5. TRIZ
„ Morfolojik
Yaratıcı Düşünme
Teknikleri
II
analizin sıra dışı bir
biçimidir.
„ Bu metot etkin ve yaratıcı bir
şekilde problem çözme ile ilgilidir.
Öğr. Grv.
Grv. M. Volkan Türker
2
Genrikh Saulovich Altshuller
“TRIZ” bir akronimdir
d. 1926 Taşkent, Özbekistan,
ö. 1998 Petrozavodsk, Rusya.
Rusça “Theoria Resheneyva
Isobretatelskehuh Zadach” orijinal
isminin baş harflerinden oluşur.
„ İngilizce’ye “Theory of Inventive
Problem Solving” olarak çevrilen
metodu,
„ Türkçe’de “Yenilikçi Problem Çözme
Teorisi” olarak tanımlayabiliriz.
„
Rus mühendis, biliminsanı, gazeteci
ve yazar.
3
1946 yılında Sovyetler Birliğinde bu metodu
geliştirmeye başlamasına rağmen, yönetimle arasının
iyi olmaması nedeniyle ancak 80’li yıllarda,
“Perestroika”(yeniden yapılanma)’dan sonra yaptığı
girişimlerle yaygın kullanılan bir metot olmasını
sağlayabilmiştir.
4
TRIZ “Yenilikçi Problem
Çözme Teorisi”
BF, Morfolojik A. ve TRIZ
tekniklerinin kıyaslanması
„
„
„
Diyalektik materyalizm ilkeleri üzerine
inş
inşa edilmiş
edilmiştir;
Her sistemin iç
tlar mü
içinde karşı
karşıtlar
mücadele
halindedir, sistem geliş
geliştikç
tikçe çeliş
elişkiler de
çöz
çözüme kavuş
kavuşur.
Altshuller’
Altshuller’e göre, yaratı
yaratıcılık denemedenemeyanı
yanılma iş
işi olmaktan çıkarı
karılıp daha
sistemli bir hale getirilebilir.
5
Altshuller’e göre…
„
6
„
Yaratı
Yaratıcılık gerektiren problemleri çözerek
çözerek
yaş
yaşayan mucitler, muhtemelen fakirlik
içinde ölmü
lmüşlerdir. Bu durum hiç
hiç de
şaşırt
şırtııcı değ
değildir. Deneme - yanı
yanılma
yöntemi problemin kı
kısa sü
sürede çöz
çözüleceğ
leceğini
garanti etmez.
7
Nası
Nasıl ki bir ressam, üzerinde çalış
alışttığı
resmin ne zaman biteceğ
biteceğini biliyorsa, bir
yazar da yazdığı
yazdığı romanı
romanın ne kadar
süreceğ
ğ
ini
gayet
iyi
bilir.
rece
8
„
TRIZ tahminden çok, eldeki
verilerin değerlendirilmesidir.
Ancak deneme - yanı
yanılma yö
yöntemini
kullanan bir mucidin problemi ne zaman
çözebilece
ğini sö
çözebileceğ
söylemesi olanaksı
olanaksızdı
zdır.
Çöz
Çözüm belki bugü
bugün ortaya çıkar, belki de
ömür boyu bulunmayabilir.
G. S. Altshuller,
Altshuller, 1956.
Temel Bulgular
Patentler
Patentler
Yaratıcı problem çözümleri,
tüm mühendislik
problemlerinde
olduğu gibi sınıflandırılabilir,
kodlanabilir ve
metodolojik olarak izlenebilir.
Yaratıcı Patentler
* 2,500,000 patentin
patentin
ortak özellikleri
9
TRIZ’in Genel Sorun Çözme Modeli
10
TRIZ’in kullanım yerleri
„
„
„
11
TRIZ, önceleri mü
mühendislik problemlerinin
çöz
çözümünde uygulama alanı
alanı buldu.
Son yı
yıllarda ise bu teori; ulaş
ulaştırma,
haberleş
haberleşme, biliş
bilişim ve eğ
eğitim gibi alanlarda
da iyi sonuç
sonuç verebiliyor.
Tasarı
Tasarım güç
güçllüklerinin yenilmesini amaç
amaçlayan
TRIZ, küçü
k bü
küçük
büyük her iş
işyerinde
uygulanabiliyor.
