ulaşan e-bültenlere kadar geniş bir
internet gazetelerinde haberlerimizin
girmesini kolaylaştıran bir etkendir. Bu durum,
yelpazede tanıtım faaliyetleri gerçekleştiriyoruz.
yayınlanması; haber portallarında banner
aydınlatma sektörünü pozitif yönde etkileyen
önemli bir faktör olmuştur.
Günümüzde en çok kullanılan mecralardan
biri haline gelen sosyal medyada tanıtım
Firma Söyleşi / 7. Lighttech Aydınlatma Fuarı
Gelinen noktada, özellikle Çin’de üretim
çalışmaları, geleneksel medya kullanımı, şehrin en
önemli noktalarında billboard çalışmaları ağırlık
65
Firma Söyleşi / 7. Lighttech Aydınlatma Fuarı
Şenyurt: “İstanbul, dünyanın
önemli fuar merkezlerinden biri
haline gelmiştir. Geleceği parlak
görünmektedir. Ancak, şu anki
gidişat için çok hoş şeyler
söylemek pek mümkün değil“
verdiğimiz mecralar arasında yer almakta.
Bunların dışında, 25 şehirden elektrik
teknisyenlerinin fuarı ziyaret edebilmeleri
için otobüs seferleri düzenlemekten,
içmimarlar odasının iletişim zincirine fuar
bilgilerinin gönderimine, Cezayir, Tunus,
Nijerya ve Romanya’da düzenlenen fuarlarda
tanıtım çalışmalarına kadar hem ulusal,
çalışma yürütmekteyiz. Tüm bu faaliyetler ile
ülkelere doğru bir yönelme gözlenmektedir.
parlak görünmektedir. Ancak, şu anki gidişat için
sektörün fuarımızdan maksimum fayda elde
Türkiye’nin coğrafi konumu böylesi geçiş
çok hoş şeyler söylemek pek mümkün değil.
etmesini amaçlıyoruz.
dönemlerinde de önemini korumaktadır. Doğu-
İstanbul fuarcılık altyapısı yönünden hızla
Batı ekseninde nüfus özelliği üretim gücü ile
yetersiz hale gelmektedir. En önemli sorun
Türkiye’de fuarların geleceğine ilişkin
dikkati çekerken Kuzey-Güney ekseninde büyük
kuşkusuz salon sorunudur ki bu konuda ciddi bir
öngörüleriniz nelerdir? Avrupa’nın Türkiye’ye
pazarların ulaşım yolları üzerinde bulunmasının
adım atıldığı söylenemez.
ilgisinde bir artıştan söz edilirken, fuarlarda
avantajları onu çekici bir pazar olarak
batıdan doğuya doğru kayma görülüyor.
belirlemektedir. Doğu’da Çin, Hindistan gibi
Fuarların geleceğine ilişkin ne düşünüyorsunuz?
ülkeler fuarcılık sektöründe üretimden gelen güç halindedir. Makro politikaları oluşturacak ve
Fuarcılığın geçmişi sanayileşmiş ülkelere
ile yükselirken; Afrika ve Güney Amerika ise
uygulayacak bir yönetim mekanizması
dayanırken, günümüzde fuarcılık, gelişmekte
pazar büyüklüğü ve keşfediliyor olmanın
görünmemektedir. Bu da İstanbul fuarcılığının
olan ülkelerin tanıtım enstrümanı haline
cazibesini yaşamaktadır.
geleceğini şansa bırakmaktadır. Şans elbette
gelmiştir. Bunun doğal sonucu olarak da AvrupaAmerika fuarlarından ekonomileri gelişen
66
Günümüzde fuarcılık, gelişmekte olan ülkelerin tanıtım enstrümanı haline gelmiştir.
hem de uluslararası arenada hummalı bir
Özellikle İstanbul, dünyanın önemli fuar
merkezlerinden biri haline gelmiştir. Geleceği
Türkiye fuarcılığının, özellikle İstanbul
fuarcılığının yürüyüş hattı kendiliğinden ve kaos
önemlidir ancak, işinizi şansa bıraktığınızda
genellikle kaybedersiniz.
Üniversite Tanıtım / Marmara Üniversitesi
Marmara Üniversitesi
Soldan sağa: Arş.Gör.Seylan Öztürk, Prof.Yalçın Özel, Yard.Doç.Türker Şencan, Prof. Meltem Eti Proto, Prof.Dr.İnci Deniz Ilgın, Yard.Doç.Ayşe Dore Erdilek, Arş.Gör.Aylin Hacısalihoğlu,
Öğr.Gör.Tonguç Tokol, Yard.Doç.Müge Göker, Arş.Gör.Refia Anıl Ağrılı, Arş.Gör.Seden Odabaşıoğlu, Arş.Gör.İlayda Karabatak.
Ülke endüstrisine katılacak, yaratıcı, araştırmacı
ve uygulamacı bireyler yetiştirmeyi hedefliyoruz’
Marmara Üniversitesi İçmimarlık ve Çevre Tasarımı
Bölümü’nde Bölüm başkanlığı görevini yürüten
Prof. Meltem Eti Proto, 1992 yılında asistan olarak göreve
başladı. Bölüm olarak, eleştirel düşünebilen, sanatsal ve
biçimsel araştırma yetisine sahip, yakın disiplinlerle ortak
çalışma yöntemlerine uyumlu, çağın sorunlarına duyarlı,
özgün içmimar birey ve toplulukları olmasının gerekliliğine
inandıklarını belirten Proto, yaratıcı ve uygulamacı
bireyler yetiştirmeyi hedeflediklerini dile getirdi
68
Öncelikle sizi tanıyabilir miyiz? Ne kadar süredir Marmara
Üniversitesi İçmimarlık Bölümü Başkanlığı yapıyorsunuz?
Lisans Eğitimimi Marmara Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi
İçmimarlık Bölümü’nde, Yüksek Lisans eğitimimi ise Mimar
Sinan Üniversitesi’nde tamamladım. Sonrasında burs alarak
İtalya’da üç yıl gravür ve dil eğitimi aldım. Bu süre boyunca
Firenze’de Spadolini bürosunda içmimar olarak çalıştım.
Akademik hayata gene bölümümde 1992 yılında asistan olarak
başladım. Bölüm başkanlığı görevini 2006-2010 sürecinde ve
2012’den itibaren halen yürütmekteyim.
mesleki gezilere önem veriyoruz. Bu amaçla
yetisine sahip, yakın disiplinlerle ortak çalışma
düzenlediğimiz tasarımcı sohbetlerine geçen
yöntemlerine uyumlu, çağın sorunlarına
yıllarda Tanju Özelgin, Tülin Hadi, Cem İlhan,
duyarlı ve özgün olmalıdır.
Neslihan Işık, Atilla Kuzu, Levent Çırpıcı katılarak
deneyimlerini öğrencilerimize aktardılar. 2013-
Bölüm olarak önünüze koyduğunuz
2014 eğitim öğretim yılında düzenlemiş
hedefler nelerdir?
olduğumuz tasarımcı söyleşilerine ise
Bölümümüz 1957 yılında kuruluşundan itibaren
Autoban212, İç mimar Ali Doruk katılarak
eleştirel düşünme, sanatsal ve biçimsel
öğrencilerimizle deneyimlerini paylaştılar.
araştırma, yakın disiplinlerle ortak çalışma
Bunun yanında her yıl düzenlemekte
yöntemlerine uyumlu ve kişisel yetenekleriyle
olduğumuz etkinlikler arasında; Prof.Yalçın Özel
tasarlama yönlerinin ön planda olduğu, mesleki
yönetiminde Koleksiyon Fabrika semineri ve
etik değerlere ve çağın sorunlarına duyarlı bir
gezisi, Yrd.Doç.Türker Şencan yönetiminde Knauf
öğrenci profili hedeflemektedir. Hedefimiz
atölyelerinde gerçekleşen alçıpan uygulama
Teorik ve kültürel birikim, içerik-tasarım ilişkisi,
çalışması, Corian atölyesi uygulama çalışması,
Marmara Üniversitesi'nin içmimarlığa
özgün tasarım, kuramsal ve uygulamalı
Yrd.Doç. Emel İşleyen tarafından yürütülen Milli
yaklaşımını, bakış açısını nasıl tanımlarsınız?
araştırmalar, sanayi bağlantılı projeler, malzeme
Saraylar restorasyon atölyeleri bilgilendirme gezi
Bölümümüzün içmimarlığa yaklaşımı eğitimde ve uygulama seminerleri, ulusal ve uluslararası
ve semineri yer almakta.
ele almakta olduğumuz ana başlıklarda ortaya
yarışmalar, workshoplar ile öğrencilerimizin
çıkmakta. Eğitim sürecinde görme, algılama,
farkındalığını artırmak, yeni önermeler ile
bölümümüzü diğerlerinden farklı kılan prototip
düşünme, inceleme, irdeleme, fikir geliştirme,
tasarıma yön veren bireyler olmalarını
uygulama atölyesinin aktif olarak işlemesi
uygulama biçimleri, araştırma ve karşılaştırma
sağlamaktır. Bu amaçla dört yıllık eğitim
bulunmaktadır. Bunun gerçekleşmesi için
yöntemleri üzerinde çalışmaktalar. Analiz-
süresince içmimarı tasarım odaklı; temel tasarım,
bölümümüz tarafından bir araştırma projesi
sentez yöntemlerini kuramsal anlatımlar ve
teknik resim, içmimari çevre ve mobilya tasarımı,
gerçekleştirilmiş ve uygulama atölyemizin tüm
deneysel, pratik, proje uygulamaları ile alan
konstrüksiyon, yapı bilgisi, rölöve-restorasyon,
aletleri yenilenmiştir. Atölyenin daha verimli
öğrenciler tasarım becerilerini geliştirerek,
teknik donatım, anlatım teknikleri, malzeme,
olarak kullanıma açılabilmesi amacıyla teknisyen
içmimarlık mesleğine hazırlanırlar. Bölüm
uygulama pratikleri, tasarım tarihi gibi teorik,
kadrosunun sağlanması üzerinde çalışmaktayız.
eğitiminde de üzerinde durmakta olduğumuz
teknik ve uygulamalı dersler verilmektedir.
gibi içmimar, birey ve toplulukların değişik
Üniversite Tanıtım / Marmara Üniversitesi
Proto
Prof. Meltem Eti
düşünebilen, sanatsal ve biçimsel araştırma
Hedeflerimiz arasında kuruluşundan beri
Deneyimli eğitim kadromuzun ders
Eğitim programı kapsamında öğrencilerimizin notlarının basılması bölümümüz hedefleri
amaçlarla yararlandıkları tüm içmimari çevre ve profesyonel yaşam ile iletişimini artırmak üzere
arasındadır. Bu çalışmanın ilki üniversitemiz
mobilyaların tasarımında eleştirel
yayınevi tarafından Aralık 2013’te basımı
tasarımcı söyleşileri, seminerler, workshoplar ve
69
Üniversite Tanıtım / Marmara Üniversitesi
Koleksiyon mobilya gezisi fotosu: Prof.Yalçın Özel ve 3. sınıf öğrencileri.
tamamlanan, öğretim üyemiz Sayın Yard.Doç.
gezileri, fuarlar, erasmus ve değişim programları
Prof. Mariella Poli, bölümümüzden Prof.Dr. İnci
Emel İşleyen’in ‘Geleneksel Türk Mimarisi
ile içmimarlık eğitimi desteklenmektedir.
Deniz Ilgın, Prof. Meltem Eti Proto yönetiminde
Terimleri Sözlüğü’oldu. Aynı zamanda öğretim
Öğrencilerimizle gerçekleştirdiğimiz ulusal
her iki okulun Yüksek Lisans öğrencilerinin
kadromuzun daha verimli çalışmasının
ve uluslararası projelerden bazılarını şöyle
katılımıyla tüm seneye yayılarak online
sağlanmasında teknik donanımın iyileştirilmesi
sıralayabilirim; ‘11. İstanbul Türk-Alman
düzenlenen ‘Localities and Global Discourses’
hedefler arasındadır. Bu amaçla yapmış
Tasarımcılar ve Üniversiteler Buluşması’ 11-15
temalı workshop çalışması düzenlenmiştir.
olduğumuz araştırma projesi ile öğretim
Kasım 2013 tarihleri arasında gercekleşti. Skin of
Çalışmaya ait tüm projeler bir kitapta
kadromuzun araştırma amaçlı kullanımı için
the City’ temalı ‘İstanbul 2013 Design Campus’
toplanarak yayınlanmıştır.
bilgisayar, yazıcı, projeksiyon aleti sağlanmıştır.
buluşması 15 Kasım 2013’da İstanbul Ticaret
2013-2014 eğitim öğretim yılında yine
Bölümümüz eğitimini sergilerle tanıtmak
Üniversitesi Eminönü Yerleşkesi’nde yapılan
California College of the Arts’dan Prof. Mariella
amaçlarımız arasında yer almakta. Bu amaçla
sergi ile son buldu. Fakültemizin ‘Connecting
Poli, bölümümüzden Prof.Dr. İnci Deniz Ilgın’ın
Mart 2014 tarihinde fakültemiz sergi salonunda
the Dots / Noktaları Birleştirelim’ başlığı altında
işbirliği ve bu kez yürütücülüğüne Tekstil
eğitimimizin dört seneye yayılan perspektifini
2013’te altıncısını gerçekleştirdiği Haziran ayının
Bölümünden Doç. İdil Akbostancı ve Resim
özel bir sunumla sergilemeyi planlamaktayız.
ilk haftasında yapılan Trienal etkinliklerinden
Bölümünden Doç. Rüçhan Şahinoğlu Altınel’in
sergi, sempozyum ve workshoplarına öğrenci
de katıldığı ‘Multicultiralism and Identity’ başlıklı
Öğrencileriniz ile yaptığınız projeler
ve akademisyen kadromuz ile aktif olarak
online proje çalışması gerçekleştirilmektedir.
hakkında bilgi verebilir misiniz?
katıldık. Acıbadem kampüsünde, SALT Galata’da
Akademik düzeyde iletişimin sürdürüldüğü
ve online ortamda gerçekleşen 38 farklı
düzenlenen ‘Noktaları Birleştirelim / Connecting
eğitim kurumları, mezunlar ve firmalar,
workshop içinde yer aldık.
the Dots’ workshop seçki sergisinde,
seminerler ve çalıştaylar, yurt içi ve yurt dışı
70
Milli Saraylar gezisi fotosu : Yard.Doç.Emel İşleyen ve 3.sınıf öğrencileri.
Ayrıca California College of the Arts’dan
Trienal kapsamında Pera Müzesi’nde
bölümümüz öğrencilerinin katılmış olduğu
İstanbul Ticaret, Bahçeşehir, İstanbul Teknik, Kadir
‘Kaybolan Atölyeler’, ‘Localities and Global
Has, Karadeniz Teknik, Marmara, Mimar Sinan
Discourses’ atölyelerinde ortaya çıkan çalışmalar
Güzel Sanatlar, FH Aachen, Coburg ve HfG
sergilenmiştir. İstanbul Tasarım Bienali 2012
üniversitelerinden öğretim üyeleri ve öğrencileri
etkinliklerine Fakültemizin grafik, endüstri
her yıl düzenli olarak bir araya geliyor.
ürünleri tasarımı, tekstil, iç mimarlık bölümlerinin
Verona Üniversitesi, Genova Üniversitesi,
ortak projesi olan ‘Her Güzelin Bir Kusuru var’ adlı
Cincinnati Üniversitesi DAAP, California College of
sergisine 1, 2, 3 ve 4.sınıf projeleri ve mobilya
the Arts, Lessius Mechelen gibi Erasmus ve ikili
prototipleri ile katılımımız gerçekleşti.
anlaşmalarımızın olduğu üniversitelerle her yıl
Bölümümüz öğretim üyesi Prof. Dr. İnci Deniz
güncel konseptlerle gerçekleştirdiğimiz
Ilgın, 2008’de Cincinnati Üniversitesi’nden Prof.
workshoplar bulunuyor. Bunlar arasında
Hank Hildebrandt ile her iki üniversitenin iç
düzenlemiş olduğumuz güncel çalışmalardan
mimarlık, mimarlık ve planlama öğrencilerine
yaklaşımlarıyla farklılık getiren ve farkındalık
yukarıda bahsetmiş olduğum gibi
yönelik ‘Yaz Programı’ başlattı. 2008’den itibaren
yaratan kişiler olmuşlardır. Bu bilinçle, Marmara
bölümümüzün diğer kurumlarla ortak
her iki senede bir, Cincinnati Üniversitesi ve
Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi, geçmişi
düzenlediği uluslararası projelerden ikisi
bölümümüz öğrencileri ‘Kent Deneyimleri” ana
tanıyan ve çağın bilincinde, yaratıcı, çözüm
Fakültemizin bu sene altıncısını düzenlediği
başlığı altında gerçekleştirdikleri projelerin
üreten ve sosyal sorumluluk sahibi sanatçı ve
Uluslararası Öğrenci Trienali kapsamındaki
sonuçlarını Fakültemizin Uluslararası Öğrenci
tasarımcılar yetiştirmede öncü bir eğitim
workshop’larda gerçekleşti.
Trienallerinde sergiledi.
kurumu olmayı sürdürmektedir.”
Üniversite olarak nasıl bir öğrenci profili
Kaç öğrenciniz ve öğretim üyeniz var?
nasıl, ortak çalışmalarınız var mı?
oluşturmak istiyorsunuz?
Lisans, Yüksek Lisans ve Sanatta Yeterlik
İçmimarlar Odası’nın mesleğin varoluşunda
Devlet Tatbiki Güzel Sanatlar Yüksek Okulu
eğitiminde toplam 210 öğrencimiz bulunuyor.
önemli bir yeri ve misyonu bulunuyor. Bu
kuruluşunda, Bauhaus Okulu temel ilkeleri esas
Kadrolu Öğretim üyesi sayımız 13, dışardan
anlamda odanın işleyişi ve önemi konusunda
alınarak, Güzel Sanatlar ve Tasarım alanlarında
eğitime katılan 6 öğretim elemanımız mevcut.
öğrencilerimizin bilinçlenmesine önem veriyoruz.
Üniversite Tanıtım / Marmara Üniversitesi
‘Emotions-SoundGravity (inVISIBLE cities)’ ve
Üniversitenizin İçmimarlar Odası’na bakışı
ülke endüstrisine katılacak yaratıcı, araştırmacı ve
Bu iletişimin sağlanması için belirli periyodlarda
uygulamacı bireyler yetiştirmeyi amaçlamıştır.
Diğer içmimarlık bölümleriyle ilişkileriniz ne
İçmimarlar Odası yetkililerini bölümümüze davet
Sayın Dekanımız ve bölümümüz öğretim üyesi
düzeyde, ortak proje üretebiliyor musunuz?
ederek öğrencilerimize hak ve sorumlulukları
Prof. Dr. İnci Deniz Ilgın’ın söylediği gibi “Sanatçı
Yurt içi ve yurt dışı iç mimarlık bölümleri ile birçok
konusunda bilgi paylaşımı ve meslek odasına
ve tasarımcılar, özgün, yaratıcı, esnek ve duyarlı
proje ürettik bu güne kadar. Türk-Alman
kayıt olmaları için platform oluşmasını sağlamaya
oldukları kadar analitik, rasyonel ve cesur
Tasarımcılar ve Üniversiteler Buluşması ile
çalışmaktayız.
71
Firma Haber / Lighttech 2014
Lighttech 2014 İstanbul’u aydınlatmaya devam ediyor
A
ltı yıldır aydınlatma sektörünün lider
üreticilerini bir araya getiren Lighttech
Uluslararası Aydınlatma Avize ve Elektrik
teknolojileri Fuarı; 6-9 Mart 2014 tarihleri
arasında yedinci kez kapılarını ziyaretçilerine
açacak. Senexpo Uluslararası Fuarcılık
organizatörlüğünde düzenlenecek olan fuar,
İstanbul CNR Expo Fuar Alanı’nda 1. ve 3.
salonlarda yapılacak. Yerli üreticilerin, dünyanın
birçok ülkesinden satın almacı ve katılımcıların
iştirak ettiği Lighttech Fuarı; elektrik,
aydınlatma, led aydınlatma ve enerji
bölümlerinden oluşacak.
2013 yılında 55 ülkeden 15.923 profesyonel
ziyaretçiye ev sahipliği yapan fuar, bu yıl 8550
Bu anlamda sektördeki değişim ve gelişmeleri
malzemeleri ürünleri, dekoratif ve pratik ürünler
m2 alan üzerinde 1 ve 3. salonlarda
gözlemleme imkanını sağlayan fuar; marka
fuarda yerini alırken, enerji ve enerji iletimi ile
gerçekleşecek. 70 civarı yabancı olmak üzere,
değerini yukarılara taşımak isteyen yatırımcılar
ilgili her türlü ürün de alıcısı ile buluşacak.
250’ye yakın firmanın katılımının beklendiği
için önemli bir fırsat olacaktır.
Lighttech 2014, toplamda 20.000 ziyaretçiyi
ağırlamaya hazırlanıyor.
Bakanlığı, TETESFED, EMO, Mimarlar Odası
aydınlatma çözümleri ile aydınlatma ve
İstanbul Şubesi, AYDSİAD, İçmimarlar Odası
dekorasyon ihtiyacına karşılık gelen her türlü iç
İstanbul Şubesi, Avize İmalatçıları ve Satıcıları
birlikte; konut, otel, alışveriş merkezleri,
ve dış aydınlatma ürünü sergilenecek. Konfor ve
Odası, İstanbul Elektrik Teknisyenleri Odası
hastane, okul gibi yapılarda iç mekan
güvenlik sağlayan bina otomasyon ve elektrik
desteğiyle düzenlenecek.
İnşaat sektörünün son yıllardaki gelişimiyle
tasarımlarına verilen önemin artması,
aydınlatma sektörüne duyulan talebi
artırmaktadır. Aynı zamanda mekanlarda
estetiğe verilen önemin yanında enerji
tasarrufu sağlamaya yönelik çalışmalar da
ihtiyacı artıran unsurların başında gelmektedir.
72
Fuar, KOSGEB, Enerji ve Tabii Kaynaklar
Fuarda; şehir, meydan, yol, bahçe, havuz vb.
Fuar Profili
• Aydınlatma Armatürleri Avize ve Işık Sistemleri
• Aydınlatma Sistemleri
• Aydınlatma Ekipman Aksesuar ve Parçaları
• Aydınlatma Teknolojileri Elektronik Parçaları
• Avize
• Led Sistem ve Teknolojileri
• Elektrik Tesisat ve Malzemeleri
• Enerji / Güç Sistemleri
• Ev ve Bina Otomasyon Sistemleri
• Enstitü, Organizasyon ve Dernekler
• Sektörel Yayınlar
• Aydınlatma Tasarımcıları
Burak KAPTAN
Bologna süreci ve unvan kullanımı
getirilerek serbestliğin niteliğinin belirli bir düzey altına
sağlamış olacaktır. Ancak burada önemli bir sorun
inmemesi sağlanmaya çalışılmaktadır. Mesleki
bulunmaktaydı. AB ülkelerinde yükseköğretim alanları
yeterliklerin tanınması olarak adlandırılan bu süreç,
ile meslek eğitimlerinin yapıları çeşitlilik
AB’nde halen sürmektedir.
göstermekteydi. Bu çeşitlilik eğitime bir zenginlik
Mesleki yeterliklerin tanınması, üye ülkeler arasında
getirmesine karşın, varolan farklılıklar bir meslek
mesleklerin eş güdümlülüğünü sağlayan, meslek
adamının mesleğini gerçekleştirebilmesi için gerekli
adamlarının ve onların verdiği hizmetlerin serbestliğini
bilgi, beceri ve deneyimden yoksun mezun olması
sağlayabilecek bir düzenlemedir. Üye ülkeler ile üyelik
sonucunu doğurabilmekteydi. Bu ve bunun gibi
süreci başlamış ülkelerde mesleki yeterliklerin karşılıklı
nedenler sonucunda, AB ilk olarak yükseköğretim
tanınması için yapılan düzenlemelerin sonucunda,
alanındaki farklılıkları en aza indirecek, eğitimin şeffaf,
vrupa Ekonomik Topluluğu ile başlayan,
meslek adamları istedikleri ülkede, o ülkenin
sorgulanabilir ve denetlenebilir olmasını sağlayacak bir
Avrupa’nın ekonomik işbirliği çabaları, bugün
düzenlemelerine uygun olarak mesleklerini
eşgüdüm yaratma çabasına girmiştir. Bu çaba Avrupa
Avrupa Birliği (AB) çatısı altında sürmektedir. Avrupa’da
gerçekleştirebileceklerdir. Bu düzenleme, birbirini
yükseköğretim alanını yapılandıran Bologna Süreci ile
yeralan ülkelerin ekonomik alanda bütünleşme
tamamlayan iki alanı kapsamaktadır. Eğitim alanı için
somutlaştırılmıştır.
çabaları toplumsal yapıyı oluşturan birçok alanda yeni
akademik tanınırlık ve profesyonel meslek alanı için
düzenlemelerin yapılmasını gerektirmiştir. AB’ne üye
mesleki tanınırlık olarak ele alınan bu alanlar tanınırlık
Avrupa yükseköğretim alanı ve bologna süreci
olmak isteyen ülkeler ise, kendi ülkelerinde bu
için gerekli koşulları oluşturmaktadır. Bunun için önce
Bologna Süreci’nin temelleri, 1998 yılında Fransa, İtalya,
kapsamla ilgili olan birçok alanı, AB düzenlemelerine
meslek eğitiminde, mesleğin gerektirdiği bilgi, beceri
Almanya ve İngiltere Eğitim Bakanlarının Sorbonne’da
uygun olarak yeniden yapılandırmış ya da
ve deneyimin ortak paydalarını oluşturularak, meslek
gerçekleştirdikleri toplantı sonunda yayımlanan
yapılandırmaya devam etmektedirler.
niteliğinin belirli bir düzeyde tutulması amaçlanmıştır.
Sorbonne Bildirisi ile atılmıştır (Bologna Süreci 2013).
