BİSİKLO[2.2.2]OKTEN BİRİMİ İÇEREN
YENİ KALKON TÜREVLERİNİN
SENTEZİ VE KARAKTERİZASYONU
Meryem KEÇECİ
Y.Lisans Tezi
Kimya Anabilim Dalı
Prof. Dr. Mustafa CEYLAN
2011
Her hakkı saklıdır
T.C.
GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ
FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ
KİMYA ANABİLİM DALI
YÜKSEK LİSANS TEZİ
BİSİKLO[2.2.2]OKTEN BİRİMİ İÇEREN YENİ
KALKON TÜREVLERİNİN SENTEZİ VE KARAKTERİZASYONU
Meryem KEÇECİ
TOKAT
2011
Her Hakkı Saklıdır
Bu tez çalışması;
Gaziosmanpaşa Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Komisyonu tarafından (Proje
No: 2011/18) desteklenmiştir.
TEZ BEYANI
Tez yazım kurallarına uygun olarak hazırlanan bu tezin yazılmasında bilimsel ahlak
kurallarına uyulduğunu, başkalarının eserlerinden yararlanılması durumunda bilimsel
normlara uygun olarak atıfta bulunulduğunu, tezin içerdiği yenilik ve sonuçların başka
bir yerden alınmadığını, kullanılan verilerde herhangi bir tahrifat yapılmadığını, tezin
herhangi bir kısmının bu üniversite veya başka bir üniversitedeki başka bir tez çalışması
olarak sunulmadığını beyan ederim.
Meryem KEÇECİ
ÖZET
Yüksek Lisans Tezi
BİSİKLO[2.2.2]OKTEN BİRİMİ İÇEREN YENİ KALKON TÜREVLERİNİN
SENTEZİ VE KARAKTERİZASYONU
Meryem KEÇECİ
Gaziosmanpaşa Üniversitesi
Fen Bilimleri Enstitüsü
Kimya Anabilim Dalı
Danışman: Prof. Dr. Mustafa CEYLAN
Çalışmada ilk olarak siklohekzen’e oda sıcaklığında moleküler brom katılarak trans-1,2dibrom siklohekzan elde edildi. Dibrom siklohekzan’ın etilenglikol içerisinde ve 160
°
C’ de KOH ile dehidbrominasyonu sonucu 1,3-siklohekzadien hazırlandı.
İkinci aşamada 1,3-siklohekzadien’e maleikanhidrit diklormetan içinde 55 °C’de
katılarak (Diels-Alder katılması) 3a,4,7a-tetrahidro-4,7-etano-2-benzofuran-1,3-dion
elde edildi.
Üçüncü aşamada, 3a,4,7a-tetrahidro-4,7-etano-2-benzofuran-1,3-dion trietilamin
varlığında toluen içerisinde 4-aminoasetofenon ile 190 °C’de ıstılarak
bisiklo[2.2.2]okten
birimi
içeren
2-(4-asetofenil)-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion sentezlendi.
Çalışmanın son aşamasında, 2-(4-asetofenil)-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7-etanoisoindol1,3-dion ilgili benzaldehit türevleri ile bazik ortamda muamele edilerek ilgili kalkon
türevleri sentezlendi.
Elde edilen kalkon türevleri kromatografik yöntemler ile saflaştırıldıktan sonra
spektroskopik metotlar (NMR, IR, Kütle) kullanılarak yapıları aydınlatıldı.
2011, 62 Sayfa
Anahtar Kelimeler: Bisiklo[2.2.2]okten, Kalkon, Diels-Alder Reaksiyonu, İsoindol1,3-dion
i
ABSTRACT
Master Thesis
SYNTHESIS AND CHARACTERIZATION OF CONTAINING
BICYCLO[2.2.2]OCTENE UNIT NOVEL CHALCON DERİVATIVES
Meryem KEÇECİ
Gasiosmanpasa University
Graduate School of Natural and Applied Science
Department of Chemistry
Supervisor: Prof. Dr. Mustafa CEYLAN
In this study, firstly, trans-1, 2-dibromocyclohexadiene was obtained by addition of
molecular bromine to cyclohexene at room temperature. Dehydrobromination of 1,2dibromocyclohexane with KOH at 160 °C in ethyleneglicol gave the 1,3cyclohexadiene.
Secondly, 3a,4,7a-tetrahydro-4,7-ethano-2-benzofuran-1,3-dione was synthesized by
addition of maleic anhydride to 1,3-cyclohexadiene (Diels-Alder addition) at 55 °C in
CH2Cl2.
Thirdly, containing bicyclo [2.2.2]octene unit 2-(4-asetofenil)-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H4,7-etanoisoindol-1,3-dion which is starting material was obtained by heating of
3a,4,7a-tetrahydro-4,7-ethano-2-benzofuran-1,3-dion and 4-aminoacetophenone in the
presence of triethylamine 190 °C in toluene.
At the last stage, chalcone derivatives were prepared by treatment of 2-(4-asetofenil)3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7-etanoisoindol-1,3-dion with corrosponding benzaldehyde
derivatives in basic medium.
The structures of obtained chlacone derivatives were characterized using the
spectroscopic methods (NMR, IR, Mass).
2011, 62 pages
Keywords: Bicyclo[2.2.2]octene, Diels-Alder Reaction, Chalcone, Isoindol-1,3-dion
ii
ÖNSÖZ
Bu çalışmada hem bisiklo[2.2.2]okten birimi hem de imit yapısı taşıyan yeni kalkon
türevleri siklohekzenden çıkılarak beş basamakta sentezlenerek yapıları aydınlatıldı.
Çalışmalarım süresince eşsiz sabrı, bilgisi ve deneyimleri ile karşılaştığım zorlukların
üstesinden gelmemde emeği olan danışman hocam Prof. Dr. Mustafa CEYLAN’a,
Laboratuar çalışmalarım boyunca yanımda olan ve her konuda yardımlarını
esirgemeyen Öğr. Gör. Esra FINDIK’a ve Arş. Gör. Hayrettin GEZEGEN’e,
Kişisel görüş ve önerileri ile beni destekleyen Yrd. Doç. Dr. M. Burcu GÜRDERE’ye,
Yrd. Doç. Dr. Yakup BUDAK’ a,
Ve aileme sonsuz teşekkürler…
Meryem KEÇECİ
Tokat, 2011
iii
İÇİNDEKİLER
Sayfa
ÖZET ………….. .............................................................................................................. i
ABSTRACT...................................................................................................................... ii
ÖNSÖZ………. ............................................................................................................... iii
İÇİNDEKİLER ................................................................................................................ iv
SİMGE ve KISALTMALAR........................................................................................... vi
ŞEKİLLER DİZİNİ ........................................................................................................ vii
ÇİZELGELER DİZİNİ ..................................................................................................... x
ŞEMALAR DİZİNİ ........................................................................................................ xi
1. GİRİŞ ………………………………………………………………………………...1
2. LİTERATÜR ÖZETLERİ ......................................................................................... 4
2.1. Kalkonlar ................................................................................................................ 4
2.2. Kalkonların Sentez Yöntemleri .............................................................................. 4
3. MATERYAL ve YÖNTEM ..................................................................................... 14
3.1. Çalışmada Kullanılan Kimyasal Maddeler .......................................................... 14
3.2. Kromatografik Çalışmalarda Kullanılan Adsorbandlar ....................................... 14
3.3. İnce Tabaka Kromatografisi Çalışmasında Kullanılan Belirteçler ...................... 14
3.4. Sentezlenen Çıkış Maddelerine ve Terpenoit Tipi Kalkonlar İçin Yapılan
Analitik Çalışmalar ............................................................................................. 15
3.5. Siklohekzen’nin (5) bromlanması ........................................................................ 15
3.6. 1,3-Siklohekzadien (7) Sentezi ............................................................................ 15
3.7. (3a,4,7a-Tetrahidro-4,7-ethano-2-benzofuran-1,3-dion) sentezi ......................... 16
3.8. 2-(4-Asetilfenil)-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7-etanoizoindol-1,3-dion (11)
sentezi.......... …………………………………………………………………....16
3.9. (2-{4-[(2E)-3-Fenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoizoindol-1,3-dion) (13h) türevlerinin sentezi (Kalkon türevleri) ................ 17
4. BULGULAR ve TARTIŞMA . …………………………………………………....18
4.1. Trans-1,2-dibrom siklohekzan’in (6) sentezi ....................................................... 18
4.2. 1,3-Siklohekzadien (7) sentezi ............................................................................. 20
4.3. 3a,4,7a-Tetrahidro-4,7-etano-2-benzofuran-1,3-dion’un (9) sentezi ................... 22
4.4. 2- (4-Asetilfenil)-3a,4,7,7a-terahidro-1H-4,7-etanoizoindol-1,3-dion (11)
sentezi.................................................................................................................. 24
4.5. (2-{4-[(2E)-3-Fenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7- ................. 27
Çıkış bileşiklerinin ve kalkon türevlerinin spektroskopik verileri ....................... 32
Trans-1,2-dibrom siklohekzan (6) ...................................................................... 32
iv
1,3-Siklohekzadien (7) ........................................................................................... 32
3a,4,7a-Tetrahidro-4,7-etano-2-benzofuran-1,3-dion (9) ....................................... 32
(4-Asetilfenil)-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7-etanoizoindol-1,3-dion (11): ............. 32
(2-{4-[(2E)-4-Metilfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoizoindol-1,3-dion) (13a) .................................................................................. 33
(2-{4-[(2E)-4-Metoksifenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoizoindol-1,3-dion) (13b) ................................................................................. 34
(2-{4-[(2E)-4-Klorfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoizoindol-1,3-dion) (13c) ................................................................................. 34
(2-{4-[(2E)-3-Bromfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoizoindol-1,3-dion) (13d).................................................................................. 35
(2-{4-[(2E)-3-Hidroksifenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoizoindol-1,3-dion) (13e) ................................................................................. 36
(2-{4-[(2E)-3-Metilfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoizoindol-1,3-dion) (13f) .................................................................................. 36
(2-{4-[(2E)-2-Metilfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoizoindol-1,3-dion) (13g)................................................................................. 37
(2-{4-[(2E)-3-Fenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoizoindol-1,3-dion) (13h).................................................................................. 37
(2-{4-[(2E)-2-Tiyenil-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoizoindol-1,3-dion) (13i) .................................................................................. 38
5. SONUÇ ve TARTIŞMA ........................................................................................... 39
KAYNAKLAR .............................................................................................................. 41
EKLER………………………………………………………………….......................43
ÖZGEÇMİŞ .................................................................................................................. 62
