Adli Yadım Bürosu
8
ADLİ YARDIM
BÜROSU
Adli Yardım Bürosu
Adli Yadım Bürosu
8. BÖLÜM
ADLİ YARDIM BÜROSU
Bireylerin hak arama özgürlüklerinin önündeki engelleri aşmak ve hak arama özgürlüğünün kullanımda
eşitliği sağlamak üzere, avukatlık ücretini ve yargılama giderlerini karşılama imkanı bulunmayanların
avukatlık hizmetlerinden yararlandırılması amacı ile kurulan Bursa Barosu Adli Yardım Bürosu’na
31.08.2012 – 25.07.2014 tarihleri arasında toplam 4117 başvuru yapılmıştır.
Bursa Barosu Adli Yardım Bürosunun kurulduğu 2002 yılından beri yıllara göre yapılan toplam başvurular
aşağıda grafikte gösterilmiştir.
* 25.07.2014 İtibarı ile 2014 yılı başvuru sayısını göstermektedir.
Alım gücü zayıflayan bireyler hukuki sorunların çözümü noktasında avukat tutabilecek finansmanı
sağlayamamaktadır. Ayrıca bu ekonomik zorda oluş hukuki sorunları da beraberinde getirmektedir.
Başvuru sahiplerinin profili incelendiğinde ekonomik sebepler yüzünden geçimsizliklerin ve aile içi
şiddet vakalarının arttığı buna paralel olarak boşanma, nafaka davaları ile işten çıkarılmalara bağlı iş
hukukundan kaynaklı tazminat davalarında artış olduğu gözlenmektedir.
Adli yardım hukuk ve idari davalar yanında bazı hallerde ceza davaları için de görevlendirme yapmayı
gerektirmektedir. Zira 5793 Sayılı Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik
Yapılmasına Dair Kanun Gereğince 06.08.2008 Tarihinden sonra mağdur, şikayetçi ve katılanın vekili
yoksa, cinsel saldırı suçu ile alt sınırı beş yıldan fazla hapis cezasını gerektiren suçlarda istem halinde
(CMK md.234/a-3,234/b-5,md.239/1) atama CMK gereğince yapılmaktadır. Ancak cinsel saldırı suçları
dışındaki suçlardan alt sınırı beş yıldan az hapis cezası gerektiren suçlarda mağdur, şikayetçi ve katılanın
avukat tutacak durumda olmaması halinde talebi üzerine kendisine söz konusu ceza davası için adli
yardım kapsamında avukat görevlendirilebilmektedir.
Adli Yardım Bürosu
BAŞVURULAR:
1. Bursa Barosu Adli Yardım Bürosuna yapılan başvurular haftalık olarak yapılan toplantıda titizlikle
değerlendirilmekte kabul ya da redde ilişkin karar alınmaktadır. Değerlendirme sırasında kendisinin
ve ailesinin geçimini bakımından önemli bir zarurete düşmeksizin avukatlık ücretini ve yargılama
giderlerini karşılayamayacağı ve isteminde haklı olup olmadığı kriterleri göz önüne alınır. Bu suretle Adli
yardım hizmeti gerçekten mağdur ve talebinde haklı başvuru sahiplerine verilmeye çalışılmaktadır.
Faaliyet dönemi içinde yapılan başvuruların kabul ve ret oranları aşağıda grafikte yüzdelik olarak
gösterilmiştir. Talebinden inceleme öncesi vazgeçen ve yetki sebebi ile diğer barolara gönderilen
başvurular ve başka sebeple iptal edilen başvurular diğer olarak adlandırılmıştır.
2. Bursa Barosu Adli Yardım Bürosu’na faaliyet dönemi içinde yapılan başvuruların dava konularına
göre dağılımı incelendiğinde başvuruların 2253 adedinin boşanma ve nafaka davaları için olduğu
görülmüştür.
Adli Yadım Bürosu
3. İlçelerden yapılan başvurular da merkez adli yardım bürosuna yapılmakta, merkez büromuza
gelemeyecek durumdaki başvuru sahiplerinin talepleri baromuz ilçe temsilcileri aracılığı ile
alınmaktadır.
4. Yapılan istatistiklerde adli yardım büromuza başvuranların %77’sinin kadınlar olduğu ortaya
çıkmıştır.
