AMİLOİDOZ ÜZERİNE GÜNCELLEME
Amiloidozun tanı ve
tiplendirmesinde güncel gelişmeler
Sait Şen;
Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Patoloji AD
Amiloidozlar
• En az farklı 31 amiloid öncü proteinin ekstrasellüler
birikimi ile karakterize
(Amyloid, 2014)
– sistemik veya lokalize,
– tanısı histopatolojik değerlendirmeye dayalı nadir
hastalıklardır.
• Amiloid protein özellikleri (birliktelik olduğu hastalıklar)
– tutulum organı,
– ilişkili olarak klinik bulguları,
– patolojik tanısal özellikleri belirler.
• Amiloidozlarda bölgesel farklı özellikler dikkati
çekmektedir.
38 yaşında erkek hasta
• İlk şikayetleri 1 sene önce ayaklarda ağrı.
– huzursuz bacak sendromu tanısı almış.
• Tedaviden fayda görmemiş.
– aynı şikayetlerle başvurduğu yerde, alt
ekstremitede mikst polinöropati saptanmış.
– Tedavi
• Antidepressan ve B vitamini, ağrıları geçmiş.
• bacaklarda yayılan ve üst ekstremitelerde başlayan
uyuşma ve kilo kaybı şikayetleri başlamış.
• Şu anda oturduğu yerden kalkmakta zorlanıyormuş.
– İdrarda protein kaçağı saptanması üzerine hasta
nefrolojiye yönlendirilmiş
Anti AA
Anti ATTR
Anti Kappa
Anti Lambda
Böbrek biyopsi rapor özeti
•
TANI: AMİLOİDOZ , SİSTEMİK, AA dışı
•
Biyopsi özelliği: Kortikal
•
Glomerül sayıları:
– Toplam: 26, Global skleroz: 0
•
Glomerüler Bulgular:
– Glomerüllerin yaklaşık %60'ında segmental, mezangial ve vaskuler kutupta Kongo
Red pozitif amiloid birikimi saptanmıştır.
•
İnterstisyel Bulgular:
– Olağan görünümdedir.
•
Tübüler Bulgular:
– Tübül epitelinde vakuoler dejenerasyon
•
Vasküler Bulgular:
– Olağan bulgular
Konuşma içeriği
• Klinik
• Amiloidozlu hasta
• Amiloidozların özellikleri
• Amiloid proteinler
• Patolojik Tanı
• Sorunlar
Amiloidoz
İç Hastalıkları
Patoloji
• Genel
• Genel Patoloji
•
Gastroenteroloji
– Ciltaltı yağ doku
• Özel
–
–
–
–
–
–
Nefroloji
Hematoloji
Kardiyoloji
Nöroloji
Romatoloji
İmmunoloji
• Amiloid Patoloji
– Nefropatoloji
– Hematopatoloji
Amiloidozda Klinik Bulgular
• Böbrek
– Nefrotik sendrom
– Proteinüri, böbrek yetmezliği
– Asemptomatik
• Kalp hastalığı
– Kardiyomyopati
– Aritmi
•
•
•
•
•
•
Hematolojik bozukluklar
Gastrointestinal sistem
Nörolojik bulgular
İskelet sistemi hastalığı
Pulmoner hastalık
Deri bulguları
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
Eklemler ve bacaklarda şişme
Şiddetli yorgunluk
Zayıflık, anlamlı kilo kaybı
Nefes darlığı
El ve ayaklarda uyuşma karıncalanma
Diare konstipasyon
Çabuk doyma
Makroglossi, yutma güçlüğü
Deri değişiklikleri kalınlaşma veya yaralar
Gözlerin etrafında purpura
Hedef
Organ/or
ganlar
• Kalp
• Böbrek
• Sinir sistemi
Renal Amiloidoz
Klinik ortaya çıkış
• Amiloid birikim yeri
– Glomerüler birikimler
• ağır proteinüri ve nefrotik sendrom
