Rüzgar Enerji Santralleri Yatırım Deneyimleri
Kenan HAYFAVİ
Genel Müdür Yardımcısı
TÜREK Kasım 2014
1
İçerik
• Türkiye’de Rüzgar Enerjisi
• Lisanslama
• Teşvikler - Finansman
• Sonuç
2
Türkiye’de Enerji Talebi
Toplam Enerji Talebi (TWh)
300
250
200
150
100
50
175
190
198
194
210
229
242
245
133
141
150
161
2002
133
2003
141
2004
150
2005
161
2006
175
2007
190
2008
198
2009
194
2010
210
2011
229
2012
242
2013
245
6,2
5,3
9,4
8,4
6,9
4,7
0,7
-4,8
9,2
8,85
2,2
4,4
2
2,1
2,2
2,3
2,5
2,7
2,8
2,7
2,9
3,1
3,2
3,3
0
-50
Toplam Talep
GSYİH Büyümesi
Kişi Başına Talep [MWh]
Kaynaklar:
TEIAS İnternet Sitesi ve Deloitte
Türkiye’nin Enerji Kaynaklarına Göre Elektrik
Üretimi (2013)
42%
İthal Kaynaklar
Yerli Kaynaklar
58%
İhracat
İthalat
0
20000 40000 60000 80000 100000 120000 140000 160000
Kaynak: TEIAS İnternet Sitesi
Birim: GWh
Enerji Kaynaklarına Göre Türkiye’de Kurulu Gücü
Kurulu Güç
Toplam
İşletmedeki
(MW)
İçindeki Oranı Santral Sayısı
Doğalgaz
21,174.46
31.03%
231
Hidrolik
23,322.64
34.18%
502
Kömür
14,034.28
20.57%
30
Diğerleri
6,324.27
9.27%
193
Rüzgar
3,380.24
4.95%
85
Toplam
100.00%
1041
68,235.89
Kaynaklar
1 Eylül 2014 itibariyle
5
Enerji açısından RES’ler
RES’ler enerji açısından
•Yenilenibilir bir kaynak olması,
•Yakıt maliyetinin olmamaması,
•Kısa sürede devreye alınması,
•Düzenli bakım ile uzun yıllar sorunsuz üretim yapabilmesi,
•Çevre dostu olması,
•Enerjide dışa bağımlılığımızı azaltır.
•Ekim sonu itibariyle 2.676 MW yaklaşık 500 m USD lık gaz ithalat hacmini
düşürür.
6
Türkiye’de Rüzgar Enerjisi
Diğer
9,27%
Kömür
20,57%
Rüzgar
4,95%
Doğalgaz
31,03%
Hidrolik
34,18%
1 Eylül 2014 itibariyle
7
Türkiye RES Kurulu Gücünün Yıllara
Göre Dağılımı
8
Türkiye RES Kurulu Gücünün Yıllara
Göre Kümülatif Dağılımı
9
Avrupa RES Kurulu Gücü Sıralaması
Ülke
1 Almanya
2 İspanya
3
4
5
6
7
8
9
10
Birleşik
Krallık
İtalya
Fransa
Danimarka
Portekiz
İsveç
Polonya
Türkiye
2012 yılında
2012 Sonu
2013 yılında
2013 Sonu
(MW)
Toplam (MW)
(MW)
Toplam (MW)
2,297
30,989
3,238
33,730
1,110
22,784
175
22,959
2,064
8,649
1,883
10,531
1,239
814
220
155
846
880
506
8,118
7,623
4,162
4,529
3,582
2,496
2,312
444
631
657
196
724
894
646
8,551
8,254
4,772
4,724
4,470
3,390
2,956
10
Türkiye’deki Rüzgar Santralları
Toplam Potansiyel
8.000 MW ( Çok verimli)
40.000 MW (Verimli)
(130 milyar kWh/yıl)
Lisanslanan Kapasite
9.742 MW
Devreye Alınan Kapasite
3.424 MW
2023 Hedefi
20.000 MW
11
Yatırım Süreci
• Başvuru ve Yarışma
• Ön Lisans
• Lisanslama
• Yapım
• İşletme
12
Başvuru ve Yarışma
 Rüzgar Ölçümleri (son 3 yılda en az 1 yıl)
 Minimum şirket sermayesi
 Teminat Mektubu
 Şirket Ana Sözleşme Değişiklikleri
 EPDK’ya Başvuru
 EPDK’nın Değerlendirmesi
 YEGM Saha Uygunluğu
 TEİAŞ – Bağlantı Görüşü
 YARIŞMA (Katkı Payı / MW)
Ön Lisans Alınması
13
Ön Lisans Dönemi
1) Mülkiyet Hakkı
2) Ön Proje Onayı
3) Bağlantı Anlaşması
4) Radar ve Askeriye
5) ÇED
14
Lisans Süreci
 Lisans
 Finansman
 Yapım
15
RES Yatırımlarında Süreçler
Başvuru
Yarışma ve
Önlisans
İzinler
Finansman
Sözleşmeler
Yapım
Yıl
1
2
3
4
5
6
•Dolayısıyla bir RES yatırımının ortalama 1 yıl içinde yapımının tamamlanarak
ticari işletmeye geçmesi için başvurudan itibaren 6 yıllık bir süre gerekmektedir.
