HSBC Satın alma Yöneticisi EndeksiTM 2014
Ambargo zamanı: 10:00 (ANKARA), 1 Ağustos 2014
HSBC Türkiye İmalat Sanayi PMI™
Temmuz ayında Türk imalat sektörü gerilemeye devam etti
Önemli bulgular:
• Yeni siparişler hızlanarak düşerken, PMI 63 ayın en düşük seviyesine geriledi
• Enflasyon baskıları azalmaya devam etti
• Zayıf bir hızla olsa da, istihdam büyümeye devam etti
HSBC PMITM anket verilerine göre, Türkiye imalat sektörü üçüncü
çeyreğin başında gerileme içinde kalmaya devam etti. Gelen yeni iş
seviyesi, neredeyse son üç yılın en yüksek hızında düşerek, fabrika
çıkışları, satın alma ve birikmiş işlerin azalmaya devam etmesine yol
açtı. Firmalar, istihdam seviyesini artırmaya devam etse de, iş yaratma
hızı zayıf seviyelerde gerçekleşti. Son anketten elde edilen bulgular,
hem girdi, hem de çıktı fiyatları daha yavaş bir şekilde artarken,
enflasyon baskılarının zayıflamaya devam ettiğine işaret etti.
HSBC Türkiye İmalat Satın Alma Yöneticileri Endeksi (PMI) başlığı,
imalat sanayisinin kaydettiği performansı sergilemek amacıyla
tasarlanmış tek rakamlı, bileşik performans göstergesidir. Bu veriler,
yeni siparişler, fabrika çıkışları, istihdam, tedarikçilerin teslim süresi
ve satın alma stokları gibi göstergelerden elde edilir. 50,0 değerinin
üzerinde ölçülen tüm rakamlar sektörde genel anlamda gelişime
işaret etmektedir.
PMI rakamının Temmuz ayında negatif bölgede kalmaya devam
etmesi, Türkiye mal üretim sektöründe genel olarak iş ortamının
kötüleşmeye devam ettiğinin göstergesi oldu. Dahası, başlık
rakamları, 48,8’den sıyrılarak 2009 yılının Nisan ayından bu yana
ölçülen en düşük seviye olan 48,5’e geriledi. Haziran ayında olduğu
gibi, PMI yeni siparişler, fabrika çıkışları ve satın alma stoklarından
olumsuz etkilendi.
Türk imalatçıların aldığı yeni siparişler, Temmuz ayına kadar geçen
üçüncü ayda da azaldı. Bu, son beş yılı aşkın bir süredir ölçülen en
uzun dizilim oldu ve son döneme ait düşüş, Ağustos 2011’den bu
yana ölçülen en yüksek hızda gerçekleşti. Bu durum, ay boyunca
yeni ihracat siparişleri hacminin daha yavaş bir şekilde düşmesine
rağmen meydana geldi.
Türkiye’de mal üretimi, 12 aylık büyüme döneminin ardından,
Temmuz ayı dâhil olmak üzere üst üste ikinci ayda da azaldı. Fabrika
çıkışlarının daralma hızı Haziran ayında ölçülen vasat hızdan önemli
bir ölçüde sapmadı.
Anket, yılın ikinci yarısının başlangıcında Türkiye imalat kapasitesinde
baskı yokluğunun sürmekte olduğunu vurguladı. Birikmiş işler, birbirini
takip eden beşinci ayda da azaldı ve bu azalma Ağustos 2013’ten bu
yana ölçülen en yüksek hızda meydana geldi.
Yeni işler azalırken, mal üreticileri üst üste iki ay boyunca satın
alma hacimlerini azalttılar. Daralma hızı Haziran ölçümlerine paralel
seyretti ve Aralık 2012’den bu yana girdi envanterlerinde meydana
gelen en hızlı düşüşte payı oldu.
Son anket verilerinden ortaya çıkarılan esas olumlu sonuç, imalatta
istihdamın artmaya devam ederek, Haziran 2009’da başlayan
dizilimin hâlâ sürmesi oldu. Bununla birlikte, istihdam yaratma hızı
Mayıs ve Haziran aylarında kaydedilen zayıf oranlara kıyasla önemli
bir değişiklik göstermedi.