– İnterstisyel birikimler
– Vasküler dominant birikimler
• Proteinüri ile amiloid birikimi korele değil
• Renal fonksiyon amiloid birikimi ile korele
– Evreleme ve skorlama önemli
2:11
19
55 yaşında, Kadın
• Ateş yüksekliği, bulantı kusma tüm vücutta kaşıntı, ilaç
aldıktan sonra ekstremitelerde olusan kaşıntılı eritemli
döküntüler
• 2001 yılında dizlerde ve ayaklarda şişlik, güçsüzlük, ellerde
ve ayaklarda uyuşukluk yakınmaları ile yatırılmış
• bu şikayetleri nedeniyle 3-4 yıl steroid kullanmış
• Kızarıklık, döküntüler, ateş olması üzerine hastaya klorokin
tb baslanmış
• EMG de primer kas lifi tutuluşu
7-8 yıldır eklem yakınmaları olan hasta
Biopsiler
– Deri- periodik ateş sendromu- amiloidoz
– Rektum- amiloidoz tanısı için biopsi
– Deri- ürtikeryal vaskülit
– Kemik iliği- lenfoma
– Mide
– Böbrek
Böbrek
Kongo red (+), AA (+), Afib (-)
Lambda (-), Kappa (-), ATTR (-)
Lizozim (-), B2mikroglob (Yok),
TANI
Amiloidoz , Böbrek
AA
Kemik iliği
Kongo red (+), AA (+), Afib (+)
Lambda (+), Kappa (+), ATTR (+)
Lizozim (+), B2mikroglob (yok)
Tanı
Amiloidoz
Protein ?
Amiloidoz /Amiloidozlar
• Amiloid – proteinöz materyal
– hücreler arasında birikim
• hücrelerde atrofi ve hücre ölümü
– toksik etkiye sahip
• Temel Özellikler
1.
Rutin hematoksilen eozin incelemede homojen eozinofilik,
Kongo kırmızısı (KK) ile boyanır ve polarizasyon verir
2. EM 7-10 mikron çapında gelişi güzel fibrillerden oluşur.
3. X ışını kristallografisinde Beta katlantılı tabakalılaşma
gösterir.
AMİLOİDOZ
Amiloid proteinler
• Bilinen 31 farklı proteinin dokularda hücre dışı birikimi ile
ortaya çıkan LOKALİZE / SİSTEMİK hastalıklar grubu
• Birikimler bir çok dokuda saptanır
– Lokalize amiloidoz
•
•
•
•
Kutanöz amiloidoz
Veziküloseminalis amiloidozu
Nöroendokrin tümörler
Tümoral amiloid birikimler
– Sistemik Amiloidoz
• Kalp – Kalp nakli?
• Böbrekler - Dializ ve transplantasyon
• Karaciğer - Karaciğer ve böbrek transplantasyonu
Kullanımı önerilmeyen terminoloji
• Primer amiloidoz (idiopatik amiloidoz)
– Herediter amiloidoz
– Plazma hücre diskrazileri (AL-AH)
– Multipl Myelom sekonder amiloidoz
• Sekonder amiloidoz (Reaktif amiloidoz)
– Serum amiloid A - AA
– Tümörlü olgu - Alect2
Terminoloji
AA, AL, Alect2
Herediter amiloidozlar,
AFib, ATTR, ,,,,,,,,,
• Amiloidozu simgeleyen "A" ile başlar.
• Sonra biriken proteini simgeleyen harf/harfler gelir.
– serum amiloid A (SAA) ile oluşan amiloidoz "AA"
– immünoglobulin hafif zinciri (light- L) birikimine bağlı ise, AL
– Fibrinojen ilişkili herediter amiloidoz ise AFib.
• Herediter formlar;
– Spesifik mutasyonlar da isimlendirmeye dahil edilebilir.
– ATTRV122I doğal transtiretinin en sık mutant formudur
• 122. pozisyondaki valin, izolösin ile yer değiştirmiştir.