A
AB’de yeniden yapılandırılan alanlar içinde en
Bunun sonucu olarak, bir meslek adamı eğitimini aldığı
1999 yılında AB üyesi ülkelerin yükseköğretimden
dikkat çekeni, kişilerin, malların ve hizmetlerin
meslekte, hangi ülkede olursa olsun, mesleğini
sorumlu Bakanları tarafından bildirinin imzalanmasıyla
serbestliğidir. Bu alanlar ortak bir Avrupa ekonomisini
gerçekleştirebilmek için gerekli olan en az niteliğe sahip başlamıştır. Bologna Süreci’nin temel hedefleri arasında
yaratabilmek için gerekli olan dolaşım serbestliğini
olarak mezun olabilecektir.
sağlamaktadır. Kişilerin, malların ve hizmetlerin
Bu niteliklere sahip olarak mezun olan meslek
Makale / İçmimarlıkta Meslek Kuruluşu ve Örgütlenme Sorunu-3
İÇMİMARLIKTA MESLEK KURULUŞU VE ÖRGÜTLENME SORUNU-3
akademik yeterliliği kapsayacak uygulamalar da
bulunmaktadır. Bologna süreci için belirlenen dokuz
serbestliğinin sağlanabilmesi için bir kontrol sistemine
adamı, meslek kuruluşuna üye olmak için gerekli
hedef aşamalı olarak kabul edilmiştir. Ancak bunlar
gerek duyulmuştur. Bu alanlarda belirli ölçütler
koşulları, diğer bir söylemle, akademik yeterliğini
içinde önemli olan bazı hedefler aşağıdaki gibidir.
73
Makale / İçmimarlıkta Meslek Kuruluşu ve Örgütlenme Sorunu-3
1. Kolay anlaşılır ve birbirleriyle karşılaştırılabilir
olanak sağlamaktadır (ECTS 2013).
Diploma: İtalyanca kökenli bir kelimedir. Bir
diploma ve/veya dereceleri oluşturmak (Diploma
uygulamasına başlanmıştır. Bu belgeler, alınan
Eki uygulaması),
eğitimin ve eğitim sisteminin şeffaf olarak
kimseye herhangi bir okulu veya öğrenim programını
belgelenmesini sağlamaktadır. Üniversitelerde hem
başarıyla tamamladığını, bir derece veya unvanı
2. Yükseköğretimde lisansüstü eğitiminde iki aşamalı
ECTS uygulaması hem de diploma eki belgeleri,
kullanmaya hak kazandığını, bir iş, sanat veya meslek
3. Avrupa Kredi Transfer Sistemini (ECTS) uygulamak,
akreditasyon ile uluslararası geçerliliğinin sağlanması
dalında çalışabilme yetkisi elde ettiğini belirtmek için bir
4. Öğrencilerin ve öğretim görevlilerinin
gereken uygulamalar olmaktadır.
öğretim kurumu tarafından düzenlenip verilen resmî
derece sistemine geçmek,
hareketliliğini sağlamak,
5. Yükseköğretimde kalite güvencesi sistemleri ağını
oluşturmak ve yaygınlaştırmak (Bologna Süreci 2013).
ECTS: Ülkemizde Avrupa kredi transfer sistemi
(AKTS) olarak adlandırılan ECTS (European Credit
Transfer and Accumulation System), öğrencinin bir ders
Bu yaklaşımlardaki en büyük tehlike olan eğitimin için bir hafta boyunca harcadığı zamanı tanımlayan bir
belge, icazetname, şehadetname olarak
tanımlanmıştır (TDK 2013).
Bu tanıma uyumlu olarak yükseköğretim
kurumları, 4 yıllık meslek eğitimi sonucu mezun olan
tek tipleştirilmesidir. Üye ya da üye adayı ülkelerin
kredi sistemidir. Kredi hesaplanırken sadece ders saati
her öğrenciye eğitim aldığını belgeleyen bir diploma
ulusal yeterlikler çerçevesi çalışmaları ve bu
değil, ders saati dışında öğrencinin o derse ayırdığı
vermektedir. Yakın geçmişe kadar, Türk Dil
kapsamda kendi öz değerlerine uygun, ancak AB
bireysel zaman da hesaplanmaktadır. Kısaca öğrencinin Kurumu’nun tanımına uygun olarak bu diplomaların
ortak değerleriyle uyumlu, karşılaştırılabilir,
iş yükünü göstermektedir. Öğrenci merkezli eğitimde,
üzerinde, “…eğitim-öğretim programını tamamlamış ve
denetlenebilir ve anlaşılabilir bir sistem oluşturulması
öğrencinin bir dersi başarıyla tamamlayabilmesi için
kanunların verdiği tüm yetkileri kullanmak üzere lisans
beklenmektedir. Avrupa Yükseköğretim Alanı’nda asıl
yapması gereken çalışmaların tümünü (teorik ders,
diploması almaya hak kazanmış” veya “4 yıllık
hedeflenen, çeşitlilik ile birlik arasında bir denge
uygulama, seminer, bireysel çalışma, sınavlar, ödevler
öğrenimini bitirerek lisans derecesini almış, kanunların
kurulmasıdır (Bologna Süreci 2013). Böylelikle bir
vb.) anlatan bir birimdir (ECTS 2013). ECTS bir dönem
tanıdığı tüm yetkileri kullanmak ve tüm haklardan
ülkenin yükseköğretiminde bulunan öğrencilerin ve
için 30, bir yıl için 60 ve 4 yıllık eğitim için 240 ECTS
yararlanmak üzere ………. tarihinde bu diplomayı
öğretim görevlilerinin hareketliliği sağlanırken, eğitim olarak belirlenmiştir. Bu kredi miktarı eğitim alan bir
almaya hak kazanmıştır” ifadeleri yeralmaktaydı. 2005
programlarının belirli bir niteliğin altına düşmesi de
öğrencinin mezun oluncaya kadar alması gereken
yılında yapılan bir düzenlemeyle lisans diplomalarında
engellenmiş olacaktır. Şuan için Türkiye’de bun
değeri göstermektedir. 4 yıllık üniversite eğitimi alan bir
bulunan hak ve yetkilerin verilmesi ile meslek unvanı
süreçle ilgili olarak birçok düzenleme yapılmış ve
öğrenci mezun olabilmek için en az 240 ECTS
yazılması kuralları değiştirilmiştir. Bu bilgiler yerine, “ 4
yapılmaya devam etmektedir. Örneğin üniversite
değerinde kredi alması gerekmektedir.
yıllık …….. bölümünü başarıyla bitirerek bu diplomayı
öncesi eğitim 12 yıla çıkartılmış, üniversitelerde
74
diplomaların yanında diploma eki verilmesi
ECTS, ayrıca, öğrenci hareketliliğini ve
almaya hak kazanmıştır” ifadesi konmuştur.
eğitim veren programlar için 4 yıllık meslek eğitim
öğrencilerin yurt dışında gördükleri eğitimlerinin
süresi kabul edilmiş (uzunca bir süre meslek
kendi ülkelerinde akademik olarak tanınmasını
sonucunda gerçekleştirilen bir uygulamadır. Bir diğer
eğitimlerinin 3 yıl olarak düzenlenmesi tartışılmıştır),
kolaylaştırır, eğitim programlarının hazırlanmasına
bakış açısıyla, yükseköğretim alanının düzenlenmesi
ECTS kredi sistemi getirilmiş, öğrenim çıktıları ve
katkı sağlar ve programların ulusal ve uluslararası
sürecinde akademik tanınırlık için gerekli olan bir
bilgi paketleri hazırlanmıştır. Bunu izleyen yıllarda
ölçekte daha rahat biçimde karşılaştırılabilmesine
düzenlemedir. Ancak eğitim sonunda alınan 4 yıllık
Diplomalara unvan yazılmaması Bologna Süreci
“alınan derecenin ana alanı”yazılmaktadır. Buna ek
mesleki tanınırlık için belirleyeceği ölçütlerle uyumlu
bir belgedir ve bu açıdan bakılınca tek başına bir
olarak, derecenin kullanım alanları (diploma ekinin 5.
olması beklenmektedir.
değer taşımamaktadır. Bu diplomanın bir anlam
Bölümü) hakkında bilgiler yeralmaktadır. Bu bölüm
içerebilmesi için diploma eki olarak adlandırılan ikinci
mezuniyet sonrası meslek adamının yapabileceği
sonucu olarak mezun olan kişiye meslekle ilgili bir
bir belgeye gerek duyulmaktadır.
çalışmaları göstermektedir.
unvan veya yetki artık verilmemektedir. Bir başka
Diploma Eki2: Avrupa Yükseköğretim Alanı’nı
Mezuniyet belgelerinde yapılan bu değişiklikler
Yükseköğretim kurumlarında alınan eğitimin bir
söylemle unvanın gerektirdiği hak ve yetkiler meslek
oluşturmayı hedefleyen Bolonya Süreci’nin öğelerinden
sonucunda diplomalar, yasalara dayanarak eğitim
eğitimi sonucunda yükseköğretim kurumu
birisidir (Diploma Eki 2013). Yükseköğretim Kurulu’nun
sonucunda alınan unvanın hak ve yetkilerinin
tarafından verilmemektedir. Bir anlamda yetki devri
11 Mart 2005 tarihli toplantısında, tüm üniversitelerde
verildiği bir belge değil, sadece alınan eğitimin şeffaf
gibi gözüken bu durum, mesleğin gerektirdiği
2005-2006 eğitim-öğretim dönemi sonunda mezun
olarak kanıtlandığı bir belge olarak düzenlenmiştir.
hizmet alanıyla yetkili olan kuruluşun
olan öğrencilere YÖK tarafından onaylanmış diploma
Bu tür bir belge akademik tanınırlık için gerekli olan
değerlendirmesine bırakılmıştır. Yani yasal olarak
eki verilmesini zorunlu kılmıştır. Diploma eki,
koşullardan biridir. Ancak akademik veya mesleki
tanımlanan ve unvanın gerektirdiği hak ve yetkiler
yükseköğretim kurumları tarafından diplomalarla
tanınmayı garantileyen bir belge değildir. Mesleki
meslek kuruluşu tarafından verilmeye başlanacaktır.
birlikte verilen derslerin, not dökümünün, ülkenin
açıdan tanınma,ülkeler arası karşılıklı güvenle olasıdır.
eğitim ve değerlendirme sisteminin yeraldığı bir
Bu güveni kurmak ve ulusal düzeyde uygulanmasını
belgedir. Diploma ile birlikte anlam kazanmaktadır. Tek
güçlendirmek için bazı mekanizmaları geliştirmek
başına bir değer içermemektedir. Diplomayı
gerekmektedir. Diploma Eki’nin getirilmesi, ECTS
tamamlayan açıklayıcı bir belgedir. Bu belge, AB
uygulanması, ulusal ENIC/NARIC Merkezi’nin kurulması
dillerinden yaygın olarak kullanılan İngilizce, Fransızca ve
bu mekanizmanın birer parçasıdır (Diploma Eki 2013).
Almanca dillerinden birinde düzenlenmesi gerekmektedir.
Yapılan çalışmalarda yükseköğretim alanının eğitim
Böylece, uluslararası şeffaflığı pekiştirmek amacıyla, ülke
ve hizmet niteliğinin belirli bir düzeyde kalması
dışından alınan diploma ve derecelerin tanınmasında ilgili
sağlanırken, meslek eğitimleri içinde hazırlanan alan
kurum ve kuruluşlara yardımcı olmaktadır. (Diploma Eki
yeterlikleri, öğrenim çıktıları benzer bir durumu
2013). Özellikle ECTS ve Diploma Eki için akreditasyon
oluşturmaktadır. Akademik yeterlik, bu ölçütlerin
uygulaması yapılmaktadır. Üniversiteler, 3 ya da 4 yıllık
sonucunda elde edilecek bir kazanım olarak
süreler için, uluslararası ölçütlere uygun bir eğitim ve
görülmektedir. Bu aşamada önemli bir detay göze
belgelendirmenin yapıldığını ECTS etiketi (ECTS Label)
çarpmaktadır. Akademik yeterlik için gerekli olan
ile diploma eki etiketi (Diploma Supplement Label)
düzenlemeler sonucunda elde edilecek
alarak belgelemektedirler.
kazanımların mesleki yeterlik için ön koşul
Bu iki kavram içinde unvan ve unvanla ilgili
bilgiler yeralmamaktadır. Sadece bitirdiği bölüm ve
olabilmesidir. Bunun sağlanabilmesi için alan
yeterlikleri, öğrenim çıktılarının meslek kuruluşlarının
2 “Avrupa Bölgesi’nde Yükseköğretimle İlgili Belgelerin
Tanınmasına İlişkin Sözleşme’nin” IX.3 maddesi uyarınca da
UNESCO-CEPES, Avrupa Komisyonu ve Avrupa Konseyi
işbirliği ile geliştirilen diploma ekinin anlaşmayı imzalayan
ülkelerin yükseköğretim kurumları tarafından kullanılması
zorunluluğu bulunmaktadır (Bologna 2013).
Yararlanılan Kaynaklar:
Bologna Süreci. 15.11.2013.
<http://bologna.yok.gov.tr/?page=yazi&i=3>
Diploma Eki. 18.11.2013.
<https://bologna.yok.gov.tr/?page=yazi&c=68&i=69>
ECTS. 18.11.2013.
<https://bologna.yok.gov.tr/?page=yazi&c=68&i=69>
The European Higher Education Area-Joint Declaration Of
The European Ministers of Education Convened. Bologna,
19 Haziran 1999.
Türk Anayasa Hukuku Sitesi (3.09.2013).
http://www.anayasa.gen.tr/1982ay.htm
YÖK. Yüksek Öğretim Kurulu, 17.12.2011.
<http://www.yok.gov.tr>
TDK. 17.11.2013.
<http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_bts&vi
ew=bts>
Makale / İçmimarlıkta Meslek Kuruluşu ve Örgütlenme Sorunu-3
lisans diploması, sadece eğitim alındığını belgeleyen
75
satın alınarak, tasarım amacından farklı bir şekilde
kullanıma açılmıştır (Tekeli, Sisa, 2001).
Projenin ilk eskizlerinde farklı cephe ve kütle
çalışmalarına rastlanmaktadır. Dikdörtgenler
Rabia KÖSE DOĞAN
Makale / Ankara Hazine Müsteşarlığı ve Halk Bankası Genel Müdürlüğü
Ankara-Hazine Müsteşarlığı Binası ve Halk Bankası
Genel Müdürlüğü binası üzerine bir inceleme
prizması şeklindeki bir formun yatayda kullanılması
düşünülmüş, yapılan eskiz çalışmaları sonucun da
düşey doğrultuda yerleşen hacmin, sirkülasyon alanı
açısından en uygun olacağı kararına varılmıştır.
Şehrin girişinde simgesel ve sembolik bir özellik
gösteren yapı, aynı zamanda şehre gelenleri
karşılayan bir kapı niteliğindedir.
Yapılan çalışmalar sonucunda Halk Bankası
1.Ankara-Hazine Müsteşarlığı Binası:
Binası bugünki kullanımıyla Hazine Müsteşarlığı
1
983 yılında Halk Bankası Genel Müdürlüğü
Binası, şehrin giriş kapısını sembolize eden aynı
tarafından açılan sınırlı proje yarışmasında, Doğan
zamanda plan ve cephedeki görünümüyle bir H
Tekeli-Sami Sisa imzalı proje birincilik ödülünü
harfini andıran formu ortaya çıkmıştır.
kazanmıştır. 1983 yılında yapımına başlanan yapı, 8 yıla
Şekil 1. Başbakanlık Hazine
Dış Ticaret Müsteşarlığı.
76
Şekil 2. Yapının ilk eskiz çizimleri.
Halk Bankası Genel Müdürlüğü için tasarlanan
yönetim ve çalışma birimlerini içeren bina, yüksek bir
yapı olmasından dolayı, tasarımında önemli yer tutan
yakın bir sürede
a. Hazine Müsteşarlığı’nın cephe özellikleri:
tamamlanarak 1991
Hazine Müsteşarlığı Binası’nın dikdörtgenler
yılında hizmete açılmıştır.
prizması şeklindeki hacmi 25 kattan oluşmaktadır.
Halk Bankası Genel
Cephe düzeninde kare grid’lerden yararlanılarak
Müdürlüğü’nün ihtiyaç
pencere açıklıkları oluşturulmuştur. Doğramalarda
programına göre
kullanılan kırmızı renk, cephede uygulanan brüt
tasarlanan yapı
beton üzerine koruyucu beyaz boya ile kontrastlık
tamamlandığı sırada,
oluşturmaktadır. Tasarımın genel ilkesi olarak
Başbakanlık Hazine
kullanılan kare grid’ler döşemeden, büro
Müsteşarlığı tarafından
hacimlerine kadar olan bölümlerde devam etmiştir.
bazı nitelikleri aşağıdaki gibi sıralanmıştır:
1. Büroların büyük bir bölümü, büro için ideal
sayılan kuzey-güney doğrultusundadır.
2. Bir çekirdekten, yürüme mesafesi olan 25 m. gibi
geniş bir alana ulaşılabilir.
3. Bürolar, 6-7 m.’lik normal derinlikleri ile doğal
ışıktan yararlanabilir.
4. Cephedeki dikdörtgen kutu oyularak, gölgeışıkla simgesel yeni bir biçim elde edilir.
Yapının düşey ulaşım çekirdeğine çeşitli katlarda
ortaya çıkarmıştır. Ana giriş katı, bir alt katta personel
girişi, personel dinlenme salonu, ana kafeterya, otopark
ve otoparktan yapıya girişler, daha altta tesisat katları,
arşivler, kasa daireleri, üst katlarda yönetim büroları ve
toplamı 30.000 m² bulan banka birimleri, bu çekirdeğe
Şekil 3. 4. Bodrum kat ve zemin kat planı.
en kısa yoldan bağlanabilmektedir. Ana yapı dışındaki
arsaya yerleştirilen birimlerin arasındaki işlevsel ilişkiler
kadar, dış mekandaki yaşantının düzenlenmesi de göz
önünde tutulmuştur (Tekeli, Sisa, 2001).
b. Hazine Müsteşarlığı’nın yapım sistemi:
Hazine Müsteşarlığı Binası, yüksek bir yapı olması
Şekil 5. 6. Birinci kat ve tip katlar planı.
dolayısıyla olağan yapılarda görülmeyen farklı bir
Şekil 7. 8. Yapının enine ve boyuna kesiti
çözüm yoluyla tasarlanmıştır. Yapının U biçimindeki
ve dört köşede yer alan kuleleri dikkat çekmektedir.
Her türlü tesisatın dağıtımına imkan verecek düşey
bacaları içermektedir. Yapının deprem, rüzgar gibi
yatay kuvvetlere karşı direncini sağlamak içinde her
yönde düşey betonarme perde duvarlarla
kaplanmıştır (Tekeli, Sisa, 2001).
Betonarme iskelet sistemi kullanılan binada cephe
strüktüründeki kare gridler, döşeme formundan
cephelere kadar tüm yapıda kullanılmıştır.
Yapının ön ve arka cephesinde biçimsel farklılıklar
vardır. Büro hacimlerinin ışık-gölge oyunundan
yararlanılarak rahat bir çalışma mekanı oluşturulması
kaplamasında ekonomik kaygı düşünülerek brüt beton
kullanılmıştır. Yapının dört köşesinde bulunan bu dış
c. Hazine Müsteşarlığı’na estetik yaklaşımlar:
için tasarlanan yatay gölge elemanları arka cephede
kuleler, yapıya kazandırdıkları simgesellik ve anıtsallığın
Hazine Müsteşarlığı Binası 25 katlı olarak
görülmemektedir. Yüksek yapının oyulmuş gibi
yanında, tesisat ve statik ile ilgili işlevler yüklenerek
tasarlanmasına rağmen devasa yapının çevre
görünen biçimi ve bu oylumu çevreleyen yüksek
tasarımı salt biçim kaygısı ile yapılmış bir tasarım
düzenlemesiyle bütünleşen, insan ölçeğine uyumlu
strüktürel elemanları, bütün olarak bakıldığında
olmaktan çıkararak yapıyı özgün hale getirmektedirler.
bir anlayışı vardır. Kırmızı kare açıklıklı pencerelerin
büyük bir kapı imgesi oluşturmaktadır. Yapı, Eskişehir
Yarışma aşamasında, yatay bant şeklinde tasarlanan
dışında, cephede brüt beton kaplı olan yüzeyler
ve Konya yönlerinden Ankara'ya gelişte bir şehir kapısı
pencereler sonraki çalışmalarla sağır yüzeylerde
doluluk hissi oluştururken, cephede tercih edilen
izlenimi vermektedir. Bu nedenle, kapının sövesi
açılan kare deliklere dönüştürülmüştür. Yapı
beyaz renkle ferahlık ve esneklik elde edilmiştir.
niteliğindeki betonarme kolonlar, betona gömülmüş
Makale / Ankara Hazine Müsteşarlığı ve Halk Bankası Genel Müdürlüğü
farklı işlevlerin bağlanması, iyi işleyen bir plan şemasını
77
Makale / Ankara Hazine Müsteşarlığı ve Halk Bankası Genel Müdürlüğü
Şekil 11. 12. Binanın yoldan görünüşleri.
Şekil 9. 10. Bezemelerle süslenmiş giriş kapısı.
Şekil 13. 14. Ana giriş kapısı ve yansıma havuzu.
kalıplarla bezenmiştir. Bezemede kullanılan motifler,
çevrelenmiş davetkar bir iç yola girilmektedir. Buradan
zenginleştirilmektedir. Personel girişinden başlayarak,
Bursa-Yeşil Cami pencere sövelerinden örnek
ana yapıya, banka şubesine ve kare planlı bir ön avluya
otopark, tamir atölyeleri, mutfak girişleri gibi tüm
alınmıştır. Osmanlı mimarisindeki bezemelerden
gelinmektedir (Tekeli, Sisa, 2001).
servisler kuzey yönünde yerleştirilmiştir. Ana girişe
yararlanılarak stilize edilmiş bezemeler, ana yapı ve
Ön avluyu yerden yaklaşık 1 m. yükseklikte
şubenin büyük giriş saçaklarında gömme-kabartma
geniş bir yansıma havuzu renklendirmektedir. Bu
olarak kullanılmış ve boyanmıştır (Tekeli, Sisa, 2001).
avlu içinde geliş yoluna göre doksan derece
çözümlenmiştir (Tekeli, Sisa, 1994).
Çok amaçlı oditoryum, çalışan personellere hizmet
dönülerek, Hazine Müsteşarlığı’nın giriş kapısına
verecek lokal ve misafirhane binası, banka yüksek
d. Hazine Müsteşarlığı Binası’nın çevre ile uyumu:
gelinmektedir. Yansıma havuzu binanın simgesel
bloğu batısındaki çökertilmiş yaya alanı çevresine
Geleneksel yapılarımızda, sokaktan yapıya geçerken
nitelikteki yüksek giriş holüne hazırlayıcı ve ölçek
karşılıklı ve simetrik olarak yerleştirilmiştir. Böylece,
kullanılan dış avlu, ön bahçe gibi mekanlar Hazine
verici bir elemandır. Ana giriş holüne, rüzgarlıklı bir
büyük kafeterya, lokalin istirahat ve yemek salonları ile
Müsteşarlığı girişinde de kademeli olarak kullanılmıştır.
kapıdan geçilerek girilmektedir.
İnönü Bulvarı'ndan yapıya girişte, üstü örtülü bir dış
kapı geçildikten sonra, arsaya dik, iki yanı ağaçlarla
Dış alan düzenlemesinde bir başka
çevresinde kararlı bir plastik düzen içinde
yer almış bulunmaktadır. Eylem
arsanın ortasında dışa göre çökertilmiş bir
alanlarındaki doğal akış, iletişimi
iç yaya mekanı oluşturulmasıdır. Bu
kolaylaştırırken tasarımın bütünlüğünü de
mekan bütün çalışanlar için rekreasyon
korumaktadır (Tekeli, Sisa, 2001).
elemanları, mekan çerçeveleri açık amfi,
aydınlatma elemanları gibi öğelerle de
Şekil 15. Ana giriş aksı ve havuzun görünümü.
oditoryumun fuayeleri bu iç yeşil alan
düşüncede, topografyadan yararlanarak
alanı olarak işlev kazanırken, ayrıca su
78
göre arkada kalan bir aks düzlemiyle giriş yolu
biçimsel ve görsel yönden
Yüksek yapının bir başka özelliği de
girişin olduğu doğu cephesinde yer alan
büyük oylumun yer yer asma bahçelerle
Şekil 16. Halk Bankası
Genel Müdürlüğü binası. kesilmesidir. Bu bahçeler, yüksek yapıyı
Şekil 17. Halk Bankası Genel Müdürlüğü cephe çizimleri.
bankacılık okulu, banka lokali gibi bazı ek yapıların
batı yönlerindeki iki ana girişten iki yanı ağaçlıklı iç
çıkarılması uygun görülmüştür. Yeni tasarımda
yollarla ulaşılmaktadır (Anonim, 2000).
bağımsız bir bilgi işlem binası istenmiş olmasına karşın
Güneydeki Ankara-Eskişehir yoluna göre yüksekte
inşaası tamamlanınca ilk projeye benzer bir yapı
kalan giriş alanının çevresine, aralıklı aydınlatma
oluşmuştur (Tekeli, Sisa, 2001).
kolonları yerleştirilerek mekan etkisi güçlendirilmiştir.
Konunun yeniden ele alınışında, Genel Müdürlük
Genel Müdürlük ve Yönetim Kurulu bürolarını içeren
Binasının tasarım ilkesi eskisiyle aynıydı. Genellikle
yüksek yapı, plan kurgusu bakımından eskisinin
olumlu karşılanan plan kuruluşunda olması
benzeri olmakla beraber, dört köşedeki kulelerde, yan
insan ölçüsünde bölümlemekte ve yeşili yapı içine
benimsenmiştir. Ancak bu yapının çevresi ve yaklaşım
yüzeylerde, asma bahçeleri taşıyan strüktürde ve
çekerek rahat bir çalışma ortamı sağlamaktadır.
yönleri belirlenmiş yeni arsa içinde nasıl yer alacağı,
çatıda farklı, daha serbest, daha zengin biçimler
ana giriş, personel ve servis girişlerinin nereden ve nasıl
aranmıştır. Cepheler bu yapılarda da ekonomik
2. Ankara-Halk Bankası Genel Müdürlüğü binası:
düzenleneceği üzerinde durulmuştur. Sonuçta;
nedenlerle, koruyucu boya kaplamalı brüt beton
Halk Bankası Genel Müdürlüğü, 1991 yılında
arsanın kuzeyinden ve doğusundan geçen her iki
olarak düşünülmüştür (Tekeli, Sisa, 2001).
tamamlanan ilk yapısını Hazine ve Dış Ticaret
yolun da ana giriş için kullanılabileceğine karar verilmiş
Müsteşarlığı'na devretmek zorunda kalınca Ankara-
ve düzenleme ona göre yapılmıştır (Tekeli, Sisa, 1994).