Temmuz ayında da Türk imalat sektöründe enflasyon baskıları
dinmeye devam etti. Yılın başlangıcında yakaladığı 34 aylık rekor
seviyeden sıyrılan girdi fiyatları enflasyonunun hızı üst üste altıncı
ayda da ılımlılaşarak, Mayıs 2013’ten bu yana ölçülen en zayıf
seviyeye geriledi. Aynı şekilde, fabrika çıkışları enflasyonu da, son
altı ay içinde beşinci kez yavaşlayarak, marjinal bir hızda seyretti.
HSBC Türkiye Satın Alma Yöneticisi EndeksiTM (PMITM)
50 = bir önceki aya göre değişme yok
Artan büyüme oranı
60
55
50
HSBC Turkey Purchasing Managers’ Index
45
40
35
Artan daralma oranı
30
2005
2006
2007
2008
2009
2010
2011
2012
2013
2014
HSBC Türk Satın Alma Yöneticisi EndeksiTM (PMITM) imalat sektörüne genel bir bakış imkanı sağlayan bir bileşik göstergedir ve tüm ekonomi için yol gösterici
bir gösterge olarak kabul edilir. Gösterge değer mamul, yeni sipariş,istihdam, tedarikçi teslim süresi ve satın alınan mal stoku gibi farklı endekslerin bileşiminden
türetilmiştir. PMI değeri 50.0’ın altındaysa imalat sanayi daralmaktadır, üzerindeyse genişlemektedir. 50.0 değerinde ise bir değişiklik yoktur. 50.0 değerine göre sapma
ne kadar fazlaysa endeksteki değişme oranı o kadar büyüktür. Purchasing Managers’ IndexTM ve PMITM Markit Economics Limited şirketinin ticari markalarıdır veya bir
lisans anlaşması çerçevesinde kullanılmaktadır. HSBC yukarıda sözü edilen markaları lisanslı kullanmaktadır. Markit, Markit Group Limited şirketinin kayıtlı ticari markasıdır.
HSBC Türkiye İmalat Sanayi PMI™
Üretim Endeksi
S: Üretiminiz bir ay öncesine göre nasıl değişti?
50 = bir önceki aya göre değişme yok
Artan büyüme oranı
65
% Azaldı
60
% Arttı
55
50
45
40
35
30
25
20
2005
Artan daralma oranı
2006
2007
2008
2009
2010
2011
2012
2013
% Aynı
2014
Türk imalat üretimi, Temmuz ayına kadar geçen iki ay boyunca azaldı. Haziran ayından önce, fabrika çıkışları üst üste 12 ay boyunca artmıştı. Daralma,
Haziran ayında ölçülen ılımlı seviyeye yakın bir hızda gerçekleşti. Firmalar azalan üretim seviyesini, yeni iş alımının düşmesine bağladılar.
Yeni Siparişler Endeksi
S: Aldığınız toplam siparişlerin miktarı bir ay öncesine göre nasıl değişti?
50 = bir önceki aya göre değişme yok
Artan büyüme oranı
65
% Arttı
% Azaldı
60
55
50
45
40
35
30
25
20
2005
Artan daralma oranı
2006
2007
2008
2009
2010
2011
2012
2013
% Aynı
2014
Mevsimlik etkilerden arındırılmış Yeni Siparişler Endeksi, Temmuz ayına kadar geçen üç ay boyunca, herhangi bir değişilik olmadığına işaret eden
50, seviyesinin altında kalmayı sürdürerek, Türk mal üreticileri tarafından alınan işlerin gerilediğine işaret etti. Endeks, Şubat’tan bu yana sürekli
olarak düştü ve elde edilen son ölçümler, yeni işlerin Ağustos 2011’den bu yana en keskin şekilde düştüğüne işaret etti. Anekdotsal kanıtlara göre,
düşen yeni sipariş seviyesi, talebin azalmasına bağlandı.
Yeni İhracat Siparişleri Endeksi
S: Yurtdışından aldığınız siparişler bir ay öncesine göre nasıl değişti?
