Meclisi Mebusan
İ : 28 25 Haziran 1328 (1912)
retle ve hangi mevkiden alacağım ve hangi jandarma
mekteplerinde yetiştireceğim de kadroya vereceğim
diye düşünüyorum. Gönüllü efradı da bol bol bulamı­
yoruz. Çünkü, verdiğimiz, para azdır. Çok olsa bile,
zannetmeyiniz ki tamamiyle bulacağız. Şahin Bey di­
yor ki, Yanya'da ancak elli, altmış kişi yazılmıştır.
İşte o yazılanlar, gönüllü efraddır.
Efendiler, Vali ve Kumandana sarahaten emir ve­
rilmiştir ki, bütçenizde kadronuzun noksanını ikmâl
ediniz. Ve şerait-i matîubeyi haiz olan adamlardan
yazınız. Sonra ihtiyaç yalnız Yanya'da değildir. Yan­
ya müşteki, îşkodra müşteki, bütün Kosova'nm San­
cakları müşteki, buna karşı elde iki menba vardır :
Bir Selanik Jandarma Mektebi, bir de İstanbul'daki
Jandarma Mektebi. («Anadolu müşteki değil mi?» se­
daları) Diğer kısımlar da müşteki, maksadım, onlar
da değildir demek manasına değil. Fakat Şahin Bey,
Rumeli'den, Yanya'dan bahsettikleri için söylüyorum,
hattâ şimdi oraya ilâve olunması lâzım gelen bir Sevyar Jandarma Taburu teşkilâtını da düşündük. Ve
bu Seyyar Jandarma Taburu için Meclisimizden tah­
sisat almayı da düşündük; fakat bu Jandarma Seyyar
Taburu teşkilâtını yapmak için oturduğumuz vakit,
yalnız istifade edeceğimiz zabit kadrosu, Küçük Za­
bit kadrosu olmak itibariyle Ordu menbaından istifa­
de etmeden meyus kaldık.
Onların da hakkı var.
Çünkü, onların da Küçük Z a b i t i az. Burada Encümen-i
Askerîde bulunan arkadaşlarımız var, onlar da söy­
lesinler. Onların da Küçük Z a b i t i az. Binaenaleyh ne
yaptım? O Seyyar Jandarma Taburu efradını birinci
bölüklere ilâve etmek suretiyle tertibat yaptık. Şimdi
8.500 içerisinde Yanya'ya ilâve olunacak efrad da var.
Sonra Şahin Bey, bendenizin icraatından şüpheleri
olduğundan bahsettiler.
MEHMET ŞAHİN BEY (Çamlık) — Kat'iyyen
öyle söylemedim.
HACI ÂDİL BEY (Devamla) — Şüphem var de­
diniz, bendeniz not ettim.
MEHMET ŞAHİN BEY (Çamlık) — Bendenizin
zat-ı samilerine kat'iyyen emniyetim var.
HACI ÂDİL BEY (Devamla) — İşde ciddiyet ol­
malı dediniz, buraya işaret ettim. Yarım kalacak bu­
yurdunuz. Bendeniz yarım bırakmamak için çalışaca­
ğım. Bendeniz bunu vaad olmak üzere söylemiyorum.
Çünkü hakkım yoktur. Zaten vazifemdir. Fakat bu­
nun heyeti umumiyyesi itibariyle imkânını, vesaitini
derpiş etmek lâzım gelir. Sonra dediler ki, ahali, Hü­
kümetin icraatında ciddiyet göremiyor. Hükümet cid­
C:1
dî bulunmalı ve ez'an cümle dediler, bir yoldan bah­
settiler, o yol Reşadiye yoludur ve turuk-u umumiyyeye dahildir.
ŞEFİK BEY (Hums) — Reşadiye değil efendim,
Parga Margıllç yoludur.
HACI ÂDİL BEY (Devamla) — Hayır efendim,
Reşadiye yolu. Bu yol, turuk-u umumiyyeye dahildir.
Her sene kumpanyaların yapacakları yollar, kilomet­
releri tâyin olunmak üzere cedvele dahildir. Bütçe
müzakere olunduğu zaman elbette Nazır, izahat vere­
cektir. İzahattan kaçtığım için söylemiyorum. Yalnız
şurasını söyleyeyim ki, bir Yanya - Reşadiye yolundan
evvel yapılacak yollar vardır, onu kemâl-i serbesti ile
söylerim ve fazla olarak da Yanya - Reşadiye yolu­
nun bu gün şimendifere raptı kemâl-i ciddiyetle taht-ı
karara alınmıştır. Bugün orada bir heyeti fenniyye
mevcuttur. Bunları da yalnız bir mülâhaza olmak
üzere söylüyorum, üst tarafını Nâzır-ı mahsus, Na­
fıa bütçesinde söylerler. Sonra, konak yarım kaldı bu­
yurdular. Evet, olabilir. Acaba Anadolu'da olsun,
Arabistan'da olsun, Rumeli'de olsun, kaç yerimizde
Hükümetimizi temsil edecek Hükümet Konakları var­
dır? Her yerde böyledir.
ARTIN BOŞGEZENYAN EFENDİ (Halep) —
Anadolu'da, Plükümet Konakları hanlardadır.
HACI ADİL BEY (Devamla) — Reşadiye'de ye­
di sekiz bin liralık bir Hükümet Konağı başlanmış
ve yarı kalmış, 32.500 lira kadar emakin-i emiriyye
tahsisatı yekünü hamilen Kosova'dan başladım, ya­
vaş yavaş yürüdüm, yarı yolda ellerim böğrümde kal­
dı. Bir yer yok ki, orada hükümet konağı yapmak
ıztırarında kendimi görmeyeyim.
Böyle olduğu halde, acaba oraya yapılsın da baş­
ka bir yere yapılmasın. Hayır efendim, öyle bir fikir­
le değil, şimdi yapayım, kalan Hükümet Konakları
yalnız Reşadiye Hükümet Konağı değil, bugün Tekfurdağında bilmem kaç bin lira ile sarfedilen -zanne­
derim 7 bin lira sarfedilmiş- bir Hükümet Konağı var.
Çatısı kurulmuş, duruyor. Efendilerim, Kozan'da
bir Hükümet Konağına tesadüf ettim, yalnız 300 lira
sarfiyle ikmali lazım gelen bu Hükümet Konağı,
üç seneden muattal bir haldedir. Bu emakin ve mebani-i emiriyyeye tahsis olunacak para bütçemizde ga­
yet az miktardadır. Fler tarafta da ihtiyaç fevkalade­
dir, bazan bu ihtiyac-ı fevkaladenin tesiriyle memurin-i idare bir parça tahsisat alalım ve keşf-i ev­
velini bir parça noksan yapalım da, sonra keşf-i sanisinde elbette biraz para vermeye Hükümeti mec­
bur ederiz diyorlar.
TBMM KUTUPHANESI
Download

Meclisi Mebusan İ : 28 25 Haziran 1328 (1912) C : 1 retle ve hangi