Eskişehir yolu üzerinde, ilk yapının 2 km batısında, satın
Kompozisyonu oluşturan üç yapı, Genel Müdürlük,
aldığı bir arsada yeni bir yapı yaptırmaya karar verdi. Bu
Bilgi İşlem Merkezi ve
arsa, Ankara imar planına göre; kamu kuruluşlarına
Banka Merkez Şubesi
ayrılan alan içerisinde bulunmakla beraber, imar
uygulama planları hazırlanmamış, çevresi gelişmemiş
durumdaydı (Tekeli, Sisa, 2001).
1993 yılında başlayan yeni genel müdürlük
binasının yapı programı yeniden gözden geçirilerek
Şekil 20. Halk
Bankası ön cephe ile oditoryum, oval
görünümü.
biçimli bir merkezi
alanın çevresine
yerleştirilmiştir. Bu
alana, arsanın kuzey ve
2000’de tamamlanarak hizmete giren bu yapı,
''Halk Bankası Teması Üzerine Bir Varyasyon'' olarak
nitelendirilebilir.
• Bu çalışmada, katkılarından dolayı Prof.Dr. Ayhan
Azzem AYDINÖZ’eteşekkürlerimi iletirim.
Makale / Ankara Hazine Müsteşarlığı ve Halk Bankası Genel Müdürlüğü
Şekil 18. 19. Ana giriş
yolu ve giriş kapısı.
KAYNAKLAR:
Anonim, Türk Mimarları 2000, Türk Serbest Mimarlar
Derneği, Yem Yayınevi, 2000.
Tekeli, D., Sisa, S., Doğan Tekeli& Sami Sisa Projeler-Yapılar,
Yem Yayınevi, İstanbul, 1994.
Tekeli, D., Sisa, S., Doğan-Sami Tekeli-Sisa, Boyut Yayıncılık,
İstanbul, 2001.
79
de eve ihtiyacı vardır. Bu sebeplerle ev, hassas bir
temadır. Pek çoğumuz oturulacak bir yer satın
almanın ya da kiralamanın ne kadar çok çaba
anlamına geldiğini biliriz. Öyleyse bir evde yaşamak
için acaba hangi bilinçdışı dinamikleri harekete
geçiririz? Bir mekanı dekore ederken hangi
Özlem GÜVEN
Makale / Ev: Dışarısı ve İçerisi Arasında Ruhsal Bir Deri
Ev: Dışarısı ve içerisi arasında ruhsal bir deri
motivasyonlara sahip oluruz ya da olmalıyız?
Yanıtlar pek çok düzene yayılır, ama bir düşünce
kuvvetle öne çıkmaktadır. Her birimizde beden imgesi
habitat üzerine yayılmıştır. Habitat bu imge tarafından
düzenlenmiş, kurulmuş ve biçimlendirilmiştir. Örneğin
kentler, kendi bedenimiz ve bedensel işlevler model
Evin Bedenine Dair
alınarak kurulmuş gibidirler, sanki kent sakinleri oraya
oğduğumuz ev, bizi barındıran çatı olmaktan
D
kendi temsillerini yansıtmışlardır. Örneğin Paris şehri
çok, düşleri barındıran bir çatıdır. Kuşkusuz
Boulogne ve Vicennes ormanlarının temsil ettiği‘iki
yaşadığımız dönemde, özellikle şehirlerde bir aile evi
akciğeriyle’anılır. Aynı şekilde, her kentin, onu
kurmakla ilgilenenlerin bu kadar çok olması, ev ve
canlandıran önemli etkinliklerinin yapıldığı varsayılan
alanı(yemek yapmak ve yemek, okuma, konuk
barınma kavramının ne kadar önemli olduğuyla
‘sinirsel’bir merkezi, bir kalbi vardır. Farklı bölgeleri
kabulü), ve daha uzak, ‘geceye ait’ en mahrem
ilgilidir. Evler, bazen kuşaklar boyu süren bir unvan, bir
birbirine bağlamak ve kültürel, ekonomik değiş
etkinlikler alanı(yatak odaları, banyo, wc’ler) saptarız.
güvenlik alanı olmasıyla özel mekanlardır. Gaston
tokuşu, kentin her türlü gereksinim girişini
Bu dağılım bedensel işlevlerimizi de kolaylaştırmaya
Bachelard‘La Poetique de l’espace’(Mekanın Poetikası)
kolaylaştırmak vb. işlevleri olan kentin ulaşım yollarını
yarar, bu bizim için çok önemlidir, bu işlevler aynı
adlı yapıtında,‘ ev düşlere dalmayı barındırır, rüya
sinir ve damar bağlantılarıyla karşılaştırabiliriz. İstanbul
zamanda, ruhsallığımızın onları tasarımlama tarzı
göreni korur, ev huzur içinde rüya görmemize olanak
Boğazı’nın, şehri farklı iki yakaya ayırmakla birlikte,
aracılığıyla, alanların düzenlemesini etkiler. Ev,
tanır’der. Eski evlerimizin anıları düş gibi yeniden
farklı etkinliklerin yapıldığı ve farklı bir ruha sahip sağ
kendimizi rahat hissettirmeli, sınırlarıyla bize güven
yaşandığı içindir ki, geçmişte oturduğumuz konutlar
ve sol yakalara ayırması gibi..
vermek için ‘sert, yalıtkan ve dışarıya kapalı’ olmalıdır.
içimizde sürüp giderler. Doğduğumuz evden söz
80
İnsanın insan olması, yaşadığı yer neresi olursa olsun, öncelikle
doğadan gelecek tehlikelere karşılık “topluluk” halinde yaşaması ve
bu topluluktaki kadın ve erkek bireylerin yine doğa ile olan
savaşlarında kullanmak üzere alet üretmelerine dayanmaktadır.
Bu erken dönemlerde mağaralar içinde yaşayan insan, üretim
araçlarının ve zihinsel yapısının gelişmesi ile tarımsal ve hayvansal
üretime ve dolayısıyla yerleşik yaşama geçerken, yaşadığı
toplumsal mekanı bölen ilk çitleri dikmeye başlamıştır.
Ev içinde de etkinlikler aynı şekilde az çok belirli
Dış dünya ile iletişimimiz temeldir ve ev de bizi dış
etmek, bir noktada kökenlerimizden, dünyaya
yerlerde, beslenme, dışkılama, dinlenme, cinsellik,
dünyadan koparmadan, uygun bir şekilde
gelişimizden ve atalarımızdan söz etmektir. Ev nasıl
uyku gibi belirli bedensel işlevlere bağlanarak
etkinliklerimiz geliştirmemize olanak tanımak için
aynı ailenin pek çok üyesi için tasarlanıyorsa, ailenin
gelişirler. Girişe daha yakın bir ‘gündüz’ etkinlikler
aynı zamanda ‘esnek’ ve ‘açık’ olmalıdır. Evin, bize,
dinlenmeye ayrılmışsa, canlı bir renk ortamı bozacaktır.
Yeşil canlandırıcı bir renktir, ama yatak odasında uyarıcı
hale gelebilir örneğin. Bu seçimler tutkulu bir durumu
ya da ateşli olma eğilimini ifade edebilirler.
Nesneler ve Mobilyalar
Nesneler ya da mobilyalar dekorasyonla
bağdaştırılır. Mobilyalar, hem evin yaşanabilir hem
de oturulabilir olması için vazgeçilmez araçlardır.
yaşantımıza benzemesini isteriz, beden hatlarımızı ve
ayarlamaları yapılır. Elbette bahsettiğimiz bu
Estetik zevkimizi ve işlevsel gereksinimlerimizi
fizyolojisinin çizgilerini orada yeniden yaratırız.
ayarlamalar, estetik, proporsiyon, renk bilgisi, denge
ifade ederler. Belleğimizin olduğu gibi iç
gibi pek çok temel tasar kavramını barındırır. Örneğin
habitatımızın farklı işlevlerinin de taşıyıcısıdırlar. Bu
görünümün yanında rahat edebileceğimiz bir ortam
duvar renkleri, evleri tasarlarken ederken bilgi vermesi
bağlamda, daha içine oturmaya başlamadan evin
oluşturmamızın başında dekorasyon gelir. Bu sebeple
bakımından zengin bir dil sağlarlar. Kırmızı ya da sarı
‘döşenmiş’ olduğunu söyleyebiliriz; ev
biz mimarlar ve iç mimarlar, müşterilerimizin evlerini
gibi sıcak renkler ve onların türevleri heyecan ve neşe
düşlemlerimizle döşenmiştir. Mobilya ve nesneleri
tasarlarken, hayal dünyamızı kullanmaya özen
ifade ederler. Mavinin, siyahın türevleri soğuk renkler,
yerleştirilmiş oldukları duvarlar ve alanlara göre ele
gösteririz. Müşterimizin kriterleri yanında, kendi kişisel
ölçülülük ve hüzün. Bu aynı zamanda odaya ya da
almak önemlidir. Nesneler, kendi aralarında
zevklerimize göre ayarlayacağımız tüm seçimler,
alana bağlıdır. Geçiş yerlerinin genellikle tarafsız
anlamlı ilişkiler kurarlar. Nesneler alanı yaratır ve
birbirleriyle tam bir uyum içerisinde olmalıdır.
renkleri vardır. Bazen oturma yeri olarak yatırım
belirli bir bölgeye biçim verirler. İç habitatımız bu
yapılmıştır oralara, üyelerinin konuşmak için koridorları
verileri kendi tarzına göre kaydeder ve yeniden
tercih ettiği ailelerde olduğu gibi. Eğer bir oda
düzenler, onlara aidiyet verir.
Yaşadığımız her alanda uyguladığımız ve estetik bir
Mekanları bölümlerken, odanın şeklinin önemi
büyüktür. Oda şekline göre mobilya seçimleri, renk
Makale / Ev: Dışarısı ve İçerisi Arasında Ruhsal Bir Deri
Osmanlı toplumunun yaşadığı meskenlere uzaktan
bakıldığında, bunların hemen hepsinin bir avlu ve bunun bir
kenarına yapılmış evden meydana geldiği görülür. İçinde
yaşayanların hususî dünyasını oluşturan bu meskenlerin
cephesi yola bakar. Ev-şehir bağlantısını sağlayan bu yollar, ya
bir caddedir veya birkaç evle son bulan çıkmaz sokaklardır.
Cadde veya sokağa cepheli olan bu evlerde ilk göze çarpan
unsur, etrafının yüksek ve penceresiz duvarlarla çevrili olmasıdır.
Aynı zamanda ev sahiplerinin mahremiyetini ve emniyetini
sağlayan, bir insan boyundan daha yüksek bu duvarlar, bu
dünyanın geçit vermez sınırları gibidir.
Bir mobilya yerleşimine göre işlevsel olabilir ya da
Renk seçimimiz sadece dekorasyonumuzu
değil, psikolojimizi de etkiler. Sevdiğimiz
renkler, karakterimizin aynası gibidir. Çünkü
renkler kişisel özelliklerimize, ruhsal
durumumuza, bilinçaltı isteklerimize hatta
gizli yeteneklerimize dair ipuçları verirler.
Doğanın rengi olan yeşil, huzur ve dinginlik
verir, paylaşımın, uyumun, cömertlik,
dengenin ve güvenin sembolüdür. Sinirlerin
yatışmasına yardımcı bir renktir. Fazla
kullanıldığında ise umursamazlık, tembellik
ve kıskançlık etkileri görülebilir.
olmayabilir. Bazen, başka boş yerler olmasına rağmen
mobilyalar çok üst üste yığılmıştır, odayı tıkamışlardır.
Buna örnek, kapının açılmasına engel olan bir yatak,
pencerenin önünü kapatan ve ışığın içeri girmesini
engelleyen bir dolap olabilir. Oturma alanlarımız bir
bakıma kendi iç çatışmalarımızı da yansıtır. Alanların
organizasyonundaki tutarsızlıklar ve uyuşmazlıklar
karışıklığın işaretidirler..Halbuki mobilyaların uyumları
konforumuzu arttırır ve kolaylaştırır: bir mobilyanın
81
Makale / Ev: Dışarısı ve İçerisi Arasında Ruhsal Bir Deri
Modern yaşamın tablosunda
durağanlığa yer yoktur, “insan
başlarının çalkantılı denizi” sokaklarda,
caddelerde ve meydanlarda sürekli akıp
gitmektedir. Kentin içinde yaşayan
farklı “sınıf”lardan insan kitleleri,
birbirlerine karışmış yaşarlar. Bu tarzlar
karmaşası, en çok ‘eklektik’ alanında
kendini gösterir. Günümüz
dekorasyonunda hala farklı dönem
mobilyalarını bir araya getirmek gibi
çok modadır.
sahip olmamızla, onların bize sahip olduğunu bizi
aştıklarını hepimiz kendi aramızda konuşmuşuzdur.
Bazı kültürlerde, vazgeçilmez olmayan nesnelerden
kurtulmak amacıyla, dönemsel ev temizliği yapıldığını
hatırlayalım. Yahudi paskalyasından önce, inanan kişi
hamur, un, ekmek mayası gibi ekmekle ilişkili
besinlerden kurtulmak zorundadır. Bu fırsattan
yararlanarak işe yaramaz başka yiyecek maddelerini ya
da nesnelerini atarak köklü bir temizlik yaparlar. Elbette
üzerine konmuş bir nesne onun değerini görünür
kurmak isteriz. Bunda bir kötülük yoktur. Bununla
bu öğretici olduğu kadar eğlenceli bir deneyim
kılabilir yada daha güzel gösterebilir örneğin, fazla sert
birlikte, gereksiz ıstıraplardan kaçınmak için
yaşanmasını da sağlar. Kimileri ilginç, kimileri de işe
çizgileri kesip, zarafetini etkili hale getirebilir.
hatırlayalım ki, nesnelerin varlığı kadar , niceliklerinin
yaramaz nesnelere sahip olduklarını keşfederler; bütün
de oranlanması, iyi saptanması gerekmektedir.
bunlar geçmiş üzerine düşünmeye davet eder ve
bahsediyorsak, mülkiyet kavramından da
Elbette mobilya ya da nesne sahibi olmaktan
Nesneleri sergilemek onlara, onlarla birlikte kendimize
bazen de bizleri şaşırtıcı keşiflerle karşı karşıya getirir.
bahsetmemiz gerekir. Bir mülk ya da nesne
ölçüsüz bir değer kazandırma ihtiyacı olarak da
edinmemiz, bize şeyler üzerinde bir güç uyguladığımız
değerlendirilmemeli ancak iletişim ihtiyacımızın
apaçık kıldıkları ölçüde tutarlı ve aydınlatıcılardır.
ve bu şeylerin bizim işaretimizi taşıdığı duygusunu
dışarıya aktarılması için bir yol olduğu bilgisi akıllarda
Uzaktan bakınca aile sert bir nesne gibi görünür, ama
verir. Ev, ev eşyaları ve nesneler üzerinde hakimiyet
tutulmalıdır. Gerçekten de günümüzde nesnelere
yakından bağ ağlarıyla dokunmuş bir kumaştır.
Bu kavramlar yaşantılara baskı yapmadıkları, onu
Mineraller dünyası ve ruhsal bir dünya arasındaki
farklardan biri, inorganik maddenin ilk ve son olarak
yapılmasına karşın, sürekli olarak dokunan, söküle,
yeniden dokunan bağlar gibi ruhsallığın durmadan
yapılıp sökülmesidir. İç aile habitatını incelemek, biz
tasarımcılara hiçbir şeyin son şeklinde ve değişmez
olmadığını öğretecektir. Şeylerin hareketsiz olması
değil, hayata katılması dileğimizdir. Önümüzdeki hafta
kaldığımız yerden devam edeceğiz.
İstanbul’da kentsel dönüşüm projeleriyle, yenilenmenin ilk adresi sayılabilir. Büyük modern kentlerin genişlemesi bu kentlerin belirli kesimlerine,
özellikle merkezi konumlu bölgelere yapay ve çoğu kez çok büyük ölçüde artan bir değer vermiştir; bu bölgelerde yükselen binalar, bu değeri
artıracak yerde düşürmektedirler, çünkü artık değişen koşulları karşılayamamaktadırlar. Bunlar yıkılmakta ve yerlerini başkaları almaktadır.
82
KAYNAKÇA
-- Evin Bilinçdışı, Alberto Eiguer, Bağlam Yayınlar Araştırma Dizisi
-- OSKAY, Ünsal, “XIX. Yüzyıldan Günümüze Kitle İletişiminin
Kültürel İşlevleri Kuramsal Bir Yaklaşım”, Der Yayınları, 3.
Baskı, İstanbul, 2000.
Not: Ancak bu bölümde, konum olan içmimarlık eğitim
Milli Eğitim Bakanlığı’na bağlı yüksek okullar
tarihindeki olguları anlatmadan önce, kurumda genelde
üniversitelere bağlanırken, DTGSY Okulu da yeni
yaşanan önemli olayları anlatmayı önemli buluyorum.
kurulan Marmara Üniversitesi bünyesinde yer almış,
Güzel Sanatlar Fakültesi olarak yeni bir öğretim-
Nurten UNANSAL
MÜ Güzel Sanatlar Fakültesi dönemi
MÜGS Fakültesi dönemi olarak, kurum DTGSY Okulu’nun,
Bu bağlamda; diğer 4 bölümün gelişim koşullarıyla
kuruluşu olan 1957 yılından itibaren sürekli gelişip,
birlikte, içmimarlık bölümü de eğitim-plan ve
kendini yenileyip, örnek bir sanat-tasarım kurumu olarak
programlarındaki aşamalar, eğitim kadrosu, araştırma
yoluna devam ederken, 1982-1983 yılında yeni bir
oluşum içine girmiştir.
çalışmaları, yeterlik (doktora) tezleri, tasarım
etkinliklerindeki başarılar, mezunlarının meslek
1970’den sonra 1978-1979 yıllarında
alanlarında aranılan uzman elemanlar oluşu,
ülke koşullarında (sosyo-politik oluşumlarla)
bünyesinde varoldukları kurumun, yüksek
M
akalelerimin ilk üç bölümünde 1957-1982
toplum-üniversite-öğrenci çerçevesinde de
yıllarında devam eden Devlet Tatbiki Güzel
yaşanan hareketlilik, farklı siyasi görüşlerle
Sanatlar Yüksek Okulu’nda (DTGSYO) içmimarlık bölümü
(sağ-sol ekseninde) fikir çatışmalarının
eğitiminin yıllar içindeki gelişimini ve süreç içindeki
eylemlere dönüşerek, anarşik bir ortam
önemli olguları anlatmaya çalıştım.
oluşmasına neden olmuştur. Bu kaos ortamını
Yazılarımda, süreci daha detaylı anlatma olasılığı için
eğitim sürecine girilmiştir.
okuldan fakülte olarak gelişerek
değişmesinde önemli bir rol oynamıştır.
Not1: Bu arada, bu değişim ve
gelişimde, kurumda bölümlerinden
mezun olup eğitimde yer alan, yaratıcı güçleri ve
yüksek öğretim kurumlarına yansımasının olumsuz
çalışmalarıyla devraldıkları Bauhaus ruhunu yaşatarak,
bu sütunların yetmeyeceği gerçeğinin dikkate alınmasını
etkileri eğitim sistemlerinde yeni bir arayışı ve farklı
kurumu daha başarılı düzeylere taşıyan (Alman ve Türk
dilerken, anlattıklarımın, sürece tanıklık edenlerin anılarını
değerlendirmeleri de beraberinde getirmiştir.
eğitim ve tasarımcıların yetiştirdikleri) ilk öğretim
canlandıracak ipuçları vereceğini de umuyorum.
İkinci dönem olarak ele alacağım bu yeni bölümde,
Bu noktada; 1980 ihtilaliyle değişen ülke yönetimi
anlayışıyla sistemin parelelinde, genel olarak
kadrosunun rolü büyüktür.
Not2: DTGSY Okulu dönemi ve devamında önemli bir
sanat-tasarım-eğitim yaşamında kurumun önemli bir
üniversitelerin yönetiminde de özerklik konusu
diğer olgu ise, bölümlerin asistanlıktan yetiştirdiği öğretim
aşamasını belirleyen Marmara Üniversitesi Güzel
sorgulanmaya başlamıştır. Bu durum tüm yüksek
elemanlarının bölüm başkanlıklarına getirilmeleridir. Bu
Sanatlar Fakültesi (MÜGSF) dönemi kuruluş ve gelişmesi
öğretim kurumlarının bir çatı altında toplanmasını
bağlamda; içmimarlık bölümünde de yeterlilik (doktora)
konum olacaktır. Bu sayıdan itibaren emekli öğretim
öngören görüşle yeni oluşumlara sebebiyet vermiştir.
tezimi verip (1969), öğretim üyeliğine geçtikten sonra, benim
üyesi olarak halen devam eden görev süremi de içine
Böylece, 1981’den başlayarak yeni görüşlerle
Makale / Türkiye’de İçmimarlık Tarihine Bir Bakış
Türkiye’de içmimarlık tarihine bir bakış - IV
de bir yıl içinde (1971) bölüm başkanlığına seçilmem önemli
alan 1982-2014 yılları arasındaki önemli olguları
1982-1983 yıllarında oluşturulan (2547 sayılı yasa ile)
bir göstergedir. Bu durum, öğretim üyeliğim yanında
yorumlarımla beraber anlatmaya çalışacağım.
Yüksek Öğretim Teşkilatı Kanunu (YÖK), uyarınca
yönetim görevi için de hocalarımın, bana karşı duydukları
83
Makale / Türkiye’de İçmimarlık Tarihine Bir Bakış
güven, sorumluluk anlayışıma olan inançları ile
çalışmalarıma verdikleri değerin bir işaretidir. (Bu inançla ve
güçle başladığım yöneticilik görevim, kazandığım
deneyimlerle 1971-2002 yılları arasında aralıklı fakat uzun
yıllar, yaklaşık 19 yıl sürmüştür.)
Fakülteleşme sırasında, kurumun bünyesinde yer
alacağı üniversiteler konusunda, çeşitli seçenekler
düşünülmüş, araştırılmış, öneriler yapılmış, bazı
üniversitelerle karşılıklı girişimlerde bulunulmuştur. Bu
aşamada, müdür düzeyindeki eski ve yeni yöneticilerin,
(Mustafa Aslıer, Tankut Öktem, Erol Eti gibi) bazen kişisel
yaklaşımlarla, bazen kurumun kurullarında (temsilci
nitelikleri ile) genel fikirlerin doğrultusundaki ileşitimleri
kadrosunun (öğretim üyesi sıfatlarına ve önemli
ile; İstanbul Teknik Üniversitesi, Yıldız Teknik Üniversitesi
yetkilerine rağmen) henüz akademik ünvanları
ve kendi öğretim üyelerinin görevlerini sürdürmelerine
ve yeni adıyla Mimar Sinan Üniversitesi’yle görüşmeler
olmadığı için, fakülteleşmede ilk koşul olarak, kurum
rağmen bu atamalar, öğretim üyelerimiz arasında yeni
olmuştur. Ancak, bu seçeneklerde, kurumun sanat-
dışından (üniversitenin diğer fakültelerinden) ‘ünvanlı’
olgu olarak fakülteye geçişte ilk travmatik oluşumlar
tasarım eğitimi özelliğini ve özerkliğini korumasının
yönetici ve öğretim üyelerinin, kurumda yer
olarak kurumun tarihine geçmiştir.
önemli bir gerekçe olması düşüncesi ile ve bir bakıma
almalarının sağlanarak atamalarının yaplmasıdır.
eğitimde Bauhaus ilkelerinin sürdürülebileceği
Fakülte yönetimi için, dekan olarak;
kanısıyla yeni kurulan, (menşei İstanbul İktisadi-Ticari
Not1: Ancak belirtmek isterim ki; bu öğretim üyeleri
sanat-tasarım alanlarında yeterli bilgi sahibi
olmadıkları için görevlerinde oldukça saygılı yaklaşım
Bilimler Akademisi olan) Marmara Üniversitesi
atanmıştır. Sonra sırasıyla her bölüm için
göstermişler, prosedür gereği atanmış olduklarının
bünyesinde yer alması uygun görülmüş ve bu yönde
öğretim üyeleri olarak;
bilincini görevlerinde yansıtmışlardır.
karar alınmıştı ve YÖK nezdinde işlem tamamlanmış,
fakülte olarak işleyiş gerçekleştirilmiştir.
Not3: Bu noktada; kurumun Marmara
Doç. Dr. Sinan Artan (işletme ve idari bilimler
dekan yardımcısı yapılmış)
Doç. Dr. Güzin Üçışık (İş ve Ticaret Hukuku),
Not2: Bu öğretim üyeleri, kurmun asıl öğretim üyeleri
ünvanlarını aldıktan sonra ayrılmışlar asıl görevlerine
dönmüşlerdir. (Yaklaşık 1985)
Üniversitesi kurucusu ve ilk rektörü Prof. Dr. Orhan
Doç. Dr. Zafer Kesebir (İletişim)
Oğuz’un isteği ve önerisinin yapılan
Doç. Dr. Ahmet Serpil (Ekonomi, Maliye)
Akademik ünvan - intibaklar
Doç. Dr. İlhan Oksay (Sosyal ve İdari Bilimler) adlı
Bu oluşum içinde, önemli bir konu öğretim üyelerinin
görüşmelerdeki rolünün büyük olduğu bilinir.
84
Prof. Dr. Fahiman Tekil (İş ve Ticaret Hukuku)
Bölüm başkanları olarak, bölümlerde kurumun asıl
öğretim üyeleri fakülte kurullarında geçici olarak görev
akademik ünvanlarını elde etmeleri için yapılan
Fakültenin kuruluş kadrosu
almak, bölümlerde alanlarına uygun derslerde
çalışmalardır. Öğretim üyelerinin çalışma yıllarına, eğitim-
DTGSY Okulu, fakülte olduğu 1982 yılındaki öğretim
görevlendirilmek üzere atanmışlardır.
