Àçÿðáàéúàí Ïðåçèäåíòè Èëùàì
ßëèéåâèí Ëèòâàíûí Áàø íàçèðè
Àëãèðäàñ Áóòêåâè÷èóñ èëÿ ýþðöøö îëóá
Àçÿðáàéúàí Ïðåçèäåíòè Èëùàì ßëèéåâ
Ñî÷èäÿ Ãÿòÿð Äþâëÿòèíèí ßìèðè øåéõ
Òÿìèì áèí Ùÿìÿä Àë Òàíè èëÿ ýþðöøöá
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Ïðåçèäåíòè Èëùàì ßëèéåâ ôåâðàëûí 6-äà Ñî÷èäÿ Ãÿòÿð Äþâëÿòèíèí ßìèðè øåéõ Òÿìèì áèí Ùÿìÿä
Àë Òàíè èëÿ ýþðöøöá. Ýþðöøäÿ þëêÿëÿðèìèç àðàñûíäà ñèéàñè ìöíàñèáÿòëÿðèí éöêñÿê ñÿâèééÿäÿ îëäóüó áèëäèðèëèá, ÿëàãÿëÿðèí äèíàìèê
èíêèøàôûíäàí ìÿìíóíëóã èôàäÿ îëóíóá, ÿìÿêäàøëûüûí äàùà äà
ýåíèøëÿíäèðèëìÿñè ö÷öí ñÿéëÿðèí ýöúëÿíäèðèëìÿñèíèí ÿùÿìèééÿòè
âóðüóëàíûá. Ñþùáÿò çàìàíû þëêÿëÿðèìèç àðàñûíäà èãòèñàäè ÿëàãÿëÿðèí, õöñóñèëÿ òèúàðÿò, ñÿðìàéÿ ãîéóëóøó, áèðýÿ ìöÿññèñÿëÿðèí
éàðàäûëìàñû, òóðèçì, êÿíä òÿñÿððöôàòû âÿ äèýÿð ñàùÿëÿðäÿ ÿìÿêäàøëûüûí ýåíèøëÿíäèðèëìÿñè èëÿ áàüëû ôèêèð ìöáàäèëÿñè àïàðûëûá.
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Ïðåçèäåíòè Èëùàì ßëèéåâ
ôåâðàëûí 6-äà Ðóñèéà Ôåäåðàñèéàñûíà èøýöçàð ñÿôÿðè ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ Ñî÷èäÿ Ëèòâàíûí Áàø íàçèðè Àëãèðäàñ Áóòêåâè÷èóñ èëÿ ýþðöøöá.
Ýþðöøäÿ Àçÿðáàéúàí èëÿ Ëèòâà àðàñûíäà ÿëàãÿëÿðèí èíêèøàôûíäàí ìÿìíóíëóã èôàäÿ åäèëèá, áó ÿëàãÿëÿðèí éàõøû
ïåðñïåêòèâëÿðèíèí îëäóüó áèëäèðèëèá. Þëêÿëÿðèìèç àðàñûíäà
ìöõòÿëèô ñàùÿëÿðäÿ, õöñóñèëÿ åíåðæè ñåêòîðóíäà ÿìÿêäàøëûüûí ýåíèøëÿíäèðèëìÿñè ÿòðàôûíäà ôèêèð ìöáàäèëÿñè àïàðûëûá.
Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñû
Àçÿðáàéúàíû ìöñòÿãèëëèê
éîëóíäà èíêèøàô åòäèðìÿéÿ
ãàäèð áèð ïàðòèéàäûð
Àçÿðáàéúàíûí äþâëÿò ìöñòÿãèëëèéè Àçÿðáàéúàí õàëãûíûí ìèëëè ñÿðâÿòèäèð
Ãÿçåò 1993-úö èëèí àïðåë àéûíäàí íÿøð îëóíóð. 07 ôåâðàë 2014-úö èë, úöìÿ / ¹ 022 (4181). Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñûíûí îðãàíû. Ãèéìÿòè 40 ãÿïèê
Àçÿðáàéúàí Ïðåçèäåíòè Èëùàì ßëèéåâ Ðóñèéà
Ôåäåðàñèéàñûíà èøýöçàð ñÿôÿðÿ ýåäèá
Ïðåçèäåíòèí èø ýöíö
Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâ Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíäà
èíôîðìàñèéà-êîììóíèêàñèéà âÿ êîñìèê ñÿíàéå ñàùÿëÿðèíäÿ ÷àëûøàí øÿõñëÿðèí òÿëòèô åäèëìÿñè ùàããûíäà Ñÿðÿíúàì èìçàëàéûá.
Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâ Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíäà
ðàáèòÿ âÿ èíôîðìàñèéà òåõíîëîýèéàëàðû ñàùÿñèíäÿ ÷àëûøàí
øÿõñëÿðÿ “ßìÿêäàð ìöùÿíäèñ” ôÿõðè àäûíûí âåðèëìÿñè ùàããûíäà Ñÿðÿíúàì èìçàëàéûá.
Ìèëëè Ìÿúëèñäÿ ÀçÿðáàéúàíÈñïàíèéà ÿëàãÿëÿðè
ìöçàêèðÿ îëóíóá
Ôåâðàëûí 6-äà Àçÿðáàéúàí
Ðåñïóáëèêàñû Ìèëëè Ìÿúëèñè ñÿäðèíèí áèðèíúè ìöàâèíè Çèéàôÿò ßñýÿðîâ þëêÿìèçäÿ ñÿôÿðäÿ îëàí
Èñïàíèéà-Àçÿðáàéúàí
ïàðëàìåíòëÿðàðàñû äîñòëóã ãðóïóíóí
öçâëÿðè èëÿ ýþðöøöá. ÀçÿðÒÀú õÿáÿð âåðèð êè, Ç.ßñýÿðîâ...
Áàõ ñÿh. 2
Éåíè ýåîñèéàñè øÿðàèòäÿ Àçÿðáàéúàíûí
éåðè âÿ ðîëó ìþùêÿìëÿíèð
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí
Ïðåçèäåíòè Èëùàì ßëèéåâ âÿ õàíû-
ìû Ìåùðèáàí ßëèéåâà Ñî÷èäÿ êå÷èðèëÿúÿê Ãûø Îëèìïèéà Îéóíëàðû-
íûí ðÿñìè à÷ûëûøûíäà èøòèðàê åòìÿê ö÷öí ôåâðàëûí 6-äà Ðóñèéà
Ôåäåðàñèéàñûíà èøýöçàð ñÿôÿðÿ
ýåäèáëÿð.
Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâèí
ðÿùáÿðëèéè èëÿ ùÿéàòà
êå÷èðèëÿí ñîñèàë-èãòèñàäè
èñëàùàòëàð þëêÿìèçèí
äèíàìèê èíêèøàôûíû äàùà äà
ñöðÿòëÿíäèðèá
“Îíëàð úàíýöäÿíëÿðè ùàíñû
âÿñàèò ùåñàáûíà ñàõëàéûðëàð?”
“Áöòöí ñèéàñè ïàðòèéàëàð ìàëèééÿ ùåñàáàòûíû èúòèìàèééÿòÿ òÿãäèì åòìÿëèäèð. “Ñèéàñè ïàðòèéàëàð ùàããûíäà”
ãàíóíäà äà éàçûëûá êè, èëäÿ áèð äÿôÿäÿí àç îëìàìàã
øÿðòèëÿ ñèéàñè ïàðòèéàëàð ìàëèééÿ ùåñàáàòû âåðìÿëèäèðëÿð.
Ùÿìèøÿ àéðû-àéðû ñòðóêòóðëàðû ãåéðè-øÿôôàôëûãäà èòòèùàì
åäÿí ïàðòèéàëàð þçëÿðèíèí ôÿàëèééÿòëÿðè áàðÿäÿ èúòèìàèééÿòÿ ìÿëóìàò âåðìÿêäÿí éàéûíûðëàð...
Áàõ ñÿh. 3
...Öìóìèééÿòëÿ, ïàðòèéàìûçûí ìöâàôèã êîìèññèéàëàðûíûí éàðàäûëìàñû ÷îõ ìöñáÿò ùàëäûð. Áó ìÿíàäà Èãòèñàäè ìÿñÿëÿëÿð êîìèññèéàñû þëêÿìèçäÿ ùÿéàòà êå÷èðèëÿí
èãòèñàäè ñèéàñÿòèí óüóðëàðûíûí òÿáëèüàòû èëÿ ìÿøüóë îëàúàã, áó ñèéàñÿòèí ÿùÿìèééÿòè, Àçÿðáàéúàíûí èíêèøàôûíäà îéíàäûüû ðîë èëÿ ÿëàãÿäàð òÿùëèëëÿð àïàðàðàã èúòèìàèééÿòÿ òÿãäèì åäÿúÿê. Åéíè çàìàíäà, çÿðóðè ùàëëàðäà ìöÿééÿí òÿêëèôëÿðëÿ ÷ûõûø åäÿúÿê. Ãåéä åòäèéèíèç êèìè, áèð
íå÷ÿ ýöí þíúÿ êîìèññèéàìûçûí èëê èúëàñû êå÷èðèëäè. Êîìèññèéàíûí èúëàñûíäà 2014-úö èë öçðÿ ôÿàëèééÿò ïëàíû ìöçàêèðÿ åäèëÿðÿê ãÿáóë îëóíäó. Êîìèññèéàíûí öçâëÿðè ôÿàëèééÿò ïëàíûíû ýåíèø ìöçàêèðÿ åäÿðÿê ìöÿééÿí ìàðàãëû
òÿêëèôëÿðëÿ ÷ûõûø åòäèëÿð. Éåêóí îëàðàã áó èë ö÷öí ôÿàëèééÿò
ïëàíûìûç òÿñäèã îëóíäó, èë ÿðçèíäÿ ìöÿééÿí òÿäáèðëÿðèí
êå÷èðèëìÿñè ãÿðàðà àëûíäû...
Áàõ ñÿh. 6
Áàø Ïðîêóðîð éàíûíäà
Êîððóïñèéàéà Ãàðøû
Ìöáàðèçÿ Èäàðÿñèíäÿ
ðàéîí, øÿùÿð âÿ ÿðàçè ùÿðáè
ïðîêóðîðëàðûíûí èøòèðàêû èëÿ
ñåìèíàð êå÷èðèëèá
ÕÂÛÛ Àâðàñèéà Èãòèñàäè
Çèðâÿñèíäÿ Àçÿðáàéúàíûí
èíôîðìàñèéà-êîììóíèêàñèéà
òåõíîëîýèéàëàðû ñàùÿñèíäÿ
ÿëäÿ åòäèéè íàèëèééÿòëÿð
äèããÿò ìÿðêÿçèíäÿ îëóá
Ôåâðàëûí 6-äà Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Áàø
Ïðîêóðîðó éàíûíäà Êîððóïñèéàéà Ãàðøû...
Èñòàíáóëäà
Ìÿðìÿðÿ
Ãðóïó Ñòðàòåæè âÿ Ñîñèàë
Àðàøäûðìàëàð Âÿãôèíèí òÿøêèëàò÷ûëûüû èëÿ êå÷èðèëÿí...
Áàõ ñÿh. 4
Ìöáàðèç Ãóðáàíëû:
Àçÿðáàéúàíäà êîððóïñèéàéà
ãàðøû ìöáàðèçÿ éöêñÿëÿí
õÿòò öçðÿ ýåäèð,
êîððóïñèéà èñÿ àçàëûð
“Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâèí äåäèéè ôèêèðëÿðäÿ êîððóïñèéàíûí àðàäàí ãàëäûðûëìàñûíûí êîìïëåêñ èäåéàñû, êîìïëåêñ ùÿëëè éîëëàðû ýþñòÿðèëèá”. Áóíó Òðåíä-ÿ...
Áàõ ñÿh. 4
Áàêûäà ÛÛÛ Âåðýè
Ôîðóìó èøÿ áàøëàéûá
Áàùàð Ìóðàäîâà:
Àçÿðáàéúàíûí òÿúðöáÿñè
äèýÿð þëêÿëÿðäÿ äÿ þéðÿíèëèð
...Ñîí 10 èëäÿ þëêÿíèí ìöõòÿëèô ñàùÿëÿðèíäÿ ãàçàíûëàí óüóðëàð èäàðÿåòìÿíèí òÿêìèëëÿøäèðèëìÿñè, áó ñàùÿäÿ çàìàíûí òÿëÿáè èëÿ ñòðóêòóð äÿéèøèêëèêëÿðèíèí
ùÿéàòà êå÷èðèëìÿñè âÿ îíóí ñÿìÿðÿëèéèíèí àðòûðûëìàñû èñòèãàìÿòèíäÿêè èíêèøàôëà ìöøàùèäÿ...
Áàõ ñÿh. 3
Ùåñàáëàìà Ïàëàòàñûíûí ñÿäðè
Èñâå÷ðÿíèí Èãòèñàäè Èøëÿð
öçðÿ Äþâëÿò Êàòèáëèéèíèí
þëêÿ öçðÿ ìåíåúåðè Ðåòî
Âåéåðìàíëà ýþðöøöá
Ôåâðàëûí 6-äà Áàêûäà
“Àçÿðáàéúàíûí âåðýè ñèñòåìè: ðåàëëûãëàð âÿ ïåðñïåêòèâëÿð” ìþâçóñóíäà 2 ýöíëöê Âåðýè Ôîðóìó þç èøèíÿ
áàøëàéûá. Ôîðóìóí “Âåðýè
èíçèáàò÷ûëûüûíäà ïàðòíéîðëóã ìöíàñèáÿòëÿðè”...
Áàõ ñÿh. 4
Ìÿëóì îëäóüó êèìè, ñîí áèð íå÷ÿ èëäÿ äöíéàíûí áèð ñûðà
ðåýèîíëàðûíäà ýåîñèéàñè ïðîñåñëÿðèí äèíàìèêàñûíûí àðòìàñû
ìöøàùèäÿ åäèëèð. Ãëîáàë ðÿãàáÿòèí ýöúëÿíìÿñè, èãòèñàäè áþùðàíëàð, ñèéàñè ýÿðýèíëèê, âÿòÿíäàø ìöùàðèáÿëÿðè, ùÿðáè ìöäàõèëÿëÿð áåéíÿëõàëã ìöíàñèáÿòëÿðäÿ àïàðûúû ôàêòîðëàðà ÷åâðèëèá.
Ùàçûðêû ýåîñèéàñè ìÿíçÿðÿíèí ôîðìàëàøìàñûíäà áàøëàíüûúûíû ÀÁØ-äàí ýþòöðÿí 2008-2009-úó èëëÿðèí ãëîáàë ìàëèééÿ
áþùðàíûíûí, îíóí ìöõòÿëèô þëêÿëÿðèí, õöñóñÿí äÿ Àâðîïà ãèòÿñè äþâëÿòëÿðèíèí èãòèñàäèééàòûíà òÿñèðèíèí ðîëóíó àéðûúà ãåéä
åòìÿê îëàð. Áèëäèéèìèç êèìè, ìàëèééÿ áþùðàíû Àâðîïà Èòòèôàãû
äàõèëèíäÿ èíòåãðàñèéàéà èíàìû çÿèôëÿòäè, èãòèñàäè áþùðàíûí
ìåéäàíà ÷ûõàðäûüû ñîñèàë ïðîáëåìëÿð èñÿ ðåýèîí þëêÿëÿðèíäÿ
èðã÷èëèê, ôàøèçì êèìè òÿùëöêÿëè èäåîëîýèéàëàðûí òÿðÿôäàðëàðûíûí
àðòìàñûíà ñÿáÿá îëäó. Ãÿðáèí èãòèñàäè áþùðàíûí íÿòèúÿëÿðèíè
àðàäàí ãàëäûðìàã óüðóíäà ñÿéëÿð ýþñòÿðäèéè áèð âàõòäà èñÿ,
Áàõ ñÿh. 5
éÿíè 2011-úè èëèí ÿââÿëèíäÿí åòèáàðÿí...
Áàõ ñÿh. 4
Ùåñàáëàìà Ïàëàòàñûíûí
ñÿäðè Âöãàð Ýöëìÿììÿäîâ
Èñâå÷ðÿíèí Èãòèñàäè Èøëÿð öçðÿ Äþâëÿò Êàòèáëèéèíèí (ÑÅÚÎ) þëêÿ öçðÿ...
Áàõ ñÿh. 4
2
www.yeniazerbaycan.com
07 ôåâðàë 2014-úö èë, úöìÿ / ¹ 022 (4181)
Àçÿðáàéúàí ÿí àç õàðèúè
áîðúó îëàí äþâëÿòëÿðäÿí áèðèäèð
Èñïàíèéà ïàðëàìåíòèíèí öçâëÿðèíäÿí
èáàðÿò íöìàéÿíäÿ ùåéÿòè Ôÿõðè õèéàáàíû
âÿ Øÿùèäëÿð õèéàáàíûíû çèéàðÿò åäèá
Àçÿðáàéúàíäà äþâëÿò áîðúó ÖÄÌ-íèí òÿãðèáÿí 8 ôàèçèíè òÿøêèë åäèð, âàëéóòà åùòèéàòëàðû èñÿ õàðèúè äþâëÿò áîðúóíó 9 äÿôÿ öñòÿëÿéèð
Ìÿëóì îëäóüó êèìè, Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâèí ðÿùáÿðëèéè èëÿ ùÿéàòà êå÷èðèëÿí óüóðëó
äàõèëè âÿ õàðèúè ñèéàñÿò þëêÿìèçèí ùÿðòÿðÿôëè
èíêèøàôûíûí òÿìÿëèíè ãîéóá. Ñîí 10 èëèí ýþñòÿðèúèëÿðèíäÿí äÿ ýþðöíäöéö êèìè, äàéàíûãëû âÿ
äàâàìëû èãòèñàäè èíêèøàôà íàèë îëàí, äöíéàäàêû íöôóçó äóðìàäàí àðòàí, ðåýèîíóí ñèéàñè,
èãòèñàäè âÿ ìÿäÿíè ìÿðêÿçèíÿ ÷åâðèëÿí Àçÿðáàéúàí áó ýöí ìöÿééÿí åäèëìèø ùÿäÿôëÿðÿ
äîüðó èíàìëà èðÿëèëÿéèð. Áó íàèëèééÿòëÿðèí ÿëäÿ
åäèëìÿñèíäÿ ðåýèîíëàðûí ñîñèàë-èãòèñàäè èíêèøàôûíû ÿñàñëàíäûðàí Äþâëÿò ïðîãðàìëàðûíûí äà
ìöñòÿñíà ðîëó äàíûëìàçäûð. Þëêÿìèçäÿ áàøà
÷àòàí èêè Äþâëÿò Ïðîãðàìû ðåýèîíëàðûí èãòèñàäè
ïîòåíñèàëûíûí ÿùÿìèééÿòëè äÿðÿúÿäÿ àðòìàñûíà, èíôðàñòðóêòóð òÿìèíàòûíûí, êîììóíàë õèäìÿòëÿðèí êåéôèééÿòèíèí äàùà äà éàõøûëàøìàñûíà, ìöàñèð ìöÿññèñÿëÿðèí à÷ûëìàñûíà, ñîñèàë
îáéåêòëÿðèí òèêèëìÿñèíÿ ñÿáÿá îëóá. Íÿòèúÿäÿ, 10 èë ÿðçèíäÿ öìóìè äàõèëè ìÿùñóë (ÖÄÌ)
3,4, ãåéðè-íåôò ñåêòîðó 2,6, éàòûðûëàí èíâåñòèñèéàëàð 6,5, ÿùàëèíèí ýÿëèðëÿðè 6,5 äÿôÿ àðòûá,
éîõñóëëóüóí ñÿâèééÿñè 8,4 äÿôÿ àçàëàðàã 5,3
ôàèçÿ, èøñèçëèê ñÿâèééÿñè 1,9 äÿôÿ àçàëàðàã 5
ôàèçÿ åíèá, ðåýèîíëàðäà 56 ìèíÿ éàõûí ìöÿññèñÿ ôÿàëèééÿòÿ áàøëàéûá âÿ 1,2 ìèëéîíäàí
÷îõ éåíè èø éåðè éàðàäûëûá êè, áóíóí äà 900
ìèíè äàèìèäèð.
Ñîí äþâðëÿðäÿ Àçÿðáàéúàíäà íåôòäÿí ÿëäÿ
åäèëÿí ýÿëèðëÿðèí ãåéðè-íåôò ñåêòîðóíóí èíêèøàôûíà éþíÿëäèëìÿñè èñòèãàìÿòèíäÿ ÿùÿìèééÿòëè âÿ
àðäûúûë ëàéèùÿëÿð ùÿéàòà êå÷èðèëèá. Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâèí ðÿùáÿðëèéè èëÿ ùÿéàòà êå÷èðèëÿí ñèéàñÿòèí íÿòèúÿñè îëàðàã ñîí 10 èëäÿ þëêÿ ñÿíàéåñèíèí èíêèøàôû éåíè ìÿðùÿëÿéÿ ãÿäÿì ãîéóá.
Òÿáèè êè, þëêÿìèçäÿ àïàðûëàí ñÿíàéåëÿøìÿ ñèéàñÿòè ðåýèîíëàðûí äèíàìèê èíêèøàôûíà äà úèääè
òÿêàí âåðèá. Áó äþâðäÿ ñÿíàéå ñàùÿñèíÿ 40
ìèëéàðä ìàíàòäàí ÷îõ èíâåñòèñèéà éàòûðûëûá,
ìöàñèð òÿëÿáëÿðÿ óéüóí ðÿãàáÿòãàáèëèééÿòëè ñÿíàéåíèí éàðàäûëìàñûíà éþíÿëäèëìèø òÿäáèðëÿð
ðåàë íÿòèúÿëÿðèíè âåðèá. Ùåñàáàò äþâðöíäÿ ðåýèîíëàðäà öìóìè ìÿùñóë èñòåùñàëû 3,2, ñÿíàéå
ìÿùñóëó 3,1, ðàáèòÿ õèäìÿòëÿðè 6,1, ÿùàëèíèí
ýÿëèðëÿðè 6,3, îðòà àéëûã ÿìÿêùàããû 7,3, ÿùàëèéÿ
ýþñòÿðèëÿí ïóëëó õèäìÿòëÿð èñÿ 6 äÿôÿ àðòûá. Õöñóñèëÿ ãåéä åòìÿê ëàçûìäûð êè, áèð ÷îõ ýþñòÿðèúèëÿð öçðÿ àðòûì òåìïè þëêÿ öçðÿ ìöâàôèã ýþñòÿðèúèëÿðäÿí äàùà éöêñÿê îëóá. Òÿñàäöôè äåéèë
êè, ðåýèîíëàðäàí âåðýè þäÿíèøëÿðè 14,2 äÿôÿ àðòûá. Àðòûã 5 øÿùÿð âÿ ðàéîíäà õÿðúëÿð éåðëè ýÿëèðëÿð ùåñàáûíà ìàëèééÿëÿøäèðèëèð êè, áó äà òÿãäèðÿëàéèã ùàëäûð.
Áöòþâëöêäÿ, ðåýèîíëàðûí èíêèøàô ñòðàòåýèéàñûíûí óüóðëà ùÿéàòà êå÷èðèëìÿñè íÿèíêè áþëýÿëÿðèí, åëÿúÿ äÿ, þëêÿìèçèí èíêèøàôûíäà áèð äþíöø íþãòÿñè îëóá, ÿùàëèíèí ùÿéàò ñÿâèééÿñèíèí
äàùà äà éàõøûëàøìàñûíà áþéöê òþùôÿ âåðèá.
Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâ: Ùåñàá åäèðÿì êè, áó äà äöíéà
ìèãéàñûíäà, ÿí éöêñÿê ýþñòÿðèúèäèð. Áó, îíó ýþñòÿðèð êè, áèç èãòèñàäè
ñèéàñÿòèìèçè ÷îõ áþéöê äÿãèãëèêëÿ, ùÿññàñëûãëà àïàðûðûã
Þëêÿìèçäÿ ìàêðîèãòèñàäè ñàáèòëèê ãîðóíóá
ñàõëàíûëûá. Àçÿðáàéúàíäà ùÿéàòà êå÷èðèëÿí
ýöúëö ìàëèééÿ ñèéàñÿòè âÿ èãòèñàäè èíêèøàô äèíàìèêàñû, åéíè çàìàíäà, èõðàú ïîòåíñèàëûíûí
éöêñÿê àðòûìû ðåñïóáëèêàìûçûí ìàëèééÿ ñàáèòëèéèíèí ìþùêÿìëÿíìÿñèíÿ äÿðèí çÿìèí éàðàäûá. Èíôëéàñèéà áèððÿãÿìëè ñÿâèééÿäÿ ãàëûá.
Ùàçûðäà Àçÿðáàéúàíûí âàëéóòà åùòèéàòëàðû 50
ìèëéàðä äîëëàðà ÷àòûá. Àçÿðáàéúàíûí ñòðàòåæè
âàëéóòà åùòèéàòëàðûíûí ÖÄÌ-ÿ íèñáÿòè 2013-úö
èëèí éåêóíóíà ýþðÿ 70 ôàèçÿ éàõûíäûð. Áó äà
òÿãðèáÿí 3 èëëèê ìàë âÿ õèäìÿòëÿðèí èäõàëûíà êèôàéÿò åäèð. Áó, èíêèøàô åòìèø äþâëÿòëÿð è÷ÿðèñèíäÿ ÿí éàõøû ýþñòÿðèúèäèð. Èíêèøàô åòìèø þëêÿëÿðèí (ÈÅÞ) áþéöê ÿêñÿðèééÿòèíäÿ ñòðàòåæè âàëéóòà åùòèéàòëàðûíûí ùÿúìè ÖÄÌ-èí 24-30 ôàèçèíè
òÿøêèë åäèð. Íåôòëÿ çÿíýèí îëàí ÿðÿá þëêÿëÿðèíäÿ èñÿ áó ðÿãÿì òÿõìèíÿí 45 ôàèçÿ áÿðàáÿðäèð. Äåìÿê, Àçÿðáàéúàí ùàçûðäà âàëéóòà ðåçåðâëÿðèíèí ðåàë àðòûìû âÿ ùÿúìèíÿ ýþðÿ, äöíéàäà ÿí éàõøû ýþñòÿðèúèéÿ ìàëèêäèð. Ãåéä îëóíàí ôàêòîð, éÿíè ýöúëö ìàëèééÿ-âàëéóòà ðåçåðâëÿðè þëêÿíèí äàâàìëû èíêèøàôû ö÷öí óçóíìöääÿòëè çÿìàíÿòäèð.
Öìóìèëèêäÿ, ñòðàòåæè âàëéóòà åùòèéàòëàðûíûí
éöêñÿê òåìïëÿ àðòûìû þëêÿ èãòèñàäèééàòûíûí
ìöìêöí õàðèúè áþùðàí òÿñèðëÿðèíÿ ãàðøû ùÿññàñëûüûíû àçàëäàí âÿ ýöúëö ìàêðîèãòèñàäè áóôåð
ôîðìàëàøäûðàí àìèëäèð. Àçÿðáàéúàí ùàçûðäà
ñòðàòåæè âàëéóòà åùòèéàòëàðûíûí ùÿúìèíÿ ýþðÿ,
ðåýèîíäà ÿí éàõøû ýþñòÿðèúèéÿ ìàëèêäèð. Þëêÿìèç âàëéóòà ðåçåðâëÿðèíèí ùÿúìèíÿ ýþðÿ, Ýöðúöñòàíû 20 äÿôÿ, Åðìÿíèñòàíû èñÿ 29 äÿôÿ öñòÿëÿéèð.
Îíó äà ãåéä åäÿê êè, ýöúëö âàëéóòà åùòèéàòëàðû ùÿð áèð þëêÿíèí èíêèøàôûíû òÿìèí åòìÿêëÿ
áÿðàáÿð, ùÿì äÿ îíóí õàðèúè áîðú ìöãàáèëèíäÿ åòèáàðëû ìàêðîèãòèñàäè ñàáèòëèéèíè ìþùêÿìëÿíäèðèð. Áåëÿëèêëÿ, Àçÿðáàéúàíäà ìöøàùèäÿ
îëóíàí ñàáèòëèê âÿ äàéàíûãëûüûí ÿñàñ ñÿáÿáè
þëêÿäÿ óçóí ìöääÿò ùÿéàòà êå÷èðèëÿí ìàêðîèãòèñàäè ñòðàòåýèéà âÿ ñèéàñÿòäèð. Áó ýöí Àçÿðáàéúàí ùþêóìÿòè ãëîáàë ðèñêëÿðèí ãàðøûñûíû àëìàã ö÷öí éåòÿðèíúÿ ìàíåâð èìêàíëàðûíà ìàëèêäèð. Òÿêúÿ îíó äåìÿê êèôàéÿòäèð êè, Àçÿðáàéúàíäà äþâëÿò áîðúó ÖÄÌ-íèí òÿãðèáÿí 8
ôàèçíè òÿøêèë åäèð, âàëéóòà åùòèéàòëàðû èñÿ õàðèúè
äþâëÿò áîðúóíó 9 äÿôÿ öñòÿëÿéèð. Àçÿðáàéúàíûí
âàëéóòà åùòèéàòëàðûíûí õàðèúè áîðú ýþñòÿðèúèñèíè
öñòÿëÿìÿñè þëêÿìèçèí åòèáàðëû ìàêðîèãòèñàäè
ñàáèòëèéèíèí ÿí áàøëûúà ýþñòÿðèúèëÿðèíäÿí áèðè
ùåñàá îëóíà áèëÿð. Ùàëáóêè, ÌÄÁ ðåýèîíóíäà
ÿêñÿð þëêÿëÿðèí õàðèúè áîðúó îíëàðûí âàëéóòà åùòèéàòëàðûíà áÿðàáÿðäèð, ùÿòòà áÿçÿí ÷îõäóð. Éåðè ýÿëìèøêÿí, ôåâðàëûí 5-äÿ Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû ðåýèîíëàðûíûí ñîñèàë-èãòèñàäè èíêèøàôû
Äþâëÿò ïðîãðàìëàðûíûí èúðàñûíà ùÿñð îëóíàí
êîíôðàíñäà ÷ûõûøû çàìàíû Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëè-
éåâ ñîí 10 èë ÿðçèíäÿ èãòèñàäè ñàùÿäÿ Àçÿðáàéúàí ãÿäÿð èíêèøàô åäÿí èêèíúè áèð þëêÿíèí
îëìàäûüûíû áèëäèðèá: “Áó ýþñòÿðèúèëÿðÿ ýþðÿ
Àçÿðáàéúàí ùÿòòà èíêèøàô åòìèø þëêÿëÿðè ãàáàãëàéûð. Õàðèúè äþâëÿò áîðúóìóç 8 ôàèç òÿøêèë åäèð. Ùåñàá åäèðÿì êè, áó äà äöíéà ìèãéàñûíäà, ÿí éöêñÿê ýþñòÿðèúèäèð. Áó, îíó
ýþñòÿðèð êè, áèç èãòèñàäè ñèéàñÿòèìèçè ÷îõ áþéöê äÿãèãëèêëÿ, ùÿññàñëûãëà àïàðûðûã. Ãîéóëàí èíâåñòèñèéàëàð éà õàðèúäÿí úÿëá åäèëÿí
èíâåñòèñèéàëàðäûð, éà äà êè, äþâëÿò áöäúÿñèíäÿí àéðûëàí, î úöìëÿäÿí, Äþâëÿò Íåôò Ôîíäóíóí ùåñàáûíà ãîéóëàí âÿñàèòäèð. Éÿíè,
áèç áåéíÿëõàëã ìàëèééÿ áàçàðëàðûíäàí ìàëèééÿ ðåñóðñëàðû úÿëá åòìÿìèøèê. Éÿíè, îíëàðû ÷îõ àøàüû ñÿâèééÿäÿ úÿëá åòìèøèê êè, þëêÿ
áîðúëàíìàñûí. Áó ýöí èíêèøàô åòìèø þëêÿëÿðäÿ áó ýþñòÿðèúè 100 ôàèçäÿí äÿ ÷îõäóð.
Àíúàã Àçÿðáàéúàíäà 8 ôàèçäèð. Ìèñàë ö÷öí,
õàðèúè äþâëÿò áîðúóíóí 50 ôàèçè öìóìè äàõèëè ìÿùñóëà íèñáÿòäÿ ìÿãáóë ùåñàá åäèëèð.
Áèç ùàçûðäà 30 ìèëéàðä äîëëàð êðåäèò ðåñóðñëàðûíû àëñàã, éåíÿ äÿ áó ýþñòÿðèúè ÿí éöêñÿê
ñÿâèééÿäÿ îëàúàãäûð. Éÿíè, áó, Àçÿðáàéúàíûí èãòèñàäè ïîòåíñèàëûíû ÿéàíè øÿêèëäÿ ýþñòÿðÿí àìèëäèð. Ýÿëÿúÿê èëëÿðäÿ õàðèúè áîðúóí
àøàüû ñÿâèééÿäÿ ñàõëàíìàñû ùåñàá åäèðÿì
êè, äöçýöí ñèéàñÿò îëàúàãäûð”.
Ãåéä åäÿê êè, åêñïåðòëÿðèí ôèêðèíúÿ, ÿýÿð
äöíéà äþâëÿòëÿðè ÿââÿëëÿð, ñàäÿúÿ, ìöõòÿëèô ëàéèùÿëÿðè ùÿéàòà êå÷èðìÿê ö÷öí ìÿúáóðÿí õàðèúè áîðúëàð àëûðäûëàðñà, ìöàñèð äþâðäÿ áåëÿ âÿñàèòëÿð èãòèñàäè èíêèøàôûí ìàëèééÿëÿøäèðèëìÿñèíäÿ ÿñàñ ìÿíáÿëÿðäÿí ñàéûëûð. Ëàêèí ñûðô áöäúÿ
êÿñèðèíèí þðòöëìÿñè ìÿãñÿäèëÿ, õàðèúè ìÿíáÿëÿðäÿí ìöíòÿçÿì øÿêèëäÿ êðåäèòëÿðèí úÿëá åäèëìÿñè, ùÿì÷èíèí, õàðèúè áîðúëàðûí ìöÿééÿí ëèìèòè êå÷ìÿñè òÿùëöêÿëè ùàë êèìè ãàðøûëàíûð. Õàðèúè áîðúóí ùÿúìèíèí èõðàúäà 200 ôàèçäÿí,
ÖÄÌ-äÿ 40 ôàèçäÿí ÷îõ îëìàñû áþùðàíëû âÿçèééÿò êèìè ñÿúèééÿëÿíäèðèëèð. Àçÿðáàéúàí ùþêóìÿòè õàðèúè ìÿíáÿëÿðäÿí úÿëá îëóíàí ìàëèééÿ âÿñàèòëÿðèíè áöäúÿ êÿñèðèíè þðòìÿéÿ äåéèë,
ìöàñèð èíôðàñòðóêòóðóí ôîðìàëàøäûðûëìàñû éîëó
èëÿ èíâåñòèñèéà ìöùèòèíè éàõøûëàøäûðìàüà éþíÿëäèð. Ãëîáàë èãòèñàäè áþùðàíëà áàüëû áèð ñûðà
þëêÿëÿðèí õàðèúè áîðúëàðûíûí ïèê ùÿääèíÿ ÷àòìàñû îíëàðû ñîñèàë âÿ èíâåñòèñèéàéþíöìëö ëàéèùÿëÿðè ãåéðè-ìöÿééÿí ìöääÿòÿ òÿõèðÿ ñàëìàã
ìÿúáóðèééÿòèíäÿ ãîéóá. Õöñóñÿí äÿ, Àâðîïà
þëêÿëÿðèíäÿ äþâëÿòèí õàðèúè áîðúóíóí þäÿíèëìÿñèíèí àüûðëûüû âÿòÿíäàøëàðûí ÷èéíèíÿ äöøöð.
Ìöÿññèñÿëÿð áàüëàíûð, èøñèçëÿð ÷îõàëûð, âåðýèëÿð
àðòûðûëûð, ñîñèàë þäÿíèøëÿð àçàëäûëûð. Àçÿðáàéúàí
èñÿ áóíóí ÿêñèíÿ îëàðàã, ùÿìèí ñàùÿëÿðÿ
äþâëÿò ÿñàñëû êàïèòàë ãîéóëóøëàðûíûí ùÿúìèíè,
ñîñèàëéþíöìëö õÿðúëÿðè èëäÿí-èëÿ àðòûðûð.
