Araflt›rma | Research Article
Türk Aile Hek Derg 2006; 10(4): 151-155
Ayl›k Noretisteron Enantat-Estradiol Valerat
ile Klinik Deneyimler
CLINICAL EXPERIENCE WITH MONTHLY NORETHISTERONE ENANTHATE-ESTRADIOL VALERATE
E. Zeynep Tuzcular Vural1, Ifl›k Gönenç2, Vahide Merih Meriç2, Gültekin Köse3, Nurettin Aka4
Özet
Summary
Amaç: Bu çal›flmada Haydarpafla Numune E¤itim ve Araflt›rma
Hastanesi Aile Planlamas› Ünitesi’nde kontraseptif yöntem olarak
noretisteron enantat (NET-EN)/estradiol valerat (EV) tercih eden
kullan›c›lar›n sosyodemografik özellikleri, tercih nedenleri, görülen
yan etkiler ve yöntemi b›rakanlar›n b›rakma nedenleri araflt›r›lm›flt›r.
Objective: In this study we aimed to investigate the reasons of
Yöntem: Standart anket formu 135 NET-EN/EV kullan›c›s›na uygu-
land›. Anket 29 adet kapal› uçlu sorudan oluflmakta idi. Çal›flmaya dahil edilen olgular›n verileri Windows için SPSS-9.0 istatistik
program›nda x2 testi kullan›larak de¤erlendirildi.
Bulgular: NET-EN/EV uygulamas›n›n tercih edilmesinin en s›k ne-
deni güvenilir bir kontraseptif yöntem olmas›yd› (%47). NETEN/EV uygulamas›na ba¤l› en s›k görülen adet de¤iflikli¤i lekelenme (%27) idi. Lekelenme ayn› zamanda, %13 ile en s›k rastlanan
flikayet konusu ve yan etki idi. Çal›flmam›zda kontrasepsiyon yöntemi olarak NET-EN/ EV’ i tercih eden kullan›c›lar›n yöntemi terk
etme oran› %41, devam etme oran› %59 bulundu. En s›k karfl›lafl›lan yöntem b›rakma sebebi gebelik iste¤i idi (%39). Lekelenme
görülmesi ile yöntemi b›rakma aras›nda istatistiksel olarak anlaml› bir iliflki saptand› (p<0.05). Yeni bir kontraseptif yöntem seçenlerin en s›k tercih etti¤i yöntemler rahim içi araç (%7) ve kombine
oral kontaseptif (%3) idi. Yöntemi b›rakan ve yeniden bir gebelik
istemeyenlerin (%61) %6.7’si herhangi bir yöntem kullanm›yordu.
Sonuç: NET-EN/EV ülkemizde 9 y›ld›r kullan›lmaktad›r. NET-EN/EV
kullanma oranlar›n› artt›rmak için kullananlar yak›ndan izlenmeli
ve kullan›c›lara yo¤un dan›flmanl›k hizmeti sunulmal›d›r.
preference, sociodemographic features, side effects encountered
during use and reasons of discontinuation in women using
monthly norethisterone enanthate (NET-EN) /estradiol valerate
(EV) injections as a contraceptive method.
Methods: A standardized questionnaire was used to evaluate 135
women using NET-EN/EV. The questionnaire consisted of 29
closed-ended questions. The data collected was analyzed using
the x2 test using SPSS-9.0 for Windows statistics programme.
Results: The most frequent reason for preferring this method was
reliability (47%). The most common bleeding problem was spotting (27%). Spotting was also the most frequent complaint and
side effect (13%). The discontinuation rate for NET-EN/EV injections was 41% whereas the continuation rate was 59%. The most
common reason for discontinuation was planning to concieve
(39%). There was a positive correlation between spotting and discontinuing the method (p<0, 05). The discontinuers most frequently chose IUD’s (7%) and combined oral contraceptive pills
(3%) as new contraceptive methods. Sixty-one percent of the discontinuers did not want to concieve; however, 6.7% of these
women had not chosen a new method of contraception.