öğretimdeki başarıları ile mesleki ve sanatsal
bir yaklaşım gibi olsa da; süre, süreç ve öncelikler
açılması istenilen Endüstri Ürünleri Tasarımı Bölümü’nün
almaları için, YÖK nezdinde üniversitelerarası kurul ve
sıralamasında, ne yazık ki; yapılan kaydırmalarla
çatısı altına alınması görüşüdür.)
kurumca oluşturulan jüriler tarafından (prosedür gereği)
yanlışlıklar ve mağduriyetler yaşandığı için,
çalışmaları incelemeye alınmıştır. Gerçeği belirleyen
memnuniyetler gölgelenmiştir. Çünkü gerçek hak
verilmesidir. Örneğin; Heykel Bölümü’nün açılması olumlu
jürilerin raporları, uygulamaya geçildiğinde bazı öğretim
edenlerle sırasını beklemesi gerekenler konusunda
karşılanırken Geleneksel El Sanatları Bölümü’nün açılması
üyeleri için olumlu ve gerektiği yönde yükseltilmeye esas
çelişkili uygulamalar çeşitli serzenişlere neden olmuştur.
tartışmalı olmuştur. Çünkü Tekstil Bölümü de ilk planda yer
olarak değerlendirilirkenbazı öğretim üyeleri için (artı
veya eksi yönde) zaman kaydırmalarla saptırılmıştır.
Bu durumda, bazı kişiler hakkettiği ünvanı alırken, bazı
Not: Bu aşamada, kurum içinde ve dışında eğitimdeki
yaratıcı çalışmaları, yaptıkları etkinliklerle öncelikli sırada yer
Not2: Bir başka oluşum; yeni bölümlerin açılmasına fırsat
almamasıyla sorun yaşamıştır.
Görülen o ki; 26-27 yıl başarıyla sürdürülen, çok sayıda
almaları gereken başarılı öğretim üyelerinin intibakları
mezun veren kurumun ve içmimarlık Bölümü’nün
kişiler eksikliklerine rağmen ve görev sürelerine göre
gecikmiş, özellikle içmimarlık ve tekstil bölümlerinde sorunlar
başarılarıyla isim yapan meslek elemanlarının, yetişmiş
haketmediği ünvanları almış, bazı kişilerse gerçekten
yaşanmıştır ki; profesörlük hakkı olanlar doçent olarak geride geniş öğretim kadrosunun varlığı hiçe sayılmak istenmiştir.
hakettiği ünvanlara getirilmemiştir. Bu noktada ne yazık ki;
bırakılmıştır. Yanlışların telafisi geç olmuştur. Bu önemli
O gün için, nereden, nasıl ortaya çıktığı belirlenemeyen bu
yetkililerle yakın ilişkiler ve taraf tutmalarla, ünvan
konuda ayrıntılı bilgilerle isme dayalı doğru ve yanlış
yanlışlığın, sonradan çıkış nedeni saptanmıştır. Bu
kaydırmaları veya eksik yükseltilmeler gibi yanıltıcı, üzücü
uygulamalar gerektiğinde ve istendiğinde açıklanmak üzere
durumun, eğitime getirdiği travma ve kaosu ortadan
oluşumlarla kurumda oldukça derin bir kaos ortamı
tarafımda saklı tutulmuştur.
kaldırmak üzere, Bölüm Başkanı olduğum bu süreçte,
yaratılmıştır. Bu durum onarımı uzun süren yaralar açmıştır.
üzerimdeki görev bilinci, sorumluluk anlayışım ve
Bu süreç 1983’ten başlayarak 1990-1992 yıllarına kadar
MÜGSF İçmimarlık Bölümü eğitiminde yeni süreç:
mücadele gücüm sayesinde, azimli bir bakış açısıyla
sürmüş, öğretim üyeleri ve yönetim arasındaki ilişkileri
(1982-2013)
mesleğe olan inanç ve sevgimle girişimlere başladım.
yıpratmıştır. Bazı öğretim üyeleri, bu süreçte uzun aralıklarla
İçmimarlık bölümü 1982-1983 yıllarında, DTGSY
hakettikleri ünvanlarına kavuşmuş olmakla beraber,
Okulu’nun, bağlandığı Marmara Üniversitesi Güzel
alarak, adı Mimar Sinan Üniversitesi olarak değişen
ünvanların verilmesindeki sıralama yanlışlıkları ve eksiklikler
Sanatlar Fakültesi oluşumunda büyük bir sorunla karşı
güzel sanatlar akademisi rektörlük nezdindeki
nedeniyle öğretim üyeleri arasında huzursuzluklar ve fikir
karşıya bırakılmıştır.‘YÖK’den gelen fakülte
toplantıya katılmak olmuştur. Kurumumuzun diğer
çatışmaları oluşmuştur. Bu arada bazı öğretim üyeleri
bölümleşme planında,‘İçmimarlık’bölümünün yer
bölüm başkanlarının da katıldığı toplantıda MSÜ
mahkemeye başvurarak dava açmış, uzun bir süre sonra,
almadığı yerine‘Endüstri Ürünleri Tasarımı’bölümünün
Rektörü Prof. Muhteşem Giray ve Rektör Yardımcısı
nedeni belli olmayan açıklanmayan sebeplerle durdurulan
programa alındığı belirtilmiştir.
Prof. Gündüz Gökçe’nin açıklamalarından, sorunun
haklarını mahkeme kararıyla almışlardır.
Bu önemli durum, bölümlerin eğitimlerinde
Not1: Bu konuyu, bölüm başkanı olarak katıldığım
Bu noktada ilk hareket, duyumları da dikkate
Makale / Türkiye’de İçmimarlık Tarihine Bir Bakış
etkinliklerine göre, profesörlük veya doçentlik ünvanlarını
özü ve başlangıç noktası ortaya çıkmış, bu yanlışlığın
fakülte kurulu toplantısında öğrendiğim gün çok büyük bir
girişimcileri ve hatta öncülerinin, bu yöneticiler ve
durgunluk yaratmasa da (görevleri çok fazla aksatmasa
şok yaşadığımı söylemeliyim. Yapılan araştırmada,
yanlış politikaları olduğu anlaşılmıştır.
da ) çalkantılı bir döneme etken olduğu yadsınamaz. Bazı
içmimarlık eğitiminin ayrı bölüm olmaktan çıkarılarak
isimler eğitim yıllarına, sanatçı yönlerine ve
mimarlık eğitimi bünyesine alınması planları ortaya
içmimarlık eğitiminin bağımsız bir bölüm olmaktan
deneyimlerine ilişkin yükseltilmeleri her ne kadar doğru
çıkmıştır. (Bir başka plan; Kurumumuzda içmimarlığın
çıkarılarak, mimarlık eğitimi bünyesine alınması yönünde
Bu girişimde, kurumlarında yürütülmekte olan
85
Makale / Türkiye’de İçmimarlık Tarihine Bir Bakış
istekleri vardır. Konunun özünde ise; içmimarlık bölümü
öğretim kadrosunun, başta bölüm başkanı Prof. Sadun
Ersin, yardımcıları ve diğer öğretim elemanları ile mimarlık
bölümü öğretim görevlileri arasında; içmimarlık eğitiminin
programları, proje uygulamalarındaki hoşnutsuzluk getiren
sonuçları konusunda karşılıklı anlaşmazlıkları, tartışmalara
sebep olan iletişimsizlikleri olduğu anlaşılmıştır.
Not3: Bu kaos ortamında Prof. Sadun Ersin’in
görevinden istifa ederek kurumdan ayrıldığı öğrenilmiştir.
Böylece deneyimli bir öğretim üyesinin desteğinden geri
kalan, kadrosunun sayısal eksikliğinin de söz konusu
olduğu bölümde, mimar öğretim elemanları girişimlerini
kendi istekleri doğrultusunda sürdürmeye zemin
bulmuşlardır. Mimar Sinan Üniversitesi’nde başlayan bu
olumsuz girişimlerin sebep olduğu çok yönlü isteklerle
sorun olan sonuçları (kendi kurumlarını aşmış) (YÖK’e etki
ederek), MÜGS Fakülte’sine bağlanan (bünyesinde
Mimarlık bölümü olmadığı halde), içmimarlık bölümünün
varlığına ve geleceğine kadar uzanmıştır.
açıklanmak üzere saklı tutulmuştur.
Ülkemizde öncelikli ve tek sanat kurumu gibi hareket
yaşamsal anlamda topluma getirdiği doğru yararlı
örnekleriyle gerçek mesleki-sanatsal değerleri sunarak,
içmimarlık eğitimi veren bölümümüze haksızlık
eden MSÜ mensupları ile yönetiminde yetkili olan, YÖK
yaptıklarını düşünememişlerdir. Kendi bölümlerine yönelik
üyesi Prof. Muhteşem Giray ve o günlerde üniversiteler
yargılamalarını, bizim bölümümüze de üstelik eğitimimizi
mimarlık bölümü öğretim görevlilerinin içmimarlık
arası kurulda görev aldığını öğrendiğimiz Prof. Gündüz
takdir etmelerine rağmen, istemeyerek yönlendirmişlerdir.
bölümü eğitiminde, daha etkin yer almak için istek
Gökçe’nin bu oluşumlarda (sehven) istemeyerek de olsa
ve girişimleri ile, dikkat çeken tutumlarıdır.
yer aldıklarının büyük rolü olduğu gerçeği ortaya çıkmıştır.
Prof. Muhteşem Giray’ın, henüz öğretim görevlisi olduğu
Amaçlarının, mimarlık ve içmimarlık eğitimlerinin
dönemde ve GS Akademisi’ne bağlı, uygulamalı sanatlar
yararlandırılarak, mimarlık bölümü dışında içmimarlık
bileştirilmesi olduğu anlaşılmıştır. Oysa ki; belirtilen
Yüksek Okulu (Mimarlık bölümü) Beşiktaş/İstanbul’da,
kadrolarından profesörlük kazanan öğretim görevlileridir.
öğretim üyeleri, bünyesinde mimarlık bölümü olmayan
sonradan müdür olarak görev aldığı yıllarda, benim de
kurumumuzda, özerk ve başarıyla yürütülen,
bölüm başkanı olduğum (1974-75’li yıllar içinde)
İçmimarlık bölümlerinde sorumlu öğretim üyeleri alarak yer
programlarını sürekli geliştiren, öğretim kadrosunun
programımızda var olan mimarlık yapı bilgisi derslerinde
almışlardır. Örneğin; Yeditepe Üniversitesi, Kocaeli Üniversitesi,
sayısını arttıran, ilgili uzmanlık konularında sürekli ve
görev verdiğimiz öğretim elemanı olmasıdır. Bölümümüzün
Maltepe Üniversitesi, Haliç Üniversitesi gibi, hatta bazı Güzel
değişen dışarıdan uzman eğitim elemanları alarak, eğitime
eğitiminden sitayişle bahsettiği de bilinmektedir.
Sanatlar Fakültesi ve Dekan olanlar da vardır.
kazandıran, toplumda başarısı büyük kabul görmüş olan,
Konunun bir başka boyutu da, MSÜ’de,
Bu öğretim üyeleri; intibak yasasından
Not4: Bu öğretim üyeleri, yeni kurulan üniversitelerin
86
Bu öğretim üyelerinin adları ile ilgili bilgiler, gerektiğinde
Not5: Bu noktada açıklanması gereken önemli bir konu;
Not6: Prof. Gündüz Gökçe, içmimarlık eğitiminin
Makale / Türkiye’de İçmimarlık Tarihine Bir Bakış
kaldırılmasını istediği yıllardan sonra YÖK’ün düzelttiği
planlamadan, eğitimin devam etmesi kabulünden sonra
adeta fikrinden geri çekilmiş olduğunu göstererek, açılan
yeni üniversitelerdeki içmimarlık bölümlerinde, (örneğin;
Yeditepe Üniversitesi, Haliç Üniversitesi ve Işık Üniversiteleri
gibi), uzun yıllar görev almış ve almakta olduğundan, bu
anlaşılması zor durum ve çelişkili görüşlerin varlığından söz
etmeyi bir görev sayıyorum.
Bu belirtilen kaos ortamında bir başka olgu,
bölümümüzden bazı öğretim elemanlarının, Endüstri
Ürünleri Tasarımı Bölümü kurulması ile ilgili istek ve
girişimleridir. Bu öğretim üyeleri özünde içmimar kökenli
olmalarına rağmen (bu yanlış durumdan yararlanarak)
yeni bölümün açılması adına gerçek sorunun uzağında
ve sessiz kalmaları düşündürücüdür.
Bu arada, henüz yeni fakülteleşen kurumda,
Dekan Prof. Fahiman Tekil ve diğer kurul üyeleri bana
gerektiği halde yardımcı olamamışlardır. Bölümlerin
özelliklerini bilememeleri, eğitim düzeyini ölçmek
konusunda görüş sahibi olmamaları sebebiyle
yetkileri dışında olduğu için, sorunu tek başıma ele alarak,
girdim. Bu arada o günlerde YÖK üyesi olan değerli
kurumumuzun öğretim üyeleri (eski müdür Mustafa
savunma ve yanlışı anlatmak için çalışmalara başladım.
öğretim üyelerine ulaşarak dileğimizi anlattım ve
Aslıer başta olmak üzere) eğitimimizin doğruluğuna
Not1: Bir taraftan yönetici görevim, bir taraftan
inançları olsa da, savunmada geri kalmışlar, bir
yoğun eğitim öğretim görevlerim yanında, bu
taraftan akademik ünvanları ile intibak konularıyla
girişimlerim oldukça ağır bir sorumluluktu.)
uğraştıkları için, diğer taraftan da Endüstri Ürünleri
Bu noktada, bölümün eğitimi, gelişme programları,
yanlışlığın düzeltilmesi için gereğini talep ettim.
Başta Prof. Dr. Yaşar Önen (o günlerde Marmara
Üniversitesi Hukuk Fakültesi dekanı olan Prof. Dr. Ergun
Önen’in babası) ile onun tarafından tanıştırıldığım diğer
Tasarımı Bölümü’nün açılışının sağlanmasının yanında
etkinlikleri ve başarı düzeyini belirleyen belgelerle, geniş
üyelerden Prof. Dr. Turgut Akıntürk, Prof. Dr. Selahattin
oldukları için yeterince ilgilenmemişlerdir.
öğretim kadrosunu mezunların iş potansiyelleri ve
Gürtürk, Prof. Dr. Servet Bilir, Dr. Hüseyin Korkut, Prof. Dr.
toplumda gördükleri beğeni ve çalışma potansiyellerini
Erol Tekcan, Durmuş Yalçın, Nihat Kocabaş, Mehmet Çakır
İçmimarlık eğitimi devamlılığına yönelik hak arayışı
de kapsayan geniş bir rapor hazırlayarak, tanıtım için
ile Hacettepe Üniversitesi GSF Dekanı Gülsen Canlı olmak
Bölümde çok değerli hocalarımızın görevlerinden
YÖK nezdinde girişimlerde bulundum. Böylece
üzere YÖK başkanı Prof. Dr. İhsan Doğramacı’ya da üyeler
ayrıldığı günlere rastlayan dönemde, asistanların da
durumun düzeltilmesi için yoğun bir çalışma içine
aracılığıyla bilgi ulaştırmak için Ankara’ya defalarca
87
Makale / Türkiye’de İçmimarlık Tarihine Bir Bakış
giderek bölüm hakkında geniş bir dosya sunarak
savunmada zorlu bir görev yaptım.
Aynı zamanda öğretim üyelerinin beyanat
eğitiminin bağımsız devamlılığı sağlanmıştır.
Not4: Endüstri Ürünleri Tasarım Bölümü’ne
öğretim üyesi (Şermin Alyanak) dört asistanla İçmimarlık
geçmek için bekleyen öğretim elemanları içmimarlık
Bölümü’nden ayrılmış, kendi istekleri doğrultusunda
vermelerinin yasak olduğu bu dönemde, içmimarlığın
içmimarlık müdacelemize katılmamışlar, ancak sergi
Endüstri Ürünleri Tasarımı Bölümü’ne geçmişlerdir.
bağımsız yürütülmesi gerekçelerini, bölümümüz kuruluş
etkinliğimizde yer almışlardır.
amacını, kadrolaşmamızı gelişme aşamalarını, Mimarlık,
Not5: Bu çabalarımızın MSÜ İçmimarlık eğitimi
Bu oluşumla beraber, bölüm başkanı ve öğretim üyesi
olarak ben, kıdemli asistanlarla (yaklaşık 10 öğretim
İçmimarlık, Endüstri Ürünleri Tasarımı eğitiminin farklı
bağımsız devamının sağlanmasına temel olduğu da
elemanı ve kurum dışı katılan uzman öğretim görevlileri
eğitim alanları olduğunu, yazılı ve sözlü basında da
umarım kabul görmektedir.
dahil) soruna sahip çıkararak, tekrar güçlü ve başarılı bir
(örneğin; TRT’de ve Milliyet Sanat Dergisi’nde) görüş bilgi
Ancak, 1975 yılından itibaren, 1983 yılına kadar, eğitim
eğitim sürdürülmesi sağlanmıştır.
Bu aşamada, Endüstri Ürünleri Tasarımı
ve deneyimlerimi (maalesef) akademik kimliğimi
öğretimde‘hacim, çevre tasarımı’ile‘mobilya ve kullanma
belirtmeden anlattım.
eşyası tasarımı’olarak yürütülen bölümde, endüstri ürünleri
Bölümü’nün kurulması için bir profesör kadrosunun
tasarımı bölümü kurulması istek ve girişimleriyle oluşan
olması gereğiyle akademik unvanların verilmesinde
olacaktır. Rektörümüz Prof. Dr. Orhan Oğuz’u defalarca
harekete bağlı olarak iki farklı uzmanlık alanında bölüm yeni
büyük bir haksızlık yapılmış, İçmimarlık Bölümü’nün ve
ziyaret ederek, konu hakkındaki görüşlerini aldığımız ve
isimler altında yürütülmeye yönlendirilmiş (1983-1985
öğretim üyesi Nurten Unansal’ın hakkı olan profesörlük
görüşlerimizi desteklemesi için ricalarımızı ilettiğimiz
yıllarında) önce‘Endüstri Ürünleri Tasarımı ve İçmimarlık’adı
kadrosu başka bir öğretim üyesi arkadaşımıza verilerek
günlerde, güzel bir etkinlik fırsatı yaratılmıştır. Böylece
ile yürütülmüş, kısa bir süre sonra‘İçmimarlık ve Endüstri
bir hak yeme örneği yaşanmıştır. Yıldız Üniversitesi
rektörlüğümüz himayesinde ve MÜ Vakfı desteğiyle
Ürünleri Tasarımı Bölümü’adıyla bir süre daha kaos şeklinde
Rektörü Mimar Prof. Süha Toner’in başkanlığında
içmimarlık bölümü öğrenci çalışmalarından oluşan bir
ilerlemiş ve bölüm içinde yönetim deneyimleri ile genel
kurulan jüri; benim bir akademisyen olarak geçirdiğim
sergiyi, İstanbul Atatürk Kültür Merkezi’nde (Kültür
ileşitimde sıkıntılı oluşumlara sahne olmuştur.
yıllar, öğretim, eğitim ve yönetimdeki çalışmalarım,
Bu noktada önemli bir etkinlikten söz etmek yerinde
Bakanlığı Güzel Sanatlar Müsteşarlığı’nın da desteğiyle)
1982’den başlayarak, 1986-1987 yıllarına kadar
bölüm programlarında eğitime kazandırdıklarımı
açarak, güçlü, başarılı bir eğitimin göstergesini
yoğun geçen üzücü tartışmalı mücadele yıllarından
kişisel sanat-tasarım çalışmalarımın yoğunluğu dikkate
kamuoyuna da açıklanması sağlanmıştır.
sonra Endüstri Ürünleri Tasarımı Bölümü’nün açılışına
alarak, profesörlüğe yükseltilmek için hak sahibi
Not2: O günlerde AKM’de sergi açmak için
fırsat verilmiş, İçmimarlık Bölümü tekrar gerçek
olduğumu raporlarıyla belirtmesine rağmen aynı jüri
müsteşarlıktan izin almak gerekiyordu. AKM’nin
hüviyetine kavuşmuş ve başarılı yıllarına girmiştir.
başka bir öğretim üyesinin doçentliğini uygun bulmuş,
olanaklarından yararlanmak Marmara
Böylece yıpratılmak istenilen eğitim ortamından kara
kurumca profesörlüğe yükseltilip, bana ait olması
Üniversitesi Vakfı’nın da kokteyl vs için sunduğu
bulutlar kalkmış olmakla beraber, başka bir yanlış
gereken kadro verilmiştir. Bu haksızlığın gerisinde, o
değerli maddi katkılarla)
uygulamaya da sahne olmuştur.
yıllarda dekan olan Prof. Mustafa Aslıer’in kendisi ve
Not3: Bu etkinlikte prosedürler için çok yönlü bir
88
Bölümü, kendi bünyesinden bir bölüm çıkarmıştır. Bir
Rektör Prof. Dr. Orhan Oğuz’a yapılan yanlış
çalışma ve bireysel çaba gösterdiğimi belirtmek
Endüstri ÜrünleriTasarımı Bölümü’nün Kuruluşu (1984)
yönlendirme ile ikna edici bazı girişimlerin olduğu
isterim. Uzun uğraşlar sonucunda girişim ve
O yıllara kadar, kadro sayısı arttırılarak, dört öğretim üyesi,
anlaşılmıştır. Bu noktada ne yazık ki tarafıma verilen
savunmalarımızın başarılı sonucu ile içmimarlık
ek uzman görevlilerle ve 10 asistanla yürütülen İçmimarlık
doçentlik unvanının gerekçesi de açıklanamamıştır.
alışverişleri çerçevesinde gelişen bir olgudur. MÜGS
gelişmek için, geniş alanlara sahip olmanın koşulları hep
huzursuzluğu; meslek sevgisi, eğitime verdiğim emek,
Fakültesi’nin çehresini değiştirmesine sebep olan bu aranmış, plan-programlar, istekler MEB’lığına iletilen
yönlendirdiğim başarılı öğrencilerin çalışmalarının verdiği
değişim, DTGSY Okulu’nun başarılı tarihine, bir nevi
çalışmalar yapılmıştır. (Başta öğretim üyesi ve Müdür
gurur, güç ve güven duygusunun yanı sıra, mezunların
çizgi çizilmesine neden yaratan bir girişimdir.
Cevdet Koçak ve ekibi olarak) hatta, DM Ofisi binaları
yararlı, başarılı tasarım sonuçlarını verdiği coşkuyla
Yönetici kademesinde yapılan görüşmelerle, arka
(Bugün Başbakanlık Konutu olarak kullanılan binalar)
yendiğimi söylemeliyim. Böylece 1983-1985 yıllarından
plandaki isteklerin saklı tutulduğu (daha geniş bir
talep edilmiş ancak gerçekleşmesi mümkün olmamıştır.
1992 yılına kadar, doçent olarak sürdürdüğüm görevimi,
araziye sahip olma fikir ve avuntusuyla beslenen)
sevgim ve azmimdeki güçle sürdürdüm. 1992 yılından
yer değiştirme bina takası uygulamalarıdır.
sonra bu yanlışlık düzeltilerek, çoktan hakkettiğim
profesörlük unvanını aldım.
Önce YÜ, Beşiktaş’taki bina için takas talebinde
bulunmuş, ardından MSÜ’nin, YÜ ile Beşiktaş
Not1: Haksız yükseltilmeye rağmen atananlar, bu durumu binasını almak üzere talepte bulunmuş, takas
kabullenerek hak etmedikleri şekilde görev yapmışlardır.
istekleri dolaylı girişimlerle sonuç olarak TGSY
Not2: Şimdi ise bu duruma sebep olanların sağduyularını o Okulu binasının MSÜ’ne verilmesi gerçekleşmiştir.
günler için nasıl kullanamadıklarını tekrar düşünmelerinde
(Bu bina sonradan üniversiteye bağlanan
yarar görüyorum. Esasen, kendimi haklı olan yerde
konservatuar eğitimi için kullanıma açılmıştır.)
gördüğümü yanlışı yapanların bu duruma sebep olanların
vicdan duygusu ve sağduyularını kullanamadıklarının
Bu oluşum, hala tartışmaya açıktır. Daha geniş
araziye kavuşmayı isterken, GS Fakültesi bünyesindeki
hesabını kendilerine vererek tekrar düşüneceklerini umarım. Bu tüm bölümlerin şehrin hareketli, etkin sanat
Yazılarımızdan anlaşılacağı gibi, 1982-1983
yıllarında başlayan MÜGS Fakültesi, ve dolayısıyla
içmimarlık bölümü 1985-1987 yıllarını içine alan (hatta
1990’lı yıllar arasında) süreçte oldukça hareketli
(olumlu-olumsuz) olgulara sahne olmuştur. Buna göre,
YÖK’e bağlı eğitim sisteminde, sürecin ilk zamanlarını
özetle belirtecek olursak;
• Marmara Üniversitesi bünyesinde yer alan, MÜGS
Fakültesi’nin kuruluşunun getirdiği süreç ve olgular.
• Öğretim kadrosunun akademik unvanlarını almak
konusundaki olgular.
• İçmimarlık bölümünün eğitiminin sürdürülmesine
haksızlığın arasından uzun geçmesine rağmen zihinlerindeki
ortamından uzak kalmasının yaratacağı durgunluğu
ilişkin sorunlar ve çözüm çalışmaları ile başarılı sürece
izlerin silinmeyeceği bir gerçektir.
eksikliği ve toplumsal gelişmelere kolay ve çabuk
tekrar ulaşım.
ulaşmanın zorluklarının yaşanacağının öngörülmediği
Kurumun yeni binaya geçmesi
bir gerçektir. (Bu bizce yanlış bir hesap hatası olmuştur.
•Yeni binaya taşınmaya ve yerleşmeye ilişkin
çalışmalar, olumsuz olayların sürdüğü günlerde, eğitimi
Yazılarımda, 1982-1983 yılından başlayarak anlattığım Dönem yöneticileri yanlışlığı anlamış olmasına rağmen
başarıyla sürdürmek için çaba ve etkinliklere ilişkin
MÜGS Fakültesi’nin ve içmimarlık bölümünün
memnuniyetsizliklerini açıklamayıp emrivaki tavır ve
olgular anlatılmıştır.
geçmişine yönelik bilgilerim, yaşadıklarım ve
girişimlerin üzgün suskunuğunu seçmişlerdir.)
yorumlarıma, eğitim sürecini etkileyen bir başka
konuyla devam etmek istiyorum.