v
SİMGE ve KISALTMALAR DİZİNİ
Simgeler
Açıklama
J
Etkileşme Sabiti
m
Multiplet
s
Singlet
t
Triplet
δ
Kimyasal Kayma
Kısaltmalar
Açıklama
CDCl3
Dötorokloroform
DMSO
Dimetilsülfoksit
d
Dublet
dd
Dubletin dubleti
E. N.
Erime Noktası
IR
Infrared
NMR
Nükleer Manyetik Rezonans
ppm
Milyonda bir kısım (NMR spektrumunda ölçü birimi)
vi
ŞEKİLLER DİZİNİ
Şekil
Sayfa
Şekil 1. 1. Kalkon’un (1) yapısı ve gösterimi ................................................................... 1
Şekil 2. 1. Kalkonun (1) yapısı ve gösterimi .................................................................... 4
Şekil 2. 2. B.rapa bitkisinden izole edilen C1, C2, C3, PN, GS ve CC bileşiklerinin
RBL-2H3 hücrelerine karşı etkisi .................................................................... 7
Şekil 4. 1. Trans-1,2-dibrom siklohekzan’ın (6) 1H-NMR spektrumu (400 MHz) ....... 18
Şekil 4. 2. Trans-1,2-dibrom siklohekzan’ın (6) 13C-NMR spektrumu (400 MHz,
CDCl3) .......................................................................................................... 19
Şekil 4. 2. 1. 1,3-Siklohekzadien’in (7) 1H-NMR spektrumu (400 MHz, CDCl3) ........ 20
Şekil 4. 2. 2. 1,3-Siklohekzadien’in (7) 13C-NMR spektrumu (400 MHz, CDCl3) ....... 21
Şekil 4. 3. 1. 3a,4,7a-Tetrahidro-4,7-etano-2-benzofuran-1,3dion’un (9) 1H-NMR
spektrumu (400 MHz, CDCl3) .................................................................. 23
Şekil 4. 3. 2. 3a,4,7a-Tetrahidro-4,7-etano-2-benzofuran-1,3-dion’un (9) 13C-NMR
spektrumu (400 MHz, CDCl3) .................................................................. 24
Şekil 4. 4. 1. 2-(4-Asetifenil)-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7-etanoizoindol-1,3dion’un (11) 1H-(NMR spektrumu (400 MHz, CDCl3) ............................. 25
Şekil 4. 4. 2. 2-(4-Asetilfenil)-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7-etanoizoindol-1,3dion’un (11) 13C-NMR spektrumu (400 MHz, CDCl3) ............................ 26
Şekil 4. 5. 1. Bisiklo sübstiue-kalkon (2-{4-[(2E)-3-fenilprop-2-enoyl]fenil}3a,4,7,7a tetrahidro-1H-4,7-etanoisoindol-1,3-dion)’un
(13h) 1H-NMR spektrumu (400 MHz, CDCl3)………………………….28
Şekil 4. 5. 2. Bisiklo sübstiue-kalkon (2-{4-[(2E)-3-Fenilprop-2-enoil]fenil}3a,4,7,7a tetrahidro-1H-4,7-etanoizoindol-1,3-dion)’un
(13h)13C-NMR spektrumu (400 MHz, CDCl3) ...................................... 29
Şekil 1. a. 3a,4,7a-Tetrahidro-4,7-etano-2-benzofuran-1,3-dion’un (9) IR spektrumu .. 43
Şekil 1. b. 3a,4,7a-Tetrahidro-4,7-etano-2-benzofuran-1,3-dion’un (9) Kütle
spektrumu....................................................................................................... 43
Şekil 2. a. 2-(4-Asetilfenil)-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7-etanoizoindol-1,3-dion’un
(11) IR spektrumu .......................................................................................... 44
Şekil 2. b. 2-(4-Asetilfenil)-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7-etanoizoindole-1,3-dion’un
Kütle spektrumu (11) spektrumu .................................................................. 44
Şekil 3. a. (2-{4-[(2E)-4-metilfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion) ’un (13a) 400 MHz 1H-NMR spektrumu ................ 45
Şekil 3. b. (2-{4-[(2E)-4-Metilfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13a) 400 MHz 13C-NMR spektrumu ................ 45
Şekil 3. c. (2-{4-[(2E)-4-Metilfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13a) IR spektrumu .......................................... 46
Şekil 3. d. (2-{4-[(2E)-4-Metilfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un Kütle spektrumu (13a) spektrumu ..................... 46
Şekil 4. a. (2-{4-[(2E)-4-Metoksifenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1Hvii
4,7-etanoisoindol-1,3-dion)’un (13b) 1H-NMR spektrumu ........................... 47
Şekil 4. b. (2-{4-[(2E)-4-Metoksifenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H4,7-etanoisoindol-1,3-dion)’un (13b) 13C-NMR spektrumu .......................... 47
Şekil 4. c. (2-{4-[(2E)-4-Metoksifenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H4,7-etanoisoindol-1,3-dion)’un (13b) IR spekturumu................................... 48
Şekil 5. a. (2-{4-[(2E)-4-Klorfenilprop-2-enoyl]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13c) 1H-NMR spektrumu ............................... 49
Şekil 5. b. (2-{4-[(2E)-4-Klorfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13c) 13C-NMR spektrumu ................................ 49
Şekil 5. c. (2-{4-[(2E)-4-Klorfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13c) IR spektrumu .......................................... 50
Şekil 5. d. (2-{4-[(2E)-4-Klorfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un Kütle spektrumu (13c) spektrumu ..................... 50
Şekil 6. a. (2-{4-[(2E)-3-Bromfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’in (13d) 1H-NMR spektrumu ................................. 51
Şekil 6. b. (2-{4-[(2E)-3-Bromfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13d) 400 MHz 13C-NMR spektrumu ............... 51
Şekil 6. c. (2-{4-[(2E)-3-Bromfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13d) IR spektrumu .......................................... 52
Şekil 6. d. (2-{4-[(2E)-4-Metoksifenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H4,7-etanoisoindol-1,3-dion)’un Kütle spektrumu (13d) spektrumu .............. 52
Şekil 7. a. (2-{4-[(2E)-3-Hidroksifenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H4,7-etanoisoindol-1,3-dion)’un (13e) 1H-NMR spektrumu ........................... 53
Şekil 7. b. (2-{4-[(2E)-3-Hidroksifenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H4,7-etanoisoindol-1,3-dion)’ un (13e) 13C-NMR spektrumu ......................... 53
Şekil 7. c. (2-{4-[(2E)-3-Hidroksifenilprop-2-enol]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H4,7-etanoisoindol-1,3-dion)’ un (13e) IR spektrumu ..................................... 54
Şekil 7. d. (2-{4-[(2E)-3-Hidroksifenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H4,7-etanoisoindol-1,3-dion)’ un (13e) Kütle spektrumu ............................... 54
Şekil 8. a. (2-{4-[(2E)-3-Metilfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13f) 1H-NMR spektrumu ............................... 55
Şekil 8. b. (2-{4-[(2E)-3-Metilfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13f) 13C-NMR spektrumu ............................... 55
Şekil 8. c. (2-{4-[(2E)-3-Metilfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13f) IR spektrumu ........................................... 56
Şekil 8. d. (2-{4-[(2E)-3-Metilfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13f) Kütle spektrumu ...................................... 56
Şekil 9. a. (2-{4-[(2E)-2-Metilfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13g) 1H-NMR spektrumu ................................. 57
Şekil 9. b. (2-{4-[(2E)-2-Metilfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13g) 13C-NMR spektrumu ................................ 57
Şekil 9. c. (2-{4-[(2E)-2-Metilfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13g) IR spektrumu ........................................... 58
Şekil 9. d. (2-{4-[(2E)-2-Metilfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13g) Kütle spektrumu spektrumu .................... 58
Şekil 10. a.(2-{4-[(2E)-3-Fenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7viii
etanoisoindol-1,3-dion)’un (13h) IR spektrumu (430 FT/IR) .................... 59
Şekil 10. b. (2-{4-[(2E)-3-Fenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13h) Kütle spektrumu .................................... 59
Şekil 11. a. (2-{4-[(2E)-2-Thienilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13i) 1H-NMR spektrumu ................................ 60
Şekil 11. b. (2-{4-[(2E)-2-Thienilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13i) 13C-NMR spektrumu .............................. 60
Şekil 11. c. (2-{4-[(2E)-2-Thienilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13i) IR spektrumu ........................................... 61
Şekil 11. d. (2-{4-[(2E)-2-Thienilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13i) Kütle spektrumu ...................................... 61
ix
ÇİZELGELER DİZİNİ
Çizelge
Sayfa
Çizelge 2. 1. Terpenoit tipi biskalkon analoglarının aktivite test sonuçları ................... 10
Çizelge 4. 5. 1. Reaktifler ve Sentezlenen kalkon türevleri ............................................ 31
x
ŞEMALAR DİZİNİ
Şema
Sayfa
Şema 4. 1. Siklohekzan’a brom katılması....................................................................... 18
Şema 4. 2. 1,3-Siklohekzadien’in (7) sentezi ................................................................ 20
Şema 4. 3. 3a,4,7a-Tetrahidro-4,7-etano-2-benzofuran-1,3dion (9) sentezi.................. 22
Şema 4. 4. 2-(4-Asetilfenil)-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7-etanoizoindol-1,3-dion
(11) sentezi ................................................................................................... 25
Şema 4. 5. Bisiklo[2.2.2]okten birimi içeren kalkon sentezi için genel reaksiyon ........ 27
xi
1
1. GİRİŞ
Kalkon (1) ve türevleri, flavonoidlerin heterosiklik C halkasına sahip olmayan
üyelerinden biridir. Kalkon ifadesi 1,3-diaril-2-propen-1-on yapısı içeren bütün
bileşikler için kullanılır. Kalkon yapısındaki iki halkadan keton grubuna komşu olanı A
simgesi ile gösterilir ve karbonlar numaralandırılırken üssü (') numaralar verilir. Diğer
aromatik halka ise B ile simgelenir ve normal numaralandırma yapılır.
O
6
6'
5'
A
4'
1'
1
2'
2
3'
5
B
4
3
1
Şekil 1. 1. Kalkon’un (1) yapısı ve gösterimi
Doğal ya da sentetik yoldan elde edilen kalkon türevleri ve analoglarının çeşitli
biyolojik aktivitelere sahip oldukları (Satyanarayana ve ark., 2004) ve kalkon
türevlerinin antioksidan (Mukherje ve ark., 2001) , antimalaryal, (Amit ve ark.,2009,
Jose ve ark., 2005), antikanser (Kamal ve ark., 2010) antitümör (Kumar ve ark.,2003,
Satyanarayana ve ark., 2004), antimikrobiyal (Karaman ve ark., 2010, Kumar ve ark.,
2009), antidiyabetik, antienflamatuar (Herencia ve ark. , 1998), antitüberküloz,
antifungal (Rao ve ark., 2004), antileishmanyal (Satyanarayana ve ark., 2004) gibi
aktiviteye sahip oldukları bilinmektedir. Ayrıca kalkonların HIV1 virüsünü inhibe ettiği
(Deng ve ark., 2007), sitotoksik ve inhibitör etkileriyle lösemi hastalığının tedavisinde
kullanılabileceği de (Sağlam ve ark., 2002) rapor edilmiştir.
Tıbbi tedavide kullanıldıkları kadar polimerlerde UV-absorbsiyon filtreleri olarak farklı
türdeki optik materyallerde, yiyecek endüstrisinde, holografik kayıt teknolojileri gibi
birçok uygulama alanında da kullanıldıkları (Fayed ve ark., 2004) kaydedilmiştir.
2
Litaratürde sülsonamit (2), ester (3) ve imit (4) birimlerini içeren kalkon türevlerinin de
antipigment (Won Ryu ve ark., 2009), antitümör (Kim ve ark., 2010), fotosentetiv
(Rehab ve ark., 2003), sitostatik (Jha ve ark., 2007) gibi önemli biyolojik aktivitelere
sahip oldukları rapor edilmiştir.
O
O
OH
O
R
S
O
N
OH
H
COO
2
3
O
N
R2
O
R1
O
4
Tezin amacı, biyolojik aktivite gösterecekleri tahmin edilen ve yapılarında hem terpen
tipi bir bileşik olan bisiklo[2.2.2]okten birimi hem de imit (4) yapısı içeren kalkon
türevlerini sentezleyerek yapı analizlerini yapmaktır.
Bu çalışma, sentetik ve mekanistik amaçlara yönelik olup siklohekzenden (5) çıkılarak,
bisiklo[2.2.2]okten ve imit birimlerini içeren yeni bir asetofenon türevi hazırlamak ve
bu bileşiğin farklı aldehit (12) türevleri ile kondenzasyonu sonucu yeni kalkon
türevlerinin sentezini kapsamaktadır ve dört aşamadan oluşmaktadır: İlk aşamasında
siklohekzenden (5) yola çıkılarak bromlama ve eliminasyon reaksiyonları ile 1,3siklohekzadien (7) sentezlenecektir.
5
Br2
Br
CH2Cl2
Br
6
KOH/ NaOH
Etilenglikol /160 °C )
7
3
İkinci aşamada, 1,3-siklohekzadien’in (7) maleikanhidrit (8) ile Diels-Alder katılma
reaksiyonundan başlangıç maddesi olan bisiklo[2.2.2]okten birimi içeren 3a,4,7atetrahidro-4,7-etano-2-benzofuran-1,3-dion (9) hazırlanmış olacaktır.
O
O
+
O
CH2Cl2
Reflüks ( 55 °C )
O
7
O
O
8
9
Çalışmanın üçüncü aşamasında 3a,4,7a-tetrahidro-4,7-etano-2-benzofuran-1,3-dion (9),
4-aminoasetofenon (10) ile muamele edilip, çıkış bileşiği 2-(4-asetofenil)-3a,4,7,7aterahidro-1H-4,7-etanoizoindol-1,3-dion (11) sentezlenecektir.