Conclusion: NET-EN/EV has been available in Turkey for the last 9
years. Women using monthly NET-EN/EV injections as a contraceptive should be followed closely and counseled thoroughly in
order to increase continuation rates.
Anahtar sözcükler: Noretisteron enantat, estradiol valerat, yan et-
Key words: Norethisterone enanthate, estradiol valerate, side
kiler.
effects.
1) Haydarpafla
Numune E¤itim ve Araflt›rma Hastanesi, Aile Planlamas› Ünitesi, Aile Hekimli¤i Uzman›, Doç. Dr.
Numune E¤itim ve Araflt›rma Hastanesi, Aile Planlamas› Ünitesi, Aile Hekimli¤i Uzman›
3) Haydarpafla Numune E¤itim ve Araflt›rma Hastanesi, Kad›n Hastal›klar› ve Do¤um Klini¤i fief Muavini, Kad›n Hastal›klar› ve Do¤um Uzman›
4) Haydarpafla Numune E¤itim ve Araflt›rma Hastanesi, Kad›n Hastal›klar› ve Do¤um Klini¤i fiefi, Kad›n Hastal›klar› ve Do¤um Uzman›
2) Haydarpafla
2006 © Yay›n haklar› Türkiye Aile Hekimli¤i Uzmanl›k Derne¤i (TAHUD)'a aittir. Her hakk› sakl›d›r. Deomed Medikal Medya taraf›ndan yay›mlanmaktad›r.
Copyright © 2006 Turkish Society of Family Practice. All rights reserved. Published by Deomed Medical Publishing, a division of Deomed Medical Media, Istanbul.
njekte edilen kontraseptifler uzun süreli, cerrahi sterilizasyon kadar etkili kontrasepsiyon sa¤lamalar›, hatal› kullan›m riskini en aza indirmeleri ve kullan›c›ya
özel olmalar› nedeniyle dünyan›n çeflitli bölgelerinde tercih
edilmektedirler.1
E
Sadece progesteron içeren enjektabllar›n yan› s›ra kombine preparatlar da mevcuttur. Dünya Sa¤l›k Örgütü taraf›ndan gelifltirilen ve ülkemizde 1996 y›l›nda Mesigyna ticari
ad› ile kullan›lmaya bafllanan noretisteron enantat/estradiol
valerat ((NET-EN/EV) kombinasyonunun ayda bir kez enjeksiyonunun etkili kontrasepsiyon ve iyi siklus kontrolü
sa¤lad›¤› bilinmektedir.2,3 Ayl›k enjekte edilen kontraseptiflerin, kombine oral kontraseptifler gibi kontrasepsiyon d›fl›
yararlar› da oldu¤u düflülmektedir.4
Bu çal›flmada Haydarpafla Numune E¤itim ve Araflt›rma
Hastanesi Aile Planlamas› Ünitesinde kontraseptif yöntem
olarak NET-EN/EV tercih etmifl olan kullan›c›lar›n sosyodemografik özellikleri, yöntemi tercih etme nedenleri, görülen yan etkiler ve yöntemi b›rakanlar›n b›rakma nedenleri
araflt›r›lm›flt›r.