ÑÅÂÈÍÚ
Ðàìèç Ðçàéåâ: Àëè ìÿãñÿäèìèç ãàíóíóí àëèëèéèíè, èíñàíëàðûí âÿ âÿòÿíäàøëàðûìûçûí ùöãóã âÿ
àçàäëûãëàðûíûí ìÿùêÿìÿ ãàéäàñûíäà äàùà ñÿìÿðÿëè ìöäàôèÿ îëóíìàñûíû òÿìèí åòìÿêäèð
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû Àëè Ìÿùêÿìÿñèíèí ñÿäðè Ðàìèç Ðçàéåâ áó èë éàíâàðûí 31-äÿ Èíñàí Ùöãóãëàðû öçðÿ Àâðîïà
Ìÿùêÿìÿñèíèí äÿâÿòèíÿ ÿñàñÿí éöêñÿê
ìÿùêÿìÿ îðãàíëàðû ñÿäðëÿðèíèí âÿ ùàêèìëÿðèíèí èøòèðàêû èëÿ Ôðàíñàíûí Ñòðàñáóðã
øÿùÿðèíäÿ 2014-úö èë öçðÿ ìÿùêÿìÿ èëèíèí
à÷ûëûøûíà ùÿñð îëóíìóø òÿíòÿíÿëè èúëàñäà
âÿ “Èíñàí Ùöãóãëàðû öçðÿ Àâðîïà Ìÿùêÿìÿñèíèí ãÿðàðëàðûíûí èúðàñû: áþëöøäöðöëìöø ìÿùêÿìÿ ìÿñóëèééÿòè” ìþâçóñóíäà êå÷èðèëìèø ñåìèíàðäà èøòèðàê åäèá.
Àëè Ìÿùêÿìÿíèí ñÿäðè ñÿôÿðëÿ áàüëû
ÀçÿðÒÀú-ûí ìöõáèðèíÿ ìÿõñóñè ìöñàùèáÿ âåðèá.
- Ðàìèç ìöÿëëèì, èøòèðàê÷ûñû îëäóüóíóç òÿäáèð âÿ îíóí ÿùÿìèééÿòè áàðÿäÿ íÿ äåéÿ áèëÿðñèíèç?
- Ùÿð èë îëäóüó êèìè, áó èë äÿ Èíñàí Ùöãóãëàðû öçðÿ Àâðîïà Ìÿùêÿìÿñèíèí ìÿùêÿìÿ èëèíèí ðÿñìè à÷ûëûøû ìÿðàñèìè Ñòðàñáóðã
øÿùÿðèíäÿ êå÷èðèëäè. Òÿäáèðäÿ Èíñàí Ùöãóãëàðû öçðÿ Àâðîïà Ìÿùêÿìÿñèíèí ùàêèìëÿðè
èëÿ éàíàøû, ìÿùêÿìÿíèí éóðèñäèêñèéàñûíà
äàõèë îëàí þëêÿëÿðèí Êîíñòèòóñèéà âÿ Àëè ìÿùêÿìÿëÿðèíèí ñÿäðëÿðè, Èíñàí Ùöãóãëàðû öçðÿ
Àâðîïà Ìÿùêÿìÿñèíèí ñàáèã ùàêèìëÿðè, ñÿôèðëÿð, èíñàí ùöãóãëàðû ñàùÿñèíäÿ ýþðêÿìëè
àëèìëÿð äÿ èøòèðàê åäèðäèëÿð. Ðÿñìè à÷ûëûø ìÿðàñèìèíäÿ 2013-úö èëèí éåêóíëàðûíà äàèð Èíñàí Ùöãóãëàðû öçðÿ Àâðîïà Ìÿùêÿìÿñèíèí
ñÿäðè Äèí Øïèëìàí ìÿðóçÿ åòäè. Ùÿì÷èíèí
áÿçè ñòàòèñòèê ìÿëóìàòëàð òÿùëèë îëóíäó.
Åëÿ ùÿìèí ýöí êå÷èðèëÿí ñåìèíàðäà Èíñàí
Ùöãóãëàðû öçðÿ Àâðîïà Ìÿùêÿìÿñèíèí 2013úö èë ÿðçèíäÿêè ôÿàëèééÿòèíÿ íÿçÿð ñàëûíäû,
ìÿùêÿìÿíèí íþãòåéè-íÿçÿðèíäÿí: îíóí ãÿðàðëàðûíûí èúðàñûíäà þçöíöí ðîëó, èìêàíëàð âÿ
ìÿùäóäèééÿòëÿð; éåðëè ìÿùêÿìÿëÿðèí íþãòåéè-íÿçÿðèíäÿí: Àâðîïà Ìÿùêÿìÿñèíèí ãÿðàðëàðûíûí èúðà åäèëìÿñèíäÿ éåðëè ìÿùêÿìÿëÿðèí
ðîëó ìþâçóëàðûíäà ìöçàêèðÿëÿð âÿ ãàðøûëûãëû
ìÿùêÿìÿ ÿìÿêäàøëûüûíûí òÿúðöáè ìÿñÿëÿëÿðèíÿ äàèð ôèêèð ìöáàäèëÿñè àïàðûëäû.
Òÿäáèðäÿ Èíñàí Ùöãóãëàðû öçðÿ Àâðîïà
Ìÿùêÿìÿñèíèí ñÿäðè Äèí Øïèëìàí, ÁÌÒ-íèí
Áåéíÿëõàëã ßäàëÿò Ìÿùêÿìÿñèíèí ùàêèìè
Êàí÷àäî Òðèíäàä, Èíñàí Ùöãóãëàðû öçðÿ Àâðîïà Ìÿùêÿìÿñèíèí ùàêèìëÿðè, ÀÁØ-ûí Éåéë
(Éàëå) Ùöãóã Ìÿêòÿáèíèí ïðîôåññîðó Àëåê
Ñòîóí Ñóèò, Àëìàíèéà Ôåäåðàë Êîíñòèòóñèéà
Ìÿùêÿìÿñèíèí ñÿäðè Àíäðåàñ Âîáêóùëå âÿ
áàøãàëàðû ìþâçó ÿòðàôûíäà ÷ûõûøëàð åòäèëÿð âÿ
ôèêèðëÿðèíè áþëöøäöëÿð. Òÿäáèðèí ÿùÿìèééÿòèíÿ
ýÿëäèêäÿ äåéÿ áèëÿðÿì êè, áèç áèð éåðÿ òîïëàøäûã, ôèêèðëÿðèìèçè ïàéëàøäûã.
- 2013-úö èëäÿ Èíñàí Ùöãóãëàðû öçðÿ
Àâðîïà Ìÿùêÿìÿñèíèí ôÿàëèééÿòè áàðÿäÿ íÿ äåéÿ áèëÿðñèíèç?
- 2000-úè èëëÿðäÿ Èíñàí Ùöãóãëàðû öçðÿ
Àâðîïà Ìÿùêÿìÿñèíèí èø éöêö êÿñêèí äÿðÿúÿäÿ àðòìûøäûð. Áóíà ñÿáÿá êå÷ìèø ñîâåò
áëîêóíà äàõèë îëàí þëêÿëÿðèí Àâðîïà Øóðàñûíà öçâ ãÿáóë îëóíìàñû âÿ íÿòèúÿ åòèáàðû èëÿ
ìÿùêÿìÿíèí éóðèñäèêñèéàñûíûí ýåíèøëÿíìÿñèäèð. ßýÿð 1959-1998-úè èëëÿðäÿ, éÿíè 30 èë
ÿðçèíäÿ ìÿùêÿìÿ ìàùèééÿòè öçðÿ úÿìè 837
ãÿðàð ÷ûõàðìûøäûðñà, òÿêúÿ 2009-úó èëäÿ áó
ýþñòÿðèúè 1625-ÿ éöêñÿëìèøäèð.
Äèýÿð ñòàòèñòèê ýþñòÿðèúèéÿ íÿçÿð éåòèðñÿê,
2009-úó èëäÿ ìÿùêÿìÿ 35 ìèí 460 èøäÿí
2393-íÿ ìàùèééÿòè öçðÿ áàõàðàã 1625 ãÿðàð
÷ûõàðìûøäûðñà, 2013-úö èëäÿ 93 ìèí 396 èøäÿí 3659-íà ìàùèééÿòè öçðÿ áàõàðàã 916
ãÿðàð ÷ûõàðìûøäûð. Áó äà ñîí èëëÿð ìÿùêÿìÿíèí èø éöêöíöí àçàëìàñûíà âÿ ãÿðàðëàðûí
êåéôèééÿòèíèí éöêñÿëìÿñèíÿ éþíÿëÿí èñëàùàòëàð íÿòèúÿñèíäÿ ìöìêöí îëìóøäóð. Áó èñëàùàòëàðûí ÿñàñûíû øèêàéÿòëÿðèí ãÿáóë îëóíóáîëóíìàìàñûíà äàèð èëêèí ìÿðùÿëÿäÿ áàõûëìà
ïðîñåäóðóíóí ñàäÿëÿøäèðèëìÿñè âÿ åéíè ùö-
ãóãè ìÿñÿëÿëÿðÿ òîõóíàí áÿçè øèêàéÿòëÿðèí
ãðóïëàøäûðûëìûø øÿêèëäÿ áàõûëìàñû òÿøêèë åäèð.
- Áÿñ áèçäÿ áó ñàùÿäÿ íÿ êèìè èðÿëèëÿéèøëÿð âàðäûð ?
- Ñîí èëëÿð þëêÿìèçäÿ àïàðûëàí ýåíèøìèãéàñëû èñëàùàòëàð ÿäàëÿò ìöùàêèìÿñèíèí ñÿìÿðÿëèëèéèíèí àðòûðûëìàñûíäàí, ìÿùêÿìÿ ñèñòåìèíèí äàùà äà òÿêìèëëÿøäèðèëìÿñèíäÿí,
ÿùàëèíèí ìÿùêÿìÿëÿðÿ ìöðàúèÿò èìêàíëàðûíûí àñàíëàøäûðûëìàñûíäàí, ùàêèìëÿðèí ñàéûíûí àðòûðûëìàñûíäàí, éåíè âÿ øÿôôàô ïðîñåäóðëàðëà ùàêèìëÿðèí ñå÷èëìÿñèíäÿí, ðåñïóáëèêàìûçäà ìöàñèð ìÿùêÿìÿ èíôðàñòðóêòóðóíóí
éàðàäûëìàñûíäàí èáàðÿòäèð.
Áó èñòèãàìÿòäÿ Èíñàí Ùöãóãëàðû öçðÿ
Àâðîïà Ìÿùêÿìÿñèíèí ïðåñåäåíò ùöãóãóíóí þéðÿíèëìÿñè âÿ òÿòáèãè ìöùöì ÿùÿìèééÿò êÿñá åäèð. Àðòûã áèð íå÷ÿ èëäèð êè, ùàêèìëÿð, ùàêèì êþìÿê÷èëÿðè âÿ ìÿùêÿìÿ êàòèáëÿðèíèí èøòèðàêû èëÿ Àëè Ìÿùêÿìÿäÿ ùÿð ùÿôòÿíèí
èêèíúè ýöíö êå÷èðèëÿí ñåìèíàð-ìÿøüÿëÿëÿðäÿ
Èíñàí Ùöãóãëàðû öçðÿ Àâðîïà Ìÿùêÿìÿñèíèí ìèëëè ìÿùêÿìÿ òÿúðöáÿñè ö÷öí àêòóàë
îëàí ãÿðàðëàðûíûí òÿùëèëè àïàðûëûð. Äàùà ñîíðà
áåëÿ ãÿðàðëàð ìöâàôèã òþâñèéÿëÿðëÿ àøàüû èíñòàíñèéà ìÿùêÿìÿëÿðèíÿ ýþíäÿðèëèð. Åéíè çàìàíäà, áó èëäÿí åòèáàðÿí Àëè Ìÿùêÿìÿíèí
ùàêèìëÿðè âÿ áó ñàùÿäÿ åêñïåðòëÿð òÿðÿôèíäÿí ìöòÿìàäè îëàðàã àïåëëéàñèéà âÿ áèðèíúè
èíñòàíñèéà ìÿùêÿìÿëÿðè ùàêèìëÿðèíÿ Èíñàí
Ùöãóãëàðû öçðÿ Àâðîïà Ìÿùêÿìÿñèíèí ïðåñåäåíò ùöãóãóíóí þéðÿíèëìÿñèíÿ äàèð ìöâàôèã ìþâçóëàð öçðÿ ìÿøüÿëÿëÿðèí êå÷èðèëìÿñè íÿçÿðäÿ òóòóëóð. Áóíäàí èðÿëè ýÿëÿí òÿøêèëàòè ìÿñÿëÿëÿðèí ùÿëë åäèëìÿñè âÿ êîíâåíñèéàíûí àéðû-àéðû íîðìàëàðûíûí øÿðùèíÿ äàèð Èíñàí Ùöãóãëàðû öçðÿ Àâðîïà Ìÿùêÿìÿñèíèí
ìþâãåéèíèí òÿùëèë åäèëìÿñè, þëêÿìèçëÿ áàüëû
ãÿðàðëàðûíäà ÿêñ îëóíàí ùöãóãè ìþâãåëÿðèí
(ïðåñåäåíòëÿðèí) þéðÿíèëìÿñè, ñèñòåìëÿøäèðèëìÿñè âÿ ãðóïëàøäûðûëìàñû, èíñàí ùöãóãëàðû
ñàùÿñèíäÿ ãÿáóë îëóíìóø áåéíÿëõàëã ñòàíäàðòëàðûí äèýÿð äþâëÿòëÿðèí ìÿùêÿìÿ òÿúðöáÿñèíäÿ ðîëóíóí àðàøäûðûëìàñû, áèðèíúè âÿ
àïåëëéàñèéà èíñòàíñèéàñû ìÿùêÿìÿëÿðè òÿðÿôèíäÿí ÿäàëÿò ìöùàêèìÿñè ùÿéàòà êå÷èðèëÿðêÿí îíëàðà Èíñàí Ùöãóãëàðû öçðÿ Àâðîïà
Ìÿùêÿìÿñèíèí ïðåñåäåíò ùöãóãóíóí òÿòáè-
ãè èëÿ ÿëàãÿäàð éàðäûì ýþñòÿðèëìÿñè ìÿãñÿäè èëÿ Àëè Ìÿùêÿìÿäÿ þòÿí èëäÿí åòèáàðÿí èíñàí ùöãóãëàðû âÿ èúòèìàèééÿòëÿ ÿëàãÿëÿð øþáÿñè ôÿàëèééÿò ýþñòÿðèð.
- Ðàìèç ìöÿëëèì, ñèçúÿ, äèýÿð þëêÿëÿðëÿ ìöãàéèñÿäÿ Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíà ãàðøû ÷ûõàðûëàí ãÿðàðëàð ÷îõäóð, éîõñà àç?
- Ùàçûðäà Ñòðàñáóðã Ìÿùêÿìÿñèíäÿ òÿãðèáÿí 100 ìèíÿ éàõûí èø èúðààòäàäûð. Áó øèêàéÿòëÿðèí éàðûñûíäàí ÷îõó úÿìè 4 þëêÿíèí ïàéûíà äöøöð: Ðóñèéà, Èòàëèéà, Óêðàéíà âÿ Ñåðáèéà. Ìÿùêÿìÿíèí 2013-úö èëÿ îëàí ðÿñìè ñòàòèñòèê ìÿëóìàòëàðûíà íÿçÿð éåòèðñÿê, ýþðÿðèê
êè, Àâðîïàäà äþâëÿòëÿð âàð êè, Èíñàí Ùöãóãëàðû öçðÿ Àâðîïà Ìÿùêÿìÿñè îíëàð òÿðÿôèíäÿí
119, 118, 83, 65 ãÿðàðäà ïîçóíòó àøêàð åòìèøäèð. ßùàëèñè þëêÿìèçèí ÿùàëèñèíèí ñàéû èëÿ
òÿãðèáÿí åéíè îëàí Àâðîïà äþâëÿòëÿðè èëÿ ìöãàéèñÿ åòñÿê, áåëÿ äþâëÿòëÿðÿ ãàðøû 2013-úö
èëäÿ 5061, 1209, 990, 726 øèêàéÿò äàõèë îëäóüó ùàëäà, Àçÿðáàéúàí äþâëÿòèíÿ ãàðøû úÿìè
325 øèêàéÿò äàõèë îëóá. Áåëÿ êè, áó èøëÿðÿ áàõûëàí çàìàí éóõàðûäà ãåéä îëóíàí ìöõòÿëèô
äþâëÿòëÿð òÿðÿôèíäÿí êå÷ÿí èë 40, 32, 25, 22
ãÿðàðäà Êîíâåíñèéàíûí àéðû-àéðû ìöääÿàëàðûíûí ïîçóíòóñó àøêàð îëóíìóøäóð.
Àçÿðáàéúàí äþâëÿòè òÿðÿôèíäÿí úÿìè 8
ãÿðàðäà ïîçóíòó ìöÿééÿí åäèëìèøäèð. Öìóìèééÿòëÿ, ÷ûõàðûëìûø 8 ãÿðàðäàí 6-äà Êîíâåíñèéàíûí 3-úö, 6-úû ìàääÿëÿðè, 1 ñàéëû
Ïðîòîêîëóíóí 1-úè ìàääÿñè âÿ äèýÿð ìàääÿëÿðè èëÿ ïîçóíòó àøêàð îëóíìóøäóð. Ãåéä åòìÿê èñòÿðäèì êè, áó ãÿðàðëàðûí èêèñèíäÿ ïîçóíòó ìÿùêÿìÿ ãÿðàðëàðûíûí èúðà åäèëìÿìÿñèíäÿí èáàðÿòäèð.
2012-úè èëëÿ ìöãàéèñÿäÿ äàùà àç ïîçóíòó ãåéäÿ àëûíûá. Òÿáèè êè, áèç áóíóíëà àðõàéûíëàøìàìàëûéûã êè, 2013-úö èëäÿ ýþñòÿðèúèìèç íÿçÿðÿ ÷àðïàúàã äÿðÿúÿäÿ éàõøûëàøûá
âÿ ìöòÿìàäè îëàðàã ãàíóíëàðûìûçû âÿ ìÿùêÿìÿ òÿúðöáÿìèçè òÿêìèëëÿøäèðÿðÿê Èíñàí
Ùöãóãëàðû öçðÿ Àâðîïà Ìÿùêÿìÿñèíèí ïðåñåäåíò ùöãóãóíà óéüóíëàøäûðìàëûéûã. Àëè
ìÿãñÿäèìèç ãàíóíóí àëèëèéèíè, èíñàíëàðûí âÿ
âÿòÿíäàøëàðûìûçûí ùöãóã âÿ àçàäëûãëàðûíûí
ìÿùêÿìÿ ãàéäàñûíäà äàùà äà ñÿìÿðÿëè
ìöäàôèÿ îëóíìàñûíû òÿìèí åòìÿêäèð.
Èñïàíèéà-Àçÿðáàéúàí ïàðëàìåíòëÿðàðàñû äîñòëóã
ãðóïóíóí öçâëÿðè ôåâðàëûí 6-äà Ôÿõðè õèéàáàíà ýÿëÿðÿê
õàëãûìûçûí Öìóììèëëè ëèäåðè, ìöàñèð ìöñòÿãèë äþâëÿòèìèçèí ìåìàðû âÿ ãóðóúóñó Ùåéäÿð ßëèéåâèí õàòèðÿñèíè
åùòèðàìëà éàä åäèá, ìÿçàðû þíöíÿ ýöëëÿð ãîéóáëàð.
Ýþðêÿìëè îôòàëìîëîã àëèì, àêàäåìèê Çÿðèôÿ õàíûì
ßëèéåâàíûí äà õàòèðÿñè éàä îëóíóá, ìÿçàðû öçÿðèíÿ ýöëëÿð äöçöëöá.
Ñîíðà Øÿùèäëÿð õèéàáàíûíà ýÿëÿí ãîíàãëàð þëêÿìèçèí àçàäëûüû âÿ ñóâåðåíëèéè óüðóíäà ìöáàðèçÿäÿ úàíëàðûíäàí êå÷ìèø ãÿùðÿìàí Âÿòÿí þâëàäëàðûíûí õàòèðÿñèíè
åùòèðàìëà éàä åäèá, ìÿçàðëàðû öñòöíÿ ýöëëÿð ãîéóáëàð.
Èñïàíèéà ïàðëàìåíòèíèí öçâëÿðè Áàêûíûí ÿí ùöíäöð
íþãòÿñèíäÿí Àçÿðáàéúàí ïàéòàõòûíûí ìÿíçÿðÿñèíè
ñåéð åäèáëÿð.
Ìèëëè Ìÿúëèñäÿ ÀçÿðáàéúàíÈñïàíèéà ÿëàãÿëÿðè ìöçàêèðÿ îëóíóá
Ôåâðàëûí 6-äà Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû
Ìèëëè Ìÿúëèñè ñÿäðèíèí áèðèíúè ìöàâèíè Çèéàôÿò
ßñýÿðîâ þëêÿìèçäÿ ñÿôÿðäÿ îëàí ÈñïàíèéàÀçÿðáàéúàí ïàðëàìåíòëÿðàðàñû äîñòëóã ãðóïóíóí öçâëÿðè èëÿ ýþðöøöá.
ÀçÿðÒÀú õÿáÿð âåðèð
êè, Ç.ßñýÿðîâ ñîí èëëÿð
Àçÿðáàéúàí èëÿ Èñïàíèéà àðàñûíäà ÿëàãÿëÿðèí éöêñÿëÿí
õÿòò öçðÿ èíêèøàô åòäèéèíè áèëäèðèá. Ãåéä îëóíóá êè, Àçÿðáàéúàí Èñïàíèéà èëÿ ÿìÿêäàøëûüûí ýåíèøëÿíäèðèëìÿñèíÿ
áþéöê þíÿì âåðèð.
Þëêÿëÿðèìèç äàèì áåéíÿëõàëã òÿøêèëàòëàðäà áèð-áèðèíèí ìþâãåëÿðèíè äÿñòÿêëÿéèð.
Ç.ßñýÿðîâ Àçÿðáàéúàí-Èñïàíèéà ÿìÿêäàøëûüûíûí
òÿêúÿ åíåðæè ñàùÿñèíäÿ äåéèë, ãåéðè-íåôò ñåêòîðóíäà äà
ýåíèøëÿíäèðèëìÿñè ö÷öí áþéöê ïîòåíñèàëûí îëäóüóíó
âóðüóëàéûá. Ùÿì÷èíèí ÿëàãÿëÿðèìèçèí áöòöí ñàùÿëÿðäÿ
èíêèøàô åòäèðèëìÿñè ö÷öí ëàçûì îëàí ùöãóãè áàçàíûí éàðàäûëìàñûíûí âàúèáëèéè âóðüóëàíûá. Áèëäèðèëèá êè, èíäèéÿäÿê èêè þëêÿ àðàñûíäà ö÷ ñÿíÿä èìçàëàíûá. Ùàçûðäà èñÿ
îíà éàõûí ñÿíÿä öçÿðèíäÿ èø ýåäèð.
Ç.ßñýÿðîâ, ùÿì÷èíèí èñïàíèéàëû äåïóòàòëàðà Àçÿðáàéúàíûí ãûñà ìöääÿòäÿ êå÷äèéè èíêèøàô éîëó, Åðìÿíèñòàí-Àçÿðáàéúàí, Äàüëûã Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñè ùàããûíäà ìÿëóìàò âåðèá. Áèëäèðèëèá êè, Åðìÿíèñòàí ÁÌÒ
Òÿùëöêÿñèçëèê Øóðàñûíûí ìöíàãèøÿíèí ùÿëëè èëÿ áàüëû ãÿáóë åòäèéè äþðä ãÿòíàìÿéÿ ìÿùÿë ãîéìóð.
Èñïàíèéà-Àçÿðáàéúàí ïàðëàìåíòëÿðàðàñû äîñòëóã
ãðóïóíóí öçâö Õîñå Ìàðèà ×èêèéî ãàðøûëûãëû ñÿôÿðëÿðèí
âÿ ýþðöøëÿðèí ÿëàãÿëÿðèí ýåíèøëÿíäèðèëìÿñèíäÿ þíÿìëè
îëäóüóíó áèëäèðèá. Î, Äàüëûã Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñèíèí
òåçëèêëÿ ñöëù éîëó èëÿ âÿ ÿäàëÿòëè øÿêèëäÿ ùÿëë îëóíàúàüûíà öìèä åòäèéèíè äèããÿòÿ ÷àòäûðûá.
Õîñå Ìàðèà ×èêèéî äîñòëóã ãðóïóíóí öçâëÿðèíäÿí
áÿçèëÿðèíèí Àçÿðáàéúàíäà êå÷èðèëìèø 2010-úó èë ïàðëàìåíò âÿ 2013-úö èë ïðåçèäåíò ñå÷êèëÿðèíäÿ ìöøàùèäÿ÷è ãèñìèíäÿ èøòèðàê åòäèêëÿðèíè äåéèá. Áèëäèðèëèá êè, îíëàð
ùÿìèí ñå÷êèëÿðèí áåéíÿëõàëã ñòàíäàðòëàðà óéüóí êå÷èðèëäèéèíè âÿ ñÿñâåðìÿ ïðîñåñèíäÿ ùå÷ áèð ãàíóí ïîçóíòóñóíà ðàñò ýÿëèíìÿäèéèíè áÿéàí åäèáëÿð. Áöòöí
áóíëàð Àçÿðáàéúàíäà äåìîêðàòèéàíûí èíêèøàô åòäèéèíè
ýþñòÿðèð.
2012-úè èëèí íîéàáðûíäà Àçÿðáàéúàíäàí áèð ãðóï
íöìàéÿíäÿ ùåéÿòèíèí Èñïàíèéàéà ñÿôÿð åòäèéèíè õàòûðëàäàí ãîíàã âóðüóëàéûá êè, ùÿìèí ñÿôÿð ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ êå÷èðèëìèø ýþðöøëÿðäÿ þëêÿëÿðèìèç àðàñûíäà èêèòÿðÿôëè ÿëàãÿëÿðèí èíêèøàôû èëÿ áàüëû ìöçàêèðÿëÿð àïàðûëûá.
Ýþðöøäÿ ãàðøûëûãëû ìàðàã äîüóðàí áèð ñûðà ìÿñÿëÿëÿð ÿòðàôûíäà ôèêèð ìöáàäèëÿñè àïàðûëûá.
Åíåðýåòèêà Íàçèðëèéèíäÿ “Àáåèíñà”
øèðêÿòèíèí íöìàéÿíäÿëÿðè èëÿ ýþðöø îëóá
Åíåðýåòèêà Íàçèðëèéèíäÿ Èñïàíèéàíûí àïàðûúû øèðêÿòëÿðèíäÿí îëàí
“Àáåèíñà” øèðêÿòèíèí ÌÄÁ öçðÿ áèçíåñèíèí èíêèøàô äèðåêòîðó Æîàãóèí Ýîìåçèíèí ðÿùáÿðëèê
åòäèéè íöìàéÿíäÿ ùåéÿòè èëÿ ýþðöø îëóá.
Åíåðýåòèêà Íàçèðëèéèíèí ìÿòáóàò õèäìÿòèíäÿí ÀçÿðÒÀú-à áèëäèðèëèá êè, íàçèð ìöàâèíè Íàòèã Àááàñîâ ãîíàãëàðà Àçÿðáàéúàíäà ùÿéàòà êå÷èðèëÿí åíåðæè ëàéèùÿëÿðè áàðÿäÿ ÿòðàôëû ìÿëóìàòëàð âåðèá.
Íöìàéÿíäÿ ùåéÿòèíèí ðÿùáÿðè Æîàãóèí Ýîìåçèí
òÿìñèë åòäèéè øèðêÿòèí Àçÿðáàéúàíëà ÿìÿêäàøëûã åòìÿêäÿ ìàðàãëû îëäóüóíó äåéèá. Áèëäèðèëèá êè, “Àáåèíñà” øèðêÿòè Èñïàíèéàíûí “Àáåíýîà” øèðêÿòëÿð ãðóïóíóí ìöùÿíäèñëèê òèêèíòè áþëìÿñèäèð. Øèðêÿò ýöíÿø åíåðæèñè, áèîéàíàúàã, ñÿíàéå ìöùÿíäèñëèéè âÿ äèýÿð ñàùÿëÿðäÿ èõòèñàñëàøûá. 70-äÿí ÷îõ þëêÿäÿ ôÿàëèééÿò ýþñòÿðÿí øèðêÿò Àâðîïàäà ÿí áþéöê, ÀÁØ-äà èñÿ 5-úè áèîéàíàúàã èñòåùñàë÷ûñûäûð.
Ýþðöøäÿ ãàðøûëûãëû ìàðàã äîüóðàí ìÿñÿëÿëÿð ÿòðàôûíäà ôèêèð ìöáàäèëÿñè àïàðûëûá.
3
www.yeniazerbaycan.com
07 ôåâðàë 2014-úö èë, úöìÿ / ¹ 022 (4181)
“Îíëàð úàíýöäÿíëÿðè ùàíñû
âÿñàèò ùåñàáûíà ñàõëàéûðëàð?”
“Áöòöí ñèéàñè ïàðòèéàëàð ìàëèééÿ
ùåñàáàòûíû èúòèìàèééÿòÿ òÿãäèì åòìÿëèäèð. “Ñèéàñè ïàðòèéàëàð ùàããûíäà” ãàíóíäà äà éàçûëûá êè, èëäÿ áèð äÿôÿäÿí
àç îëìàìàã øÿðòèëÿ ñèéàñè ïàðòèéàëàð
ìàëèééÿ ùåñàáàòû âåðìÿëèäèðëÿð. Ùÿìèøÿ àéðû-àéðû ñòðóêòóðëàðû ãåéðè-øÿôôàôëûãäà èòòèùàì åäÿí ïàðòèéàëàð þçëÿðèíèí ôÿàëèééÿòëÿðè áàðÿäÿ èúòèìàèééÿòÿ
ìÿëóìàò âåðìÿêäÿí éàéûíûðëàð. ×ûõûøëàðûíäà äåéèðëÿð êè, îðäóéà âÿ áàøãà ñàùÿëÿðÿ èúòèìàè íÿçàðÿò îëìàëûäûð,
ùÿìèí ãóðóìëàð èúòèìàèééÿò ãàðøûñûíäà ùåñàáàò âåðìÿëèäèðëÿð. Áÿñ, þçëÿðè
íèéÿ ùåñàáàò âåðìèðëÿð? Ìÿñÿëÿí,
Ìöñàâàò Ïàðòèéàñû 20 èëäÿí àðòûãäûð
ôÿàëèééÿò ýþñòÿðèð, áó ýöíÿ ãÿäÿð
ùàíñû ìàëèééÿ ìÿíáÿëÿðè èëÿ ôÿàëèééÿò
ýþñòÿðäèéè ùàãäà èúòèìàèééÿòÿ ìÿëóìàò âåðìèð”. Áóíó Ìîäåðí.àç-à Éåíè
Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñû (ÉÀÏ) Èúðà êàòèáèíèí ìöàâèíè, ìèëëÿò âÿêèëè Ñèéàâóø Íîâðóçîâ áÿçè ñèéàñè ïàðòèéàëàðûí ìàëèééÿ ùåñàáàòû âåðìÿìÿëÿðèíÿ ìöíàñèáÿò áèëäèðÿðêÿí äåéèá. Î ãåéä åäèá êè, ïàðòèéàëàðäà èñòÿð öçâëöê ùàããû, èñòÿðñÿ äÿ èàíÿëÿð
áàíê âàñèòÿñèëÿ ùÿéàòà êå÷èðèëìÿëèäèð:
“Îíëàð áóíà ÿìÿë åòìèðëÿð. Ýÿëèðëÿðè
áàðÿäÿ áÿéàííàìÿ âåðÿíäÿ äÿ “0”
ðÿãÿìè éàçûðëàð, ýóéà, ùå÷ áèð ýÿëèðëÿðè
éîõäóð. Îíäà áóíëàð ùàâà èëÿ äîëàíûðëàð? ÀÕÚÏ âÿ “Ìöñàâàò”ûí ãÿðàðýàùëàðûíäà îíëàðëà èíñàí ÷àëûøûð, áóíëàð
ùàíñû ÿñàñëà ÷àëûøûðëàð? Úàíýöäÿíëÿðè
ùàíñû âÿñàèò ùåñàáûíà ñàõëàéûðëàð?
Îíëàðûí ìàëèééÿ ìÿíáÿëÿðèíèí ùàìûñû
ãàðàíëûãäûð. Ãàðàíëûã ìÿíáÿ äÿ ãàðàíëûã ãöââÿëÿðÿ õèäìÿò åäèð. Ùÿìèí
ïàðòèéàëàð ãàðàíëûã ãöââÿëÿð òÿðÿôèíäÿí ìàëèééÿëÿøäèðèëäèêëÿðèíäÿí Àçÿðáàéúàíäà èúòèìàè-ñèéàñè ñàáèòëèéè ïîçìàüà, òÿõðèáàò òþðÿòìÿéÿ ñþâã åäèëèðëÿð. Áóíà ýþðÿ äÿ îíëàð ùåñàáàò âåðìÿêäÿ ÷ÿòèíëèê ÷ÿêèðëÿð. Àììà Éåíè
Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñû ìàëèééÿ ìÿíáÿëÿðè áàðÿäÿ ùåñàáàò âåðäè”.
Ñ.Íîâðóçîâ ãåéä åäèá êè, áöòöí ïàðòèéàëàð ìöâàôèã îðãàíëàð ãàðøûñûíäà ùåñàáàò âåðìÿëèäèðëÿð: “Äþâëÿò áöäúÿñèíäÿí ìàëèééÿëÿøÿí ïàðòèéàëàð ùÿð ðöáäÿ ùåñàáàòëàðûíû òÿãäèì åäèðëÿð. Áó,
ãàíóíóí òÿëÿáèäèð. Äèýÿð ïàðòèéàëàð äà
þçëÿðèíèí ýÿëèðëÿðè áàðÿäÿ ìÿëóìàò
âåðìÿëèäèðëÿð. Éåíè ãàíóí ãÿáóë åòäèê.
Ãàíóíà ýþðÿ, ÿìÿê ìöãàâèëÿñèíè ýèçëÿäÿí ùöãóãè øÿõñ ìÿñóëèééÿòÿ úÿëá
îëóíàúàã. ßââÿëúÿ úÿðèìÿ, ñîíðà èñÿ
úèíàéÿò ìÿñóëèééÿòè íÿçÿðäÿ òóòóëóá.
Îðàäà ÷àëûøàí èíñàíëàðûí ÿìÿê ùàãëàðûíäàí Ñîñèàë Ìöäàôèÿ Ôîíäóíà ïóë
êþ÷öðìÿëèäèðëÿð êè, ùÿìèí èíñàíëàð òÿãàöäÿ ÷ûõàíäà ïåíñèéà àëà áèëñèíëÿð.
Îíëàð ùåñàáàò âåðìÿìÿêëÿ ùÿì äÿ
âåðýèäÿí éàéûíûðëàð”.
ÉÀÏ Ýÿíúëÿð Áèðëèéèíèí “Ãûø ìÿêòÿáè”
ëàéèùÿñèíÿ ñòàðò âåðèëèá
éÿòèíäÿ ýÿíúëÿðëÿ
èé
àë
ôÿ
ûç
àì
èé
ðò
Ïà
â:
çî
ðó
îâ
Í
ø
Ñèéàâó
ñè äèããÿò éåòèðèð
ñó
õö
ÿ
èí
ÿñ
ëì
ðè
äè
ÿí
úë
ýö
äà
ùà
èøèí äà
Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñû
(ÉÀÏ) Ýÿíúëÿð Áèðëèéèíèí “Ãûø
ìÿêòÿáè” ëàéèùÿñèíÿ ñòàðò âåðèëèá.
“Ýÿíú ëèäåðëÿð”, ýÿíú ñèéàñÿò÷èëÿð
ö÷öí “Ãûø ìÿêòÿáè” 10-14 ôåâðàë
òàðèõëÿðèíäÿ Îüóç ðàéîíó, “Àôðà”
îòåëèíäÿ ðåàëëàøäûðûëàúàã. Áóèëêè
“Ãûø ìÿêòÿáè”íäÿ Áàêû âÿ Ñóìãàéûò øÿùÿðëÿðèíè, Àáøåðîí ðàéîíóíó òÿìñèë åäÿí 100 íÿôÿðÿ éàõûí ôÿàë ýÿíú èøòèðàê åäÿúÿê.