Amiloid Birikimlerinin içeriği
• Öncü amiloid protein
– AA, AL kappa - lambda, AH, ATTR, ASem
• Serum amiloid P komponent
• Apolipoprotein E
• Glikozaminler
Sistemik amiloidozlar
• AL
1971
• AA
1972
• ALECT2 2008
• ATTR
1981
• ACys
1986
• AApoI
1988
• AGel
1990
• AFib
1993
• ALys
1993
• AApoII
2001
Amiloid proteinler - sistemik
• Yüksek dansiteli apolipoproteinler
• İmmunglobülin gen ailesi (Ig)
• Transport protein
• Pıhtılaşma proteini
• Enzim
AA amiloidoz
İnflamatuar artritler,
Roamtoid artrit
Ankilozan spondilit
Adult Still hastalığı
Jüvenil idiopatik artrit
Psöriyatik artrit
Gut
İnflamatuar barsak hastalıkları
Crohn hastalığı
Kolitis ülseroza
Neoplastik hastalıklar
Castleman hastalığı
Hodgkin lenfoma
Waldenstrom makroglobülinemi
Hairy cell lösemi
Hepatik adenom
Renal hücreli karsinom
Adneokarsinom Akciğer
Adenokarsinom Barsaklar
mesotelyoma
Kronik enfeksiyonlar
immun yetmezlikler
herediter veya edinilmiş
Common variable immunodeficiency
Hipogammoglobülinemi
X-linked agammogloblinemi
Siklik neöropeni
HIV/AIDS
Diğerleri
Obesite (?)
Sarkoidoz
Herediter otoinflamatuar hastalıklar
Ailevi Akdeniz Ateşi (FMF)
Periodik sendrom TNF reseptör birliktelikli (TRAPS)
Muckle-Wells sendrom
NOMID/CINCA sendrom
Hyper-IgD sendrom
Sistemik vaskülitler
Behcet’s hastalığı
Polyarteritis nodosa
Dev hücreli arterit
Takayasu arteriti
Bronşiektazi KOAH
Osteomyelit
Tüberküloz
Kronik piyelonefrit
Lepra
Whipple hastalığı
Kronik kutanöz ülser
Hepatit B (?)
Polymyalgia rheumatica
SAPHO sendromu
Schniztler sendromu
Kronik enfeksiyonlara zemin hazırlayan durumlar
Kistik fibrozis
Epidermolizis bülloza
Injected-drug use
Jejuno-ileal bypass
Parapleji
Fibriller SAA (akut faz reaktan parçası, artan KC
üretimi)
AA amiloidoz
etioloji
Kurum
Yıl
Sayı
Hutten
2009
94
Hacettepe
2012
168
Erciyes
2013
76
32
28
21
Etioloji yok - tanımlanamadı 38
46
45
46
50
Romatolojik hastalıklara
29/6/2/8
37/8/0/1
FMF/RA/SPA/Diğer 7/19/6/13
16
23
20
23
Kronik enfeksiyonlar
Bronşiektazi/ Tüberküloz/
1/2/12
5/11/7
7/4/9
Diğer
6
6
Malignite
Ege
2014
86
34/6/8/3
13/5/5
AL Amiloidoz
– Multipl myelom (%20)
• Kast nefropati > amiloidoz > HZDH
– Multipl myelom olmayan olgular
• İdrar/kanda monoklonal pik
• Kemik iliğinde biyopsisi
– plazma veya plazmolenfositik hücre proliferasyonu
– MGUS veya plazma hüzre diskrazisi
– Waldenström’s makroglobulinemi veya nonHodgkin lenfoma.
2:12
34
ALECT2
• Nefrotik sendromlu olgu, tanımlama 2008
– Amerikada %2,5; 6 veya 7 dekatta
• Böbrekte
– Yavaş ilerleyen böbrek hastalığı ve hipertansiyon
– Karaciğerde önemli bir amiloidoz,
– LECT2 karaciğerde sentezleniyor.