Bu sebeple kadınların hakları açısından bilgilendirilmeleri için Baromuz Kadın Hukuku Komisyonu ile
koordineli olarak çalışmalar sürdürülmektedir.
YASALARDA YAPILAN YENİ DÜZENLEMELER:
İnsan Hakları ve İfade Özgürlüğü Bağlamında Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair 6459 sayılı
Kanun 30.04.2013 tarih ve 28633 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.
Kanunun 22, 23 ve 24. Maddeleri Hukuk Muhakemeleri Kanununun Adli Yardımla ilgili maddelerinde
değişiklik yapmıştır. Buna göre;
1) MADDE 22 – 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 334 üncü maddesinin
birinci fıkrasında yer alan “haklı oldukları yolunda kanaat uyandırmak” ibaresi “taleplerinin açıkça
dayanaktan yoksun olmaması” şeklinde değiştirilmiştir.
Bu düzenleme ile değişikliğin gerekçesinde de belirtildiği üzere adli yardımın kapsamı genişletilerek
adli yardım talep eden kişinin haklılığı kriteri ortadan kaldırılmıştır. Dava açıldığı sırada haklı oldukları
yolunda kanaat uyandırma zorunluluğu ortadan kaldırılarak mahkemenin adli yardım talebi ile ilgili karar
verirken bir anlamda ihsası reyde bulunmuş olması anlamına gelen düzenlemeye son verilmiştir.
2)MADDE 23 – 6100 sayılı Kanunun 337 nci maddesinin birinci fıkrasına aşağıdaki cümleler eklenmiş
ve ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir:
“Ancak, talep hâlinde inceleme duruşmalı olarak yapılır. Adli yardım taleplerinin reddine ilişkin
mahkeme kararlarında sunulan bilgi ve belgelerin kabul edilmeme sebebi açıkça belirtilir.”
“(2) Adli yardım talebinin reddine ilişkin kararlara karşı, tebliğinden itibaren bir hafta içinde kararı
veren mahkemeye dilekçe vermek suretiyle itiraz edilebilir. Kararına itiraz edilen mahkeme, itirazı
incelemesi için dosyayı o yerde adli yardım talebi yapılan hukuk mahkemesinin birden fazla dairesinin
bulunması hâlinde, numara olarak kendisini izleyen daireye, son numaralı daire için birinci daireye,
Adli Yardım Bürosu
o yerde adli yardım talebi yapılan hukuk mahkemesinin tek dairesi bulunması hâlinde ise aynı işlere
bakmakla görevli en yakın mahkemeye gönderir. İtiraz incelemesi neticesinde verilen karar kesindir.
Adli yardım talebi reddedilirse, ödeme gücünde sonradan gerçekleşen ciddi bir azalmaya dayanılarak
tekrar talepte bulunulabilir.”
Düzenleme ile mahkemelerin gerekçesiz ve keyfi ret kararları engellenebilecektir.
Adli yardım talebinin reddine ilişkin karar kesin karar olmaktan çıkarılmış ve itiraz mekanizması
getirilmiştir. Bu sebeple dava açma masraflarını karşılayamayacağı görev yazısında belirtilen başvuru
sahipleri için mahkemeden adli yardım talebinde bulunulduğunda mahkemenin talebi reddetmesi
üzerine yapılacak olan masrafların Baro Yönetim Kurulu kararı ile ödenebilmesi için adli yardım
talebinin reddine ilişkin karara itiraz edilmesi gerecektir.
Adli yardım talebi mahkemece reddedilirse ödeme gücünde sonradan gerçekleşen ciddi bir azalmaya
dayanılarak tekrar talepte bulunabilme imkanı açıkça düzenlenmiştir.
3)MADDE 24 – 6100 sayılı Kanunun 339 uncu maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir.
“(2) Adli yardım kararından dolayı Devletçe ödenen veya muaf tutulan yargılama giderlerinin tahsilinin,
adli yardımdan yararlananın mağduriyetine neden olacağı mahkemece açıkça anlaşılırsa, mahkeme,
hükümde tamamen veya kısmen ödemeden muaf tutulmasına karar verebilir.”