Ëàéèùÿéÿ ñòàðò âåðèëìÿñè èëÿ
ÿëàãÿäàð îëàðàã äöíÿí ÉÀÏ Èúðà
êàòèáëèéèíäÿ “Ãûø ìÿêòÿáè”íäÿ èøòèðàê åäÿúÿê ýÿíúëÿðëÿ ýþðöø êå÷èðèëèá. Ýþðöøäÿ ÷ûõûø åäÿí ÉÀÏ Èúðà
êàòèáèíèí ìöàâèíè, Ìèëëè Ìÿúëèñèí
äåïóòàòû Ñèéàâóø Íîâðóçîâ “Ãûø
ìÿêòÿáè”íèí èøòèðàê÷ûëàðûíà óüóðëàð
àðçóëàéûá. Ëàéèùÿíèí ìÿãñÿäëÿðè
áàðÿäÿ äàíûøàí Ñèéàâóø Íîâðóçîâ ãåéä åäèá êè, áåëÿ ëàéèùÿëÿð
âàñèòÿñèëÿ ýÿíúëÿðèí ïîòåíñèàëû, áàúàðûãëàðû öçÿ ÷ûõàðûëûð. Îíóí ñþçëÿðèíÿ ýþðÿ, ýÿíú ñèéàñÿò÷èëÿðèí ôîðìàëàøìàñûíäà äà áó òèïëè ëàéèùÿëÿð
âàúèá ðîë îéíàéûð. Þëêÿìèçäÿ óüóð-
ëó äþâëÿò ýÿíúëÿð ñèéàñÿòèíèí ùÿéàòà êå÷èðèëäèéèíè äåéÿí ÉÀÏ Èúðà êàòèáèíèí ìöàâèíè ïàðòèéàìûçûí áó ñèéàñÿòèí ðåàëëàøìàñûíäà éàõûíäàí
èøòèðàê åòäèéèíè äèããÿòÿ ÷àòäûðûá.
Ñ.Íîâðóçîâ áèëäèðèá êè, ïàðòèéàìûç
ôÿàëèééÿòèíäÿ ýÿíúëÿðëÿ èøèí äàùà
äà ýöúëÿíäèðèëìÿñèíÿ õöñóñè äèããÿò éåòèðèð.
“ÉÀÏ Èäàðÿ Ùåéÿòèíèí ãÿðàðû
èëÿ ïàðòèéàíûí Ýÿíúëÿð, Èäìàí âÿ
Ìÿäÿíèééÿò ìÿñÿëÿëÿðè êîìèññèéàñû éàðàäûëûá. Áó êîìèññèéà äà
ýÿíúëÿðëÿ èø èñòèãàìÿòèíäÿ ìöõòÿëèô ëàéèùÿëÿð ùàçûðëàéàðàã ùÿéàòà êå÷èðÿúÿê. Áóíóíëà äà, áèçèì ýÿíúëÿðëÿ áàüëû ñèéàñÿòèìèç
äàùà äà ýåíèøëÿíìèø îëàúàã.
Ùåñàá åäèðÿì êè, ýÿíúëÿð áó
éþíäÿ ýþðöëÿí èøëÿðäÿ ôÿàë èøòèðàê åòìÿëèäèðëÿð. Áó ìÿíàäà,
“Ãûø ìÿêòÿáè”èíäÿ èøòèðàê åäÿúÿê ýÿíúëÿðÿ óüóðëàð àðçóëàéûðàì. Îíëàð ëàéèùÿ ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ
ïðîãðàìëàðà óéüóí îëàðàã ìöõòÿëèô ñåìèíàðëàð, òÿëèìëÿð, äèññêóñèéàëàð òÿøêèë åäÿúÿê, åéíè çàìàíäà àñóäÿ âàõòëàðûíû ñÿìÿ-
ýÿíúëÿðäÿ áþéöê ìàðÿëè êå÷èðÿ áèëÿúÿêëÿð.
ðàüà âÿ éàääàãàëàí
Áöòöí áó ïðîñåñÁóèëêè “Ãûø
õàòèðÿëÿðÿ ÷åâðèëèð.
ëÿðäÿ ôÿàë èøòèðàê
Åéíè çàìàíäà,
åòìÿêëÿ éàíàøû,
ìÿêòÿáè”íäÿ Áàêû âÿ
ýÿíúëÿð
èíòè- Ñóìãàéûò øÿùÿðëÿðèíè, Àáøåðîí ýÿíúëÿðëÿ èø áàõûìûíäàí äà, áó
çàìëû
îëìàëûðàéîíóíó òÿìñèë åäÿí 100 ëàéèùÿíèí ÿùÿäûðëàð.
×öíêè
ìèééÿòè õöñóñè
ïàðòèéàìûçäà íèíÿôÿðÿ éàõûí ôÿàë ýÿíú
ãèéìÿòëÿíäèðèëèð” çàì-èíòèçàì ìÿèøòèðàê åäÿúÿê
äåéÿ, ÉÀÏ Èúðà êàòèáèñÿëÿëÿðèíÿ úèääè äèãíèí ìöàâèíè âóðüóëàéûá.
ãÿò éåòèðèëèð” - äåéÿ,
Ñ.Íîâðóçîâ “Ãûø ìÿêòÿáè”íäÿ
ÉÀÏ Èúðà êàòèáèíèí ìöàâèíè âóðèøòèðàê åäÿúÿê ýÿíúëÿðÿ ìöâàôèã
üóëàéûá. Ñ.Íîâðóçîâ áèëäèðèá êè, áó
òþâñèéÿëÿð âåðèá.
ëàéèùÿëÿð âàñèòÿñèëÿ ýÿíúëÿð áèð-áèÉÀÏ Ýÿíúëÿð Áèðëèéèíèí ñÿäðè,
ðèëÿðèëÿ òàíûø îëóð, äîñòëóã ìöíàñèïàðòèéàíûí Ñèéàñè Øóðàñûíûí öçâö
áÿòè éàðàäûðëàð. ÉÀÏ ýÿíúëÿðèíèí
Ñåéìóð Îðóúîâ áó ëàéèùÿëÿðèí
ñîñèàë øÿáÿêÿëÿðäÿ äÿ ôÿàë îëäóÿùÿìèééÿòëè îëäóüóíó ãåéä åäèá.
üóíó äåéÿí ìèëëÿò âÿêèëèíèí ñþçëÿÏàðòèéà ðÿùáÿðëèéèíèí ýÿíúëÿðèí òÿðèíÿ ýþðÿ, “Ãûø ìÿêòÿáè” ÷ÿð÷èâÿøÿááöñëÿðèíÿ äàèì äÿñòÿê âåðäèéèñèíäÿ êå÷èðèëÿúÿê òÿäáèðëÿð ýÿíúëÿð
íè äåéÿí Ñ.Îðóúîâ áèëäèðèá êè,
ö÷öí ÷îõ ôàéäàëûäûð. Áåëÿ êè, ñèéàýÿíúëÿð þç ôÿàëèééÿòëÿðè èëÿ ýþñòÿðèñè, ñîñèàë âÿ äèýÿð ñàùÿëÿðëÿ ÿëàëÿí åòèìàäû äîüðóëòìàëûäûðëàð.
ãÿäàð ïðîãðàìëàð ùàçûðëàíàúàã âÿ
×ûõûø åäÿí ýÿíúëÿð èñÿ Éåíè
ùÿìèí ïðîãðàìëàðäà Ìèëëè ÌÿúëèÀçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñûíûí ýÿíúëÿðñèí äåïóòàòëàðû äà èøòèðàê åäÿúÿêëÿ áàüëû ùÿéàòà êå÷èðäèéè òÿäáèðëÿðè
ëÿð. Åéíè çàìàíäà, ýÿíúëÿð ö÷öí
éöêñÿê ãèéìÿòëÿíäèðèáëÿð. Áèëäèðèèíòåëëåêòóàë, èäìàí éàðûøëàðû âÿ
ëèá êè, “Ãûø ìÿêòÿáè” ëàéèùÿñè äÿ
àñóäÿ âàõòëàðûíû ñÿìÿðÿëè êå÷èðýÿíúëÿðèí ñèéàñè ôÿàëèééÿòèíèí ôîðìÿê ö÷öí áàøãà òÿäáèðëÿð äÿ ðåàëìàëàøìàñûíà ìöñáÿò òÿñèð ýþñòÿëàøäûðûëàúàã. “Äåäèéèì êèìè ëàéèðèð.
ùÿíèí ìÿãñÿäè ýÿíúëÿðèí ùÿì
Ãåéä åäÿê êè, ÉÀÏ Ýÿíúëÿð
àñóäÿ âàõòëàðûíû éàõøû êå÷èðìÿÁèðëèéèíèí “Ãûø ìÿêòÿáè”íäÿ èøòèðàê
ëÿðè, áèð-áèðèëÿ òÿìàñ, ìöíàñèáÿò
åäÿúÿê ãðóïóí ðÿùáÿðè ÉÀÏ Ñèéàãóðìàëàðû, åëÿúÿ äÿ, îíëàð ö÷öí
ñè Øóðàñûíûí öçâö, “Èêè ñàùèë” ãÿèíòåëëåêòóàë âÿ ÿéëÿíúÿëè éàðûøëàçåòèíèí áàø ðåäàêòîðó Âöãàð Ðÿðûí, èäìàí îéóíëàðûíûí òÿøêèëèùèìçàäÿäèð. Ëàéèùÿ èëÿ áàüëû äèýÿð
äèð. Ëàéèùÿ ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ ÉÀÏ-û
ìÿñóë øÿõñëÿð èñÿ ÉÀÏ Ìÿðêÿçè
òÿìñèë åäÿí äåïóòàòëàð, åëÿúÿ
Àïàðàòûíûí ìÿñóë ÿìÿêäàøû Åìèë
äÿ, ùþêóìÿò íöìàéÿíäÿëÿðè
Àááàñîâ, ÉÀÏ Ýÿíúëÿð Áèðëèéèíèí
ýÿíúëÿðèí ãîíàüû îëóðëàð. Îíëàð
ñÿäð ìöàâèíëÿðè, ïàðòèéàíûí Ñèéàñè
ìöõòÿëèô ìþâçóëàð ÿòðàôûíäà ôèØóðàñûíûí öçâëÿðè Ñàìèðÿ Ãóëèéåêèðëÿðèíè áþëöøöð, ýÿíúëÿðè ìàâà âÿ Ðàìèí Ìÿììÿäîâäóð.
ðàãëàíäûðàí ñóàëëàðà úàâàá âåðèðëÿð. Òÿáèè êè, áöòöí áóíëàð
Íàðäàð ÁÀÉÐÀÌËÛ
Ñèéàâóø Íîâðóçîâ: Ñîí ïðåçèäåíò ñå÷êèëÿðè Àçÿðáàéúàíà
õÿéàíÿò åäÿíëÿðè áèð äàùà òàðèõèí àðõèâèíÿ ýþíäÿðäè
“Þòÿí èë êå÷èðèëÿí ñå÷êè ïðîñåñè
äþâðöíäÿ Àçÿðáàéúàíû èñòÿìÿéÿí
õàðèúè ãöââÿëÿðëÿ éàíàøû, Àçÿðáàéúàíûí äàõèëèíäÿ ùÿìèí ãöââÿëÿðÿ
õèäìÿò åäÿí, õàëãûìûçûí ìàðàãëàðûíûí, äþâëÿò÷èëèéèíèí ÿëåéùèíÿ ÷ûõûø åäÿí èíñàíëàð äà þç ñèìàëàðûíû
Àçÿðáàéúàí úÿìèééÿòèíÿ ýþñòÿðäèëÿð”. Áóíó Òðåíä-ÿ Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñû (ÉÀÏ) Èúðà êàòèáèíèí
ìöàâèíè, ìèëëÿò âÿêèëè Ñèéàâóø Íîâðóçîâ Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâèí ôåâðàëûí 5-äÿ Ðåýèîíëàðûí ñîñèàë-èãòèñàäè èíêèøàôûíà äàèð Äþâëÿò ïðîãðàìëàðûíûí èúðàñûíà ùÿñð îëóíàí êîíôðàíñäà ìöõàëèôÿòëÿ áàüëû ñÿñëÿíäèðäèéè ôèêèðëÿðÿ ìöíàñèáÿò áèëäèðÿðêÿí äåéèá.
Ñ.Íîâðóçîâ ãåéä åäèá êè, ùÿìèí
ãöââÿëÿð áó âÿ éà äèýÿð øÿêèëäÿ
Àçÿðáàéúàíäà òÿõðèáàòëàðûí òþðÿäèëìÿñè èëÿ ìÿøüóë îëóðäóëàð: “Îíëàðûí
ùàíñû ãöââÿëÿðèí òÿñèðè èëÿ Áàêûäà
èüòèøàøëàð òþðÿòìÿéÿ, Àçÿðáàéúàíäà èúòèìàè-ñèéàñè âÿçèééÿòè ïîçìàüà, âÿòÿíäàø ãàðøûäóðìàñû éàðàòìàüà, ìöõòÿëèô òÿõðèáàòëàð íÿòèúÿñèíäÿ ñå÷êè ïðîñåñèíè ïîçìàüà
âÿ ñå÷êèëÿðèí öçÿðèíÿ êþëýÿ ñàëìàüà ÷àëûøìàëàðû áàðÿäÿ îíëàðûí
åëÿ þç éîëäàøëàðû ñîíðàäàí ìÿòáóàòà äåéèáëÿð. Ùÿìèí äåäèéèì
õöñóñèééÿòëÿðÿ ìÿõñóñ îëàí ãöââÿëÿðèí òîïëàøäûüû “Ìèëëè øóðà” àäëàíäûðûëàí áèð ãóðóì äà Àçÿðáàéúàíûí ÿëåéùèíÿ èø àïàðäû”.
Ìèëëÿò âÿêèëè ãåéä åäèá êè, “Ìèëëè
øóðà” ñå÷êè ïðîñåñè èëÿ, öìóìèééÿòëÿ, ìÿøüóë îëìàäû: “Ñàäÿúÿ îëàðàã,
àéðû-àéðû äþâëÿòëÿðÿ, àéðû-àéðû áåéíÿëõàëã òÿøêèëàòëàðà, åðìÿíè ëîááèñè òÿðÿôèíäÿí ìàðàãëàíäûðûëàí
ãöââÿëÿðÿ Àçÿðáàéúàíäàêû ñå÷êè
ïðîñåñè ùàããûíäà ìÿíôè èíôîðìàñèéà âåðìÿéÿ ÷àëûøûðäûëàð. Î äà
áÿëëè èäè êè, îíëàð ùàíñû ìÿðêÿçëÿðäÿí ãèäàëàíûðëàð âÿ ùàíñû ìÿðêÿçëÿðèí òàïøûðûüûíû ùÿéàòà êå÷èðèðëÿð”.
Ñ.Íîâðóçîâ ÿëàâÿ åäèá êè, ëàêèí
Àçÿðáàéúàí õàëãûíûí ìöäðèêëèéè,
Ïðåçèäåíòëÿ õàëãûí áèðýÿ îëìàñû áó
úöð ãöââÿëÿðÿ èìêàí âåðìÿäè:
“Þòÿí 20 èëäÿ Ùåéäÿð ßëèéåâ ñèéàñÿòèíèí äàâàìëû îëìàñûíû âÿ ñîí
îí èëäÿ ýþðöëÿí áöòöí èøëÿðè, ùÿéàòà êå÷èðèëÿí èñëàùàòëàðû íÿçÿðÿ
àëàðàã õàëã þç ìöäðèêëèéèíè áèð äàùà ýþñòÿðäè, Àçÿðáàéúàí Ïðåçèäåíòèíÿ ñÿñ âåðäè âÿ áåëÿ âÿòÿí
õàèíëÿðèíè, Àçÿðáàéúàíà õÿéàíÿò
åäÿíëÿðè áèð äàùà òàðèõèí àðõèâèíÿ
ýþíäÿðäè”.
Ãåéä åäÿê êè, Ïðåçèäåíò Èëùàì
ßëèéåâ ÷ûõûøûíäà âóðüóëàéûá êè,
Àçÿðáàéúàíûí äàõèëè âÿçèééÿòè ÷îõ
ñàáèòäèð: “Ñàáèòëèê ãîðóíóð. Ñàáèòëèéè ãîðóéàí ÿñàñ øÿðòëÿð õàëãëà
èãòèäàð àðàñûíäàêû áèðëèêäèð, õàëãûí ýþðäöéöìöç èøëÿðÿ äÿñòÿéèäèð, èíàìûäûð. Áóäóð ñàáèòëèéè øÿðòëÿíäèðÿí ÿñàñ àìèë. Äàõèëè âÿçèééÿò ñàáèòäèð. Õàðèúäÿí îëàí áÿçè
òÿçéèãëÿð, ýþðöðñöíöç êè, ùå÷ áèð
ñÿìÿðÿ âåðìèð. Áÿçè ñàòûëìûø ìöõàëèôÿò ãðóïëàðûíûí ôÿàëèééÿòè ùå÷
áèð ñÿìÿðÿ âåðìèð. Áèçèì àéàüûìûçà äîëàøìàã èñòÿéÿíëÿð éåíÿ
äÿ ðÿçèë îëóðëàð. Ñîí ïðåçèäåíò
ñå÷êèëÿðè äÿ áóíó ýþñòÿðäè. Õàëãûí áþéöê ÿêñÿðèééÿòè îíëàðûí ÷èðêèí êàìïàíèéàñûíà óéìàäû. Õàëã
ðåàëëûüà, èíàíäûüû àäàìà ñÿñ âåðäè. Îíà ýþðÿ, õàðèúäÿí èàíÿ àëàí,
âèúäàíûíû õàðèúèëÿðÿ ñàòàí öíñöðëÿðÿ Àçÿðáàéúàí ñèéàñÿòèíäÿ éåð
éîõäóð. Áóíó ñîí ñå÷êèëÿð äÿ
ýþñòÿðäè. Ñîí ñå÷êèëÿð ìöõàëèôÿòèí ñîíó èäè. Áó, îíëàðûí ðÿçàëÿò
çèðâÿñè èäè”.
Áàùàð Ìóðàäîâà: Àçÿðáàéúàíûí
òÿúðöáÿñè äèýÿð þëêÿëÿðäÿ äÿ þéðÿíèëèð
áó âÿ éà äèýÿð ôîðìàäà îíëàðûí ôÿàëèééÿòëÿðèíÿ, ùÿðÿêÿòëÿðèíÿ ìöâàôèã ãèéìÿò âåðìÿêëÿ éàíàøû, áó ùàëëàðû òþðÿäÿ áèëÿúÿê ñÿáÿáëÿðè àðàäàí ãàëäûðìàã ö÷öí ñèñòåìëè ìöáàðèçÿ àïàðìàëûéûã. Ùÿð áèð ìÿìóðóí ìÿñóëèééÿòëè âÿ âèúäàíëû éàíàøìàñûíû îðòàéà ãîéìàüû òÿëÿá îëóíóð. Àçÿðáàéúàíûí íöìóíÿñè
îëàí “ÀÑÀÍ” õèäìÿò ìÿðêÿçëÿðèíèí éàðàäûëìàñû êîððóïñèéàéà ãàðøû ìöáàðèçÿíèí áèð
íöìóíÿñèäèð. Áó, ùÿì þçöíäÿ ùöãóãè èñëàùàòëàðûí ãàíóíà óéüóí øÿêèëäÿ àïàðûëìàñûíû, ùÿì äÿ ïðàêòèêè ôÿàëèééÿò çàìàíû áó ãàíóíëàðûí áöòöí òÿëÿáëÿðèíÿ ÿìÿë åòìÿíèí
éåíè, ñèâèë éîëëàðûíûí òàïûëìàñûíû åùòèâà åäèð.
Àçÿðáàéúàí òÿúðöáÿñè ÿùÿìèééÿòëè áèð òÿúðöáÿ îëìàãëà, äèýÿð þëêÿëÿðäÿ äÿ þéðÿíèëèð.
- Ïðåçèäåíòèí “Áÿçè ñàòûëìûø ìöõàëèôÿò ãðóïëàðûíûí ôÿàëèééÿòè ùå÷ áèð ñÿìÿðÿ âåðìèð. Áè“Ïðåçèäåíòèí ñèéàñè èðàä
ÿñè
çèì àéàüûìûçà
Ìèëëè Ìÿúëèñèí âèòñå-ñïè- ïðîáëåìëÿðèí ÷îõ ãûñà
ìöääÿòäÿ äîëàøìàã èñòÿêåðè Áàùàð Ìóðàäîâàíûí
éÿíëÿð éåíÿ äÿ
ôàéäàëû öñóëëàðëà àðàä
àí
ÑÈÀ-éà åêñêëöçèâ ìöñàùèðÿçèë îëóðëàð” ôèãàëäûðûëìàñûíà éþíÿëèá
áÿñè:
êèðëÿðèíè
íåúÿ
”
- Áàùàð õàíûì, Àçÿðáàéøÿðù åäÿðäèíèç?
úàí Ðåñïóáëèêàñû ðåýèîíëàðûíûí ñîñè- Úÿíàá Ïðåçèäåíò Àçÿðáàéúàíäàêû
àë-èãòèñàäè èíêèøàôû Äþâëÿò ïðîãðàìûìþâúóä ìöõàëèôÿòèí ôÿàëèééÿòèíè ùÿð çàìàí
íûí èúðàñûíà ùÿñð îëóíàí êîíôðàñäà
îëäóüó êèìè, áó äÿôÿ äÿ ÷îõ äÿãèã, äöçýöí
Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâèí “Õàëãûí áèèôàäÿ åòäè. Àììà áó ôèêèðëÿð þçöíö ìöõàëèðèíúè õèäìÿò÷èñè ìÿíÿì âÿ áöòöí
ôÿò àäëàíäûðàí áöòöí äàèðÿëÿðÿ äåéèë, ôÿàëèéäþâëÿò ìÿìóðëàðû áåëÿ èøëÿìÿëèäèðëÿð”
éÿòèíäÿ ùÿð ìÿíàäà Àçÿðáàéúàíû ãàðàëàôêðèíè áèëäèðìÿñè þçöíäÿ ùàíñû ÿùÿìàã ìÿãñÿäè äàéàíàí äàèðÿëÿðÿ éþíÿëèá.
ìèééÿòëè ìÿãàìëàðû ÿêñ åòäèðèð?
Þçëÿðèíÿ þëêÿäÿí êÿíàðäà äàéàã àõòàðàí,
- Ñîí 10 èëäÿ þëêÿíèí ìöõòÿëèô ñàùÿëÿðèíõàëãäàí ùå÷ áèð ñîñèàë äàéàüû îëìàéàí áèð
äÿ ãàçàíûëàí óüóðëàð èäàðÿåòìÿíèí òÿêìèëãðóï ñèéàñÿòáàçëàðûí ìþâãåéè áÿëëèäèð. Îíëÿøäèðèëìÿñè, áó ñàùÿäÿ çàìàíûí òÿëÿáè èëÿ
ëàð þç ñèéàñè àìáèñéàëàðûíû ðåàëëàøäûðìàã
ñòðóêòóð äÿéèøèêëèêëÿðèíèí ùÿéàòà êå÷èðèëìÿñè
ö÷öí þëêÿíèí ìèëëè ìàðàãëàðûíû áèçè èñòÿìÿâÿ îíóí ñÿìÿðÿëèéèíèí àðòûðûëìàñû èñòèãàìÿéÿí õàðèúè ãóðóìëàðà áåëÿ ãóðáàí âåðìÿéÿ
òèíäÿêè èíêèøàôëà ìöøàùèäÿ îëóíóð. Áó, ùÿì
ùàçûðäûðëàð. Áóíóí áàðèç íöìóíÿñè þëêÿàéðû-àéðû ñàùÿëÿðèí èíêèøàôûíû òÿìèí åäÿí
ìèçäÿ êå÷èðèëÿí ñîí ïðåçèäåíò ñå÷êèëÿðèíäÿ
ñòðóêòóð èñëàùàòëàðûíûí ùÿéàòà êå÷èðèëìÿþçöíö ýþñòÿðäè. Ñå÷êèëÿð ÿðÿôÿñèíäÿ Àçÿðñèíäÿ, ùÿì äÿ âÿòÿíäàø-ìÿìóð ìöíàñèáÿòáàéúàíäà âÿçèééÿòè ýÿðýèíëÿøäèðìÿê ö÷öí
ëÿðèíäÿ þçöíö áèðóçÿ âåðèá. Þëêÿ Ïðåçèäåíòèáöòöí âàñèòÿëÿðè ñÿôÿðáÿð åòìèøäèëÿð. Áóíà
íè, äþâëÿò ðÿñìèëÿðèíè, úÿìèééÿòè íàðàùàò
áàõìàéàðàã, èôëàñà óüðàäûëàð. Áó ýöíÿ ãÿåäÿí íåãàòèâ ùàëëàðûí àðàäàí ãàëäûðûëìàñû èñäÿð ùå÷ áèð ýöú ìÿðêÿçè þëêÿìèçäÿ èñòÿäèêòèãàìÿòèíäÿ õåéëè äÿéèøèêëèêëÿð îëóá. Àììà
ëÿðèíè ðåàëëàøäûðà áèëìÿéèá. Àçÿðáàéúàí
ìöÿééÿí ïðîáëåìëÿð ìþâúóääóð. Òÿáèè êè,
ýöíáÿýöí ýöúëÿíèð, ìþùêÿìëÿíèð, âÿòÿíèíêèøàô îëàí éåðäÿ ïðîáëåìëÿð äÿ îëóð. Ãûñà
äàøëàðûìûçûí ùÿéàò ñÿâèééÿñè éàõøûëàøäûðûìöääÿò ÿðçèíäÿ áöòöí ïðîáëåìëÿðè àðàäàí
ëûð. Èãòèñàäè èìêàíëàðûí ýåíèøëÿíìÿñè þëêÿãàëäûðìàã ìöìêöí äåéèë. Èíñàíëàðëà, âÿòÿííèí èìèúèíèí áåéíÿëõàëã àðåíàäà àðòìàñûäàøëàðëà ìöòÿìàäè ÿëàãÿäÿ îëàí øÿõñëÿðèí
íà, ìþùêÿìëÿíìÿñèíÿ õèäìÿò åäèð. Àçÿðâÿ ãóðóìëàðûí èøèíäÿ áó âÿ éà äèýÿð íàðàçûáàéúàí äöíéà ñèéàñÿòèíèí àïàðûúû ôèãóðëàëûãëàð îëóð. ßñàñ îäóð êè, Àçÿðáàéúàí äþâëÿðûíäàí áèðèíÿ ÷åâðèëèá. Áó áàõûìäàí, ùå÷
òèíèí, þëêÿ Ïðåçèäåíòèíèí ñèéàñè èðàäÿñè áó
áèð ãöââÿ Àçÿðáàéúàíäà ñàáèòëèéè ïîçìàüà
ïðîáëåìëÿðèí ÷îõ ãûñà ìöääÿòäÿ ôàéäàëû
úÿùä åäÿ áèëìÿç.
öñóëëàðëà àðàäàí ãàëäûðûëìàñûíà éþíÿëèá. Þë- ÀÒßÒ-èí Ìèíñê ãðóïóíóí ùÿìñÿäðêÿ Ïðåçèäåíòèíèí áó ñàùÿäÿêè ìþâãåéè àéëÿðè ðåýèîíà ñÿôÿðëÿðèíäÿ ùÿð ùàíñû
äûíäûð, ãÿòèäèð. Áó ìþâãå äÿ äþâëÿò ðÿñìèëÿáèð úèääè éåíèëèê îðòàéà ãîéà áèëìÿäèðèíèí, èúðà îðãàíëàðûíûí íöìàéÿíäÿëÿðè ö÷öí
ëÿð. Öìóìèééÿòëÿ, áó ãóðóìóí ôÿàáèð þðíÿêäèð. Ãàíóíëàðà óéüóí îëàðàã ìöâàëèééÿòèíè íåúÿ ãèéìÿòëÿíäèðèðñèíèç?
ôèã øÿõñëÿð, àèäèééàòû ãóðóìëàð áó ñàùÿäÿ
- ÀÒßÒ-èí Ìèíñê ãðóïóíóí ôÿàëèééÿòè áèìÿñóëèééÿò äàøûìàëûäûðëàð.
çè ãàíå åòìèð âÿ áèç áóíó à÷ûã øÿêèëäÿ òÿí- Ñîñèàë áÿëà êèìè ãèéìÿòëÿíäèðèëÿí
ãèä åäèðèê. Îíëàð òÿúàâöçêàðëà, òÿúàâöçÿ
êîððóïñèéàéà ãàðøû ìöáàðèçÿ áóíìÿðóç ãàëàí þëêÿ àðàñûíäà áàëàíñëû ìöíàäàí ñîíðà íåúÿ àïàðûëàúàã?
ñèáÿò ãóðìàã èñòÿéèðëÿð. Ùå÷ áèð þëêÿíèí õÿò- Ùàçûðäà êîððóïñèéà èëÿ ìöáàðèçÿ ÷îõ
ðèíÿ äÿéìÿìÿê ïðèíñèïèíäÿí ÷ûõûø åäèðëÿð.
úèääè øÿêèëäÿ àïàðûëûð. Úÿíàá Ïðåçèäåíò ùÿð
Áó äà áèçè ãàíå åäÿ áèëìÿç. ×öíêè ùàããçàìàí ÷ûõûøëàðûíäà òÿêúÿ Àçÿðáàéúàí úÿÿäàëÿò Àçÿðáàéúàí òÿðÿôèíäÿäèð. Áèçèì ÿðàìèééÿòèíäÿ äåéèë, áöòöí èíêèøàô åòìèø, èíêèçèëÿðèìèç èøüàëà ìÿðóç ãàëûá, áèçèì âÿòÿíøàô åòìÿêäÿ îëàí úÿìèééÿòëÿðäÿ îëàí áó
äàøëàð éóðä-éóâàëàðûíäàí äèäÿðýèí äöøöááÿëàíûí àðàäàí ãàëäûðûëìàñû ö÷öí àðäûúûë èø
ëÿð. Áó ôàêòû áèð êÿíàðà ãîéóá Àçÿðáàéúàíëà
àïàðìàüûí âàúèáëèéèíè âóðüóëàéûð âÿ îíóí
Åðìÿíèñòàíû áèð ãÿëÿìÿ âåðìÿê äöçýöí äåéàëíûç àäìèíñòðàòèâ öñóëëàðëà äåéèë, ùÿì äÿ
éèë. Ùÿð èêè þëêÿíè áÿðàáÿð òóòìàã îáéåêòèâñèñòåì õàðàêòåðëè èñëàùàòëàð ùÿéàòà êå÷èðëèêäÿí êÿíàðäûð. Áöòöí áóíëàðà áàõìàéàìÿêëÿ äàùà åôôåêòèâ øÿêèëäÿ àðàäàí ãàëäûðûðàã, áèç ùÿëÿ äÿ ÀÒßÒ-èí Ìèíñê ãðóïóíäàí
ëàúàüûíà èíàíäûüûíû áèëäèðèð. Áóíóí ö÷öí äÿ
ìöíàãèøÿíèí ñöëù éîëó èëÿ ùÿëë îëóíìàñûíû
Àçÿðáàéúàíûí íöìóíÿñè âàð. Áåëÿ êè, àéðûàéðû øÿõñëÿðèí ìÿñóëèééÿòèíè àðòûðìàãëà,
ýþçëÿéèðèê.
4
www.yeniazerbaycan.com
07 ôåâðàë 2014-úö èë, úöìÿ / ¹ 022 (4181)
Ìöáàðèç Ãóðáàíëû: Àçÿðáàéúàíäà êîððóïñèéàéà ãàðøû
ìöáàðèçÿ éöêñÿëÿí õÿòò öçðÿ ýåäèð, êîððóïñèéà èñÿ àçàëûð
“Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâèí äåäèéè
ôèêèðëÿðäÿ êîððóïñèéàíûí àðàäàí ãàëäûðûëìàñûíûí êîìïëåêñ èäåéàñû, êîìïëåêñ ùÿëëè éîëëàðû ýþñòÿðèëèá”. Áóíó
Òðåíä-ÿ Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñû
(ÉÀÏ) Èúðà êàòèáèíèí ìöàâèíè, ìèëëÿò âÿêèëè Ìöáàðèç Ãóðáàíëû Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâèí ôåâðàëûí 5-äÿ Ðåýèîíëàðûí ñîñèàëèãòèñàäè èíêèøàôûíà äàèð Äþâëÿò ïðîãðàìëàðûíûí èúðàñûíà ùÿñð îëóíàí êîíôðàíñäà
êîððóïñèéàéà ãàðøû ìöáàðèçÿ èëÿ áàüëû
ñÿñëÿíäèðäèéè ôèêèðëÿðÿ ìöíàñèáÿò áèëäèðÿð-
êÿí äåéèá.
Ì.Ãóðáàíëû ãåéä åäèá êè,
êîððóïñèéàéà ãàðøû ìöáàðèçÿ
áöòþâëöêäÿ äöíéà ìèãéàñûíäà
ýåäÿí áèð ìöáàðèçÿäèð, ùÿòòà
ÁÌÒ ñÿâèééÿñèíäÿ áåëÿ ìöçàêèðÿ îáéåêòèäèð: “Áó, áöòöí
äöíéàíûí ïðîáëåìèäèð. ßñàñ
ìÿñÿëÿ êîððóïñèéàéà ãàðøû
ìöáàðèçÿíèí íåúÿ àïàðûëìàñûäûð. Éÿíè êîððóïñèéà îëìàéàí
þëêÿ éîõäóð. ßñàñ êîððóïñèéàíûí ãàðøûñûíû àëìàã âÿ îíó
íåúÿ àðàäàí ãàëäûðìàã ö÷öí
êèìèí íåúÿ ìöáàðèçÿ àïàðìàñûäûð. Áó áàõûìäàí úÿíàá
Ïðåçèäåíòèìèç íþâáÿòè èëëÿðäÿ
äÿ êîððóïñèéàéà ãàðøû ìöáàðèçÿíèí áöòöí èñòèãàìÿòëÿðäÿ ýåäÿúÿéèíè õöñóñè âóðüóëàéûá”.
Ìèëëÿò âÿêèëè áèëäèðèá êè, èíäèéÿ ãÿäÿð
äÿ Àçÿðáàéúàíäà êîððóïñèéàéà ãàðøû
ìöáàðèçÿ àïàðûëûá. Îíóí ñþçëÿðèíÿ ýþðÿ,
ÿí ÿñàñû êîððóïñèéàíû éàðàäàí ñÿáÿáëÿðè àðàäàí ãàëäûðìàã ëàçûìäûð: “Áóíóí
àðàäàí ãàëäûðûëìàñû ö÷öí èñÿ áóíà øÿðàèò éàðàäàí áó âÿ éà äèýÿð àìèëëÿð
éîõ åäèëìÿëèäèð. Ìèñàë ö÷öí, “ÀÑÀÍ
õèäìÿò”èí éàðàäûëìàñû, ÿùàëè àðàñûíäà
êîððóïñèéàéà ãàðøû ìöáàðèçÿ èëÿ áàüëû
òÿøâèãàò èøèíèí ýåíèøëÿíäèðèëìÿñè, î
úöìëÿäÿí êîððóïñèéàéà ãàðøû ìöáàðèçÿíèí èíçèáàòè éîëëà àðàäàí ãàëäûðûëìàñû èñòèãàìÿòèíäÿ ãàíóíâåðèúèëèéèí
ìþùêÿìëÿíäèðèëìÿñè, Êîððóïñèéàéà
ãàðøû Ìöáàðèçÿ Èäàðÿñèíèí éàðàäûëìàñû áó èñòèãàìÿòäÿ àòûëàí ìöùöì àääûìëàðäûð”.
Ì.Ãóðáàíëû âóðüóëàéûá êè, êîððóïñèéàéà ãàðøû ìöáàðèçÿ áèð íå÷ÿ èñòèãàìÿòäÿ àïàðûëûð - èãòèñàäè, ìÿíÿâè-ïñèõîëîæè
âÿ ùöãóãè: “Áó ö÷ èñòèãàìÿò âàùèä áèð
ìÿãñÿäÿ õèäìÿò åòìÿëèäèð. Àçÿðáàéúàíäà áó èñòèãàìÿòëÿð öçðÿ èø ýåäèð.
