GÜVENLİK BİLGİ FORMU VE MARUZİYET SENARYOLARI
REACH Tüzüğü kapsamında kayıt altına alınmış tehlikeli maddeler kullanıyorsanız, tedarikçilerinizin
genellikle maruziyet senaryolarını içeren yeni bir genişletilmiş güvenlik bilgi formunu (SDS) size
iletmeleri gerekmektedir. REACH Tüzüğünün getirdiği belli başlı yeniliklerinden birisi olan bu uygulama
size, çalışanlarınıza ve müşterilerinize tehlikeli maddelerin güvenli kullanımını sağlar.
2010 Yılı son kayıt tarihine kadar 3.500 kadar madde arasından “tehlikeli” olarak sınıflandırılan
maddelerin çoğunun Avrupa Kimyasallar Ajansı’na (AKA) kayıtları yapılmıştır. Ajans, tüm maddelerin
bilgilerini websayfasından yayınlamaktadır. Eğer bu maddelerden herhangi birini kullanıyorsanız,
tedarikçilerinizden, firmanıza genişletilmiş güvenlik bilgi formunu (E-SDS) iletmelerini bekleyebilirsiniz.
GENİŞLETİLMİŞ GÜVENLİK BİLGİ FORMUNUN ÖNEMİ
Genişletilmiş güvenlik bilgi formu (E-SDS), tedarik zincirindeki bir firmanın REACH kapsamında
yürüteceği kimyasal güvenlik değerlendirmesindeki önemli bilgileri özetler. Bir maruziyet senaryosunda
hangi kullanımların kapsamda olduğunu bulabilirsiniz. Eğer kendi kullanımlarınız/müşterilerinizin
kullanımları kapsama alınmışsa, söz konusu maruziyet senaryoları sizin ve müşterilerinizin güvenli
kullanım koşullarıyla ilgili bilgiyi vermelidir.
Güvenlik Bilgi Formu gerekli olduğunda, müşterilere tehlike, güvenli kullanım koşulları ve uygun risk
yönetim tavsiyelerinin sağlanması gerekmektedir.
YENİ GÖREVLERİN ADIM ADIM AÇIKLANMASI:
Güvenlik Bilgi Formu’nda (SDS) yenilikler:
Maruziyet Senaryoları (ESs) yeni bir unsurdur. Maruziyet Senaryoları(ES) güvenli kullanım koşullarını,
diğer bir ifadeyle işletim koşullarını ve önemli risk yönetim önlemlerini içerir.
İdeal olarak genişletilmiş güvenlik bilgi formları, maddenin üretiminden atık aşamasına kadar hayat
döngüsü boyunca kendi kullanımlarınızı aşağıdakilerle birlikte kapsamalıdır.
Firmanızdaki kendi kullanımlarınızı
Müşterilerinizin proses, karışım ya da eşya gibi ürünler içindeki kullanımlarını
Müşterilerinizin kimyasal tedarik ettiği firmaların kullanımlarını
Tedarikçiniz tarafından iletilen genişletilmiş güvenlik bilgi formu (E-SDS) aşağıdakileri içermelidir:
Maddenin ana teknik fonksiyonu (örnek alev geciktirici, pigment, kararlılık sağlayıcı ) ve
maruziyet senaryolarının kapsamına giren kullanımları
Tedarikçinizin değerlendirmesine göre insan sağlığı ve çevre için aşılmaması gereken maruziyet
seviyelerinin eşik değerleri (DNEL: Türetilmiş Etkisiz Seviye, PNEC: Tahmini Etkisiz Seviye)
Maruziyet değerlendirmelerini n yapılması için gereken fiziko- kimyasal veriler (suda
çözünürlük, buhar basıncı, biyo bozunurluk vb )
Risk yönetimi ve atık yönetim önlemlerini içeren güvenli kullanım koşullarına dair pratik
tavsiyeleri içeren bir veya daha fazla sayıda maruziyet senaryosu
Ne yapılması gerekiyor?
Bir madde için genişletilmiş güvenlik bilgi formu (E-SDS) ve bir kayıt numarası aldığınızda aşağıdaki
adımların takip edilmesi gerekmektedir:
Adım 1: Siz ve müşterileriniz tarafından maddenin nasıl kullanıldığına dair bilgiyi bir araya getirin
Adım 2a: Kullanımlarınızın, Güvenlik Bilgi Formu’nun 1.2.bölümünde ve maruziyet senaryolarında
yer alıp almadığını kontrol ediniz.
Adım 2b: Kendi kullanımlarınız ile maruziyet senaryolarındaki kapsama giren kullanımlar arasında
uyumsuzluk olup olmadığını kontrol ediniz.