Not1: Çünkü Anadolu yakasında sanatsal
Bu bağlamda yazılarımın II. bölümünde belirttiğim
yıllara göre özetlediğim gibi ayrıntıları,
etkinliklerin yeterli olmadığı, olmayacağını dikkate
1983-1985, 1985-1987 yıllarından başlayarak,
alınarsa, Avrupa yakasındaki kent yaşamı ve daha
1987-1990, 1990-1992, 1992-2004
Beşiktaş-Akaretler’deki binadan, Kadıköy-
sık etkinliklere hem eğitmenlerin hem de öğrencilerin
2004-2013 yılları arasındaki içmimar eğitim öğretim
Acıbadem’deki binaya geçiş süreci.
ulaşım zorlukları yadsınamaz.
Bu durum, MSÜ, YTÜ ile MÜ’nin üçlü görüş ve
Not2: DTGSY Okulu’nun ilk yıllarından itibaren,
Makale / Türkiye’de İçmimarlık Tarihine Bir Bakış
Bu yanlış ve haksız uygulamaların yarattığı
gelişim yıllarını içine alan süreci bir sonraki yayın
kapsamında anlatmaya devam edeceğim.
89
çmimar; işlevsel ve estetik yaşam çevrelerinin
yaratılması sürecinde önemli bir role sahiptir. Tasarım
Deniz YAZICIOĞLU
Makale / İç mekan Tasarımında Mekansal Algının Artırılmasına Yönelik Ön Çalışmalar
90
İç mekan tasarımında mekansal algının
artırılmasına yönelik ön çalışmalar
İ
kullanıcıların duygusal tepkisine göre açığa çıkar (1; 3; 4).
Bu bağlamda mekansal algının doğru
öncesi evreden başlayarak projenin uygulanmasına
oluşturulabilmesi için tasarım öncesi evrede mekan
kadar devam eden bu süreçte çok sayıda veri toplar,
analizi ve kullanıcı gereksinmelerine ait verilerin
değerlendirir ve problemlerin çözümüne yönelik
toplanması ve bunların sistematik bir biçimde
kararların alınmasında kullanır. İhtiyaç duyulan
değerlendirilmesi gerekmektedir. Başka bir ifadeyle
yaşamsal çevrenin biçimlendirilmesi, ancak bu tür bir
tasarım probleminin bütününe ilişkin temel fikirlerin
analitik yaklaşım sonucunda elde edilen tasarım
edinilebilmesi için öncelikli olarak hem mekan hem de
kriterlerinin göz önünde bulundurulmasıyla mümkün
kullanıcısının ihtiyaçları bilinmelidir. Kullanıcı
olabilir. Bu kriterler doğrultusunda iç mekan tasarım
gereksinmeleri, bir ya da birden fazla eylemin yerine
öğeleri ve bunlar arasındaki ilişkilerin tariflendiği farklı
getirilebilmesi için çevrenin sahip olması gereken
çözüm alternatifleri üretilebilir.
koşullardır (5). Bu gereksinmeler, insanların fizyolojik,
Tasarım kriterlerinin oluşturulmasında en önemli
toplumsal ve psikolojik açılardan, rahatsızlık duymadan
aşama mekan analizi ve kullanıcı gereksinmelerine ait
yaşamlarını sürdürmeleri ve yaptığı işlerde verimli
verilerin toplanmasıdır. Bu veriler mekansal algının en üst
olmalarına yardımcı olan tüm çevresel ve toplumsal
düzeyde oluşturulması amacıyla tasarım girdisi olarak
şartları kapsar (6; 7). Her mekanın ve kullanıcısının
kullanılır. Mekansal algı, insanın çevresini eylemleriyle
kendine özgü gereksinmeleri bulunmaktadır. Bu
özdeşleştirerek bulunduğu mekana anlam kazandırmasını gereksinmeler; kullanıcı sayısına, mekan içerisinde yer
sağlar. Mekanın fiziksel özellikleri olan renk, doku, form,
alacak eylemlerin özelliklerine, kullanılan donatım
aydınlık düzeyi gibi etkenler mekansal algıyı etkiler (1).
elemanlarına, görsel ve işitsel mahremiyete, toplumsal
Ayrıca kullanıcı gereksinmeleri de mekansal algının
çevrenin özelliklerine bağlı olarak değişir (4; 5).
oluşmasında önemli derecede rol oynar. Canter ve Ress (2)
Kullanıcı gereksinmeleriyle ilgili verilerin
konutsal tatmini, mekansal algıyla bağlantılı olarak
toplanabilmesi için ise ilk olarak kullanıcının
kullanıcıların hedeflerine ulaşmasına yardımcı olma
antropometrik, duyusal ve algısal boyutlarının
düzeyinin bir yansıması olarak yorumlamaktadır. Başka bir
tanımlanması gerekmektedir. Kullanıcının anatomik
ifadeyle konutsal tatminin değerlendirilmesi yoluyla,
yapısından kaynaklanan antropometrik boyutlarına vücut
konuttaki iç mekan tasarımının başarısı ya da başarısızlığı
ölçüleri denir. Bu ölçüler tasarımın vazgeçilmez
da kendi ölçü ve biçimi, onu kullanacak olan insanın
vücut ölçüleri esas alınarak oluşturulur. Çok sayıda
kullanıcısı olan tasarımlarda ise tüm ölçüler,
kullanıcıların büyük bir kısmına uygun şekilde
ayarlanmaya çalışılır. Bunun için hacimsel
boyutlarda en büyük, uzanmayla ilgili olanlarda ise
en küçük mesafeler esas alınır. Duyusal boyutlar ise,
görsel, işitsel, dokunsal, tat ve koku almaya ilişkin
boyutlar olarak alt sınıflara ayrılır. Algısal boyutlar, bir
uyarıya gösterilen reaksiyon süresini ifade eder (8).
Antropometrik, duyusal ve algısal boyutlara
bağlı olarak kullanıcı gereksinmeleri fiziksel ve
belirlenmesi,
• Mekanın bulunduğu bölgesel iklim koşullarının
belirlenmesi,
• Mekanın gündüz ışığıyla olan ilişkisinin
belirlenmesi,
• Mekanın alan, yükseklik ve konum olarak diğer
mekanlarla olan ilişkisinin belirlenmesi,
• Mevcut ve kullanılacak mobilyaların form,
boyut, renk vb. fiziksel özelliklerinin belirlenmesi,
• Mekanın, kullanılış amacına göre içerisinde yer
• Mekanın insan sağlığını korumaya yönelik fiziki
bulunulan ortamın kullanıcıyı fiziksel olarak rahatsız
koşullar açısından uygunluğunun
etmemesi için uygun koşulların sağlanmasıdır.
değerlendirilmesi,
• Mekanın, içerisinde yer alacak eylemlerin
mekansal, ısısal, işitsel, görsel, sağlık ve emniyet
gerektirdiği mahremiyet gereksinmelerine
gereksinmesi şeklinde alt gruplara ayrılmaktadır.
uygunluğunun değerlendirilmesi,
• Mekanın, içerisinde yer alacak eylemlerin
psikolojik açıdan herhangi bir rahatsızlık
gerektirdiği emniyet gereksinmelerine
duyulmadan yerine getirilebilmesi için uygun çevre
uygunluğunun değerlendirilmesi,
davranışsal, estetik ve toplumsal gereksinmeler
olarak sınıflandırılır (1; 9).
Tasarımcı kullanıcı gereksinmeleriyle ilgili verileri
topladıktan sonra aşağıdaki adımları izleyerek
mekan analizine yönelik çalışmaları daha hatasız bir
şekilde yapılabilir (10):
• Mekanın dış mekanla olan görsel ilişkisinin
değerlendirilmesi.
Kullanıcı gereksinmeleri ve mekan analiziyle ilgili
veriler toplandıktan sonra bu veriler
değerlendirilerek tasarım kriterlerine dönüştürülür.
Bu kriterler tasarımcıya iç mekanın yeniden
algısını en üst düzeye çıkaran proje alternatiflerinin
• Mekanın kendi içerisinde ve diğer mekanlarla
uygunluğunun değerlendirilmesi,
koşullarıdır ve kendi içerisinde mahremiyet,
• Ekonomik kararlar açısından mekanın, yapım
ve kullanım maliyetlerinin bütçeye uygunluğunun
olarak uygunluğunun değerlendirilmesi,
olan ilişkisinde görsel ve işitsel koşullara
Psiko-sosyal kullanıcı gereksinmeleri ise bir eylemin
değerlendirilmesi,
biçimlendirilmesi sürecinde rehberlik ederek mekan
ana başlık altında incelenmektedir. Fiziksel kullanıcı
Fiziksel kullanıcı gereksinmeleri temel olarak
değiştirilebilirlik koşullarına uygunluğunun
alacak eylemlere ve insan davranışlarına boyutsal
psiko-sosyal kullanıcı gereksinmeleri olmak üzere iki
gereksinmeleri, eylemler gerçekleştirilirken
işlevlere göre iç mekan düzeni açısından
• Mekanın standart dışı durumu olup
olmadığının belirlenmesi,
• Mekanın yapısal bir değişiklik gerektirip
gerektirmediğinin belirlenmesi,
• Mekana ait alt yapının değerlendirilmesi,
• Mekanın yaşanabilir olması için estetik
koşullara uygunluğunun değerlendirilmesi,
• Mekanın zamana açık olarak gelişen yeni
oluşturulmasına yardımcı olur.
KAYNAKÇA
1. Bayazitlioğlu, B. (2009). İnsan-Mekan İlişkisi, Edumar Eğitim
Market, İstanbul.
2. Canter, D. ve Rees, K. (1982). A Multivariate Model of Housing
Satisfaction, International Review of Applied Psychology, Vol. 31.
3. Francescato, G , Weideman, S. ve Anderson, J.R. ( 1987).
Evaluating the Built Environment From the Users Point of View:An
Attitudinal Model of Residental Satisfaction, Building Evaluation,
Plenum Press, New York.
4. Yazıcıoğlu, D.A. (2012). Konutta İç Mekan Tasarımı, Literatür
Yayınları, İstanbul.
5. BAÜ Mimarlık. (2005). Mimari Biçimlenmeyi Etkileyen Faktörler,
<http://bauarchitecture.files.wordpress.com/2010/09/ders2.pdf>, Erişim tarihi: 13 Ekim 2011.
6. Korur, S., Sayın, S., Oğuzalp, E.H. ve Korkmaz, S. Z. (2006).
Konutlarda Kullanıcı Gereksinmelerine Bağlı Olarak Yapılan Cephe
Müdahalelerinin Fiziksel Çevre Kalitesine Etkisi, Selçuk Üniversitesi
Mühendislik-Mimarlık Fakültesi Dergisi, c.21.
7. İnceoğlu, N. (1982). Mimarlıkta Bina Programlama Olgusu, İ.T.Ü.
Mimarlık Fakültesi, İstanbul.
8. Avcı, E. (2011). Özgün Mekan Tasarımı Ders Notları,
<http://ahsapteknolojisi.blogspot.com/2011/01/antropometri.ht
ml>, Erişim tarihi: 30 Ekim 2011.
9. Kıran, A. ve Polatoğlu Baytin, Ç. (2006). Bina Bilgisi' ne Giriş,
Yıldız Teknik Üniversitesi Basım-Yayın Merkezi, İstanbul.
10. T.C. Milli Eğitim Bakanlığı. (2007). Mesleki Eğitim ve Öğretim
Sisteminin Güçlendirilmesi Projesi, Insaat TeknolojisiMekanTasarımı,
<http://cygm.meb.gov.tr/modulerprogramlar/kursprogramlari/in
saat/moduller/MekanTasarim.pdf>, Erişim tarihi: 10 Şubat 2011.
Makale / İç mekan Tasarımında Mekansal Algının Artırılmasına Yönelik Ön Çalışmalar
bileşenleridir. Bir mekanın, donatım elemanları ya
91
Makale / Fikir Birliği ya da Kafa Karışıklığı
Fikir birliği ya da kafa karışıklığı
Shashi CAAN
Shashi Caan Collective, New York
Çeviri: Zeynep Tuna ULTAV / İEÜ İçmimarlık ve Çevre Tasarımı Bölümü
gözünde popülerlik kazandıkça; eğitimi ve pratiğine
resim sanatı, teknik resim, heykel sanatı, teknoloji, vb.)
dâhil olan pek çok kişi, kendilerini genel yanlış
arayarak disiplini yeniden keşfetme arzularını ifade
kanılardan uzakta tutmanın ve entelektüel olarak daha
ettiler. Bu bağlamda, iç mekânlar, iç mekân çevreleri, iç
ç mekân tasarımı anlaşılması zor bir disiplindir.
İ
çok saygı duyulan, sanatsal ve belki de daha ussal
mimarlık, vb. gibi iç mekân tasarımı için önerilen yeni
Tasarlanmış bütün insan yapımı eserler içinde iç
eğitimsel süreç ve pratikleri kurmanın yollarını
tanımlayıcıların çeşitliliği“iç mekân tasarımı”
mekân tasarımının kendisi, benzersiz biçimde gelip
aramaktadır.
başlığından ve bu başlığın tüm çağrışımlarından uzak
geçici ve tanımlanması güçtür. İç mekân tasarımı
olma arzusunu göstermiştir. Bu, ayrıca disiplinin var
kısmen,“Dar Çerçeveden Bakmak (Kutunun İçinde
olan içeriği ve özü hakkında evrensel kabullerin
tasarımı tarihi, derme çatma ve tartışmaya açıktır. İç
Düşünmek)”başlığıyla uyandırılan yoğun ve oldukça
eksikliğine dikkat çekmiştir. Bu, belki de değinmemiz
mekân tasarımının kuramsal temeli, diğer
geniş bir tartışmaya verilen bir yanıttır. Bu yanıt;
gereken temel problemleri tekrar hatırlatmakta olan, iç
disiplinlerinkine kıyasla büyük ölçüde keşfedilmemiştir.
yeniden–markalandırma, dekoratif başlangıçlardan
mekân tasarımı disiplininin süregelen kırılmalarının
Böyle olunca, iç mekân tasarımının yirmi birinci
yeni itici güçler bulma ve sahip olduğumuzu
gerekçelerinden biri ve gün geçtikçe artan
yüzyıldaki rolü, geçerliliği ve amacıyla ilgili tahminlerde
yasallaştırma ile“neden, ne ve nasıl”ı yeniden
disiplinlerarası kafa karışıklığının nedenidir.
bulunmak nasıl mümkün olabilir?
düşünme arasında gidip gelmektedir. Yanıtımın diğer
IFS – Dar Çerçeveden Bakmak (Kutunun İçinde
Düşünmek): Yeni Vizyonlar, Yeni Zorluklar, Yeni Ufuklar
2007 Interiors Forum Scotland konferansı için
sorunları tanıtan bu açıklayıcı metin, iç mekân tasarımı
92
“Fikir Birliği ya da Kafa Karışıklığı”başlıklı bu bölüm,
pratiği, göreceli olarak, kontrole tabi değildir. İç mekân
Konferansa ait, birisi beklenen, iki genel çıktıdan
bölümü, bu eleştirel düşünce çeşitliliğini özümseyerek
söz etmeye değerdir. Pek beklenmeyen ama oldukça
ondan etkilendiği ve daha ötesinde bilendiği haliyle
cesaret verici olan çıktı, önerilen kuramsal ve eleştirel
kendi görüşümü önermeyi amaçlamaktadır.
önermelerin çeşitliliği ve yüksek kalitesiydi. Bu çeşitlilik
Bu tartışmanın belki de en cesaretlendirici yanı,
iç mekân tasarımının içeriğini arttırmaya ve ilerideki
disiplininin Britanya’daki [kötü] durumunu
eğitimcilerin sadece eğitimin niteliği ve içeriğini
evrimini kolaylaştırabilir. Diğer az çok beklenen çıktı ise;
yansıtmaktadır. Ancak bu sorunlar sadece Britanya ile
geliştirmekle değil, aynı zamanda tutunduğu alanda
pratiğe daha çok odaklananların disiplini neredeyse
sınırlı olmayıp dünyaya yayılmıştır ve iç mekân
saygınlık ve ciddiyetini güçlendirmekle uğraşan bir iç
ticaret vurgusuyla ve disiplinin temel konusu olarak
tasarımının bugünkü gidişatını canlandırmaktadır. İç
mekân tasarımı kuramı arzusunda yoğunlaşması ve
uygulanabilirlik ile açıklarken; pek çok eğitimcinin iç
mekân tasarımı nedir? Neden önemlidir? Onu en iyi
odaklanmasıydı. Bunu elde etmek için, sunuş
mekân tasarımının esasını dikkate alırken disiplini
şekilde nasıl gerçekleştirebiliriz? Tarihini, özünü,
yapanların çoğu yeni vizyonlar, yeni başlangıçlar ya da
daha çok soyutlamaya dönüştürmek istemesiydi.
değerini, içeriğini, farklılığını, kuramını, pratiğini, vb. ne
temeller önererek iç mekân tasarımının tanımını
Eğitim ve pratiğin anlaştıkları çok az nokta var gibiydi;
oluşturmaktadır? Bunlar, somut cevaplar gerektiren
geliştirme, hatta yeniden tanımlama gereksinimi
ancak alanın genel yararı için uzlaşma bulmaları şarttır.
oldukça önemli konulardır. İç mekân tasarımı her
duydular. Bazıları, içeriğini genişleterek ya da itici gücü
zamankinden daha çok rağbette oldukça ve kamu
diğer ilgili pratiklerde (mimarlık, mobilya tasarımı,
Benim görüşüme göre, soyut iç mekân tasarımı;
müşteri/kullanıcı, gereklilik ya da endüstri sınırlamaları
Yapıyla simbiyotik bir ilişki hep var olmuşken, mimarlığı
önemli olduğuna dair net bir fikri olmasını beklememiz
kurgusal çevreler üretir. Eğer ortak amaç -eğitimin daha
inşa etme eylemi her zaman iç mekânı ikincil konuma
herhalde mümkün değildir.
iyi incelenmiş ve daha düşünülmüş şekilde
itiyor olarak görülmüştür. İç mekân tasarımı
uygulanmasının yanı sıra kısmen de yayılmış ve
perspektifinden, bu konumun tersine çevrilmesi ve iç
olarak mimarlık, sanat, dekorasyon, vb. gibi ussal alanlar
süregelen eleştirel düşünceyi canlandırmak üzere- daha
mekânın birincil olması sağlanmalıdır. Dekore etmek,
bağlamında bedeni, duyularla algılanan keşifleri ve
iyi ve daha kapsamlı eğitim vermek ise, o zaman
diğer taraftan önemli bir konudur. Yirmi birinci yüzyıl iç
duygusal alanın değerini azaltan değerlerle
eğitimciler birbiriyle ilişkili ve daha geniş çevrelerce
mekân tasarımı için tek başına itici güç olamasa da,
tanımlanmıştır. Ancak iç mekâna olan insan
kabulü olan ana ölçütler kümesini tanımlamak
insana ilişkin bir gereksinim olarak değerini bilmeli ve
müdahalesi çok daha temeldir, ussal olduğu kadar
zorundadır. Ayrıca, ortak dilimizin rafine edilmesine ve iç
bu değeri tekrar düşünmeliyiz. Birçokları için iç mekân
içgüdüseldir ve ortaya çıkacak insan davranışını
mekân tasarımına spesifik olan tasarım süreçlerinin
tasarımını sanatın kapsamına yerleştirmek şiirsel ve
şekillendirir. İç mekân tasarımı, sadece sanat ve kültür
eğitimci, uygulamacı, kullanıcı ve araştırmacılar
kuramsal gelişim için serbestlik sunduğu için oldukça
bağlamında değil, nesnel olarak ve deneyimin (duyular
tarafından benzer şekilde anlaşılmasına ihtiyaç
cazip olabilmektedir. Şüphesiz, iç mekân tasarımında
yoluyla) yoğun olarak anlaşılması kanalından
bulunmaktadır. Bu; eleştirel düşünceyi, herkes tarafından
büyük bir sanat ve iç mekânı yapmanın özünde
görülmeyi de talep eder; bu da dolayısıyla rahatlık,
kullanılıp deneyimlenebilen, gerçek, dokunulabilir
mekânsal manipülasyon bulunmaktadır. Sanatsal
refah, destek, anlam, psikoloji, algı, vb.yi gerektirir. Bu
çevrelere dönüştürecek yüksek kaliteyi gerçek kılacaktır.
nitelik ya da toplumsal bir yorum olarak yaratılmış olan
düşünceyle, antropolojik ve bilimsel temellerin
Bu kitabın“dar çerçeveden bakmak (kutunun içinde
sanatsal ya da kavramsal bir iç mekân, amacında sınırlı
keşfedilmesi ve entegre edilmesine ihtiyaç
düşünmek)”teması; zengin, kışkırtıcı ve bilinçli bir
kalır ve genellikle herhangi bir gerçek amaç ya da
bulunmaktadır. İç mekân tasarımcısı, sonuçta, insan
tartışmayla sonuçlanmış ve konferansın, çağdaş iç
kullanımdan yoksun olan sadece stilistik bir
refahının herhangi bir kimseden daha fazla bekçisidir.
mekân tasarımına dayanan meseleler spektrumunu
yorumlamadır. İş yaşamı, sosyal bilimler, psikoloji,
düşünme ve keşfetme niyetini gerçekleştirmekte başarılı
davranış bilimleri ve sosyal antropoloji; bütüncül ve
geçmiş ilk iç mekânı basitçe tanımlamak ve keşfetmek
kılmıştır. Ancak, alanın kaynaşmasına yardımcı olmak,
kapsayıcı bir disipline ulaşmak için bütünüyle disiplinin
önemlidir. Gelmiş geçmiş ilk iç mekân, inşa edilmiş
başlangıçtaki araştırmalar için daha iyi tanımlanmış
bünyesine katılması ve birleştirilmesi gereken ek ve
değildir; bulunmuştur. Bu, var olan bir mekândır;
hedefler aramak ve tartışmayı sadece tartışma olmanın
önemli konulardır.
mağaradır. Herhangi bir ussal strüktür biçiminden ya da
ötesine taşıyan spesifik ve mantıklı eylemler listesinin
Bir taraftan sağlam, akademik olarak ve kamu
İlginçtir ki tarih içinde iç mekân tasarımı ağırlıklı
Makale / Fikir Birliği ya da Kafa Karışıklığı
olmadan yaşar ve sadece tasarıma odaklanıldığında
Bu kurgu için ikna edici argümanları ararken, gelmiş
diğer entelektüel düşünceden önce asal ve yaşamsal
formülasyonunu zorunlu kılmak için daha fazlasına
gözünde saygınlığı olan bir disiplinin gerekliliği
olmuştur ve basitçe bir barınak sağlamak için
ihtiyaç bulunmaktadır.
konusunda eğitimciler ve uygulamacılar arasında fikir
yapılmıştır. Şunu da eklemek gerekir ki insanlık tarihi,
birliği bulunmaktayken; tarihsel gelenekler kliklerin
ilkel mağara adamının, hayatta kalmak için esas
İç mekân tasarımının kökeni
oluşmasıyla sonuçlanan eski tartışmaları provoke
olmayan (yoksa öyle miydi?), mağara duvarlarına resim
Üzerinde uzlaşmaya varılması gereken, bazı zamanlar
etmeye devam etmektedir. Disiplinin kendi içinde bu
yapmak gibi diğer etkinlikleri hızlıca bünyesine aldığını
ateşli tartışmalara açık, ancak son derece önemli olan
derece uyuşmazlık bulunmaktayken, kamunun iç
kayıt altına almıştır. Bu iç mekânlar, temel olarak
bir nokta da iç mekân tasarımının tarihsel yönüdür.
mekân tasarımının ne olduğu ve neden bu kadar
değişmemiş, ancak evrim geçirmiş yaşamsal insanî
93
Makale / Fikir Birliği ya da Kafa Karışıklığı
etmelidir. İnsan mahremiyetine ve tasarladığımız
kalmaktadırlar. Enteresan olarak, o gün bugündür iç
çevrelerde yaşayacak insanların kimler olduklarına
mekân tasarımcıları –yeni ya da var olan yapılar
değinilmelidir. İç mekânlar, insan etkileşimi ve
içindeki– sayısız spesifik fonksiyon için özelleştirilmiş
etkinlikleri için gerçek mekânlar haline gelmelidir. Bu,
“kurulu”mekânlarla çalışırlar. Mağara, mimarlık ve
iç mekânların soyutlama olarak keşfedilemeyecekleri
sanattan önce geldiğinden, belki de bu başlangıcın
anlamına gelmemektedir. Aksine, iç mekân tasarımı
daha kapsamlı incelenmesiyle, iç mekân tasarımı için
disiplini için beden ve mekân fikrini, doğası gereği
İç mekân tasarımı:
net ve benzersiz bir ayrım kurmak için yeni bir itici güç
iç mekânla daha iyi ilişki kuracak biçimlerde ve
• Gerekli olan okuryazarlık ve geçmişteki
ve amaca dair daha geniş anlamlar üretmeye yardımcı
insan, fonksiyon ve refahla nasıl ilişkilendiklerine
filozofların bu konu hakkında söylemiş
olacak bilgiler elde edebiliriz.
dair daha net bir ifade ile tanımlamanın önemli
olabileceklerinden bağımsız olarak, insanın
olduğunu ima etmektedir.
yaşamsal ihtiyaçları olan dekoratif olanı ve güzeli
İç mekân tasarımı nedir?
Aşağıdakiler; bir yandan bireysel yorumlama
ve davranışını destekler.
• Bağlam ve alana özgü olmak kaydıyla
yorumlayıcıdır.
• Mekânı soyutlama değil,“yer–yapma”yla ilgilidir.
bünyesinde toplamalı ve estetiğe değinmelidir.
İç mekân insana dair bütün uğraşlar için
serbestisine izin verirken, diğer yandan iç mekân
bağlamsallaştırılmış bir temeldir ve parçalarının
tasarımını tanımlama çabalarına dâhil edilmesi
bütünleşmekten önce öncelikle kendini
toplamından daha fazlasıdır. Lao Tse’nin ifadesiyle,
gereken değerlendirmeler sağlamaya ve daha
bütünleştirmelidir.
“yapı çatı ve duvarlara değil, yaşanacak mekâna
akılcı, daha öze dair ve bütünleşik iç mekân
dayanmaktadır”. İç mekân tasarımı çekirdeğinde
tasarımı disiplinine yönlendiren ortak kararlar için
meşruluk arayışından önce, öncelikle kendi
insanlar ve mekân bulunmaktadır. Bu iki kelime –
temel sağlamaya gayret eden –bu kitapta hem
meşruluğunu tanımalı ve bundan söz etmelidir.
insan ve mekân– iç mekân tasarımının anahtarıdır ve
tartışılan hem de kaçınılan– ölçütlerin madde
İç mekân tasarımcıları kendilerini disiplinin
iç mekânlar üzerine gerçekleştirilen tartışmalara dâhil
halinde gösterilmesidir. İç mekân tasarımı:
önemli olduğuna ikna etme konusunda çok
• Özünü tanımlamalı ve diğer disiplinlerle
• Daha büyük bir kamusal tanınırlık ve resmî
edilmektedir. Ancak bu kelimeler, jenerik ve
• Barınmadır.