•Yatırımcılar, lisanslama ve izinler başta olmak üzere uzun ve meşakkatli bir
yolda yürümektedirler.
16
Yeni Kapasiteler
•TEİAŞ tarafından bugüne kadar rüzgar santralleri için tahsis
edilen toplam trafo merkezi kapasitesi 11.917 MW olup 2023
RES kurulu gücü hedefi için, kapasite artışı talepleri hesaba
katılmaksızın ilave 8.000 MW yeni kapasiteye ihtiyaç
duyulmaktadır.
•Bu ilave kapasitelerin zamanında açıklanması, projelerin
lisans müracatından ticari işletmeye geçişine kadar olan
süreçleri dikkate alındığında büyük önem taşımaktadır.
17
Teşvikler
•
•
•
•
•
•
•
Yatırımı Teşvik
Sistem Kullanım
Damga Vergisi
%1 Hazine payının alınmaması
Feed in Tariff
Yerli katkı payı
Orman İzinleri
Feed in
Tariff
¢/kWh
Yerli
Katkı
Payı
¢/kWh
Toplam
¢/kWh
Hidrolik
7.3
2.3
9.6
Rüzgar
7.3
3.7
11.0
Jeotermal
10.5
2.7
13.2
Biokütle +
Biogaz
13.3
5.6
18.9
Güneş (PV)
13.3
6.7
20.0
Güneş (CSP)
13.3
9.2
22.5
Yenilenebilir
Enerji
18
Tarife Garantisi Teşvikleri
• 2013 yılında,
– 3 RES, 7.3 USDcent/kWh
• 2014 yılında
– 21 RES, Ortalama 8,08 USDcent/kWh
• Dengesizlik maliyeti yok
Kurulu Güç (MW)
Tarife Garantisi
(USDcent/kWh)
Biokütle
7.30
7.78
8.10
8.58
8.70
9.30
10.50
13.30
150.83
Toplam
150.83
Hidrolik
Jeotermal
619.78
Rüzgar
149.20
260.10
46.00
308.90
62.20
768.98
260.10
46.00
308.90
62.20
8.80
227.82
150.83
826.40
1833.63
8.80
227.82
628.58
227.82
Toplam
Finansman
•
•
•
•
•
•
Bilanço / Proje Finansmanı
TR Yerli Banka – Proje Finansmanı
Yatırım Maliyeti
Kapasite Faktörü – P90 değeri
Sermaye borç oranı
TEİAŞ Katkı Payı Anlaşması
20
Sonuç
 2013 yılında 646 MW kurulu güç artışı.
Temmuz 2014 itibariyle kurulu güç 3424 MW olup, yıl
sonu itibariyle 3.5 GW’ı geçmesi beklenmektedir.
 2023 yılı için hedef 20.000 MW.
Her yıl için ortalama 1650 MW devreye alınması
gerekiyor.
2023 hedefi çok rahat ulaşabileceğimiz bir
hedef olmamakla birlikte gelişmekte olan
Türkiye, iyi rüzgar potansiyeliyle yatırımcılara,
bankalara ve üreticilere büyük fırsatlar
sunmaktadır.
21
Teşekkürler
22
Download

2 - TÜREK 2014