O
O
O
CH3
O
+
Toluen / Trietilamin
H2N
N
Reflüks ( 190 °C )
O
O
O
10
9
11
CH3
Çalışmanın son aşamasında ise sentezlenen 2-(4-asetofenil)-3a,4,7,7a-terahidro-1H4,7-etanoizoindol-1,3-dion (11) ilgili aldehit türevleri (12 a-i) ile reaksiyonu sonucunda
değişik kalkon türevleri (13 a-i) sentezlenecektir.
O
O
N
O
N
O
H
O
CH3
11
+
CH2Cl2 / Piperidin
O
O
Reflüks ( 55 °C)
X
12 a- i
13 a-i
X
4
2. LİTERATÜR ÖZETLERİ
2.1. Kalkonlar
Kalkon (1) türevleri, flavonoidlerin heterosiklik C halkasına sahip olmayan üyelerinden
biridir. Flavonoidlerin temel yapısındaki propan zinciri üzerinde α,β-doymamış karbonil
grubunun bulunması yani bir çift bağ ve bir keton grubunun yer alması kalkonları ortaya
çıkarır. Kalkon (1) ifadesi 1,3-diaril-2-propen-1-on yapısı içeren bütün bileşikler için
kullanılır. Kalkon yapısındaki iki halkadan keton grubuna komşu olanı A simgesi ile
gösterilir ve karbonlar numaralandırılırken üssü (') numaralar verilir. Diğer aromatik
halka ise B ile simgelenir ve normal numaralandırma yapılır.
O
6
6'
5'
A
4'
1'
1
2'
2
3'
5
B
4
3
1
Şekil 2. 1. Kalkonun (1) yapısı ve gösterimi
Doğal ya da sentetik yoldan elde edilen kalkon (1) türevleri ve analoglarının çeşitli
biyolojik aktivitelere sahip oldukları (Satyanarayana ve ark., 2004) ve kalkon
türevlerinin antioksidan ( Mukherje ve ark., 2001) , antimalaryal, (Amit ve ark., 2009;
Jose ve ark., 2005), antikanser (Kamal ve ark., 2010), antitümör (Kumar ve ark., 2003;
Satyanarayana ve ark., 2004), antimikrobiyal (Karaman ve ark., 2010; Kumarve ark.,
2009),
antidiyabetik,
antienflamatuar
(Herencia
ve
ark.,
1998),
antiinvasiv,
antitüberküloz, antifungal (Rao ve ark., 2004), antileishmanyal (Satyanarayana ve ark.,
2004) gibi aktiviteye sahip oldukları bilinmektedir. Ayrıca kalkonların HIV1 virüsünü
inhibe ettiği (Deng ve ark., 2007), sitotoksik ve inhibitör etkileriyle lösemi hastalığının
tedavisinde kullanılabileceği de (Sağlam ve ark., 2002) rapor edilmiştir.
5
Tıbbi tedavide kullanıldıkları kadar polimerlerde UV-absorbsiyon filtreleri olarak farklı
türdeki optik materyallerde, yiyecek endüstrisinde, holografik kayıt teknolojileri gibi
birçok uygulama alanında da kullanıldıkları (Fayed ve ark., 2004) kaydedilmiştir.
Ayrıca bir ketovinil grubuna sahip çok sayıda bileşiğin önemli derecede biyolojik
aktivite gösterdiği iyi bilinen bir gerçektir (Jovanovic ve ark., 1999). Kalkonlar (1) da
ketovinil grubu içeren bileşikler arasındadır ve gösterdikleri biyolojik aktiviteden dolayı
kalkonlar üzerine yapılan çalışmaların sayısı gün geçtikçe artmaktadır.
Hyung Won Ryu ve grubu 4’- (p-toluenesulfonilamino)-4-hidroksi kalkonu (13)
(TSAHC) sentezlemiş ve bu bileşiğin sebze mantarlarında bulunan ve
doğranmış
sebzelerin havayla temas ettiğinde kararmasına neden olan tirozinaz enzimini inhibe
edebilen iyi bir antipigment olduğunu göstermişlerdir (Won Ryu ve ark., 2009 ).
O
O
S
O
N
OH
H
13
Tae-Hee Kim ve grubu ise 4-(p-toluensulfonilamino)-3,4-dihidroksi kalkon (TSHDC)’u
(14) sentezleyerek insan akciğer kanser hücrelerine karşı antitümör özelliğe sahip
olduğunu belirlemişlerdir (Kim ve ark., 2010).
O
OH
O
S
O
N
OH
H
14
Seo ve grubu TSHDC’nın metil türevini (15) sentezlemiş ve bu bileşiğin enzim
inhibitör özelliği gösterdiği ve α-glukozid , α-amilaz ve β-amilaz’a karşı aktif olduğunu
göstermişlerdir (Seo ve ark., 2005).
6
O
OH
O
Me
S
N
OH
H
O
15
Ahmed ve grubu norbornen birimi içeren kalkon esterini (16) sentezleyerek fotosentetiv
olduğunu belirtmişlerdir (Ahmed ve ark., 2003).
O
COO
16
Jha ve grubu (2007), yapmış oldukları çalışmada sentezledikleri imit birimi içeren
kalkonların, L1210, Molt C4/8 ve CEM hücreleri üzerinde deneyerek sitotoksik özelliğe
sahip olduklarını belirtmişlerdir (Jha ve ark., 2007).
O
N
R2
O
R1
O
17a - i
a: R1 = R2= H; b: R1= H, R2 = Cl; c: R1 = R2 = Cl; d: R1 =H, R2 = CH3; e: R1 =H, R2 = OCH3;
f: R1 = R2 = OCH3; g: R1= H, R2 =NO2; h: R1 = H, R2 = CO2H; i: R1 = R2 = –OCH2O–
Tomahiro ve grubu B. rapa (hidabeni) adı verilen bir bitkinin üst kısımlarından izole
ettikleri kalkon glikozitleri ve diğer gilikozitleri RBL-2H3 adı verilen lösemili fare
hücreleri üzerinde deneyerek kalkon glikozizlerinin öldürücü bir hastalık olan lösemiye
7
karşı aktivitelerini incelemişlerdir. Yaptıkları çalışma sonunda C1 ve C2 adını verdikleri
kalkon glikozitlerinin daha etkili olduğunu tespit etmişlerdir (Tomahiro ve ark., 2010)
(Şekil. 2. 1).
OH
O
HO
HO
OH
OH
OMe
O
OH
O
OH
HO
O
(C2)
OH
O
OMe
O
HO
HO
HO
O
HO
O
O
OH
OH
OH
O
OH
O
O
O
HO
(C1)
OMe
OMe
OMe
OH
OH
O
OH
(C3)
HO
O
O
OH
OH
OH
O
OH
HO
O
OH
OH
OH
OMe
O
O
( PN )
( GS )
(CC)
Şekil 2. 2. B.rapa bitkisinden izole edilen C1, C2, C3, PN, GS ve CC bileşiklerinin RBL-2H3
hücrelerine karşı etkisi.
Hugo Pereira ve grubunun yapmış olduğu çalışmada ise 31 farklı kalkonu, 4 farklı
bakteri üzerinde (Bacillus cereus ATCC 11778, Escherichia coli ATCC 25922,
Pseudomonas aeruginosa ATCC 27853, Staphylococcus aureus ATCC 25923)
8
deneyerek antibakterial özellikleri karşlaştırılmıştır. Bu çalışma sonucunda hem 4’hidroksi grubu hem de isopren birimi içeren kalkonların antibakteriyel olarak daha etkili
oldukları belirtilmiştir (Pereira ve ark., 2008) (18, 19, 20).
OH
MeO
OH
OH
HO
OH
OH
HO
OH
O
O
O
18
19
20
Xing ve grubu siklohekzen ve izopren birimi içeren kalkonları (21) sentezlemiş ve HIV1’e karşı inhibitör etki gösterdiklerini ve ayrıca anti kanser özelliğe de sahip olduklarını
göstermiştirler (Xing ve ark., 2010 ).
HO
OH
OH
O
R2
HO
O
R1
OH
OH
21
R1: H, OH, R2: H, OH
Wang ve grubunun Humulus lupulu (Şerbetçi otu) bitkisinden izole ettikleri (22, 23, 24,
25) nolu kalkonların mide de oluşabilecek kötü huylu BGC-823 tümörlerine ve HepG2
hücrelerine karşı sitotoksik etkiye sahip olduğunu, xanthohum B (26) adı verilen
9
kalkonun ise ksantom adı verilen tümoral, dejeneratif ya da infeksiyöz bir cilt
hastalığının tedavisinde kullanılabileceğini belirtilmiştir (Wang ve ark. , 2007).
HO
OMe
OH
OH
HO
OMe
O
O
HO
HO
OMe
O
O
23
22
MeO
OH
HO
OH
OMe
O
O
O
OMe
OH
25
HO
24
OH
OH
HO
OH
O
(xanthohumol B)
26
Fındık ve grubu α- ve β – iyonon’un farklı aldehit türevleri ile reaksiyonu sonucunda
terpenoit tipi biskalkon analoglarını sentezlemiş ve 12 farklı insan patojenik
mikroorganizmalarına karşı aktivitelerini incelemiştir. Aktivite testlerinde diskdiffüzyon tekniği kullanmış ve kalkonların birçoğunun bakterilere karşı aktif olduklarını
göstermiştir (Tablo 2. 1) (Fındık ve ark., 2009).
O
O
+ ArCHO
Ar
NaOH
EtOH
27 a, b
28 a - h; 29 a - h
a: α-iyonon; b: β-iyonon
Ar = Ph, 4-CH3OPh, 3-CH3Ph, 3-ClPh, 3-BrPh, 3-HOPh, Furil, Tiyenil.
10
Çizelge 2. 1. Terpenoit tipi biskalkon analoglarının aktivite test sonuçları
Bileşikler
A
B
C
D
E
F
G
H
I
J
K
L
3a (28)
16
17
22
7
14
19
16
12
15
12
15
18
3b
16
13
16
13
17
9
10
9
15
11
10
15
3c
17
19
18
_
12
17
14
17
15
12
17
17
3d
18
19
_
7
14
15
13
14
15
11
16
20
3e
19
17
17
9
13
12
11
11
16
13
_
17
3f
19
19
19
13
12
23
12
14
18
11
18
18
3g
19
16
17
10
15
14
13
11
16
14
16
18
3h
18
17
18
12
13
10
10
9
17
12
_
19
4a (29)
18
17
20
8
17
17
14
15
12
15
16
19
4b
18
13
12
10
19
9
17
13
_
15
14
16
4c
15
16
10
12
11
9
11
10
_
11
12
14
4d
17
15
10
14
13
_
12
10
_
_
11
15
4e
18
17
15
7
13
11
13
_
15
15
16
14
4f
15
19
19
14
13
15
17
14
19
15
17
18
4g
19
19
17
9
13
15
13
9
21
11
19
18
4h
18
17
17
8
16
17
15
15
13
14
_
20
SCF
20
23
20
19
23
24
18
20
20
20
16
22
CH3OH
10
_
_
_
8
_
9
8
_
10
9
10
SCF: Sulbactam (30 mg) şcefoperazona (75 mg)¼ pozitif kontrol. CH3OH:
Methanol¼negatif kontrol. A: Proteus Vulgaris KUEN 1329, B: Candida utilis KUEN
1031, C: Streptococcus homilis, D: E.coli 111, E: Bacillus cereus DSM 4312, F:
Pseudomonas aeruginosa ATCC 9027, G: Bacillus subtilis ATCC 6633, H: S. Aureus
ATCC 29213, I: Salmonella enteridis ATCC 13076, J: St. Pyogenez ATCC 176, K:
Enterococous fecaelis ATCC 29122, L: Candida albicans ATCC 1213.
11
2. 2. Kalkonların Sentez Yöntemleri
Kalkonlar asetofenon (30) ve benzaldehit (31) türevlerinden bazik ortamda aldol
kondenzasyonu (Claisen-Schmidt) yöntemiyle kolayca sentezlenebilirler. Aldehit ve
ketonun etanol veya metanol içerisinde çözülerek NaOH, KOH gibi bir bazla
etkileştirilmesiyle yapılan sentez en klasik yöntemdir. Literatürde kalkonların sentezi
için farklı katalizörler kullanılarak gerçekleştirilen benzer yöntemler bulunmaktadır.