• Nötrofiller için kemotaktik faktör,
• fizyolojik rolüde var hücre büyümesi ve hasardan sonra tamir
– MAYO Karaciğer serisi, 2014
• AL %62, ALECT2 %25, AA %4
– Karaciğerde insidental – globular birikim
Herediter amiloidoz
Protein
Mutasyon
Klinik özellik
Coğrafi bölgeler
ApoAI
Gly26Arg
Periferal nöropati, nefropati, peptik ülser hastalığı
Iowa (ABD)
Gly26Arg
Nefropati, karaciğer yetmezliği
İrlanda, ABD
Leu60Arg
Nefropati
İngiltere
Trp50Arg
Nefropati
İngiltere
del60–71 insVal/Thr
karaciğer yetmezliği
İspanya
del70–72
Nefropati
Güney Afrika
Leu90Pro
Kardiyomyopati, dermatopati, larinks
Fransa
Arg173Pro
Kardiyomyopati, dermatopati, larinks
ABD
Leu174Ser
Kardiyomyopati,
İtalya
Leu178His
Kardiyomyopati, dermatopati, larinks
Fransa
Stop78Gly
Nefropati
ABD
ApoAII
Stop78Ser
Nefropati
ABD
ABriPP
Stop267 Arg
Demans
İngiltere
ACys
Leu68Gln
Serebral hemoraji
İzlanda
AFib
Arg554Leu
Nefropati
Amerika (Afrika ve İrland)a, Fransa,
Glu526Val
Nefropati
Amerika (İngiltere, İrlanda)
Stop548Ile (4904delG)
Stop548Ile (4897delT)
Nefropati
Nefropati
Amerika
Fransa
Asp187Asn
Kranial nöropati, dermatopati, distrofi
Finlanda, Japonya, Hollanda, ABD
Asp187Tyr
Kranial nöropati, dermatopati, distrofi
Çekoslavakya, Danimarka
Ile56Thr
Nefropati, dermal peteşi, gastrointestinal kanama
İngiltere
Phe57Ile
Nefropati
Kanada
Trp64Arg
Nefropati, sicca sendromu, GİS kanama
Fransa
Trp64Arg
GİS kanama
İtalya
Asp67His
Nefropati, hepatik ve gastrointestinal kanama
İngiltere
100’den fazla
Periferik nöropati, kardiyomyopati, nefropati,
Yaygın, Portekiz
AGel
Alys
ATTR
Klinik semptom
AA
AL
ATTR Alect2
Böbrek
% 100
% 30-50 (%70)
herediter
Evet
Kalp
%5
% 50 (%60)
Wildherediter
bilinmiyor
Karaciğer
asemptomatik
semptomatik
herediter
evet
% 35
evet
Bilinmiyor
Periferal nöropati
Kemik iliği
asemptomatik
Myelom, MGUS
Amiloidoz tanısı
patolojik incelemeye dayanır.
• Doku örneği
– Nonninvaziv
– İnvaziv girişim
• Özel yöntemler
– Kongo kırmızısı
• Tanı sonrası - alt tipler
– İmmunhistokimyasal incelemeler
– İleri incelemeler
Amiloidozda Tanı
•
Patolojik inceleme * doku ile konulur
•
Tarama amaçlı - Noninvaziv
– Derialtı yağ biopsi – aspirasyon
– Minör Tükrük bezi
– Rektum
•
Organ disfonksiyonuna yönelik tanısal biopsi - İnvaziv
–
–
–
–
–
–
–
–
Böbrek
Kalp
Karaciğer
Deri
Mide, Duedenum
Kemik iliği
Bağ doku
Ameliyat materyalleri
Tanı nereden – nasıl koyuluyor
3 Merkez Karşılaştırma
Ege Ü.
