DRT Yeminli Mali Müşavirlik ve
Bağımsız Denetim A.Ş.
Nurol Maslak Plaza Ayazağa
Mah. Büyükdere Cad.
A ve B Blok No:255-257 Kat:5
Maslak/İstanbul, Türkiye
Tel: + 90 (212) 366 60 00
Fax: + 90 (212) 366 60 15
www.deloitte.com.tr
www.verginet.net
08 Temmuz 2014
VERGİ SİRKÜLERİ
NO: 2014/78
Yurtdışındaki İlişkili Kişiden Temin Edilen Faizsiz Borçların Emsal Faiz
KONU Tutarı Üzerinden KDV Hesaplanıp Hesaplanmayacağı İle İlgili İlk Vergi
Mahkemesi Kararlarının Değerlendirilmesi
Hatırlanacağı üzere, Ankara Vergi Dairesi Başkanlığı’nın 7 Nisan 2014 tarihli özelgesinde;
“Şirketinizin Hollanda mukimi ...'den temin edeceği finansman hizmeti katma değer vergisine tabi
olup, bu hizmetin karşılığını teşkil eden faiz tutarı üzerinden % 18 oranında hesaplanacak
KDV’nin sorumlu sıfatıyla beyan edilip ödenmesi gerekmektedir. Bu hizmetin karşılıksız ya da
emsaline göre düşük bedelle temin edilmesi halinde matrah olarak emsal bedelinin esas alınacağı
tabiidir.” denilerek, faizsiz borç verme işleminin KDVK'nın 27. maddesi çerçevesinde emsal
bedel üzerinde KDV'ye tabi olduğu ifade edilmiştir.
Konu İzmir Vergi Mahkemeleri nezdinde dava konusu yapılmış olup, bu sirkülerimizde söz
konusu özelge ve özelgedeki görüş doğrultusunda yapılan tarhiyatlar yargı kararları çerçevesinde
değerlendirilecektir.
Değerlendirmelerimize geçmeden önce, söz konusu yargı kararlarının olayına ve mükellefe özgü
olduğunu, dolayısıyla her mükellefin farklı durumlarını kavramayabileceğini ve benzer durumdaki
tüm mükelleflerin uyuşmazlıklarının çözümünde kullanılamayacağını, ayrıca ve çok daha önemli
olarak bu kararların henüz ilk derece mahkeme kararları olması nedeniyle nihai kararın
Danıştay’daki temyiz süreci sonunda verileceğini hatırlatmak isteriz. Bu kapsamda, sirkülerimizin
amacı sadece konu hakkında bilgi paylaşımı yapmaktır. Sirküler içeriğindeki konularla ilgili karar
sürecinde mutlaka konusuna hakim, uzman danışmanlara başvurulması önerilir.
2014Y/78
A. Birinci Karar
Yukarıda yer verilen özelgenin yayınlanmasının hemen ardından yapılan bir vergi incelemesinde,
yatırım finansmanında yurtdışındaki ilişkili kişilerden temin ettiği faizsiz borçları kullanan ve
inceleme tarihi itibariyle bu borçları hiç geri ödememiş ama aynı zamanda sermayesine de ilave
etmemiş olan mükellefin, söz konusu borçlarının emsal faizlerinin KDV’ye tabi olması gerektiği
eleştirisiyle vergi ziyaı cezalı tarhiyat raporları düzenlenmiştir.
Söz konusu tarhiyatlara ve cezalara karşı yargı yoluna giden şirketin İzmir Vergi Mahkemesi’nde
görülen davası henüz sonuçlanmıştır. Mahkeme mükellefin gerekçelerini haklı görerek davasını
kabul etmiş ve cezalı tarhiyatların iptal edilmesine hükmetmiştir.
Mükellefin talebini kabul eden mahkeme kararında mahkemenin değindiği çarpıcı gerekçelerden
bazıları şu şekildedir.
1) Öncelikle yurtdışından temin edilen kaynakların mahiyetinin tespiti gerektiği,
2) Olayda, yurtdışından temin edilen borçlar için hiçbir surette faiz ödenmediğinin veya
tahakkuk ettirilmediğinin sabit olduğu,
3) Bu
borçların
geri
ödenip
ödenmediği
ve
sermaye
olarak
değerlendirilip
değerlendirilemeyeceği gibi hususların, bu kaynakların mahiyetinin tespitinde önemli olduğu,
dolayısıyla borcun çok uzun süre şirkette kalması ve hiç geri ödeme yapılmamasının bu
borcun artık sermayeye dönüştüğünü ve öz kaynağın bir parçası olduğunu göstermesi
nedeniyle finansman hizmeti olmadığı,
4) Buna göre söz konusu borçlanma işleminin mahiyetinin bir finansman hizmeti olmaması
nedeniyle de KDV’ye tabi olmasının mümkün bulunmadığı.