O
O
O
CH3
H
+
30
NaOH
EtOH
31
1
Aneta ve ark. (2006), bazı kalkon türevlerinin antikanser özelliğini belirlediği
çalışmasında üç farklı yöntem ile kalkonları sentezlemiştir.
O
O
O
H
Ar
Ar
R,
R
,
A, B, C
R
32
R
33
A = KOH(sulu), EtOH, refluks. B = KOH, EtOH, oda sıcaklığı. C = KOH, EtOH,
reflüks, KH, Et2O, BrCH2B(OR)2
Qing-bao ve ark. (2004), yapmış olduğu çalışmada Asetilferrosen (34) ve 4bromobenezaldehitin (35) etilalkol içerisinde, sulu NaOH ile oda sıcaklığında ki
reaksiyonundan % 96 verimle yeni bir kalkon türevi (36) sentezlemiştir.
12
Br
O
COCH3
CHO
35
Fe
Fe
Etanol / (NaOH+H2O)
Br
34
36
Yarishkin ve ark. (2008), ise sülfolanmış asetofenon (37) ve uygun aldehit türevlerini
methanol içerisinde reflüks ortamında, H2SO4 ile muamele ederek % 93 verim ile yeni
sülfonlu kalkonları (38) sentezlemişlerdir.
O
O
O
O
NO2
S
H
O
R
O
R
H2SO4 / MeOH
S
NO2
O
O
O
38
37
Batt ve ark. (1993), ise bir substitüe aromatik bileşikler (39) ve substitüe sinnamoil
klorürden (40) AlCl3 varlığında Friedel-Crafts açilasyonu ile kalkonları (1)
sentezlemiştir.
O
O
Ar'H + Cl
39
Ar
40
AlCl3/CH2Cl2
-5 oC, 30 dakika
Ar'
Ar
1
Li ve ark. (2002), kalkonların sentezi için toz haline getirilmiş KOH veya hazırladıkları
KF-Al2O3 karışımı katalizörlüğünde bir ultrasonik temizleyici su banyosu ile ultrasonik
ışınlama yöntemini kullanmışlardır. Bu yöntemde aromatik aldehitleri asetofenonla,
etanol içerisinde toz KOH ile veya metanol içerisinde KF-Al2O3 karışımı ile değişik
sıcaklık (20–46 °C) ve farklı zaman aralıklarında (4-240 dakika) ultrasonik ışınlamayla
13
reaksiyona tabi tutarak % 70-97 arasında değişen verimlerle kalkon türevlerini
sentezlemeyi başarmışlardır.
O
ArCHO + CH3CPh Katalizör, çözücü
O
ArCH=CHCPh
14
3. MATERYAL ve YÖNTEM
3.1. Çalışmada Kullanılan Kimyasal Maddeler
Diklorometan
Hekzan
Kloroform
Silikajel
Kalsiyum Klorür
İyot
Toluen
Piperidin
Trietilamin
3.2. Kromatografik Çalışmalarda Kullanılan Adsorbandlar

İnce Tabaka Kromatografisi; Silikajel (Merck)

Kolon Kromatografisi; Silikajel (Merck)
3. 3. İnce Tabaka Kromatografisi Çalışmasında Kullanılan Belirteçler

I2 (İyot buharı)

UV Lambası
15
3. 4. Sentezlenen Çıkış Maddelerine ve Terpenoit Tipi Kalkonlar İçin Yapılan
Analitik Çalışmalar

Nükleer Manyetik Rezonans Spektroskopisi (NMR), (Bruker 400 MHz )

İnfrared Spektroskopisi (IR) (Jasco 430 FT/IR)

Kolon Kromatografisi (KK), İnce Tabaka Kromatografisi (İTK)

Erime noktası Tayini (Elektrotermal 1A-9100)

Kütle Spektroskopisi (GS-MS) (Perkin Elmer Clarus 500)

Kütle Spektroskopisi (HPLC-ESI-MS-TOF) (Agilent Tech. 6210)
3. 5. Siklohekzen’nin (5) bromlanması
10 g (120 mmol) siklohekzen (5) 20 ml diklorometan da çözülerek tuz buz banyosunda
üzerine 15 ml diklorometandaki 19,5 g (240 mmol) moleküler brom damla damla ilave
edildi. İlave işlemi tamamlandıktan sonra reaksiyon sıcaklığı oda sıcaklığına gelinceye
kadar karıştırmaya devam edildi. Reaksiyon karışımı (30 ml) ile saf suyla 2 defa
yıkandı. Organik faz Na2SO4 üzerinden kurutulup çözücü döner buharlaştırıcı ile
uzaklaştırıldı.
3. 6. 1,3-Siklohekzadien (7) Sentezi
15,4 g (60 mmol) trans-1,2-dibromsiklohekzan (6) 150 ml’lik bir balona 75 ml
etilenglikol içerisine tartıldı. 5,1 g NaOH(k) (130 mmol)
ilave edildi. Manyetik
karıştırıcılı bir ceketli ısıtıcı kullanılarak 160 °C’de destilasyon işlemi yapıldı.
Reaksiyon esnasında oluşan 1,3-Siklohekzadien (7) destilasyon yöntemi ile reaksiyon
ortamından ayrıldı. Destilasyon sırasında 80 °C’nin altındaki destilat toplanarak
kalsiyum klorür ile kurutularak saf 1,3-siklohekzadien (7) elde edildi. Bir sonraki
basamakta kullanmak üzere iyi bir şekilde izole edilerek buzdolabında muhafaza edildi.
Verim: % 81
16
3. 7. (3a,4,7a-Tetrahidro-4,7-ethano-2-benzofuran-1,3-dion) sentezi
2 g (30 mmol) 1,3-siklohekzadien (7) içerisinde 30 ml diklorometan bulunan 100 ml lik
bir balon içerisine tartıldı. (Maleikanhidritin ilavesi ile oluşaçak ani ısınmayı önlemek
için balon buz banyosuna yerleştirildi). 2,5 g (30 mmol) maleikanhidrit (8) tartıldı ve
reaksiyon balonuna eklendi. 50-60°C’de reflüks işlemi yapıldı. Karıştırma esnasında
beyaz renkli bir karışımın oluştuğu gözlendi. Karıştırma işlemine bir gece devam edildi.
Bu sürenin sonunda oluşan beyaz renkli kısım diklorometan (30 ml) ile çözülerek saf
suyla yıkandı. Organik faz NaSO4 üzerinden kurutulup çözücü döner buharlaştırıcı ile
uzaklaştırıldı. Beyaz renkte ham ürün bir sonraki basamakta kullanılmak üzere
muhafaza edildi. Saf olarak elde edilen 3a,4,7a-tetrahidro-4,7-etano-2-benzofuran1,3dion (9) % 88,8 verimle elde edildi (beyaz renkli katı, E. N: 104 oC).
3. 8. 2-(4-Asetilfenil)-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7-etanoizoindol-1,3-dion (11)
sentezi
2 g (10 mmol) 3a,4,7a-tetrahidro-4,7-etano-2-benzofuran-1,3dion ve 1,52 g (10 mmol)
4- Aminoasetofenon (10) diklorometan 250ml’lik reaksiyon balonuna tartıldı. 10 ml
toluen ve 4 ml trietilamin reaksiyon balonuna eklendi. 200 °C de 24 saat reflüks işlemi
yapıldı. Çözücüsü evaprotörde uzaklaştırıldı. Oluşan katı diklorometan içerisinde
kristallendirildi.
Sentezlenen
2-(4-asetilfenil)-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7-
etanoizoindol-1,3-dion yeni kalkonların sentezinde kullanılmak üzere uygun bir şekilde
muhafaza edildi. Saf olarak ham ürün % 100 verimle elde edildi. (Sarı renkli katı, EN:
175 °C).
17
3. 9. (2-{4-[(2E)-3-Fenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoizoindol-1,3-dion) (13h) türevlerinin sentezi (Kalkon türevleri)
0,2 g (0,65 mmol) 2-(4-asetilfenil)-3a,4,7,7a-terahidro-1H-4,7-etanoizoindol-1,3-dion
(11) 50 ml lik bir balonda 20 ml diklorometan içerisinde çözülerek üzerine 0,09 g (0,65
mmol) benzaldehit (12h) ilave edildi. Manyetik olarak karıştırılan bu çözeltiye, 0,11 g
(1,30 mmol) piperidin ilave edildi. Karıştırma esnasında sarı renkli bir karışımın
oluştuğu gözlendi. Karıştırma işlemine 55 °C de reflüks şartlarında bir gece süreyle
devam edildi. Bu sürenin sonunda oluşan sarı renkli madde diklorometan (30 ml) ile
çözülerek % 5 lik HCl çözeltisiyle ve saf suyla 2 defa yıkandı. Organik faz NaSO4
üzerinden kurutulup çözücü döner buharlaştırıcı ile uzaklaştırıldı. Ham ürün
diklorometan - hekzan karışımı ile kristallenmeye bırakıldı. Saf kalkon (13h) kristalleri
% 85 verimle elde edildi (sarı renkli kristal, E. N: 180 oC).
18
4. BULGULAR ve TARTIŞMA
4. 1. Trans-1,2-dibrom siklohekzan’ın (6) sentezi
Siklohekzen (5) diklorometanda çözülerek üzerine buz banyosunda diklorometanda
çözünmüş moleküler brom damla damla ilave edildi. İlave işlemi tamamlandıktan sonra
karıştırmaya 30 dakika devam edildi. Karışım su ile yıkanıp organik faz sodyum sülfatta
kurutularak çözücü evaprotörde uzaklaştırılarak trans-1,2-dibrom siklohekzan (6) % 100
verimle elde edildi.
Br
Br2
CH2Cl2
5
Br
6
Şema 4. 1. Siklohekzen’e brom katılması
Şekil 4. 1. Trans-1,2-dibrom siklohekzan’ın (6) 1H-NMR spektrumu (400 MHz)
19
Trans-1,2-dibrom siklohekzan’ın (6) 400 MHz 1H-NMR spektrumu Şekil 2. 1’de
görülmektedir. Spektrumda 4.46 ppm’de gözlenen multiplet beklenildiği gibi brom
atomlarının bağlı olduğu karbonlardaki hidrojen atomlarına aittir. Diğer metilenik 8
proton ise sırasıyla 2.45, 1.87, 1,82 ve 1,53 ppm’de multiplet olarak rezonans
olmaktadırlar.
Şekil 4. 2. Trans-1,2-dibrom siklohekzan’ın (6) 13C-NMR spektrumu (400 MHz,
CDCl3)
Trans-1,2-dibrom siklohekzan’ın (6) 13C-NMR spektrumunda (Şekil 4. 2) gözlenen üç
sinyal yapı ile uyum içerisindedir. Brom atomunun bağlı olduğu karbonlar 55.21
ppm’de rezonans olurken diğer karbon atomları 32.03 ve 22.41’de rezonans
olmaktadırlar.
20
4.2. 1,3-Siklohekzadien (7) sentezi
1,3-Siklohekzadien (7), trans-1,2-dibrom siklohekzandan (6) KOH yardımı ile
eliminasyon sonucu sentezlendi. Reaksiyon 160 °C’de etilenglikol içerisinde yapıldı.
Reaksiyon esnasında oluşan 1,3-Siklohekzadien (7) destilasyon yöntemi ile reaksiyon
ortamından ayrıldı. Destilasyon sırasında 80 °C’nin altındaki destilat toplanarak
kalsiyum klorür ile kurutularak saf 1,3-siklohekzadien (7) elde edildi.
Br
KOH/ NaOH
Br
6
Etilenglikol /160 oC
7
Şema 4. 2. 1,3-Siklohekzadien’in (7) sentezi
Şekil 4. 2. 1. 1,3-Siklohekzadien’in (7) 1H-NMR spektrumu (400 MHz, CDCl3)
21
1,3-Siklohekzadien’in (7) 1H-NMR spektrumunda (Şekil 4.2.1) beklenildiği gibi üç
sinyal grubu gözlenmektedir. Çift bağ protonları 5.94-5.91 ve 5.84-5.82 ppm’ler
arasında AB sistemi vererek rezonans olmaktadırlar. Diğer dört metilenik proton ise
geniş bant singlet görünümünde 2.21 ppm’de multiplet vermektedirler.