50 = bir önceki aya göre değişme yok
Artan büyüme oranı
% Azaldı
65
% Arttı
60
55
50
45
40
35
30
25
2005
Artan daralma oranı
2006
2007
2008
2009
2010
2011
2012
2013
% Aynı
2014
Türkiye mal üretim sektöründe yeni ihracat seviyesi, on aylık genişleme döneminin ardından, Temmuz ayı dâhil olmak üzere üst üste ikinci ayda da
azaldı. Bazı firmalar, yeni ihracattan gelen işlerin azalmasını, komşu ülkelerde hüküm süren istikrarsızlığa bağladılar. Bununla birlikte, son dönemde
daralma hızı yavaşlayarak marijinal bir seviyede seyretti.
Birikmiş işler Endeksi
S: Birikmiş sipariş miktarınız bir ay öncesine göre nasıl değişti?
Artan büyüme oranı
50 = bir önceki aya göre değişme yok
% Azaldı
60
% Arttı
55
50
45
40
35
30
2005
Artan daralma oranı
2006
2007
2008
2009
2010
2011
2012
2013
2014
% Aynı
Temmuz verileri, üst üste beşinci ayda da, Türk imalatçıların bekleyen iş hacminde daralma olduğunu gösterdi. Dahası, birikmiş işler Ağustos
2013’ten bu yana en yüksek hızla eritildi. Mevsimlik etkilerden arındırılmış Birikmiş Fiyatları Endeksi de, uzun vadeli trend seviyesi olan 47,7
değerinin altında seyretti. Firmalar, azalan birikmiş işler seviyesini genel olarak gelen yeni işlerin azlığına bağladılar.
All Intellectual Property Rights owned by Markit Economics Limited
2
1 Ağustos 2014
Nihai Ürün Stoku Endeksi
S: Nihai ürün stokunuz bir ay öncesine göre nasıl değişti?
50 = bir önceki aya göre değişme yok
Artan büyüme oranı
% Azaldı
55
% Arttı
50
45
40
35
2005
Artan daralma oranı
2006
2007
2008
2009
2010
2011
2012
2013
% Aynı
2014
Türk imalatçılar, Temmuz ayında genel olarak ellerinde bulundurdukları mamul mal stoklarını eritmeye devam ettiler. Bununla birlikte, düşüş marjinal
hızda gerçekleşti ve mevsimlik etkilerden arındırılmış Mamul Mal Stokları Endeksi, uzun vadeli anket ortalaması olan 48,5 seviyesinin üzerinde
kaldı. Stokların düştüğü durumlar ise, firmaların üretimi sınırlandırarak doğrudan stoklardan satış yapmayı tercih etmelerine bağlandı.
İstihdam Endeksi
S: Firmanızda çalışan sayısı bir ay öncesine göre nasıl değişti?
50 = bir önceki aya göre değişme yok
Artan büyüme oranı
60
% Azaldı
% Arttı
55
50
45
40
35
30
2005
Artan daralma oranı
2006
2007
2008
2009
2010
2011
2012
2013
% Aynı
2014
Türkiye’de imalat sektöründe istihdam Temmuz ayında da artmaya devam ederek, Haziran 2009’dan bu yana her ay iş yaratma trendini sürdürmüş
oldu. Firmalar, işe alımlardaki artışı, kapasiteye yatırıma ve yeni projelere bağladı. Buna rağmen, iş gücünde büyüme zayıf seviyelerde seyretti ve
mevsimsellikten arındırılmış İstihdam Endeksi, mevcut pozitif ölçüm dizilimi ortalamasının (53,4) altında seyretti.
Ürün Fiyatları Endeksi
S: Ürünlerinizin satış fiyatı bir ay öncesine göre nasıl değişti?