449 S
%
Mayo Klinik
4095 S_L
%
19 Mayıs Ü
316 S?
%
• Böbrek
51
13
49
• GİS
22
12
26
• Kemik iliği
11
11
11
• Kalp
1
29
0
Olgu sayısı
Ege 2000-2012 arası serisi
Amiloidozda Tanı
Ege 2014
• Tanı nereden – nasıl koyuluyor
– Böbrek biyopsi ile tanı olguların yaklaşık
yarısı
– Gastrointestinal sistem (GİS) %26
• (rektum, mide, Kc)
– Kemik iliği %15
– Kalp biyopsileri %2’den az
Amiloidozda Tanı
• Tanı
– Kongo kırmızısı
• Permanganatlı Kongo red
– Kristal Viyole
– Tioflavin T ve S
– Metakromatik boyalar
– Rutin boyalar
• PAS, Masson Trikrom, Jones silver
Kongo kırmızısı
• Putchler
metodu
• Polarizasyon
• Kesit kalınlığı
• Ultraviyole ışık
KARACİĞER
KARACİĞER
KALP
Polarizasyon
Ultraviyole ışık
İmmunflöresan
yöntemler
Amiloidozda Tanı
• Dijital güçlendirilmiş polarizasyon
Ege amiloid deneyimi – Hematoksilen eozin
– Kongo kırmızısı
– Toluidin mavisi
Digitally reinforced Hematoxylin-eosine
polarization in diagnosis of renal amyloidosis
Gümüş
boyama
Amiloidoz kuşkulu hasta
tanısını koyamadık
Klinik- patolojik korelasyon gereklimi ?
• Gerekli
• Patolog deneyimi
• Klinik kuşku derecesi
• Amiloid laboratuvar deneyimi
– Kongo kırmızısı
– Alternatif yöntemler
Amiloidoz tanısı koyduk
Klinik- patolojik korelasyon
Alt tiplendirme
Tedaviler farklı – doğru tipleme gerekli
• AA
• AL
• ALECT2
• Herediter amiloidozlar
– ATTR, AFib, AGel, AApoI, AApoII,
AMİLOİDOZLAR
Raporlama- Alttipler
• Birçok Patoloji laboratuvarı rutin biokimyasal
klasifikasyon panel olarak yapmıyor??
– Permanganatlı Kongo red
– İmmunhistokimyasal
2:12
55
AMİLOİDOZLAR
Raporlama- Alttipler
• Birçok Patoloji laboratuvarı rutin biokimyasal
klasifikasyon yapmıyor??
– Permanganatlı Kongo red
– İmmunhistokimyasal panel
•
•
•
•
•
AA amiloid için immunhistokimya (güvenilir- ?)
Kappa ve lambda için immunperoksidaz inceleme sorunlu
prealbumin,
Fibrinojen,
lizozim,
• ALECT2 immunperoksidaz inceleme tartışmalı
• beta 2 mikroglobülin
2:12
56
Böbrek
Kongo red (+), AA (+), Afib (-)
Lambda (-), Kappa (-), ATTR (-)
Lizozim (-), B2mikroglob (Yok),
TANI
Amiloidoz , Böbrek
AA
AMİLOİDOZLAR
Raporlama- Alttipler
• Birçok Patoloji laboratuvarı rutin biokimyasal
klasifikasyon panel yapmıyor??
– Permanganatlı Kongo red
– İmmunhistokimyasal inceleme sorunlu
– Laboratuvara özel doku boyanma özelliklerini bilmek gerekli
– Klinikopatolojik korelasyon gerekli
2:12
58
C4d
Renal Amiloidoz
• İnsidansı çalışmalar arasında değişken
– Amerika ve Avrupa veriler %2’den az
– Türkiye verileri
• Erişkinlerde yaklaşık %10
• Pediatrik yaş grubu ? – herediter ateş sendromları
• Amiloid protein özellikleri farklı
– Amerika AL, ALECT2, AA, herediter
– Avrupa AL, AA, Herediter, ALECT2?
