YAZILIM PROJE YÖNETİMİ
Yrd.Doç.Dr.Hacer KARACAN
İçerik

Proje Yönetimine Giriş

Proje Yönetim Süreçleri

Proje Organizasyonları

Proje Beratının Hazırlanması
Proje Yönetimine Giriş

Proje; bir ürün veya hizmet geliştirmeyi hedefleyen orijinal,
kendine özgü ve başlangıç ve bitiş tarihleri olan bir girişimdir

Her Projenin




Başlangıç ve bitiş tarihleri vardır
Önceden tanımlanmış ve gerçekleştirilmek üzere başlatıldığı
hedef ve amaçları vardır.
Özgün bir ürün veya hizmet ortaya koyma gayesi vardır
Kaynakları sınırlıdır
Proje Yönetimine Giriş

Projenin başarılı sayılabilmesi için




Zamanında tamamlanmalı
Planlanan bütçe sınırları içerisinde tanımlanmalı
Performans ihtiyaçlarını karşılayabilmeli
Proje şu durumlarda sonlandırılır:



Proje hedeflerine ulaşıldığında,
Hedeflere ulaşılamayacağı anlaşıldığında
Projeye artık ihtiyaç duyulmadığında
Proje Yönetimine Giriş

Projeler ile operasyonlar birbirinden ayrılmalıdır

İkisi de;




Kişiler tarafından gerçekleştirilir
Kaynaklarla sınırlıdır
Planlanır, yürütülür, izlenir ve kontrol edilir
Ancak


Projeler geçici iken operasyonlar süreklidir
Projelerin çıktıları özgün olup operasyonların çıktıları kendisini tekrarlar
Proje Yönetimine Giriş

Proje yönetimi:


Proje yönetiminin amacı tanımlanan işi




Proje aktivitelerini sistematik bir şekilde planlamak ve kontrol etmek
üzere yapılan çalışmalar bütünüdür
Optimum sürede
Optimum maliyetle
Hedeflenen kalitede gerçekleştirmektir.
Bir projenin başarılı sayılabilmesi için kapsamı, belirlenen zamanda
ve maliyet kısıtları içerisinde belirlenen nitelikleri sağlayacak
şekilde tamamlanmalıdır
PMI (Project Management Institute)

Proje yönetimine bir standart getirmek amacıyla 1969 yılında
kurulmuştur.

İlk yıllar mühendislik, savunma ve inşaat 1980 lerden itibaren
bilişim sektörü ile hızlı bir büyüme trendine girmiştir.

Proje yönetim süreçlerinin standardize edilerek bir kitap haline
getirilmesi ile PMBOK (Project Management Body of
Knowledge) ortaya çıkmıştır

PMBOK da tanımlanan süreçler ve yaklaşımlar baz alınarak
profesyonel bir sertifikasyon (PMP) ortaya çıkmıştır
7
Proje Yönetimine Giriş

Projelerde başarısızlık nedenleri:









Kapsam değişikliği
Planlama eksikliği
Zaman yetersizliği
Kaynak yetersizliği
Yeterli testlerin yapılmaması
Otorite eksikliği
Proje aktivitelerinde gecikme
Yetenekli çalışan eksikliği
Bütçe yetersizliği
SMART
Proje hedefleri belirlenirken şu kriterlere uygunluğu
değerlendirilmelidir;






9
Specific  açık, net ve anlaşılır
Measurable ölçülebilir ve karşılaştırılabilir
Accurate tutarlı
Realistic& Tangible  gerçekci ve somut
Time bound  zaman sınırlı
Proje Yönetimine Giriş

Projelerde dört ana eleman vardır ve proje üçgenini
meydana getirirler:
1.
2.
3.
4.
Zaman – projenin tanımlı başlangıç ve bitiş tarihleridir
Maliyet – projenin gerçekleştirilmesi için kullanmak üzere
planlan paradır. Proje tamamlandığında proje için harcanmış olan
gerçek miktardır
Kapsam – Proje için önceden belirlenmiş içerik ve limitlerdir
Kalite –Müşteri taleplerinin karşılanabilmesi için istenen
özelliklere uygunluktur.
Proje Üçgeni (Demir Üçgeni)
Zaman+Para+Kapsam=Kalite
N
MA
ZA
MA
LİY
ET

KALİTE
KAPSAM
Proje Yönetimine Giriş

Proje üçgeninde diğer iki kısımdan en az birini etkilemeden bir
projenin bütçesi, zamanlaması ya da kapsamı değiştirilemez.

Kalite proje üçgeninin merkezindedir ve diğer unsurlardan
birinde yapılan her değişiklik kaliteyi etkiler

Bitiş tarihini öne çekmek isterseniz (zaman), işi daha hızlı
bitirmek üzere kaynaklara daha fazla harcama yapabilir (para)
veya yeni termin tarihinden önce yapılacak daha az iş olması için
özelliklerde kesinti yapabilirsiniz (kapsam).
Proje Yönetimine Giriş

Projeyi daha az bütçeyle bitirmek için (maliyet), fazla mesailerden
kurtulup projeyi daha geç bir tarihte bitirebilir (zaman) veya
özelliklerde kesinti yapabilirsiniz (kapsam).