çalışmaktadırlar. İç mekân tasarımı yaşamsal bir
soyutlanmış nitelikleri –örneğin Diller ve Scoffidio’nun
• Temel ihtiyaçtır.
gerekliliktir ve önemlidir. Bu inanç, bir görüşe
• (Tamamen kapalı olma zorunluluğu olmayan) Bir
dönüşmeli ve herhangi bir aşağılık kompleksi ya
çalışmalarında keşfettikleri gibi“spesifik olmayan
beden”i ya da ister düz anlamlı, ister sanal ya da siber
olsun, bir soyutlama olarak“mekân”ı– çağrıştırırlar ve
biçimlendirilmiş, entelektüelleştirilmiş yorumlar olarak
tartışılmaktadırlar. İnsan refahı ve mahrem olana özen
94
• İnsan sağlığıyla ilgilidir ve her türlü insan etkinliği
ihtiyaçları örneklemekte; iç mekânın doğasına özgü
içe yerleşme ve onu kullanımdır.
• Verili koşul kümesi, dış kabuk ya da kutu
olmaktan daha fazlasıdır.
• Dönüştürücüdür. (Renovasyon, müdahale,
da savunma barındırmamalıdır.
Bu arada, disiplinlerarası bağlılık ve işbirliği yirmi
birinci yüzyılın oldukça önemli noktalarıdır; bir iç
mekânı tasarlamak ve inşa etmek de geniş çeşitlilikte
gösterme, iç mekân tasarımcısının ana amacıysa; o
adaptasyon/uyarlama, yeniden kullanım, tamamen
uzmanlık gerektirir. Şunu söylemeye gerek yok ki
zaman iç mekân tasarımı anlayışları soyutlamaların ve
yeni, vb. herhangi bir biçimde gerçekleşebilir.)
kültürü, işbirliğini ve disiplinlerarası bağlılığı kurmamız
insan ölçeğine ait jenerik yorumlamaların ve jenerik
• Elle tutulur ve deneyseldir.
gerekmektedir; ancak bu, iç mekân tasarımı köklerini
bedenlerin ötesine geçmeli ve holist insanı kabul
• Duygusal ve kışkırtıcıdır.
başka disiplinlerde bulmakla karıştırılmamalıdır. İç
tanımlanmasıyla ilgilidir. Bu, aynı zamanda iç
mimarların kararlı bir biçimde elle yapılandan çok
“kök”lerimizi bilmeye ve onlardan yola çıkarak
mekânın etrafındaki -hem iyi hem de kötü- egemen
akılla yapılanla uğraşmalarına olanak tanımıştır”.
çalışmaya ihtiyacımız bulunmaktadır.
kültüre de hitap etmeyi gerektirecektir.
Kimlerin iç mekân tasarımı pratiğini yapabileceği
Bizim koşut çizgimiz fizik ya da strüktürden çok
psikoloji ve davranış bilimleriyken neden hâlâ
İç mekân tasarımı ideal olarak:
meselesi bununla oldukça yakından ilintili olup
mimarlıkla yarıştığımızı merak etmekteyim. Bazı
• Şiirseldir ve insan ruhuna dokunur.
değinilmesi gereken bir konudur. Nasıl bütün insanlar
açılardan, psikoloji bilim dünyası için ne ise, iç mekân
matematikçi olmak istemiyorlarsa, iç mekân tasarımcısı
tasarımı disiplininin de yapılı dünya için o olduğunu
• Duyuları harekete geçirmek ve insan tepkisinden
olmayı arzu eden de belirli kişiler bulunmaktadır. Bu
öne sürmek mümkündür. İç mekân tasarımının“elle
• Keşfi ve keyfi sağlar.
duyarlılığı en geniş anlamda anlamalı ve
yapılan”dan çok“akılla yapılan”olmasına gerek
• Hayalleri ve arzuları açığa çıkarır.
desteklemeliyiz. İç mekân tasarımıyla uğraşmayı
duyulduğuna göre, bu benzer biçimdeki özgün ayrım,
• Duyumsal, konforlu, büyülü ve verimli olan
dileyen birinin iç mekân tasarımı eğitimi almasını talep
bütün dünyaya muazzam bir katkı yapmamıza olanak
etmekte yanlış hiçbir şey yoktur; aksine bu önemli bir
sağlar. Psikolojik, fizyolojik, duyumsal ve duygusal olan
ilham almak için tüm bilgileri kullanır.
davet eder.
gerekliliktir. Şu anda; (genel anlamda) sanat ve tasarım,
göz ardı edilmemelidir.
İç mekân tasarımının:
mühendislik ya da mimarlık eğitimi almış herhangi bir
Bu düşünceyle:
• Kimlik bunalımı
kişinin iç mekâna karşı kişisel ilgilerinden ya da yeterli iç
İç mekân tasarımı:
• Düşük benlik saygısı
mekân tasarımı anlayışına ve onun uzmanlığına sahip
• Düz anlamlı ya da metaforik olabilir.
• Kayda değer ölçüde mesleki özgüven eksikliği
olup olmadıklarından bağımsız olarak pratiği
• Önemli kültürel, sosyal ya da politik yorum
• Ve kamu algısında karmaşık bir imgesi
yapmasına izin verirken, ne yaptıklarını biliyor
bulunmaktadır.
Bu son dört maddenin gerçekliğine bakarak,
olduklarını varsaymak mantıksızdır. Pek çok Hollywood
aktörünün, aktör olduğu gerçeğinden bağımsız olarak
yapabilir ve yapabilmelidir.
• Ussal, kuramsal, yansıtıcı ya da kışkırtıcı olabilir.
• Seçkin ve varlıklı olmalı ya da daha sıradan olanla
yeniden–markalandırmanın bir çare olmadığını
Broadway sahne oyunculuğuna karşı yatkınlık, beceri
ilgilenmeli ve idealist bir toplumsal duruş üstlenmelidir.
düşünmekteyim; aksine daha uygun bir çözüm; alanı,
ve uzmanlıkları olmadığı gerçeğini kabul etmekteyiz.
Her şeyden önemlisi, bütüncül bir disiplin olarak
özü, kişiliği ve karakteristiği hakkında daha derin bir
Öyleyse, diğer disiplinlerin uzmanlık gerektiren bilgiler
bir düşünce birliği için hızla gayret etmeli ve iç
kavrayışla ve iç mekân tasarımcısının duyarlılığına
olmadan otomatik olarak iç mekânı anlamaları nasıl
mekân tasarımının esasına dair kendiliğinden
vurguyla yeniden konumlandırmak olacaktır. Elbette,
mümkün olmaktadır?
oluşmuş kafa karışıklığını aşmalıyız. En önemli ve en
bu işin iç mekân tasarımı olarak adlandırdığımız şeyi
Adrian Forty’nin ifadesine göre:
Makale / Fikir Birliği ya da Kafa Karışıklığı
mekân tasarımı oldukça spesifiktir ve kendi benzersiz
temel öz niteliklerle ilgili fikir birliği için gayret
araştıran, öğreten ve uygulamaya koyan arasındaki
“[M]imarlık, hep ticaret ve iş yaşamından daha fazlası
etmeliyiz ki niye yaptığımızı, ne yaptığımızı, nasıl
genel bir anlaşmayla yapılması gerekmektedir. Bu,
olmadığı lekesinden mustarip olduğu için, mekân,
yaptığımızı ve yaptığımızın ne kadar eşsiz ve önemli
kamunun, disiplini nasıl algılandığından çok, kamuya
mimarların fizik ve felsefenin sosyal olarak daha üstün
olduğunu açık seçik belirtebilecek bir konuma
sonradan net ve açık bir şekilde sunulan bu disiplinin
söylemleriyle haşır neşir olmalarına olanak tanımış [ve]
gelelim ve iç mekân tasarımcılarının en iyi neyi
kim ve ne olduğunun öncelikli olarak
en tinsel özelliklerle uğraşma iddiasıyla,‘mekân’,
yapabileceğini gösterelim: iç mekânları tasarlamak.
95
İ
stanbul Devlet Güzel Sanatlar Akademisi’nden 1950 yılında
Sadun ERSİN
Makale / Türkiye’de Endüstri Tasarımı Eğitimi
Türkiye’de Endüstri Tasarımı eğitimi
nasıl, nerede ve ne zaman başladı
mezun olduktan sonra, 1953’de İtalya’ya gittim ve Roma
Üniversitesi Mimarlık Fakültesi’ne (Ek1) ayrıca
Edüstri Tasarımı ödevleri de vermeye başladık.
Sonuçta; İçmimarlık ve Endüstri Tasarımı
Roma Güzel Sanatlar Akademi’sine
kayıtlarımı yaptırdım. (Ek2) İtalya’da
Bölümü yetkili kurulların onayını alarak çift unvanla
bulunduğum süre içerisinde Sanat ve
eğitimini sürdürdü. Böylece tarihe bir not düşmüş
Tasarım alanlarında gözlem, bilgi ve
olduk. Zaman içinde, bu çift unvanlı oluşumu
görgü açısından kazanımlarım oldu.
arındırma yoluna gittik. Çünkü her iki bölüm de
Ayrıca;1963’de burslu olarak 11 ay
kendi kişiliklerine sahip olmalıydı. Bu bölünme
Almanya’da mesleki incelemeler yaptım.
operasyonu, tamamı İçmimarlık’ta olan
Belirtmiş olduğum yurt içi ve yurt dışı
kadroların bölünmesine neden oldu. Ancak,
deneyimlerim Endüstri Tasarımı Eğitimi
hiçbir doğum sancısız olmaz. Bugün, eğitim
alanındaki düşüncelerimi gerçeğe
dönüştürebilmek için alt yapı oluşturdu.
1968 öğrenci olaylarının başladığı yıl ve sonrasında,
İstanbul Devlet Güzel Sanatlar Akademi’sinde eğitimin
güncelleştirilmesi ve çeşitlendirilmesi konuları tartışmaya
çerçevesi içinde, bu bölümler yerlerini almış oldular.
Sırası gelmişken; bazı özelleştirilen okullardan söz
etmeliyiz. Tatbiki Güzel Sanatlar Özel Yüksek Okulu ile
Mimarlık Özel Yüksek Okulu 1971’de Akademiye bağlandı.
Tatbiki Güzel Sanatlar Özel Yüksek Okulu’nunun ismini
açılmıştır. Bu süreçte; İçmimarlık eğitimine bir sömestr ara
güncelleştirmek için yeni bir kimlik kazandırarak
vererek eğitimciler ve öğrenciler birlikte toplantılar yaptık.
‘Uygulamalı Endüstri Sanatları Yüksek Okulu’ adını
Bu bağlamda; Kürsü Başkanı olarak konu ile ilgili öğretim
elemanları (Nigan Beyazıt-İTÜ, Mehmet Asatekin-ODTÜ ve
(UESYO) senatoya sundum.
Bir tarihi yanlışı da düzeltmek isterim. Doç. Önder
kürsümüz elemanları, Sadun Ersin, Cemil Toka, Oya Boyla,
Küçükerman 1972’de Mobillya ve İçmimarlık Bölüm
Önder Küçükerman, Özden Erguner, davet edilerek bir
Başkanlığı görevine getirilmiştir. Ve bu unvan ile 19.4.1972
toplantı yapıldı. Endüstri Tasarımı konusu tartışıldı, öneriler
tarihli yazı kendi imzasıyla bölüm öğretim elemanlarına
alındı. Bu toplantıda;“Endüstri yoksa yeni ürün tasarımı da
iletilmiştir. 1971’de UESYO’da Endüstri Tasarımı Bölümü
olamaz”diyenler olduğu gibi, olumlu görüş bildirenler
yoktu. (Ek 3)
çoğunlukta idi.
96
Ortaya çıkan görüşler doğrultusunda;1969’da yılında,
bölümümüz öğrencilerine içmimarlık ödevleri paralelinde
Sanat ve Eğitim çevrelerine saygı ile sunarım.
Dünyadan / Mekan Tasarım
Asgari ihtiyaçlar için tasarlanmış taşınabilir ‘Mikro Evler’
S
tudio Liu Lubin firması, Pekin’de (Çin) bir
mikro evin tasarımını yaptı. Mikro ev,
insanların, oturma, yatma ve ayakta durma gibi
evde gerçekleştirdikleri temel hareketler için
ihtiyaç duydukları asgari alan üzerinde
kuruldu. Mikro evin formu, bir mobilya ve
mimari öğeler kombinasyonu olarak görev
yapacak şekilde tasarlandı. Mikro ev birimi,
kendi etrafında döndürüldüğünde dinlenme,
çalışma, çamaşır yıkama, yemek pişirme gibi
her türlü ev faaliyetini içeren mekan da
örnekte mikro ev birimi, elle kolaylıkla
dönüşebiliyor.
kaldırılabilir ve monte edilebilir niteliktedir.
Mikro ev birimi, sadece tek işlevli bir oda
diye birimin büyüklüğü konteynerin
gruplandırılabiliyor, hatta bir rezidans kümesi
büyüklüğüne uygun olarak tasarlanmıştır.
oluşturulabiliyor. Mikro evin temel
98
Nakliyede ve yer değiştirmede rahatlık olsun
gibi kullanılmıyor, ama bir dairedeki odalar gibi
Mikro ev, bugünkü Çin’in toprak politikası
malzemesini, hafif, ama güçlü olan, plastikle
koşullarında insanların, kendi özel konut
güçlendirilmiş cam elyaf oluşturuyor. Bu
ürünlerine sahip olmasını mümkün kılıyor.
Dünyadan / Mekan Tasarım
Sürdürülebilir bir tasarım çalışması: Vortex Merkezi
D
esignInc Victoria’da (Avustralya),
küçüldüğü için adeta bir girdap görünümü
Gippsland Su Fabrikası Vortex (Burgaç)
kazanmaktadır.
Merkezi’nin tasarımını yaptı. Gippsland Su
Yapı, doğal havalandırma ve termal
Fabrikası’nın Vortex Merkezi, ofis ve laboratuvar
konveksiyon da dahil olmak üzere edilgen
işlevlerini bünyesinde barındırdığı gibi
diğer çevre önlemleriyle birlikte binanın
Gippsland’da Morwell yakınlarında yeni
soğutmasını temin eden suni bir göl üzerine
tamamlanan büyük ve
inşa edilmiştir. Göl, istikrarlı bir ısıya sahip
yeni su yeniden çevrim
olduğundan, yapı, yazın çok düşük enerji
fabrikası için yorumsal bir
deneyim sunuyor. Yapının burgaç
yorumsal mesajın doğasında suyun kutlanması
soğuk su, ısı değiştiricilerden geçirilerek iç
formu, bir borudan akan akışkanın
ve korunması vardır ki bu, Gippsland Su
mekana serin hava sağlamaktadır. Geceleyin
dinamik hareketini ifade ederken aynı
Fabrikası’nın özünü ifade etmektedir. Merkez,
göl suyu, soğutulup gün boyunca kullanılmak
zamanda benzersiz bir iç ortam
öğretim yapılan bir bina olarak tasarlandı.
üzere çatıya pompalanmaktadır. Kışın
Vortex Merkezi ilhamını, Su Fabrikası
biyogazla çalışan, ısı ve elektrik enerjisini ortak
kapsamında oluşturan yekpare zar yapılı
üreten (kojenerasyon) sistemden gelen atık ısı,
biyoreaktöre bağlanan dev göz biçimli
iç mekanı ısıtmak için kullanılmaktadır. Tasarım
yapıdan almıştır. Burgacın dış çerçevesi,
ilkelerinin bu birleşimi, Vortex merkezinin,
sürdürülebilir bir tasarım
birbirine geçen makara biçimli yedi
daha az doğal gaz ve elektrik şebekesinden
çalışmasıdır. Tasarım ve
silindirden yapıldı. Makaraların boyutu
daha elektrik kullanımını sağlıyor.
sağlıyor. Maliyet performansı, estetik,
su eğitimi ve ekolojik zekayı
birleştiren 650 m²’lik tesis, örnek
alınabilecek nitelikte
100
çıktısı vermektedir. Gölün dibinden gelen
Dünyadan / Mekan Tasarım
Salon müziği Japon
G
yemekleriyle birleşirse...
rupa Spazio mimarlık firması,
Aguascalientes’de (Meksika) bulunan Koi
Suşi Restoranının tasarımını yaptı. Koi Suşi
restoranı, Aguascalientes kentinin kuzeyinde yeni
barlar ve restoranlar bölgesinde bulunuyor.
Tasarım, çağdaş ve çok çekici olan bir yapı üzerinde
odaklanmıştır. Restoranın konsepti, salon (lounge)
müziğiyle Japon yemeklerinin bir araya getirilmesi
suretiyle oluşturulmuştur.
Ana girişteki kaplamalar, bir bambu ormanının
soyutlamasını temsil ediyor. Proje, üç ana bölümden
oluşmaktadır. Ön taraça, ortak alan ve asma kat. Her
biri farklı görünüşe ve ölçeğe sahiptir. Mekandaki ana
dolaşım güzergahı, temel tasarım haline getirilmiştir.
Bu, sırayla farklı bölümlerden geçilirken yol boyunca
değişik alansal duyguların yaşanmasını neden
olmaktadır. İlk girişte önce bir su yüzeyinin üzerinden,
sonra küçük bir köprünün üzerinde geçiliyor ve daha
sonra masaların bulunduğu alandan devam edilerek
sonunda içinde koi balıklarının yüzdüğü bir havuzun
olduğu merdivenlere ulaşılıyor.
102
Dünyadan / Mekan Tasarım
VIP alanını süsleyen 250’den fazla Buda
başından tüm müşterilere hitap eden
sıcak sarı renkteki lambaların yanı sıra
tavanı renklendiren çekici aydınlatmalara
kadar her alanın farklı bir çekiciliği vardır.
Mimarlık firması: Grupo Spazio
Sorumlu Mimarlar: Carlos
Fernandez Musacchio, Ricardo Chacon
Ibarra, Erick Arellano Gutierrez.
Alan:528 m²
Yıl: 2013
Fotoğraflar:Oscar Hernandez
103
Dünyadan / Mekan Tasarım
104
Bluetrain Restoran tasarımı, müşteriyle
duygusal bir bağ yaratmayı hedefliyor
S
tudio Equator, Melbourne’de (Avustralya)
Amaçlanan, ‘öz değerleri açığa vurarak
Bluetrain Restoran’ın tasarımını yaptı.
müşterilerle duygusal bir bağlantı yaratmaktı.’
Bluetrain, 20. yıl dönümünü kutlarken,
Studio Equator, yoğun yaya trafiği, tiyatro
‘Melbourne Toplantı Merkezini’ yeniden
izleyicileri, spor bahisçileri, nakliye işi yapan
düzenleyen, ofisi, Melbourne’da bulunan Studio
Melbournelular ve Port Philip koyunun yer aldığı
Equator’un tasarımcılarıyla birlikte yeni bir
bir bölgede bulunuyor. Studio Equator,
tasarım tarzını keşfetti. South Bank,
Avustralya ve Melbourne’nin eşsiz tarzını ve
Melbourne’nin enerjik ufuk hattına ve ikonik
mizah duygusunu yansıtmak, markanın
Yarra Nehri’ne nazır olan South Gate Bölgesi
değerini desteklemek amacıyla, eklektik ve
sınırları içinde yer almaktadır. ‘Halk Kafesi’ olarak
alışılmadık malzemelerle özel tasarımları
tanımlanan Bluetrain’in ‘Avustralya Füzyon’
bütünleştirdi. İç tasarım, mekanı farklı bölümler
mutfağı ve fazla gösterişli görünmeyen estetik
halinde ele almakla birlikte duvarlarla
enerji konsepti, yeni ve mevcut müşteriler için
birbirinden ayrılmamış açık bir alan
hem çekici bir yemek yeme seçeneği, hem de
sunmaktadır. Ana yemek salonunu betimlemek
samimi bir kafe ortamı oluşturmaktadır.
gerekirse Melbourne’de Degrave Caddesi’nin
İç tasarım: Studio Equator
Fotoğraflar: Andrew Wuttke
Dünyadan / Mekan Tasarım
dar yolu boyunca yürüdüğünüzü hayal edin.
Tanınmış cadde ressamları tarafından tek tek
boyanarak hazırlanmış grafiti sanatıyla süslü
sütunlar, sanayi tipi aydınlatma, beton duvarlar
ve hızlı tempolu akşam yemeği deneyimi...
Özel olarak tasarlanan yer kaplamaları,
mekana incelik katmasının yanı sıra üçgen bir
geometriyi de yansıtıyor. Yeni logo ve marka
kimliğinden başlayıp spor barını ön plana
çıkaran geleneksel tarzda tasarlanan çelik
duvar kaplamalarının bulunduğu yer de dahil
olmak üzere boydan boya restoranı
geçmektedir. Ahşap kaplama duvarları kırmızı
ve mavi renklere boyanan ‘Melbourne Soul
Gıda’, Bluetrain’in caz ve soul müzik tutkusunu
canlandırıyor. Bu tema, daha sonra mekan
siyah ve sarı Jielde lambalarıyla aydınlatılan
model ‘Bay ve Bayan’ tuvalet masalarını göz
boyunca devam ediyor.
renkli, büyük ölçekli grafikler için bir çadır bezi
önüne getirin. DJ yerinden çıkan sofistike
gibi ikiye katlanıyor.
ışıklar ve canlı seslerle ilişkisi kesilen ziyafet
Etkinlik salonu, mekanın kalitesini ve
çağdaş cazibesini engellemiyor. 15 metre
1950’lerin cazını, kadife butik sandalyeleri,
salonu, tıpkı elde viskiyle yürüyerek
uzunluğundaki duvar, zarif etkinlikler salonu
altın sarısı ve siyah süslemeleri, ortak
underground bir caz bara girmişsiniz gibi
için özel nitelikleri olan bir duvar meydana
lavabounun etrafında 360 derece dönen ve
mahremiyete, ayrı kalmaya ve güçlü bir
getirecek şekilde geometrik olarak
şaşırtıcı siyah yansıtma efekti yaratan eski
cazibeye olanak tanımaktadır.
konumlandırılmış ve duvar boydan boya,
Bluetrain’in ‘nakliye’ teması incelenirken
yeniden kazanılan markalı vinil yer karolarıyla
Melbourne Metro treni raylı sisteminin üç
kaplanmıştır. Bu duvar, daha sonra özel olarak
boyutlu versiyonunu taklit etmek için özel
tasarlanıp üretilen 14 bisiklet tekerleği
olarak tasarlanmış Meccano koridor lambaları
biçimindeki lambayla tamamlanmıştır. Bisiklet
dikkatleri çekiyor. Çatı kaplamaları, mekanın ön
tekerleği lambaların arasındaki mesafe, her bir
cephesini örten nakliye konteynerlerini taklit
gölgenin simetrisini yaratacak şekilde
edecek şekilde tasarlanmıştır ve misafirlerin
konumlandırılmıştır. Bitişikteki duvar,
mekana yürüyerek giriyorlarmış gibi
restorandan uzanıyor ve kereste kaplamalar,
hissedecekleri ‘zamana nakliye’ bölümü vardır.
105
Dünyadan / Mekan Tasarım
Muskoka Gölü’nde küçücük bir kayıkhane tasarımı
S
tüdyosu, Ottowa’da bulunan Christopher Simmonds Architect
firması, Muskoka Kayıkevi projesini tasarladı. 2007
sonbaharında yapımı tamamlanan ve yazlık konut olarak
kullanılan bu kayıkevi, Ontario’da (Kanada), Muskoka Bölge
Belediyesi sınırları içinde bulunan Muskoka Gölleri’nde bulunuyor.
Yeniden inşa edilen bu kayıkhanenin, 56 m²’lik yeni bir ikinci katı
vardır. Bu misafir katı, küçük bir mutfak, oturma odası, tuvalet,
yatak odası ve bir de çatı terasından oluşmaktadır. Dar bir koyun
ucunda bulunan yapının tasarımı, geniş göl manzarasının uzak
görüntüleriyle koyun kapalı ormanlık sahil şeridinin yakınlığı
arasında aracılık yapıyor.
Ana yapının dış kaplaması, zemin katta yatay olarak, üst katta
dikey olarak kullanılan, temiz bir şekilde boyanmış batı kırmızı
ardıcındandır. Özel nitelik taşıyan duvarlar, bütünsel olarak renkli
çimento panellerle kaplanmıştır. Merdiven korkulukları, çelik
çerçeveli ve ara kısımlar tel ağ ile kapatılarak denizcilikle ilgili
daha fazla detay eklenmiştir.
Kulübe, dışa çıkıntı yapan
Douglas Fir çatı kirişleri
ve taban döşemesi ile
direk ve
kereste/ahşap
dikmelerden
oluşan
çerçevenin
melez bir
bileşimi olarak
inşa edilmiştir.
106
Fotoğraflar: Peter Fritz Photography
Dünyadan / Ürün Tasarım
Terminal yolcularına ‘Büyük Denizkızı’ eşlik ediyor
B
jarke Ingels Group (BIG), Kopenhag havaalanı içinde
bir alanın tasarımını yaptı. Tasarımın merkezi öğesi,
ilhamını, Kopenhag’da bulunan ünlü, bronzdan yapılan
küçük deniz kızı heykelinden alan Büyük (BIG) Denizkızıdır.
Hans Christian Andersen, 1883’te ‘Hayatımın Peri Masalları’
kitabında, “Hareket etmek, nefes almak, uçmak, yüzmek,
verirken kazanmak, uzak ülkelerin yollarında başı boş
gezinmek: Seyahat etmek yaşamaktır” diye yazmıştı.
Kopenhag Havaalanı’nda şimdi Büyük (BIG) Deniz Kızı,
dünyanın her yerine seyahat eden yolculara eşlik ediyor.
Danimarka, Kuzey Denizi’nden Öresund’a kadar aşağı
yukarı 1000 adadan oluşan bir ülkedir. Kopenhag
Havaalanı’ndaki Büyük (BIG) Deniz Kızı, terminalden
geçen insan akınının ortasında İskandinav ürünlerinin
sergilendiği bir adacık gibi algılanmaktadır.