– Türkiye AA (?), nonAA (AL, ?), diğer ?
Türkiyede Renal Amiloidoz
• İnsidansı kurumlar arasında değişken
– Erişkin olgularda ortalama
• 2012 yılında %10 ±4.6, aralık 3-19 olarak
– çocuklarda yaklaşık %2 (1990 öncesi %12 )
• Amiloid protein özellikleri farklı
–
–
–
–
Türkiye - anti AA tüm merkezlerde boyanıyor
İmmunflöresan kapppa ve lambda yapılabiliyor,
immunperoksidaz kappa ve lambda’ da olası
nonAA grup (AL, ATTR, Afib, Aliz, ALECT2 ?)
Amiloidozda Tanı
Ege 2014
• İnsidans
– Tüm ilk tanı biyopsilerde
• AA % 46, AL %26,
• kalan olgularda güvenilir tiplendirme yok
– Böbrek ve alt GİS biyopsilerinde AA sık
• %60 ve 56,
– kemik iliği biyopsisi ile tanı AL sık
• %88, Myelom, plazma hücre diskrazisi
Renal amiloidoz
2005-2012 böbrek biyopsisi tanılı
Ege Ü.
Tanı yaşı (yıl)
Kadın
Kreatinin (mg/dl)
Albumin (mg/dl)
Proteinüri (gm/gün)
Nefrotik proteinüri
Tüm hastalar
(n=122)
51.0 ± 15.8
54 (% 44.3)
1.53
(0.85 - 3.42)
2.4
(1.8-3.2)
6.0
(4.0-10.3)
AA
(n=86)
47.8 ± 15.9
35 (% 40.7)
1.52
(0.81-2.60)
2.3
(1.8-3.2)
6.0
(3.9-10.9)
AL
(n=19)
60.5 ± 10.1
11 (% 57.9)
1.27
(0.78-2.47)
2.5
(2.2-3.5)
5.8
(2.6-8.5)
Tiplendirilemeyen
(n=17)
56.7 ± 15.2
8 (% 47.1)
3.83
(1.15-5.86)
2.5
(2.1-3.2)
7.0
(4.3-10.5)
0.031b
92 (84.4)
67 (85.9)
13 (72.2)
12 (92.3)
ns
Veriler n (%), ortalama ± standart deviasyon, median (interquartile range) olarak değerlendirilmiştir.
AA, AA amiloidoz; AL,AL amiloidoz; Tiplendirilemeyen, Tiplendirilemeyen amiloidoz; ns, nonsignificant, RAPS, Renal amiloidoz prognostik skor
a AA vs AL p=0.004
bAA vs Tiplendirilemeyen p=0.011, AL vs Tiplendirilemeyen p=0.035
c AA vs AL p=0.039, AA vs Tiplendirelemeyen p=0.022, AL vs Tiplendirelemeyen p=0.001
p
0.001a
ns
ns
ns
Renal Amiloid birikimler
• Damarlar
– Vasküler yapılar – glomerüler yumak
– Damar duvarı
• Stroma
– İnterstisyum
Renal Amiloidoz
Patern
Glomerüler
İnterstisyel
Vasküler
Mikst birikimler
2:12
66
Renal Amiloidoz
Klasifikasyon
Lupus
klasifikasyonu
I-VI
Birikim seyri
Erken tanı
Tanısal biyopsi
Organ kaybı
2:12
67
Renal Amiloidoz
EVRE
RAPS skoru
2:12
68
Renal amiloidoz
hastalar ileri yaşta - yaşlanıyor
AA
nonAA
1990-2006
90%
(259+7)
10%
(29)
295
Hasta
yaşı 1990-
36±17
52±11
37±17
Oran
AL
Amiloid ?
