SODA SANAYİ A.Ş.’NİN ENDÜSTRİYEL
SİMBİYOZ ÇALIŞMALARI
Nadiye Gür
Soda Sanayi A.Ş.
Geliştirme Müdürü
Endüstriyel Simbiyoz Konferansı
20 Şubat 2014
Ankara
İÇERİK
• Soda Sanayi A.Ş.- Genel Tanıtım
• Simbiyoz Uygulama Örnekleri
– Soda Katı Atığının Çimentoda Kullanılabilirliği
– 50 mm Altındaki Kireç Taşının Çimentoda ve Yolda
Kullanımı
– Kaplama Sektörü Sıyırma Asidinin Kromsan’da
Kullanımı
• SONUÇ
2
ŞİŞECAM TOPLULUĞU- Genel Tanıtım
Düzcam
Cam Ev
Eşyası
Cam
Ambalaj
Trakya Cam
San. A.Ş.
Paşabahçe
Cam San.
A.Ş.
Anadolu Cam
San. A.Ş.
ve diğer
iştirakler
ve diğer
iştirakler
ve diğer
iştirakler
Kimyasallar:
Soda San. A.Ş.
ve diğer
iştirakleri
3
SODA SANAYİ A.Ş.- Genel Tanıtım
- Faaliyet alanı:
soda ve krom bileşikleri
- Konum:
Türkiye, Bulgaristan,
Bosna Hersek, İtalya’da
üretim tesisleri ve
Çin’de satış-pazarlama
şirketi
4
SODA SANAYİ A.Ş.- Genel Tanıtım
SODA FABRİKASI
Kuruluş Yılı: 1969
KROMSAN KROM BİLEŞİKLERİ FABRİKASI
Kuruluş Yılı: 1982
SODA SANAYİ A.Ş.- Genel Tanıtım
Çevre dostu teknolojiler ile alanında Dünya liderleri arasında yer alan Soda
Sanayi’nin soda ve krom bileşikleri 100' den fazla üründe girdi olarak
kullanılmaktadır.
Soda Fabrikası
Ürünler:
Rafine sodyum bikarbonat,
Ağır ve hafif soda,
Sodyum sülfat
Kromsan Krom Bileşikleri Fabrikası
Ürünler:
Sodyum bikromat,
Bazik krom sülfat,
Krom sintan,
Kromik asit,
Krom III ürünleri
Kullanım alanları:
Cam, deterjan, kimyasal madde
üretimi, kağıt, tekstil, gıda
hayvan yemi vb.
Kullanım alanları:
Deri sanayi, metal kaplama,
ahşap koruma vb.
6
SODA SANAYİ A.Ş.- Genel Tanıtım
Ar-Ge Faaliyetleri
Misyonumuz:
Soda ve krom bileşikleri üretiminde
• mevcut proseslerin çevreye uyumlu ve düşük maliyetli teknolojiler olması,
• ürün çeşitliliğinin katma değeri yüksek yeni ürünlerle zenginleştirilmesi
• proaktif projelerle tehditlerin fırsatlara dönüştürülmesi
için araştırmak, geliştirmek, önermek ve uygulamaktır.
Ürün ve proses geliştirme becerisini
• yurtdışından komple know-how gerektirmeyecek düzeye getirmektir.
7
SODA SANAYİ A.Ş.- Genel Tanıtım
Ar-Ge faaliyetleri ile
Deri tabaklamasında kullanılan özgün
ürünler geliştirilmiştir
Soda ve krom bil. üretiminde özgün çevre prosesleri
geliştirilerek dünya uygulamalarının önüne geçilmiş
Özel bir proses geliştirilerek verimlilik arttırılmış,
Kromsan’ın kapasitesi yükseltilmiş
Krom bileşikleri üretiminde «en gelişmiş»
teknolojiye erişilmiş
8
SİMBİYOZ UYGULAMA ÖRNEKLERİ
1. Soda Katı Atığının Çimentoda Kullanılabilirliği
AMAÇ
Esas olarak CaCO3 ve Ca(OH)2’den oluşan katı atığın
tamamının çimento ve beton üretiminde değerlendirilme
potansiyelinin incelenmesi
Atığın geri kullanılması, sıfır atık
Kaynakların verimli kullanılması
Dünyadaki diğer soda üreticilerine örnek olunması
9
SİMBİYOZ UYGULAMA ÖRNEKLERİ
1. Soda Katı Atığının Çimentoda Kullanılabilirliği
DENEYSEL ÇALIŞMA (2009-2011)
Kıvam değişikliğinin izlenmesine imkan verecek bir harç üretimi (MİKRO BETON)
4x4x16 cm
ölçülerindeki
kalıplarda numuneler
hazırlanmakta
Standart kum,
çimento, su, atık,
katkı malzemesi