Gereç ve Yöntem
Retrospektif olarak yürütülen bu çal›flmada Nisan 1998Nisan 2004 tarihleri aras›nda Haydarpafla Numune E¤itim
ve Araflt›rma Hastanesi Aile Planlamas› Ünitesi’de kontrasepsiyon yöntemi olarak NET-EN/EV enjeksiyonunu tercih
etmifl olan ve dosyas› bulunan 283 Mesigyna kullan›c›s›ndan telefonla ulafl›labilen ve çal›flmaya kat›lmay› kabul
eden 135 olgu çal›flmaya dahil edildi. Veri toplamak için
gerekli literatür taramas› sonras›nda toplam 29 kapal› uçlu
sorudan oluflan bir anket gelifltirildi. Standart anket formu
çal›flma hakk›nda bilgi verilip onam al›nd›ktan sonra telefonla ya da yüzyüze uygulanarak dolduruldu. Anketteki sorulardan 25-29. sorular sadece yöntemi b›rakanlara, di¤er
sorular ise her iki gruba da soruldu. Çal›flmaya dahil edilen
135 NET-EN/EV kullan›c›s›n›n verileri SPSS-9.0 istatistik
program›nda de¤erlendirildi. Verilerin analizinde x2 testi
uyguland›. x2 testinin uygulanabilmesi için frekans da¤›l›mlar›nda her bir aral›k için beklenen frekans›n >5 olmas›na
dikkat edildi ve buna uygun s›n›f aral›klar› tespit edildi.
Bulgular
Çal›flmaya dahil edilen 135 NET-EN/EV kullan›c›s›n›n
yafl ortalamas› 29.3±7.1 idi (aral›k 17 – 50). Kullan›c›lar›n
%73’ünü 21-36 yafllar› aras›ndaki kad›nlar oluflturmaktayd›; %58.5’u ortaokul ve üzeri bir ö¤renim düzeyine sahipti
ve sadece okur-yazar veya ilkokul mezunu olan, düflük ö¤renim seviyeli kiflilerin oran› sadece %15.6 düzeyinde idi;
%76’s› sosyal güvenceye sahipti. Kullan›c›lar›n %68’i ev
152
han›m›yd›, %59’u sigara kullan›yordu ve %17’sinin sosyal
çevresinde NET-EN/EV kullananlar vard›. Olgular›n
%64’ü art›k baflka çocuk sahibi olmak istemiyordu. Anket
dolduruldu¤unda olgular›n %59’u yönteme devam etmekte
idi, %41’i ise yöntemi b›rakm›flt›. Obstetrik öyküye bak›ld›¤›nda kullan›c›lar›n %25.2’si hiç do¤um yapmam›flt›,
%26.7’sinin 2 do¤umu vard›. %85.2’sinin hiç düflük yapmad›¤›, %42.2’sinin hiç yasal tahliye yapt›rmad›¤›,
%35.6’s›n›n ise 1 kez yasal tahliye yapt›rd›¤› saptand›. Kullan›c›lar›n NET-EN/EV öncesi son gebeliklerinin sonuçlan›fl flekilleri içinde en yayg›n olan› %57.6 ile yasal tahliyeydi. Bunun arkas›ndan %28.8 ile normal spontan do¤um
(NSD) gelmekte idi.
Kullan›c›lar›n %76.3’ü daha önce en az bir kontraseptif
yöntem kullanm›flt›. Enjeksiyona bafllamadan önce en s›k
kullan›lan yöntemler s›ras› ile rahim içi araç (R‹A) (%24.4)
ve geri çekme yöntemi (%21.5) idi. Herhangi bir do¤um
kontrol yöntemi kullanmayanlar›n oran› ise %23.7 idi. Kullan›c›lar›n %23.7’si ilk kontraseptif yöntem olarak NETEN/EV’i tercih etmiflti.
Herhangi bir yöntemi kullanan kad›nlar›n %56’s› bu
yöntemi 1 y›ldan daha fazla bir zamand›r kullanmakta olup,
geri kalan %44’ü ise daha k›sa bir süredir kullan›yordu.
Yöntemi b›rakan kad›nlar›n b›rakma sebepleri fiekil 1’de
görülmektedir.
Kullan›c›lar›n NET-EN/EV’i tercih etmelerinin en s›k
rastlanan nedeni (%46.7), güvenilir bir yöntem olmas› idi.