Total
2006
Oran
70%
16%
14%
Hasta
yaşı
48 ± 16
61 ± 10
57 ± 15
2005-2012
2005-2012
51 ± 16
Histopatolojik klasifikasyon ve skor (grade)
karşılaştırması 1990-2006
Renal amiloid prognostik skoru (RAPS)
Kklasifikasyon
1
2
3
Yetersiz Toplam
I
II
III
IV
V
VI
Yetersiz
Toplam
24
9
14
35
1
3
58
2
53
64
7
4
23
41
162
94
(13%) (53%) (31%)
9
9
(3%)
33 (10%),
50 (16%)
63 (21%)
117 (38%)
11 (4%)
23 (8%)
9 (3%)
306
Histopatolojik klasifikasyon ve skor (grade)
karşılaştırması
Renal amiloid prognostik skoru (RAPS)
1
2
3
Yetersiz
1990-2008
2005-2012
%13
%12
%53
%46
%31
%42
%3
TANI GECİKİYOR
AMİLOİDOZLAR
Raporlama- Alttipler
• Rutin amiloid alt tiplendirme ve klasifikasyon genelde
yapılmıyor - yapılamıyor??
– Böbrek IF de
• rutin hafif zincir - kappa ve lambda kullanımı
– İmmunhistokimya
• Alt tiplendirme gerekli ama sorunlu zor,
– AL amiloidoz olan 350 olgunun 34’ü sonradan
herediter amiloidoz olarak değerlendirilmiş.
(Lachman, New Engl J Med 2002)
2:12
72
Renal Amiloid alttipleri
Larsen
(ABD)
Hutten
(Avrupa)
Şen
(2005)
Olgu sayısı
285
233
288
196 (178)
55
Ege
(2014)
122
Amiloid
İnsidans %
1,3
?
7
12,4
7
10
AL
86
53,4
AA
7
40,3
NonAA
2
91
94
9
ALect2
2,5
ATTR
1,4
AH
0,3
85
70
15
0,9
1,7
AApoI
0,4
2,5
16
??
Afib
Tiplenemeyen
Hacettepe Erciyes
(2009)
(2013)
3,4
??
1 olgu
1 olgu
??
1 olgu
0
2
14
Türkiye’de Renal Amiloid
alttipler
Şen
(2005)
Ege
(2008)
Olgu sayısı
288
55
Amiloid
İnsidans %
7
7
AL
Hacettepe Samsun
(2009)
(2012)
105
196 (178)
12
Erciyes
(2013)
89
10
?
16
2
AA
91
71
AA dışı
10
26
Tiplenemeyen
Aralık 1990-2006
4
94
Ege
(2014)
122
90
85
10
15
70
2
14
1981-2006
2005-2012
İkinci görüş; konsultasyon
• 20 olgu amiloidoz olgusu
– 2. kez degerlendirilmiş
– AA tanılı, yaklaşık %50 olgu AA dışı
İlk tanı
sayı
2. görüş
sayı
Açıklama
AA
13
olgu
AA
7 olgu
AA dışı
6 olgu
1 olgu renal tx
AA dışı
1
AA dışı
1 olgu
myelom
Amiloid yorumsuz
4 olgu
AL
2 olgu
myelom
AA dışı
2 olgu
AA
1 olgu
MGN, Kalp tx
tiplendirilmedi
1 olgu
Kongo sorunu
Diğer tanılar
2 olgu
Amiloidoz,
amiloid birikimi olan rapor
• Amiloidoz tanısı
– Patoloji
• Amiloid protein birikim paterni
– Lokalize, Sistemik
• Amiloid tiplendirmesi
– AA, klinik verilerle korele edelim
– AL,
• İHK sorunlu, İmmunflöresan
– Genetik , Biokimya
• Tanılı hastaların multidisipliner takibi
–
–
–
–
Nefroloji, Böbrek organ nakli
Kardiyoloji
Hematoloji
Romatoloji, gastroenteroloji, immunoloji, nöroloji,
AApo
AFib
Sait Şen;
Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Patoloji AD
Teşekkürler
Download

Amiloidozun tanı ve tiplendirmesinde güncel gelişmeler