Örneğin, ürünün tüketici pazarına sunulması ancak tedarikçiniz tarafından tüketici kullanımlarının
maruziyet senaryosunda kapsama almaması.
Adım 3a. Eğer kullanımlarınız kapsamda ise, maruziyet senaryolarında tarif edilen güvenli kullanım
koşullarını kendi firmanızdaki gerçek kullanım koşulları ile müşterilerinizin bildiğiniz kullanım
koşulları ile kıyaslayınız.
Adım 3b: Kendi kullanım koşullarınız ile maruziyet senaryolarında açıklama kullanım koşulları
arasında yanlış eşleşme olup olmadığını ve içeriğini değerlendiriniz.
Örneğin: Ürünün, %20’ye kadar madde ihtiva etmesi ancak halinde bulunması ancak tedarikçinizin
maruziyet senaryosunun sadece % 5 konsantrasyonu kapsaması durumu.
Adım 2 veya adım 3 arasında uyumsuzluk varsa, harekete geçilmesi gerekmektedir!.
KULLANIM veya KULLANIM KOŞULLARI KAPSAMDA YER ALMIYORSA
NE YAPMALI YIM ?
Tedarikçinize sizin kullanımlarınızı kimyasal güvenlik raporuna dahil etmesini ve size bunun için
revize dilmiş bir maruziyet senaryosu (ES) iletmesini isteyebilirsiniz. Kullanımlarınız ve kullanım
koşullarınızla ilgili yeterli bilgileri, tedarikçinizin Kimyasal Güvenlik Raporunu ve risk yönetim
önlemlerini gözden geçirmesi için tedarikçinize temin etmelisiniz. Bu, genellikle tedarikçilerle
diyaloğu gerektirir. Tedarikçinin, bir sonraki ileti öncesinde sizin resmi talebinize (bir sonraki
tedarikten en az 1 ay öncesinde talep etmeniz halinde) bağlı olarak önemli değişiklikleri 1 ay
içinde veya daha sonra gözden geçirmesi ve uygulaması gerekmektedir.
Faaliyetlerinizi, maruziyet senaryolarında tarif edilen kullanım koşullarına uyarlayınız
o En azından kendi prosesinizle alakalı güvenli kullanım koşullarını uygulayınız
o Ürünün kompozisyon/dizaynını uyarlayınız
o Müşterilerinize en azından ilgili güvenli kullanım koşullarını tavsiye ediniz
Kullanımlarınızın kapsama alan veya bunu sağlayacak başka bir tedarikçi bulunuz
Kendi kimyasal güvenlik değerlendirmenizi yürütün
Kendi kullanımlarınız veya güvenli kullanım koşullarınız için kendi kimyasal güvenlik
raporunuzu hazırlayın. Kendi kimyasal güvenlik raporunuzun otoritelere sunulması
gerekmemekte, ancak güncel tutulması ve denetim veya talep halinde mevcut
bulundurulmalıdır. Ayrıca karşılık gelen maruziyet senaryolarının da kendi güvenlik bilgi
formuna eklenmesi gerekmektedir.
Alt-kullanıcı (DU) Kimyasal Güvenlik Raporu’nun hazırlanması ne zaman
gerekli değildir ?
Alt-kullanıcı: Avrupa Topluluğu içinde üretici veya ithalatçı dışında yerleşik ve tek başına bulunan ya da bir karışım
içindeki maddeyi endüstriyel ya da profesyonel etkinlikleri sırasında kullanan herhangi bir gerçek ya da tüzel kişi.Topluluk
içinde bir dağıtımcı ya da tüketici, bir alt kullanıcı değildir. (REACH Tüzüğü Madde 3).
Güvenlik Bilgi Formu’nun gerekli olmadığı madde için (çünkü tehlikeli olarak
sınıflandırılmamış); veya
Kimyasal Güvenlik Raporu gerekmeyenı madde için (10 ton/yıl altı kayıtlı madde için); veya
Yılda 1 ton altı madde kullanıldığında. Bu durumda uygun risk yönetim önlemlerinin tespiti
ve uygulanması gerekmektedir ve gerektiğinde bu bilginin müşterilere iletilmek üzere,
Güvenlik Bilgi Formuna (SDS) eklenmesi gerekmektedir, veya
Ürettiğiniz bir karışım içindeki madde konsantrasyonu, REACH Tüzüğü Madde 14(2)’de
belirtilen en düşük eşik değerlerin altında ise; veya
Maddeyi özellikle ürün içinde veya Ar-Ge amaçlı olarak insan sağlığı ve çevreye olan riskleri
yeterli düzeyde kontrol ediliyor ise.
AKA’yı ne zaman bilgilendirmeliyim?