Sa¤l›k nedeniyle di¤er yöntemleri kullanamama (%22.2) ve
uygulama kolayl›¤› (%20.7), di¤er tercih nedenleri aras›nda
idi. Adet görmenin sürmesi ve adetten kesilmeye neden olmamas› nedeniyle kullananlar›n oran› ise %6.7 idi. Kullan›c›lar›n %62.2’sinin yönteme 1 y›l› aflk›n süreyle devam etti¤i, %37.8’sinin ise yöntemi 1 y›l dolmadan b›rakt›¤› görüldü.
NET-EN/EV kullan›m› s›ras›nda görülen adet de¤iflikliklerinin da¤›l›m› flekil 2’de gösterilmifltir. Kullan›c›lar›n
%61’inde normal adet düzeni devam ederken %7’sinde
amenore, %5’inde menometroraji görüldü.
NET-EN/EV kullananlar›n %59.3’ü flikayeti olmad›¤›n›
bildirdi. En s›k görülen flikayet lekelenme idi (%12.6), bunu s›ras› ile duygu-durumunda de¤ifliklik (%7.4), gö¤üslerde hassasiyet (%5.2), menometroraji (%5.2), bulant›-kusma
(%2.2) ve amenore (%2.2) izliyordu. Sadece birer kullan›c›
kilo art›fl›ndan ve bafla¤r›s›ndan (%0.7) yak›nd›. fiikayetleri
ile ilgili olarak kullan›c›lar›n %30.4’üne dan›flmanl›k hizmeti verildi¤i, %6.7’s›na adet düzensizlikleri nedeniyle ilaç
tedavisi önerildi¤i, %1.5’sine amenore nedeniyle gebelik
testi yap›ld›¤›, %2.2’sine flikayetleri nedeniyle di¤er kliniklerden konsültasyon istendi¤i görüldü.
| Tuzcular Vural EZ ve ark. | Ayl›k Noretisteron Enantat-Estradiol Valerat ‹le Klinik Deneyimler
40.0
35.0
30.0
%
25.0
20.0
15.0
10.0
5.0
Yok
Di¤er
Libidoyu etkilemesi
Sinirlilik
Gebelik iste¤i
Yöntem + gebelik
Kilo art›fl›
Menoraji ve metroraji
0
fiekil 1
Kullan›c›lar›n NET-EN/EV öncesi son kulland›klar› do¤um kontrol yöntemini b›rakma nedenlerine göre da¤›l›m›
Gebelik iste¤i en s›k gözlenen b›rakma nedeni idi
(%39.2). Bunu duygu-durum de¤iflikli¤i (%11.8), menometroraji (%7.8), lekelenme (%7.8), hekim randevusunu
kaç›rma (%7.8) ve gerek kalmamas› (%7.8) izliyordu. Olgular›n %5.9’si subjektif flikayetler, %3.9’u amenoreyi tolere edememe ve %2’si kilo art›fl› nedeniyle yöntemi b›rakm›flt›.
NET-EN/EV uygulamas›n› b›rakan kad›nlar›n %6.7’sinin R‹A, %3.0’ünün kombine oral kontraseptif (KOK),
%2.2’sinin kondom ve %2.2’sinin depo-medroksiprogeste-
ron asetat (DMPA) uygulamas›n› seçti¤i görüldü. Yöntemi
b›rakanlar›n %61’i yeni bir gebelik istememesine ra¤men,
sadece %6.7’si herhangi bir yöntem kullanm›yordu.
Kullan›c›lar›n yafl gruplar›, sosyal güvenceleri, çal›fl›p
çal›flmad›klar›, sistemik hastal›k varl›¤›, obstetrik öyküleri,
ilk gebelik yafllar›, NET-EN/EV öncesi kullan›lan do¤um
kontrolü yöntemi ve ö¤renim durumlar› ile yöntemi b›rakma ve devam etmeleri aras›nda istatistiksel olarak anlaml›
bir iliflki bulunamad› (p > 0.05).