Şekil 4. 2. 2. 1,3-Siklohekzadien’in (7) 13C-NMR spektrumu (400 MHz, CDCl3)
1,3-Siklohekzadien’in (7)
13
C-NMR spektrumunda (Şekil 4. 2. 2) gözlenen üç sinyal
yapıyı doğrulamaktadır. Molekül simetrik bir yapıya sahip olduğu için çift bağ
karbonlarından ikisi 126.26, diğer ikisi 124.29 ppm de rezonans olurken alifatik iki
karbon atomu ise 22.07 ppm de sinyal vermektedir.
22
4. 3. 3a,4,7a-Tetrahidro-4,7-etano-2-benzofuran-1,3-dion’un (9) sentezi
3a,4,7a-Tetrahidro-4,7-etano-2-benzofuran-1,3-dion
(9),
1,3-siklohekzadiene
(7)
maleikanhidritin (8) katılması ile (Diels-Alder katılma) hazırlandı.
Diels - Alder reaksiyonunun da tepkimeye giren maddelerden birisi dien (iki tane
konjuge çift bağı olan) diğeri ise dienofil (dien seven-bir tane çift bağı olan) olarak
adlandırılabilir. Aşağıda Diels-Alder reaksiyon mekanizması ve bu reaksiyona bir kaç
örnek verilmiştir.
+
O
H
O
O
+
O
H
O
O
41
42
8
Reaksiyon 55 °C de CH2Cl2 de yapıldı, ham ürün kristallendirilerek saflaştırıldı.
O
O
+
O
7
8
O
CH2Cl2
Reflüks ( 55 o C )
O
O
9
Şema 4. 3. 3a,4,7a-Tetrahidro-4,7-etano-2-benzofuran-1,3dion (9) sentezi
23
Şekil 4. 3. 1. 3a,4,7a-Tetrahidro-4,7-etano-2-benzofuran-1,3dion’un (9) 1H-NMR
spektrumu (400 MHz, CDCl3)
3a,4,7,a-tetrahidro-4,7-etano-2-benzofuran-1,3dion’un (9)
1
H-NMR spektrumunda
(Şekil 4. 3. 1) çift bağ protonları 6.30 ve 6.31 ppm arasında dubletin dubleti (AB
sistemi) (J = 4.4, 3.2 Hz) olarak rezonans olmaktadırlar. Karbonil grubuna komşu
protonlar 3.25 ppm’de diğer köprübaşı protonları ise 3.15 ppm’de multiplet
vermektedirler. Köprü protonları ise 1.63-1.59 ve 1.45-1.41 ppm’ler arasında AA´BB´
sistemi vererek rezonans olmuşlardır. Gözlenen sinyal grupları yapıyı doğrulamaktadır.
3a,4,7a-Tetrahidro-4,7-etano-2-benzofuran-1,3-dion’un (9)
13
C-NMR (Şekil 4. 3. 2)
spektrumunda beklenildiği gibi beş sinyal gözlenilmekte ve yapıyı doğrulamaktadır.
Karbonil karbonuna ait sinyal 172.9, çift bağ karbonları 133.1 ppm’de sinyal
vermektedir. Diğer alifatik karbon atomları ise sırası ile 44.8, 31.7, 23.0 ppm’de sinyal
vermektedir.
24
Şekil 4. 3. 2. 3a,4,7a-Tetrahidro-4,7-etano-2-benzofuran-1,3-dion’un (9) 13C-NMR
spektrumu (400 MHz, CDCl3)
4. 4. 2- (4-Asetilfenil)-3a,4,7,7a-terahidro-1H-4,7-etanoizoindol-1,3-dion (11)
sentezi
3a,4,7a-Tetrahidro-4,7-etano-2-benzofuran-1,3-dion (9) ve 4-Aminoasetofenon (10)
trietilamin varlığında toluende 190 °C’de bir gece ısıtılarak anhidritteki oksijen
atomunun, azot atomu ile yerdeğiştirmesi sonucunda 2-(4-asetilfenil)-3a,4,7,7aterahidro-1H-4,7-etanoizoindol-1,3-dion (11) elde edildi (Deng ve ark., 2004; Dong ve
ark., 2010). Toluen ve trietliamin evaprotörde uzaklaştırıldıktan sonra katı halde elde
edilen ham ürün metilen klorür de kristallendirilerek saflaştırıldı.
25
O
O
O
CH3
O
+
H2N
Toluen / Trietilamin
Reflüks ( 190 oC )
N
O
O
O
CH3
9
10
11
Şema 4. 4. 2-(4-Asetilfenil)-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7-etanoizoindol-1,3-dion (11)
sentezi
Şekil 4. 4. 1. 2-(4-Asetifenil)-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7-etanoizoindol-1,3-dion’un
(11) 1H-(NMR spektrumu (400 MHz, CDCl3)
2-(4-Asetilfenil)-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7-etanoizoindole-1,3-dion’un (11) 1H-NMR
(Şekil 4. 4. 1) spektrumunda fenil halkasındaki dört proton AA´XX´ sistemi
vermektedir. Sistemin AA´ kısmı 8.05-8.04 ppm’de dublet ( J = 8.4 Hz ), sistemin XX´
kısmı ise 7.373-7.352 pmm’de dublet (J = 8.4 Hz) olarak rezonans olmaktadırlar. Çift
bağ protonları ise 6.33 ppm’de triplet görünümünde dubletin dubleti (J = 4.4, 3.2 Hz,
26
AB sistemi) olarak rezonans olmaktadırlar. Köprübaşı karbonlarına bağlı protonlardan
karbonile komşu olanlar 3.29 diğer köprü protonları ise 3.06 ppm’de multiplet olarak
sinyal vermektedir. Metil protonları 2.63 ppm’de singlet olarak rezonans olurken köprü
protonları 1.70-1.68 ve 1.48-1.46 ppm’de dublet vermektedir.
Şekil 4. 4. 2. 2-(4-Asetilfenil)-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7-etanoizoindol-1,3-dion’un
(11) 13C-NMR spektrumu (400 MHz, CDCl3)
2-(4-Asetilfenil)-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7-etanoizoindol-1,3-dion
(11)
13
C-NMR
(Şekil 4. 4. 2) spektrumunda beklenildiği gibi on bir sinyal gözlenilmekte ve yapıyı
doğrulamaktadır. Metil grubuna bağlı karbonil karbonuna ait sinyaller 197.0 ppm’de
diğer karbonil grupları 177.6 ppm’de, çift bağ karbonları 132.5 ppm’de sinyal
vermektedir. Olefinik karbon atomları 126.4-136.6 ppm arasında, diğer alifatik karbon
atomları ise sırası ile 44.28, 33.05, 26.70, 23.64 ppm’de sinyal vermektedir.
27
4. 5. (2-{4-[(2E)-3-Fenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion) (13 a-i) türevlerinin sentezini (Kalkon türevi)
2-(4-Asetifenil)-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7-etanoizoindol-1,3-dion
(11) ve
aldehit
türevleri (12 a-i) diklorometan, piperidin ile 55 °C’ de reflüks işlemine tabi tutuldu.
Reaksiyon takibi İTK ile yapıldı. Karışım su ile yıkandı kurutuldu ve çözücüsü
evaprotörde uzaklaştırıldı. Elde edilen ham ürün kristallendirilerek saflaştırıldı.
O
O
O
H
O
CH3
11
N
O
N
+
CH2Cl2 / Piperidin
O
O
Reflüks ( 55 0 C)
X
12 a- i
13 a-i
X
Şema 4. 5. Bisiklo[2.2.2]okten birimi içeren kalkon sentezi için genel reaksiyon
(2-{4-[(2E)-3-Fenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a
tetrahidro-1H-4,7-etanoizoindol-1,3-
dion)’un (13h) 1H-NMR spektrumu Şekil 4. 5. 1’de görülmektedir. Spektrumda 8,10
ppm’de görülen dubletimsi sinyal azot atomuna bağlı fenil halkasındaki protonların
vermiş olduğu AA’XX’ siteminin AA’ kısmına ait ve etkileşme sabiti J = 8.4 olup yapı
ile uyumludur. Sistemin XX’ kısmı da 7.40 ppm’de dublet olarak sinyal vermektedir (J
= 8,4 Hz). δ= 7.83 ppm’deki dublet ise propenon zincirindeki çift bağ pronlarının AB
sisteminin A kısmına aittir ( J = 15,8 Hz). Sitemin B kısmı ise 7.51 ppm’de yine dublet
olarak rezonas olmaktadır (J = 15.8 Hz). Propenon zincirne bağlı fenil halkasındaki orto
protonlar 7.66 ppm’de diğer protonlar ise 7.45 ppm’de multiplet vermektedirler.
Bisiklik halkadaki çift bağ protonları 6,34 ppm’de dubletin dubleti olarak rezonans
olmaktadırlar (J = 4.4, 3.2 Hz). Karbonil gruplarına komşu köprübaşı protonları 3.30,
3.07 ppm’de diğer köprü karbonlarındaki dört proton ise 1,71 ve 1.48 ppm’de AA’BB’
sistemi vererek rezonans olmaktadırlar.
28
Şekil 4. 5. 1. Bisiklo sübstiue-kalkon (2-{4-[(2E)-3-fenilprop-2-enoyl]fenil}-3a,4,7,7a
tetrahidro-1H-4,7-etanoisoindol-1,3-dion)’un (13h) 1H-NMR spektrumu
(400 MHz, CDCl3)
(2-{4-[(2E)-3-Fenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7-etanoizoindol-1,3dion)’un (13h) 13C-NMR spektrumunda (Şekil 4.5.2) beklenildiği gibi görülen16 sinyal
yapıyı doğrulamaktadır. Spektrumda propenon zincirindeki karbonil karbonu 189,7
ppm’de sinyal verirken diğer iki karbonil karbonları ise 177,7 ppm’de çakışık olarak
rezonans olmaktadırlar. Propenon yapısındaki  karbon atomu 145,4 ppm’de  karbon
atomu ise 121,9 ppm’de sinyal vermektedir. Yapıdaki fenil halkalarına ait üç
kuvarterner karbon atomları sırası ile 137.8, 135.7 ve 134.7 ppm’de rezonans
olmaktadırlar. Bisiklik halkadaki çift bağ karbonları ise 132,5 ppm’de rezonans
olmaktadırlar. Propenon zincirine bağlı fenil halkasındaki para karbon atomu 130,7
ppm’de sinyal verirken diğer aromatik karbon atomları sırasıyla 129.3, 129.0, 128.5 ve
126,5 ppm’de rezonans olmaktadırlar. Alifatik karbon atomları ise 44.3, 32.1 ve 23.7
ppm’de sinyal vermektedirler.
29
Şekil 4. 5. 2. Bisiklo sübstiue-kalkon (2-{4-[(2E)-3-Fenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a
tetrahidro-1H-4,7-etanoizoindol-1,3-dion)’un (13h) 13C-NMR spektrumu
(400 MHz, CDCl3)
Çalışma kapsamında sentezlenen diğer kalkon türevlerinin spektroskopik verileri (1HNMR,
13
C-NMR, IR ve Kütle) yapıları doğrulamaktadır. Sentezlenen bileşikler ve
spektroskopik veriler aşağıda verilmiştir.
30
Çizelge 4. 5. 1. Reaktifler ve Sentezlenen kalkon türevleri
Ürün
Reaktifler
O
O
O
H
N
O
N
O
O
O
12 a
CH3
11
CH3
H3C
13 a
O
O
O
O
H
N
OCH3
N
O
O
11
H3CO
O
13 b
12 b
CH3
O
O
O
O
H
N
N
O
O
CH3
11
Cl
Cl
O
12 c
13 c
O
O
O
O
H
N
N
O
Br
O
Br
11
O
CH3
12 d
O
O
H
OH
CH3
N
OH
O
11
O
O
N
O
13 d
12 e
O
13 e
31
Çizelge 4. 5. 1. Reaktifler ve Sentezlenen kalkon türevleri (devam)
Ürün
Reaktifler
O
O
O
O
H
N
N
O
O
CH3
11
CH3
O
CH3
13 f
12 f
O
O
O
N
O
H
O
O
11
H3C
N
CH3
O
CH3
13 g
12 g
O
O
O
O
N
H
O
N
O
11
O
12 h
CH3
O
O
O
H
O
11
CH3
S
O
N
O
13 h
N
S
12 i
O
13 i
32
Çıkış bileşiklerinin ve kalkon türevlerinin spektroskopik verileri:
Trans-1,2-dibrom siklohekzan (6):
1
H-NMR ( 400 MHz, CDCl3, ppm ):  = 4.46 (m, 2H), 2.45, 1.87, 1.82, 1.53 (m, 8H).
