ADLİ TIP PROSEDÜRÜ
Tıpta bilirkişilik şu konuları
kapsamaktadır:
1. Kriminal olaylarda meydana gelen lezyonların
2.
3.
4.
saptanıp tanınması
Travmatik lezyonların niteliğinin belirlenmesi
İnsana ait her türlü kan,saç,sperm gibi
biyolojik oluşumların incelenmesi
Suçlu mağdur ile medeni haklarını kullanmak
isteyenlerin durumlarının belirlenmesi ve
tanımlanması
– Çağrılı olduğu halde gitmez veya görevini
yapmazsa bu hareketin sonucu doğan masraf
ve para cezasını öder. (CMK 71,60)
– Ceza kanunu, bilirkişilerin doğru olmayan bir
sebep ileri sürerek çağrıya gitmemeleri veya
gerekeni yapmamaları halinde üç aya kadar
hapis cezası öngörmektedir.
Bilirkişilikte incelenen olayları ölüm
olguları ve canlı kişilerde
incelenen olaylar olmak üzere 2
başlık altında toplayabiliriz
Ölüm olaylarında keşif ve otopsi
çalışmaları vardır
Keşif;
o herhangi bir adli olayın nasıl yapıldığını,
buna bağlı değişimleri, suçlulara ait iz ve
işaretlerin bulunması amacıyla hakim
veya savcı yönetiminde olay yerinde
yapılan çalışmadır. (CMK 83)
MADDE 86 - ÖLÜNÜN KİMLİĞİNİ
BELİRLEME VE ADLİ MUAYENE
(1)
• Engelleyici sebepler olmadıkça ölü
muayenesinden veya otopsiden önce
ölünün kimliği her suretle ve özellikle
kendisini tanıyanlara gösterilerek belirlenir
Adli muayenede önce kimlik
belirtimi yapılır. Resmi kimlik ve
tıbbi kimlik olmak üzere 2 ayrı
şekilde ele alınır.
• Adli Kimlik: Nüfus ve diğer resmi
kayıtlardaki bilgilerden oluşan kimliktir.
• Tıbbi Kimlik: Kişinin tüm vücut
özelliklerinin tanımlanması ve
değerlendirilmesiyle ortaya çıkan
kimliktir.
– boy, kilo, yaş, sakal, bıyık, sünnet durumu,
hymen şekli, göz rengi, diş özellikleri,
tatuaj, skar, ben, deformite, kulak biçimi,
anomali
Kimliklendirmenin Amacı
•
•
•
•
•
•
Kimin ölmüş olduğunun belirlenmesi
nüfus kaydının silinmesi
miras
boşanma
sigorta işlemleri
ölenin kimlik özelliklerinin kasıtlı olarak
silinmiş olduğu cinayet olaylarının
aydınlatılması
Otopsi, Cumhuriyet savcısının huzurunda biri
adli tıp, diğeri patoloji uzmanı veya diğer
dallardan birisinin mensubu veya biri
pratisyen iki hekim tarafından yapılır. Müdafi
veya vekil tarafından yapılır. Müdafi veya
vekil tarafından getirilen hekim de otopside
hazır bulunabilir. Zorunluluk bulunduğunda
otopsi işlemi bir hekim tarafından da
yapılabilir; bu durum otopsi raporunda
açıkça belirtilir. (CMK 87-1)
Otopsi mutlaka baş, göğüs ve batın
olmak üzere 3 boşluk açılarak
yapılır. (CMK 87-2)
Otopsi yeni doğmuş bir çocuk
olgusuna ait ise şu soruların
cevabını vermek gerekir (CMK 85):
• Doğum sırasında veya doğumdan sonra
yaşam bulgularının varlığı
• Olağan süresinde doğup doğmadığı
• Biyolojik olarak yaşamını rahim dışında
sürdürebilecek kadar olgunlaşmış olup
olmadığı
• Yaşama yeteneği bulunup bulunmadığı
tespiti
Adli otopsilerde, ölü
sahiplerinden izin alma
zorunluluğu yoktur
Bilimsel amaçlı yapılan tıbbi
otopsilerde ölü yakınlarından
birinden izin almak gerekir
Bulaşıcı hastalığa bağlı meydana
gelen ölüm olaylarında, bu olaylar
toplumu tehdit eden bir tehlike
oluşturduğundan Umumi Hıfzısıhha
Kanunu madde 70’e göre otopsi
hasta yakınlarından izin alınmadan
uygulanır.