12
„
„
„
Bir KOBİ
KOBİ'de bu yö
yöntemin bir ekip tarafı
tarafından
uygulanması
uygulanması, patent alacak değ
değerde
buluş
ş
ları
ı
n
yapı
ı
lması
ı
na,
ü
r
ü
nlerin
bulu lar yap lmas
farklı
farklılaş
laştırılması
lmasına ve yeni bir ürünün
geliş
geliştirmesine imkan verebiliyor.
TRIZ'de bütünsel ve kapsamlı
m
kapsamlı bir yaklaşı
yaklaşım
uygulandığı
uygulandığı için, çöz
çözümlerin uygulanabilirlik
düzeyi daha yü
ü
ksek
oluyor.
y
Bu bakış
bakış açısı, örneğ
rneğin bir kimya
mühendisinin olaya yalnı
yalnız kendi mesleki
birikimi aç
açısından bakması
bakmasını önlü
nlüyor.
13
„
„
„
„
„
TRIZ, baş
başarı
arısızlı
zlıklardan ders çıkarmayı
karmayı ve
öğrenmeyi kolaylaş
kolaylaştırır.
Yöntemin somut olması
olması ve adı
adım adı
adım
uygulanması
uygulanması, aceleci kararlarla mevcut
düzenin bozulması
bozulmasını önler.
Deneme - yanı
yanılmanı
lmanın ortaya çıkardığı
kardığı kaynak
ve zaman kaybı
kaybı TRIZ’
TRIZ’de daha azdı
azdır.
TRIZ'i sürekli olarak geliş
geliştirmek ve ekleme
yapmak da mü
mümkü
mkündü
ndür.
TRIZ ile mucit olmayı
olmayı öğrenmek belki çok
uzun zaman alabilir ama şirketin yeniden
yapı
yapılanması
lanması ile mevcut ürünlerin geliş
geliştirilmesi,
şirketin performansı
performansını ve kazancı
kazancını bir şekilde
15
yükseltebilir.
KOBİ'lere yararları;
„
„
„
„
Bir metodoloji ve model tabanlı
tabanlı yönetim
tekniğ
k iş
tekniği olarak TRIZ, en küçü
küçük
işletmelerde
dahi kullanı
kullanılabilir.
Bu yö
yöntemin KOBİ
KOBİ'lere yararları
yararları şöyle
sıralanabilir;
TRIZ ile şirkete özel ve spesifik çöz
çözümlere
ulaş
ulaşmak mü
mümkü
mkün olduğ
olduğu iç
için, uygulama
sırası
rasındaki problemler asgariye iner.
TRIZ' deki çöz
çözüm zenginliğ
zenginliği ve bunları
bunların
tümünü bir arada gö
görme imkanı
imkanı karar almayı
almayı
14
hızlandı
zlandırır.
TRIZ’in kapsamı
TRIZ TEORİSİ
1. Yaratıcılık Seviyeleri
2. Mükemmellik
TRIZ ARAÇLARI
1. Çelişkiler ve Çelişki
Matrisi
2. 40 Temel Prensip
16
TRIZ TEORİ
TEORİSİ
Patentlerdeki Yaratı
Yaratıcılık Seviyeleri
TRIZ TEORİ
TEORİSİ
Patentlerdeki Yaratı
Yaratıcılık Seviyeleri
Yaratıcılık Seviyesi Artışı
„
Seviye 1: Çok basit çözümler
% 30
Seviye 2: Mevcut sistemde iyileş
iyileştirme
% 45
Seviye 3: Mevcut sistemde yenilik
% 20
Seviye 4: Mevcut sistemden bağı
msıız
bağıms
geliş
geliştirme
%4
Seviye 5: Buluş
Buluş
%1
„
„
17
Tüm patentlerin %75’
%75’i aslı
aslında ürün veya sistem
parametrelerinde yapı
k değ
yapılan küçü
küçük
değişikliklerden
oluş
oluşmaktadı
maktadır.
%20’
%20’lik önemli patentler, problem çöz
çözümünde
var olan teknik Çeliş
elişkilerin çöz
çözülmesi veya baş
başka
bir teknolojik alanda kullanı
kullanılan tekniğ
tekniğin, baş
başka
alanlardaki sistemlere uyarlanması
uyarlanması ile
geliş
geliştirilmiş
tirilmiştir.
