04/04/2014
ÇEV416
ENDÜSTRİYEL
ATIKSULARIN ARITILMASI


Sudaki katı parçacıkların çapı 10-7
arasında değişir.
Endüstriyel atıksulardan askıda katı madde giderimi;
1.
7. Askıda Katı Madde
Giderimi
Yrd. Doç. Dr. Kadir GEDİK
mm - 0.1mm
2.
3.
Kirleticilerin önemli bir kısmının giderilmesi (%20-30)
Belirli tipteki kirleticilerin ayrıştırılarak sonraki arıtma
basamaklarında verim ve maliyet yönünden fayda
sağlanması
Daha homojen bir kirletici içeriği sağlaması açısından
genel arıtım programı üzerinde önemli bir role sahiptir.
Çökeltme (Sedimentasyon) Teorisi
Sudan ağır olan parçacıkların çökelerek
sediman oluşturması…
 Evsel atıksu arıtma tesislerinin temel
bileşenlerinden birisi olan “çökeltme” prosesi;



endüstriyel atıksular ile evsel atıksuların
birleştirilmesi
endüstriyel atıksuların (konserve, kağıt, taş ocağı
vb.) yüksek oranda “çökebilir” nitelikte askıda katı
madde içermesi
durumunda endüstriyel atıksu arıtımı için
düşünülebilir.
1
04/04/2014

Bir akışkan içerisinde askıda halde bulunan parçacığa;



Yerçekimi kuvveti (FG)
Kaldırma kuvveti (FB)
Sürtünme kuvveti (FD) etki etmektedir.
Askıdaki Katıların Giderim Mekanizmaları
1.

2.
3.

Yerçekimi etkisiyle ayırma
Çökeltme tankı (sedimentasyon)
Flotasyon
Filtrasyon
Izgaralar, dolgulu filtreler (granül veya
gözenekli)
1. Çökeltme tankı

Parçacıkların çökelmesi sırasında dört tür çökelme
mekanizmasına rastlanır. Bunlar :


1. Tip - Ayrık parçacık (parçacıklar kendi başlarına hareket
ederek komşu parçacıklarla herhangi bir girişimde
bulunmadan münferit olarak çökelme eğilimindedir.
STOKE YASASI, Örnek: Atıksudaki kum, çakıl…)
2. Tip – Yumaklı (Eğer bir süspansiyon çeşitli büyüklükte
tanelerden meydana geliyorsa, çapı ve çökelme hızı küçük
olan tanelen daha büyük ve daha fazla yoğunluğa sahip
olanlar tarafından geçilir ve bu esnada taneler çarpışarak
yumaklar meydana getirir. Böylece kütleleri artar ve daha
hızlı çökelirler.)
2
04/04/2014
1. Tip ve 2. Tip çökelmenin karşılaştırılması
3. Tip ve 4. Tip çökelme

3. Tip – Engelli (Eğer bir süspansiyon aynı büyüklükte
tanelerden meydana gelirse, bu taneler bir bütün
olarak harekete geçerler ve süspansiyon ile berrak su
arasında gayet net bir arakesit bırakarak çökelirler.
Baskı, üstteki sıvı fazdan sürekli çökelmekte olan
parçacıkların ağırlığının etkisiyle oluşur)

4. Tip – Basınçlı (Bir noktadan sonra parçacıklar o
kadar yogunlaşırki yapısal bir kütle oluşur ve artık
çökelme bu kütlenin kompresyonu ile gerçekleşir )
1. Çökeltme tankı

Çökeltme tankındaki verim aşağıdaki parametrelere bağlıdır:











Bekleme süresi
Atıksu özelliği
Tank derinliği
Yüzey alanı ve taşma debisi
Sıcaklık
Parçacık boyutu, hızı ve yoğunluğu
Giriş ve çıkış yapısı
Çamur giderimi
Ön arıtım (kum giderimi)
Debideki değişim
Rüzgar hızı
3
04/04/2014
Dairesel
Dikdörtgen
Örnek çökeltme tankı boyutlandırması
______________________________________________________
Tanım
Boyut
Aralık
Tipik
______________________________________________________
Dikdörtgen
Derinlik, m
3-5
3.5
Uzunluk, m
15-90
25-40
Genişlik, m
3-24
6-10
Dairesel
Çap, m
4-60
12-45
Derinlik, m
3-5
4.5
Taban eğimi, mm/m
60-160
80
______________________________________________________
2. Flotasyon (Yüzdürme)
Katı veya sıvı - sıvı ayırımı ilkesine dayanan,
yukarıya doğru gerçekleşen yüzdürme olayı,
sudaki hafif ve batmayan askıda katı maddelerin,
ve atıksuda bulunan askıda organik veya
inorganik bileşiklerin, mikroskobik gaz
kabarcıkları aracılığıyla yüzeye getirilip, tabaka
halinde bırakılmasıdır.
 Petrokimya, konserve, gıda, maden ocakları,
çamaşırhane atıksularının arıtımında
uygulanmaktadır.

4
04/04/2014
Yüzdürme prosesinin endüstriyel
uygulamalardaki etkinliği
Atık Kaynağı
Giriş
AKM
(ppm)
Azalma
(%)
Giriş BOİ
(ppm)
Azalma
(%)
Petrol üretimi
441
95.0
Demiryolu bakım-onarım
500
95.0
Mezbaha
1400
Kağıt üretimi
1180
85.6
1225
67.3
97.5
210
Bitkisel yağ üretimi
62.6
890
94.8
3048
91.6
Meyve ve sebze konservesi
1350
80.0
790
60.0
Sabun üretimi
392
91.5
309
91.6
Foseptik
6448
96.2
3399
87.0
İlk kademe arıtma tesisi
252
69.0
325
49.2
Yapıştırıcı üretimi
542
94.3
1822
91.8
5
Download

Slayt 1