C-NMR ( 100 MHz, CDCl3, ppm ):  = 55.2 (2C), 32.0 (2C), 22.4 (2C).
13
1,3-Siklohekzadien (7):
1
H-NMR ( 400 MHz, CDCl3, ppm ):  = 5.94-5.91 (AB siteminin A kısmı, 2H), 5.84-
5.81 (AB sisteminin B kısmı, 2H) ( J = 10.4 Hz ), 2.21 (m, 8H).
C-NMR ( 100 MHz, CDCl3, ppm ):  = 126.2 (2C), 124,2 (2C), 22.0 (2C).
13
3a,4,7a-Tetrahidro-4,7-etano-2-benzofuran-1,3-dion (9):
Beyaz renkli katı, verim = % 88.8, EN: 104 °C.
1
H-NMR ( 400 MHz, CDCl3, ppm ):  = 6.33 ppm (dd, J = 4.4, 3.2 Hz, 2H), 3.24 (m,
2H), 3.15 (m, 2H) 1.64- 1.41 (AA’BB’ sistemi, 4H).
C-NMR ( 100 MHz, CDCl3, ppm ):  = 172.8, 133.1, 44.7, 31.6, 22.9.
13
IR Spektrumu (KCl, cm-1 ): 3052, 2977, 2958, 2867, 1770, 1375, 1238, 1220, 1178,
941, 904, 781, 728, 685, 578.
Kütle Spektrumu (CH2Cl2, M+) : 178 (% 2.60), 150 (% 0.52), 134 (% 1.18), 106 (%
18.77), 91 (% 10.70), 78 (% 100 ), 51 (% 11.93).
2-(4-Asetilfenil)-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7-etanoizoindol-1,3-dion (11):
Sarı renkli katı, verim = % 100, EN: 175 °C.
1
H-NMR ( 400 MHz, CDCl3, ppm ) :  = 8.04, (d, J = 8.4 Hz, 2H; AA’XX’ sisteminin
AA’ kısmı), 7.36, (d, J = 8.4 Hz, 2H, AA’XX’ sisteminin XX’ kısmı), 6.33 (brt, J = 4.4
Hz, 2H), 3.29 (m, 2H), 3.06 (m, 2H), 2.63 (s,3H), 1.71-1.45 (AA’BB’ sistemi, 4H).
33
C-NMR ( 100 MHz, CDCl3, ppm ): ):  = 197.0, 177.6 (2C), 136.6, 136.0, 132.5(2C),
13
129,0( 2C), 126.4 (2C), 44.2 (2C), 32.0 (2C), 26.7 (2C), 23.6.
IR Spektrumu (KCl, cm-1 ): 3045, 2950, 2935, 2861, 1706, 1683, 1598, 1508, 1390,
1263, 1189, 956, 933, 842, 800, 698, 599, 499,478.
Kütle Spektrumu (CH2Cl2, M+) : 295(% 31.99), 280 (% 100), 200 (% 67.96), 146 (%
29.72), 90 (% 22.99), 78 (% 63.31), 54 (% 5.23).
(2-{4-[(2E)-4-Metilfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoizoindol-1,3-dion) (13a):
Beyaz renkli katı, verim = % 70, EN: 192 °C.
1
H-NMR ( 400 MHz, CDCl3, ppm ):  = 8.10, (d, J = 8.4 Hz, 2H; AA’XX’ sisteminin
AA’ kısmı), 7.40, (d, J = 8.4 Hz, 2H, AA’XX’ sisteminin XX’ kısmı), 7.81, (d, J = 15,6
Hz, AB/A, 1H), 7.46, (d, J = 15.6 Hz, AB/B, 1H), 7.56 (d, J = 8.0 Hz, 2H AA’BB’
sisteminin AA’ kısmı), 7.39 (d, J = 8.0 Hz, 2H AA’BB’ sisteminin BB’ kısmı), 6.33
(dd, J = 4.4, 3.2 Hz, 2H), 3.30 (m, 2H), 3.06 (m, 2H), 2.42 (s, 3H), 1.71-1.44 (AA’BB’
sistemi, 4H).
C-NMR ( 100 MHz, CDCl3, ppm ):  = 189.7, 177.6 (2C), 145.5, 141.3, 138.0, 135.5,
13
132.5 (2C), 131.9 (2C), 129,7 (2C),129.2, 128,5 (2C), 126.4 (2C), 120.8, 44.3 (2C),
32.0 (2C), 23.6 (2C), 21.5.
IR Spektrumu (KCl, cm-1 ): 3043, 2935, 2956, 2935, 2861, 1704, 1662, 1590, 1396,
1332, 1301, 1193, 1024, 1014, 1004, 798, 715.
Kütle Spektrumu (CH2Cl2, M+) : 397 (% 58.98), 382 (% 100), 317 (% 46.48), 302 (%
32.13), 289 (% 0.29), 281 (% 16.20), 221 (% 21.11), 207 (% 31.53), 200 (% 51.58), 145
(% 73.35), 115 (% 77.27), 91 (% 60), 78 (% 95), 65 (% 23).
34
(2-{4-[(2E)-4-Metoksifenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoizoindol-1,3-dion) (13b):
Sarı renkli katı, verim = % 89, EN: 226 °C.
1
H-NMR ( 400 MHz, CDCl3, ppm ):  = 8.08, (d, J = 8.4 Hz, 2H; AA’XX’ sisteminin
AA’ kısmı), 7.37 (d, J = 8.4 Hz, 2H, AA’XX’/ XX’), 7.80 (d, J = 15.6 Hz, AB/A, 1H),
7.39 (d, J = 15.6 Hz, AB/B, 1H), 7.62 (d, J = 8.8 Hz, 2H, AA’XX’ sisteminin AA’
kısmı), 6.96 (d, J = 8.8 Hz, 2H, AA’XX’ sisteminin XX’ kısmı), 6.33 (dd, J = 4, 4, Hz,
2H), 3.88 (s, 3H), 3.29 (m, 2H), 3.07 (m, 2H), 1.71-1.44 (AA’BB’ sistemi, 4H).
C-NMR ( 100 MHz, CDCl3, ppm ):  = 189.7, 177.7 (2C), 1.61.8, 145.2, 138.1, 135.4,
13
132.5 (2C), 130.3 (2C), 129,1(2C), 127,4 (2C), 126.4 (2C), 119.5, 114.4, 55.4, 44.3
(2C), 32.0 (2C), 23.6 (2C).
IR Spektrumu (KCl, cm-1 ): 3056, 2996, 2935, 2867, 2834, 1704, 1658, 1589, 1569,
1508, 1386, 1294, 1255, 1213, 1191, 1170, 1029, 798, 705.
Kütle Spektrumu (CH2Cl2, M+) : 413 (% 100), 397 (% 0.25), 382 (% 7.58), 302 (%
6.51), 289 (% 0.79), 281 (% 10.94), 221 (% 8.48), 207 (% 29.49), 200 (% 37.33), 145
(% 4.03), 115 (% 3.50),108 (% 43.97), 91 (% 40), 78 (% 80), 65 (% 10).
(2-{4-[(2E)-4-Klorfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoizoindol-1,3-dion) (13c):
Sarımsı renkli katı, verim = % 96, EN: 220 °C.
1
H-NMR ( 400 MHz, CDCl3, ppm ):  = 8.09, (d, J = 8.4 Hz, 2H; AA’XX’ sisteminin
AA’ kısmı), 7.60 (d, J = 8.4 Hz, 2H, AA’XX’ sisteminin XX’ kısmı), 7.78 (d, J = 15.6
Hz, 1H, AB/A), 7.48 (d, J = 15.6 Hz, 1H, AB/B), 7.42 (d, J = 8.4 Hz, 2H; AA’BB’
sisteminin AA’ kısmı), 7.38 (d, J = 8.4 Hz, 2H; AA’BB’ sisteminin BB’ kısmı), 6.33
(dd, J = 7.8, 4.4 Hz, 2H), 3.30 (m, 2H), 3.07 (m, 2H), 1.71-1.47 (AA’BB’ sistemi, 4H).
C-NMR ( 100 MHz, CDCl3, ppm ):  = 189.7, 177.6 (2C), 143.5, 137.4, 136.8,135.9,
13
133.4 (2C), 132.5 (2C), 130,9 (2C), 130.5, 129.2, 127,2 (2C), 126.5 (2C), 126.4, 123.1,
122.9, 44.3 (2C), 32.0 (2C), 23.6 (2C).
35
IR Spektrumu (KCl, cm-1 ): 3056, 2946, 2865, 1704, 1666, 1606, 1556, 1392, 1313,
1189, 1072, 993, 800, 779.
Kütle Spektrumu (CH2Cl2, M+) : 417 (% 61.33 ), 337 (% 36.65), 309 (% 0.27), 302 (%
14.64), 302 (13.72), 280 (% 10.72), 240 (% 6.01) ,212 (% 8.47), 207 (% 32.63), 200 (%
51.23), 165 (% 44.54), 146 (% 24.46), 137 (% 30.48), 118 (% 14.99), 102 (% 34.60), 90
(% 30), 78 (% 100), 51 (% 15).
(2-{4-[(2E)-3-Bromfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoizoindol-1,3-dion) (13d):
Sarımsı renkli katı, verim = % 52, EN: 225 °C.
1
H-NMR ( 400 MHz, CDCl3, ppm ):  = 8.10, (d, J = 8.8 Hz, 2H; AA’XX’ sisteminin
AA’ kısmı), 7.41 (d, J = 8.8 Hz, 2H; AA’XX’ sisteminin XX’ kısmı), 7.74 (d, J = 15.6
Hz, 1H, AB/A), 7.49 (d, J = 15.6 Hz, 1H, AB/B), 7.81, (m, 1H), 7.56 (dd, J = 8.0, 1,2
Hz, 2H), 7.35 (t, J = 8.0 Hz, 1H), 6.33 (dd, J = 6.4, 4.4 Hz, 2H), 3.30 (m, 2H) 3.07,(m,
2H), 1.71-1.47 (AA’BB’ sistemi, 4H).
C-NMR ( 100 MHz, CDCl3, ppm ):  = 189.3, 177.6 (2C), 143.8, 137.6, 136.6,135.8,
13
135.8 (2C), 133.2 (2C), 132,5 (2C), 129.6, 129.2, 129,0 (2C), 126.5 (2C), 126.4, 122.2,
44.3 (2C), 32.0 (2C), 26.7, 23.6 (2C).
IR Spektrumu (KCl, cm-1 ): 3083, 3072, 2948, 2863, 1706, 1660, 1606, 1596, 1563,
1380, 1297, 1214, 1174, 1027, 1012, 983, 823, 804.
Kütle Spektrumu (CH2Cl2, M+) : 463 (% 26.87), 417 (% 0.73), 382 (% 33.39), 302 (%
24.66), 281 (% ), 200 (% 56.44), 146 (% 37), 102 (% 60), 90 (% 30), 78 (% 100), 65 (%
10), 51(% 15).
(2-{4-[(2E)-3-Hidroksifenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoizoindol-1,3-dion) (13e):
Sarı renkli katı, verim = % 87, EN: 217°C.
1
H-NMR ( 400 MHz, CDCl3, ppm ):  = 8.08 , (d, J = 8.4 Hz, 2H, AA’XX’ sisteminin
AA’ kısmı), 7.39 (d, J = 8.4 Hz, 2H, AA’XX’ sisteminin XX’ kısmı), 7.75 (d, J = 15.6
36
Hz, 1H, AB/A), 7.45 (d, J = 15.6Hz, 1H, AB/B), 7.31 (d, J = 8.0 Hz, 1H), 7.21, (d, J =
7.6 Hz, 1H), 7.12 (m, 1H), 6.91(dd, J = 8.0, 1.6 Hz, 1H), 6.33 (dd, J = 4.4, 3.2 Hz, 2H),
3.31 (m, 2H) 3.08,(m, 2H), 1.72-1.47 (AA’BB’ sistemi, 4H).