amenore %7
menoraji ve metroraji
%5
lekelenme
(3 günden k›sa)
%16
normal adet
düzeni %61
lekelenme
(3 günden uzun)
%11
fiekil 2
NET-EN + EV kullan›m› s›ras›nda normal adet düzeni ve adet de¤iflikliklerinin da¤›l›m›
Türkiye Aile Hekimli¤i Dergisi | Turkish Journal of Family Practice | Cilt 10 | Say› 4 | 2006 |
153
fiikayet olarak belirtilmesine ra¤men menometroraji görülmesi veya duygu-durum de¤iflikli¤i yak›nmas› varl›¤› ile
kullan›c›lar›n yönteme devam› aras›nda istatistiksel olarak
anlaml› bir iliflki tespit edilemedi, (p > 0.05) ancak lekelenme görülmesi ile yöntemi b›rakma aras›nda istatistiksel olarak anlaml› bir iliflki saptand› (p < 0.05).
Tart›flma
Ayda bir enjekte edilen kontraseptifler tüm yafl gruplar›ndaki kad›nlar›n güvenle kullanabilece¤i bir aile planlamas› yöntemidir. NET-EN/EV’i en çok tercih edenler do¤urgan yafltaki kad›nlard›r.5 Çal›flmam›zda olgular›m›z›n
%73’ünü 21-36 yafl aras›ndaki kad›nlar oluflturuyordu. Yine Aile Planlamas› Ünitesi’mizde 2001 y›l›nda yap›lan bir
çal›flmada, di¤er bir enjektabl kontraseptif olan DMPA’› en
çok kullanan yafl grubu 30-35 yafl grubu olarak tespit edilmiflti.6 Kullan›c›lar›n e¤itim düzeylerinin oldukça düflük oldu¤u gözlenmifltir. Bu sonuçlar ülkemizde yap›lm›fl olan di¤er çal›flmalar›n sonuçlar›na benzerlik göstermektedir.6-8
Kullan›c›lar›m›z›n obstetrik öyküsü de ‹stanbul’da yap›lm›fl
olan di¤er çal›flmalarla benzerlik göstermekte idi.7,9
Nahal ve arkadafllar›n›n bir çal›flmas›nda NET-EN/EV
uygulamas›n› en s›k tercih nedeni uygulama kolayl›¤› olarak bulunmufltur.10 El Salvador’da yap›lan bir çal›flmada ayda bir enjekte edilen kontraseptiflerin tercih edilme nedenleri en s›k olarak s›ras›yla, etkinlik ve kullan›m kolayl›¤›
olarak ifade edilmifltir.11 Çal›flmam›zda bulunan sonuçlar,
NET-EN/EV’in güvenilir, etkili ve uygulanmas› kolay bir
yöntem olmas› nedeniyle tercih edildi¤ini gösteren literatür
ile uyumludur. Bassol ve arkadafllar›n›n çok merkezli çal›flmas›nda, 12 ay izlemden sonra Mesigyna’n›n s›f›r gebelik
oran› ile çok etkili bir kontraseptif oldu¤u gösterilmifltir.3
Yine DSÖ taraf›ndan yürütülen çok merkezli bir çal›flmada
baflar›s›zl›k oran› 100 kad›n y›l›nda 0.22 bulunmufltur.2 Çal›flmam›zda da kullan›c›larda hiç yöntem baflar›s›zl›¤› gözlenmemifltir.