Yasa değişikliği öncesinde adli yardım kararından dolayı ertelenen tüm yargılama giderleri ile Devletçe
ödenen avanslar dava veya takip sonunda haksız çıkan kişiden tahsil edilmekte idi.
Madde gerekçesinde belirtildiği üzere, yargılama giderlerinin tahsilinin açıkça ilgilinin mağduriyetine
neden olacağının mahkemece anlaşılması halinde, hüküm ile birlikte tamamen veya kısmen geri
ödemeden muaf tutulmasına karar verilebilmesi imkanı getirilmektedir.
KURUMLARARASI ÇALIŞMALAR:
1. Bursa Valiliği Toplumsal Cinsiyet Eşitliği Birimince, İçişleri Bakanlığı Mahalli İdareler Genel
Müdürlüğü’nün Aile İçi Şiddetle Mücadele için Sığınmaevleri Projesi kapsamında düzenlenen ilimiz
kadın sığınma evleri ve ilgili konularda çalışan yetkili personele yönelik eğitim programı çerçevesinde,
28-29 Mayıs 2013 tarihinde Ücretsiz Adli Yardım Süreçleri konulu konferans sunumu Bursa Barosu Adli
Yardım Bürosu Koordinatörü Av.Aynur Çiğdem Ünel tarafından yapılmıştır.
2. Bursa Valiliği Toplumsal Cinsiyet Eşitliği Birimince Hayata Bağlayan Mentörlük – Toplum Danışmanları
Projesi kapsamında Gemlik ilçesinde sivil toplum ve ilgili kurum ve kuruluşların çalışanlarına yönelik
olarak yapılan çalışmada 21 Mayıs 2013 tarihinde Ücretsiz Adli Yardım Süreçleri konulu konferans
sunumu Bursa Barosu Adli Yardım Bürosu Koordinatörü Av.Aynur Çiğdem Ünel tarafından yapılmıştır.
GÖREVLENDİRMELERE İLİŞKİN ÇALIŞMALAR:
1. Adli Yardımda görev alan meslektaşların sorunlarına çözüm bulunması ve uygulamada birlikteliğin
sağlanması için örnek karar ve uygulamalar meslektaşlarımızla paylaşılmıştır.
2. Adli Yardım Büromuzca yapılan haftalık görevlendirilme listeleri Baromuzun internet sitesinde
yayınlanmaya devam etmektedir.
Adli Yadım Bürosu
BÜRO GELİR VE GİDERLERİ :
1. Avukatlık Kanununun 180/1-a maddesi ve Türkiye Barolar Birliği Adli Yardım Yönetmeliği’nin 8/a
ve 10 ncu maddeleri uyarınca Türkiye Barolar Birliğinden Bursa Barosu Adli Yardım hesabına 2012 ve
2013 yılı ile 2014 yılı ilk altı aylık döneminde toplam 3,427,872,08-TL. ödenek aktarımı yapılmıştır.
2. Türkiye Barolar Birliği Adli Yardım Yönetmeliği’nin 6.maddesinin a bendi gereğince işin sonunda
maddi yarar elde eden başvuru sahiplerinden elde ettikleri maddi yararın %5’i ile avukata ödenen para
toplamını yatırmaları için gerekli tebligatlar gönderilmiş ve 2012 ve 2013 yılı ile 2014 yılı ilk altı aylık
dönemde toplam 183.263,89 -TL. Gelir elde edilmiştir.
3. Avukatlık Kanunu’nun 180. maddesinde Adli Yardım Bürolarının gelirlerinin kaynağı açıklanmıştır.
Bu kaynaklar arasında ….kamu ve özel kurum ve kuruluşlardan, il veya belediye bütçelerinden baroya
yapılan yardımlar da yer almaktadır(Md.180/b).
Bu kapsamda Bursa İl Özel İdaresi’nce 2012 ve 2013 yılında toplam 182.821,32-TL. ödeme yapılmıştır.
Bursa Barosu Adli Yardım Bürosu, yargılama giderleri ile avukatlık ücretini karşılama olanağı
bulunmayanların hak arama özgürlüklerinin önündeki engelleri aşmak maksadıyla, Avukatlık Kanunu
ve Adli Yardım Yönetmeliği gereği çalışmalarını sürdürmektedir.