50 = bir önceki aya göre değişme yok
Artan büyüme oranı
% Azaldı
70
% Arttı
65
60
55
50
45
40
35
30
2005
Artan daralma oranı
2006
2007
2008
2009
2010
2011
2012
2013
% Aynı
2014
Türk imalatçıların uyguladığı nihai ürün fiyatları, Temmuz ayına kadar geçen yirmi üçüncü ayda da yükseldi. Bununla birlikte, enflasyon Haziran’dan bu
yana hız keserek, mevcut dizilimin en düşük seviyesine geriledi. Mevsimsellikten arındırılmış Nihai Ürün Fiyatları Endeksi, 35 ayın zirvesine ulaştığı
Ocak ayından bu yana, son altı ay içinde beşinci kez düştü. Fiyatların arttığı koşullarda, bu durum yükselen ham madde fiyatlarına bağlandı.
Girdi Fiyatları Endeksi
S: Satın aldığınız malların ortalama fiyatı bir ay öncesine göre nasıl değişti?
50 = bir önceki aya göre değişme yok
Artan büyüme oranı
% Azaldı
90
% Arttı
80
70
60
50
40
30
20
2005
Artan daralma oranı
2006
2007
2008
2009
2010
2011
2012
2013
% Aynı
2014
Haziran 2009’dan bu yana süregelen dizilim devam ederek, Türk mal üreticilerinde girdi fiyatları Temmuz ayında da arttı. Anekdotsal kanıtlar, maliyet
baskılarını, döviz kurlarına ve artan metal fiyatlarına bağladı. Enflasyon hızı genel anlamda birbirini takip eden altı ay boyunca ılımlılaşmaya devam
etse de, ılımlaşma Mayıs 2013’ten bu yana en zayıf seviyede gerçekleşti. Mevsimlik etkilerden arındırılmış Girdi Fiyatları Endeksi, uzun vadeli
ortalama değeri olan 63,1 seviyesinin çok altında seyretti.
3
1 Ağustos 2014
Tedarikçilerin Teslim Süresi Endeksi
S: Tedarikçilerinizin mal teslimi bir ay öncesine göre nasıl değişti?
Artan büyüme oranı
50 = bir önceki aya göre değişme yok
55
% Azaldı % Arttı
50
45
Artan daralma oranı
40
2005
2006
2007
2008
2009
2010
2011
2012
2013
% Aynı
2014
Temmuz ayında da, Türk imalat sektöründe tedarikçi performansı kötüleşmeye devam etti. Uzayan girdi teslimat süreleri için gösterilen sebepler
arasında, nakliyatta gecikmeler ve grevler yer aldı. Bununla birlikte, gecikme sürelerinde sadece mütevazı bir artış görüldü ve anket katılımcılarının
sadece %6’sı Haziran ayına kıyasla daha uzun süre gecikme yaşadıklarını rapor ettiler.
Mal Alım Miktarı Endeksi
S: Mal alımlarınız (ünite olarak) bir ay öncesine göre nasıl değişti?
50 = bir önceki aya göre değişme yok
Artan büyüme oranı
65
% Azaldı
60
% Arttı
55
50
45
40
35
30
25
20
2005
Artan daralma oranı
2006
2007
2008
2009
2010
2011
2012
2013
% Aynı
2014
Anket verileri, Türk mal üreticilerinin satın alma aktivitelerinin azalmaya devam ettiğine işaret etti. Mevsimlik etkilerden arındırılmış Satın Alma
Miktarları Endeksi 50,0 değerinin altında seyretmeye devam ederken, 62 ayın en düşük seviyesi olan Haziran değerine göre değişiklik göstermedi
ve ılımlı seviyelerde bir daralma gerçekleştiğine işaret etti. Firmalar, azalan satın alma seviyesini genel olarak gelen yeni işlerin azlığına ve piyasa
koşullarının durgunlaşmasına bağladılar.
Girdi Stoku Endeksi
S: Tedarik stokunuz bir ay öncesine göre nasıl değişti?
50 = bir önceki aya göre değişme yok
Artan büyüme oranı
55
% Azaldı
% Arttı
50
45
40
35
Artan daralma oranı
30
2005
2006
2007
2008
2009
2010
2011
2012
2013
2014
% Aynı
Türk imalat sektöründe üretim öncesi stoklar Temmuz ayına kadar geçen dört ay boyunca inişini sürdürdü. Dahası, son dönemde envanterlerin
tüketimi, Aralık 2012’den bu yana ölçülen en yüksek hızda ve uzun vadeli anket ortalamasından daha güçlü bir şekilde gerçekleşti. Firmalar, genel
olarak, azalan yeni sipariş seviyesine paralel olarak depo seviyelerinin de düştüğünü rapor ettiler.