Èãòèñàäè èñëàùàòëàðûí àïàðûëìàñû, ùöãóãè ìöñòÿâèäÿ ãàíóíâåðèúèëèêäÿ áó
ìÿñÿëÿíèí äàùà êÿñêèí øÿêèëäÿ ãîéóëìàñû, ìÿíÿâè-ïñèõîëîæè úÿùÿòäÿí
èñÿ ìÿìóðëàðûí ìÿñóëèééÿòè, ìÿìóðëàð àðàñûíäà âÿ õàëã àðàñûíäà èçàùàò
èøè. Îíà ýþðÿ äÿ úÿíàá Ïðåçèäåíòèìèçèí äåäèéè ôèêèðëÿðäÿ êîððóïñèéàíûí
àðàäàí ãàëäûðûëìàñûíûí êîìïëåêñ èäåéàñû, êîìïëåêñ ùÿëëè éîëëàðû ýþñòÿðèëèá.
Áó, ÿââÿëëÿð ãÿáóë îëóíìóø ãàíóíëàð
âÿ òÿäáèðëÿðëÿ äàâàì åäÿúÿê. Ìöáàðèçÿ éöêñÿëÿí õÿòò öçðÿ ýåäèð, êîððóïñèéà èñÿ àçàëûð”.
ÕÂÛÛ Àâðàñèéà Èãòèñàäè Çèðâÿñèíäÿ Àçÿðáàéúàíûí
èíôîðìàñèéà-êîììóíèêàñèéà òåõíîëîýèéàëàðû ñàùÿñèíäÿ
ÿëäÿ åòäèéè íàèëèééÿòëÿð äèããÿò ìÿðêÿçèíäÿ îëóá
Èñòàíáóëäà Ìÿðìÿðÿ Ãðóïó Ñòðàòåæè
âÿ Ñîñèàë Àðàøäûðìàëàð Âÿãôèíèí òÿøêèëàò÷ûëûüû èëÿ êå÷èðèëÿí, 42 þëêÿíèí íöìàéÿíäÿëÿðèíèí èøòèðàê åòäèêëÿðè ÕÂÛÛ Àâðàñèéà
Èãòèñàäè Çèðâÿñèíèí èêèíúè ýöíöíäÿ Àçÿðáàéúàíûí èíôîðìàñèéà-êîììóíèêàñèéà
òåõíîëîýèéàëàðû ñàùÿñèíäÿ ÿëäÿ åòäèéè
óüóðëàð äèããÿò ìÿðêÿçèíäÿ îëóá.
“ÈÊÒ èíêèøàô ö÷öí” àäëû áþëìÿ èúëàñûíäà ÷ûõûø åäÿí Àçÿðáàéúàíûí ðàáèòÿ
âÿ èíôîðìàñèéà òåõíîëîýèéàëàðû íàçèðè ßëè
Àááàñîâ äåéèá êè, Àçÿðáàéúàí ùþêóìÿòè ìöàñèð òåõíîëîýèéàëàðûí òÿòáèã îëóíìàñûíà õöñóñè äèããÿò éåòèðèð. “Àçÿðáàéúàí 2020: ýÿëÿúÿéÿ áàõûø” Èíêèøàô Êîíñåïñèéàñûíäà éàõûí 10 èëäÿ öìóìè äàõèëè ìÿùñóëäà ãåéðè-íåôò ñåêòîðóíóí ïàéûíûí èêè äÿôÿ àðòûðûëìàñû ùÿäÿôèíäÿ ÈÊÒ-éÿ
áþéöê öìèäëÿð áÿñëÿíèëèð. Áó ýöí þëêÿìèçäÿ ùÿð 100 íÿôÿðäÿí 70-è èíòåðíåò èñòèôàäÿ÷èñèäèð êè, áó äà ÌÄÁ âÿ Ìÿðêÿçè
Àñèéà ðåýèîíëàðûíäà ÿí éàõøû ýþñòÿðèúèäèð. Þëêÿ ÿùàëèñèíèí 98 ôàèçè ðÿãÿìëè òåëåâèçèéà èëÿ ÿùàòÿ îëóíóá. Ùÿð 100 èñòèôàäÿ÷èéÿ 110 ìîáèë òåëåôîí äöøöð. Àçÿð-
áàéúàíäà âåðýè, ýþìðöê âÿ äèýÿð õèäìÿòëÿðèí ÿêñÿðèééÿòè îíëàéí ðåæèìäÿ ùÿéàòà êå÷èðèëèð. Éåíè éàðàäûëìûø ÈÊÒ-íèí
Èíêèøàôû öçðÿ Äþâëÿò Ôîíäó âÿ Éöêñÿê
Òåõíîëîýèéàëàð Ïàðêû ñàùèáêàðëàð ö÷öí
éàõøû øÿðàèò éàðàäàúàã.
ßëè Àááàñîâ áèëäèðèá êè, Àçÿðáàéúàí
ùþêóìÿòè èíòåðíåò èãòèñàäèééàòûíûí ôîðìàëàøäûðûëìàñûíà äà áþéöê äèããÿò éåòèðèð. Ðàáèòÿ âÿ Èíôîðìàñèéà Òåõíîëîýèéàëàðû Íàçèðëèéè âÿ Äþâëÿò Íåôò Ôîíäó 20142016-úû èëëÿðäÿ áöòöí áþëýÿëÿðäÿ ýåíèøçîëàãëû èíòåðíåòèí òÿòáèãèíè íÿçÿðäÿ òóòàí
õöñóñè ïðîãðàì ùàçûðëàéûá. Áó ëàéèùÿíèí
ùÿéàòà êå÷èðèëìÿñè íÿòèúÿñèíäÿ þëêÿ ÿùàëèñèíèí 85 ôàèçè éöêñÿê ñöðÿòëè èíòåðíåò
õèäìÿòëÿðèíäÿí éàðàðëàíàúàã. Áóíäàí
áàøãà, Àçÿðáàéúàí èðèùÿúìëè èêè ôèáåðîïòèê ìàýèñòðàëûí ÷ÿêèëìÿñèíÿ äÿ áàøëàéûá. Áó òÿøÿááöñëÿð Àâðîïà âÿ Àñèéàíû
áèðëÿøäèðÿúÿê ÿí ãûñà ìàðøðóòëàð öçÿðèíäÿ ãóðóëóá. Ëàéèùÿëÿðäÿí áèðè - ðåýèîíàë
ÿìÿêäàøëûüûí áàðèç íöìóíÿñè îëàí “Àâðîïà-Éàõûí Øÿðã èíôîðìàñèéà ìàýèñòðàëû”
(ÅÏÅÝ) àðòûã êå÷ÿí èëäÿí ôÿàëèééÿòÿ áàø-
“Ñîí 10 èëäÿ
þëêÿìèçäÿ ñîñèàë ìöäàôèÿ ñèñòåìèíèí èíêèøàôû âÿ
òÿêìèëëÿøäèðèëìÿñè èñòèãàìÿòèíäÿ ÷îõ áþéöê
èøëÿð ýþðöëìöøäöð âÿ Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû Ïðåçèäåíòèíèí
17 èéóë 2001-úè èë
òàðèõëè “Ïåíñèéà
èñëàùàòû êîíñåïñèéàñûíûí òÿñäèãè áàðÿäÿ” Ñÿðÿíúàìû áóíóí ö÷öí èëê òÿêàí îëìóøäóð. Ìÿùç áó, àðòûã 2003-úö èëäÿ
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû äþâëÿò Ñîñèàë
Ìöäàôèÿ Ôîíäóíóí, Áèðëÿøìèø Ìèëëÿòëÿð
Òÿøêèëàòû èíêèøàô ïðîãðàìû èëÿ áèðýÿ ëàéè-
ëàéûá. “Òðàíñ-Àâðàñèéà Ñóïåð Èíôîðìàñèéà Ìàýèñòðàëû” ëàéèùÿñèíèí ðåàëëàøìàñûíäà äà áþéöê èðÿëèëÿéèøëÿð âàð.
Äèããÿòÿ ÷àòäûðûëûá êè, Àçÿðáàéúàí
Ïðåçèäåíòè Èëùàì ßëèéåâèí 2013-úö èëè “Èíôîðìàñèéà-êîììóíèêàñèéà òåõíîëîýèéàëàðû èëè” åëàí åòìÿñè íÿòèúÿñèíäÿ áó ñåêòîðäà ìöùöì íàèëèééÿòëÿð ÿëäÿ åäèëèá.
Þòÿí èë ñåíòéàáðûí 4-äÿ ÁÌÒ Áàø Ìÿúëèñèíèí 67-úè ñåññèéàñû ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ þëêÿìèçèí òÿøÿááöñö èëÿ Àâðàñèéà Ðàáèòÿ Àëéàíñûíûí éàðàäûëìàñû ùàããûíäà ãÿðàð ãÿáóë îëóíóá. 2013-úö èë ôåâðàëûí 8-äÿ
“Àçÿðñïàúå-1” òåëåêîììóíèêàñèéà ïåéêèíèí îðáèòÿ áóðàõûëìàñû âÿ êîììåðñèéà
ôÿàëèééÿòèíÿ áàøëàìàñû äà þëêÿìèçèí áþéöê óüóðóäóð. Èêèíúè ïåéêèí îðáèòÿ ÷ûõàðûëìàñû 2017-úè èëäÿ ïëàíëàøäûðûëûð.
Òîïëàíòûäà ÷ûõûø åäÿí Òöðêèéÿíèí Èíôîðìàñèéà Òåõíîëîýèéàëàðû âÿ Êîììóíèêàñèéà Èäàðÿñèíèí ñÿäðè Òàéôóí Àúàðåð,
Ãàçàõûñòàíûí ðàáèòÿ âÿ íÿãëèééàò íàçèðè
Àñêàð Æóìàãàëèéåâ, Èñðàèë ïàðëàìåíòèíèí
äåïóòàòû Äàâóä Òñóð âÿ äèýÿðëÿðè Àâðàñèéà ìÿêàíûíäà ÈÊÒ ñàùÿñèíäÿ ÿìÿêäàøëûüûí ïåðñïåêòèâëÿðèíäÿí, ùÿéàòà êå÷èðèëÿí ëàéèùÿëÿðäÿí áÿùñ åäèáëÿð.
Çèðâÿ ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ äþâëÿò âÿ ùþêóìÿò áàø÷ûëàðûíûí èøòèðàêû èëÿ êå÷èðèëÿí òîïëàíòûäà Áîñíèéà âÿ Ùåðñåãîâèíàíûí Ïðåçèäåíòè Çèâêî Áóäèìèð, Ôðàíñà Ñåíàòûíûí
öçâö Æîåë Ãàððèîä-Ìàéëàì, Áîëãàðûñòàí,
Åñòîíèéà, Ðóìûíèéà âÿ Ñëîâåíèéàíûí
êå÷ìèø ïðåçèäåíòëÿðè Æåëéó Æåëåâ, Àðíîëä
Ðööòåë, Åìèë Êîíñòàíòèíåñêó âÿ Äàíèëî
Òöðê Àâðàñèéà ìÿêàíûíäà úÿðÿéàí åäÿí
ñèéàñè-èãòèñàäè ïðîñåñëÿðäÿí, ñöëùöí âÿ
ñàáèòëèéèí òÿìèí îëóíìàñû ö÷öí äèàëîã
ïðîñåñèíèí çÿðóðèëèéèíäÿí áÿùñ åäèáëÿð.
“Àçÿðáàéúàíûí âåðýè ñèñòåìè: ðåàëëûãëàð âÿ
ïåðñïåêòèâëÿð” ìþâçóñóíäà êå÷èðèëÿí òÿäáèðÿ áèð ñûðà
áåéíÿëõàëã ãóðóìëàðûí òÿìñèë÷èëÿðè äÿ ãàòûëûá
Ôåâðàëûí 6-äà Áàêûäà “Àçÿðáàéúàíûí âåðýè ñèñòåìè: ðåàëëûãëàð âÿ ïåðñïåêòèâëÿð” ìþâçóñóíäà 2 ýöíëöê Âåðýè Ôîðóìó þç èøèíÿ áàøëàéûá. Ôîðóìóí “Âåðýè èíçèáàò÷ûëûüûíäà ïàðòíéîðëóã ìöíàñèáÿòëÿðè” âÿ “Ìöàñèð âåðýè èíçèáàò÷ûëûüûíäà áèëèê ìåíåúìåíòèíèí âÿ òåõíîëîýèéàëàðûí ðîëó” àäëû ñåññèéàëàðûíäà äþâëÿò
îðãàíëàðûíûí, Àâðîïà Èòòèôàãûíûí, Äöíéà
Áàíêûíûí, Áåéíÿëõàëã Ìàëèééÿ Êîðïîðàñèéàñûíûí, Íèäåðëàíä Êðàëëûüûíûí, Òöðêèéÿ, Ýöðúöñòàí âÿ Ãàçàõûñòàíûí âåðýè
ãóðóìëàðûíûí, áàíêëàðûí, ãåéðè-ùþêóìÿò
òÿøêèëàòëàðûíûí, ñàùèáêàðëàðûí èúòèìàè
áèðëèêëÿðèíèí òÿìñèë÷èëÿðè, èø àäàìëàðû âÿ
ÊÈÂ íöìàéÿíäÿëÿðè èøòèðàê åäèáëÿð.
Âåðýèëÿð íàçèðèíèí ìöøàâèðè Àêèô Ìóñàéåâèí, Òöðêèéÿ Ýÿëèðëÿð Àäìèíèñòðàñèéàñû ðÿùáÿðèíèí ìöàâèíè Ìåùìåò Àòóüóí âÿ “Úàñïèàí Åóðîïåàí Úëóá”óí
áàø èúðà÷û äèðåêòîðó Òåëìàí ßëèéåâèí
ìîäåðàòîðëóüó èëÿ êå÷èðèëÿí “Âåðýè èíçèáàò÷ûëûüûíäà ïàðòíéîðëóã ìöíàñèáÿòëÿðè”
àäëû áèðèíúè ñåññèéàäà èëê îëàðàã Âåðýèëÿð Íàçèðëèéèíèí Èãòèñàäè òÿùëèë âÿ ñàùèáêàðëûã ñóáéåêòëÿðèíèí äþâëÿò ãåéäèééàòû
Áàø Èäàðÿñèíèí ðÿèñè Èëêèí Âÿëèéåâ “Ðèñêëÿðèí èäàðÿ åäèëìÿñû âÿ ïàðòíéîðëóã
ìþâçóñóíäà ÷ûõûø åäèá. Èäàðÿ ðÿèñè áèëäèðèá êè, Àçÿðáàéúàíäà âåðýèäÿí éàéûíìà ðèñêëÿðèíèí ãèéìÿòëÿíäèðèëìÿñèíÿ
áàøëàíûëûá. Îíóí ñþçëÿðèíÿ ýþðÿ, âåðýè
þäÿéèúèëÿðè þäÿäèéè öìóìè âåðýèíèí
ôÿàëèééÿò ýþñòÿðäèéè áþëýÿ âÿ ôÿàëèééÿò
íþâöíÿ ýþðÿ ìöÿééÿí åäèëìèø îðòà ñòàòèñòèê âåðýè ìÿáëÿüèíèí íèñáÿòèíÿ ýþðÿ
11 ðèñê ãðóïóíà áþëöíöð. Áó ðèñêëÿð 0-5
áàëëûã ñèñòåìëÿ ãèéìÿòëÿíäèðèëèð âÿ áó
ðèñê äÿðÿúÿñèíÿ ÿñàñÿí, âåðýè þäÿéèúè-
ùÿíèí éàðàäûëìàñû èëÿ íÿòèúÿëÿíäè. Áó ëàéèùÿ áþéöê èøëÿð ýþðäö âÿ íÿòèúÿäÿ, áèç
áó ýöí ùÿìèí èñòèãàìÿòäÿ áþéöê äÿéèøèêëèêëÿð ýþðöðöê”. Áó ôèêèðëÿð ñîñèàë-èãòèñàäèééàò öçðÿ åêñïåðò Ðöñòÿì Ðöñòÿìîâóí www.yaï.org.az ñàéòûíäàêû àíàëèòèê éàçûñûíäà éåð àëûá. Àíàëèòèê éàçûäà ãåéä îëóíóð êè, óüóðëà éåðèíÿ éåòèðèëìèø 10 èëëèê ëàéèùÿ éåíè àõòàðûøëàðà âÿ þëêÿ âÿòÿíäàøëàðûíûí
ðèôàùûíà òÿêàí âåðèð âÿ äþâëÿò òÿðÿôèíäÿí
ãîéóëìóø ìÿãñÿäÿ ÷àòìàã ö÷öí éåíè âÿ
ïðîäóêòèâ öñóëëàð éàðàäûð. Ð.Ðöñòÿìîâóí
ôèêðèíúÿ ñîí çàìàíëàð Àçÿðáàéúàíäà õö-
ñÿäðè ëàéèùÿíèí ìþâúóä øÿðàèòèí òÿùëèëè âÿ áîøëóãëàðûí
ìöÿééÿí åäèëìÿñè èëÿ áàüëû
áèðèíúè ìÿðùÿëÿñèíèí áàøà
÷àòäûüûíû, ñÿìÿðÿëèëèê âÿ
ìàëèééÿ àóäèòëÿðè èëÿ áàüëû ñûíàã ëàéèùÿëÿðèíÿ áàøëàíäûüûíû äèããÿòÿ ÷àòäûðûá.
Â.Ýöëìÿììÿäîâ, åéíè
çàìàíäà, éàõûí ýÿëÿúÿêäÿ ùÿéàòà êå÷èðèëÿúÿê òÿäáèðëÿðèí ýþçëÿíèëÿí íÿòèúÿëÿðèíèí ïàëàòàíûí èíêèøàôûíà ÿùÿìèééÿòëè òþùôÿ âåðÿúÿéèíÿ èíàìûíû èôàäÿ åäèá.
Ãîíàãëàð Ùåñàáëàìà Ïàëàòàñûíûí ýÿëÿúÿê èíêèøàô èñòèãàìÿòëÿðè èëÿ ìàðàãëàíûá, ãóðóìóí ïîòåíñèàëûíûí ýöúëÿíäèðèëìÿñè âÿ ãàíóíâåðèúèëèê áàçàñûíûí òÿêìèëëÿøäèðèëìÿñè èëÿ áàüëû
òÿäáèðëÿðèí äþâëÿò áöäúÿñèíèí èúðàñûíäà åôôåêòèâëèéèí âÿ øÿôôàôëûüûí òÿìèí åäèëìÿñè èñòèãàìÿòèíäÿ ïàëàòàíûí ðîëóíóí äàùà äà ìþùêÿìëÿíäèðèëìÿñèíÿ õèäìÿò åäÿúÿéèíè âóðüóëàéûáëàð.
ñè èëÿ ïàðòíéîðëóã
ñàçèøè èìçàëàíìàñûíà áàõûëàúàã:
“Ýÿëÿúÿêäÿ âåðýè þäÿéèúèëÿðèíèí äÿ
þçëÿðèíèí áó ðèñê äÿðÿúÿëÿðèíè ìöÿééÿíëÿøäèðìÿê èìêàíû îëàúàã. Áóíóí
ö÷öí Âåðýèëÿð Íàçèðëèéèíèí ñàéòûíäà
øÿðàèò éàðàäûëàúàã”.
È.Âÿëèéåâ îíó äà äåéèá êè, Âåðýèëÿð
Íàçèðëèéè áó ýöíÿäÿê 613 âåðýèþäÿéèúè
èëÿ òÿðÿôäàøëûã ñàçèøè èìçàëàéûá.
“Áÿëÿäèééÿëÿðèí àâòîìàòëàøäûðûëìûø
âåðýè èíôîðìàñèéà ñèñòåìèíèí éàðàäûëìàñû” ìþâçóñóíäà ÷ûõûø åäÿí Âåðýèëÿð
Íàçèðëèéèíèí Âåðýè ñèéàñÿòè âÿ ñòðàòåæè
àðàøäûðìàëàð Áàø Èäàðÿñèíèí ðÿèñè Íàòèã
Øèðèíîâ èñÿ äåéèá êè, Àçÿðáàéúàíäà áÿëÿäèééÿëÿðèí àâòîìàòëàøäûðûëìûø âåðýè
èíôîðìàñèéà ñèñòåìè éàðàäûëûð. Éåíè ñèñòåì áÿëÿäèééÿ âåðýèëÿðèíèí òàì éûüûëìàñûíà âÿ äÿãèã ó÷îòóí àïàðûëìàñûíà èìêàí âåðÿúÿê: “Áÿëÿäèééÿëÿðèí ÀÂÈÑ
ñèñòåìèíäÿ îíëàéí êàðýöçàðëûã, âåðýèëÿðèí åëåêòðîí ãàéäàäà þäÿíèëìÿñè,
áÿéàííàìÿëÿðèí åëåêòðîí ãàéäàäà
òÿãäèìàòû èìêàíëàðû éàðàäûëûá”.
Îíóí ñþçëÿðèíÿ ýþðÿ, áó ñèñòåìëÿ
áÿëÿäèééÿëÿð ãàðøûñûíäà ïîòåíñèàë âåðýè
þùäÿëèéè îëàí ôèçèêè âÿ ùöãóãè øÿõñëÿð
þç ÿìëàêëàðûíû ãåéäèééàòäàí êå÷èðÿ,
îíëàð ö÷öí ãåéäèééàò øÿùàäÿòíàìÿñè
àëà áèëÿúÿêëÿð.
“Âåðýèëÿðèí ìÿúáóðè éûüûëìàñûíäàí
êþíöëëö þäÿíèëìÿñèíÿ êå÷èä: ïðîáëåìëÿð, ïåðñïåêòèâëÿð” ìþâçóñóíäà ÷ûõûø
åäÿí âåðýèëÿð íàçèðèíèí ìöøàâèðè ßëÿêáÿð Ìÿììÿäîâ áèëäèðèá êè, Âåðýèëÿð Íàçèðëèéè 2015-úè èëÿäÿê êþíöëëö âåðýè þäÿíèøè ñÿâèééÿñèíèí 82-85 ôàèçÿäÿê àðòûðûëìàñûíû ùÿäÿôëÿéèá. Îíóí ñþçëÿðèíÿ ýþðÿ, 2010-úó èëäÿ âåðýè þäÿéèúèëÿðèíèí 3
ôàèçè âåðýèäÿí éàéûíûá, 27 ôàèçè ãèñìÿí
éàéûíûá, âåðýè þäÿéèúèëÿðèíèí 70 ôàèçè
êþíöëëö þäÿíèø åäèá.
Ìöøàâèð êþíöëëö âåðýè þäÿíèøèíèí àðòûìûíà ÿíýÿë òþðÿäÿí ïðîáëåìëÿð àðàñûíäà ÿùàëèíèí âåðýèëÿðÿ äàèð íîðìàòèâ-ùöãóãè àêòëàð âÿ áó ñàùÿäÿ èíôîðìàñèéà
òåõíîëîýèéàëàðûíûí èìêàíëàðû ùàããûíäà
áèëèêëÿðèíèí ìÿùäóä îëìàñûíû âóðüóëàéûá:
“ßùàëè àðàñûíäà âåðýè ìÿäÿíèééÿòèíèí
òàì ôîðìàëàøäûðûëìàñûíà âåðýè ñèñòåìèíèí ôîðìàë õàðàêòåð äàøûäûüû êå÷ìèø ñîâåò äöøöíúÿñè ìàíå îëóð”.
Î ãåéä åäèá êè, íàçèðëèê áó ïðîáëåìëÿðè ùÿëë åòìÿê ìÿãñÿäè èëÿ ÿùàëèíèí
ìààðèôëÿíäèðèëìÿñè öçðÿ èøëÿðè äàâàì
åòäèðìÿê âÿ “Îíëàéí-ìöÿëëèì” õèäìÿòèíè èøÿ ñàëìàã íèééÿòèíäÿäèð.
Äàùà ñîíðà äèýÿð ìþâçóëàðäà äà
ìÿðóçÿëÿð äèíëÿíèëèá.
Åéíè çàìàíäà, âåðýèëÿð íàçèðèíèí
ìöøàâèðè Àñÿô ßñÿäîâóí, Áåéíÿëõàëã
Ìàëèééÿ Êîðïîðàñèéàñûíûí âåðýèëÿð öçðÿ
ðåýèîíàë êîîðäèíàòîðó Ìàéêë Åíýåëøàëêûí âÿ Àçÿðáàéúàíäà Àìåðèêà-Òèúàðÿò
Ïàëàòàñûíûí èúðà÷û äèðåêòîðó Íÿðýèç
Íÿñðóëëàéåâà-Ìöäöðîüëóíóí ìîäåðàòîðëóüó èëÿ êå÷èðèëÿí “Ìöàñèð âåðýè èíçèáàò÷ûëûüûíäà áèëèê ìåíåúìåíòèíèí âÿ
òåõíîëîýèéàëàðûí ðîëó” àäëû èêèíúè ñåññèéàäà õàðèúè âÿ éåðëè åêñïåðòëÿðèí ìÿðóçÿëÿðè äèíëÿíèëèá.
Ñåññèéàëàðäà ìöçàêèðÿ îëóíàí ìÿñÿëÿëÿð ÿòðàôûíäà ýåíèø äèñêóññèéàëàð
àïàðûëûá, ôîðóì èøòèðàê÷ûëàðû âåðýè ãàíóíâåðèúèëèéè âÿ âåðýè èíçèáàò÷ûëûüûíûí
òÿêìèëëÿøäèðèëìÿñè èëÿ áàüëû ìöõòÿëèô òÿêëèôëÿðëÿ ÷ûõûø åäèáëÿð.
“Àçÿðáàéúàíûí âåðýè ñèñòåìè: ðåàëëûãëàð âÿ ïåðñïåêòèâëÿð” ìþâçóñóíäà ÛÛÛ
Âåðýè Ôîðóìó áó ýöí þç èøèíè ïëåíàð èúëàñëà äàâàì åòäèðÿúÿê.
Íàäèð ÀÇßÐÈ
Áàø Ïðîêóðîð éàíûíäà Êîððóïñèéàéà Ãàðøû Ìöáàðèçÿ Èäàðÿñèíäÿ ðàéîí,
øÿùÿð âÿ ÿðàçè ùÿðáè ïðîêóðîðëàðûíûí èøòèðàêû èëÿ ñåìèíàð êå÷èðèëèá
Ôåâðàëûí 6-äà Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Áàø Ïðîêóðîðó éàíûíäà
Êîððóïñèéàéà Ãàðøû Ìöáàðèçÿ Èäàðÿñèíäÿ “Êîððóïñèéàéà ãàðøû ìöáàðèçÿäÿ ïðîêóðîðëóüóí ðîëó âÿ ÿñàñ âÿçèôÿëÿðè” ìþâçóñóíäà ñåìèíàð êå÷èðèëèá.
Òÿäáèðäÿ áàø ïðîêóðîðóí áèðèíúè
ìöàâèíè Ðöñòÿì Óñóáîâ, Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Êîððóïñèéàéà
Ãàðøû Ìöáàðèçÿ öçðÿ Êîìèññèéàñûíûí
êàòèáè Âöñàë Ùöñåéíîâ,
Áàø Ïðîêóðîð éàíûíäà Êîððóïñèéàéà Ãàðøû Ìöáàðèçÿ
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Ïðåçèäåíòè
Èäàðÿñèíèí ðÿèñè Êàìðàí ßëèÈëùàì ßëèéåâèí ðÿùáÿðëèéè èëÿ êîððóïñèéàéà
éåâ, èäàðÿíèí ÿìÿêäàøëàðû, ðàãàðøû ìöáàðèçÿ ñàùÿñèíäÿ ùÿéàòà êå÷èðèëéîí, øÿùÿð âÿ ÿðàçè ùÿðáè ïðîìèø ñèñòåìëè âÿ äàâàìëû òÿäáèðëÿð áàðÿäÿ
êóðîðëàðû èøòèðàê åäèáëÿð.
ÿòðàôëû ìÿëóìàò âåðèá, ïðîêóðîðëóã îðãàíñóñè (êþíöëëö) ïåíñèéà ôîíäëàðûíûí éàðàäûëÑåìèíàðäàí ÿââÿë òÿäáèð
ëàðûíûí êîððóïñèéà èëÿ ìöáàðèçÿíè ôÿàëèéìàñûíûí ïåðñïåêòèâëÿðè ùàããûíäà òåç-òåç èøòèðàê÷ûëàðû Áàø Ïðîêóðîð éàéÿòèíèí ïðèîðèòåò õÿòò êèìè ìöÿééÿí åòäèéèñþùáÿò à÷ûëûð âÿ ÿùàëèíèí îíóí áÿçè þçÿëëèê- íûíäà Êîððóïñèéàéà ãàðøû Ìöíè áèëäèðèá. Êîððóïñèéàéà ãàðøû ìöáàðèçÿ
ëÿðè, éàðàíìà ìÿãñÿäëÿðèíè, ùàáåëÿ èíäèêè áàðèçÿ Èäàðÿñèíèí èíçèáàòè áèòÿäáèðëÿðèíèí äàùà äà ýöúëÿíäèðèëìÿñèíèí
òÿëÿáëÿðÿ âÿ ùÿéàò øÿðòëÿðèíÿ íÿ äÿðÿúÿäÿ íàñûíûí ôîéåñèíäÿ Óëó þíäÿð
çÿðóðèëèéèíè âÿ ïðîêóðîðëóã îðãàíëàðûíûí
úàâàá âåðÿúÿéèíè áèëìÿñè éàõøû îëàðäû: Ùåéäÿð ßëèéåâèí áöñòö þíöíÿ
ÿìÿêäàøëàðû ãàðøûñûíäà ìöùöì âÿçèôÿëÿ“Áèðèíúèñè, áó, äþâëÿòèí áèëàâàñèòÿ íÿçà- ýöë äÿñòÿëÿðè äöçÿðÿê Öìóìðèí äóðäóüóíó áèëäèðÿí íàòèã, äþâëÿòèìèðÿòè àëòûíäà ñîñèàë òÿìèíàòûí ãåéðè-òèúà- ìèëëè ëèäåðèí óíóäóëìàç õàòèðÿçèí áàø÷ûñûíûí ñèéàñè èðàäÿñèíÿ óéüóí
ðÿò òÿøêèëàòè-ùöãóãè ôîðìàäûð. Èêèíúèñè, ñèíè åùòèðàìëà éàä åäèáëÿð.
îëàðàã áó ñàùÿäÿ ïðîêóðîðëóã îðãàíëàðûÁàø Ïðîêóðîðëóüóí ìÿòáóïåíñèéàëàðûí éûüûëìàñû âÿ âåðèëìÿñè
íûí öçÿðèíÿ äöøÿí âÿçèôÿëÿðèí þùäÿñèíìÿãñÿäè èëÿ ôÿàëèééÿò ýþñòÿðÿí õöñóñè àò õèäìÿòèíäÿí ÀçÿðÒÀú-à áèëäÿí ëàéèãèíúÿ ýÿëÿ áèëÿúÿêëÿðèíÿ ÿìèíëèéèïåíñèéà ôîíäó, ïðèíñèï åòèáàðèëÿ ýÿëèðñèç äèðèáëÿð êè, ñåìèíàð èøòèðàê÷ûëàíè èôàäÿ åäèá.
ðû äàùà ñîíðà áèíà èëÿ òàíûø
òÿøêèëàò ñòàòóñó îëàí ùöãóãè øÿõñäèð”.
îëóáëàð.
Äàùà ñîíðà éàçûäà åêñïåðò õöñóñè
Òÿäáèðè à÷àí áàø ïðîêóïåíñèéà ôîíäëàðûíûí ÿñàñ ôÿàëèééÿò èñòèãàìÿòëÿðè, îíëàðûí âÿçèôÿëÿðè âÿ úÿìèééÿòÿ ðîðóí áèðèíúè ìöàâèíè
ïàíèéà èëÿ èêèòÿðÿôëè ÿëàãÿëÿðèí èíêèøàÔåâðàãàçàíäûðàúàüû äèâèäåíäëÿð ùàããûíäà ýåíèø Ðöñòÿì Óñóáîâ
ôûíà þíÿì âåðäèéèíè âÿ áó õöñóñäà
ëûí 6-äà Àçÿðèëëÿð
ñþùáÿò à÷ûð. Ãåéä îëóíóð êè, áóðàäà, ýÿëÿ- ñîí
éöêñÿê ñÿâèééÿëè ãàðøûëûãëû ñÿôÿðëÿðèí
áàéúàíûí õàðèúè èøëÿð
èíòåíñèâëÿøäèðèëìÿñèíèí ÿùÿìèééÿòèíè
úÿê ïåíñèéàíûí ùÿúìèíÿ òÿñèð åäÿ áèëÿúÿê
íàçèðè Åëìàð Ìÿììÿäâóðüóëàéûá, ïàðëàìåíòëÿðàðàñû ÿëàãÿÿëàâÿ ïåíñèéà òÿìèíàòû ñõåìëÿðè òÿêëèô îëóéàðîâ Èñïàíèéà ïàðëàìåíòèëÿðèí âàúèáëèéèíè ãåéä åäèá.
íóð, õöñóñè ïåíñèéà ôîíäëàðûíà þäÿíèëìèø
íèí öçâëÿðèíäÿí èáàðÿò íöìàÍàçèð Àçÿðáàéúàíûí Äàüëûã Ãàðàÿìàíÿòëÿð ýÿëèð àêòèâèíÿ òîïëàíûð âÿ êàïèòàë
éÿíäÿ ùåéÿòè èëÿ ýþðöøöá.
áàü
ìöíàãèøÿñèíèí ñöëù éîëó èëÿ ùÿëëèîëàðàã ãîéóëóð, áåëÿ ñèñòåìäÿ ïåíñèéà
Ýþðöøäÿ Àçÿðáàéúàí èëÿ Èñïàùÿääèíÿ ÷àòäûãäàí ñîíðà, ïåíñèéà þäÿííèéà àðàñûíäà ñèéàñè, èãòèñàäè,
ìÿñè äþâëÿò ïåíñèéà ôîíäóíóí âåðÿ áèëÿúÿéèíäÿí êèôàéÿò ãÿäÿð éóõàðû îëàúàã, áöòþâëöêäÿ äþâëÿò òÿíçèìëÿéèúè îëàðàã ãàëûð, èíôîðìàñèéà øÿôôàôëûüû, âÿòÿíäàøëàð ùÿð çàìàí þç ïåíñèéà ÿìàíÿòëÿðèíèí âÿçèééÿòè
áàðÿäÿ ìÿëóìàòà ìàëèê îëàúàãëàð.
íÿ äàèð ìþâãåéè ùàããûíäà Èñïàíèéà
ìÿäÿíè, êÿíä òÿñÿððöôàòû, èäìàí,
Ùÿì÷èíèí, ïåíñèéàíûí éûüûì ùèññÿñèíèí
íöìàéÿíäÿ ùåéÿòèíè ÿòðàôëû ìÿëóìàòòÿùñèë,
èñïàí
äèëèíèí
òÿäðèñè
âÿ
äèìöäàôèÿñèíèí ìÿúáóðè ñèñòåìè, éÿíè èäàðÿëàíäûðûá, Åðìÿíèñòàíûí áåéíÿëõàëã èúòèýÿð
ñàùÿëÿðäÿ
ÿìÿêäàøëûüûí
åòìÿ åëÿ àïàðûëûð êè, êàïèòàëãîéìà ðèñêè
ìàèééÿò ãàðøûñûíäà ýþòöðäöéö þùäÿäÿðèíëÿøäèðèëìÿñè èìêàíëàðû
ìàêñèìóì àøàüû ñàëûíñûí, ìöùöì èìòèëèêëÿðÿ ðÿüìÿí, áåéíÿëõàëã òÿøêèëàòëàáàðÿäÿ ôèêèð ìöáàäèëÿñè
éàçëàðäàí áèðè âåðýè èìòèéàçëàðûäûð. Áåëÿ êè,
ðûí ñÿíÿäëÿðèíè, õöñóñèëÿ ÁÌÒ Òÿùëöàïàðûëûá. Åëìàð Ìÿìäöíéà òÿúðöáÿñèíäÿ ïåíñèéà þäÿìÿëÿðèíèí
êÿñèçëèê Øóðàñûíûí äþðä ãÿòíàìÿñèíè
ìÿäéàðîâ Àçÿðìÿáëÿüè ôèçèêè âÿ ùöãóãè øÿõñëÿðèí âåðýè
éåðèíÿ éåòèðìÿäèéèíè áèëäèðèá.