C-NMR ( 100 MHz, CDCl3, ppm ):  = 189.6, 177.8 (2C), 156,1,145.1, 137.7, 136.2,
13
135.7, 132,5 (2C),130.2 (2C), 129.3 (2C), 126.5, 122,0 (2C), 121.2 (2C), 117.9, 114.8,
44.3 (2C), 32.0 (2C), 29.5, 23.6 (2C).
IR Spektrumu (KCl, cm-1 ): 3409, 3365, 2942, 2861, 1700, 1687, 1664, 1608, 1589,
1442, 1388, 1280, 1214, 1178, 1029, 987, 802.
Kütle Spektrumu ( M+): 399,14.
(2-{4-[(2E)-3-Metilfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoizoindol-1,3-dion) (13f):
Sarımsı renkli katı, verim = % 67, EN: 244 °C.
1
H-NMR ( 400 MHz, CDCl3, ppm ):  = 8.03, (d, J = 8.4 Hz, 2H; AA’XX’ sisteminin
AA’ kısmı), 7.34 (d, J = 8.4 Hz, 2H, AA’XX’ sisteminin XX’ kısmı), 7.73 (d, J = 15,6
Hz, 1H, AB/A), 7.44 (d, J = 15.6Hz, 1H, AB/B), 7.40 (m, 1H), 7.26 (t, J = 8.0, 1H),
7.18 (d, J = 7.2 Hz, 1H), 6.24 (brt, J = 3.6 Hz, 2H), 3.20 (m, 2H), 2.98 (m, 2H), 2.35
(s,3H), 1.62-1.37 (AA’BB’ sistemi, 4H).
C-NMR ( 100 MHz, CDCl3, ppm ):  = 189.7 177.6 (2C), 145.5, 141.3, 138.0, 135.5,
13
132.5 (2C), 131.9 (2C), 129,7 (2C),129.2, 128,5 (2C), 126.4 (2C), 120.8, 44.3 (2C),
32.0 (2C), 23.6(2C), 21.5.
IR Spektrumu (KCl, cm-1 ): 3002, 2950, 2803, 1708, 1592, 1461, 1162, 1078, 1058,
943, 862, 555, 439.
Kütle Spektrumu ( M+) : 397,16.
37
(2-{4-[(2E)-2-Metilfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoizoindol-1,3-dion) (13g):
Sarı renkli katı, verim = % 42, EN: 179 °C.
1
H-NMR ( 400 MHz, CDCl3, ppm ):  = 8.12, (d, J = 8.8 Hz, 2H; AA’XX’ sisteminin
AA’ kısmı), 7.41 (d, J = 8.8 Hz, 2H, AA’XX’ sisteminin XX’ kısmı), 8.15 (d, J = 15.6
Hz, 1H, AB/A), 7.44 (d, J = 15.6 Hz, 1H, AB/B), 7.71 (d, J = 7.6 Hz, 1H), 7.33 (m, 1H),
7.27 (m, 2H), 6.33 (dd, J = 8.2, 4.8 Hz, 2H), 3.30 (m, 2H), 3.07 (m, 2H), 2.51 (s, 3 H),
1.72-1.45(AA’BB’ sistemi, 4H).
C-NMR ( 100 MHz, CDCl3, ppm ):  = 189.4 (2C), 177.6, 142.9, 141.3, 138.5, 137.8,
13
135.7 (2C), 133.7 (2C), 132,5 ( 2C),130.9, 130,4 (2C), 129.2 (2C), 126.4, 126.3, 122.7,
44.3 (2C), 32.0 (2C), 23.6(2C), 19.9.
IR Spektrumu (KCl, cm-1 ): 3052, 2938, 2863, 1708, 1664, 1596, 1481, 1375, 1309,
1213, 1016, 975, 800, 765, 709.
Kütle Spektrumu (CH2Cl2, M+) : 397 (% 10.16), 382 (% 94.30), 316 (% 10.17), 302 (%
57.10), 280 (% 17.01), 266 (% 66.46), 248 (% 18.62), 221 (% 15.93), 207 (% 22.70),
200 (% 68.79), 172 (% 24.76), 146 (% 35.61), 115 (% 93.37), 91(% 65), 78 (% 100), 65
(% 22), 51(% 15).
(2-{4-[(2E)-3-Fenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7-etanoizoindol1,3-dion) (13h):
Sarı renkli katı, verim = % 85, EN: 180 °C
IR Spektrumu (KCl, cm-1 ): 3062, 3048, 2956, 2942, 1708, 1656, 1602, 1373, 1241,
1220, 1168, 1037, 979, 806, 769, 711.
Kütle Spektrumu (CH2Cl2, M+) : 383 (% 100), 303 (% 46.63), 275 (%18.11), 248 (%
20.30), 207 (% 32.49), 200 (% 55.15), 178 (% 25.86), 146 (% 25.12), 131 (% 70.89),
103 (% 87.17), 96 (% 32.05), 90 (% 30.46), 78 (% 89.36), 65 ( %10.65), 51 (% 16.97).
38
(2-{4-[(2E)-2-Tiyofenil-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7-etanoizoindol-1,3dion) (13i):
Sarı renkli katı, verim = % 71, EN: 210 °C.
1
H-NMR ( 400 MHz, CDCl3, ppm ):  = 8.08 (d, J = 8.4 Hz, 2H; AA’XX’ sisteminin
AA’ kısmı), 7.96 (d, J = 15.2 Hz, 1H, AB sisteminin A kısmı), 7.46 (d, J = 5.4 Hz,1
H),7.39 (m, 3H), 7.28 (d, J = 3.2 Hz, 1H, AA’XX’ sisteminin XX’ kısmı), 7.12 (dd, J =
5.4, 3.2 Hz, 1H), 6.32 (dd, J = 4.2, 3.6 Hz, 2H), 3.29 (m, 2H), 3.06 (m, 2H), 1.72-1.45
(AA’BB’ sistemi, 4H).
C-NMR ( 100 MHz, CDCl3, ppm ):  = 188.9, 177.7 (2C), 140.2, 137.7, 135.6, 132.5
13
(2C), 132.4, 129.1 (2C),128.1, 126,4 ( 2C),120.5, 44.3 (2C), 32.0 (2C), 23.6 (2C), 19.9.
IR Spektrumu (KCl, cm-1): 3104, 3648, 2946, 2875, 1706, 1652, 1583, 1504, 1411,
1371, 1280, 1214, 1178, 1016, 1016, 981, 819, 792, 734, 705.
Kütle Spektrumu (CH2Cl2, M+): 389 (% 100), 361 (% 10.58), 309 (% 62.77), 281 (%
41.64), 225 (% 20.96), 213 (% 20.62), 200 (% 45.30), 184 (% 28.62), 172 (% 19.27),
146 (% 22.99), 137 (% 93.08), 109 (% 63.88), 90 (% 35), 78 (% 95), 65 (% 43), 51(%
15).
39
5. SONUÇ ve TARTIŞMA
Bu çalışmada, 4-azatrisiklo[5.2.2.02,6]undek-8-en-3,5-dion birimi içeren yeni kalkon
analogları siklohekzen’den (5) çıkılarak bir seri reaksiyon sonucunda sentezlendi.
Bunun için ilk önce siklohekzen’e (5) brom katılarak trans-1,2-dibrom siklohekzan (6)
dönüştürüldü, trans-1,2-dibromsiklohekzan bazik ortamda eliminasyona tabi tutularak
1,3-siklohekzadien (7) sentezlendi.
Br2
Br
CH2Cl2
Br
5
KOH/ NaOH
Etilenglikol /160 oC
7
6
İkinci aşamada, 1,3-siklohekzadien’in (7) maleikanhidrit (8) ile Diels-Alder katılma
reaksiyonundan başlangıç maddesi olan bisiklo[2.2.2]okten birimi içeren 3a,4,7,atetrahidro-4,7-etano 2-benzofuran-1,3-dion (9) hazırlandı.
O
O
+
Reflüks ( 55 oC )
O
7
O
CH2Cl2
8
O
O
9
Çalışmanın üçüncü aşamasında, 3a,4,7,a-tetrahidro-4,7-etano2-benzofuran-1,3-dion (9),
4-aminoasetofenon (10) ile muamele edilip, çıkış bileşiği 2-(4-asetilfenil)-3a,4,7,7aterahidro-1H-4,7-etanoisoindol-1,3-dion (11) sentezlendi.
40
O
O
O
CH3
O
+
Toluen / Trietilamin
H2N
N
Reflüks ( 190 oC )
O
O
O
CH3
9
11
10
Çalışmanın son aşamasında, 2-(4-asetilfenil)-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7-etanoizoindol1,3-dion’e (11) ilgili aldehit (6) türevlerini Aldol-Kondenzasyonu ile katılmasıyla 9 adet
yeni kalkon türevi % 70, % 89, % 48, % 96, % 71,% 67, % 42, % 85 ve % 87 verimlerle
sentezlendi.
O
O
N
O
N
O
H
O
CH3
11
+
CH2Cl2 / Piperidin
O
O
Reflüks ( 55 o C)
X
12 a- i
13 a-i
X
41
KAYNAKLAR
Ávila, H. P., Smânia, E. F A., Monache, F. D. , Júnior, A.S., (2008) Structure-activity
relationship of antibacterial chalcones. Bioorganic & Medicinal Chemistry, 16,
9790-9794.
Bhattacharya, A., Mishra, L. C., Sharma, M., Awasthi, S. K., Bhasin, V. K., (2009).
Antimalarial pharmacodynamics of chalcone derivatives in combination with
artemisinin against Plasmodium falciparum in vitro. European Journal of
Medicinal Chemistry, 44, 3388-3393.
Deng, J., Sanchez, T., Al-Mawsawi, L.Q., Dayam, R., Yunes, R. A., Garofalo, A,
Michael, B., (2007). Bolgerd and Nouri Neamatia Discovery of structurally
diverse HIV-1 integrase inhibitors based on a chalcone pharmacophore.
Bioorganic & Medicinal Chemistry,15,4985-5002.
Deng, L., Liu, F., Wang, H., (2005).1,3-Dipolar Cycloaddition Reaction: Synthesis of
Novel 5,6-Dehydronorcantharidin Derivatives of Substituted Aromatic Amines
with potential antitumor activities. J. Heterocyclic Chem. 42, 13.
Domínguez, J. N., León, C. , Rodrigues, J., Domínguez, N. G., Philip, J. G.,
Rosenthal, J., (2005). Synthesis and antimalarial activity of sulfonamide
chalcone derivatives. Il Farmaco, 60, 307-11.
Dong, M., Zhang, J., Peng, X., Lu, H. , Yun, L. , Dai Q. S. J., (2010). Tricyclononene
carboxamide derivatives as novel anti-HIV-1 agents. European Journal of
Medicinal Chemistry, 45, 4096-4103.
Fayed, T. A., Awad, M. K., (2004). Dual Emission of Chalcone-Analogue Dyes
Emitting in the Red Region. Chemical Physics, 303, 317-326.
Fındık, E., Dingil, A., Karaman, İ., Ceylan, M., (2009). Synthesis of Terpenoid-Like
Bischalcones from α- and β-Ionones and Their Biological Activities. Synthetic
Communications, 39: 24, 4362-4374.
Herencıa, F., Ferrandız, M. L., Ubeda, A., Dominguez, J. N., Charris, J. E., Lobo, G.
M.ve Alcarez, M. J., (1998). Synthesis and Anti-Inflammatory Activity of
Chalcone Derivatives. Bioorganic & Medicinal Chemistry, 8, 1169-1174.
Itoh, T., Ninomiya, M., Nozawa ,Y., Koketsu, M., (2010). Chalcone glycosides isolated
from aerial parts of Brassica rapa L. ‘hidabeni’ suppress antigen-stimulated
degranulation in rat basophilic leukemia RBL-2H3 cells. Bioorganic &
Medicinal Chemistry, 18, 7052-7057.
Jha , A., Mukherjee, C., Rolle, A. J., Clercq, E. D, Balzarinib, J. , Stables, J. P., (2007).