kullanılmakta
İş gücü, zaman ve malzeme tasarrufu
SİMBİYOZ UYGULAMA ÖRNEKLERİ
1. Soda Katı Atığının Çimentoda Kullanılabilirliği
DENEYSEL ÇALIŞMA (2009-2011)
Kıvam ölçümü: Özel imal ettirilmiş kesik koni biçimindeki yayılma hunisi ile
Harcın yayılma hunisine
doldurulması
Yükseklik: 15 cm
Üst çap: 5 cm
Alt çap: 10 cm
Huninin kaldırılarak harcın
yayılma çapının ölçümü
SİMBİYOZ UYGULAMA ÖRNEKLERİ
1. Soda Katı Atığının Çimentoda Kullanılabilirliği
DENEYSEL ÇALIŞMA (2009-2011)
1, 7, 28 günlük basınç dayanımı ölçümü:
TS 2987 Standardına uygun olarak
Priz ölçümü:
TS 2987 Standardına uygun olarak
SİMBİYOZ UYGULAMA ÖRNEKLERİ
1. Soda Katı Atığının Çimentoda Kullanılabilirliği
Doğrulama çalışmaları (2010-2011):
%90 klinker
%5 alçı taşı
%5 kalker
≈
%90 klinker
%5 alçı taşı
%5 katı atık
TÇMB: Benzer basınç dayanımları
OYAK Adana Çimento: Atık kullanımı ile daha yüksek basınç dayanımı
SİMBİYOZ UYGULAMA ÖRNEKLERİ
1. Soda Katı Atığının Çimentoda Kullanılabilirliği
İskenderun Körfezi'nde Endüstriyel
Simbiyoz Projesi
TTGV, ODTÜ, OYAK Adana Çimento, BTC ve Soda Sanayi
A.Ş.’den oluşan proje grubu (2012-2013):
Adana Çimento’da
soda atıkları ile
pilot ölçekli
deneme
Düşük maliyetli
atık kurutma
denemeleri
Fizibilite Raporu
SİMBİYOZ UYGULAMA ÖRNEKLERİ
1. Soda Katı Atığının Çimentoda Kullanılabilirliği
Adana Çimento- İşletme Denemesi (2012)
 Denemelerde:
%90 klinker
%2,5 cüruf
%5 alçı
%2,5 kalker veya Soda katı atığı




Değirmene beslenen karışım: ≈125 ton/h
Değirmen sıcaklığı: ≈ 120 ˚C
Değirmende kalma süresi: 20-25 dakika
Deneme süresi: ≈ 8 saat
SONUÇ:
 Kimyasal- fiziksel özellikler
 Basınç dayanımı
açısından uygun bulunmuştur.
SİMBİYOZ UYGULAMA ÖRNEKLERİ
2. 50 mm Altı Kireç Taşının Çimentoda ve Yolda Kullanımı:
Soda Sanayi A.Ş.’nin kireç taşı maden ocağından
elde edilen 50 mm altındaki kireç taşı
- Çimento hammaddesi,
- Karayollarında dolgu malzemesi
olarak kullanılmaktadır.
SİMBİYOZ UYGULAMA ÖRNEKLERİ
3. Kaplama Sektörü Sıyırma Asidi Atığının Kromsan’da Kullanımı
Demir
Sülfat
Nitrik
Asit
İndirgeme
Tankı
Cr2O7–II + 6FeSO4+ 9H2O+ O2 →
3SO4 –II + Cr2(SO4)3 + 6Fe(OH)3
SİMBİYOZ UYGULAMA ÖRNEKLERİ
3. Kaplama Sektörü Sıyırma Asidi Atığının Kromsan’da Kullanımı
Cr2O7–II+3FeCl2+3FeSO4 +9H2O+O2 →
6Cl-+Cr2(SO4)3+6Fe(OH)3
18
SİMBİYOZ UYGULAMA ÖRNEKLERİ
3. Kaplama Sektörü Sıyırma Asidi Atığının Kromsan’da Kullanımı
Sıyırma Asidi Spesifikasyonu
Parametre
Spekt
Fe,
%
9,0 min.
Asitlik (HCl cinsinden), %
16,5 min.
d, gr/cm3
1,25 min.
Çözünmeyen madde, %
0,05 max.
Ni, mg/kg
45 max.
Pb, mg/kg
220 max.
Zn, mg/kg
15000 max.
Kullanım için resmi başvurular devam etmekte….
SONUÇ
 Soda Sanayi A.Ş. endüstriyel simbiyoz uygulamalarına
yönelik çalışmalar yürütmektedir.
 Konunun ulusal çapta ele alınmasının ve veri bankası
oluşturulmasının bölgemiz ve ülkemiz adına faydalı
olacağı düşünülmektedir.
 TTGV’nin ulusal endüstriyel simbiyoz yaklaşımı
oluşturulması yönündeki çalışmaları önemli bir
başlangıç oluşturmuştur.
20
Download

Soda Proses Atıklarının Çimento Üretiminde Katkı Maddesi Olarak