‘O’ asma lamba
ayarlanabilir
O
slo’da yaşayan tasarımcı Sverre
Uhnger, ‘O’ asma lambalarını
hazırladı. ‘O’ asma lambaları, ‘O’ masa
lambalarından geliştirilmiş biçimidir. Dil
ve malzemeler aynıdır, ama bu defa kol,
gerilim azaltıcı olarak işlev görüyor. Bu,
asma lambanın yükseklik ve açısını
ayarlamayı mümkün kılıyor.
108
Dünyadan / Ürün Tasarım
‘Dik Duran’ lambalar...
S
tudio Swine, yeniden kazanılan meşrubat
Waterlanpleinlılar bu
platformda buluşuyor
Lambalar’ tasarımını yaptı. Şişe ampuller, ilk
T
olarak camın parçalanıp kırık parçalar haline
bir sahne tasarlayan Ymere Konut Birliği, projeyi
getirildiği geleneksel yeniden kazanım
semt sakinleri için bir toplantı alanı ve sahne
sürecine başvurmaksızın ısıtılıp yeniden
platformu geliştirmeyi hedefliyordu.
şişirilmek ve sonra ekletik organik formlar
Waterlandplein sahnesi gün
kolleksiyonuna dönüştürülmek suretiyle
boyunca hem estetik bir
meyve suyu şişelerinden yapılmış. Bu
enstalasyon işlevi
yöntem, hem daha önce sınai olarak üretilmiş
görmekte, hem de
formalardan bazı izleri alıkoyan, hem de
parmak şıklatması
daha az enerjiye ihtiyaç duyan daha berrak ve
hızıyla etrafı bir
daha yüksek kalitede camların üretilmesine
amfitiyatro gibi
sağlıyor. Ampuller, özel hazırlanmış pirinç
oturma yerleriyle
bağlantı elemanlarına ve LED’lere uygun
çevrilerek, bir gösteri sahnesine dönüşmektedir.
olarak tercih edilmiş.
Zeminde gizlenen gizli platformlar, yükselerek
jep firması, Hollanda, Kuzey-Amsterdam’ın
şişelerinden hazırlanan ‘Dik Duran
Yeni Waterlandplein’da bir toplantı alanı ve
merkezi sahneyi meydana getiriyorlar. Kaplama
‘Gündüz düş’üyle gerçeklikten uzaklaşın
olarak dayanıklı bir poliüretan kaplama
aunus, Litvanya Insanitus Dijital Sanat Festivali’nde NONOTAK Studio tarafından hazırlanan
K
farklı renklerde dökülmüş ve merkezi sahneden
görsel-duysal özellikler taşıyan Gündüz Düşü V.2 enstalasyonu sergilendi. Gündüz Düşü,
dışa doğru akışı vurgulayan organik dalgalı
mekanda bükülmeler meydan getiren görsel-duysal bir enstalasyon. Mekan ve zaman,
örüntüler meydana getirilmiştir.
hızlanmalar, büzülmeler ve dönüşmeler
arasındaki ilişki, projenin anlamsal alanı
oluşturuyor. Bu enstalasyon, sınırları
belirsizleştirmek ve izleyiciyi kısa bir süre
gerçeklikten ayırmak suretiyle gerçek uzay
ve sanal uzay arasındaki fiziksel bağlantıyı
yeniden kurmayı hedefliyor
110
kullanılmıştır. Bu malzeme, her parça üzerine elle
Dünyadan / Ürün Tasarım
LEDscape ışık enstalasyonu
izleyiciyi interaktif olmaya çağırıyor
L
IKEarchitects firması, Lizbon’un Portekiz şehrinde bulunan Belém Kültür
Merkezi’nde/Centro Cultural de Belém, bir ışık enstalasyonu olan
LEDscape’i tasarladı. ‘LEDscape’, mekan ve manzaranın yapısal bir unsuru
olarak ışığı ele alan bir enstalasyon. Belém Kültür Merkezi’nde bulunan
enstalasyon, günlük kullanıcıya Ledare ampullerini tanıtmayı amaçlıyor.
Böylece hem LED teknolojisi hakkında önyargılı fikirlerin gizemini çözerek
Fotoğraflar: Jordi Balcells
açıklığa kavuşturuyor, hem de geleceğin sürdürülebilirliğinde bu ürünün
uygunluğunu vurguluyor. ‘LEDscape’ yoldan gelip geçenleri interaktif bir
deneyime davet ediyor. 1200 ampulle derece derece aydınlatılan yaya yolu,
insanları içten gözlem yapmaya ve bireysel olarak sahiplenmeye çağırıyor.
Kamusal alanlar için
birebir bir mobilya
T
asarımcı Diego Fortunato, Escofet firması
için SIT Plastik Kolleksiyonunu hazırladı.
Arkalıklı ve arkalıksız, bank ve küp biçimlere
sahip olan SIT Plastik ürünleri, yumuşak dokulu,
yuvarlak hatlı, rahat, fakat herhangi bir tarihsel
dönemle tanımlanması mümkün olmayan
cadde mobilyaları fikrine dayandırılmış.
Toparlak geometriye sahip bir kayaya benzeyen
heykelsi tasarımı, SIT Plastik’in herhangi bir
ortamla doğal olarak
kaynaşmasına yardımcı
oluyor. Kolleksiyounda iki
boy büyüklükte kaya
bankı vardır. Bunlara bir
boy büyüklükte kaya
arkalığı eklenebilir.
112
Dünyadan / Ürün Tasarım
Işığınızı Fil de Fer’e
hapsedin
T
asarımı Forestier Paris tarafından yapılan
Fil de Fer (tel) Koleksiyonu, Forestier Paris
firması, Fil de Fer isimli masa lambaları ve
asma lambalar koleksiyonu hazırladı.
Farklı dokular, farklı bir çerçeve...
M
ads Sætter-Lassen, karaağaç, çelik ve yün kullanarak MSL 35 adı verilen bir sandalyenin
tasarımını yaptı. Sandalye, Danimarka Güzel Sanatlar Akademisi Tasarım Okulu’nun 2013
Stockholm Mobilya Fuarı’na katkısı çerçevesinde hazırlandı. Sandalyenin amacı, ‘yeni dokuma
mobilyaları’ temasının sınırlarına meydan okumaktı. Sandalyenin çerçevesinin görünüşü, -tıpkı
bir dokuma ürününde dokuma olmayan bir malzemenin kullanılması gibi- hasır örgü yerine
tahta kaplamanın potansiyelinin araştırılmasının bir sonucu oluşmuştur. Süreç boyunca farklı
malzemelerin dokunsal doğalarındaki farklılıklara dikkat gösterildi.
Tahta çubuk ve lastikten yapılmış sandalye
F
ransız tasarımcı Benjamin Mahler, sadece tahta çubuk ve lastik kullanarak bir
sandalye hazırladı. Muhtelif benzer modüllerden yapılan bu sandalye daha
fazla sağlamlık elde etmek için üst üste tahta çubuklar yerleştirilmek suretiyle
yapılıyor. Tasarımdaki en önemli iş, lastikle yapılan bağlantı yerleridir. Bu,
sandalyenin vidasız veya zamk kullanılmadan monte edilebilmesini sağlıyor.
Sonuç itibariyle sandalyenin salt işlevsel kısıtlamaları birleştirilerek nesne
görünümünün elde edilmesini temin eden güçlü bir bağ ortaya çıkıyor.
114
Sergi / Buluşmalar - Ortaköy Kültür Merkezi
Mustafa Aslıer, Linol oyma, basma.
GÖRSAV, usta işi eserleri ‘Buluşmalar’ sergisinde buluşturdu
Görsav Vakfı tarafından Ocak ayı başlarında Ortaköy Kültür Merkezi’nde
açılan ‘Buluşmalar’ sergisi Marmara Üniversitesi mezunlarının
işlerinden oluşuyor. Seramikten suluboya’ya, deriden cama kadar
pek çok malzeme kullanılarak yapılan eserler, Marmara
Üniversitesi’ne emeği geçmiş önemli isimlerin elinden
çıkmış. Marmara Üniversitesi mezunlarının birlikteliklerini
güçlendirmek için faaliyet gösteren GÖRSAV Vakfı, sergiden
elde edilecek geliri burs verdiği öğrencilere aktaracak
116
Erol Eti, İsimsiz, 90x90,
Karışık teknik, 2004
Mustafa Pilevneli,
Balıkçının Düşü, 24x32cm.,
suluboya, 1993.
1
başladı. 23 yılını dolduran vakfı yaşatmak için
yeni yönetimin ilk icraatı, Marmara Güzel
gençlerle buluşturmaktır. 52 sanatçının
Vakfı) Marmara Üniversitesi Güzel Sanatlar
Sanatlar Fakültesi’nin 6. Trieanali’nin
eserleriyle katıldığı serginin geliri
Fakültesi’nin 41 öğretim üyesi adına 3 kurucu
sponsorluğunu üstlenmek olmuştur.
sanatçılar tarafından GÖRSAV
990 yılında görsel sanat kollarına destek
amaçlarından biri de sanatçıları, sanatsever ve
amacıyla kurulan GÖRSAV (Görsel Sanatlar
üye tarafından kurulmuştur.
Güzel Sanatlar Faültesi mezunları ve
GÖRSAV Vakfı’nın düzenlediği en son
Vakfı’na bağışlanmıştır. Bu
etkinlikten biri olan ‘Buluşmalar’ sergisi Ocak
anlamda ‘Buluşmalar’ sergisi
mensupları arasındaki iletişimi ve
ayının başlarında Ortaköy Kültür Merkezi’nde
bir dayanışma buluşması
dayanışmayı canlı tutmak
sanatseverlerin ilgisine açıldı. Sergi GÖRSAV’ın
olarak da kabul edebilir. Her ay
amacıyla kurulan vakıf
yenilenmiş enerjisini kültür, sanat, eğitim ve
40 öğrenciye düzenli burs veren
zamanla yurt içinde ve yurt
sosyal hayatımıza katkı sağlamak yönünde
GÖRSAV, ‘Buluşmalar’ ergisinden
dışında çeşitli sergiler ve
kullanmayı
organizasyonlarla sanatçları
amaçlıyor. Bu
ve onların üretimlerini
anlaşıyla yola çıkan
öğrencilere
‘Buluşma’lar sergisinin
aktaracak.
birbirleriyle buluşturmaya
Ekrem Özen, sıcak cam
füzyon, 44x44x62.
Sergi İzlenim / Buluşmalar - Ortaköy Kültür Merkezi
Hüsamettin Koçan.
elde edileceği geliri
de burs verdiği
Deniz Kızı,
13,5x18x10, Bronz.
Mümtaz Işıngör.
117
Sergi İzlenim / Sanatçı İçmimarlar Resim ve Fotoğraf Sergisi
Kendi mutluluğunun resmini yapabilir misin?
N. Pınar KÖSTEPEN
İçmimar, İzmir Şube
Serginin küratörü
İçmimar Nur
Pınar Köstepen,
İzmir Büyükşehir
Belediye Başkanı
Aziz Kocaoğlu’na
sergiyi aktardı.
İ
çmimarlar Odası İzmir Şubesi
bünyesinde, Filli Boya & Alligator Boya
sponsorluğunda gerçekleşen ‘Sanatçı
İçmimarlar Resim ve Fotoğraf Sergisi’ 3-14
çalışmaları yer alan sanatçılar;
Doç. Dr. Deniz Hasırcı - İzmir Ekonomi Üniversitesi,
İçmimarlık ve Çevre Tasarımı Bl. Bşk.
N. PIınar Köstepen - Sanatçı, İçmimar, Görsel
Sanatlar, Teknoloji ve Tasarım Öğ.,
Ocak 2014 tarihleri arasında Alsancak
Can Başdoğan - İçmimar ve Çevre Tas.,
Limanı Karşısı, Tarihi Havagazı Fabrikası
M. Öğr. Gör. Işık Örsel İmir - İçmimar, Çevre
Kültür Merkezi’nde gerçekleşti. ‘Kendi
Tasarımcısı, Ahmet Ertürk, Oğulcan Şaşmaz
mutluluğunun resmini sadece sen
Öğr. Gör. Ceren Polat - İçmimar ve Çevre Tas.,
yapabilirsin’ temasıyla yapılan serginin
Dilara Gür Narinç - İçmimar ve Çevre
açılışı İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı
Tasarımcısı, İçmimarlar Odası İzmir Şb. Başkanı,
Aziz Kocaoğlu tarafından yapıldı.
Ege Mine Kılcı - İçmimar, Yönetici,
İçmimarlık mesleğini uzmanlaştıkları
alanlarda sürdüren ‘Sanatçı İçmimarlar’,
yaptıkları çalışmalarla resim ve fotoğraf
118
Tarihi Havagazı Fabrikası Sergisi’nde
Duygu Çınar - İçmimar ve Çevre Tasarımcısı,
Alsancak Limanı Karşısı,Tarihi Havagazı Fabrikası Kültür Merkezi.
Ümit Nizam - İçmimar, Tasarımcı,
Ersen Güventürk - İçmimar, Peyzaj Proj. Ür.,
sanatına olan ilgilerini sergilediler. Bu sergiye
ilham kaynağı oldu. İçmimarlık mesleğinin
Metin Acar - Ressam, İçmimar,
odamız kuruluşunda önemli rol oynamış
sanatın her dalı ile iç içe bir meslek olduğunu
Kadir Şengül - Ressam, İçmimar,
üyelerimizden Kadir Şengül’ün karakalem
söyler dururduk, bu sergi bir ilk ve bir parça
Mehmet Pınar Yurdun - İçmimar, Sanayici,
çalışmalarını gördüğümüzde karar verdik. Bize
bunun ispatıdır.
Leyla Yurdun - İçmimar, Resim ve Sanat T. Öğ.
Sergi / Haber
Ahmet Polat ‘The Other Kemal’
fotoğraf sergisiyle x-ist’te
F
otoğraf sanatçısı Ahmet Polat 6-29
Mart tarihleri arasında ‘The Other
Kemal’ başlıklı fotoğraf sergisiyle x-ist’e
konuk oluyor. Polat, kariyerinin en önemli
projelerinden biri olan, 2006-2012 yılları
arasında Türkiye'nin dört bir yanına
giderek Türkiye'deki gençliği fotoğrafladığı,
‘Kemal's Dream’ başlıklı fotoğraf serisini
toplumsal ve kişisel tarihini harmanladığı
Türkiye, ilk defa ulusal bir pavyonla
Venedik Mimarlık Bienali’nde yer alacak
Other Kemal’ başlığı altında toplanan
7
proje koordinatörü Pelin
yapıtlar, Polat'ın fotoğrafladığı insanlarla
Sergisi, La Biennale di Venezia’da ilk kez yer
Derviş’e bienal için
olan ilişkisinden yola çıkarak gerçek ve
alacak Türkiye Pavyonu’nun küratör Murat
gerçekleştirecekleri projede
fotoğrafa yansıtılan kimlikler arasındaki
Tabanlıoğlu ve proje koordinatörü Pelin Derviş
gerekli akademik desteği ve
farka değiniyor. Kişisel ikilemlerin
olacak. İstanbul Kültür Sanat Vakfı’nın
danışmanlığı sağlamak amacıyla
toplumsal hayattaki yansımalarını özel
koordinasyonunu yürüteceği Türkiye Pavyonu,
İKSV tarafından bir Bilim Kurulu da
yaşamın ince ayrıntılarında keşfeden
İstanbul Kültür Sanat Vakfı’nın koordinasyonu
oluşturuldu. Kurulda, İstanbul Teknik Üniversitesi
sanatçı, elde edilen imajla değil, imajın
VitrA ve Schüco Türkiye’nin eş sponsorluğunda
Mimarlık Fakültesi Bölüm Başkanı Prof. Dr. Arzu
kamufle ettiği asıl gerçekle ilgileniyor.
gerçekleştirilecek. Türkiye Pavyonu, 21
Erdem, İstanbul Şehir Üniversitesi Sosyoloji
yepyeni bir seçki ile ortaya çıkartıyor. ‘The
Behind the Fence, 2006-2012
Haziran-23 Kasım 2014 tarihleri arasında
gerçekleştirilecek 14. Uluslararası Mimarlık
Murat Tabanlıoğlu
Küratör Murat Tabanlıoğlu ve
Pelin Derviş
destekçinin katkılarıyla
Bölümü öğretim üyesi ve Şehir Araştırmaları
2014-2034 yılları
Merkezi direktörü Prof. Dr. Murat Güvenç, Ağa
arasında Venedik
Han Mimarlık Ödülü önceki Genel Sekreteri ve
Bienali’nin iki ana sergi
Dünya Mimarlık Topluluğu Başkanı Prof. Dr. Suha
alanından biri olan
Özkan ve Mardin Artuklu Üniversitesi Mimarlık
Arsenale’de tahsis
Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Uğur Tanyeli gibi
edilen yeni mekanda
mimarlık ve mimarlık tarihi üzerine çalışan
yer alacak.
akademisyenler yer alıyor. www.iksv.org
119
Organik / Glutensiz Yaşam
Biz Büyüdük ve
Kirlendi Dünya
Hazırlayan: Fulya NANBA
[email protected]
GLUTENSİZ YAŞAM
Merhaba Ekolojik Yaşam meraklıları.
‘nereden çıktı bu glutensiz ürün?’ diyenler
de vardır aranızda.
B
u yazıyı yeme içme alışkanlıklarının ileri
uçlarında dolaşan bir memleketten,
Öncelikle nedir bu gluten?
Gluten, buğday, çavdar ve arpada bulunan gluten alerjimiz var. Kimimiz onu tolere
Amerika'dan yazıyorum. Bir kaç aydır
kompleks bir protein. Hani ülkemizde
edebilsek de onsuz daha sağlıklıyız, kimimiz
buradayım ve neyse ki Portland'dayım.
bildiğimiz ekmeğin içindeki gözeneklerin
ise fazla hassasız ona karşı.
Çünkü Portland Amerika'nın diğer
oluşmasını sağlayan protein. Un ve suyun
bölgelerinde olduğu gibi; hızlı yemek, fazla
birbirine karışması ile ortaya çıkıyor. Glutenin
haşimoto olarak bilinen tiroid hücrelerinin
şeker, fazla karbonhidrat ve abur cubur
bilinen hiç bir faydası olmadığı gibi büyük
bozularak kendilerini yok etmesi hastalığının
çılgınlığının tam tersi; sağlıklı, ekolojik,
çoğunluğumuz onu sindiremiyoruz. Makarna
da gluten intoleransı ile güçlü bir
tencere yemeği alışkanlığının yaygın
yediğimizde şişkin hissetmemiz,
ilişkisi olduğunu gösteren
olduğu bir şehir. Zengin ve tam gıda
ekmek ve hamur işi yemediğimiz
araştırmalar mevcut. Yani tiroid
marketleri her yerde. Neredeyse tüm
bir günün sonunda karnımızın
sorununuz varsa da glutenden
ürünler ekolojik. Kafeler, glutensiz ürün
inmiş olmasının müsebbibi gluten.
uzak durmalısınız.
çeşitliliğinde birbirleriyle yarış halindeler.
Ekolojik ürün, sağlıklı ürün derken, bir de
Hipotiroite bağlı bir hastalık olan,
Birçoğumuzun onu
Portland halkı gluteni
sindirememesi dışında toplumun
neredeyse yaşamından
neredeyse %1’i Çölyak hastası. Çölyak
çıkarmış. Ekmekleri, tatlıları, makarnaları
hastalığı yiyeceklerdeki besinlerin emilmesini
glutensiz.
engelleyen ve ince bağırsaklarda hasar
oluşturan bir sindirim hastalığı. Çölyaklı
hastalar gluten içeren yiyecekler yediklerinde,
ince bağırsakları zarar görüyor.
Bu hastalığın tek tedavi şekli ise uzun süre
Sizler de yaşamınızın bir ucundan başlayıp
gluteni yaşamınızdan uzaklaştırın.
Birçok sindirim sorununuzun
çözüldüğünü gördükçe bu alışkanlığınız
güçlenecektir.
gluten içermeyen yiyeceklerle beslenmek.
Hepimizin hastalık derecesinde olmasa da
120
Sağlıklı günler dileklerimle.
Bir Mekan / Público
Halka açık bir mekan Público
P
úblico, Tünel’de Lokal’in eski yerine açıldı. İspanyolca ‘halka açık’
humuslu falafele menü zengin. Deniz ürünlü tagliatelli, ızgara patlıcanlı
anlamına gelen mekânın kuruluş felsefesi tam da bu. Yani herkese
pizza, şarap buharında pişmiş şarap soslu krema ile sunulan
açık, hatta kedi ve köpeğinize bile.
moulmarine ve patlıcan beğendiyle sunulan fıstıklı kuzu sırt sarma
Geniş barı, rahat masaları, duvarlarındaki ahşap, fayans ve aynalı
dekorasyonuyla Londra’daki gastro-pub’ları anımasıtyor. Mekânda
Público yemeğin yanı sıra müzik ve barıyla da iddialı. Müzik
yeme-içme ve müzik maratonu kahvaltıyla başlıyor.
direktörlüğünü Cem Salman yürütüyor ve gün boyu
Kahvaltıda pancake de yiyebilirsiniz menemen de. Kiki ve
müzik caz, pop caz ve nu jazz sularda geziyor. Gece
Changa gibi mekânlarda çalışmış mutfak şefi Ayşe
bastırdığında ise funk, house, soul ve disko ritimleri
Özen’in hazırladığı menüde Akdeniz
mutfağı ağırlıkta. Bir de her gün
değişen bir öğle menüsü var.
Izgara merguez sosisten,
122
menünün en beğenilenleri arasında.
akıyor mekâna. Hafta sonları üst
katlar -tıpkı Lokal’de olduğu
gibi- kulübe dönüşüyor; DJ
performansları eşliğinde
Ermeni bir teyzenin verdiği
sabahın erken saatlerine
tarifle hazırlanan pancarlı
kadar dans etmek mümkün.
Gezi / ABD - Portland - Mount Hood
Hazırlayan: Fulya Nanba
Macera dolu Amerika
macera dolu Mount Hood
O
regon Amerika Birleşik
Devletleri'nin Pasifik kıyısındaki
batı eyaleti. Başkenti Salem.
Portland da bu eyaletin Kanada sınır
şehri. Mount Hood dağı Portland ve
Kanada arasında USA sınırları
dahilinde kalan Oregon eyaletinin en
yüksek dağı, yüksekliği 3.426m.
Gidiş yolu üzerinde büyüklü küçüklü
sayısız şelale, sınırsız orman bulunan
Mount Hood dağı günübirlik gezi
seyahatleri, kayak pistleri ve
otelleriyle bölge halkının ve
turistlerin uğrak yeri. Günübirlik
geziciler, haftasonu kayakçıları,
romantikler ve maceraperestlerle
dolu bir dağ.
124
Nereye
Gidelim?
Gezi / ABD - Portland - Mount Hood
Nereyi
Gezelim
?
125
Gezi / ABD - Portland - Timberline Otel
Film tadında bir otel Timberline Hotel
T
imberline, Mount Hood Dağı
üzerinde inşaatına 1935 yılında
başlanmış bir otel ve kayak merkezinin
ismi. Sayısız filme mekan olmuş otel,
neredeyse bir müze. 1952 yapımı,
yönetmenliğini Anthony Mann’ın yaptığı,
başrollerini James Stewart ve Rock
Hudson’ın paylaştığı ‘Bend of the River’,
1960 yapımı Sidney Poitier’in başrolünü
oynadığı Hall Bartlett’in yönettiği ‘All the
Young Men’ fiminin kar sahneleri
Timberline, kayak yapmayı öğrenmek
Timberline’de çekilmiş. Stanley Kubrick’i
için son derece eğlenceli ve güvenli bir
imzalı Jack Nicholson’un inanılmaz
ortam sunuyor.
performans sergilediği 1980 yapımı
daha uzun olmayan bir sürede kaymayı
bölümü ve filmde adı geçen Overlook
öğreniyorsunuz. Kayak derslerini yalnız
Otel’in dış mekan çekimleri yine
ya da gruplar halinde alabiliyorsunuz.
Timberline Otel’de gerçekleşti.
126
Deneyimli hoca eşliğinde bir saatten
‘Shining’ filminin açılış sahnelerinin bir
Ekipmanlar dahil bir saatlik hoca
Otelde her kategoriye göre parkur
eşliğinde çalışmanın bedeli 100 dolar.
mevcut. Çocuklar ve yeni başlayanlar
Dersiniz bittiğinde ise ekipmanlarınız
için hafif başta olmak üzere zorlu, güçlü
gün boyu gün boyu sizinle kalabiliyor
ve en iddialılar için dört parkur bulunan
ve istediğiniz kadar kayak egzersizi
Zemin kattaki kemer.
Oyma başlıklı merdiven.
Giriş katındaki kasiyer penceresi.
Timberline Otel düğünlere ev sahipliği yapıyor.
Gezi / ABD - Portland - Timberline Otel
Otelde pek çok doğrama çeşidini görmek mümkün.
Karlı kış günlerinde dışarının aksine Timberline’ın odalarında sıcak bir atmosfer hakim.
yapmanıza, düşüp kalkmanıza izin
Eğer dağda gecelemek isterseniz
veriliyor. Bu işte iyiyseniz günlük pist kirası
Timberline Otel bütün romantikliği ile
15 dolar. Kendi ekipmanlarınızla gidip
1937’den beri sizi bekliyor.
istediğiniz pistin tadını çıkarabiliyorsunuz.
Düğünlere ev sahipliği yapan ve bir balo
Yüksek pistler bazı günler yoğun kar yağışı
salonuna da sahip otelde akşam yemeği ve
nedeniyle erken kapanıyor, öğlen 3-4 gibi,
kahvaltı dahil oda fiyatı 75 dolar.
bu nedenle Portland halkı genellikle
200 dolara kayak pisti, üç
kayağa çok erken saatlerde gidiyor.
öğün yemek ve içecek servisi ile
Şehir merkezinden dağa arabayla gidiş
biraz haftasonu trafiği ile yaklaşık iki saat.
Duvarlarını süsleyen resimler tarihe tanıklık etmemizi sağlıyor.
bir haftasonu geçirmeniz
mümkün.
Ner
kala ede
lım
Otelin tavernası.