Aşağıdaki durumlarda AKA’ya rapor edilmesi gerekmektedir:
Alt-kullanıcı Kimyasal Güvenlik Raporunun hazırlanması gerektiğinde, veya
Kimyasal Güvenlik Raporunun hazırlama muafiyetinden faydalanmayı planlanıyorsa,
o Yılda 1 ton altı madde kullanılıyorsa, veya
o Ürün veya proses oriented araştırmaları için madde kullanılıyorsa
AKA’ya raporlanması gerekmediğinde yılda 1 tonun altındaki spesifik kullanımların rapora dahil
edilmesi gerekmemektedir. Nadiren eğer 1 ton/yıl altındaki toplam madde kullanımları için CSR
gerektirmeyen muafiyetten faydalanılmak isteniyorsa, AKA’ya tonajdan bağımsız olarak tüm
kullanımların raporlanması gerekmektedir.
Kayıt numaralı genişletilmiş güvenlik bilgi formunun (SDS) alınmasının ardından ilk 6 ay içinde
AKA’ya raporlanması gerekmektedir.
AKA’ya hangi bilgileri sağlamalıyım?
Kendinizin ve tedarikçilerinizin kimliğini, madde kimliğini ve kayıt numarasını içeren
idari bilgileri
Maruziyet Senaryosu’nun ve kullanım koşullarının kapsamına girmeyen kullanıma ilişkin
özet açıklama
Alt-kullanıcı kimyasal güvenlik değerlendirmesinin tamamlanması için omurgalı hayvan
testlerinin değerlendirilmesi halinde test teklifleri.
Alt-kullanıcılarla nasıl iletişim sağlarım?
Müşterileriniz için, size iletilen ilgili maruziyet senaryolarını, güvenlik bilgi formuna iliştiriniz:
Bu bilgiyi, güvenlik bilgi formunun (SDS) ana gövdesine ya da ekli maruziyet senaryoları
halinde dahil ediniz
Size iletilen maruziyet senaryolarını, kendi güvenlik bilgi formunuzdaki uyumunu kontrol
ettikten sonra müşterilerinize iletiniz
Daha önce bilinenden çok ilave veya daha fazla birkaç ciddi tehlikeye atıf yapan güvenlik bilgi
formu alıyorsanız, müşterilerinizi gecikme olmaksızın bilgilendirmelisiniz.
ALT KULLANICILAR İÇİN SON TARİHLER NEDİR?
REACH, AB’de yerleşik alt-kullanıcı yükümlülüklerinin yerine getirilmesi için zorlayıcı takvim
sunmaktadır. Alt-kullanıcıların ertelemeksizin sözkonusu takvime uymaları, yapılan işi ve iyi
kalite uygulamları içn planlamalarını belgelemeleri gerekmektedir.
Son tarihleri kayıt numaralı bir genişletilmiş güvenlik bilgi formu alınmasıyla birlikte başlar.
Eğer kullanımlarınız kapsamda ise ve kendi kimyasal güvenlik raporunuzu hazırlamanız
gerekmez, size iletilen genişletilmiş güvenlik bilgi formundaki önlemleri 12 ay içinde
uygulamanız, tedarik ettiğiniz karışımların risk yönetim önlemlerindeki değişiklikleri, bu
karışımların güncel güvenlik bilgi formunda yansıtılması zorunludur.
Eğer kullanımlarınız kapsamda değil ise;
Kendi kimyasal güvenlik değerlendirmenizi 12 ay içinde yürütmeniz, ve ilgili maruziyet
senaryolarına uygulamanız gerekmektedir. Tedarik ettiğiniz karışımların risk yönetim
önlemlerindeki herhangi bir değişikliğin, bu karışımların güncel güvenlik bilgi formunda
belirtilmesi gerekmektedir.
Daha fazla bilgiyi nereden bulabilir ve nerden destek alabilirim?
Ulusal REACH Yardım Masaları (yerel lisanda hizmet sunar)
AB’deki endüstri birlikleri (CEFIC, alt-kullanıcılar kimyasallar koordinasyon grubu (DUCC))
AKA Rehberleri, IT araçları ve el-rehberleri
Maruziyet Senaryoları (ES) hakkında kaynaklar:
Kimyasal Güvenlik Değerlendirmesi için özet rehber
Kimyasal Güvenlik Değerlendirmesi (CSA) – Bölüm D - Exposure Scenario Building *
Güvenlik Bilgi Formu Hazırlama Rehberi (Bölüm 3.22)
Ajans’ın web sayfası (Endüstriyel, profesyonel ve tüketici kullanımlara yönelik ES örnekleri )
Kimyasal Güvenlik Değerlendirmesi için özet rehber
Kimyasal Güvenlik Değerlendirmesi (CSA) – Bölüm D - Exposure Scenario Building *
Download

güvenlik bilgi formu ve maruziyet senaryoları genişletilmiş