áàéúàíûí Èñãîéìà ýÿëèðèíäÿí ÷ûõàðûëûð. ×îõ âàúèá áèð
Èñïàíèéà ïàðëàìåíòèíèí íöìàéÿíìÿñÿëÿ, õöñóñè ïåíñèéà ôîíäëàðû ëÿüâ åäèëÿ
äÿ ùåéÿòèíèí ðÿùáÿðè Õîñå Ìàðèà ×èêèâÿ áàíêðîò åäèëÿ áèëìÿç.
éî Åðìÿíèñòàíûí
Ðöñòÿì Ðöñòÿìîâ: Ñîí 10 èëäÿ þëêÿìèçäÿ
ñîñèàë ìöäàôèÿ ñèñòåìèíèí èíêèøàôû
èñòèãàìÿòèíäÿ ÷îõ áþéöê èøëÿð ýþðöëìöøäöð
Ùåñàáëàìà Ïàëàòàñûíûí ñÿäðè Èñâå÷ðÿíèí
Èãòèñàäè Èøëÿð öçðÿ Äþâëÿò Êàòèáëèéèíèí þëêÿ
öçðÿ ìåíåúåðè Ðåòî Âåéåðìàíëà ýþðöøöá
Ùåñàáëàìà Ïàëàòàñûíûí
ñÿäðè Âöãàð Ýöëìÿììÿäîâ
Èñâå÷ðÿíèí Èãòèñàäè Èøëÿð öçðÿ Äþâëÿò Êàòèáëèéèíèí (ÑÅÚÎ) þëêÿ öçðÿ ìåíåúåðè
Ðåòî Âåéåðìàíëà ýþðöøöá.
Ïàëàòàäàí ÀçÿðÒÀú-à
áèëäèðèáëÿð êè, Ð.Âåéåðìàí
Èñâå÷ðÿ ùþêóìÿòè òÿðÿôèíäÿí
ìàëèééÿëÿøäèðèëÿí ëàéèùÿëÿðëÿ ìàðàãëàíûá.
Â.Ýöëìÿììÿäîâ ãîíàãëàðà Èñâå÷ðÿ
Êîíôåäåðàñèéàñû Ùþêóìÿòèíèí ãðàíòû ùåñàáûíà ìàëèééÿëÿøäèðèëÿí âÿ Äöíéà Áàíêûíûí
èäàðÿ÷èëèéè èëÿ ùÿéàòà êå÷èðèëÿí “Êîðïîðàòèâ
âÿ Äþâëÿò Ñåêòîðóíäà Ùåñàáàòëûëûã” Ëàéèùÿñè (ÚÀÏÑÀÏ) ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ “Ùåñàáëàìà Ïàëàòàñûíûí 2012-2014-úö èëëÿð öçðÿ ñòðàòåæè èíêèøàô ïëàíûíûí ùÿéàòà êå÷èðèëìÿñèíäÿ ïàëàòàéà êþìÿê ýþñòÿðìÿê ö÷öí Ìÿñëÿùÿò÷è
Õèäìÿòëÿðè” êîìïîíåíòèíèí äþðä ôÿàëèééÿò
èñòèãàìÿòè èëÿ áàüëû ìÿëóìàò âåðèá. Ïàëàòà
ûá
é
ëà
ø
à
á
ÿ
èø
ó
ì
ðó
î
Ô
è
ðý
å
Â
Û
ÛÛ
Áàêûäà
Òÿäáèðäÿ Êîððóïñèéàéà Ãàðøû Ìöáàðèçÿ öçðÿ Êîìèññèéàíûí êàòèáè Âöñàë Ùöñåéíîâ ÷ûõûø åäÿðÿê “Êîððóïñèéàéà ãàðøû ìöáàðèçÿéÿ äàèð 20122015-úè èëëÿð ö÷öí Ìèëëè Ôÿàëèééÿò Ïëàíû”íûí èúðàñû, î úöìëÿäÿí ïðîêóðîðëóã
îðãàíëàðû òÿðÿôèíäÿí áó ñàùÿäÿ ýþðöëìöø èøëÿð âÿ ãàðøûäà äóðàí âÿçèôÿëÿð,
ùàáåëÿ Ìèëëè Ôÿàëèééÿò Ïëàíûíûí èúðàñû
èëÿ ÿëàãÿäàð ýþçëÿíèëÿí íÿòèúÿëÿð áàðÿäÿ ÿòðàôëû ìÿëóìàò âåðèá.
Ñåìèíàðäà, ùÿì÷èíèí èäàðÿíèí
øþáÿ ðÿèñëÿðè Âöãàð ßëèéåâ âÿ Åëøÿí
Àááàñîâ äþâëÿò âÿ áÿëÿäèééÿ ÿìëàêûíûí
âÿ âÿñàèòëÿðèíèí èäàðÿ îëóíìàñû ñàùÿñèíäÿ êîððóïñèéà èëÿ ÿëàãÿäàð ùöãóãïîçìàëàðà ãàðøû ìöáàðèçÿ èëÿ áàüëû ïðîêóðîðëóã
îðãàíëàðûíûí ÿñàñ âÿçèôÿëÿðè âÿ ïðîêóðîðëóã ÿìÿêäàøëàðû òÿðÿôèíäÿí Åòèê Äàâðàíûø Êîäåêñèíèí òÿëÿáëÿðèíÿ ÿìÿë îëóíìàñûíûí âÿçèééÿòè áàðÿäÿ ÷ûõûøëàð åäèáëÿð.
Òÿäáèðäÿ êîððóïñèéàéà ãàðøû ìöáàðèçÿ ñàùÿñèíäÿ èõòèñàñëàøäûðûëìûø úèíàéÿò
òÿãèáè îðãàíû îëàí Áàø Ïðîêóðîð éàíûíäà
Êîððóïñèéàéà Ãàðøû Ìöáàðèçÿ Èäàðÿñè èëÿ
ðàéîí, øÿùÿð âÿ ÿðàçè ùÿðáè ïðîêóðîðëóãëàðû àðàñûíäà ÿëàãÿëÿðèí äàùà äà ýåíèøëÿíäèðèëìÿñèíèí, êîððóïñèéàéà ãàðøû ìöáàðèçÿäÿ ñÿéëÿðèí àðòûðûëìàñûíûí, áèðýÿ èñòèíòàã
ãðóïëàðûíûí éàðàäûëìàñûíûí çÿðóðèëèéè âóðüóëàíûá âÿ áó ñàùÿäÿ ôÿàëèééÿòèí äàùà êÿñÿðëè âÿ ñÿìÿðÿëè ãóðóëìàñû èñòèãàìÿòèíäÿ
ôàéäàëû ìöçàêèðÿÀçÿðáàéúàíà
ëÿð àïàðûëûá.
ãàðøû òÿúàâöçö, Õîúàëû ñîéãûðûìû âÿ äîüìà
éóðäëàðûíäàí ãîâóëìóø
àçÿðáàéúàíëû ãà÷ãûí âÿ ìÿúáóðè êþ÷êöíëÿðèí ïðîáëåìëÿðè
ëÿðäÿ
ÿ
ù
à
ñ
õ
î
÷
èð
á
à
ä
ûí
ñ
ðà
à
Àçÿðáàéúàí èëÿ Èñïàíèéà è èìêàíëàðû ìöçàêèðÿ åäèëèá
èðèëìÿñ
ä
ø
ëÿ
í
ðè
ÿ
ä
ûí
ü
ëû
ø
à
ä
ê
ÿ
ì
ÿ
ùàããûíäà ìÿëóìàòëû îëäóãëàðûíû áèëäèðèá. Î, ÁÌÒ Òÿùëöêÿñèçëèê Øóðàñû òÿðÿôèíäÿí ãÿáóë åäèëìèø äþðä ãÿòíàìÿíèí Åðìÿíèñòàí òÿðÿôèíäÿí éåðèíÿ éåòèðèëìÿìÿñèíèí ìÿéóñëóã äîüóðäóüóíó âóðüóëàéûá,
Àçÿðáàéúàíûí ìþâãåéèíèí ùàãã-ÿäàëÿòÿ
ÿñàñëàíäûüûíû
ñþéëÿéèá.
5
www.yeniazerbaycan.com
07 ôåâðàë 2014-úö èë, úöìÿ / ¹ 022 (4181)
Éåíè ýåîñèéàñè øÿðàèòäÿ Àçÿðáàéúàíûí
éåðè âÿ ðîëó ìþùêÿìëÿíèð
Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâ: Àçÿðáàéúàí àðòûã áþéöê áèð ðåýèîíàë àìèëäèð. Ñàáèòëèê, òÿùëöêÿñèçëèê âÿ èíêèøàô àìèëèäèð
Ìÿëóì îëäóüó êèìè, ñîí áèð íå÷ÿ
èëäÿ äöíéàíûí áèð ñûðà ðåýèîíëàðûíäà
ýåîñèéàñè ïðîñåñëÿðèí äèíàìèêàñûíûí
àðòìàñû ìöøàùèäÿ åäèëèð. Ãëîáàë ðÿãàáÿòèí ýöúëÿíìÿñè, èãòèñàäè áþùðàíëàð, ñèéàñè ýÿðýèíëèê, âÿòÿíäàø ìöùàðèáÿëÿðè, ùÿðáè ìöäàõèëÿëÿð áåéíÿëõàëã
ìöíàñèáÿòëÿðäÿ àïàðûúû ôàêòîðëàðà
÷åâðèëèá. Ùàçûðêû ýåîñèéàñè ìÿíçÿðÿíèí ôîðìàëàøìàñûíäà áàøëàíüûúûíû
ÀÁØ-äàí ýþòöðÿí 2008-2009-úó èëëÿðèí ãëîáàë ìàëèééÿ áþùðàíûíûí, îíóí
ìöõòÿëèô þëêÿëÿðèí, õöñóñÿí äÿ Àâðîïà ãèòÿñè äþâëÿòëÿðèíèí èãòèñàäèééàòûíà
òÿñèðèíèí ðîëóíó àéðûúà ãåéä åòìÿê
îëàð. Áèëäèéèìèç êèìè, ìàëèééÿ áþùðàíû
Àâðîïà Èòòèôàãû äàõèëèíäÿ èíòåãðàñèéàéà èíàìû çÿèôëÿòäè, èãòèñàäè áþùðàíûí
ìåéäàíà ÷ûõàðäûüû ñîñèàë ïðîáëåìëÿð
èñÿ ðåýèîí þëêÿëÿðèíäÿ èðã÷èëèê, ôàøèçì
êèìè òÿùëöêÿëè èäåîëîýèéàëàðûí òÿðÿôäàðëàðûíûí àðòìàñûíà ñÿáÿá îëäó.
Ãÿðáèí èãòèñàäè áþùðàíûí íÿòèúÿëÿðèíè àðàäàí ãàëäûðìàã óüðóíäà ñÿéëÿð
ýþñòÿðäèéè áèð âàõòäà èñÿ, éÿíè 2011úè èëèí ÿââÿëèíäÿí åòèáàðÿí èëê îëàðàã
Ìèñèðäÿ ùàêèìèééÿò ÷åâðèëèøè èëÿ íÿòèúÿëÿíÿí èíãèëàá äàëüàñû Éàõûí Øÿðã
âÿ Øèìàëè Àôðèêà ðåýèîíóíó áöðöäö.
Ãÿðáèí ñèéàñè, èãòèñàäè ìÿíàôåëÿðè íàìèíÿ áþéöê ìàðàã ýþñòÿðäèéè âÿ
ìöõòÿëèô ôîðìàëàðäà ôÿàë ìöäàõèëÿ åòäèéè “ÿðÿá áàùàðû” ðåýèîíóí ñèéàñè
ìÿíçÿðÿñèíè õåéëè äÿéèøäèðäè. Åêñïåðòëÿð òÿðÿôèíäÿí áÿçÿí “äåìîêðàòèéàíûí éåíè äàëüàñû” àäëàíäûðûëàí ïðîñåñëÿð, ÿñëèíäÿ, þçö èëÿ äàüûíòû, õàîñ
âÿ ðàäèêàëèçì, àðäûíúà èñÿ Ãÿðá äåìîêðàòèéàñûíäàí õåéëè ôÿðãëÿíÿí ùÿðáè âÿ äèíè àâòîðèòàð ðåæèìëÿðè ýÿòèðäè.
Ùàçûðäà Ìèñèð, Èðàã, Ñóðèéà êèìè þëêÿëÿðäÿ ýåäÿí ïðîñåñëÿð Éàõûí Øÿðã âÿ
Øèìàëè Àôðèêàäà éåíè äöçÿíèí ôîðìàëàøìàãäà äàâàì åòäèéèíè ýþñòÿðñÿ
äÿ, ïðîñåñëÿð ÿââÿëêè èëëÿðÿ íèñáÿòÿí
õåéëè ñÿíýèéèá.
Ñîí àéëàðäà èñÿ éåíèäÿí Àâðîïà
ãèòÿñèíäÿ úÿðÿéàí åäÿí ýåîñòðàòåæè
ïðîñåñëÿð äèããÿòè áó ðåýèîíà úÿëá
åäèá. Äîüðóäóð, àðòûã àâðîçîíà þëêÿëÿðèíèí èãòèñàäèééàòû íèñáÿòÿí ñòàáèëëÿøèá, ùÿòòà èíêèøàô ìåéèëëÿðè þçöíö ýþñòÿðìÿéÿ áàøëàéûá. Ëàêèí Øÿðãè Àâðîïàäà èñÿ ãëîáàë ýåîñèéàñè ðÿãàáÿò äàùà äà ñöðÿòëÿíèá. Áåëÿ êè, þòÿí èëèí
ñîíëàðûíäàí åòèáàðÿí Óêðàéíàäà äàõèëè ñèéàñè ñàáèòëèéèí ïîçóëìàñû èëÿ ìöøàùèäÿ îëóíàí ïðîñåñëÿðèí ôîíóíäà
Ãÿðá-Ðóñèéà ýåîñèéàñè ãàðøûäóðìàñû
þçöíö äàùà àéäûí ýþñòÿðèð. Äàùà
äîüðóñó, Àâðîàòëàíòèê ýöúëÿðëÿ Ðóñèéà
àðàñûíäà ýåäÿí ýåîñèéàñè ìöáàðèçÿíèí åïèñåíòðè áó äÿôÿ Óêðàéíà îëóá.
Áèëäèéèìèç êèìè, ñîí èëëÿðäÿ Óêðàé-
íà ðÿùáÿðëèéè äàùà ÷îõ Àâðîïàéþíöìëö ñèéàñÿò éöðöäöðäö. Ëàêèí Ðóñèéàíûí þëêÿíè þç òÿñèð äàèðÿñèíäÿ
ñàõëàìàã éþíöíäÿ àääûìëàðû ðÿñìè
Êèéåâèí 2013-úö èëèí íîéàáðûíäà Âèëíöñäÿ êå÷èðèëÿí Àâðîïà Èòòèôàãûíûí ÛÛÛ
“Øÿðã òÿðÿôäàøëûüû” Ñàììèòèíäÿ Èòòèôàãëà àññîñèàòèâ ñàçèøè èìçàëàìàãäàí èìòèíà åòìÿñè èëÿ íÿòèúÿëÿíäè.
Ùÿìèí äþâðäÿí åòèáàðÿí Óêðàéíàäà
ùàêèìèééÿòÿ åòèðàçëàð èíòåíñèâ õàðàê-
òåð àëûá. Áåéíÿëõàëã èúòèìàèééÿòèí äèããÿòèíè ÷îõ úÿëá åòìÿìÿñèíÿ áàõìàéàðàã, Àâðîïà Èòòèôàãû èëÿ àññîñèàòèâ
ñàçèøè èìçàëàìàüûí àñòàíàñûíäà îëàí
Ìîëäîâàäà äà ãëîáàë ýåîñèéàñè ðÿãàáÿòèí òÿñèðëÿðè þçöíö ýþñòÿðèð. Ñîí èëëÿðäÿ Àâðàñèéà ýåîñèéàñè ìÿêàíûíäà
ýåäÿí ýåîñèéàñè ïðîñåñëÿð ñûðàñûíäà
Øÿðãè Àñèéà ðåýèîíó äþâëÿòëÿðè àðàñûíäàêû, åëÿúÿ äÿ ÀÁØ-×èí âÿ ÀÁØØèìàëè Êîðåéà ìöíàñèáÿòëÿðèíè ãåéä
åòìÿê îëàð. Ðåýèîí þëêÿëÿðè àðàñûíäàêû ÿðàçè ìöáàùèñÿëÿðè, åëÿúÿ äÿ ÀÁØ
âÿ Øèìàëè Êîðåéà àðàñûíäàêû ìöùàðèáÿ ðèòîðèêàñû áþëýÿäÿêè ñèéàñè,
ùÿðáè äóðóìó êÿñêèíëÿøäèðÿí ÿñàñ ôàêòîðëàð ãèñìèíäÿ
÷ûõûø åäèð.
Áó àðàäà, 2014-úö èëäÿ
ÀÁØ-ûí þç ãîøóíëàðûíû
ßôãàíûñòàíäàí ÷ûõàðìàñûíûí äà
Ìÿðêÿçè
Àñèéà ðåýèîíó ö÷öí
ìöÿééÿí ýåîñèéàñè íÿòèúÿëÿðèíèí îëà áèëÿúÿéè
åùòèìàë åäèëèð. Åêñïåðòëÿðèí ôèêðèíúÿ, áþëýÿ äþâëÿòëÿðè
òåððîðèçì òÿùëöêÿñèíèí àðòìàñûíûí
ãàðøûñûíûí àëûíìàñû âÿ ðåýèîíàë òÿùëöêÿñèçëèéèí ìþùêÿìëÿíäèðèëìÿñè ö÷öí
äàùà ÷îõ ÷àëûøìàëû îëàúàãëàð.
Áöòöí ñàäàëàíàí ýåîñèéàñè ïðîñåñëÿðèí ôîíóíäà àéðû-àéðû äþâëÿòëÿðèí
þç òÿùëöêÿñèçëèéèíè âÿ ñóâåðåíëèéèíè
ãîðóéóá ñàõëàìàñû êèôàéÿò ãÿäÿð äöøöíöëìöø, óçàãýþðÿí âÿ ÷åâèê ñèéàñÿòèí ùÿéàòà êå÷èðèëìÿñèíè, äàõèëè âÿ
õàðèúè ñèéàñè êóðñóí áèð-áèðè èëÿ äöçýöí óçëàøäûðûëìàñûíû òÿëÿá åäèð. Áó
ìÿíàäà, Àçÿðáàéúàíûí éåíè äöíéà
íèçàìûíûí ôîðìàëàøìàñû íÿòèúÿñèíäÿ
ÿòðàô ðåýèîíëàðäà ýåäÿí ýÿðýèí ýåîñèéàñè ïðîñåñëÿðäÿ Úÿíóáè Ãàôãàçûí
“ñàáèòëèê àäàñû”íà ÷åâðèëìÿñè þëêÿ
ðÿùáÿðëèéèíèí ìÿùç áåëÿ áèð ñèéàñÿò
õÿòòè éöðöòìÿñèíäÿí õÿáÿð âåðèð.
Ìÿùç ñîí äþíÿìäÿ ìöøàùèäÿ åäèëÿí
ïðîñåñëÿð áóíó äàùà àéäûí áàøà äöøìÿéÿ èìêàí âåðèð.
Àçÿðáàéúàí ðåýèîíàë
âÿ áåéíÿëõàëã
òÿùëöêÿñèçëèéÿ
ôóíäàìåíòàë òþùôÿëÿð
âåðèð
Ñîí ùàäèñÿëÿðèí ôîíóíäà ãåéä åòìÿê îëàð êè, þòÿí èëäÿ äÿ Àçÿðáàéúà-
íûí õàðèúè ñèéàñÿòè ìöùöì íàèëèééÿòëÿðëÿ ñÿúèééÿëÿíäèðèëÿ áèëÿð. Úÿíóáè
Ãàôãàç ýåîñèéàñè ìÿêàíûíûí ëèäåð
àêòîðó îëàí Àçÿðáàéúàíûí èøòèðàêû èëÿ
ðåýèîíàë ìèãéàñëû, ãëîáàë õàðàêòåðëè
ñòðàòåæè ëàéèùÿëÿðèí ðåàëëàøäûðûëûìàñû,
åëÿúÿ äÿ þëêÿìèçèí áåéíÿëõàëã íöôóçóíóí äàùà äà àðòìàñû, èêèòÿðÿôëè âÿ
÷îõòÿðÿôëè ÿëàãÿëÿðèí ìþùêÿìëÿíìÿñè
ùÿéàòà êå÷èðèëÿí ïðàãìàòèê õàðèúè ñèéàñÿòèí ïîçèòèâ íÿòèúÿëÿðèäèð. Þòÿí èëè
ñÿúèééÿëÿíäèðÿðêÿí, èëê íþâáÿäÿ, þëêÿìèçèí Áèðëÿøìèø Ìèëëÿòëÿð Òÿøêèëàòûíûí Òÿùëöêÿñèçëèê Øóðàñûíà öçâëöéö
óüóðëà áàøà âóðìàñûíû ãåéä åòìÿê
ëàçûìäûð. Âóðüóëàìàã ýÿðÿêäèð êè,
2011-úè èëèí îêòéàáð àéûíûí 24-äÿ
ÁÌÒ Áàø Ìÿúëèñèíèí ïëåíàð èúëàñûíäà
ýèçëè ñÿñâåðìÿíèí íÿòèúÿëÿðèíÿ ÿñàñÿí, Àçÿðáàéúàíûí 2012-2013-úö èëëÿðäÿ Øÿðãè Àâðîïà áþëýÿñèíè Áèðëÿøìèø Ìèëëÿòëÿð Òÿøêèëàòûíûí Òÿùëöêÿñèçëèê Øóðàñûíäà òÿìñèë åäÿúÿê ãåéðèäàèìè öçâ ñå÷èëìÿñè âÿ ãóðóìà
2012-úè èëèí ìàé âÿ 2013-úö èëèí îêòéàáð àéëàðûíäà ñÿäðëèê åòìÿñè Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâèí ùÿéàòà êå÷èðäèéè
ðàñèîíàë õàðèúè ñèéàñÿò êóðñóíóí ãàíóíàóéüóí íÿòèúÿñè èäè. Öìóìèééÿòëÿ, Àçÿðáàéúàí ÁÌÒ ÒØ-éÿ ñÿäðëèê
ìöääÿòèíè óüóðëà ùÿéàòà êå÷èðäè. Áó
äþâðäÿ ÁÌÒ ÒØ-äÿ äöíéàíû íàðàùàò
åäÿí áèð ñûðà ìöùöì ìÿñÿëÿëÿð ýöíäÿëèéÿ äàõèë åäèëäè âÿ ñÿìÿðÿëè ìöçàêèðÿëÿð ãåéäÿ àëûíäû. Äîëàéûñûéëà,
Àçÿðáàéúàíûí ÁÌÒ ÒØ-íèí ãåéðè-äàèìè öçâö êèìè ñÿðýèëÿäèéè ôÿàëèééÿò âÿ
àòäûüû àääûìëàð 2011-úè èëèí îêòéàáðûíäà þëêÿìèçèí ãóðóìà öçâëöéöíÿ
ñÿñ âåðÿí 155 þëêÿíèí åòèìàäûíûí
äîüðóëäóëìàñû äåìÿêäèð. Àçÿðáàéúàí ÒØ-äÿêè ôÿàëèééÿòè èëÿ ùóìàíèçì
äÿéÿðëÿðèíÿ, äöíéàíûí ìöõòÿëèô ðåýèîíëàðûíäàêû ìöíàãèøÿëÿðèí àðàäàí
ãàëäûðûëìàñû ö÷öí ýþñòÿðèëÿí ñÿéëÿðÿ
âåðäèéè þíÿìè íöìàéèø åòäèðäè.
Áóíäàí ÿëàâÿ, Àçÿðáàéúàí
íöìàéÿíäÿëÿðè ÁÌÒ ÒØ-äÿ êå÷èðèëÿí äèýÿð ìöçàêèðÿëÿðäÿ âÿ
ñÿñâåðìÿëÿðäÿ ôÿàë èøòèðàê
åäÿðÿê, äöíéàäà ñöëù âÿ
òÿùëöêÿñèçëèéèí òÿìèí îëóíìàñûíà âåðäèéè þíÿìè
áèð äàùà ýþñòÿðìèø îëäó.
Àçÿðáàéúàí ðåýèîíäà
ñàáèòëÿøäèðèúè àìèë êèìè...
Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâèí ùÿéàòà
êå÷èðäèéè õàðèúè ñèéàñÿò ðåýèîíäà úÿðÿéàí åäÿí ñèéàñè, èãòèñàäè ïðîñåñëÿðèí àõàðûíà ùÿëëåäèúè òÿñèð ýþñòÿðèð.
Ìÿùç äþâëÿò áàø÷ûñûíûí ëèäåðëèê êåéôèééÿòëÿðè ÿñàñûíäà áó ýöí Àçÿðáàéúàí áåéíÿëõàëã àëÿìäÿ íöôóç ñàùèáèíÿ ÷åâðèëèá. Àçÿðáàéúàí Àâðîïà èëÿ
Àñèéà ãèòÿëÿðèíè òÿêúÿ úîüðàôè áàõûìäàí äåéèë, ùÿì äÿ ñèéàñè, èãòèñàäè,
ìÿäÿíè íþãòåéè-íÿçÿðäÿí áèðëÿøäèðÿí
ðåýèîíàë ýöú ìÿðêÿçèäèð. Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâèí ãåéä åòäèéè êèìè, þëêÿìèç áþéöê ðåýèîíàë àìèëÿ ÷åâðèëèá:
“Áó ýöí Àçÿðáàéúàí þç ýöúöíÿ
àðõàéûí îëàí, þç ýöúöíÿ àðõàëàíàí, áöòöí òÿðÿôäàøëàð èëÿ ìöíàñèáÿòëÿðè ãàðøûëûãëû ùþðìÿò âÿ åùòèðàì
ïðèíñèïëÿðè ÿñàñûíäà ãóðìàüà ÷àëûøàí, äèíàìèê èíêèøàô åäÿí ýÿíú âÿ
åéíè çàìàíäà, òÿúðöáÿëè þëêÿäèð.
Àçÿðáàéúàí àðòûã áþéöê áèð ðåýèîíàë àìèëäèð. Ñàáèòëèê, òÿùëöêÿñèçëèê
âÿ èíêèøàô àìèëèäèð”.
Àçÿðáàéúàíûí ðåýèîíäà ñàáèòëÿøäèðèúè àêòîð êèìè ôÿàëèééÿòèíèí þíÿìèíäÿí áÿùñ åäÿðêÿí, øöáùÿñèç, ñîí äþíÿìëÿðäÿ þëêÿìèçèí èøòèðàêû èëÿ ýåð÷ÿêëÿøäèðèëÿí åíåðæè ëàùèéÿëÿðèíèí ÿùÿìèééÿòèíè ãåéä åòìÿê ëàçûìäûð. Ìÿëóì îëäóüó êèìè, 2013-úö èë Àçÿðáàéúàíûí åíåðæè ñèéàñÿòèíäÿ áþéöê óüóðëàðëà éàääà ãàëûá. “ßñðèí ìöãàâèëÿ-
ñè”íèí èìçàëàíäûüû äþâðäÿí åòèáàðÿí,
äöíéàäà ÿñàñÿí íåôò þëêÿñè êèìè òàíûíàí Àçÿðáàéúàí 2013-úö èëäÿ äÿ
àòäûüû àääûìëàðëà áåéíÿëõàëã àëÿìäÿ
åíåðæè òÿùëöêÿñèçëèéèíÿ ÿùÿìèééÿòëè
òþùôÿëÿð âåðÿí äþâëÿò êèìè þçöíö òÿñäèã åòäè. Þòÿí èë, èëê íþâáÿäÿ, Àçÿðáàéúàí ãàç èõðàúàò÷ûñû êèìè ðåýèîíàë
âÿ áåéíÿëõàëã òÿùëöêÿñèçëèêäÿ ìöùöì ðîë îéíàäûüûíû áèð äàùà ñöáóòà
éåòèðäè. Ãåéä åäÿê êè, áó èñòèãàìÿòäÿ
èëê áþéöê íàèëèééÿò 2007-úè èëäÿ ÁàêûÒáèëèñè-ßðçóðóì (ÁÒß) ãàç êÿìÿðèíèí èñòèôàäÿéÿ âåðèëìÿñè èäè. Áó áàõûìäàí, Àâðîïàíûí “ìàâè éàíàúàã”
áàçàðëàðûíäà ÿñàñ èøòèðàê÷ûëàðäàí áèðèíÿ ÷åâðèëìÿê íèééÿòèíäÿ îëàí Àçÿðáàéúàíûí òÿøÿááöñö èëÿ ãÿáóë îëóíàí
Òðàíñ-Àíàäîëó ãàç êÿìÿðè (ÒÀÍÀÏ)
ëàéèùÿñè ùÿì þëêÿìèçèí, ùÿì äÿ ãèòÿ
äþâëÿòëÿðèíèí åíåðæè ìàðàãëàðûíà úàâàá âåðèð. Áó ëàéèùÿ èëÿ Àçÿðáàéúàíûí
Àâðîïàíûí ÿí éàõûí âÿ åòèáàðëû åíåðæè
òÿðÿôäàøû îëìàñû áèð äàùà þç òÿñäèãèíè òàïûð. Åéíè çàìàíäà, ÒÀÍÀÏ ëàéèùÿñè Òðàíñõÿçÿð ãàç êÿìÿðèíèí ýåð÷ÿêëÿøìÿñè ö÷öí äÿ éåíè èìêàíëàð
éàðàäàúàã. Ãàçàõûñòàí âÿ Òöðêìÿíèñòàíûí ýÿëÿúÿêäÿ áó ëàéèùÿéÿ ãîøóëàúàüû òÿãäèðäÿ Àçÿðáàéúàí ùÿì
äÿ ãàç íÿãëèíäÿ ìöùöì òðàíçèò þëêÿéÿ ÷åâðèëÿúÿê. Öìóìèééÿòëÿ, ÒÀÍÀÏ
ëàéèùÿñè èëÿ Øÿðã-Ãÿðá åíåðæè äÿùëèçèíèí ôîðìàëàøìàñûíäà Àçÿðáàéúàíûí
ðîëó äàùà äà àðòàúàã.
Áó êîíòåêñòäÿ ÿí éàääàãàëàí âÿ
óüóðëó íÿòèúÿëÿðäÿí áèðè êèìè äåêàáðûí 17-äÿ Áàêûäà “Øàùäÿíèç-2” öçðÿ
éåêóí èíâåñòèñèéà ãÿðàðûíûí èìçàëàíìàñû ìÿðàñèìèíè ãåéä åòìÿê îëàð.
“Øàùäÿíèç-2”-íèí òÿñäèã åäèëìÿñè ëàéèùÿíèí àðòûã ðåàëëàøäûðûëìà ìÿðùÿëÿñèíÿ ãÿäÿì ãîéìàñûíäàí õÿáÿð âå-
ðèð. Àçÿðáàéúàíûí
ÿí áþéöê òÿáèè
ãàç
ìÿíáÿéè
îëàí “Øàùäÿíèç”
éàòàüûíûí öìóìè åùòèéàòëàðû 1,2
òðèëéîí
êóáìåòð
ùÿúìèíäÿ äÿéÿðëÿíäèðèëèð. Áó, Àçÿðáàéúàíûí ýÿëÿúÿêäÿ ñöðÿòëè èíêèøàôûíû òÿìèí åòìÿê ö÷öí ìöùöì èìêàíäûð. Ãÿðàðûí
èìçàëàíìàñû ìÿðàñèìèíäÿ èøòèðàê
åäÿí Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâ íèòãèíäÿ
“Øàùäÿíèç-2” ëàéèùÿñèíèí ãëîáàë ìèãéàñäà ÿí áþéöê ëàéèùÿëÿðäÿí áèðè îëäóüóíó âóðüóëàéûá: “Øàùäÿíèç-2”
äöíéàíûí ÿí èðè åíåðæè ëàéèùÿëÿðèíäÿí áèðèäèð. Áó ëàéèùÿ åíåðæè òÿùëöêÿñèçëèéè âÿ åíåðæèíèí øàõÿëÿíäèðèëìÿñè ëàéèùÿñèäèð. Áó òàðèõè ëàéèùÿäÿ
èøòèðàê÷û äþâëÿò âÿ øèðêÿòëÿðèí ýåíèø
ÿìÿêäàøëûüû òÿìèí åäèëÿúÿêäèð”.
“Øàùäÿíèç-2” ëàéèùÿñèíèí ýåð÷ÿêëÿøìÿñè “Úÿíóá” ãàç äÿùëèçè âàñèòÿñèëÿ ìàâè éàíàúàüûí Õÿçÿð äÿíèçèíäÿí
Àâðîïàäàêû áàçàðëàðà ÷àòäûðûëàúàüû
äåìÿêäèð. Áó, ùÿì äÿ Àçÿðáàéúàíûí
åíåðæè ñåêòîðóíà áþéöê ùÿúìäÿ éåíè
èíâåñòèñèéàëàðûí éàòûðûëìàñûíà âÿ éåíè
èø éåðëÿðèíèí éàðàäûëìàñûíà äà ñÿáÿá
îëàúàã. Öìóìèëèêäÿ, “Øàùäÿíèç-2”
ëàéèùÿñè ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ èëäÿ 16 ìèëéàðä
êóáìåòð ãàçûí ùàñèë åäèëÿúÿéè ýþçëÿíèëèð. Áóíóí 6 ìèëéàðäû Òöðêèéÿéÿ, 10
ìèëéàðä êóáìåòðè èñÿ Àâðîïàéà þòöðöëÿúÿê. Áó ëàéèùÿ ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ èëê ãàçûí 2018-úè èëäÿ ÿëäÿ åäèëìÿñè ïëàíëàøäûðûëûð. Áóíäàí ÿëàâÿ, Òöðêèéÿíèí
øÿðã ñÿðùÿäèíäÿí þëêÿíèí ãÿðá ñÿðùÿäèíÿ ãÿäÿð óçàíàúàã Òðàíñ-Àíàäîëó òÿáèè ãàç áîðó êÿìÿðèíèí òèêèíòèñè äÿ ñöðÿòëÿíäèðèëÿúÿê.
Áåëÿëèêëÿ, Áàêû-Òáèëèñè-ßðçóðóì
ãàç êÿìÿðè Àçÿðáàéúàí ãàçûíû Ýöðúöñòàíäàí êå÷ìÿêëÿ, Òöðêèéÿíèí
øÿðã ùèññÿñèíÿ äàøûéûð. Òèêèëÿúÿê ÒÀÍÀÏ êÿìÿðè ãàçû Òöðêèéÿíèí øÿðãèíäÿí ãÿðáèíÿ äàøûéàúàã, éÿíè Àâðîïà
èëÿ ñÿðùÿääÿ ýÿòèðÿúÿê. ÒÀÏ áîðó êÿìÿðè èñÿ ãàçûí áóðàäàí Àâðîïà þëêÿëÿðèíÿ ïàéëàíìàñûíà èìêàí âåðÿúÿê.
Áó èñÿ Àâðîïàäà ìàâè éàíàúàã áàçàðûíû ýåíèøëÿíäèðÿúÿê, èñòåùëàê÷û þëêÿëÿð èñÿ åíåðæè ìÿíáÿëÿðèíèí ÷îõàëäûëìàñû éîëó èëÿ þç òÿùëöêÿñèçëèêëÿðèíè
äàùà åòèáàðëû òÿìèí åäÿ áèëÿúÿêëÿð.
Áåëÿëèêëÿ, äöçýöí åíåðæè ñèéàñÿòè
ñàéÿñèíäÿ Àçÿðáàéúàí þçöíöí èíêèøàôûíû òÿìèí åäèð, åéíè çàìàíäà, ÷îõñàéëû òÿðÿôäàøëàð ãàçàíìàãëà þçöíöí
áåéíÿëõàëã àëÿìäÿêè ìþâãåéèíè äóðìàäàí ýöúëÿíäèðèð.