Sadece %5 gibi bir azı
azınlı
nlık, ürün ve sistemlerde
yapı
yapılan radikal değ
değişiklikler veya bilimsel
yaklaşı
mlarıın uygulamaya konulması
yaklaşımlar
konulması ile
18
geliş
geliştirilebilmiş
tirilebilmiştir.
TRIZ TEORİSİ - Mükemmellik
„
„
„
TRIZ TEORİSİ - Mükemmellik
Bir mü
mühendislik sistemi mükemmellik
seviyesinin arttı
arttırılması
lması ile geliş
geliştirilir.
Sistemin kusursuzluğ
kusursuzluğu o sistemi oluş
oluşturan
bölümlerin faydalı
), zararlı
faydalı etkilerinin (Ui
(Ui),
zararlı
etkilerine (Uj
(Uj)) oranı
oranı ile hesaplanı
hesaplanır.
Mükemmellik Seviyesi = Ui / Uj
„
„
Faydalı
masıına değ
Faydalı etkiler sistemin çalış
alışmas
değerli
katkı
katkılar sağ
sağlayan etkilerin toplamı
toplamını, zararlı
zararlı
etkiler ise, sistem maliyeti, alanı
alanı, enerji
tüketimi, zararlı
zararlı atı
atıkları
kları.. gibi etkileri iç
içerir.
„
19
Bu oranla elde edilen sonuca; “Ideal Final
Result (IFR)”
(IFR)” denir. Orantı
Orantının sonsuza ulaş
ulaştığı
yerde (Uj
=0), ortada olmayan bir makinenin,
(Uj=0),
tüm fonksiyonları
fonksiyonlarını yerine getirmesi durumuna
ulaşı
lmaktadıır.
ulaşılmaktad
Bir diğ
diğer deyiş
deyişle; ideal sistem hiç
hiç yer
kaplamaz, hiç
ığı olmaz, iş
hiç ağırl
ğırlığı
işgücü
gerektirmez, bakı
bakım gerektirmez, vb.
İdeal sistem hiç
hiçbir zarar, istenmeyen yan etki
vb. oluş
oluşmaksı
maksızın fayda sağ
sağlar.
20
TRIZ TEORİSİ - Mükemmellik
„
IFR iç
için örnek olarak otomobil ve çevre kirliliğ
kirliliği
iliş
ilişkisi gö
gösterilebilir. Otomobil faydalı
faydalı bir araç
araçtır,
çevre kirliliğ
kirliliği ise zararlı
zararlı. “Otomobilden sağ
sağlanan
fayda arttı
arttırılırken çevreye olan zararı
zararı da
azaltı
azaltılmalı
lmalıdır”.
Hibrit (Hybrid) motorlu
otomobiller
22
21
TRIZ ARAÇ
ARAÇLARI - Çeliş
elişki Parametreleri
TRIZ ARAÇ
ARAÇLARI
Çeliş
elişki Kavramı
Kavramı
İyi
1 Hareketli Parçanın Ağırlığı
Parametre Parametre
A
B
Parametre Parametre
A
B
22 Enerji Kaybı
3 Hareketli Parçanın Boyu
23 Malzeme Kaybı
4 Duran Parçanın Boyu
24 Bilgi Kaybı
5 Hareketli Parçanın Alanı
25 Zaman Kaybı
6 Duran Parçanın Ağırlığı
26 Malzeme Miktarı
7 Hareketli Parçanın Hacmi
27 Güvenilirlik
8 Duran Parçanın Hacmi
28 Ölçümün Doğruluğu
9 Hız
???
10 Kuvvet
Kötü
Tasarı
Tasarım problemlerinin çöz
çözümünde ve geliş
geliştirilmesinde
çeliş
elişkiye neden olan 39 farklı
farklı parametre belirlenmiş
belirlenmiştir. Bu
parametrelerin, tü
tüm ikili kombinasyonları
kombinasyonlarına gö
göre, çöz
çözüm
aşaması
amasında kullanı
kullanılabilecek 39*39 Çeliş
elişki matrisi
oluş
oluşturulmuş
turulmuştur.
