3.4. Kaplar
1) Konteyner
2) Palet
3) Big Bag/Çuval
4) İstifleme Kasası
5) Koli/Kutu
6) Sepet
1
3.4.1. Konteyner
 Yükün daha büyük birim miktarlarda taşınmasını sağlayan, standart
boyutlu, prizmatik, çoğunlukla tümüyle kapalı metal kaplardır.
 Gerek işgücünde, gerek araçların bekleme sürelerinde sağlanan
tasarruf, gerekse dışarıda stoklanabilmesinden dolayı stok alanlarında
sağlanan ek kapasite, kayda değerdir.
2
3.4.1. Konteyner
TEU ve FEU
 Karma taşımacılık ekipmanlarında temel eleman yük konteyneridir.
2,35 m. genişliğe ve 2,38 m. yüksekliğe ve çeşitli boylara sahiptirler.
 Dünyadaki birkaç milyon konteynerin büyük çoğunluğunun boy
uzunlukları 5,90 m. (20 feet) veya 12,03 m. (40 feet) dir ve bu
konteynerler sırasıyla 20 Feet ve 40 Feet (DC) standart konteyner
olarak adlandırılır.
 20 feet: (TEU: Twenty Equilavent Unit) (Yirmi Ayak Eşdeğeri)
 40 feet: (FEU: Fourthy Equilavent Unit) (Kırk Ayak Eşdeğeri)
3
3.4.1. Konteyner
İçi boş konteyner
Palet konmuş konteyner
4
3.4.2. Palet
 Paletler,
üzerine
istiflenecek
malzemenin
toplu
olarak
ve
hasarlanmadan taşınmasına olanak veren kaplardır.
 Paletler; ahşap, plastik veya metalden yapılan, taşınabilir alçak
platformlardır.
 Paletler, malların bir arada tek bir birim olarak taşınmasını sağlar.
 Paletler; çaka, konveyör, asansör ve vinçler tarafından taşınmaya
uygundur.
 Paletler birden çok kez kullanılabilirler.
5
3.4.2. Palet
 Paletleme işleminin üstünlükleri şunlardır:
1) Paletlenmiş ürünler, elle yapılan yöntemler yerine mekanik
yüklemeye olanak tanımakta, böylece yükleme masraflarını
azaltmak amacıyla kullanımı kolaylaştırmaktadır.
2) Daha az paketleme mâliyeti avantajı sağlar.
3) Kayıp ve çalıntı olasılığını azaltır.
4) Düzenleme (Tasnif) işini azaltır.
5) Etiketleme gereksinimini azaltır.
►►►
6
3.4.2. Palet
 devamı
6) Deponun daha iyi kullanılmasını sağlar (çakaları kullanarak daha
düzenli istifleme yapılabilir).
7) Toplam sevk süresi kısalır.
8) Kamyon, tır vb. gibi taşıyıcıların taşıma kapasiteleri artmış olur.
7
3.4.2. Palet
 Palet boyları ve tipleri, üzerine konulacak mal ve ambalaj tipine göre
belirlenir. Paletler, çakanın kaç yönden gireceğine bağlı olarak, 2 veya
4 yönlü olacak şekilde kullanılır.
 Palet ölçüleri; taşınacak yükün boyutları ve istifleme durumu, çaka ve
taşıma aracının durumu ve dağıtım sisteminde geçerli boyutlar
gözönüne alınarak seçilmelidir.
8
3.4.2. Palet
 Standart Dışı Palet: Firmaların özel gereksinimlerinden doğan standart
ölçülerin dışındaki her türlü palettir. Ölçü standardı yoktur. Amacı;
malzeme depolama, fabrika içi taşımalar ve nadir olarak tesisler arası
taşımalardır.
 Europalet: Avrupa ülkeleri zamanla paletlerde standardizasyona
giderek, ölçü, kalite, malzeme cinsi ve nem oranı, kullanılan çivi vb.
özelliklerini saptamışlar ve bu standartlara uygun paletleri Europalet
olarak tanımlamışlardır. Europalet ile ilgili standart numarası UIC 4352V’dir. Europalet ölçüleri 80 cm*l20 cm’dir. EPAL, Europalet
standardına uygun paletlere EPAL damgası vurulması için palet
üreticilerine yetki veren ve bu yetkinin doğru kullanımını denetleyen
özel statüde bir kuruluştur.
 Amerikan Standardı Palet: A.B.D., Kanada ve Meksika’da palet
standartları Avrupa standartlarından farklıdır. Amerikan standardında
9
ölçü 100 cm*l20 cm’dir.
a)
b)
c)
d)
e)
f)
g)
h)
i)
çift yüzlü
koruma çubuklu
dört yollu
ayarlı karton takozlu
kreynle taşınabilir tip
çelik dilimli
tek yüzlü
Alüminyum
metal ızgara yüzlü palet
3.4.2. Palet
International Standarts for Phytosanitary Measures No:15 (ISPN 15)
 Uluslararası Bitki Koruma Birliği (IPPC) tarafından, kalınlığı 6
mm.’den fazla olan ve uluslararası nakliyede kullanılacak ahşap
ambalaj malzemelerinin üreticisi tarafından işaretlenmesi
için geliştirilen sözleşme esasına dayanır.