Karşılaşılan sorunların tespiti, bunların giderilmesine yönelik faaliyetlerin sürdürülmesi,
meslektaşlarımızın görevlerini yerine getirirken yaşadığı sorunlarda onlara yardımcı olunması, adli
yardım başvurularının titizlikle incelenerek sonuçlandırılması sağlanmaktadır.
Adli Yardım Mali Raporları
ADLİ YARDIM 01.10.2012 - 31.12.2012 DÖNEMİ ÜÇ AYLIK RAPORU
Dönem :
01.10.2012 - 31.12.2012
Başvuru Sayısı :
522
Kabul Edilen Başvuru Sayısı :
243
Hitam Bulan Dosya Sayısı :
180
Hizmet Veren Avukat Sayısı :
242
Büro Personel Sayısı
:
5
Banka, Şube Adı ve IBAN No :
ZİRAAT BANKASI SETBAŞI ŞUBESİ
9859395-5029
GELİRLER
Önceki Dönemden Devreden :
32,647.73 TL
TBB Gönderilen Ödenek :
513,058.20 TL
İl Özel İdaresi, Belediye ve Diğer Gelirler :
Avukattan Sağlanan Gelirler :
23,828.53 TL
İş Sahibinden Sağlanan Gelirler :
14,529.54 TL
Bağış ve Yardımlar :
Diğer Gelirler :
Toplam Gelir
:
584,064.00 TL
Adli Yardım Bürosu
GİDERLER Hizmet Veren Avukatlara Ödenen Ücretler Büro Personel Giderleri Kırtasiye, Kira ve Diğer Giderler Donanım Giderleri Diğer Giderler Toplam Gider Bir Sonraki Döneme Devreden :
:
:
:
:
:
302,733.92 TL
86,653.06 TL
188.21 TL
3,477.16 TL
19,618.19 TL
412,670.54 TL
:
171,393.46 TL
ADLİ YARDIM 01.01.2013 - 31.03.2013 DÖNEMİ ÜÇ AYLIK RAPORU
Dönem :
01.01.2013 - 31.03.2013
Başvuru Sayısı :
588
Kabul Edilen Başvuru Sayısı :
328
Hitam Bulan Dosya Sayısı :
256
Hizmet Veren Avukat Sayısı :
328
Büro Personel Sayısı :
5
Banka, Şube Adı ve IBAN No :
ZİRAAT BANKASI SETBAŞI ŞUBESİ
İBAN TR880001001966098593955029
GELİRLER
Önceki Dönemden Devreden :
171,393.46 TL
TBB Gönderilen Ödenek :
400,000.00 TL
İl Özel İdaresi, Belediye ve Diğer Gelirler :
Avukattan Sağlanan Gelirler :
24,951.80 TL
İş Sahibinden Sağlanan Gelirler :
20,514.21 TL
Bağış ve Yardımlar :
Diğer Gelirler :
945.48 TL
Toplam Gelir :
617,804.95 TL
GİDERLER Hizmet Veren Avukatlara Ödenen Ücretler :
301,874.57 TL
Büro Personel Giderleri :
78,976.45 TL
Kırtasiye, Kira ve Diğer Giderler :
8,885.43 TL
Donanım Giderleri :
5,146.71 TL
Diğer Giderler :
23,211.19 TL
Toplam Gider :
418,094.35 TL
Bir Sonraki Döneme Devreden :
199,710.60 TL
ADLİ YARDIM 01.04.2013 - 30.06.2013 DÖNEMİ ÜÇ AYLIK RAPORU
Dönem :
01.04.2013 - 30.06.2013
Başvuru Sayısı :
553
Kabul Edilen Başvuru Sayısı :
334
Hitam Bulan Dosya Sayısı :
223
Hizmet Veren Avukat Sayısı :
334
Adli Yadım Bürosu
Büro Personel Sayısı :
Banka, Şube Adı ve IBAN No :
GELİRLER
Önceki Dönemden Devreden :
TBB Gönderilen Ödenek :
İl Özel İdaresi, Belediye ve Diğer Gelirler :
Avukattan Sağlanan Gelirler :
İş Sahibinden Sağlanan Gelirler :