Øÿðãëÿ Ãÿðáè
áèðëÿøäèðÿí ñòðàòåæè
êþðïö
Äÿéèøÿí äöíéà äöçÿíè âÿ éåíè
ýåîñèéàñè øÿðàèòèí ôîíóíäà áÿçè ùàëëàðäà Øÿðã âÿ Ãÿðá ñèâèëèçàñèéàëàðû
àðàñûíäà ìöÿééÿí ãàðøûäóðìà âÿ
çèääèééÿòëÿð ìöøàùèäÿ îëóíóð. Áó úöð
ñèòóàñèéàëàðäà òÿê áèð ýåîñòðàòåæè îðèåíòàñèéàéà ñþéêÿíÿðÿê éà Ãÿðáÿ, éà
äà Øÿðãÿ éþíÿëÿí ìèëëè äþâëÿòëÿð ùÿì
ñóâåðåíëèéèí ìÿùäóäëàøäûðûëìàñû
ïðîáëåìè èëÿ ãàðøûëàøûðëàð, ùÿì äÿ þç
õàðèúè ñèéàñÿò êóðñëàðû èëÿ ìèëëè ìàðàãëàðûíû òÿìèí åòìÿê èãòèäàðûíäà îëìóðëàð. Àììà Àçÿðáàéúàí áó úöð ìöðÿêêÿá âÿ çèääèééÿòëè ñèòóàñèéàíûí ôîíóíäà äà ìöñòÿãèë õàðèúè ñèéàñÿòÿ èñòèíàä åòìÿêëÿ éåíè ýåîñèéàñè øÿðàèòäÿ þç ìþâãåéèíè ìþùêÿìëÿíäèðìÿéÿ íàèë îëóá. Ùÿéàòà êå÷èðèëÿí ìöñòÿãèë õàðèúè ñèéàñÿò êóðñó ùÿì þëêÿìèçèí ìèëëè ìàðàãëàðûíûí òÿìèí îëóíìàñûíû, ùÿì äÿ èêèòÿðÿôëè âÿ ÷îõòÿðÿôëè
ÿìÿêäàøëûã ìöíàñèáÿòëÿðèíèí ôîðìàëàøìàñûíû, äîëàéûñûéëà, Àçÿðáàéúàíûí
Øÿðãëÿ Ãÿðáè áèðëÿøäèðÿí ñòðàòåæè êþðïöéÿ ÷åâðèëìÿñèíè øÿðòëÿíäèðèá. Ùÿì÷èíèí, õàëãûìûçûí äàøûéûúûñû îëäóüó
äÿéÿðëÿð ñèñòåìè Øÿðãëÿ Ãÿðá àðàñûíäà äèàëîã âÿ èíòåãðàñèéàéà ìöùöì
òþùôÿëÿð áÿõø åäèð. Åéíè çàìàíäà, þëêÿìèçèí èøòèðàêû èëÿ ìèëëè äþâëÿòëÿð àðàñûíäàêû ÿìÿêäàøëûüûí âÿ ñèâèëèçàñèéàëàðàñû äèàëîãóí èíêèøàôûíà ÿùÿìèééÿòëè òþùôÿëÿð âåðÿí ñòðàòåæè ëàéèùÿëÿð
ðåàëëàøäûðûëûð. ßí ÿùÿìèééÿòëèñè èñÿ
îäóð êè, áöòöí áóíëàð Àçÿðáàéúàíûí
áåéíÿëõàëã ìþâãåéèíèí ìþùêÿìëÿíìÿñèíÿ, ÿìÿêäàøëûüà
ÿñàñëàíàí òÿðÿôäàøëûã ìöíàñèáÿòëÿðèíèí èíêèøàôûíà
òÿêàí
âåðèð,
ùÿì÷èíèí ïåðñïåêòèâ íàèëèééÿòëÿð ö÷öí ñòðàòåæè çÿìèí ðîëóíó
îéíàéûð.
×îõøàõÿëè âÿ
áàëàíñëàøäûðûëìûø õàðèúè
ñèéàñÿò êóðñó
ìèëëè ìàðàãëàðûìûçà
õèäìÿò åäèð
Ãåéä åòäèê êè, áåéíÿëõàëã ñòðàòåæè
áàëàíñûí Øÿðãäÿ, éîõñà Ãÿðáäÿ îëìàñû ìÿñÿëÿñè ìöàñèð äöíéà äöçÿíèíäÿ äèããÿòè ÷ÿêÿí ñèòóàñèéàëàðäàí
áèðèäèð. Áó øÿðàèòäÿ áÿùñ îëóíàí ãöòáëÿð àðàñûíäà ìèëëè ìàðàãëàðà ìöâàôèã
ìàíåâðëÿð åòìÿéè áàúàðàí, ùÿì÷èíèí, ùÿð èêè òÿðÿôëÿ ãàðøûëûãëû-ôàéäàëû âÿ
ïðàãìàòèê ìöíàñèáÿòëÿðè äàâàì åòäèðÿ áèëÿí þëêÿëÿð õàðèúè ñèéàñÿòäÿ ìöùöì íàèëèééÿòëÿð ÿëäÿ åäÿ áèëèðëÿð. Áó
êîíòåêñòäÿ Àçÿðáàéúàí þç õàðèúè ñèéàñÿòèíè ðàñèîíàë âÿ ïðàãìàòèê ïðèíñèïëÿð ÿñàñûíäà äàâàì åòäèðèð. Þëêÿìèç ùÿì þçöíöí ìèëëè ìàðàãëàðûíà
ìöâàôèã îëàðàã Ãÿðáÿ, éàõóä Àâðîàòëàíòèê ñòðóêòóðëàðà óüóðëà èíòåãðàñèéà
åäèð, ùÿì äÿ Øÿðã þëêÿëÿðè èëÿ ÷îõøàõÿëè ÿìÿêäàøëûã ÿëàãÿëÿðèíè äàâàìëû
ñóðÿòäÿ èíêèøàô åòäèðèð.
Ìÿëóì îëäóüó êèìè, Àçÿðáàéúàíûí õàðèúè ñèéàñÿò êóðñóíäà Àâðîàòëàíòèê ãóðóìëàðëà ÿëàãÿëÿð âÿ Ãÿðá
äþâëÿòëÿðè èëÿ èêèòÿðÿôëè ÿìÿêäàøëûã
ìöíàñèáÿòëÿðè õöñóñè ÷ÿêèéÿ ìàëèêäèð.
Àçÿðáàéúàíûí äåìîêðàòèê äþâëÿò ãóðóúóëóüó ñèéàñÿòè Ãÿðáÿ èíòåãðàñèéàíû ìöìêöí åäÿí áàøëûúà àìèëäèð. Þëêÿìèçèí Ãÿðáÿ èíòåãðàñèéàñû ùÿì äÿ
áÿùñ îëóíàí ðåýèîí äþâëÿòëÿðè èëÿ ãàðøûëûãëû ôàéäàëû èêèòÿðÿôëè ÿìÿêäàøëûüûíà
ñþéêÿíèð. Àçÿðáàéúàí ÿêñÿð Ãÿðá
äþâëÿòëÿðè èëÿ ñèéàñè, èãòèñàäè, ìÿäÿíè,
ùóìàíèòàð ÿëàãÿëÿðÿ ìàëèêäèð. Þëêÿìèçèí ÿëâåðèøëè úîüðàôè ìþâãåäÿ éåðëÿøìÿñè, àçàä áàçàð èãòèñàäèééàòûíà
ìàëèê îëìàñû, õàðèúè èíâåñòîðëàðûí ôÿàëèééÿòèíÿ ýåíèø øÿðàèò éàðàòìàñû, áåéíÿëõàëã ñèéàñè íöôóçóíóí ýöúëÿíìÿñè
âÿ äèýÿð àìèëëÿð ðåýèîí äþâëÿòëÿðèíè
ðåñïóáëèêàìûçëà ÿìÿêäàøëûüà úÿëá
åäÿí áàøëûúà àìèëëÿðäèð. Ãÿðá þëêÿëÿðèíèí þçöíöí ìöñáÿò áåéíÿëõàëã èìèúèíè ôîðìàëàøäûðìûø Àçÿðáàéúàíëà
ÿìÿêäàøëûüà îëàí éöêñÿê ìàðàüû,
åëÿúÿ äÿ þëêÿìèçèí ìèëëè ñèéàñè âÿ èãòèñàäè ìàðàãëàðû çÿìèíèíäÿ ðåñïóáëèêàìûçûí Àâðîïà ìÿêàíûíà èíòåãðàñèéàñû äàâàì åòìÿêäÿäèð.
Àçÿðáàéúàíëà Øÿðã þëêÿëÿðè àðàñûíäàêû ÿëàãÿëÿð äÿ äèíàìèê èíêèøàô
òåìïè èëÿ äàâàì åòìÿêäÿäèð. Áó, áöòöí ñàùÿëÿðè, èãòèñàäè, ñèéàñè, ìÿäÿíè,
ùóìàíèòàð âÿ ñ. èñòèãàìÿòëÿðè ÿùàòÿ
åäèð. Áåëÿ êè, Àçÿðáàéúàí ìöñÿëìàí
þëêÿëÿðèíèí òÿøêèëàòû îëàí Èñëàì ßìÿêäàøëûã Òÿøêèëàòûíäà òÿìñèë îëóíóð, åéíè çàìàíäà, äèýÿð Øÿðã þëêÿëÿðè èëÿ
äÿ èêèòÿðÿôëè âÿ ÷îõòÿðÿôëè ôîðìàòäà
ìþâúóä îëàí ãàðøûëûãëû-ôàéäàëû ÿëàãÿëÿð äàâàìëû îëàðàã äàùà äà ìþùêÿìëÿíäèðèëèð. Àçÿðáàéúàíëà ìöñÿëìàí þëêÿëÿðè äàèì áåéíÿëõàëã àðåíàäà ãàðøûëûãëû ñóðÿòäÿ áèð-áèðèëÿðèíèí ìÿíàôå
âÿ ìþâãåëÿðèíè ìöäàôèÿ åäèðëÿð. Ãûñàúàñû, Àçÿðáàéúàíûí ïðàãìàòèê
ìþâãåéèíèí ôîíóíäà Øÿðã þëêÿëÿðè þëêÿìèçè åòèáàðëû òÿðÿôäàø âÿ ñûõ ìöíàñèáÿòëÿðÿ ìàëèê ìöòòÿôèã êèìè ãèéìÿòëÿíäèðèðëÿð.
Þëêÿìèç
ñèâèëèçàñèéàëàðàðàñû
äèàëîã âÿ ìÿäÿíèééÿòëÿðèí
èíòåãðàñèéàñûíäà ìöùöì
ðîë îéíàéûð
Áöòöí áóíëàðûí ôîíóíäà òîõóíóëìàñû ëàçûì îëàí ìöùöì ìÿñÿëÿëÿðäÿí áèðè äÿ áóäóð êè, Àçÿðáàéúàí áó
ýöí äöíéàéà èñòÿð òîëåðàíòëûã, èñòÿðñÿ
äÿ èãòñàäè èíêèøàô áàõûìûíäàí éåíè
ìîäåë áÿõø åäèá. Äöíéàäà “ñèâèëèçàñèéàëàðûí òîããóøìàñû” ïðîñåñèíèí úÿðÿéàí åòäèéè, ìöõòÿëèô þëêÿëÿðäÿ úÿìèééÿòäàõèëè ïàð÷àëàíìàëàð íÿòèúÿñèíäÿ äèíè, åòíèê çÿìèíäÿ êîíôëèêòëÿðèí éàøàíäûüû áèð âàõòäà Àçÿðáàéúàí
ñàáèò âÿ òîëåðàíò ìöùèòè èëÿ äèããÿò ÷ÿêèð. Àçÿðáàéúàí ìÿäÿíèééÿòëÿðèí èíòåãðàñèéàñû âÿ òîëåðàíòëûã òÿúðöáÿñèíÿ ìàëèê îëàí áèð þëêÿäèð. Öñòÿëèê, áèð
÷îõ íöôóçëó áåéíÿëõàëã ìÿäÿíèééÿò
ìöñàáèãÿëÿðèíèí, òÿäáèðëÿðèíèí ðåñïóáëèêàìûçäà êå÷èðèëìÿñè äÿ ùÿì þëêÿìèçèí èíêèøàôûíäàí, ùÿì äÿ äöíéàéà à÷ûã îëìàñûíäàí õÿáÿð âåðèð.
Áöòöí áóíëàðëà ÿëàãÿäàð îëàðàã, þëêÿìèç äöíéà ñèâèëèçàñèéàëàðûíûí ãîâóøìàñûíûí âÿ ìóëòèêóëòóðàëèçìèí íÿçÿðÿ ÷àðïàí íöìóíÿñè êèìè äöíéàäà
òàíûíûð. Áåëÿëèêëÿ, Àçÿðáàéúàí þçöíöí ÷îõøàõÿëè âÿ ìöòÿðÿããè õàðèúè ñèéàñÿò êóðñó èëÿ ìöàñèð äöíéàíûí,
õàëãëàðàðàñû ÿìÿêäàøëûüûí èíêèøàôûíäà âÿ ñèâèëèçàñèéàëàðàðàñû äèàëîãäà
ìöùöì ðîë îéíàéûð.
“Éåíè Àçÿðáàéúàí”ûí
Àíàëèòèê Ãðóïó
6
www.yeniazerbaycan.com
07 ôåâðàë 2014-úö èë, úöìÿ / ¹ 022 (4181)
Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâèí ðÿùáÿðëèéè èëÿ ùÿéàòà êå÷èðèëÿí ñîñèàë-èãòèñàäè
èñëàùàòëàð þëêÿìèçèí äèíàìèê èíêèøàôûíû äàùà äà ñöðÿòëÿíäèðèá
õèëäèð. Áóíäàí ÿëàâÿ, ðåýèîíëàðûí èíêèøàôû èëÿ
áàüëû íÿçÿðäÿ òóòóëàí éåíè Äþâëÿò Ïðîãðàìû, þëêÿäÿ êÿíä òÿñÿððöôàòûíûí èíêèøàô
ñòðàòåýèéàñû âÿ àãðàð ëàéèùÿëÿðèí ÿùÿìèééÿòè áàðÿäÿ òÿãäèìàòëàðûí êå÷èðèëìÿñè äÿ
êîìèññèéàíûí ôÿàëèééÿò ïëàíûíà
äàõèë åäèëèá.
Õöñóñèëÿ, Ïðåçèäåíò
Èëùàì ßëèéåâèí íþâáÿòè 5 èëëèê èíêèøàôà
äàèð ãàðøûéà ãîéäóüó ùÿäÿôëÿðèí
ýåíèø
øÿêèëäÿ
òÿáëèü îëóíìàñû
äà ïàðòèéàíûí Èãòèñàäè ìÿñÿëÿëÿð êîìèññèéàñûíûí ýöíäÿìèíäÿ îëàí ÿñàñ ìÿñÿëÿëÿðäÿí áèðèäèð. Áèç íÿçÿðäÿ òóòóðóã êè, êå÷èðäèéèìèç òÿäáèðëÿðÿ, åëÿúÿ äÿ ýÿëÿúÿêäÿ êîìèññèéàíûí èúëàñëàðûíà èãòèñàä÷û ìöòÿõÿññèñëÿðè äÿâÿò
åäÿê. Ùåñàá åäèðÿì êè, áó, öìóìè èøèìèçèí
õåéðèíÿ îëàúàã. ×àëûøàúàüûã êè, ôÿàëèééÿòèìèçëÿ ïàðòèéà ðÿùáÿðëèéèíèí åòèìàäûíû äîüðóëäàã. Áöòþâëöêäÿ, íÿçÿðäÿ òóòäóüóìóç èøëÿð
êèôàéÿò ãÿäÿðäèð âÿ Èãòèñàäè ìÿñÿëÿëÿð êîìèññèéàñû îëàðàã áó èøëÿðèí þùäÿñèíäÿí ëàéèãèíúÿ
ýÿëìÿéÿ ÷àëûøàúàüûã.
- Þëêÿìèçèí ñîñèàë-èãòèñàäè èíêèøàôû ôîíóíäà ãàçàíûëàí íàèëèééÿòëÿðè íåúÿ ãèéìÿòëÿíäèðèðñèíèç? Áó áàõûìäàí, áàøà
âóðäóüóìóç 2013-úö èë íÿ êèìè óüóðëàðëà éàääà ãàëäû?
- Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâèí ðÿùáÿðëèéè èëÿ
ùÿéàòà êå÷èðèëÿí ñîñèàë-èãòèñàäè èñëàùàòëàð þëêÿìèçèí äèíàìèê èíêèøàôûíû äàùà äà ñöðÿòëÿíäèðèá âÿ áöòöí èãòèñàäè ñåêòîðëàðäà éöêñÿê àðòûì ÿëäÿ îëóíóá. Ùÿéàòà êå÷èðèëÿí èãòèñàäè
ñòðàòåýèéà þëêÿ èãòèñàäèééàòûíûí äàâàìëû àðòûìûíû òÿìèí åòìÿêëÿ éàíàøû, Àçÿðáàéúàí õàëãûíûí ìàääè ðèôàùûíûí äóðìàäàí éàõøûëàøìàñûíû äà øÿðòëÿíäèðèá. Þòÿí äþâð ÿðçèíäÿ ÿëäÿ
îëóíìóø ñîñèàë-èãòèñàäè èíêèøàô ýþñòÿðèúèëÿðè
þëêÿìèçèí äöíéà èãòèñàäèééàòûíäà áàø âåðÿí
áþùðàí ìåéèëëÿðèíäÿí êÿíàðäà ãàëìàñûíû
øÿðòëÿíäèðìÿêëÿ éàíàøû, ãàðøûäàêû èëëÿð öçðÿ
óçóíìöääÿòëè èíêèøàôûíûí òÿìèí åäèëìÿñèíè
þçöíäÿ åùòèâà åäèð.
Ôàêò ö÷öí äåéÿ áèëÿðÿì êè, áàøà âóðäóüóìóç 2013-úö èë ÿðçèíäÿ Àçÿðáàéúàíäà ëèáåðàë
èãòèñàäè ñèñòåìèí äàùà äà äÿðèíëÿøäèðèëìÿñè,
äèâåðñèôèêàñèéà ñèéàñÿòèíèí ýåíèøëÿíäèðèëìÿñè,
çÿíýèí òÿáèè ñÿðâÿòëÿðäÿí âÿ ðåýèîíëàðûí ïî-
òåíñèàëûíäàí ñÿìÿðÿëè èñòèôàäÿ éþíöíäÿ óüóðëó àääûìëàð àòûëûá. Î úöìëÿäÿí, ãåéðè-íåôò
ñåêòîðóíóí èíêèøàôûíû ñöðÿòëÿíäèðÿí ìÿãñÿäéþíëö òÿäáèðëÿðèí ùÿéàòà êå÷èðèëìÿñè, èíâåñòèñèéà ìöùèòèíèí äàùà äà éàõøûëàøäûðûëìàñû, ñàùèáêàðëûüûí èíêèøàôûíà ýåíèø øÿðàèòèí
éàðàäûëìàñû âÿ éåðëè ìÿùñóëëàðûí ðÿãàáÿò ãàáèëèééÿòèíèí
éöêñÿëäèëìÿñè Àçÿðáàéúàí èãòèñàäèééàòûíûí
ñû÷ðàéûøëû èíêèøàôûíû
òÿìèí åäèá.
- Áó óüóðëàð
Àçÿðáàéúàíûí ðåýèîíëàðûíûí èíêèøàôûíäà þçöíö íåúÿ ýþñòÿðèð? Åéíè
çàìàíäà, àãðàð ñàùÿäÿ âÿçèééÿòè íåúÿ äÿéÿðëÿíäèðèðñèíèç?
- Ñîí èëëÿð Àçÿðáàéúàí ðåýèîíëàðûíûí èíêèøàôû èëÿ áàüëû úèääè íÿòèúÿëÿð ÿëäÿ åäèëèá. Òÿáèè êè, áó ïðîñåñäÿ ðåýèîíëàðûí ñîñèàë-èãòèñàäè èíêèøàôû èëÿ áàüëû äþâëÿò ïðîãðàìëàðûíûí
óüóðëà ùÿéàòà êå÷èðèëìÿñè áàøëûúà ðîë îéíàéûð. Ðåýèîíëàðûí èíêèøàôûíäà ñàùèáêàðëàðà
ýþñòÿðèëÿí äþâëÿò ãàéüûñû äà áþéöê ÿùÿìèééÿòÿ ìàëèêäèð. Ñàùèáêàðëûüà äþâëÿò ãàéüûñû
èãòèñàäè ñèéàñÿòèí áàøëûúà èñòèãàìÿòëÿðèíäÿí
áèðèäèð. Áó ñàùÿ èëÿ áàüëû ùöãóãè áàçà äà êèôàéÿò ãÿäÿð ìöêÿììÿëäèð. Äþâëÿòèìèç ùÿð èë
ñàùèáêàðëàðà ýöçÿøòëè êðåäèòëÿð àéûðûð âÿ Ñàùèáêàðëûüà Êþìÿê Ìèëëè Ôîíäóíóí õÿòòè èëÿ áó
êðåäèòëÿðèí ùÿúìè ùÿð èë àðòûìëà ìöøàùèäÿ
îëóíóð. Áó, äþâëÿòèìèçèí áó ñàùÿéÿ ãàéüûñûíûí éöêñÿê íöìóíÿñèäèð. Þòÿí äþâð ÿðçèíäÿ
ñàùèáêàðëàðà âåðèëÿí âÿñàèòèí ùåñàáûíà ðåýèîíëàðäà èñòåùñàë âÿ åìàëéþíöìëö ìöÿññèñÿëÿðèí éàðàäûëìàñû áþéöê âöñÿò àëûá. Áöòöí
áóíëàðûí íÿòèúÿñèíäÿ äÿ áþëýÿëÿðäÿ õåéëè
ñàéäà èø éåðëÿðè à÷ûëûá.
Þëêÿìèçäÿ êÿíä òÿñÿððöôàòûíûí èíêèøàôû
ö÷öí çÿðóðè òÿäáèðëÿð ýþðöëöð. Àðäûúûë îëàðàã
äàèì óüóðëó àääûìëàð àòûëûá. Àãðàð ñàùÿíèí
èíêèøàôû èëÿ ÿëàãÿäàð áó èë ÿðçèíäÿ äÿ ìöùöì
èøëÿðèí ýþðöëìÿñè íÿçÿðäÿ òóòóëóð. Àãðàð áþëìÿ þëêÿ ÿùàëèñèíèí ÿðçàãëà åòèáàðëû òÿìèíàòûíûí ÿñàñ áàçàñûäûð. Áó ñÿáÿáäÿí äÿ áó ñàùÿéÿ äþâëÿò áöäúÿñèíäÿí èíâåñòèñèéà ãîéóëóøó àðòûðûëìàëûäûð. Ãåéä åòäèéèì èñòèãàìÿòäÿ
äÿ çÿðóðè àääûìëàð àòûëûð. Áåëÿ êè, áþëýÿëÿðäÿ
ÿñàñÿí åìàë, êÿíä òÿñÿððöôàòû ìàøûíãàéûðìà âÿ ãàðûøûã éåì èñòåùñàëû ñÿíàéåñè ñàùÿëÿðèíèí èíêèøàôû ö÷öí ìöÿññèñÿëÿð òèêèëèá èñòè-
Éåíè Àçÿðáàéúàí
Ïàðòèéàñûíûí Èãòèñàäè ìÿñÿëÿëÿð
êîìèññèéàñûíûí ñÿäðè, ïàðòèéàíûí Èäàðÿ
Ùåéÿòèíèí öçâö, Ìèëëè Ìÿúëèñèí Àãðàð
ñèéàñÿò êîìèòÿñèíèí ñÿäðè Åëäàð
Èáðàùèìîâ www.yaï.org.az
ñàéòûíà ìöñàùèáÿ âåðèá
- Åëäàð ìöÿëëèì, áèð íå÷ÿ ýöí þíúÿ Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñûíûí Èãòèñàäè
ìÿñÿëÿëÿð êîìèññèéàñûíûí èëê èúëàñû êå÷èðèëäè. Êîìèññèéàíûí ôÿàëèééÿò ïëàíûíà
ùàíñû ìÿñÿëÿëÿð äàõèëäèð?
- Öìóìèééÿòëÿ, ïàðòèéàìûçûí ìöâàôèã êîìèññèéàëàðûíûí éàðàäûëìàñû ÷îõ ìöñáÿò ùàëäûð. Áó ìÿíàäà Èãòèñàäè ìÿñÿëÿëÿð êîìèññèéàñû þëêÿìèçäÿ ùÿéàòà êå÷èðèëÿí èãòèñàäè ñèéàñÿòèí óüóðëàðûíûí òÿáëèüàòû èëÿ ìÿøüóë îëàúàã, áó ñèéàñÿòèí ÿùÿìèééÿòè, Àçÿðáàéúàíûí
èíêèøàôûíäà îéíàäûüû ðîë èëÿ ÿëàãÿäàð òÿùëèëëÿð
àïàðàðàã èúòèìàèééÿòÿ òÿãäèì åäÿúÿê. Åéíè
çàìàíäà, çÿðóðè ùàëëàðäà ìöÿééÿí òÿêëèôëÿðëÿ
÷ûõûø åäÿúÿê.
Ãåéä åòäèéèíèç êèìè, áèð íå÷ÿ ýöí þíúÿ
êîìèññèéàìûçûí èëê èúëàñû êå÷èðèëäè. Êîìèññèéàíûí èúëàñûíäà 2014-úö èë öçðÿ ôÿàëèééÿò ïëàíû ìöçàêèðÿ åäèëÿðÿê ãÿáóë îëóíäó. Êîìèññèéàíûí öçâëÿðè ôÿàëèééÿò ïëàíûíû ýåíèø ìöçàêèðÿ
åäÿðÿê ìöÿééÿí ìàðàãëû òÿêëèôëÿðëÿ ÷ûõûø åòäèëÿð. Éåêóí îëàðàã áó èë ö÷öí ôÿàëèééÿò ïëàíûìûç
òÿñäèã îëóíäó, èë ÿðçèíäÿ ìöÿééÿí òÿäáèðëÿðèí
êå÷èðèëìÿñè ãÿðàðà àëûíäû. Äåäèéèì êèìè, êîìèññèéà áó èë þëêÿìèçäÿ ùÿéàòà êå÷èðèëÿí èãòèñàäè ñèéàñÿòèí óüóðëàðûíûí òÿáëèüèíÿ éþíÿëìèø
áèð ñûðà òÿäáèðëÿð êå÷èðìÿéè íÿçÿðäÿ òóòóð.
Òÿäáèðëÿð ñûðàñûíà èëê îëàðàã Àçÿðáàéúàíûí ÿðçàã òÿùëöêÿñèçëèéèíèí ìàùèééÿòè, ìþâúóä âÿçèééÿò âÿ ïåðñïåêòèâëÿð áàðÿäÿ ÊÈÂ-èí èøòèðàêû
èëÿ òÿøâèãàò õàðàêòåðëè êîíôðàíñëàðûí òÿøêèëè äà-
ôàäÿéÿ âåðèëèð. Ôåðìåðëÿð àðàñûíäà êþíöëëöëöê
ÿñàñûíäà áèðýÿ òÿñÿððöôàò÷ûëûüûí òÿøâèãè,
êÿíä òÿñÿððöôàòû ìÿùñóëëàðûíûí èñòåùñàëû, ñàòûøû, òÿäàðöêö, åìàëû âÿ ñ. èëÿ ìÿøüóë îëàí
êîîïåðàòèâëÿðèí, àññîñèàñèéàëàðûí, úÿìèééÿòëÿðèí, áèðëèêëÿðèí éàðàäûëìàñûíûí äÿñòÿêëÿíìÿñè, ùàáåëÿ àãðàð ñàùÿäÿ èíôîðìàñèéàìÿñëÿùÿò õèäìÿòëÿðèíèí òÿøêèëè þëêÿìèçèí àãðàð ñèéàñÿòèíèí ÿñàñ ïðèîðèòåòëÿðèíäÿíäèð. Ùåñàá åäèðèê êè, àãðàð ñåêòîðóí èíêèøàôû ñèéàñÿòèíèí áó èñòèãàìÿòëÿðè ùþðìÿòëè Ïðåçèäåíòèìèçèí èðè òÿñÿððöôàòëàð éàðàäûëìàñû ùàããûíäà
âåðäèéè òàïøûðûüà òàì óéüóíäóð âÿ îíëàðûí
óüóðëà ùÿéàòà êå÷èðèëìÿñè ö÷öí “Êÿíä òÿñÿððöôàòû êîîïåðàñèéàñû ùàããûíäà” âÿ “Êÿíä òÿñÿððöôàòû èíôîðìàñèéà-ìÿñëÿùÿò õèäìÿòè ùàããûíäà” ãàíóíëàðûí ãÿáóë åäèëìÿñèíÿ áþéöê
åùòèéàú âàð.
- Åëäàð ìöÿëëèì, àðòûã Ìèëëè Ìÿúëèñèí éàç
ñåññèéàñû þç èøèíÿ áàøëàéûá. Ðÿùáÿðëèê
åòäèéèíèç Àãðàð ñèéàñÿò êîìèòÿñèíèí áó
ñåññèéà ÿðçèíäÿ èø ïëàíûíà ùàíñû ìÿñÿëÿëÿð äàõèëäèð?
- Êîìèòÿìèç ÿíÿíÿâè îëàðàã êÿíä òÿñÿððöôàòû èëÿ áàüëû ãàíóíâåðèúèëèê èøëÿðè èëÿ ìÿøüóëäóð. Áèëèðñèíèç êè, ôåâðàëûí 3-äÿ Ìèëëè Ìÿúëèñèí
éàç ñåññèéàñû þç èøèíÿ áàøëàäû âÿ ñåññèéàíûí
èëê èúëàñûíäà ïàðëàìåíòèí áó äþâð ö÷öí ãàíóíâåðèúèëèê èøëÿðè ïëàíû òÿñäèã îëóíäó.
Áóíäàí ÿââÿë èñÿ, éàíâàðûí 29-äà Àãðàð
ñèéàñÿò êîìèòÿñèíèí áó èë ÿðçèíäÿ èëê èúëàñû êå÷èðèëäè. Èúëàñäà èëê îëàðàã ñîí ïàéûç ñåññèéàñûíäà êîìèòÿìèçèí ôÿàëèééÿòè ùàããûíäà ôèêèðëÿð ñÿñëÿíäèðèëäè. Áåëÿ êè, þòÿí ñåññèéà äþâðöíäÿ êîìèòÿìèçèí 4 èúëàñû êå÷èðèëìèøäè êè, áó
èúëàñëàðäà 11 ìÿñÿëÿéÿ, î úöìëÿäÿí, 9 ãàíóí ëàéèùÿñèíÿ áàõûëûá. Êîìèòÿíèí òÿãäèì åòäèéè 7 ãàíóí ëàéèùÿñè Ìèëëè Ìÿúëèñäÿ ãÿáóë
îëóíóá. Þòÿí ïàéûç ñåññèéàñûíäà êîìèòÿéÿ
âÿòÿíäàøëàðäàí äàõèë îëàí 67 ìöðàúèÿòÿ áàõûëûá. Åéíè çàìàíäà, êîìèòÿìèçèí öçâö îëàí
ìèëëÿò âÿêèëëÿðè õàðèúè þëêÿëÿðÿ ñÿôÿðëÿð åäèá,
áåéíÿëõàëã ãóðóìëàðûí òÿäáèðëÿðèíäÿ ôÿàë èøòèðàê åäèáëÿð.
Èúëàñäà, ùÿì÷èíèí, áó èëèí éàç ñåññèéàñûíäà Àãðàð ñèéàñÿò êîìèòÿñèíèí èø ïëàíû äà ìöçàêèðÿ åäèëäè. Íÿçÿðäÿ òóòóëóð êè, ñåññèéà äþâðöíäÿ êîìèòÿäÿ éåíè ùàçûðëàíàí “Éàøûëëûãëàðûí
ìöùàôèçÿñè ùàããûíäà” âÿ “Êÿíä òÿñÿððöôàòûíûí
êîîïåðàñèéàñû ùàããûíäà” ãàíóí ëàéèùÿëÿðè
Ìèëëè Ìÿúëèñèí ïëåíàð èúëàñûíà ÷ûõàðûëñûí. Ñåññèéà ÿðçèíäÿ éåíè ãàíóí ëàéèùÿëÿðè èëÿ éàíàøû
áÿçè ùöãóãè ñÿíÿäëÿðÿ äÿ ÿëàâÿ âÿ äÿéèøèêëèêëÿð îëóíàúàã.
ÓÍÅÑÚÎ öçðÿ Òöðêèéÿ Ìèëëè
Êîìèññèéàñû èø÷è ãðóïóíóí öçâëÿðè
Øÿêèäÿí õîø òÿÿññöðàòëàðëà àéðûëûáëàð
Àçÿðáàéúàíäà ñÿôÿðäÿ
îëàí ÓÍÅÑÚÎ öçðÿ Òöðêèéÿ
Ìèëëè Êîìèññèéàñû èø÷è ãðóïóíóí öçâëÿðè ñÿôÿð ïðîãðàìûíà óéüóí îëàðàã ôåâðàëûí
6-äà Øÿêèäÿ îëóáëàð.
ÓÍÅÑÚÎ öçðÿ Àçÿðáàéúàí âÿ Òöðêèéÿ Ìèëëè
êîìèññèéàëàðûíûí áèðýÿ ùÿéàòà êå÷èðäèéè “Òöðêèéÿ âÿ
Àçÿðáàéúàí ÿíÿíÿâè ÿë ñÿíÿòëÿðè” ëàéèùÿñè ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ Àèëÿ, Ãàäûí âÿ Óøàã Ïðîáëåìëÿðè öçðÿ Äþâëÿò Êîìèòÿñè (ÀÃÓÏÄÊ) âÿ Àçÿðáàéúàí
Ìèëëè Êîìèññèéàñûíûí áèðýÿ òÿøêèëàò÷ûëûüû èëÿ ùÿéàòà êå÷èðèëÿí
áó ñÿôÿð Àçÿðáàéúàíûí ÿíÿíÿâè ÿë ñÿíÿòëÿðè èëÿ òàíûøëûã
ìÿãñÿäè äàøûéûð.
ÀçÿðÒÀú õÿáÿð âåðèð êè, èø÷è ãðóïóíóí öçâëÿðè ÿââÿëúÿ
áþëýÿíèí ÿí èðè ñÿíàéå ìöÿññèñÿñè îëàí “Øÿêè-Èïÿê” ÀÑÚäÿ îëóá, ìöÿññèñÿíèí èñòåùñàë ñàùÿëÿðèíè ýÿçèá, êÿëàüàéû
âÿ èïÿê õàë÷à òîõóíàí ñåõëÿðäÿ èø ïðîñåñè èëÿ ìàðàãëàíûá,
áóðàäà ÷àëûøàí ãàäûíëàðëà ýþðöøöá, îíëàðëà ñîðüó àïàðûáëàð.
Ãîíàãëàðûí äèããÿòèíÿ ÷àòäûðûëûá êè, Øÿêè ÿñðëÿð áîéó
èïÿê÷èëèê ÿíÿíÿëÿðèíèí ãîðóíóá ñàõëàíäûüû áèð øÿùÿð îëóá.
Èïÿê÷èëèê ùÿð áèð øÿêèëèíèí ìÿèøÿòèíäÿ þçöíÿìÿõñóñ éåð òóòóá. Áó ñàùÿíèí èíêèøàôû Øÿêèäÿ ñÿíÿòêàðëûüûí òÿðÿããèñèíÿ
äÿ ìöùöì òÿñèð ýþñòÿðèá.
Ñîíðà òöðêèéÿëè ãîíàãëàð “Éóõàðûáàø” Òàðèõ âÿ Ìåìàðëûã
Ãîðóüóíóí ÿðàçèñèíäÿ éåðëÿøÿí “Ñÿíÿòêàðëàð åâè”íÿ ýÿëèá,
áóðàäà ôÿàëèééÿò ýþñòÿðÿí ñÿíÿòêàð åìàëàòõàíàëàðû èëÿ òàíûø
îëóá, éåðëè ñÿíÿòêàðëàðûí ùàçûðëàäûãëàðû øÿáÿêÿ, òÿêÿëäóç,
õîâëó òèêìÿ, áÿäèè òèêìÿ, àüàú öçÿðèíäÿ îéìà âÿ äèýÿð ÿë
èøëÿðèíÿ áàõûáëàð.