NET-EN/EV’in enjekte edilen di¤er kontraseptiflere
benzer yan etkileri mevcuttur. En s›k görülen yan etki,
menstrüel de¤iflikliklerdir. Menstrüel de¤ifliklikler içinde en
s›k lekelenme bildirilmifltir. Kullan›m›n ilk 3 ay›nda düzensiz kanamalar ve lekelenmeler yayg›nd›r. Kullan›m süresinin uzamas›yla birlikte bu yak›nmalar›n s›kl›¤› ve süresi
azal›r.5 Çal›flmam›zda da en s›k dile getirilen flikayet lekelenme idi (%12.6). DSÖ’nün çal›flmalar›nda, kullan›c›larda
normal adet düzeni görülme s›kl›¤›, 3 ay kullan›m sonras›nda %47, 6 ay sonunda %63, 12 ay sonunda %68 olarak tespit edilmifltir.12 Ayn› çal›flmalarda, amenore görülme s›kl›¤›
3 ay kullan›m sonras›nda %0.2, bir y›l sonunda %2.0 bulunmufltur. Lekelenme görülme s›kl›¤› ise, 3 ay kullan›m son-
154
ras›nda %16.2, bir y›l sonunda %12.7 bulunmufltur. Çal›flmam›zda da kullan›c›lar›n %60.7’si normal adet düzeni bildirirken amenore, menometroraji ve lekelenme oranlar› s›ras› ile %6.7, %5.2 ve %27.4 olarak bulundu. Çal›flmam›zda, duygu-durumunda de¤ifliklik görülme s›kl›¤› %7.4 idi.
DSÖ’nün Cyclofem ve Mesigyna çal›flmas›nda, yak›nma
s›kl›¤› bak›m›ndan "sinirlilik" ikinci s›rada gözlenmifltir.2
DSÖ çal›flmas›nda, ayda bir kez enjekte edilen kontraseptifleri kullanan kad›nlar›n yaklafl›k %2’si bafla¤r›s› ve bafldönmesi bildirdi¤i halde, bunlar›n sadece yar›s› bu nedenlerden
dolay› yöntemi b›rakm›flt›r.2 Gö¤üslerde gerginlik ve hassasiyet, bulant›, bafla¤r›s› ve di¤er sübjektif flikayetler, bugüne kadar yap›lm›fl çal›flmalarda, klinik aç›dan önemli oranda gözlenmemifltir.2,3 Çal›flmam›zda da bu flikayetlerin oran›
literatür ile uyumludur.
Yöntem b›rakma oranlar› çeflitli çal›flmalarda %17.938.4 aras›nda de¤iflmektedir.3,13 Çal›flmam›zda kullan›c›lar›n›n %62’si yönteme bir y›ldan fazla süreyle devam etmifltir.
Kullan›c›lar›n %11.1’i ilk 3 ayda, %13.3’ü ikinci 3 ayda,
%13.3’ü kullan›m›n 6-12. aylar› aras›nda yöntemi terk etmifltir. Toplamda NET-EN/EV’i b›rakma oran› %41, devam
etme oran› %59 bulunmufltur. DSÖ’nün çal›flmas›nda adet
kanamas›ndaki de¤ifliklikler nedeniyle yöntemi b›rakanlar›n
s›kl›¤› %7 bulunmufl, kullan›c›lar›n sadece %2’si amenore
nedeniyle yöntemi b›rakm›flt›r.5 Çal›flmam›zda da duygudurum de¤iflikli¤i, menometroraji görülmesi amenore,
hekim randevusunu kaç›rma, sübjektif flikayetler görülmesi
ile yöntemi b›rakma ve devam etme aras›nda istatistiksel
olarak anlaml› iliflki tespit edilemedi, ancak lekelenme görülmesi ile yöntemi b›rakma aras›nda anlaml› bir iliflki saptand› (p<0.05).