Bağış ve Yardımlar :
Diğer Gelirler :
Toplam Gelir :
GİDERLER Hizmet Veren Avukatlara Ödenen Ücretler :
Büro Personel Giderleri :
Kırtasiye, Kira ve Diğer Giderler :
Donanım Giderleri :
Diğer Giderler :
Toplam Gider :
Bir Sonraki Döneme Devreden :
5
ZİRAAT BANKASI SETBAŞI ŞUBESİ
9859395-5029
199,710.60 TL
322,820.23 TL
98,924.52 TL
30,838.70 TL
22,202.10 TL
4,502.70 TL
678,998.85 TL
362,631.98 TL
94,163.51 TL
4,461.52 TL
8,596.15 TL
36,064.27 TL
505,917.43 TL
173,081.42 TL
ADLİ YARDIM 01.07.2013 - 30.09.2013 DÖNEMİ ÜÇ AYLIK RAPORU
Dönem :
01.07.2013 - 30.09.2013
Başvuru Sayısı :
529
Kabul Edilen Başvuru Sayısı :
312
Hitam Bulan Dosya Sayısı :
173
Hizmet Veren Avukat Sayısı :
312
Büro Personel Sayısı :
5
Banka, Şube Adı ve IBAN No :
ZİRAAT BANKASI SETBAŞI ŞUBESİ
9859395-5029 İBAN TR880001001966098593955029
GELİRLER
Önceki Dönemden Devreden :
173,081.42 TL
TBB Gönderilen Ödenek :
322,820.23 TL
İl Özel İdaresi, Belediye ve Diğer Gelirler :
Avukattan Sağlanan Gelirler :
21,877.91 TL
İş Sahibinden Sağlanan Gelirler :
18,179.95 TL
Bağış ve Yardımlar :
Diğer Gelirler :
2,659.91 TL
Toplam Gelir :
538,619.42 TL
GİDERLER Hizmet Veren Avukatlara Ödenen Ücretler Büro Personel Giderleri Kırtasiye, Kira ve Diğer Giderler :
:
:
279,001.34 TL
87,338.31 TL
9,798.83 TL
Adli Yardım Bürosu
Donanım Giderleri Diğer Giderler Toplam Gider Bir Sonraki Döneme Devreden :
:
:
25,531.31 TL
401,669.79 TL
:
136,949.63 TL
ADLİ YARDIM 01.10.2013 - 31.12.2013 DÖNEMİ ÜÇ AYLIK RAPORU
Dönem :
01.10.2013 - 31.12.2013
Başvuru Sayısı :
530
Kabul Edilen Başvuru Sayısı :
289
Hitam Bulan Dosya Sayısı :
178
Hizmet Veren Avukat Sayısı :
289
Büro Personel Sayısı :
45
Banka, Şube Adı ve IBAN No :
ZİRAAT BANKASI SETBAŞI ŞUBESİ
9859395-5029 İBAN TR880001001966098593955029
GELİRLER
Önceki Dönemden Devreden :
136,949.63 TL
TBB Gönderilen Ödenek :
645,640.46 TL
İl Özel İdaresi, Belediye ve Diğer Gelirler :
Avukattan Sağlanan Gelirler :
27,874.35 TL
İş Sahibinden Sağlanan Gelirler :
30,460.73 TL
Bağış ve Yardımlar :
Diğer Gelirler :
3,105.12 TL
Toplam Gelir :
844,030.29 TL
GİDERLER Hizmet Veren Avukatlara Ödenen Ücretler :
312,018.68 TL
Büro Personel Giderleri :
91,954.69 TL
Kırtasiye, Kira ve Diğer Giderler :
21,769.12 TL
Donanım Giderleri :
Diğer Giderler :
12,397.38 TL
Toplam Gider :
438,139.87 TL
Bir Sonraki Döneme Devreden :
405,890.42 TL
ADLİ YARDIM 01.01.2014 - 31.03.2014 DÖNEMİ ÜÇ AYLIK RAPORU
Dönem :
01.01.2014 - 31.03.2014
Başvuru Sayısı :
561
Kabul Edilen Başvuru Sayısı :
303
Hitam Bulan Dosya Sayısı :
261
Hizmet Veren Avukat Sayısı :
303
Büro Personel Sayısı :
5