Øÿêèéÿ ñÿôÿðëÿðè ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ èø÷è ãðóïóíóí öçâëÿðè òàðèõ-äèéàðøöíàñëûã ìóçåéèíÿ äÿ áàø ÷ÿêèá, øÿùÿðèí ýþðìÿëè
éåðëÿðèíè ýÿçèáëÿð.
ÛÄÅÀ Èúòèìàè Áèðëèéè òóëëàíòûäàí
èíúÿñÿíÿòÿ êå÷èäè þçöíäÿ ÿêñ åòäèðÿí
âèäåî÷àðõû èúòèìàèééÿòÿ òÿãäèì åäèá
Ùåéäÿð ßëèéåâ Ôîíäóíóí âèòñå-ïðåçèäåíòè Ëåéëà ßëèéåâàíûí ðÿùáÿðëèê åòäèéè ÛÄÅÀ (ßòðàô Ìöùèòèí Ìöùàôèçÿñè Íàìèíÿ Áåéíÿëõàëã Äèàëîã) Èúòèìàè Áèðëèéè Éåíè èë þíúÿñè “Òóëëàíòûäàí èíúÿñÿíÿòÿ” àäëû ëàéèùÿ ùÿéàòà êå÷èðèá.
Èúòèìàè Áèðëèêäÿí ÀçÿðÒÀú-à âåðèëÿí ìÿëóìàòà ýþðÿ, ëàéèùÿ ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ Áàêû øÿùÿðèíäÿ èñòèôàäÿ îëóíìóø 3 ìèíäÿí ÷îõ ïëàñòèê áóòóëêà òîïëàíûá, ïàéòàõòûí Ñÿìÿä Âóðüóí
êö÷ÿñèíäÿ îíëàðäàí äåêîðàòèâ øàì àüàúû ùàçûðëàíûá.
ÛÄÅÀ Èúòèìàè Áèðëèéè ýåíèø ìàðàüà ñÿáÿá îëàí äåêîðàòèâ
øàì àüàúûíûí ùàçûðëàíìàñû ïðîñåñè ôîíóíäà òóëëàíòûäàí èíúÿñÿíÿòÿ êå÷èäè þçöíäÿ ÿêñ åòäèðÿí âèäåî÷àðõ ùàçûðëàéûá.
Äöíéà ìåäèàñûíûí äèããÿòèíè úÿëá åäÿí ëàéèùÿíèí âèäåî÷àðõû èúòèìàèééÿòÿ òÿãäèì îëóíóá.
Âèäåî÷àðõëà ùòòï://www.éîóòóáå.úîì/wàòúù?â=ÊáõôËåÌwñÙÛ
ëèíêèíäÿí òàíûø îëìàã ìöìêäöð.
Ìöàñèð äþâëÿò ãóëëóüóíäà êàäð ñèéàñÿòèíèí ðîëó
Íàçÿíèí ÙÖÑÅÉÍÎÂÀ
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû Ïðåçèäåíòè
éàíûíäà Äþâëÿò Èäàðÿ÷èëèê
Àêàäåìèéàñûíûí “Äþâëÿò ãóëëóüó âÿ
êàäð ñèéàñÿòè” êàôåäðàñûíûí äîñåíòè
Ìöàñèð âÿ ýöúëö äþâëÿò÷èëèê ÿíÿíÿñèíèí ìþùêÿìëÿíìÿñè, ñÿìÿðÿëè âÿ
äåìîêðàòèê èäàðÿåòìÿíèí ôîðìàëàøäûðûëìàñû èñòèãàìÿòèíäÿ àïàðûëàí èñëàùàòëàð èíñàí ôàêòîðóíà èñòèãàìÿòëÿíìèø
ìöàñèð äþâëÿò ãóëëóüóíóí ôîðìàëàøäûðûëìàñû, äþâëÿò ãóëëóüóíóí “úÿìèééÿòÿ,
õàëãà ãóëëóã” ìÿíàñûíû ãàçàíìàñû èëÿ
éàíàøû, êàäð ñèéàñÿòèíèí ñÿìÿðÿëè äþâëÿò ãóëëóüóíäàêû ðîëóíóí äà êîíêðåòëÿøäèðèëìÿñèíÿ ñÿáÿá îëìóøäóð.
Êàäð ñèéàñÿòèíèí îáéåêòèâ ìÿíòèãè
úÿìèééÿòèí êàäð òÿëÿáàòûíûí þäÿíèëìÿñè âÿ ÿìÿê ïîòåíñèàëûíûí èíêèøàôû
ö÷öí ýþðöëÿí òÿäáèðëÿðèí êîîðäèíàñèéàñûíäà òÿúÿññöì åäèð. Îíóí ìÿãñÿäè âàùèä äþâëÿò ñèéàñÿòèíèí ìÿçìóíóíäàí, äþâëÿòèí èäàðÿåòìÿ ôîðìàñûíäàí, èúðà ìåõàíèçìëÿðèíèí äåìîêðàòèêëèéèíäÿí, äþâëÿò ãóëëóüóíóí ìîäåëèíäÿí, èäàðÿåòìÿíèí êîíñåïñèéàñûíäàí âÿ ñ. àñûëûäûð. Êàäð ñèéàñÿòè êàäðëàðëà èøèí òÿøêèëèíÿ, êàäð ïîòåíñèàëûíûí
éàðàäûëìàñûíà âÿ èíêèøàôûíà, êðåàòèâ
êàäðëàðûí ôîðìàëàøäûðûëìàñûíà éþíÿëÿí, áó ñàùÿäÿ èíêèøàôûí äàâàìëûëûüûíû
øÿðòëÿíäèðÿí ñòðàòåæè ùÿäÿôëÿðè ìöÿééÿíëÿøäèðÿí ñòðàòåýèéàäûð. Àêàäåìèê
Ð.Ìåùäèéåâ êàäð ñèéàñÿòèíèí ñòðàòåæè
èñòèãàìÿòè áàðÿäÿ éàçûð: “Âÿòÿíäàøëàðûí þç ïåøÿ ãàáèëèééÿòëÿðèíè ñÿðáÿñò ñóðÿòäÿ èíêèøàô åòäèðìÿê âÿ
áóíäàí èñòèôàäÿ ñàùÿñèíäÿ, èíñàíûí
èìêàíëàðûíû öçÿ ÷ûõàðìàã ö÷öí îïòèìàë øÿðàèò éàðàäûëìàñû ñàùÿñèíäÿ
êîíñòèòóñèéà òÿìèíàòëàðûíûí ðåàëëàøäûðûëìàñûíäà äþâëÿòèí ðîëóíó ýöúëÿíäèðìÿê Àçÿðáàéúàíäà êàäð ñèéàñÿòèíèí ñòðàòåæè èñòèãàìÿòèäèð”.
(Ð.ß.Ìåùäèéåâ. ÕÕÛ ÿñðäÿ ìèëëè äþâëÿò÷èëèê. Áàêû-2003. ñ.157)
Êàäð ñèéàñÿòèíèí ñòðàòåæè èñòèãàìÿòè
äþâëÿòèí èíêèøàôû ö÷öí âàúèá îëàí êàäð
ïîòåíñèàëûíûí éàðàäûëìàñûíà âÿ îíäàí
ñÿìÿðÿëè èñòèôàäÿéÿ õèäìÿò åòìÿêëÿ
ìöâàôèã îëàðàã äþâëÿòèí ýöúëÿíäèðèëìÿñèíÿ âÿ ïåøÿêàð äþâëÿò ãóëëóüóíóí
ôîðìàëàøäûðûëìàñûíà éþíÿëèð. Öìóìäþâëÿò ñèéàñÿòèíèí ÿñàñûíäà ôîðìàëàøàí, ìöðÿêêÿá ñòðóêòóðà âÿ îáéåêòèâ
ìÿçìóíà ìàëèê îëàí êàäð ñèéàñÿòè ñÿìÿðÿëè äþâëÿò ãóëëóüó ö÷öí çÿðóðè ÿùÿìèééÿò êÿñá åäèð. Ìÿùç êàäðëàð äþâëÿò
ãóëëóüóíóí âÿçèôÿëÿðèíèí éåðèíÿ éåòèðèëìÿñè ö÷öí ìöùöì àìèëäèð. Äþâëÿò ãóëëóüóíäà êàäð ñèéàñÿòè äþâëÿò ãóëëóã÷óëàðûíûí ñå÷èëìÿñè, éåðëÿøäèðèëìÿñè, ãèéìÿòëÿíäèðèëìÿñè âÿ èíêèøàôû ñàùÿñèíäÿ
ùÿéàòà êå÷èðèëÿí òÿäáèðëÿðèí ñèñòåìèäèð.
Î, äþâëÿòèí âàùèä ñèéàñÿòèíèí òÿðêèá
ùèññÿñè îëóá, ìöâàôèã îëàðàã îíóí âÿçèôÿëÿðèíèí éåðèíÿ éåòèðèëìÿñèíÿ õèäìÿò
åäèð. Ùàçûðäà ðåñïóáëèêàìûçäà êàäð
ñèéàñÿòè ïåøÿêàðëûüà, ìöàñèðëèéÿ, ìèëëè
èäåîëîýèéàéà âÿ ìèëëèëèêëÿ öìóìáÿøÿðè
äÿéÿðëÿðèí îïòèìàë âÿùäÿòèíÿ ÿñàñëàíûð. Ìèëëè-ìÿíÿâè äÿéÿðëÿðÿ áàüëû, äþâëÿòèíè âÿ ìèëëÿòèíè ñåâÿí, éàðàäûúû òÿôÿêêöðëö, éöêñÿê èõòèñàñëû, ýåíèø äöíéàýþðöøëö, ïåøÿêàð êàäðëàðûí äþâëÿò
ãóëëóüóíà úÿëá îëóíìàñû ö÷öí ìöùöì
òÿäáèðëÿð ýþðöëöð.
Äþâëÿò ãóëëóüóíäà êàäð ñèéàñÿòèíèí ñòðàòåæè èñòèãàìÿòèíäÿí èðÿëè ýÿëÿí
âÿçèôÿëÿðèíÿ êàäð òÿëÿáàòûíûí ïëàíëàøäûðûëìàñûíû, äþâëÿò ãóëëóüóíà âÿòÿíïÿðâÿð, ìÿñóëèééÿòëè, éöêñÿê èõòèñàñëû,
ìöàñèð äöíéàýþðöøëö âÿ éåíèëèêëÿðÿ
ìåéèëëè êàäðëàðûí ñå÷èëìÿñèíè âÿ éåðëÿøäèðèëìÿñèíè, ýÿíúëÿðèí äþâëÿò ãóëëóüóíà úÿëá îëóíìàñûíû, ãèéìÿòëÿíäèðìÿäÿ îáéåêòèâëèéèí òÿìèíèíè, èíñàí
ðåñóðñëàðûíûí ìÿãñÿäéþíëö èäàðÿ
îëóíìàñûíû, ðÿùáÿð âÿçèôÿëÿð ö÷öí åùòèéàò êàäðëàðûí ôîðìàëàøäûðûëìàñûíû,
êàäð ïîòåíñèàëûíûí, êàäðëàðûí ôÿðäè èí-
êèøàôûíû âÿ ñ. àèä åòìÿê îëàð. Áó âÿçèôÿëÿðèí èúðàñû ö÷öí ìöñàáèãÿ, ìöñàùèáÿ, ãóëëóãäà èðÿëèëÿéèø, àòòåñòàñèéà,
ôÿàëèééÿòèí ãèéìÿòëÿíäèðèëìÿñè êèìè
ìåõàíèçìëÿðäÿí èñòèôàäÿ îëóíóð.
Ìÿëóìäóð êè, éåíè äþâëÿò ìåíåúìåíòèíèí ÿñàñ õöñóñèééÿòëÿðèíäÿí áèðè
äÿ èíñàí ðåñóðñëàðûíûí ñÿìÿðÿëè èäàðÿ
îëóíìàñûäûð. Ðåñóðñëàðûí èäàðÿ îëóíìàñû îíëàðûí éåòèøäèðèëìÿñèíäÿí, ñå÷èëìÿñèíäÿí áàøëàéàðàã êàðéåðà
ìöääÿòè áîéóíúà äàâàì åäèð. Ãàíóíâåðèúèëèéÿ ÿñàñÿí, äþâëÿò ãóëëóüóíóí êàäðëàðëà òÿìèí îëóíìàñû ö÷öí
ìöñàáèãÿ, ìöñàùèáÿ âÿ ãóëëóãäà
éöêñÿëèøäÿí èñòèôàäÿ îëóíóð. Äþâëÿò
ãóëëóüóíà íàìèçÿäëÿðèí ñå÷èëìÿñè
ö÷öí ìöñàáèãÿ âÿ ìöñàùèáÿ Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Ïðåçèäåíòè
éàíûíäà Äþâëÿò Ãóëëóüó Ìÿñÿëÿëÿðè
öçðÿ Êîìèññèéà òÿðÿôèíäÿí êå÷èðèëèð.
Ãëîáàëëàøàí äöíéà óçóí ìöääÿòÿ
ùåñàáëàíìûø ñòðàòåæè ùÿäÿôëÿðè ìöÿééÿíëÿøäèðìÿéè çÿðóðè åòäèéè êèìè, òÿôÿêêöð òÿðçèíÿ, äöøöíúÿ ôîðìàñûíà äà
éåíè ñòåðåîòèïëÿð ýÿòèðèð, éåíè ìÿíÿâè
äÿéÿðëÿð ôîðìàëàøäûðûð. Áåëÿ áèð äþâðäÿ ùÿð áèð àçÿðáàéúàíëû, èëê íþâáÿäÿ,
þç ìèëëè-ìÿíÿâè äÿéÿðëÿðèíÿ, äþâëÿòèíÿ, äèëèíÿ âÿ äèíèíÿ ñàäèã îëìàëû, âÿòÿíèí òàðèõè, ýþðêÿìëè øÿõñèééÿòëÿðè,
èúòèìàè âÿ äþâëÿò÷èëèê ùÿéàòûíäà áàø
âåðìèø ìöùöì ùàäèñÿëÿð âÿ îíëàðûí
ñÿáÿáëÿðè áàðÿäÿ ìÿëóìàòëû îëìàëûäûð. Äþâëÿò ãóëëóüóíäà ìöàñèð êàäð
ñèéàñÿòèíèí ÿñàñ èñòèãàìÿòëÿðèíäÿí
áèðèíè ìèëëè-ìÿíÿâè äÿéÿðëÿðÿ áàüëûëûã
âÿ ñèéàñè âàðèñëèê òÿøêèë åäèð. Äþâëÿò
ãóëëóüóíà ïåøÿêàð, êðåàòèâ, ìÿñóëèééÿòëè, äþâëÿòèí ìàðàãëàðûíû þç ìàðàüûíäàí öñòöí òóòàí êàäðëàðûí úÿëá
îëóíìàñû êàäð ñèéàñÿòèíèí îïòèìàë èúðà ìåõàíèçìëÿðè âàñèòÿñèëÿ ìöìêöíäöð. Áó ìÿãñÿäëÿ ìöñàáèãÿäÿ íàìèçÿäèí áèëèéè èëÿ ôÿðäè õöñóñèééÿòëÿðè
ïàðàëåë ãèéìÿòëÿíäèðèëèð. Íàìèçÿäëÿðèí
Àçÿðáàéúàíûí òàðèõè, úîüðàôèéàñû, ìÿäÿíèééÿòè, ìöàñèð áåéíÿëõàëã ìöíàñèáÿòëÿðè öçðÿ áèëèêëÿðèíèí äÿ éîõëàíûëìàñû êàäð ñèéàñÿòèíäÿ ìèëëè èäåîëîýèéàíûí òÿçàùöðëÿðèíäÿí áèðè êèìè ÷ûõûø
åäèð. Ãöðóðâåðèúè ùàëäûð êè, ìèëëè èíêèøàô èäåîëîýèéàñûíûí ÿñàñûíû òÿøêèë
åäÿí ìèëëè èäåéà, àçÿðáàéúàí÷ûëûã
èäåéàñû äþâëÿòèí êàäð ñèéàñÿòèíèí äÿ
èíêèøàô èñòèãàìÿòëÿðèíè ìöÿééÿíëÿøäèðÿí ÿñàñ ìåéàðëàðäàí áèðèäèð.
Êàäð ñèéàñÿòè äþâëÿò îðãàíëàðûíûí
êàäð ïîòåíñèàëûíû çÿíýèíëÿøäèðìÿêëÿ
éàíàøû, þëêÿíèí òÿùëöêÿñèçëèéè ö÷öí
òÿùëöêÿ òþðÿäÿ áèëÿí, âÿòÿíäàøëàðûí
ùöãóã âÿ àçàäëûãëàðûíû ïîçàí íåãàòèâ
òÿçàùöðëÿðè äÿ àðàäàí ãàëäûðìàüà ãàäèðäèð. Áóíóí ö÷öí íàìèçÿäèí êîìïëåêñ øÿêèëäÿ ãèéìÿòëÿíäèðèëìÿñè úèääè
ÿùÿìèééÿò äàøûéûð. Ïåøÿêàðëûã âÿ áèëèê
ñÿâèééÿñè ãÿäÿð øÿõñè êåéôèééÿòëÿðèí
äÿ äöçýöí ãèéìÿòëÿíäèðèëìÿñè âàúèáäèð. Ñ.Èñìàéûëîâ äþâëÿò ãóëëóã÷óñóíóí
ïåøÿêàðëûüûíûí ãèéìÿòèíè îíóí ìÿíÿâè
èñòèãàìÿòè èëÿ ìöÿééÿíëÿøäèðÿðÿê, éàëíûç úÿìèééÿòèí âÿ äþâëÿòèí ìÿíàôåéèíÿ õèäìÿòÿ òàáå îëàí ïåøÿêàðëûã êåéôèééÿòëÿðèíÿ ìàëèê îëàí øÿõñèí äþâëÿò
ãóëëóüóíà éàðàðëû îëà áèëÿúÿéèíè éàçûð.
(Ñ.À.Èñìàéûëîâ. Àçÿðáàéúàíäà äþâëÿò
ãóëëóüóíóí âÿ èäàðÿåòìÿ ñèñòåìèíèí
êå÷ìèøè, áó ýöíö âÿ ïåðñïåêòèâëÿðè.
Áàêû - “Îüóç Åëè”- 2013. ñ.12.) Ìÿíÿâè êåéôèééÿòëÿðè, ìÿñóëèééÿò ùèññè, ìÿäÿíèééÿòè àøàüû îëàí øÿõñ ïåøÿêàð îëñà äà, äþâëÿò îðãàíûíûí èøèíè ÷ÿòèíëÿøäèðÿúÿêäèð. ×öíêè äþâëÿò ãóëëóüó ìåõàíèçìè úÿìèééÿòèí åòèìàäûíà ÿñàñëàíûð âÿ îíäàí ýöú àëûð.
ßñàñû Öìóììèëëè ëèäåð Ùåéäÿð
ßëèéåâ òÿðÿôèíäÿí ãîéóëìóø ýÿíúëÿð
ñèéàñÿòè äþâëÿò ñèéàñÿòèíèí, î úöìëÿäÿí äÿ êàäð ñèéàñÿòèíèí ìöùöì òÿðêèá ùèññÿñèíÿ ÷åâðèëìèøäèð. Ïðåçèäåíò
Èëùàì ßëèéåâ ìöñòÿãèë Àçÿðáàéúàí
äþâëÿòèíèí ãàðøûñûíäà ýåíèø èíêèøàô
ïåðñïåêòèâëÿðè èëÿ áàüëû ìöùöì âÿçèôÿëÿðèí äóðäóüóíó âÿ áó âÿçèôÿëÿðèí þùäÿñèíäÿí ýÿëìÿéÿ ãàäèð îëàí âÿòÿíïÿðâÿð, éöêñÿê ñàâàäëû ýÿíúëÿðèí ùàçûðëàíìàñûíû þëêÿìèçèí òÿðÿããèñèíèí,
õàëãûìûçûí ôèðàâàí ùÿéàòà ãîâóøìàñûíûí ìöùöì øÿðòëÿðèíäÿí áèðè êèìè ãèéìÿòëÿíäèðèð. Ýÿíú íÿñëèí ìÿíÿâèèäåîëîæè òÿðáèéÿñèíÿ, èíêèøàôûíà, úÿìèééÿòèí áöòöí ñàùÿëÿðèíäÿ ôÿàë èøòèðàêûíûí òÿìèí îëóíìàñûíà, î úöìëÿäÿí äÿ äþâëÿò ãóëëóüóíà úÿëá îëóíìàñûíà õöñóñè äèããÿò éåòèðèëèð. Ýÿíúëÿðèí
äþâëÿò ãóëëóüóíà úÿëá îëóíìàñû âÿ
èðÿëèëÿéèøè ìöàñèð êàäð ñèéàñÿòèíèí
ÿñàñ èñòèãàìÿòëÿðèíäÿí áèðèíè òÿøêèë
åäèð. Éåíè ìÿçóíëàðà ìöñàáèãÿäÿ èøòèðàê èìêàíûíûí éàðàäûëìàñû ö÷öí Íàçèðëÿð Êàáèíåòèíèí “Èíçèáàòè âÿçèôÿëÿðèí
áåøèíúè-éåääèíúè òÿñíèôàòëàðûíà óéüóí
îëàí âàêàíò âÿçèôÿëÿðèí òóòóëìàñûíûí
Öìóìè Øÿðòëÿðè”íèí òÿñäèã åäèëìÿñè
áàðÿäÿ 17 ñåíòéàáð 2009-úó èë òàðèõëè
ãÿðàðûíà ÿñàñÿí, èø ñòàæûíà äàèð òÿëÿáëÿð áèð ãàéäà îëàðàã ìöÿééÿí åäèëìèð.
Åùòèéàò êàäðëàðûí ôîðìàëàøäûðûëìàñûíûí
äà ÿñàñ ïðèíñèïëÿðèíäÿí áèðèíè ìÿùç
ýÿíú ïåðñïåêòèâëè êàäðëàðûí èðÿëè ÷ÿêèëìÿñè âÿ ðîòàñèéàñû òÿøêèë åäèð. Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû Ïðåçèäåíòèíèí
2011-úè èë 7 èéóë òàðèõëè 1621 íþìðÿëè
Ñÿðÿíúàìû èëÿ “Àçÿðáàéúàí ýÿíúëèéè
2011-2015-úè èëëÿðäÿ Äþâëÿò Ïðîãðàìû” òÿñäèã åäèëìèøäèð. Íàçèðëÿð Êàáèíåòèíèí 20 èéóí 2012-úè èë òàðèõëè ãÿðàðû èëÿ òÿñäèã åäèëìèø “Ýÿíúëÿðèí êàäð
ïîòåíñèàëû áàðÿñèíäÿ ìÿëóìàò áàíêû
ùàããûíäà ßñàñíàìÿ” ýÿíúëÿðèí êàäð
ïîòåíñèàëû áàðÿñèíäÿ ìÿëóìàò áàíêûíûí ôîðìàëàøäûðûëìàñû, çÿíýèíëÿøäèðèëìÿñè, èäàðÿ âÿ èñòèôàäÿ ãàéäàëàðûíû
ìöÿééÿí åäèð. Ãàðà ãûçûëûí èíñàí êàïèòàëûíà ÷åâðèëìÿñè êîíòåêñòèíäÿ äÿ
ýåíèø äöíéàýþðöøöíÿ, ÿùàòÿëè áèëèêëÿðÿ ìàëèê, éàðàäûúû òÿôÿêêöðëö, ýÿíú
êàäðëàðûí ôîðìàëàøäûðûëìàñû õöñóñè
ÿùÿìèééÿò êÿñá åäèð. 2007-2015-úè èëëÿðäÿ Àçÿðáàéúàí ýÿíúëÿðèíèí õàðèúè
þëêÿëÿðäÿ òÿùñèëè öçðÿ Äþâëÿò Ïðîãðàìûíûí óüóðëà ùÿéàòà êå÷èðèëìÿñè äÿ áó
ñàùÿäÿ ìöùöì òÿäáèðëÿðäÿí áèðèäèð.
Úÿìèééÿòäÿêè ñöðÿòëè äÿéèøèêëèêëÿð
ãëîáàë òðàíñôîðìàñèéàëàðûí ìåéàðëàðûíà àäåêâàò úàâàá âåðÿí, ìöðÿêêÿá
âÿçèôÿëÿðèí þùäÿñèíäÿí ÷åâèêëèêëÿ ýÿëÿí, àíàëèòèê òÿùëèëÿ, ÷åâèê äöøöíúÿéÿ,
òÿøÿááöñêàðëûüà ìàëèê êàäðëàðûí éåòèøäèðèëìÿñèíè òÿëÿá åäèð. Áó èøäÿ èñÿ ÿëàâÿ òÿùñèëèí ðîëó äàíûëìàçäûð. Îíóí íþâö, ôîðìàñû, ìöääÿòè âÿ ìàëèééÿ òÿìèíàòû ãàéäàëàðû Íàçèðëÿð Êàáèíåòèíèí
2009-úó èë 19 ìàðò òàðèõëè ãÿðàðû èëÿ òÿñäèãëÿíìèøäèð. ßëàâÿ ïåøÿ òÿùñèëèíèí
ìÿãñÿäèíÿ äþâëÿò ãóëëóã÷óëàðûíûí ôÿàëèééÿòèíäÿ ñÿìÿðÿëèëèéèí àðòûðûëìàñû,
îíëàð òÿðÿôèíäÿí íÿçÿðè âÿ ïðàêòèêè áèëèêëÿðèíèí ÿëäÿ åäèëìÿñè âÿ àðòûðûëìàñû,
ãàáèëèééÿòëÿðèí âÿ ïåøÿêàð âÿðäèøëÿðèí
èíêèøàôû âÿ öìóìè èíòåëëåêòóàë ñÿâèééÿíèí àðòûðûëìàñû àèääèð. Ùàçûðäà äþâ-
ëÿò ãóëëóã÷óëàðûíûí èõòèñàñûíûí àðòûðûëìàñûíû Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí
Ïðåçèäåíòè éàíûíäà Äþâëÿò Èäàðÿ÷èëèê
Àêàäåìèéàñû ùÿéàòà êå÷èðèð. Àêàäåìèéàíûí “Ðÿùáÿð êàäðëàðûí èõòèñàñûíûí
àðòûðûëìàñû” ôàêöëòÿñèíèí áó ñàùÿäÿ õöñóñè ðîëó âàðäûð.
Êàäðûí øÿõñè êåéôèééÿòëÿðè äÿ ïåøÿêàðëûüû ãÿäÿð âàúèáäèð. Êàäðëàðûí ïîòåíñèàëû îíëàðûí èø ãàáèëèééÿòè, áèëèê âÿ
áàúàðûãëàðû èëÿ éàíàøû, øÿõñè õöñóñèééÿòëÿðèíèí äèíàìèêàñûíûí âÿ èíòåãðàñèéàñûíûí äà òÿñèðèëÿ ôîðìàëàøûð. Áóíëàðûí
èíêèøàôû ö÷öí ãûñàìöääÿòëè òÿëèìëÿð,
ìöòÿìàäè òÿäðèñ êóðñëàðû òÿøêèë îëóíóð.
Èäàðÿåòìÿ ãàáèëèééÿòëÿðè, àíàëèòèê òÿùëèë, òÿøÿááöñêàðëûã, ñÿìÿðÿëè öíñèééÿò
ãóðìàã, ôèêèðëÿðèíè èôàäÿ åòìÿê êèìè
ãàáèëèééÿòëÿð ñÿìÿðÿëè êàäð ñèéàñÿòè
âàñèòÿñèëÿ èíêèøàô åòäèðèëÿðÿê ìöàñèð
äþâëÿò ãóëëóã÷óñóíóí çÿðóðè õöñóñèééÿòè êèìè ÷ûõûø åäèð.
Åùòèéàò êàäðëàðûí ôîðìàëàøäûðûëìàñû
äà êàäð ñèéàñÿòèíèí ìöùöì èñòèãàìÿòëÿðèíäÿíäèð. Áó èøèí þç ïåøÿêàðëûã, èøýöçàðëûã âÿ ìÿíÿâè êåéôèééÿòëÿðèíÿ ýþðÿ ëàéèãëè êàäðëàðûí ìöÿééÿíëÿøäèðèëìÿñè âÿ ñå÷èëìèø íàìèçÿäëÿðèí ìöíòÿçÿì èíêèøàôû öçÿðèíäÿ ãóðóëìàñû ìöùöì ÿùÿìèééÿò äàøûéûð. Ïðåçèäåíòèí
2006-úû èë 27 èéóë òàðèõëè Ôÿðìàíû èëÿ
òÿñäèãëÿíÿí “Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí äþâëÿò îðãàíëàðûíäà äþâëÿò ãóëëóüóíóí ðÿùáÿð âÿçèôÿëÿðèíèí òóòóëìàñû
ö÷öí åùòèéàò êàäðëàðûí ôîðìàëàøäûðûëìàñû Ãàéäàëàðû”íà ÿñàñÿí, áó èøäÿ
ìÿãñÿä âàêàíò âÿçèôÿ éàðàíäûãäà,
íàìèçÿäëÿðèí ìöñàáèãÿäÿíêÿíàð òÿéèíè ö÷öí äþâëÿò îðãàíûíà òÿãäèìèíèí òÿìèíèíäÿí èáàðÿòäèð.
Áåëÿëèêëÿ, äþâëÿò ãóëëóüóíäà êàäð
ñèéàñÿòè äþâëÿò îðãàíëàðûíû âÿòÿíïÿðâÿð, ìÿñóëèééÿòëè, ìöàñèð âÿ éàðàäûúû
òÿôÿêêöðëö, ïåøÿêàð êàäðëàðëà òÿìèí åòìÿéÿ, êàäð ïîòåíñèàëûíû èíêèøàô åòäèðìÿéÿ, ñÿìÿðÿëè ãèéìÿòëÿíäèðìÿ âÿ
ìîòèâàñèéà ìåõàíèçìèíèí ôîðìàëàøäûðûëìàñûíà õèäìÿò åäèð. Ìöàñèð êàäð ñèéàñÿòè ýöúëö, ìîäåðí äþâëÿòèí âàúèá
àòðèáóòó êèìè ñÿìÿðÿëè, øÿôôàô, ïåøÿêàð
äþâëÿò ãóëëóüóíóí ôîðìàëàøäûðûëìàñûíäà ìöòÿðÿããè èíêèøàô ìåéèëëÿðè èëÿ ñèéàñè âàðèñëèéèí âÿ ìèëëè-ìÿíÿâè äÿéÿðëÿðÿ
áàüëûëûüûí âÿùäÿòèíè èôàäÿ åäèð.
7
www.yeniazerbaycan.com
07 ôåâðàë 2014-úö èë, úöìÿ / ¹ 022 (4181)
í
à
“
í
à
ä
â
î
ç
à
ì
à
Í
ð
à
ëä
Å
.
..
ûð
ì
í
ëû
à
è,
ê
ûð
ì
í
ëû
à
à ìöõàëèôÿò” äöçÿëòìÿê
ìèëëè ìàðàãëàðà, ìèëëè ìÿíàôåéÿ çèää ìþâãå
òóòàí, áóíóí ÿêñèíÿ åðìÿíèïÿðÿñò äàèðÿëÿðèí
ìàëèééÿ òÿìèíàòû ÿñàñûíäà Àçÿðáàéúàíûí áåéíÿëõàëã èìèúèíÿ ãàðà éàõìàüà ÷àëûøàí ðàäèêàë
äöøÿðýÿ òÿìñèë÷èëÿðè 2013-úö èëäÿ áàø òóòìóø
ïðåçèäåíò ñå÷êèëÿðè þíúÿñè äÿ þç “àäÿòëÿðèíÿ”
õèëàô ÷ûõìàäûëàð. Ñå÷êèþíúÿñè ðàäèêàë ìöõàëèôÿòèí “Ìèëëè øóðà” àäû âåðäèéè ñàòãûíëàð êëóáóíóí
ôÿàëèééÿòèíÿ íÿçÿð ñàëäûãäà îíëàðûí ùàíñû àúûíàúàãëû âÿçèééÿòäÿ îëäóãëàðû àøêàð øÿêèëäÿ îðòàéà ÷ûõûð. Èëëÿðäèð êè, þçöíö “ñèéàñÿò÷è” åëàí
åäÿí ÀÕÚÏ ñÿäðè ßëè Êÿðèìëèíèí âÿ éà Ìöñàâàò Ïàðòèéàñûíûí ðÿùáÿðè
Èñà Ãÿìáÿðèí ìàëèééÿ ãàðøûëûüûíäà äöøÿðýÿ íàìèçÿäè
êèìè ñèéàñÿòäÿí àíëàéûøû îëìàéàí, ôûðûëäàã÷û Èáðàùèìáÿéîâó “ãÿáóë åòìÿëÿðè”íèí þçö ðàäèêàë êÿñèìèí ùàëûíû îðòàéà ÷ûõàðàí ÿí áàðèç ôàêòëàðäàí áèðèíÿ ÷åâðèëäè.
Ùÿëÿ ÈÏ-èí òÿðêèáèíäÿ îëäóãëàðû äþâðäÿ âàùèä íàìèçÿä ñàâàøûíà ÷ûõàí ðàäèêàë äöøÿðýÿ
“Ìèëëè øóðà”äà çîðÿí áèðëèéÿ úÿëá åäèëìÿêëÿ ãûñàìöääÿòëè àòÿøêÿñ åëàí åòìèøäè. Àììà “Ìèëëè
øóðà”íûí ñå÷êèëÿðäÿêè ôèàñêîíóí àðäûíäàí ùÿì
äÿ ñèéàñè ôèàñêî éàøàìàñû ðàäèêàë ìöõàëèôÿò
äöøÿðýÿñèíäÿêè ÷ÿêèøìÿëÿðè éåíèäÿí öçÿ ÷ûõàðäû. Áó èñÿ äöøÿðýÿ äàõèëèíäÿ éåíè ìöáàðèçÿéÿ ñòàðò âåðìÿêëÿ éàíàøû, ÿíÿíÿâè ðàäèêàë
ìöõàëèôÿò ïàðòèéàëàðû îëàí ÀÕÚÏ èëÿ Ìöñàâàò
Ïàðòèéàñûíûí õàðèúè åðìÿíèïÿðÿñò äàèðÿëÿðèí éàíûíäàêû “åòèáàðûíû çÿäÿëÿäè”.
ß.Êÿðèìëè èëÿ È.Ãÿìáÿðèí “ñûðàäàí ÷ûõìà-
×öíêè êåéôèééÿòñèçäèð!
Þòÿí èëèí îêòéàáðûíäà êå÷èðèëÿí ïðåçèäåíò ñå÷êèëÿðèíäÿ
ôèàñêîéà óüðàéàðàã àüûð ìÿüëóáèééÿò àëàí ðàäèêàë ìöõàëèôÿò äöøÿðýÿñè äàðìàäàüûí îëìóø âÿçèééÿòäÿäèð. Öìóìèééÿòëÿ, ðàäèêàë
ìöõàëèôÿò ùÿð çàìàí þëêÿäÿ êå÷èðèëÿí ñå÷êèëÿðäÿí ñîíðà þç ñÿùâëÿðèíè àðàøäûðìàã, íÿòèúÿ ÷ûõàðìàã éåðèíÿ, ìÿíòèãñèç áÿéàíàòëàðëà, äöøÿðýÿäàõèëè ìöáàðèçÿ âÿ ýöíàùêàð àõòàðûøû èëÿ
éàääà ãàëìàüà ÷àëûøûð. Áó äÿôÿ äÿ àíàëîæè ïðîñåñè ìöøàùèäÿ åòäèê. Þç çÿèôëèêëÿðèíè, ýöúñöçëöêëÿðèíè, ÿí ÿñàñû èñÿ õàëã àðàñûíäà ùå÷ áèð
ùþðìÿòÿ ëàéèã îëìàäûãëàðûíû þðò-áàñäûð åòìÿê
ö÷öí áÿçè ñöíè “ñÿùíÿúèêëÿð” ãóðàí ìöõàëèôÿò
äöøÿðýÿñè ùàìûíûí áèëäèéè, þçëÿðèíèí èñÿ ùàìûäàí éàõøû áèëäèêëÿðè ðåàëëûüû äèëÿ ýÿòèðìÿêäÿí
÷ÿêèíäèëÿð.