Veri ve Sunum Yöntemiyle ilgili Notlar
Satın Alma Yönetici Endeksi imalat firmalarındaki yöneticilere aylık olarak gönderilen 400 endüstriyel şirketin anketlere verdikleri cevaplardan derlenen veriler üzerinden
hazırlanmaktadır. Türk GYH’sına olan endüstriyel katkısı baz alınarak ve coğrafi konumlara göre tabakalandırılmış olan panelin Türk imalat alt sektörlerinin gruplandırılmasında
Standart Sanayi Sınıflaması (SIC - Standard Industrial Classification) kullanılmıştır.
Anket cevapları ay ortasında toplanan verilere göre bir önceki ay ile karşılaştırıldığında görülen değişimleri yansıtmaktadır. Raporda tüm göstergeler için her bir cevabı verenlerin
yüzdesinin yanında. “arttı/daha iyi” cevabını verenlerle “azaldı/daha kötü cevabını verenler arasındaki net fark sunulmaktadır.
Yayılma endeksleri öncü bir gösterge niteliği taşımaktadır ve değişimin yönünü gösteren basit bir ölçüdür. Endeksin 50 değerinin üzerinde olması bu değişkende artış olduğunu.
50 değerinin altında olması düşüş olduğunu göstermektedir.
Satın Alma Yöneticisi (PMITM) bu raporda sunulan beş ayrı endeksin ağırlıklandırması yoluyla hesaplanan bileşik bir endekstir. Bu hesapta kullanılan ağırlıklar imtiyazlı Satın
Alma ve Tedarik Enstitüsü’nün İngiltere ekonomisiyle ilgili yaptığı araştırmasından türetilmiştir. Bu ağırlıklar şöyledir: Yeni Siparişler -0.3; Üretim -0.25; İstihdam -0.2; Tedarikçilerin
Teslim Süresi -0.15; Girdi Stoku – 0.1. Bu hesaplarda Tedarik Süresi Endeksi diğer endekslerle aynı yönde hareket edecek biçimde ters çevrilmiştir. Markit ilk yayım tarihinden
sonra anket temel verilerinde her hangi bir değişiklik yapmamaktadır ama mevsimlik etkilerden arındırılmış bilgiler zaman içinde revize edilebildiğinden, mevsimlik etkilerden
arındırılmış veri dizilimi bundan etkilenebilir.
Uyarı
HSBC Türkiye PMITM İmalat Sanayi Raporu fikri mülkiyet hakları Markit Economics Limited şirketine aittir veya bir lisans anlaşması çerçevesinde kullanılmaktadır. Önceden Markit’in izni alınmaksızın,
kopyalama, dağıtma veya yayınlama dahil ancak bunlarla sınırlı olmamak üzere, buradaki verilerin herhangi bir şekilde izinsiz kullanılması yasaktır. Buradaki içerik veya bilgiler (“veriler”), verilerdeki hatalar,
yanlışlıklar, ihmaller veya gecikmeler nedeniyle veya bunlarla ilgili olarak, veya buna dayanarak gerçekleştirilen eylemler nedeniyle Markit’in herhangi bir yükümlülüğü veya sorumluluğu bulunmamaktadır.
Markit, verilerin kullanılmasından kaynaklanan herhangi bir özel, arızi veya dolaylı kayıptan hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz. Purchasing Managers’ IndexTM ve PMITM Markit Economics Limited şirketinin
ticari markalarıdır veya bir lisans anlaşması çerçevesinde kullanılmaktadır. HSBC yukarıda sözü edilen markaları lisanslı kullanmaktadır. Markit, Markit Group Limited şirketinin kayıtlı ticari markasıdır.
All Intellectual Property Rights owned by Markit Economics Limited
4
Download

HSBC Turkey Manufacturing PMI report - Jul 2014