Otopsiler 2 ayrı grupta
incelenmektedir:
•Adli otopsiler
•Özel otopsiler
Adli Otopsiler:
Şüpheli ölüm olaylarında savcı ya da
hakimin isteği üzerine yapılan otopsilerdir.
• Ölümün sebep , şekil ve zamanını belirlemek
• Olayın anlaşılmasına yardımcı olacak delililerin
araştırılması,
• Ölümle ilgili koşul ve durumların ortaya çıkarılması,
• Kanun yetkililerine tıbbi bir rapor vermek
• Hastalıkla olan ölümler ile dış koşullara bağlı olan
ölümleri birbirinden ayırma amacıyla yapılır
Hastane Otopsilerinin
yapılma nedenleri:
• Ölümün sebebini belirlemek
• Klinik teşhis ve semptomların birbirine
uygunluğunun araştırılması
• Tedavinin ne denli etken olduğunu görebilmek
• Hastalıkların genel gidişini değerlendirebilme
• Öğrencilerin eğitimi
Adli Psikiyatri
Adli Psikiyatrinin temel konularını tefrik ve
temyiz etme yani
1- belli yaş sınırına kadar ve
2- belli akıl ve ruh sağlığı düzeyinde kişilerin
3- yapılan eylemlerin, olguların özellikle
suçların
4- anlam ve mahiyetini kavrama, sonuçlarını
evvelden sezme
5- yetisine
sahip olup olmadıklarını kapsamaktadır
Başlıca çalışılan konular şunlardır:
•Farik ve mümeyyizlik
•Suça karşı ceza ehliyeti
•Alkol ve madde bağımlılığı
•Medeni hukukla ilgili problemler
Farik ve Mümeyyizlik
• İşlediği fiilin hukuki anlam ve sonuçlarını
algılayamaması veya davranışlarını
yönlendirme yeteneğinin yeterince gelişip
gelişmediği
Kanuna (T.C.K. madde 31- 1)
göre
• “12 yaşını bitirmemiş bir çocuk herhangi bir suç işlediği
taktirde suçun tipi ve işleniş tarzı ne olursa olsun ve
sanık çocuğun ruhsal, zihinsel gelişimi ne kadar
mükemmel olursa olsun çocuk kanun gözünde suçunun
farik ve mümeyyizi olarak kabul edilemez ve dolayısı
ile hakkında herhangi bir ceza tayin edilemez;
ancak çocuklara özgü güvenlik tedbirleri
uygulanır. 12 yaşını doldurup 15 yaşını doldurmamış
olan bir çocuğun farik ve mümeyyizlikle ilgisi olup
olmadığına, suçtan dolayı sorumlu tutulup
tutulmayacağına bakılır.”
Ceza ehliyeti tespitinde 3
özellik göz önüne alınarak şu
kararlara varılabilir:
• Tam ceza ehliyeti
• Azaltılmış ceza ehliyeti
• Ceza ehliyetinin bulunmaması
Adli Rapor Düzenlenmesi Gereken
Durumlar
• Ateşli silah ve patlayıcı madde yaralanmaları
• Kesici, kesici-delici, delici, kesici-ezici ve ezici alet
•
•
•
•
yaralanmaları
Trafik kazaları
Etkili Eylem (darp olguları)
İş kazaları ve düşmeler
Zehirlenmeler
• Yanıklar
• Elektrik çarpmaları
• Mekanik asfiksi olguları
• İşkence iddiaları
• İntihar girişimleri
Download

adli tıp prosedürü