Banka, Şube Adı ve IBAN No :
DENİZBANK İBAN
TR380013400000923129400003
Adli Yadım Bürosu
GELİRLER
Önceki Dönemden Devreden TBB Gönderilen Ödenek İl Özel İdaresi, Belediye ve Diğer Gelirler Avukattan Sağlanan Gelirler İş Sahibinden Sağlanan Gelirler Bağış ve Yardımlar Diğer Gelirler Toplam Gelir GİDERLER Hizmet Veren Avukatlara Ödenen Ücretler Büro Personel Giderleri Kırtasiye, Kira ve Diğer Giderler Donanım Giderleri Diğer Giderler Toplam Gider Bir Sonraki Döneme Devreden :
:
:
:
:
:
:
:
405,890.42 TL
:
:
:
:
:
:
324,931.91 TL
76,699.93 TL
26,611.79 TL
:
15,166.59 TL
28,466.51 TL
18,688.88 TL
1,893.87 TL
454,939.68 TL
11,529.46 TL
439,773.09 TL
ADLİ YARDIM 01.04.2014 - 30.06.2014 DÖNEMİ ÜÇ AYLIK RAPORU
Dönem :
01.04.2014 - 30.06.2014
Başvuru Sayısı :
520
Kabul Edilen Başvuru Sayısı :
320
Hitam Bulan Dosya Sayısı :
183
Hizmet Veren Avukat Sayısı :
320
Büro Personel Sayısı :
5
Banka, Şube Adı ve IBAN No :
DENİZBANK BURSA ŞUBESİ İBAN
TR380013400000923129400003
GELİRLER
Önceki Dönemden Devreden :
15,166.59 TL
TBB Gönderilen Ödenek :
510,474.76 TL
İl Özel İdaresi, Belediye ve Diğer Gelirler :
Avukattan Sağlanan Gelirler :
33,982.12 TL
İş Sahibinden Sağlanan Gelirler :
20,944.30 TL
Bağış ve Yardımlar :
Diğer Gelirler :
1,498.56 TL
Toplam Gelir :
582,066.33 TL
GİDERLER Hizmet Veren Avukatlara Ödenen Ücretler :
383,924.91 TL
Büro Personel Giderleri :
120,358.56 TL
Kırtasiye, Kira ve Diğer Giderler :
15,350.20 TL
Donanım Giderleri :
Diğer Giderler :
10,663.55 TL
Toplam Gider :
530,297.22 TL
Bir Sonraki Döneme Devreden :
51,769.11 TL
Adli Yardım Bürosu
BURSA ADLİ YARDIM 01.07.2014 -30.09.2014 DÖNEMİ ÜÇ AYLIK RAPORU
Başvuru Sayısı
Kabul Edilen Başvuru Sayısı
Hitam Bulan Dosya Sayısı
Hizmet Veren Avukat Sayısı
Büro Personel Sayısı
: 474
: 306
: 170
: 306
:5
GELİRLER
Önceki Dönemden Devreden
TBB Gönderilen Ödenek
İl Özel İdaresi,Belediye ve Diğer Gelirler
Avukattan Sağlanan Gelirler
İş Sahibinden Sağlanan Gelirler
Bağış ve Yardımlar
Diğer Gelirler
: 51.769,11.-TL
: 385.474,76.-TL
: ---: 27.639,05.-TL
: 13.249,77.-TL
: ---: 3.344,22.-TL
TOPLAM
: 481.476,91-TL
GİDERLER
Hizmet Veren Avukatlara Ödenen Ücretler
Büro Personel Giderleri
Kırtasiye,Kira ve Diğer Giderler
Donanım Giderleri
Diğer Giderler
TOPLAM
:
:
:
:
:
:
327.137,43.-TL
102.727,55.-TL
26.799,82.-TL
1.522,20.-TL
13.222,53.-TL
471.409,53.-TL
BİR SONRAKİ DÖNEME DEVREDEN
:
10.067,38.-TL
Adli Yadım Bürosu
Adli yardımda yargılama giderleri
Adli yardım giderleri konusunda meslektaşlarımızdan gelen talepler, TBB Adli Yardım Yönetmeliği
kapsamında değerlendirilmiştir.
Download

8.bölüm - Bursa Barosu