DOLU
Dolu, çapları 5-50 mm bazı durumlarda çok daha büyük küresel veya düzensiz buz parçacıklarının
yağışıdır. Fazla sıcak ve soğuk bölgelerde dolu yağmaz. Orta enlemlerin kış mevsiminde de durum
böyledir. Havanın ılık olduğu bahar ve yaz aylarında doluya sıkça rastlanır. Ayrıca serin tropikal bölgelerde
de dolu görülür. Bilhassa ilkbahar ve yazın ilk aylarında meydana gelen şiddetli oraj ve fırtınalarla beraber
dolu görülür. Dolayısıyla hava sıcaklığının, çok düşük olduğu durumlarda dolu, çok az veya zayıf olarak
meydana gelir. Ülkemizde havanın nemli ve alttan sıcak üstten serin olduğu bahar ve yaz mevsimlerinde
dolu sıkça yağar.
DOLU YAĞIŞININ SANAYİ TESİSLERİNE ETKİSİ
Dolu, zararlı etkileri olan bir yağış şeklidir. Yeryüzüne 100 km/saat veya daha büyük bir hızla düşebilirler.
Dolunun vereceği hasar boyutlarıyla ve o andaki rüzgar şiddetiyle orantılıdır. Örneğin ayni çaptaki bir
dolunun kuvvetli rüzgar esnasında vereceği zarar, daha hafif şiddette bir rüzgar durumunda vereceği
zarardan çok daha fazla olacaktır.
Şiddetli dolu yağışları sanayi tesislerinde birçok farklı şekilde hasarlara neden olabilmektedir. Aşağıda
dolu yağışının meydana getirdiği hasarlar ve alınması gereken önlemlere değineceğiz.
Şiddetli dolu yağışları esnasında en çok yaşanan sıkıntı çatı oluklarının ve giderlerin tıkanmasıdır. Dolu ve
yağmurun eş zamanlı görüldüğü yağışlarda, dolu etkisiyle giderler tıkanmakta ve yağmur suları oluklarda
birikmeye başlamaktadır. Özellikle prefabrik betonarme yapılarda oluk ve çatı kaplaması arasındaki
boşluktan da bu yağmur suları işletme içine sirayet etmektedir.
Bu tip olaylarda işletmenin faaliyeti ve tesis içindeki muhteviyatın nevi çok önemlidir. İşletme içindeki
muhteviyatın suya hassas olduğu tesislerde hasarın boyutu çok yüksek mertebelere ulaşabilmektedir.
Örneğin tohum üretimi yapan işletmelerde emtea su ve neme çok duyarlı olduğundan hasar bedeli çok
yüksek olabilmektedir. Ayrıca dökme emtea veya hammadde depolaması yapan işletmelerde de bu
hususa çok dikkat etmek gerekmektedir.
Bir diğer dikkat edilmesi gereken noktada işletmelerin dekoratif maksatlı yapmış olduğu cephe giydirme
veya reklam panolarıdır. Bu gibi binaya monte yapılar, çatının ön ve arkasını kapatmaktadır. Dolayısı ile
olukların da ön ve arkası kapandığından suyun tek çıkış noktası giderler olmakta, giderlerde dolu ile
tıkandığında çatıda bir havuz etkisi olmaktadır.
Bu gibi durumlarda ( havuz etkisi nedeni ile ) bina içine çok daha fazla su girişi olabilmekte dolayısı ile
hasar çok daha fazla olabilmektedir. Aşağıda bu durumun RT esnasın karşılaşılmış bir örneği
bulunmaktadır.
Yukarıda bahsedilen nedenlerin dışında bir de aydınlatma maksatlı bırakılan çatı ışıklıklarının dolu sonucu
kırılması ile tesisi içine su sirayeti olabilmektedir.
ALINACAK ÖNLEMLER
Dolu yağışının sıklıkla ve şiddetli görüldüğü bölgelerdeki işletmelerin alabileceği önlemler aşağıda yer
almaktadır.
1) İZOLASYON VE SIZDIRMAZLIK: Çatı malzemesi ile oluğun temas ettiği kısımda bir izolasyon
ve su sızdırmazlık çalışması yapılmalıdır. Böylelikle gider tıkanıp oluklar dolsa dahi su çatıdan
bina içine sirayet edemeyecektir.
Çatı ile oluğun temas bölgesinde yapılan izolasyon çalışması
2) OLUKLARDAKİ GİDER GİRİŞLERİNE SÜZGEÇ UYGULAMASI : Yağmur suyu oluklarındaki
gider girişlerine takılan süzgeçler giderlerin içinin dolmasına mani olmakta ve giderlerin
tıkanmasının önüne geçmektedir.
3) CEPHE GİYDİRMELERİ ÜZERİNE KANALLARI AÇILMASI : Çatının önünü ve arkasını kapatan
cephe giydirmeleri üzerine açılacak olan kanallar yardımı ile oluklarda biriken sulara tahliye imkanı
verilmiş olunur. Bu kanallar giderler tıkansa dahi suyu tahliye edeceğinden çatıda havuz etkisi
oluşumunu engellemektedir.
4) OLUKLARIN DÜZENLİ OLARAK TEMİZLİĞİ YAPILMALIDIR.
5) ÇATI IŞIKLIKLARI DOLU YAĞIŞINDA YETERLİ MUKAVEMETİ GÖSTERECEK
MALZEMELERDEN SEÇİLMELİDİR.
Download

Detaylar için tıklatınız.