23
21 Güç
2 Duran Parçanın Ağırlığı
29 Üretim Doğruluğu
30 Dışarıdan Gelen Zararlı Etki
11 Basınç
31 Malzemeden Kaynaklanan Zararlı Etki
12 Şekil
32 Üretim Kolaylığı
13 Kompozisyonun Dayanıklılığı
33 Operasyon Kolaylığı
14 Dayanım
34 Tamit Kolaylığı
15 Hareket Zamanı
35 Çok Yönlülük
16 Duraklama Zamanı
36 Komponent Karmaşıklığı
17 Sıcaklık
37 Tespit Etme ve Ölçme Zorluğu
18 Aydınlatma
38 Otomosyon Seviyesi
19 Hareketli Parçanın Enerjisi
39 Verimlilik
20 Duran Parçanın Enerjisi
24
TRIZ ARAÇ
ARAÇLARI - 40 Temel Prensip
TRIZ ARAÇLARI
40 Temel Prensip
„
„
„
Tasarı
Tasarım problemlerinin çöz
çözümünde, geç
geçmiş
mişte
tecrü
lmasıı ve bunları
tecrübe edilen bilgilere ulaşı
ulaşılmas
bunların,
tasarı
tasarım problemlerinin giderilmesinde
kullanı
kullanılması
lması yaratı
yaratıcı problem çözme
çözme
kabiliyetinin arttı
arttırılabilmesine olanak
sağ
sağlamaktadı
lamaktadır.
2,500,000 Mü
Mühendislik patentinin incelenmesi
sonucu, dü
dünyadaki tü
tüm mü
mühendislik
sistemlerinde gö
görülen çeliş
elişkilerin, tasarı
tasarım
sorunları
sorunlarının, 40 temel prensibin uygulanması
uygulanması
ile çöz
çözülebildiğ
lebildiği tespit edilmiş
edilmiştir.
Mevcut TRIZ yazı
yazılımları
mlarının temelini 40 temel
25
prensip oluş
oluşturmaktadı
turmaktadır.
TRIZ ARAÇ
(Örnek)
ARAÇLARI
40 Temel Prensip – 1: Bö
Bölümleme
1. Bölümleme
2. Ayırma
3. Kısmi kalite
4. Asimetri
5. Kombinasyon / Entegrasyon
6. Evrensellik
7. Yuvalama
8. Karşı ağırlık
9. Öncü karşıt eylem
10. Öncü eylem
11. Öncü önlem
12. Eşit potansiyel
13. Ters eylem
14. Yuvarlama
15. Dinamiklik
16. Kısmi fazlalık
17. Yeniden boyutlama
18. Mekanik titreşim
19. Yararlı bir eylemin sürekliliği
20. Hızlı hareket
21. Çevrimsel eylem
22. Zararı faydaya çevirme
23. Geri Besleme
24. Aracılık
25. Self-servis
26. Kopyalama
27. Pahalı dayanıklı yerine ucuz dayanıksız cisim kullanma
28. Mekanik sistemin yerine koyma
29. İnce film veya zar
30. Gözenekli malzeme
31. Pnömatik ya da hidrolik yapılar kullanma
32. Renk değiştirme
33. Homojenlik
34. Atılan veya değiştirilen parçalar
35. Fiziksel veya kimyasal durum değişikliği
36. Faz dönüşümü
37. Isıl genleşme
38. Güçlü okside ediciler kullanma
39. Durağan çevre
40. Kompozit malzeme
26
Buğday bitlerinin vücut sıcaklığını nasıl ölçebiliriz?
1. Nesneyi birbirinden bağı
msıız parç
bağıms
parçalara bölümle,
mle,
2. Nesneyi parç
parçalı
alı yapı
yapıda tasarla,
tasarla,
3. Parç
Parçadaki bö
bölümleme sayı
sayısını arttı
arttır.
27
28
Benzer nesneleri tek bir sistemde birleştirin!
Bir metre çapında, iki metre yüksekliğinde cam filtre siparişi !
29
Sistemi parçalarına ayır ve birleştir !
30
Dokuz adımda TRIZ
„
1.
2.
31
TRIZ yö
yönteminin başlıca aşamalarını şöyle
özetlemek mü
mümkü
mkündü
ndür:
Problemin analizi:
analizi: Bu aş
aşamada
üretimdeki sorunlar veya amaç
amaçlanan yeni
ürünün önündeki engeller kapsamlı
kapsamlı olarak
analiz edilmelidir.
Modelin analizi:
analizi: İkinci aş
aşamada, TRIZ'in
parametreleri ve ilkeleri dikkate alı
alınarak
problemin analitik bir modeli oluş
oluşturulur.