127
Gezi / Portland - Pastini Pastaria
Portland’da bir İtalyan lezzeti: Pastini Pastaria
P
ortland, neredeyse dünyanın tüm mutfaklarını
bulabileceğiniz bir şehir. Amerikalıların, kendi
mutfak kültürleri dışında, Güney Amerika, Avrupa,
Uzak Doğu gibi aklınıza gelebilecek her çeşit mutfağa
merakları var ve tutkuları çok yüksek. Şehirde yakından
tanıma fırsatı bulduğum Galaty ailesi, Yunan mutfağını
iyi biliyor ve her akşam yemeğinde çeşitli akdeniz
e
d
e
r
Ne lim?
Yiye
tariflerini gururla deniyorlar. Bee ailesi ise İtalyan
Mutfağı konusunda oldukça ustalaşmışlar, tarifleri
uygularken gerçek İtalyan tarzından taviz
vermediklerini söyleyebilirim.
Evlerdeki bu tencere yemeği pişirme, özenli ve
sağlıklı yemek yapma alışkanlıklarına parallel olarak,
şehrin her köşesi farklı mutfaklardan örnekler sunan,
restoran, cafe-bistro ve food carts dedikleri minik
yemek büfeleriyle dolu.
Her birinden örnekler vermek yerine en son
denediğim ve çok beğendiğim İtalyan restoranı Pastini
Pastaria'yı anlatmak istiyorum. Yemeklerinin ve şarabının
tadı, çalışanlarının güler yüzü, çaldıkları müzikler, zengin
menüsü, sundukları kaliteli ürünler ve uygun fiyatlarıyla
kullanılmıyor. Porsiyonlar büyük. Farklı
Pastini Pastaria, buralara yolu düşen herkese tavsiye
çeşitler denemek isterseniz menu küçük
edebileceğim bir mekan. Mekanın Portland'ın Kuzey'inde
porsiyonlar da içeriyor. Şaraplarının lezzetli
iki, Güney'inde iki olmak üzere toplam dört şubesi
olduklarını söylemeden geçmeyelim.
bulunuyor. Şubeler, Portland'ın neresinde olursanız olun
128
Tatlı olarak dondurma yemeyi tercih
kolayıklıkla ulaşabileceğiniz merkezi noktalarda.
ettim: eşsiz İtalyan tadı, dolu dolu meyve
Makarnalar glutensiz. Tarifler sağlıklı. Mutfaklar açık, temiz,
parçaları, kulağımda Judy Garland
göz önünde. Kullanılan tüm ürünler Oregon çevresindeki
şahane müziği eşliğinde bu keyifli
lokal çiftliklerden sağlanıyor. Organik olmayan hiçbir şey
mekandan ayrılıyorum.
Mesleki Yayın / Kitap
Mesleki Yayınlar
BİR AÇILIŞ OLARAK MEKAN
Enclosure as a Disclosure
KİTABIN temel özelliği ya da farklılığı,
ÇİZİMLERLA TAŞIYICI SİSTEMLER /
ŞEMALAR, SİSTEMLER VE TASARIM
BİNA yapım sürecinin temel unsurlarından
günümüzde kutuplaşmış iki ayrı küme olarak
olan taşıyıcı sistemler, mimarların hâkim olması
algılanan kuramsal çalışmalar ile tasarım
gereken zorlu konular arasında yer alıyor. Mimari
çalışmalarının bütünleştiği yeni bir alan açması.
tasarım projelerinin uygulama süreçleri inşaat ve
Ortaya konulan kuramsal yaklaşım, tamamı ulusal
statik mühendislerinin danışmanlığında yürütülse
Konu: Taşıyıcı Sistemler
Yazar: Selim Velioğlu
üzerinde ödül kazanan Selim Velioğlu ve çalışma
Dil: Türkçe / İngilizce
arkadaşlarına ait tasarımlaryla örnekleniyor. Kitabın Yayınevi: YEM Yayın, 264 sf.
bile, bina tasarımı yapmak için mimarların da
bir diğer özelliği de okuyucuya, mekân tasarımının
taşıyıcı sisteminin mimari tasarımın temel
gündelik yaşam ile iç içeliğine ilişkin onu
unsurlarıyla olan ilişkisine dikkat çekerek taşıyıcı
bilinçlendirecek, ufkunu açacak iletiler sunması.
sistem tasarımına yeni bir bakış açısı getiriyor.
ve uluslararası mimari proje yarışmalarında 60’ın
MİMAR SİNAN, ESERLERİ VE SİNAN
taşıyıcı sistem kuramı ve analizi konusunda yeterli
bilgiye sahip olması gerekiyor. Kitap, binanın
Konu: Mimarlık
Yazar: Francis D.K. Ching, Barry
S. Onouye, Douglas
Zuberbuhler
Çeviren:Neslihan Güçmen
Yayınevi: YEM Yayın, 312 sf.
VİLLALAR: ZARİF KONUT TARZI
Villas: Superb Residential Style
REHA GÜNAY'ın ‘Mimar Sinan, Eserleri ve
Sinan / The Architect and His Works’ adlı kitapları
Sinan yapılarının en önemlilerini temel özellikleri
yapı olarak görülen villalar, bugün daha çok ince
ve nefis fotoğraflarla tanıtıyor. Yapıları tanıtırken
zevklere hitap eden, soylu, bağımsız bir ev olarak
kişisel yorumlardan kaçınmaya özen gösteren
sunulmaktadır. Bir mimar için, bir villanın yeniden
Günay, yalnızca gözlemlerine ve bazı
inşasının planlaması, kendine has özel fikirlerin yön
Konu: Mimarlık
karşılaştırmalara yer veriyor. Kitapta Sinan'ın
Yazar: Reha Günay
Yayınevi: YEM Yay., 224 sf. yapıtları külliyeler, taşıyıcı ayak sayısına göre
Dil: Türkçe
camiler, medreseler ve öteki özel yapılar olarak
130
ESKİDEN zarif bir taşra malikânesi ve saraya eş bir
verdiği klasik bir yapı görevinin yeni yorumunun
heyecan verici bir meydan okumasını temsil ediyor. Bu
cilt, ünlü mimarları olduğu kadar daha yeni firmaların
gruplandırılıp sunuluyor. İç mekân gelişimi, yapı
heyecan verici eserlerini de betimlemektedir.
teknikleri, malzemeler ve detaylar ayrı
Uluslararası seçki, çağdaş mimarinin çok çeşitlilik
bölümlerde inceleniyor.
içeren ilginç bir yelpazesini gözler önüne seriyor.
Yazar: Sibylle Kramer
Yayınevi: Braun
Dil: İngilizce
Yurt içi fuarlar
Yurt dışı fuarlar
KITCHEN WORLD 2014
9.Uluslararası Mutfak Banyo Mobilyaları ve Ankastre Cihazlar Fuarı
Ülke - Şehir : Türkiye - Tüyap - İstanbul
Fuar Tarihleri : 26.2.2014 - 2.3.2014
Organizatör : Tüyap Fuarcılık
Web : www.tuyap.com.tr
CEVISAMA 2014
32.Uluslararası Mimari Seramik, Banyo ve Mutfak Mobilyaları, Hammadde,
Cam ve Makine Fuarı
Ülke - Şehir : İspanya - Valencia
Fuar Tarihleri : 11.2.2014 - 14.2.2014
Organizatör : Feria Valencia
Web : www.feriavalencia.com
MODEKO 2014
25. Izmir Mobilya, Dekorasyon, Ev ve Büro Mobilyaları Fuarı
Ülke - Şehir : Türkiye - İzmir
Fuar Tarihleri : 26.2.2014 - 2.3.2014
Organizatör : Efor Ege Fuarcılık
Web : www.eforfair.com
LED CHINA 2014
LED aydınlatma ürünleri ve aydınlatma teknikleri fuarı
Ülke - Şehir : Çin - Guangzhou
Fuar Tarihleri : 23.2.2014 - 26.2.2014
Organizatör : Trust Exhibition
Web : www.ledchina-gz.com
UNICERA
26.Uluslararasi Seramik, Banyo, Mutfak Fuarı
Ülke - Şehir : Türkiye - Tüyap - İstanbul
Fuar Tarihleri : 26.2.2014 - 2.3.2014
Organizatör : Tüyap Fuarcılık
Web : www.unicera.com.tr
KYIVBUILD
Yapı ve İç Dekorasyon Fuarı
Ülke - Şehir : Ukrayna - Kiev
Fuar Tarihleri : 4.3.2014 - 6.3.2014
Organizatör : ITE
Web : www.kievbuild.com.ua/en
MODEKS 2014
Ev Ofis Mobilyaları, Dekorasyon Üniteleri, Aydınlatma, Bölme, Sistemleri, Yer ve Zemin
Döşemeleri, Aksesuarlar, İçmimari ve Tasarım Fuarı
Ülke - Şehir : Türkiye- Tüyap - Bursa
Fuar Tarihleri : 5.3.2014 - 9.3.2014
Organizatör : Tüyap Fuarcılık
Web : www.bursamodeks.com.tr
DOMOTEX SHANGHAI
Yer döşeme ve Halı Fuarı
Ülke - Şehir : Çin - Sangay
Fuar Tarihleri : 25.3.2014 - 27.3.2014
Organizatör : Deutsche Messe
Web : www.domotexasiachinafloor.com/en
LIGHTTECH 2014
Aydınlatma, Avize ve Elektirik Teknolojileri Fuarı
Ülke - Şehir : TÜRKİYE- İFM Yeşilköy
Fuar Tarihleri : 6.3.2014 - 9.3.2014
Organizatör : Senexpo Fuarcılık
Web : www.lighttech.com.tr
ZEMİN FUARI
14. Halı, Parke ve Zemin Kaplamaları Fuarı
Ülke - Şehir : Türkiye - Gaziantep OFM
Fuar Tarihleri : 6.3.2014 - 9.3.2014
Organizatör : Marka Fuarcılık
Web : www.zeminfuari.com
Fuar / Takvim
Fuar Takvimi
CIFF -ÇİN ULUSLARARASI MOBİLYA FUARI
Çin Uluslararası Mobilya Fuarı, Çin Ev Tekstil Fuarı, Çin Uluslararası Açıkhava
Hobi Fuarı, Çin Ev Dekorasyon ve Ev Gereçleri Fuarı
Ülke - Şehir : ÇİN- Guangzhou
Fuar Tarihleri : 18.3.2014 - 22.3.2014
Organizatör : CIFF Fuar Turu Program Detayları
Web : www.ciff-gz.com
I SALONI MILANO
Uluslararası Milano Mobilya Fuarı, Mobilya Aksesuarları Fuarı, Mutfak
Mobilyaları Fuarı, Banyo Mobilyaları Fuarı
Ülke - Şehir : İtalya - Milano
Fuar Tarihleri : 8.4.2014 - 13.4.2014
Organizatör : Cosmit Fuar Turu Program Detayları
Web : www.cosmit.it
131
Kültür Sanat / Tiyatro
Moda’nın
Hamlet’i
bir başka
Sevda ŞANLI
“To be or not -mek, -mak ya da -memek,
-mamak, işte bütün mesele bu!”
H
amlet oyununun ünlü tiradının Moda
birlikte dekor ve ışık birbirini tamamlıyordu.
Sahnesi yorumundan bir alıntıydı yukarıda
Özellikle Claudius’un tabutlar arasında yürürken
yazan satırlar… Klasikleşmiş kimi eserler belli bir
oluşan ışık kontrastı çok hoş bir etki bıraktı
Timur Acar ve özellikle Onur Ünsal rollerinde
kesimin kutsalı sayılır aslında! Bu sebeple; “güncel
üzerimizde. Kostümler de güncele uygun olarak
adeta devleşiyorlar. Tiyatro tarihinin
mi olunmalı, doğal olanı mı korumalı?” hep
seçilmiş ve karakterlere uyum sağlamış.
canlandırılması en zor karakteri olarak bilinen
tartışılır, dolayısıyla değişim, doğası gereği de
Oyuncuların hepsi genel olarak çok iyi, fakat
Hamlet rolünde Onur Ünsal, karakteri iliklerinize
‘cesaret’ işidir. Moda’nın Hamlet’ini seyretmeden
aşk gibi konular üzerinde şekillenen oyun; iki
önce kafamı (okuduğum bazı yorumların da
saatlik bir süreye sığdırılmış. Kemal Aydoğan’ın
etkisiyle) kurcalayan soru: ‘Onur Ünsal ve Emre
rejisinde karakterler sürekli sahnede yer alıyor;
derinlikte ve güzellikte bir iş çıkarmış Moda
Adıyaman oyunu nasıl çevirmişti acaba?’ oldu.
sahnesi biten tabutuna dönüyor ve böylelikle
Sahnesi ekibi. Biri çocuk oyunu olmak üzere
Cevabı hemen vereyim; Shakespeare’in tarzını
karakterlerin sahnesi olmadığı süreçte de neler
toplam üç oyunla “merhaba” diyen Moda
bozmadan günceli yakalayarak gayet güzel bir
yaptıklarını görme imkanı buluyoruz. Yine hoş
Sahnesi’ni takip edilmesi gereken tiyatrolar
yorum aktarmışlar sahneye.
olan yanlardan biri; Hamlet’in zaman zaman
listenize güvenle yazabilirsiniz. İyi seyirler…
kadar yaşatıyor desek abartı olmaz herhalde.
Aslında birkaç kelimeyle anlatılamayacak
seyirciyle iletişim kurması olmuş. İnteraktif değil
dekoruyla karşılandık. Bengi Günay’ın yapmış
tabii, ama seyirciye derdini açıyormuş hissi
olduğu tasarımda; her karaktere ait birer tabut,
vermesi güzel düşünülmüş noktalardan. Kral’ın
tabutların içine yazılmış karakterlerin kişilik
ölümünü temsilen canlandırılan sahne ve
özellikleriyle ilgili ipucu veren yazılar dekoru
düello sahnesi “başa sarıp tekrar seyretme”
yeterli kılıyordu. İrfan Varlı’nın ışık tasarımıyla
duygusu yaratıyor, bu sahnelere özellikle dikkat
Oyunun Künyesi
Tiyatro salonuna girer girmez, oyunun
132
Orijinali altı saat olan ve intikam, iktidar hırsı,
etmenizi tavsiye ederiz.
Yazan : W. Shakespeare Çeviren : Onur Ünsal-Emre
Adıyaman Yöneten : Kemal Aydoğan
Sahne Tas: Bengi, Günay Işık Tas.: İrfan Varlı
Oyuncular: Onur Ünsal, Esra Kızıldoğan, Kübra Kip,
Murat Tüzün, Timur Acar, İnan Ulaş Torun, Çağlar
Yalçınkaya, Hasan Demirtaş, Alper Baytekin
Bale’nin vazgeçilmezi
Kuğu Gölü Tim Show’da!
Y
acobson Balesi, kırk sekiz sanatçı ve ünlü baş solistleriyle,
klasikle moderni, yalınlıkla dışavurumu birleştiren yaratıcı bir
topluluktur. 1969’da, 20. Yüzyılın önde gelen bale ustalarından
Leonird Yacobsob tarafından kurulan topluluk, Rus bale tarihinin en
seçkin grupları arasında yer almaktadır.
ANDREA BOCELLİ
ÜLKER SPORTS ARENA
22 ŞUBAT 2014 / 20:30
Kültür Sanat / Müzik
Hazırlayan: Sevda ŞANLI
Yacobcon Balesi’nin bugünkü sanat yönetmeni Andrian Fadeev,
bir yandan ‘Roden’ ve ‘Bedbug’ gibi çalışmalarla Leonid Yacobson’ın
mirasının yaşatılmasına, bir yandan da ‘Kuğu Gölü Balesi’, ‘Giselle’,
‘Fındıkkıran’ ve ‘Romeo ve Juliet’ gibi klasiklerin kusursuzca
Andrea Bocelli, İstanbul'a geliyor!
D
sahnelenmesine çok önem veriyor. 2008'den bu yana modern
dansın gelişmesi yönünde çalışmalar yapan topluluk,
ünyaca tanınan ve büyük bir hayran kitlesine sahip olan
repertuvarlarına eklemek üzere genç ve az bilinen koreografların
Andrea Bocelli için geri sayım başladı. Merakla beklenen
çalışmalarının yarıştığı ‘Alternatif’ adlı bir de yarışma yapıyor.
konser 22 Şubat akşamı Ülker Sports Arena’da gerçekleşecek.
Andrea Bocelli bugüne kadar 4 Amerikan Başkanı, 2 Papa
ve Kraliyet ailesinin yanı sıra Olimpiyat Oyunları ve Dünya
Kupası açılış törenlerinde performans sergiledi. Sanat aşığı
Müzik: Pyotr Tchaikovsky Koreografi: Marius Petipa ve Lev Ivanov Metin (güfte):Vladimir Begichev ve Vasily Geltzer Set Tasarımı: Semen Pastukh Kostüm Tasarımı: Galina Solovyova
YACOBSON ST. PETERSBURG
DEVLET AKADEMİK BALESİ
TİM SHOW CENTER
14 MART 2014 / 21:00
olan Andrea Bocelli; bugün sadece dünyaca ünlü bir pop
yıldızı değil, aynı zamanda Bel Canto'da Verismo olabilecek
rahatlıkta rafine ve çok yönlü bir opera sanatçısıdır. Bir imza
gibi tanınabilen sesinin yumuşak ama güçlü tınısı sanatçıya
80 milyon albüm satma başarısı getirdi.
Maestro Bocelli, İstanbul konserinde; en ünlü İtalyan ve
uluslararası operalardan klasik aryaların yanı sıra dünya çapında
büyük bir başarıya ulaşan son albümü ‘Love in Portofino’dan da
şarkılar seslendirecek. Sanatçı, ayrıca hoş sürprizler ile
seyircilerine unutulmayacak bir konser gecesi yaşatacak.
133
Kültür Sanat / Kitap
M
ihail Y. Lermontov’un 1840 yılında yayımlanan
‘Zamanımızın Bir Kahramanı’adlı romanı
İletişim Yayınları tarafından yeniden basıldı. Henüz 23
yaşındayken,‘Şairin Ölümü’adlı şiiriyle adına ağıt yaktığı
Puşkin gibi, o da düelloda hayatını kaybetmişti. Yazarın,
Yeni çıkan kitaplar
Peçorin ise kitapta kendini şöyle anlatmaya çalışır:
“Çocukluğumdan beri alınyazım böyleydi! Herkes
Zamanımızın
Bir Kahramanı
yüzümde kötülük belirtileri okuyordu; bunlar mevcut
değildi ama tahmin ediyorlardı, onlar da doğdular. İyilikle
kötülüğü derinden hissediyordum; kimse beni
geriye bıraktığı tek romanı‘Zamanın Bir Kahramanı’ise
koşamayan, toplumdan rahatsız olan
okşamıyordu, hep kırıyorlardı: kinci oldum.
zamanımızın kahramanı olmaya devam ediyor.
ancak onu değiştirmek için enerjisi
Bütün dünyayı sevmeye hazırdım, kimse beni
olmayan, sorumluluk almayan, hayata
anlamadı: ben de nefret etmeyi öğrendim...”
‘Bella’,‘Maksim Maksimiç,‘Taman’,‘Prenses Meri’ve
‘Kaderci’adıyla birbirinden bağımsız beş öyküden
Puşkin’in Yevgeni Onegin’ini,
inancını kaybetmiş, aşksız, başarısız,
Gonçarov’un Oblomov’unu yaratan
oluşan kitap kronolojik bir sıra içermiyor. Lermontov’un mutsuz biridir‘gereksiz insan’. Yazar, kitabın
genç bir subay olan Peçorin karakteriyle hayat verdiği
önsözünde Peçorin’i şöyle tarif eder: “Baylar,
‘gereksiz insan’, pek çok kez ele alınmış, ancak hiç biri
Çağımızın Bir Kahramanı gerçek bir portredir,
farklı toplumsal şartlarda nasıl bir Peçorin
hramanı
Zamanımızın Bir Ka ontov
rm
Le
iç
ev
ry
Yu
Yazar:
s.
İletişim Yay., 243
çıkar bilemiyoruz. Ancak günümüzün
Lermantov’un Peçorin’i kadar gerçek olamamıştır.
ama bir tek kişinin portresi değil; kuşağımızın
19. yy’da gelenekselleşen‘gereksiz insan’karakterinin
gittikçe gelişen kusurlarından yaratılmış bir
oluşumunda, dönemin sosyo-ekonomik yapısı
portre. Bana, bir insanın bu denli kötü
oldukça etkilidir. İyi eğitim almış fakat topluma adapte
olamayacağını söyleyeceksiniz yine; ben de size derim ki,
olamayan, yetenekli fakat yeteneklerini kullanmayan,
bir sürü trajik ve romantik haydudun varlığına inandınız
‘Zamanımızın Bir Kahramanı’ ise on yıllar sonra
hedefi asla vuramayan, idealleri olup, onların peşine
da Peçorin gerçeğine neden inanmıyorsunuz..?”
yeni bir okumayı hak ediyor.
Galiz Kahraman
İhsan Oktay Anar
İletişim Yay., 181 sf.
ütün zamanların kahramanı olan bir insanın
hikâyesidir bu. O hem herkes hem de hiç kimsedir.
Dünyadan alacağını tahsil etmeye gelmiştir. Çünkü,
Tanrı dahil herkesin ona borcu vardır. Vebâline girilen
tüyü bitmedik yetim işte odur. Kadîm zamanlardan
beri hakkı yendiğine göre, sonlu ama sınırsız evrenin
engin ve derin merkezi olarak insan olmanın, ‘olmasa
da olur’hâlini icrâ etmesinde hiçbir sakınca yoktur.
Sıradanlığın üst insanıdır o. Âsiliğiyle asîlleşememesi
umurunda bile değildir. Onun umurunda olan tek şey,
sadece ve sadece kendini algılamak, kendi küçük
âlemine sığan kâinâtı kabul etmektir. Çünkü
bilmektedir ki, gerçek bilgelik de zaten budur.
toplumsal koşulları kendi‘gereksiz
insan’larını yaratmaya devam ediyor.
Yazarı gibi bir düelloda hayatını kaybeden
Esra KARATAŞ
Öykü Uçları
B
134
toplumsal yapının yarattığı Peçorin’den
A
Ali Teoman
YKY, 64 sf.
li Teoman’ın Yapı Kredi Yayınları’na
emanet ettiği dosyalardan biri olan Öykü
Uçları, yazarın sekizinci ve son öykü kitabı.
Teoman, dosyasını şu sözlerle Yapı Kredi
Yayınları’na teslim etmişti: “Öykü Uçları - Çok
Çok Kısa Öyküler’i de Kırık Kalpler Terzihanesi
kitabından sonraki üçüncü yeni öykü kitabı
olarak ele alabilirseniz çok sevinirim. Yeni
öykü yönelimim (tabii eğer ömrüm olursa)
bu yönde ilerleyebilir. Biraz Samuell
Beckett’in ‘foirades’ı gibi...”
Kültür Sanat / Sinema
SİNEMA TARİHİNE ADINI YAZDIRAN FİLMLER
Shadow of a Doubt / Şüphenin Gölgesi / 1943
Şüphesiz hayatların
şüpheyle imtihanı
Esra KARATAŞ
H
itchcock filmlerinin kilit sözcüğü, şüphe. Yönetmen,
korku duygusunu, gerilim ve şüphe üzerinden
geçirir izleyicisine. 1943 yapımı ‘Shadow of a Doubt /
Hazine Avcıları
Şüphenin Gölgesi’ Hitchcok’un en beğendiği
The Monuments Men
filmlerinden biridir. Film boyunca izleyiciyi yanıltmayı
seven yönetmen, siz ‘katil kim olabilir?’ diye düşünürken,
aslında yanıbaşınızda olduğunu göstermeyi sever. Oysa
‘Şüphenin Gölgesi’nde katil filmin başından itibaren
tahmin edilen kişidir. Böyle olmasına rağmen film
cazibesini yitirmeden finali yapar.
Kendisiyle aynı adı taşıyan yeğeni Charlie’yi ziyarete
gelen Charlie amca, aslında‘şen dul katili’bir soyguncudur.
Yönetmen: George Clooney
Yönetmen:A. Hitchcock, Öykü:Thornton Wilder, Senaryo:S. Benson, A.Reville,
Oyuncular:Teresa Wright, Joseph Cotten, Macdonald Carey, Müzik:Dimitri Tiomkin Senaryo: George Clooney, Grant Heslov
Oyuncular: George Clooney, Matt
Damon, Bill Murray, Cate Blanchett
sıradan, sorunsuz uykunu uyursun… Ve ben sana kabuslar
Gösterim Tarihi: 21 Mart 2013
getirdim. (...) Dünyanın neye benzediğini nasıl bilebilirsin ki?
Dünyanın iğrenç bir ahıra benzediğini biliyor musun? (...) Uyan,
Charlie! Aklını kullan! Bir şeyler öğren!”
Hitchcock, küçük, sıradan ve güvenli bir hayat süren
Diğer Hitchock filmlerinden farklı olarak katil aslında ilk
Capracorn’un, hayalleri ‘küçük’ insanlarının ayaklarını
şüphe duyulan kişidir. Ondan ilk şüphe duyan ise yeğen
yerden keser. Dünya iğrenç bir yerdir ve güvenli hiç bir
Charlie’dir. Amcasını rol model seçen Charlie için bu tahmini,
yer yoktur. Yeğen Charlie yaşama tutunmak için, her ne
bu kadar erken yapmak beklenilen travmatik etkiyi
kadar kaza olay kaza gibi görünse de, amcasını
yaratmaz. Ölümle burun burana gelen Charlie, amcasının
öldürmekten imtina etmeyecektir. Koşullar sıradan bir
gerçek yüzünü görür. Rol model aldığı kişi şimdi
insandan bir katil yaratmayı başarmıştır.
paramparça yerlerdedir. Amca, yeğeninin
Amca nihai yolculuğuna uğurlanırken,
Nuh: Büyük Tufan
hayat devam etmektedir. Tüm bu yaşananlar
Noah
sorgulamasını ister: “Sen küçük sıradan bir
genç kızda bir çöküş değil uyanış yaratır. Polis
kasabada yaşayan, küçük sıradan bir kızsın.
dedektifiyle yakınlaşarak aşka ve yeni bir
(...) Küçük, sıradan gününü yaşarsın ve gece
hayata yelken açan Charlie, küçük ve sıradan
huzurlu aptalca rüyalarla dolu küçük,
hayatına en olağan haliyle devam eder.
Yönetmen: Darren Aronofsky
Senaryo: Darren Aronofsky, Ari Handel
Oyuncular: Russell Crowe, Emma
Watson, Logan Lerman, Jennifer Connely
Gösterim Tarihi: 3 Nisan 2014
içinde bulunduğu mutlu dünyayı
135
Download

SAYI32 - m?mar?