Bir ürüne özellik eklemek için (kapsam), yeni çalışmayı
karşılayacak süreyi yaratmak üzere termini uzatabilir (zaman)
veya daha hızlı yapılmasını sağlamak üzere insan kaynağı
ekleyebilirsiniz (maliyet). Bunların ikisini birden de yapabilirsiniz!
Proje Yönetim Süreçleri

Proje yönetiminde PMI tarafından tanımlanmış 5 süreç
grubu vardır






Başlangıç
Planlama
Yürütme
İzleme ve Kontrol
Kapanış/Sonlandırma
Bu süreç gruplarının uygulanış zamanları proje süresince
birbiri ile örtüşebilir.
Proje Yönetim Süreçleri
Başlangıç
Planlama
Yürütme
İzleme
Kapanış
Proje Yönetim Süreçleri

Başlatma

Projenin ilk aşamasıdır

İş önerisi/fırsat/ihtiyaç belirlenir ve çeşitli çözüm opsiyonları
tanımlanır.

Fizibilite çalışması ile her bir çözümün olasılıkları araştırır ve nihai
çözüm önerisi sunulur.

Önerilen çözüm kabul edildiğinde
gerçekleştirmek için proje başlatılır.

Proje başlatma, projenin resmi olarak onaylanması için gereklidir
önerilen
çözümü
Proje Yönetim Süreçleri

Proje Başlatma aşamasında yapılan bazı aktiviteler;

Proje Yöneticisinin atanması

Proje Yöneticisinin yetkilerinin belirlenmesi

Büyük projelerin yönetim kolaylığı açısından fazlara ayrılması

Paydaşların belirlenmesi

Üst seviye gereksinimler, kısıtlar, varsayımlar ve risklerin belirlenmesi

Proje hedeflerinin belirlenmesi

Üst seviye planlamanın yapılması

Proje kilometre taşlarının belirlenmesi

Proje beratının hazırlanması ve onay alınması
Proje Yönetim Süreçleri

Planlama

Projenin nasıl yürütüleceğinin ve izleneceğinin planlaması yapılır

Takvim, bütçe, kaynak, kalite vb. planlamaları içerir

İteratif bir süreçtir – proje süresi boyunca proje ile ilgili daha fazla
bilgi oluştukça planlamaya dönülerek yapılan planlar revize edilir
Proje Yönetim Süreçleri

Yürütme

Proje işlerinin, planlama aşamasında belirlenen süreç ve prosedürlere
göre yapıldığı aşamadır

Bu aşamada gerçekleştirilen temel aktiviteler;

İş paketlerinin tamamlanması

Öğrenilen derslerin toplanması ve dokümante edilmesi

İletişim kanallarının kurulması ve yönetilmesi

Proje raporlarının hazırlanması

Proje ekibi için eğitim ihtiyaçlarının belirlenmesi

Süreçlerin verimliliğinin artırılması

Süreç iyileştirmelerinin uygulanması

Proje bütçesinin yönetilmesi
Proje Yönetim Süreçleri

İzleme ve Kontrol

Proje uygulanmasında sorunların zamanında fark edilmesi ve
düzeltici eylemlerin zamanında alınmasını ve uygulamayı kontrol
etmek amaçlı proseslerden oluşur.

Bu aşamanın önemli bir faydası, proje performansının izlenmesi ve
ölçülmesi sayesinde proje yönetim planından uygulamada
farklılıkların ortaya çıkarılarak düzeltici tedbirlerin alınmasıdır.
Proje Yönetim Süreçleri

İzleme ve Kontrol

İzleme ve kontrol aşamasında temel çizgileri etkilemeyen
değişiklikler onaylandıkça yürütme aşaması işletilerek bu
değişiklikler uygulanır.

Temel çizgi değişikliklerine neden olabilecek önemli
değişikliklerin onaylanması planlama aşamasının yeniden
işletilmesine ve yeni temel çizgilerin Proje Yönetim Planına dahil
edilerek Proje yürütmesinin ve hatta izleme ve kontrolün bu yeni
plana göre yapılmasını gerektirir
Proje Yönetim Süreçleri

Sonlandırma

Projenin resmi olarak bitirilmesini içerir (projenin hedeflerine
ulaşmadan sonlandırılması da dahil)

Proje gereksinimlerinin karşılandığı doğrulanır

Müşteriden resmi kabul alınır

Ödemelerin tamamlanır

Proje kayıtları güncellenir ve arşivlenir

Ürünlerin teslimi gerçekleştirilir
Proje Yönetim Süreçleri
BAŞLATMA
PLANLAMA
KAPANIŞ
YÜRÜTME
İZLEME ve KONTROL
Proje Organizasyonları

Projelerde organizasyon yapıları mevcuttur:


Fonksiyonel Organizasyonlar
Matris Organizasyonlar





Zayıf Matris
Dengeli Matris
Kuvvetli Matris
Proje Bazlı organizasyonlar
Hibrid Organizasyonlar
Proje Organizasyonları

Fonksiyonel Organizasyon

Çalışanlar uzmanlık alanlarına göre gruplanır

Her grubun kendine ait fonksiyonel/organizasyonel yöneticisi
vardır

Projeler tarafından ihtiyaç
uzmanlıklarından faydalanılır
duyuldukça
Grup
üyelerinin
Proje Organizasyonları

Fonksiyonel Organizasyon Avantajları

Uzmanların kolay yönetimi

Tek yöneticiye raporlama

Kaynakların merkezileştirilmesi / Takım üyelerinin birden fazla
projede çalışması

Uzmanlık alanında kariyer yolu
Proje Organizasyonları

Fonksiyonel Organizasyon Dezavantajları

Proje Yöneticisi otoritesi kısıtlı veya hiç yoktur

Projeye bağlılık yoktur

Proje yönetiminde bir kariyer yolu yoktur
Proje Organizasyonları

Proje Bazlı Organizasyon

Proje Yöneticisi kaynakların ve bütçenin yönetilmesinde tam yetki
ve sorumluluğa sahiptir.

Çalışanlar proje yöneticisine bağlıdır ve ona raporlar

Kaynaklar sadece o proje için ayrılmıştır
Proje Organizasyonları

Proje Bazlı Organizasyon Avantajları

Verimli proje organizasyonu mevcuttur

Fonksiyonelden daha verimli bir iletişim vardır

Projeye bağlılık vardır

Proje yöneticisi maksimum yetki sahibidir

Hedef ve öncelik belirlemek kolaydır
Proje Organizasyonları

Proje Bazlı Organizasyon Dezavantajları

Disiplinlerde uzmanlık eksikliği

Proje tamamlandığında ekip üyeleri boşta kalır

Kaynakların daha verimsiz kullanımı

İşlerin ve tesislerin her bir proje için tekrarlanması
Proje Organizasyonları

Matris Organizasyon

Amaç fonksiyonel ve proje bazlı organizasyonların avantajlarının
kullanılmasıdır

Fonksiyonel gruplardan uzmanlar ihtiyaç duyulduğunda projelere
atanır ve proje yöneticisi için çalışır, görevleri sona erdiğinde
gruplarına geri dönerler ve ihtiyaç duyulan başka projelere
atanırlar.
Proje Organizasyonları

Matris Organizasyon

Matris yapıda çalışanların 2 yöneticisi vardır, fonksiyonel yönetici
ve Proje Yöneticisi.

Fonksiyonel yöneticinin ve proje yöneticisinin yetkisine göre üçe
ayrılır

Zayıf matris – fonksiyonel organizasyonun çoğu özelliğine sahip

Dengeli matris

Kuvvetli matris – proje bazlı organizasyonun çoğu özelliğine sahip
Proje Organizasyonları

Matris Organizasyon Avantajları

Fonksiyonel alanlardan daha fazla destek

Kaynaklar üzerinde daha fazla kontrol

Proje ekibine daha somut proje hedefleri

Kaynakların en üst düzeyde kullanımı

Daha iyi koordinasyon

Bilginin daha iyi dağıtımı

Ekip üyelerinin proje sonunda dönebilecekleri evleri bulunur
Proje Organizasyonları

Matris Organizasyon Dezavantajları

İdari olarak daha fazla efor gerektirir

Proje ekibine birden fazla yönetici (Proje ve fonksiyonel) vardır

İzlemesi ve kontrolü daha zordur

Kaynak tahsisi daha zordur

Çatışma potansiyeli vardır (Proje yöneticisi ve fonksiyonel
yöneticinin farklı öncelikleri bulunabilir)
Proje Organizasyonları

Hibrid Yapı

Çeşitli düzeylerde fonksiyonel, matris ve proje bazlı yapıları içerir.

Proje safhasına göre fonksiyonel yapıda işletilen bir organizasyon
kritik bir projeyi yürütmek için proje ekibine dönüştürülebilir.
Proje Organizasyonları
Matris
Fonksiyonel
Proje Bazlı
Zayıf
Dengeli
Güçlü
Proje Yöneticisinin
Yetkisi
Az yada Hiç
Çok Az
Az-Orta
Orta-Yüksek
Yüksek-Tam
Proje Ekibinin Projeye
Ayırdığı Zaman
Az yada Hiç
Çok Az
Az-Orta
Orta-Yüksek
Yüksek-Tam
Proje Bütçesinin
Kontrolü
Fonksiyonel Yönetici
Fonksiyonel Yönetici
Fonksiyonel + Proje
Yöneticisi
Proje Yöneticisi
Proje Yöneticisi
Proje Yöneticisinin Rolü
Yarı Zamanlı
Yarı Zamanlı
Tam Zamanlı
Tam Zamanlı
Tam Zamanlı
Download

Slayt 1