Bu modelin incelenmesi ile problemin
çöz
çözümü için gerekli ip uç
uçları
larına ve adı
adımlara
ulaşı
ulaşıllır.
32
3.
4.
5.
İdeal çöz
çözümün formü
formülasyonu:
lasyonu: Amaç
Amaçlanan en
mükemmel çöz
çözümün unsurları
unsurları yine bir model
çerç
erçevesinde analiz edilir. Problem modeli ile
çöz
laş
ştırıldığı
nda, hangi konularda
çözüm modeli karşı
karşıla
ldığında,
neler yapı
yapılması
lması gerektiğ
gerektiği netleş
netleşir.
Madde ve alan kaynakları
kaynaklarının taranması
taranması:
Dördü
rdüncü
ncü aşamada, amaç
amaçlanan çöz
çözüm veya buluş
buluşa
ışık
ışık tutacak tü
tüm bilimsel kaynaklar taranı
taranır. Bu
tarama sayesinde, amaç
amaçlanan buluş
buluşun teknolojinin
evrim iç
içindeki yeri belirlenir.
Bilgi bankası
bankasının kullanı
kullanımı: Kaynak taraması
taraması ile
elde edilen bilgilerin, problemi çözme
çözme konusunda
nası
nasıl kullanı
kullanılacağı
lacağı bu aş
aşamada belirlenir. Bilgi
bankası
bankasındaki verilerin fonksiyonlara gö
göre
sınıflandı
flandırılması
lması kullanı
kullanımı kolaylaş
kolaylaştırır.
33
TRIZ Örnek
6.
7.
8.
9.
Problemin yeniden formü
formülasyonu:
lasyonu: İlk beş
beş
aşamada elde edilen bilgi ve ipuç
ipuçları
larından
yararlanı
yararlanılarak problem ve çöz
çözüm modeli tekrar ele
alı
alınır ve gerektiğ
gerektiğinde değ
değiştirilir.
Çeliş
elişkilerin giderilmesi:
giderilmesi: Amaca ulaş
ulaşmayı
mayı
engelleyen çeliş
elişkiye bu aş
aşamada çöz
çözüm aranı
aranır.
Bilgi bankası
lan çöz
bankasından yararlanı
yararlanılarak, ulaşı
ulaşılan
çözümün
orijinal olup olmadığı
olmadığı araş
araştırılır.
Çöz
Çözümün uygulanması
uygulanması: Bu aş
aşamada bulanan
çöz
çözüm hayata geç
geçirilir ve bu çöz
çözüm, ideal çöz
çözüm
ile karşı
laş
ştırılır.
karşıla
Çöz
Çözüme gö
götüren adı
adımları
mların analizi:
analizi: Tüm
sürecin baş
baştan sona kadar tekrar ele alı
alınması
nması
sayesinde, sonraki dö
dönemlerde yeni ve daha ileri
çöz
çözümlere ulaş
ulaşma konusunda birikim oluş
oluşturulur.
34
Avantajları: Müşterilere paket olarak servis
Problemin Adı
Adı : Paket Servis Pizzaları
Pizzaların nemli
ve soğ
soğuk olarak mü
müşteriye teslim edilmesi
Problemin Tanı
Tanımı : Müşteri evine teslim edilen paket
pizzalar, ambalajlandı
ambalajlandıktan sonra mü
müşteriye teslim edilinceye kadar
geç
geçen sü
süre iç
içerisinde, soğ
soğumakta ve kutu iç
içindeki buhar nedeni ile
ıslanmaktadı
slanmaktadır. İstenmeyen bu durumun giderilmesi iç
için, en hı
hızlı
zlı
teslim sü
lmaya çalışı
lmış
ış,, fakat baş
sürelerine ulaşı
ulaşılmaya
alışılm
başarı
arı
sağ
sağlanamamış
lanamamışttır. Bu doğ
doğrultuda;
Öyle bir pizza kutusu geliştirilmeli ki,
pizzalar paketlendikten sonra 45 dakika
içerisinde sıcak ve kuru kalabilsin.
35
edilen pizzaların sıcak ve taze olması, önemli
ölçüde müşteri memnuniyetini arttırarak ve
rakiplere karşı çok önemli bir rekabet avantajı
sağlayacaktır. Bu doğrultuda paket teslim edilen
pizza satışlarında önemli bir artış gerçekleşecektir.