 Ahşaptan oluşan tüm ambalaj malzemeleri (palet, sandık, kasa, takoz
vb.) ısıl işleme tâbi tutularak ya da metil bromür ile fümigasyon
yapılmış olmalı ya da ambalaj malzemeleri kâğıt, plastik, ahşap
kökenli ürün (sunta vb.) diğer seçenek malzemelerden oluşmalıdır.
 İşaretleme malzeme üzerine yapılır. Bu işaret aynı zamanda
standardın gerektirdiği işlemin yapıldığına ilişkin yapanın IPPC’ye
11
taahhüdüdür ve sorumluluk üreticiye aittir.
3.4.2. Palet
Ahşap paletler
12
3.4.2. Palet
Plastik paletler
13
3.4.2. Palet
Metal paletler
Mobil paletler
14
3.4.2. Palet
Palet Standartları
Palet EUR
800 x 1200
Palet EUR 2
1200 x 1000
Palet EUR 3
1000 x 1200
Palet EUR 6
800 x 600
15
3.4.2. Palet
Palet Yerleştirme Biçimleri
B
A
A
A
C
B
C
B
A
B
Bir firmadan
temin edilen
farklı
malzemelerin
stoklanması
Bir firmadan
temin edilen
farklı
malzemelerin
stoklanması
Bir firmadan
temin edilen
farklı
ürünlerin
stoklanması
Farklı
firmalardan
temin edilen
aynı ürünün
stoklanması
YANLIŞ
YANLIŞ
DOĞRU
DOĞRU
16
3.4.2. Palet
Palet Yerleştirme Biçimleri
Olabildiği taktirde, her düzeydeki
malzemeler, aynı boyuttaki kutulardan
oluşturulmalıdır.
Olanaklı ise her düzey aynı tip
malzemeden oluşmalıdır. Birden fazla
düzeyde istifleneceklerden başlanmalıdır.
Bir malzeme bir düzeyi
dolduramıyorsa ve bu
malzeme boyutuna eşit bir
malzeme yok ise, arta kalan
malzeme aynı grubun üst
paletine yerleştirilmelidir.
17
3.4.2. Palet
Palet Yerleştirme Biçimleri
OK
Malzemelerin kenarlardan
taşması enazlanmalı,
olanaklı ise
yapılmamalıdır. Düşük
boyuttaki düzey üstte
olmalıdır.
Farklı boyutlardan oluşan
malzemeler istiflenecekse,
şekilde gözüken istif biçimi
doğru değildir.
3.4.2. Palet
Palet Yerleştirme Biçimleri
Malzemeler eğimli olarak
istiflenmemelidir, farklı boyuttaki
malzemelerin üzerine
konmamalıdır.
Olanaklı ise, aynı tip malzemeler aynı
yerde istiflenmeli, tek kalan
malzemeler en üste konmalıdır.
OK
19
3.4.3. Big Bag / Çuval (Sack)
 Çuval; eşya taşımak amacıyla kullanılmak üzere iplikten dokunan
büyük torbadır.
20
3.4.3. Big Bag / Çuval (Sack)
 Big bag; yüksek taşıma kapasitesine sahip, doldurma ve boşaltma
kolaylığı olan, kolay taşınabilir, sanayi tipi büyük çuvaldır. Bâzen
“tonluk çuval” olarak da adlandırılmaktadır.
21
3.4.3. Big Bag / Çuval (Sack)
22
3.4.4. İstifleme Kasası (Stacking Case)
 Depolarda istifleme amacıyla, ahşap, plastik veya metal malzemeden
yapılmış, dört köşe, sağlam ambalaj malzemesidir.
23
3.4.4. İstifleme Kasası (Stacking Case)
24
3.4.5. Koli / Kutu (Parcel / Package)
 İçinde eşya bulunan çeşitli büyüklükteki paketlerdir. Genellikle
kutular, kolilerin içine konulduğundan daha büyük paketler olarak
bilinirler.
Koli
Askılı Koli
Tek ve Çift
Oluklu Koliler 25
3.4.5. Koli / Kutu (Parcel / Package)
Kutu
NoteBook
Kutusu
Kilitli Kutu 26
3.4.6. Sepet
 Saz, kamış, dal, tel gibi malzemelerden örülerek yapılan, genellikle
sapı olan ve eşya taşımak için kullanılan kaptır.
 Endüstriyel kuruluşlarda, birçok değişik malzemeden üretilmiş sepet
kullanılmaktadır. Galvanize edilmiş çelik, polipropilen veya tel örgü
şeklindeki sepetler bunlara örnektir.
 Bu sepetler belirli boyutlarda yapılır ve bu sepetlerin içlerine ürünler
doldurulur ve istiflenirler. Aynı ürün için bile birçok değişik boyutta
sepet kullanılabilir.
27
3.4.6. Sepet
28
Download

Bolum 04D