Kombine ayl›k enjeksiyonlar›n kabul edilebilirli¤i ile ilgili çal›flmalarda yafl, kontraseptif özgeçmifl, enjektabl
ürünler hakk›nda bilgi sahibi olma, eflin tavr› ve baflkalar›n›n bu yöntemden memnun olduklar›n› bilmek gibi faktörlerin devam üzerinde olumlu etkileri oldu¤u, yöntemden
memnun kalanlar›n yan etkilere karfl› da daha toleransl› oldu¤u gösterilmifltir.10,14,15 Bir kontrasepsiyon yönteminin kabul edilebilirli¤inin yaln›zca yöntemin ve hizmet veren kurumlar›n özelliklerine de¤il, bir çok faktöre ba¤l› oldu¤u,
ayn› zamanda o ülke ile ilgili sosyo-demografik ve ekonomik yap›dan etkilendi¤i bilinmektedir.4 M›s›r’da yap›lan bir
çal›flmada, en s›k rastlanan yöntemi b›rakma nedeninin, kullan›c›n›n eflinin yöntemi desteklememesi ya da kabul etmemesi oldu¤u görülmüfltür.10 Bizim çal›flmam›zda ise eflinin
yöntemi desteklememesi nedeniyle yöntemi b›rakt›¤›n› ifade eden kullan›c›ya rastlanmam›flt›r. Kad›nlar›n bir yöntemi
b›rakmalar›na iliflkin belirttikleri nedenler, her zaman gerçek nedenler olmayabilir. Baz› kad›nlar kiflisel nedenlerden
| Tuzcular Vural EZ ve ark. | Ayl›k Noretisteron Enantat-Estradiol Valerat ‹le Klinik Deneyimler
dolay› b›rakmak isteyip hizmet sunan kiflilerin bu nedeni
kabul etmeyeceklerinden korkarak, gerçek neden yerine
sa¤l›kla ilgili bir neden söyleyebilir ya da pek çok yan etkiden rahats›z olduklar› zaman bile hizmet sunanlara sadece
en büyük fark› yaratan rahats›zl›¤› söyleyebilirler.5
Kad›nlar›n yan etkilere, özellikle adet kanamas›ndaki
düzensizliklere karfl› tutumlar› çeflitlidir ve karmafl›kt›r.16
Adet kanamas› s›ras›nda cinsel iliflkide bulunamayan pek
çok kad›n için düzensiz kanamalar rahats›zl›k yarat›r.17
Müslüman kad›nlarda kanama s›ras›nda ibadet etmek ya da
cinsel iliflkide bulunmak uygun olmad›¤› için menstrüel düzensizlikler ve özellikle uzun süren lekelenme yöntemi b›rakmaya sebep olabilir. Amenore, baz› kad›nlar›n gebe olduklar›n› ya da ayl›k kanamalar›n› ortadan kald›racak kadar
güçlü bir ilac›n sa¤l›klar›na zararl› olabilece¤ini düflünmelerine sebep olabilir.16 Bu nedenle kullan›c›lara yöntem seçimi öncesinde, bilinçli seçim ve bilinçli kullan›m sa¤lamak
üzere dan›flmanl›k verilmesi, yönteme ba¤l› oluflabilecek
yan etkilerin detayl› olarak anlat›lmas›, kullan›c› uyumunu
artt›rmaktad›r.
Sonuç
Ayda bir enjekte edilen kontraseptifler, yüksek etkinli¤i,
uygulama kolayl›¤›, k›sa sürede geri dönüfllü oluflu ve normal menstrüel siklusu sa¤lamas› sebebiyle dünyan›n çeflitli
bölgelerindeki kad›nlar taraf›ndan tercih edilmektedir.
NET-EN/EV 9 y›ld›r ülkemizde kullan›lmaktad›r. NETEN/EV yöntem kullanma oranlar›n› artt›rmak için kullanan
kad›nlar yak›ndan takip edilmeli ve kullan›c›lara yo¤un dan›flmanl›k hizmeti sunulmal›d›r.
Kaynaklar
1.
Kaunitz A.M. Injectable contraception, new and existing options. Obstet
Gynecol Clin North Am 2000; 27(4): 741-79.
2.
World Health Organization (WHO). Task Force on Long-acting Systemic
Agents for Fertility Regulation: A multicentered phase III comparative study
of two hormonal contraceptive preparations given once-a-month by intramuscular injection: I. Contraceptive efficacy and side effects. Contraception
1988; 37(1): 1-20
3.
Bassol S, Cravioto MC, Durand M, Bailon R. Mesigyna once-a-month
combined injectable contraceptive: experience in Latin America.