Sistemin Mükemmellik Seviyesi Tanımı(IFR)
Müşteri evine teslim edilen paket pizzaların 45
dakika içinde müşteriye teslim edilmesi halinde
dahi, pizzaların hala sıcak, taze ve kuru
olmasını sağlayan bir paket kutusu olması.
36
„Sorun
Çözümü Çalışmaları :
Evlere servis edilen paket pizzaların soğumadan
ve nemlenmeden müşteriye teslim edilmesi
gereklidir. Pizzaların soğumaması için, pizza
kutularının kapalı olması ve kutu içinde hava
sirkülasyonu olmaması gereklidir.
Buna karşın, Pizzaların nemlenmemesi için, kutu
içindeki su buharının kutu dışına çıkışına izin
verilmesi gereklidir. Aksi taktirde su buharı
yoğunlaşarak paket kutusu içindeki pizzaların
nemli ve ıslak olmasına neden olacaktır. Bu durum
yeni sistemde çözülmesi gereken bir çelişkiye
neden olmaktadır.
TRIZ Örnek
Çelişki
Kutudaki su buharının tahliyesi
- İstenen durum
Isı kaybının oluşması
- İstenmeyen durum
37
TRIZ Örnek
ÇELİŞ
Kİ TABLOSU İNCELEMESİ
ELİŞK
NCELEMESİ
İyileş
yileşme
Kötüleş
leşme
# Tanı
Tanım
Malzemeden Kayn.
Kayn.
31 Zararlı
Zararlı Etki
#
17 Isı
Isı
22, 35, 2, 24
17 Isı
Isı
Dışar
ışarııdan Gelen
30 Zararlı
Zararlı Etki
22, 33, 35, 2
8
14 Dayanı
Dayanıklı
klılık
9, 14, 17, 15
Hacim
38
Prensipler
39*39 Çelişki Matrisi Kullanılarak sorun çözümünde
kullanılabilecek temel prensipler;
Tanı
Tanım
2 – 3 – 9 – 14 – 15 – 35 – 17 – 22 – 24 – 31 – 33
32 Kolay Üretilebilirlik
Dışar
ışarııdan Gelen
30 Zararlı
Zararlı Etki
24, 2
26 Malzeme Miktarı
Miktarı
14 Dayanı
Dayanıklı
klılık
3, 35, 31
Bu Maddelerden, Pizza Kutusu sorunu ile ilgili
olabilecek maddeleri belirlenir;
Prensip No Tanımı
2
Elemen Eksiltme
17
22
14
5
39
Pizza Kutusu Çözümü Uygulaması
Yoğuşmanın kududan alınması
Boyutsal Değişim
Pizza tabanının yükseltilmesi
Zararın Faydaya Dönüşümü Su buharını sıcaklık artışı için kullan
Küresellik
Kutu tabanını küresel yap
Gözenekli Malzeme
Kutu tabanının gözenekli olması
40
TRIZ Örnek
TRIZ Örnek
Pizza kutusu ısı kayıplarını engellemek için, kapalı
olmalıdır. Kapalı kutu içinde yoğuşan su buharı,
yükseltilmiş pizza tabanı sayesinde pizzadan uzak
tutularak, pizzanın kuru kalması sağlanabilmiş, aynı
zamanda yoğuşma sonucu oluşan sıcaklık
pizzaların sıcak kalmasında kullanılmıştır.
Gözenekli taban kağıdı, yoğuşan su buharının aşağı
sızmasını temin ederken, tabanda oluşan hava
boşluğu, ısı transferini yavaşlatmada bize yardımcı
olmuştur.
41
TRIZ Örnek
Daha fazla bilgi için;
Sonuç olarak TRIZ tekniğinin, 40 temel
prensip ve Çelişkiler tablosu kullanılarak,
uygulanan yaratıcı tasarım tekniği
sayesinde pizza kutusu tasarımı ile ilgili
önemli bir patent alınmıştır.
Bu patent kapsamında üretilen Pizza
Kutuları sayesinde pizzalar müşterilere
sıcak ve kuru bir şekilde teslim
edilebilmektedir.
42
„
„
43
http://www.TRIZ40.com/
http://www.TRIZhttp://www.TRIZ-journal.com/
journal.com/
44
Download

Yaratıcı Düşünme Teknikleri II 5. TRIZ “TRIZ” bir

PDF

PDF