Cytostatic activity of novel 40-aminochalcone-based imides. Bioorganic &
Medicinal Chemistry Letters, 17, 4545-4550.
Kamal , A., Ramakrishna, G., Raju, P., Viswanath, A., Ramaiah, M. J., Balakishan, G.,
Kim, T., Seo, W. D., Ryuc, H. W., Seo, H. R, Jin, Y. B., Lee, M., Ji Y. , Parkc,
K. H, Lee, Y. (2010). Anti-tumor effects by a synthetic chalcone compound is
mediated by c-Myc-mediated reactive oxygen species production. ChemicoBiological Interactions, 188, 111-118.
Kumar, S.K., Erin, H., Catherina, P., Gurulingappa, H., Davidson, N. E., Khan, S.R.,
(2003). Design, Synthesis, And Evaluation of Novel Boronic-Chalcone
Derivatives As Antitumor Agents. J.Med.Chemistry, 46, 2813-2815.
42
Modzelewska, A., Pettit, C., Achanta ,G., Davidson, N.E., Huangb, P., Khana, S. R.,
(2006). Anticancer activities of novel chalcone and bis-chalcone derivatives.
Bioorganic & Medicinal Chemistry, 14, 3491-3495.
Mukherjee, S., Kumar, V., Prasad, A.K., Raj, H.G., Bracke, M.E., Olsen, C.E., Jain, S.
C. , Parmar, V. S., (2001). Synhetic And Biological Activity Evaluation Studies
on Novel 1,3-Diarylpropenones, Bioorg.Med.Chem.9, 337-345.
Ninomiya, M., Efdi , M., Inuzuka, T., Koketsu M., (2010). Chalcone glycosides from
aerial parts of Brassica rapa L. ‘hidabeni’, turnip. Phytochemistry Letters, 3, 9699.
Pal-Bhadra, M. , (2010). Synthesis and anti-cancer activity of chalcone linked
imidazolones. Bioorganic & Medicinal Chemistry Letters, 20, 4865-4869.
Rehab, A. (2003). Studies of Photoreactive Poly(Norbornene Derivatives) Bearing
Chalcone Units. Journal of Macromolecular Science, Part A, 40: 7, 689 -703.
Saydam, G., Aydin, H. H., Sahin, F., Kucukoglu, O., Erciyas, E., Terzioglu, E. ,
Buyukkececi, F., Omay, S. B.,(2003). Cytotoxic and inhibitory effects of 4,4_dihydroxy chalcone (RVC-588) on proliferation of human leukemic HL-60 cells.
Leukemia Research, 27, 57-64.
Semwal, D. K. , Rawat, U. , Semwal, R. , Singh, R. , Krishan, P., Singh, M., Singh, G.
J. P., (2009). Chemical constituents from the leaves of Boehmeria rugulosa with
antidiabetic and antimicrobial activities. Journal of Asian Natural Products
Research, 11: 12, 1045 -1055.
Seo, W. D., Kim, J. H., Kang, J.E., Ryu, H. W., Curtis-Long, M. J., Lee, H. S., Yanga,
M. S., Parka,K. H., (2005). Sulfonamide chalcone as a new class of aglucosidase inhibitors. Bioorganic & Medicinal Chemistry Letters, 15, 55145516.
Seo, W. D., Ryu, Y.B., Curtis-Long, M.J. , Lee, C. W., Ryu, H. W., Jang, K. C. , Park,
K.H., (2010). Evaluation of anti-pigmentary effect of synthetic sulfonylamino
chalcone. European Journal of Medicinal Chemistry ,45, 2010–2017.
Song, Q., Lin, R., Shen, T., (2004). Synthesis of Novel Biarenes of 3-Biaryl-1ferrocenyl-2-propene-1-one. Synthetic Communications, 34: 12, 2223 - 2228.
Srinivasan, B., Johnson,T. E., Xing, C., (2011). Chalcone-based inhibitors against
hypoxia-inducible factor 1-Structure activity relationship studies. Bioorganic &
Medicinal Chemistry Letters, 21, 555-557.
Thaker, B. T., Patel, P. H. , Vansadiya, A. D., Kanojiya, J. B.,(2009). Substitution
Effects on the Liquid Crystalline Properties of Thermotropic Liquid Crystals
Containing Schiff Base Chalcone Linkages. Molecular Crystals and Liquid
Crystals, 515: 1, 135 -147.
Wang , W., Ye, Y., Zhou, Y., (2008). New prenylchalcones from the hops of Humulus
lupulus. Journal of Asian Natural Products Research, Journal of Asian Natural
Products Research 10: 6, 485 -490.
Woo, D.S. , Young, B. R. , Marcus, Curtis-Long J., Chan, W. L. , Hyung, W. R.,
Chang, K. J. , Hun P. K. , (2010). Evaluation of anti-pigmentary effect of
synthetic sulfonylamino chalcone, European Journal of Medicinal Chemistry,
45, 2010-2017.
Yarishkin, O. V., Ryu, H. W., Park, J., Yang, M. S., Hongb, S., Parka, K. H., (2008).
Sulfonate chalcone as new class voltage-dependent K+ channel blocker.
Bioorganic & Medicinal Chemistry Letters, 18, 137-140.
43
EKLER
Ek 1: Sentezlenen çıkış bileşikleri ve kalkon türevlerinin Spektrumları
Şekil 1. a. 3a,4,7a-Tetrahidro-4,7-etano-2-benzofuran-1,3-dion’un (9) IR spektrumu
(430 FT/IR)
Şekil 1. b. 3a,4,7a-Tetrahidro-4,7-etano-2-benzofuran-1,3-dion’un (9) Kütle spektrumu
(500 GS-MS)
44
Şekil 2. a. 2-(4-Asetilfenil)-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7-etanoizoindol-1,3-dion’un (11)
IR spektrumu (430 FT/IR)
Şekil 2. b. 2-(4-Asetilfenil)-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7-etanoizoindole-1,3-dion’un
Kütle spektrumu (11) spektrumu (500 GS-MS)
45
Şekil 3. a. (2-{4-[(2E)-4-metilfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion) ’un (13a) 400 MHz 1H-NMR spektrumu (CDCl3)
Şekil 3. b. (2-{4-[(2E)-4-Metilfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13a) 400 MHz 13C-NMR spektrumu (CDCl3)
46
Şekil 3. c. (2-{4-[(2E)-4-Metilfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13a) IR spektrumu (430 FT/IR)
Şekil 3. d. (2-{4-[(2E)-4-Metilfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un Kütle spektrumu (13a) spektrumu (500 GS-MS)
47
Şekil 4. a. (2-{4-[(2E)-4-Metoksifenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H4,7-etanoisoindol-1,3-dion)’un (13b) 1H-NMR spektrumu (400 MH)
Şekil 4. b. (2-{4-[(2E)-4-Metoksifenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H4,7-etanoisoindol-1,3-dion)’un (13b) 13C-NMR spektrumu (400 MHz,
CDCl3)
48
Şekil 4. c. (2-{4-[(2E)-4-Metoksifenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H4,7-etanoisoindol-1,3-dion)’un (13b) IR spekturumu (430 FT/IR)
Şekil 4. d. (2-{4-[(2E)-4-Metoksifenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H4,7-etanoisoindol-1,3-dion)’un Kütle spektrumu (13b) spektrumu (500 GSMS)
49
Şekil 5. a. (2-{4-[(2E)-4-Klorfenilprop-2-enoyl]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13c) 1H-NMR spektrumu (400 MHz,CDCl3)
Şekil 5. b. (2-{4-[(2E)-4-Klorfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13c) 13C-NMR spektrumu (400 MHz, CDCl3)
50
Şekil 5. c. (2-{4-[(2E)-4-Klorfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13c) IR spektrumu (430 FT/IR)
Şekil 5. d. (2-{4-[(2E)-4-Klorfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un Kütle spektrumu (13c) spektrumu (500 GS-MS)
51
Şekil 6. a. (2-{4-[(2E)-3-Bromfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’in (13d) 1H-NMR spektrumu (400 MHz,CDCl3)
Şekil 6. b. (2-{4-[(2E)-3-Bromfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13d) 400 MHz 13C-NMR spektrumu (CDCl3)
52
Şekil 6. c. (2-{4-[(2E)-3-Bromfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13d) IR spektrumu (430 FT/IR)
Şekil 6. d. (2-{4-[(2E)-4-Metoksifenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H4,7-etanoisoindol-1,3-dion)’un Kütle spektrumu (13d) spektrumu (500 GSMS)
53
Şekil 7. a. (2-{4-[(2E)-3-Hidroksifenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H4,7-etanoisoindol-1,3-dion)’un (13e) 1H-NMR spektrumu (400 MHz,
CDCl3)
Şekil 7. b. (2-{4-[(2E)-3-Hidroksifenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H4,7-etanoisoindol-1,3-dion)’ un (13e) 13C-NMR spektrumu (400 MHz,
CDCl3)
54
Şekil 7. c. (2-{4-[(2E)-3-Hidroksifenilprop-2-enol]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H4,7-etanoisoindol-1,3-dion)’ un (13e) IR spektrumu (430 FT/IR)
Şekil 7. d. (2-{4-[(2E)-3-Hidroksifenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H4,7-etanoisoindol-1,3-dion)’ un (13e) Kütle spektrumu (HPLS-TOF)
55
Şekil 8. a. (2-{4-[(2E)-3-Metilfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13f) 1H-NMR spektrumu (400 MHz, CDCl3)
Şekil 8. b. (2-{4-[(2E)-3-Metilfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13f) 13C-NMR spektrumu (400 MHz,CDCl3)
56
Şekil 8. c. (2-{4-[(2E)-3-Metilfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13f) IR spektrumu (430 FT/IR)
Şekil 8. d. (2-{4-[(2E)-3-Metilfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13f) Kütle spektrumu (HPLS-TOF)
57
Şekil 9. a. (2-{4-[(2E)-2-Metilfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13g) 1H-NMR spektrumu (400 MHz, CDCl3)
Şekil 9. b. (2-{4-[(2E)-2-Metilfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13g) 13C-NMR spektrumu (400 MHz, CDCl3)
58
Şekil 9. c. (2-{4-[(2E)-2-Metilfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13g) IR spektrumu (430 FT/IR)
Şekil 9. d. (2-{4-[(2E)-2-Metilfenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13g) Kütle spektrumu spektrumu (500 GS-MS)
59
Şekil 10. a. (2-{4-[(2E)-3-Fenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13h) IR spektrumu (430 FT/IR)
Şekil 10. b. (2-{4-[(2E)-3-Fenilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13h) Kütle spektrumu (500 GS-MS)
60
Şekil 11. a. (2-{4-[(2E)-2-Thienilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13i) 1H-NMR spektrumu (400 MHz, CDCl3)
Şekil 11. b. (2-{4-[(2E)-2-Thienilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13i) 13C-NMR spektrumu (400 MHz, CDCl3)
61
Şekil 11. c. (2-{4-[(2E)-2-Thienilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13i) IR spektrumu (430 FT/IR)
Şekil 11. d. (2-{4-[(2E)-2-Thienilprop-2-enoil]fenil}-3a,4,7,7a-tetrahidro-1H-4,7etanoisoindol-1,3-dion)’un (13i) Kütle spektrumu (500 GS-MS)
62
ÖZGEÇMİŞ
Kişisel Bilgiler
Adı Soyadı:
Meryem KEÇECİ
Doğum Tarihi ve Yer:
06.06.1984 / Refahiye
Medeni Hali:
Bekar
Yabancı Dili:
İngilizce
Telefon:
05053805221
e-mail:
[email protected]
Eğitim
Derece
Eğitim Birimi
Mezuniyet Tarihi
Yüksek Lisans
Gaziosmanpaşa ünv. Kimya Anabilim Dalı
Devam
Lisans
Gaziosmanpaşa ünv. Kimya Bölümü
2007
Lise
Üsküdar Kız Lisesi
2001
Yayınlar
1. Budak Y., Gürdere M. B., Keçeci M., Ceylan M., 2010. Preparation of diethyl
malonate adducts from chalcone analogues containing a thienyl ring. Bull. Chem.
Soc. Ethiop., 24(1), 85-91.
Download

BİSİKLO[2.2.2]OKTEN BİRİMİ İÇEREN YENİ KALKON