B. İkinci Karar
Diğer bir mükellefin ihtirazi kayıtla verdiği 2 no.lu KDV beyanına karşı açtığı davada da
Mahkeme yine davacıyı haklı görerek davayı kabul etmiş ve ihtirazi kayıtlı beyannameye ilişkin
tahakkukun iptaline hükmetmiştir. Ancak bu kez mahkemenin davayı kabul gerekçelerinde
farklılıklar da söz konusudur.
2
Member of Deloitte Touche
Tohmatsu Limited
2014Y/78
Bu ikinci kararda mahkemenin değindiği gerekçelerden bazıları ise şu şekildedir.
1) Öncelikle yurtdışından temin edilen kaynaklarının mahiyetinin tespiti gerektiği,
2) Olayda, yurtdışından temin edilen borçlar için hiçbir surette faiz ödenmediğinin veya
tahakkuk ettirilmediğinin sabit olduğu,
3) Ortağın şirketten borç alıp vermesinin ve bunlar için faiz almamasının ekonomik gereklere
uygun olduğu,
4) Bu nedenlerle ortaklarla ödünç para alış verişlerinin finansman hizmeti sayılmasının ve
KDV’ye tabi tutulmasının hukuka uygun olmadığı.
Yukarıda belirtilen vergi mahkemesi kararları, temel olarak, yurtdışından borç veren ortak ile
Türkiye’deki mükellef arasındaki parasal işlemin gerçek mahiyetinin tespit edilmesi ve KDV olup
olmayacağına buna göre karar verilmesi gerektiği esasları üzerine oturtulmuştur. Bu parasal
ilişkinin gerçek mahiyeti tespit edilirken de söz konusu işlemler için faiz alınmıyor olmasının ve
bunun gerekçelerinin önemli olduğunun vurgulandığı anlaşılmaktadır.
Saygılarımızla,
Deloitte Türkiye
Sirkülerlerimizde yer alan bilgiler belli bir konunun veya konuların çok geniş kapsamlı bir şekilde ele alınmasından ziyade genel
çerçevede bilgi vermek ve yorum yapmak amacını taşımaktadır. Bu sirkülerler ile amacımız muhasebe, vergi, yatırım, danışmanlık
alanlarında veya diğer türlü profesyonel bağlamda tavsiye veya hizmet sunmak değildir. Bilgileri kişisel finansal veya ticari
kararlarınızda yegane dayanak olarak kullanmaktan ziyade, konusuna hakim profesyonel bir danışmana başvurmanız tavsiye edilir.
Bu sirkülerler ve içeriğindeki bilgiler, oldukları şekliyle sunulmaktadır; "DRT Yeminli Mali Müşavirlik ve Bağımsız Denetim
A.Ş." ve İngiltere mevzuatına gore kurulmuş olan “Deloitte Touche Tohmatsu Limited” ve onun üye firmaları ve bunların
iştirakleri ve filyalleri (bundan böyle ayrı ayrı veya birlikte "Deloitte"), bunlarla ilgili sarih veya zımni bir beyan ve ga rantide
bulunmamaktadır. "Deloitte", söz konusu sirkülerlerin ve içeriğindeki bilgilerin hata içermediğine veya belirli performans ve kalite
kriterlerini karşıladığına dair bir güvence vermemektedir. Sirkülerleri ve içeriğindeki bilgileri kullanımınız sonucunda ortaya
çıkabilecek her türlü risk tarafınıza aittir ve bu kullanımdan kaynaklanan her türlü zarara dair risk ve sorumluluk tamamen
tarafınızca üstlenilmektedir. "Deloitte", söz konusu kullanımdan dolayı, (ihmalkarlık kaynaklı olanlar da dahil olmak üzere)
sözleşmesel bir dava, kanun veya haksız fiilden doğan her türlü özel, dolaylı veya arızi zararlardan ve cezai tazminattan dolayı
sorumlu tutulamaz.
3
Member of Deloitte Touche
Tohmatsu Limited
Download

Sirküleri indirmek için tıklayın. (255,00 KB)