Contraception 2000; 61(5): 309-16.
4.
Newton JR, D’arcangues C, Hall PE. Combined injectable contraceptives.
J of Obstet and Gynaecol 1994; 14(1): 1-27.
5.
Lande RE. " New Era for Injectables ", Population Reports, Johns Hopkins
University, Population Information Program, Center for Communication
Programs 1995; Vol XXIII (2): 1-31.
6.
Ça¤layan AO. Haydarpafla Numune E¤itim ve Araflt›rma Hastanesi Kad›n
Hastal›klar› ve Do¤um Klini¤i Aile Planlamas› Ünitesi’nde DMPA
kullan›m›na ba¤l› yan etki profili ve dan›flmanl›¤›n yönteme devam etme ve
terk etme üzerine etkisi. Uzmanl›k tezi. ‹stanbul, 2001.
7.
T.C. Sa¤l›k Bakanl›¤› Ana ve Çocuk Sa¤l›¤› Aile Planlamas› Genel
Müdürlü¤ü, Hacettepe Üniversitesi Nüfus Etütleri Enstitüsü DHS Macro
International Inc. Nüfus ve Sa¤l›k Araflt›rmas› 1998.
8.
Say L, Ortayl› N, Nalbant H. Women’s acceptance of an injectable progestin-only contraceptive in a free-choice environment in Turkey. The Eur J
Contracept Reprod Hum Carp 2000; 5: (1) 68-70.
9.
Özmen ÖS. Ümraniye Merkez Sa¤l›k Oca¤› ve Dudullu Sa¤l›k Oca¤›’nda
enjektabl kontraseptiflerden DMPA ile ilgili bir çal›flma. Doktora tezi. ‹stanbul, 2000.
10. Nahal NE, Hassan EO, Houssinie ME. Acceptability of once-a-month
injectable contraceptives Cyclofem and Mesigyna: Focus group discussion
Contraception 1999; 59(6): 369-75.
11. De Aguilar MA, Altamirano L, Leon DA. Current status of injectable hormonal contraception, with special reference to the monthly method. Adv
Contracept 1997; 13(4): 405-17.
12. World Health Organization (WHO). Facts about once-a-month injectable
contraceptives: Memorandum from a WHO meeting. Bull World Health
Organ 1993; 71(6): 677-89.
13. Hassan EO, El-Nahal N, El-Hussinie M. Once-a-month contraceptives,
Cyclofem and Mesigyna, in Egypt. Efficacy, causes of discontinuation, and
side effects. Contraception 1999; 60(2):87-92.
14. Folch-Lyon E, Trost JF. Conducting focus group sessions. Stud Fam Plann
1981; 12:443-9.
15. Hassan EO, El-Nahal N, El-Husseini M. Acceptibility of once-a-month
injectable contraceptives Cyclofem and Mesigyna in Egypt. Contraception
1994; 49:455-68.
16. Hardon AP. The needs of women versus the interests of family planning personnel, policy makers and researchers: Conflicting views on safety and acceptibility of contraceptives. Social Science and Medicine 1992; 35(6): 753-6.
17. World Health Organization (WHO). A cross-cultural study of menstruation: Implications for contraceptive development and use. Stud Fam Plann
1981; 12(1): 3-16.
Gelifl tarihi: 07.05.2006
Kabul tarihi: 01.08.2006
‹letiflim adresi:
Doç. Dr. E. Zeynep Tuzcular Vural
Emin Bey sok. Badem Sitesi
A-2 Blok D:1 Ac›badem /‹STANBUL 81020
Tel: (0216) 326 03 39 (Ev) (0532) 364 47 66
e-posta: [email protected]
Türkiye Aile Hekimli¤i Dergisi | Turkish Journal of Family Practice | Cilt 10 | Say› 4 | 2006 |
155
Download

PDF Download - Türkiye Aile Hekimliği Dergisi