Õöñóñè âóðüóëàìàã ëàçûìäûð êè, ùÿð çàìàí
Àíòàãîíèñò ìöíàñèáÿòëÿð ðàäèêàë
äöøÿðýÿíèí ìàùèééÿòèíè òÿøêèë åäèð
Áó áèð ùÿãèãÿòäèð êè, ðàäèêàë
ìöõàëèôÿò äöøÿðýÿñè ãàðøûãàðøûéà äóðàí äöøìÿí òÿðÿôëÿðèí äþéöø ìåéäàíûíû
õàòûðëàäûð. Ïàðòèéàëàð,
ìàðýèíàë ñèéàñè ãðóïëàð
âÿ àéðû-àéðû øÿõñëÿð äöøÿðýÿéÿ öìóìè ìÿãñÿäëÿð íàìèíÿ äåéèë,
ìöõòÿëèô êîíéóêòóð ìàðàãëàðà ýþðÿ öç òóòäóãëàðûíäàí îíëàð àðàñûíäà ÷îõ
òåç-òåç ãàðøûäóðìàëàð
éàðàíûð. Ðàäèêàëëàðûí ñþçö, äåìÿê îëàð êè, ùÿð
ìÿñÿëÿäÿ ÷ÿï ýÿëèð. Îíëàðäàí áèðè ãàòûüà àü äåéèð, äèýÿðè èñÿ ãàòûüûí ãàðà ðÿíýäÿ îëäóüóíó
èñáàòëàìàüà úÿùä åäèð âÿ áåëÿëèêëÿ äÿ, ðàäèêàë
äöøÿðýÿ ñîíó ýþðöíìÿéÿí ÷ÿêèøìÿëÿð áàòàãëûüûíäàí ÷ûõà áèëìèð.
Ñîí âàõòëàð ðàäèêàëëàð àðàñûíäà ýåäÿí ìÿíàôå ñàâàøûíûí, íåúÿ äåéÿðëÿð, ìÿðêÿçè ôèãóðëàðûíäàí áèðè ãèñìèíäÿ ãîíäàðìà “Åë” ùÿðÿêàòûíûí àëè ìÿúëèñ ñÿäðè Åëäÿíèç Ãóëèéåâè òÿãäèì
åòìÿê ìöìêöíäöð. Ðàäèêàë äöøÿðýÿíèí “ãàëìàãàëëàð êðàëû” òèòóëóíó ãàçàíàí Å.Ãóëèéåâèí
àäû ýàù áó, ýàù äà äèüÿð ÷ÿêèøìÿëÿðäÿ ùàëëàíûð. Îíóí þçö äèëèíè äèíú ñàõëàìàéàðàã ÷îõ
òåç-òåç éàí-éþðÿñèíäÿêèëÿð áàðÿäÿ ìÿòáóàòà
“õîðóç ñÿñè åøèòìÿéÿí” ìÿëóìàòëàð þòöðöð,
êèìëÿðè èñÿ ãàðàëàéûð, êèìëÿðè èñÿ éàø éóéóá
ãóðó ñÿðèð.
“Äîñòëàðû” äà Å. Ãóëèéåâèí äåäèêëÿðèíèí
úàâàáûíû ÷îõ ýþçëÿòìèðëÿð, îíó ãàðøûëûãëû èòòèùàìëàðà “ãîíàã” åäèðëÿð. Áó èòòèùàìëàðûí
ìÿçìóíó èñÿ ÿí ìöõòÿëèô ìþâçóëàðû ÿùàòÿ
åäèð. Ýÿëèí, õàòûðëàéàã: “Åë”äÿêè ñàáèã ìöàâèíè ßôëàí Èáðàùèìîâ Å. Ãóëèéåâè õàðèúè äàèðÿëÿðÿ èøëÿìÿêäÿ, éÿíè ìèëëè ìàðàãëàðûìûçà ñàòãûí÷ûëûã ìþâãåéè òóòìàãäà ñó÷ëàìûøäû. “Ìöñàâàò”ûí òÿìñèë÷èñè Ðàóô Àðèôîüëóíóí Å.Ãóëèéåâè èòòèùàìëàð àòÿøèíÿ òóòìàñû äà éàääàí
÷ûõìàéûá. “Åë” ùÿðÿêàòûíû âÿ Åëäÿíèç Ãóëèéåâè Àçÿðáàéúàí ñèéàñÿòèíèí ôàúèÿñè àäëàíäûðàí
Ð.Àðèôîüëó éàçûð: “Åë” ùÿðÿêàòû êèìèí îëäóüó áÿëëè îëìàéàí ãàðàíëûã áèð ëàéèùÿäèð.
Ùÿðÿêàòûí öçâëÿðè þç àðàëàðûíäà äèäèøèðëÿð,
÷ÿêèøèðëÿð. Ëèäåðëÿðè èëÿ àðòûã ãîïìóø âÿçèééÿòäÿäèðëÿð. Îíëàð ñèéàñÿòÿ ýÿëÿí ýöíäÿí Àçÿðáàéúàí ìöõàëèôÿòèíäÿ áèð èôëèú, òÿíÿççöë ïðîñåñè áàøëàéûá. Áó ýöí “Ìèëëè øóðà”íûí äà, ìöõàëèôÿòèí áèðëèéèíèí äÿ àéàüûíäàí ÷ÿêÿí “Åë” ùÿðÿêàòû, Åëäÿíèç Ãóëèéåâ âÿ îíëàðûí áÿéàíàòëàðûäûð”.
Å.Ãóëèéåâèí öíâàíûíà áó ãÿáèëäÿí îëàí èòòèùàìëàð, ùÿì÷èíèí, Âàùèä Àçÿðáàéúàí Ìèëëè
Áèðëèê Ïàðòèéàñûíûí ñÿäðè Ùàúûáàáà ßçèìîâ âÿ
äèýÿðëÿðèíäÿí äÿ ýÿëèá.
Áó ýöíëÿðäÿ èñÿ ìöõàëèôÿò äöøÿðýÿñèíäÿ
Åëäÿíèç Ãóëèéåâëÿ Âÿòÿíäàø âÿ Èíêèøàô Ïàðòèéàñûíûí ñÿäðè ßëè ßëèéåâ äàâàñû ðàäèêàëëàðûí
ýöíäÿìèíèí ÿñàñ ìþâçóëàðûíäàí áèðèíÿ ÷åâðèëèá. Òÿðÿôëÿðèí áèð-áèðèëÿðèíÿ öíâàíëàäûãëàðû åòèêàäàí êÿíàð èôàäÿëÿðäÿí äÿ ýþðöíäöéö êèìè,
îíëàðûí àðàñûíäà ÿäàâÿò ÷îõ äÿðèíÿ èøëÿéèá âÿ
áöòöí êþðïöëÿð éàíûá.
Õàòûðëàäàã êè, Åëäÿíèç Ãóëèéåâ-ßëè ßëèéåâ
ãîâüàñû ñîíóíúóíóí ãàðøû òÿðÿôèí ðÿùáÿðëèéèíäÿ òÿìñèë îëóíäóüó “Åë” ùÿðÿêàòû áàðÿñèíäÿ
äåäèéè ñþçëÿðäÿí áàøëàéûá: “Åë” ùÿðÿêàòûíû
øèøèðòìÿê ëàçûì äåéèë. Îðàäà òÿêúÿ, Åëäàð
Íàìàçîâ âàð. Ùÿìèí øÿõñ äÿ, ñèéàñè
ýöú ìàùèééÿòè êÿñá åòìèð”.
ßëè ßëèéåâèí áó ñþçëÿðèíèí
ãàðøûëûüûíäà ÿñÿáëÿðèíè úèëîâëàéà áèëìÿéÿí Åëäÿíèç Ãóëèéåâ
ñèíÿñèíè ãàáàüà âåðÿðÿê
“Åë”èí ìöäàôèÿñèíÿ ãàëõûá. Î,
ßëè ßëèéåâèí ìöõàëèôÿò÷è îëìàäûüûíû, ÿêñèíÿ, ìöõàëèôÿòÿ çÿðáÿ âóðäóüóíó âÿ ÿòðàôûíà äà êö÷ÿ óøàãëàðû òîïëàäûüûíû äèëÿ ýÿòèðèá
âÿ íåúÿ äåéÿðëÿð, äèëèíèí äÿ áÿëàñûíà
äöøöá.
Áåëÿ êè, èíäèéÿäÿê
èòòèùàìëàðûíû ùÿð íåúÿ
äÿ îëñà, “öòöëÿìÿéÿ”
÷àëûøàí ÂÈÏ ñÿäðè
“Åë”èí òÿìñèë÷èñèíèí áó
ñþçëÿðèíäÿí ñîíðà åëÿ îíóí þç ëåêñèêîíó èëÿ äàíûøìàüà âÿ äàùà ñÿðò ðèòîðèêàäàí èñòèôàäÿ åòìÿéÿ ãÿðàð âåðèá. “Êèìäèð àõû áó Åëäÿíèç Ãóëèéåâ”
äåéÿí ßëè ßëèéåâ ñóàëûí úàâàáûíû äà þçö âåðèá
âÿ äèããÿòè Åëäÿíèç Ãóëèéåâèí êåøìèø “ìÿøüóëèééÿòèíÿ”-äèëÿí÷èëèê åòìÿñèíÿ éþíÿëäèá. Î, Åëäÿíèç
Ãóëèéåâÿ ñÿñëÿíÿðÿê áåëÿ äåéèá: “Äèëÿí÷èíèí
áèðèäèð. Ùÿìèøÿ îôèñÿ ýÿëèá, ìÿíäÿí áåíçèí
ïóëó àëàí àäàìäûð áó. Ìÿí áÿçè øåéëÿðè ìÿòáóàòà äåìÿéè þçöìÿ éàðàøäûðìûðàì”.
ßëè ßëèéåâ, åéíè çàìàíäà, “Åëäÿíèç Ãóëèéåâèí èïèíèí “Åë”èí ðÿùáÿðè Åëäàð Íàìàçîâóí
ÿëèíäÿ îëäóüóíó” äåéèá. ÂÈÏ ñÿäðè î ãÿíàÿòäÿäèð êè, “Åë” ùÿðÿêàòû èëÿ áàüëû èôàäÿ åòäèéè ôèêèðëÿð ðåíåãàòûí õîøóíà ýÿëìÿéèá âÿ î, “ñàü
ÿë”è Åëäÿíèç Ãóëèéåâè þéðÿäÿðÿê îðòàéà ñàëûá.
“Ìÿí Åëäàð Íàìàçîâóí àäûíû ÷ÿêìèøÿì,
áó äà, ýþðöíöð, Åëäàð Íàìàçîâóí õÿòðèíÿ
äÿéèá, Åëäÿíèç Ãóëèéåâÿ ýþñòÿðèø âåðèá êè,
ìÿíèì ùàããûìäà àüçûíà ýÿëÿíè äàíûøñûí.
Åëäÿíèç Ãóëèéåâ äÿ ìÿòáóàòäà áèçÿ ãàðøû
÷ûõûá. Áóíëàð þçëÿðèíè îðòàäà ãîéóáëàð,
äþâëÿò÷èëèéè ùÿððàúà ÷ûõàðûáëàð...Îíóí àüàñû, ñàùèáè Åëäàð Íàìàçîâ íèéÿ “Ìèëëè øóðà”íû àòûá ýåòäè?”
Ãåéä åäÿê êè, ÂÈÏ ñÿäðè Åëäÿíèç Ãóëèéåâÿ
ãàðøû ùöúóìëàðäà òÿê èøòèðàê åòìèð. Ìöàâèíè
Ðàìèë Ùöñåéíîâ äà áó ùöúóìëàðäà îíà
ÿìÿëëè-áàøëû éàðäûì÷û îëóð, ùÿòòà áÿçÿí äàùà
àðòûã äÿðÿúÿäÿ ôÿàëëûüû èëÿ äèããÿòè úÿëá åäèð. Þç
íþâáÿñèíäÿ “Åë”èí òÿìñèë÷èñè äÿ ñàêèò äàéàíìàéûá. Áåëÿ êè, î, ßëè ßëèéåâèí “Åëäÿíèç Ãóëèéåâ ùå÷ êèìäèð” ñÿñëÿíìÿñèíÿ “ßëè ßëèéåâ ùå÷
êèìäèð” úàâàáûíû âåðèá: “Àäàì äà ñûôûð (0)
êèìèäèð,-ãàðøûñûíà ðÿãÿì éàçûëàí âàõò î,
ÈÍÑÀÍ îëóð. Ýþðöíöð, ßëè ßëèéåâ êèìèëÿðèíèí ãàðøûñûíà ùå÷ âàõò, ùå÷ áèð “ðÿãÿì”
éàçûëìàéûá. Éàçûëìàéûáñà, äåìÿëè, î, ùÿëÿ
êè, èíñàí äåéèë, éÿíè åëÿ þç ñûôûðëûüûíäàúà
ãàëûá, ñûôûðëûüûíäà ãàëàí “àäàìëàðà” èñÿ,
ÙÅ× ÊÈÌ äåéèðëÿð”.
Åëäÿíèç Ãóëèéåâ, ùÿì÷èíèí, “äèëÿí÷è ñþùáÿòè”íÿ äÿ àéäûíëûã ýÿòèðìÿéÿ ÷àëûøûá. ßëè ßëèéåâÿ éþíÿëèê “î êèìäèð êè, ìÿí îíäàí ïóë
àëûì” äåéÿí Åëäÿíèç Ãóëèéåâ èñðàðëà äèëÿí÷è îëìàäûüûíû èñáàò åòìÿéÿ ÷àëûøûá. Áó éåðäÿ Åëäÿíèç Ãóëèéåâäÿí ñîðóøìàã èñòÿéèðñÿí: “Ñîüàí
éåìÿìèñÿíñÿ, áÿñ è÷èí íèéÿ ýþéíÿéèð?”
Åëäÿíèç Ãóëèéåâ-ßëè ßëèéåâ ÷ÿêèøìÿëÿðè ðàäèêàë äöøÿðýÿäÿ úÿðÿéàí åäÿí ïðîñåñëÿðèí
éàëíûç ýþðöíÿí òÿðÿôèäèð. ßñëèíäÿ èñÿ, àíòàãîíèñò ìöíàñèáÿòëÿð áöòþâëöêäÿ ðàäèêàë äöøÿðýÿíèí ìàùèééÿòèíè òÿøêèë åäèð.
Åëäÿíèç Ãóëèéåâ-ßëè ßëèéå
â
ãàðøûäóðìàñû ïèê ùÿääÿ ÷à
òûá
Ì.ÀÁÄÓËËÀÉÅÂ
ñû” èëÿ ðàäèêàë äöøÿðýÿäÿ “àíà ìöõàëèôÿò” àäûíà éåíè èääèà÷û ïåéäà îëäó. “Ìèëëè øóðà” äàõèëèíäÿ þçöíö “êîîðäèíàòîð” êèìè ãÿëÿìÿ âåðÿí
ðåíåãàò Åëäàð Íàìàçîâ áó äÿôÿ ôÿðãëè áèð öíâàíäàí äÿñòÿê àõòàðäû. Áåëÿ êè, áèð ìöääÿò
þíúÿ “Åë” ùÿðÿêàòû ëàéèùÿñèíè “ïàðòèéàéà” ÷åâèðìÿê èñòÿéè âÿ áóíóí ö÷öí ÀÁØ ñÿôèðèíäÿí
“èçèí” àëìàñû ðåíåãàò Åëäàð Íàìàçîâóí éåíè
“ïëàíëàð” ãóðäóüóíó îðòàéà ÷ûõàðäû. Ùÿð çàìàí åðìÿíèïÿðÿñò ìþâãåäÿ îëàí, Àçÿðáàéúàíûí ìèëëè ìàðàãëàðûíà ãàðøû ìþâãå òóòìàüû
þçö ö÷öí ñèéàñè ïðèîðèòåò åëàí åäÿí ðåíåãàò
Íàìàçîâóí ñèéàñè ïàëèòðàäà ðàäèêàë äöøÿðýÿíèí “àíà ìöõàëèôÿòè” îëìàñû àðçóñó àðòûã ýèçëè
áèð ùàë ñàéûëìûð.
Òÿáèè êè, áèð ñûðà Ãÿðáïÿðÿñò, àíòè-àçÿðáàéúàí÷û äàèðÿëÿð äÿ êå÷ìèø ÿíÿíÿâè ïàðòèéàëàðûí
ñûðàäàí ÷ûõìàñû èëÿ éåíè áèð “ïàðòèéà” éàðàòìàã àðçóñóíäàäûðëàð. “Åë” ùÿðÿêàòûíû ïàðòèéàéà ÷åâèðìÿê ö÷öí ðåíåãàò Íàìàçîâà âåðèëÿí
äÿñòÿê äÿ áóíà ÿñàñëàíûðäû. Àììà ýþðöíÿí
áóäóð êè, àðòûã ðåíåãàò Íàìàçîâóí äà ùå÷ áèð
óüóðà íàèë îëà áèëìÿéÿúÿéèíè ùÿìèí äàèðÿëÿð
äÿ ïðîãíîçëàøäûðûðëàð. ×öíêè ùàíñûñà áèð åëåêòîðàòà, òÿðÿôäàðà ìàëèê îëìàéàí, ÿòðàôûíäà þçö
èëÿ Åëäÿíèç Ãóëèéåâäÿí áàøãà êèìñÿíè áèðëÿøäèðìÿéÿí ðåíåãàò Íàìàçîâ èíäèäÿí áöòöí õÿéàëëàðû ïó÷à ÷ûõàðûá. Ùÿòòà áèð ñûðà õàðèúè àíòèìèëëè äàèðÿëÿð ðåíåãàòû øèøèðòìÿéÿ ÷àëûøñàëàð äà
îíó “àíà ìöõàëèôÿò” “ùàëûíà” ýÿòèðÿ áèëìèðëÿð.
×öíêè...
×öíêè ðåíåãàò Íàìàçîâ éàðàðñûç âÿ êåéôèééÿòñèçäèð. Ùÿð çàìàí ñèéàñè äþíöêëöê íöìóíÿñè êèìè õàðàêòåðèçÿ åäèëÿí ðåíåãàò Íàìàçîâà íÿ èíàì, íÿ äÿ åòèáàð éîõäóð. Äöíÿíÿ
ãÿäÿð Ðóñèéàäàêû àíòèìèëëëè ãöââÿëÿðèí õèäìÿòèíäÿ äàéàíàí, áó ýöí ÀÁØ ñÿôèðèíèí òÿëèìàòëàðû èëÿ îòóðóá-äóðàí ðåíåãàò Íàìàçîâóí ñàáàù ùàíñû “ÿãèäÿéÿ” ãóëëóã ýþñòÿðÿúÿéèíè
ïðîãíîçëàøäûðìàã ÷ÿòèíäèð. Áó øÿõñè Àçÿðáàéúàí úÿìèééÿòè áèðìÿíàëû øÿêèëäÿ õÿéàíÿòêàð
êèìè òàíûéûð âÿ áó ñÿáÿáäÿí äÿ îíóí ùàíñûñà
áèð óüóð ãàçàíìàñû âÿ éà ÿòðàôûíà 3-5 íÿôÿð
àäàì òîïëàìàñû ìöìêöí äåéèë.
Éåðè ýÿëìèøêÿí, ðåíåãàò Íàìàçîâóí êå÷èðäèéè ýþðöøÿ ìöíàñèáÿò áèëäèðÿí ÉÀÏ-ûí Èúðà êàòèáèíèí ìöàâèíè, ìèëëÿò âÿêèëè Ñèéàâóø Íîâðóçîâ
äà þç à÷ûãëàìàñûíäà áó ìÿñÿëÿéÿ òîõóíàðàã
äåéèá êè, áó êèìè ùàëëàð àíúàã Åëäàð Íàìàçîâóí ñèéàñè úÿùÿòäÿí øèøèðäèëìÿñè èëÿ áàüëûäûð:
“Áóíóíëà Åëäàð Íàìàçîâ úÿìèééÿòÿ áèð
ìåñàæ âåðèá ÿòðàôûíäà ùÿð ùàíñû áèð ñèéàñè
ïàðòèéàíû ôîðìàëàøäûðìàã èñòÿéèð. Öìóìèëèêäÿ, áÿçè þëêÿëÿðèí ñÿôèðëÿðè, íöìàéÿíäÿëÿðè ÿíÿíÿâè ìöõàëèôÿòÿ ýèçëèí îëàðàã ìàääè
äÿñòÿê âåðèðëÿð”.
Ñèéàâóø Íîâðóçîâ äàùà þíúÿëÿð äÿ õàðèúè
ñÿôèðëèêëÿðèí ðàäèêàë ìöõàëèôÿò òÿìñèë÷èëÿðè èëÿ
ýþðöø êå÷èðäèêëÿðèíè áèëäèðèá âÿ ãåéä åäèá êè,
ìöõàëèôÿò ëèäåðëÿðè ùå÷ âàõò îíëàðûí ìàðàãëàðûíû
òÿìèí åäÿ áèëìÿéèáëÿð. Ìÿùç áó áàõûìäàí, ñÿôèðëÿð éåíè àõòàðûøëàð åòìÿéÿ ìÿúáóð îëóðëàð:
“Îíëàðûí ùå÷ áèð ïåðñïåêòèâè îëìàäûüûíû ýþðäöêäÿí ñîíðà éåíè àõòàðûøäàäûðëàð. Éåíè àõòàðûøëàðûí íÿòèúÿñè äÿ îäóð êè, áÿçè õàðèúè
äàèðÿëÿð Åëäàð Íàìàçîâóí ÿòðàôûíäà ùàíñûñà ñèéàñè ãöââÿíè ôîðìàëàøäûðìàã èñòÿéèðëÿð. Àììà íÿ ãÿäÿð ïöëÿñÿëÿð äÿ, Åëäàð Íàìàçîâ øèøìèð. Óçàüû ïàðòëàéà áèëÿð”.
Ïÿðâèç ÑÀÄÀÉÎÜËÓ
Ðàäèêàëëàð àðàñûíäà
êîìïðàìàò ñàâàøû ñÿíýèìèð
Áó äÿôÿ ãàðøûëûãëû èòòèùàìëàðëà “Ìèëëè øóðà”íûí èíäèêè
ñÿäðè Úÿìèë Ùÿñÿíîâëà ãîíäàðìà ãóðóìóí èúðà
àïàðàòûíûí ñàáèã ñÿäðè Åëäàð Íàìàçîâ ÷ûõûø åäèðëÿð
Ôÿðãëè ìàðàãëàð ýöäÿí ïàðòèéàëàðûí, ñèéàñè
ãðóïëàðûí âÿ øÿõñëÿðèí àõûðàäÿê åéíè áèðëèêäÿ
òÿìñèë îëóíìàëàðû äÿðéàäà áàëûã ñåâäàñûäûð.
Áåëÿ áèðëèêëÿð, áèð ãàéäà îëàðàã, éàðû éîëäà ïàë÷ûüà áàòûá ãàëûðëàð. Áèç áóíóí òÿñäèãèíè ðàäèêàë
äöøÿðýÿ òÿìñèë÷èëÿðèíèí þëêÿìèçäÿ þòÿí èë îêòéàáðûí 9-äà êå÷èðèëÿí ïðåçèäåíò ñå÷êèëÿðèíäÿí
þíúÿêè ìÿðùÿëÿäÿ öç òóòäóãëàðû éåíè “áèðëèê”
ôîðìàòûíûí-ãîíäàðìà “Ìèëëè øóðà”íûí òèìñàëûíäà áèð äàùà ýþðäöê. Ãîíäàðìà ãóðóì éàðàíäûüû âàõòäàí áÿðè òÿìñèë÷èëÿðèí ãàðøûëûãëû ÷ÿêèøìÿëÿðè ìåéäàíûíà ÷åâðèëèá. Áóðàäà åéíè äàì
àëòûíà éûüûøàí ïàðòèéàëàðäàí, ìàðýèíàë ãðóïëàðäàí ùÿð áèðè äàèì àìáèñèéàëàð ñÿðýèëÿéèð âÿ
ãîíäàðìà ãóðóìóí äèýÿð öçâëÿðèíÿ þç êîíéóêòóð ìàðàãëàðûíäàí èðÿëè ýÿëÿí øÿðòëÿðèíè
äèêòÿ åòìÿéÿ ÷àëûøûð. Áó øÿðòëÿð òÿìèí îëóíìàäûãäà èñÿ ïàðòèéàëàðûí òÿìñèë÷èëÿðè àðàñûíäà
ñîíó ýþðöíìÿéÿí ãîâüàëàð ìåéäàíà ÷ûõûð,
ãàðøûëûãëû èòòèùàìëàð áàø àëûá ýåäèð.
“Ìèëëè øóðà” äàõèëèíäÿ çàìàí-çàìàí ýàù
ýèçëè ýåäÿí, ýàù äà áöòöí úÿùÿòëÿðè èëÿ à÷ûã
ìöñòÿâèéÿ ÷ûõàí ÀÕÚÏ-“Ìöñàâàò”, ßëè Êÿðèìëè-Èñà Ãÿìáÿð, ÀËÏ-“Ìöñàâàò”, “Ìöñàâàò”Ðöñòÿì Èáðàùèìáÿéîâ ãàðøûäóðìàëàðû éàøàíûá. Ãîíäàðìà ãóðóìóí èñòèñíàñûç îëàðàã
áöòöí òÿìñèë÷èëÿðè þçëÿðèíÿ ðÿãèá ñàíäûãëàðû
áàøãà áèðèñèíèí öñòöí ìþâãåéÿ éöêñÿëìÿñèíè
ÿñëà ùÿçì åäÿ áèëìèð âÿ îíó “éöêñÿêëèêäÿí”
àøàüû éóâàðëàòìàã ö÷öí äÿðùàë ÿêñ-ùöúóìà
êå÷èðëÿð. Áó äà èëê íþâáÿäÿ îíóíëà áàüëûäûð êè,
“Ìèëëè øóðà” äåéèëÿí ãóðóì èäåéà, ìÿñëÿê áèðëèéèíäÿí éàðàíìàéûá, àéðû-àéðû ïàðòèéàëàð áóðà
ñûðô êîíéóêòóð ìàðàãëàðà ýþðÿ öç òóòóáëàð.
Áóäóð, èíäèéÿäÿê éàøàíàí “Ìèëëè øóðà”
ãîâüàëàðûíûí ñûðàñûíà äàùà áèðèñè ÿëàâÿ îëóíóá. Áó äÿôÿ “Ìèëëè øóðà”äà ùå÷ íÿ éîüóðóáéàïìàäàí ÿââÿëúÿ èêèíúè “âàùèä íàìèçÿä”,
äàùà ñîíðà èñÿ ñÿäð ñòàòóñó ãàçàíàí Úÿìèë
Ùÿñÿíîâëà áèð âàõòëàð þçöíö ãîíäàðìà ãóðóìóí ÿñàñ ñèìàëàðûíäàí áèðè ãèñìèíäÿ ýþçÿ
ñîõìàüà íàèë îëàí ðåíåãàò Åëäàð Íàìàçîâ
öç-öçÿ ýÿëèáëÿð. ßñëèíäÿ, “Ìèëëè øóðà” äàõèëèíäÿ ÿââÿëêè (Åëäàð Íàìàçîâ “Ìèëëè øóðà”íûí èúðà àïàðàòûíûí ðÿùáÿðè îëóá-Ì.À.) âÿ ùàçûðêè
ðÿùáÿðëèê àðàñûíäà ñöêóòóí íÿ âàõòñà ïîçóëàúàüû ýþçëÿíèëÿí èäè. ×öíêè Åëäàð Íàìàçîâ
Ðöñòÿì Èáðàùèìáÿéîâ äþíÿìèíäÿ óüðóíäà
÷îõ òÿð òþêäöéö ãîíäàðìà ãóðóìäà, íåúÿ
äåéÿðëÿð, îéóíäàíêÿíàð âÿçèééÿòÿ ñàëûíìàñû
èëÿ ùå÷ âàõò áàðûøìàäûüûíû áó âÿ éà äèýÿð øÿêèëäÿ ëàï ÿââÿëäÿí áöðóçÿ âåðèðäè. Þç íþâáÿñèíäÿ éåíè ñÿäð Úÿìèë Ùÿñÿíîâ äà äàùà ÷îõ
ÀÕÚÏ öçâëÿðè âÿ ßëè Êÿðèìëè èëÿ òÿìàñëàð ãóðìàãëà îíà èøàðÿ åäèðäè êè, îíóí êîìàíäàñûíäà ãîíäàðìà ãóðóìóí ìÿðêÿçè èúðà àïàðàòûíûí ñàáèã ñÿäðè Åëäàð Íàìàçîâà ùå÷ âàõò éåð
îëìàéàúàã.
Àðòûã òÿðÿôëÿð àðàñûíäà íàðàçûëûãëàðûí åéùàìëàðëà èôàäÿ åäèëìÿñè ìÿðùÿëÿñèíèí àðõàäà
ãàëäûüûíû ñþéëÿìÿê ìöìêöíäöð. Èñòÿð Åëäàð
Íàìàçîâ, èñòÿðñÿ äÿ Úÿìèë Ùÿñÿíîâ äàùà
îõó àòûá, éàéû ýèçëÿòìèðëÿð, ùÿð øåéè þç àäû èëÿ
÷àüûðìàüà öñòöíëöê âåðèðëÿð.
“Àáûð-ùÿéà” ñÿääèíè èëê êå÷ÿí “Åë”èí ðÿùáÿðè ðåíåãàò Åëäàð Íàìàçîâ îëäó. Ìÿòáóàòà âåðäèéè ìöñàùèáÿñèíäÿ “Ìèëëè øóðà”íûí ôèàñêîñóíóí ñÿáÿáëÿðèíäÿí áÿùñ åäÿí ðåíåãàò áóðàäà
óüóðñóç èêèíúè “âàùèä íàìèçÿä” àìèëèíè þíÿ
÷ÿêèð. Åëäàð
Íàìàçîâ
“Úÿìèë Ùÿñÿíîâóí èêèíúè
“âàùèä íàìèçÿä” ìöÿééÿíëÿøäèðèëìÿñè èëÿ ÷îõëàðû áàðûøìûðäû” ôèêðèíè èôàäÿ
åòìÿêëÿ, ÿñëèíäÿ, ãîíäàðìà ãóðóìóí ïàð÷àëàíìàñû èòòèùàìûíû “òàðèõ÷è àëèì”èí öñòöíÿ ãîéìàã èñòÿéèð. Åëäàð Íìàçîâ ìöñàùèáÿñèíäÿ
Úÿìèë Ùÿñÿíîâóí “Ìèëëè øóðà”íûí þíäÿýåäÿíè
ìöÿééÿíëÿøäèðèëìÿñèíè óüóðñóç ñå÷èì êèìè
äÿéÿðëÿíäèðèá.
Úÿìèë Ùÿñÿíîâóí ðåíåãàòûí ìöñàùèáÿñèíäÿ îíà öíâàíëàäûüû èòòèùàìëàðà úàâàáû
þçöíö ÷îõ ýþçëÿòìÿäè. Î, êå÷ìèø “ìöòòÿôèãèíè” “Ìèëëè øóðà”äàí þç ìÿãñÿäëÿðè ö÷öí èñòèôàäÿ åòìÿêäÿ ýöíàùëàíäûðûð: “Åëäàð áÿé “Ìèëëè
øóðà” èäåéàñûíäàí ÿëäÿ åäÿ áèëÿúÿéè øåéëÿðè ÿëäÿ åòìÿéÿ ÷àëûøäû. Áÿçèëÿðèíÿ äÿ íàèë
îëäó. Ìÿñÿëÿí, áèð ñèéàñÿò÷è êèìè îíà ñèéàñè ñÿùíÿäÿ ßëè Êÿðèìëè âÿ Èñà Ãÿìáÿðëÿ áÿðàáÿðùöãóãëó òÿðÿô îëìàã çÿðóðè èäè. “Ìèëëè
øóðà”íûí àäû, Ðöñòÿì Èáðàùèìáÿéîâóí
ìàíäàòû èëÿ î, áó èñòÿéèíÿ ãûñà áèð âàõòäà
éåòèøäè. ßëáÿòòÿ, áèð ñèéàñÿò÷è êèìè áó îíóí
öñòöíëöéö èäè. Àììà áó äèâèäåíä ãàëàúàãìû? Áóíó çàìàí ýþñòÿðÿð”.
Úÿìèë Ùÿñÿíîâóí ðåíåãàòà öíâàíëàäûüû
áó èòòèùàìëàð ãàðøûëûãëû ÿäàâÿòäÿí ãàéíàãëàíñà äà, îíëàð ùÿãèãÿòäèð. ßñëèíäÿ, Åëäàð Íàìàçîâ âÿçèôÿäÿí ãîâóëàíäà îíà ãóúàã à÷àí
ðàäèêàë äöøÿðýÿ òÿìñèë÷èëÿðèíè þç õàðàêòåðèíÿ
óéüóí òÿðçäÿ øîð ãèéìÿòèíÿ ñàòìàã âÿ áèð
áàø öñòöí ìþâãåéÿ ÷ûõìàã ö÷öí ùÿìèøÿ
ìÿãàì àõòàðûá. Áó ýöíëÿðäÿ ÀÁØ-ûí þëêÿìèçäÿêè ñÿôèðè Ðè÷àðä Ìîðíèíãñòàð èëÿ ýþðöøäÿí ñîíðà èñÿ î, ðàäèêàë äöøÿðýÿíèí “àíà
ìöõàëèôÿòè” îëìàã óüðóíäà ÷àáàëàìàëàðà
ñòàðò âåðèá. Éåíè ðÿãèáèí þçöíÿ áàøàüðûñû îëàúàüûíû éàõøû áàøà äöøÿí Úÿìèë Ùÿñÿíîâ èñÿ
ðåíåãàòûí áó ÷àáàëàìàëàðûíû “óüóðñóç úÿùäëÿð” êèìè äÿéÿðëÿíäèðèð. “Ìèëëè øóðà”íûí ñÿäðè
äèããÿòè ðåíåãàòûí “óüóðëàðûíäàí” éàéûíäûðìàã ö÷öí áÿéàí åäèá êè, “Åë”èí ñÿäðè òÿêáàøûíà ùå÷ íÿéÿ íàèë îëà áèëìÿéÿúÿê.
Úÿìèë Ùÿñÿíîâ ìÿòáóàòà âåðäèéè ìöñàùèáÿäÿ Åëäàð Íàìàçîâóí “Ìèëëè øóðà”äàí ýåòìÿñèíÿ ñÿáÿá îëàí ÿñàñ “ñèððÿ” äÿ àéäûíëûã
ýÿòèðèá. Ú.Ùÿñÿíîâ ðåíåãàòûí Ðöñòÿì Èáðàùèìáÿéîâäàí ñîíðà ãîíäàðìà ãóðóìóí “âàùèä íàìèçÿä”ëèéèíÿ âÿ ñÿäðëèéèíÿ èääèàëû îëäóüóíäàí, áóíäàí þòðö áöòöí âàñèòÿëÿðÿ ÿë àòìàñûíäàí áÿùñ åäèð. Äóáëéîðóí ãÿíàÿòèíÿ
ýþðÿ, Åëäàð Íàìàçîâóí èñòÿéè áàø òóòìàäûüûíà ýþðÿ, “Ìèëëè øóðà” îíóí ö÷öí ìàðàãñûç áèð
ãóðóìà ÷åâðèëèá. Úÿìèë Ùÿñÿíîâ, ùÿì÷èíèí,
äèããÿòè Åëäàð Íàìàçîâóí “Ìèëëè øóðà”äàêû
“óüóðñóç” ôÿàëèééÿòèíÿ éþíÿëäèá: “Åëäàð áÿéèí ãÿðàðýàùûíûí 12 ýöíÿ åòäèéèíè áèçèì
ñå÷êè ãÿðàðýàùû 12 ñààòà åòäè”.
Ýþðöíäöéö êèìè, “Ìèëëè øóðà” òÿìñèë÷èëÿðè
“ìöòòÿôèãëÿðèíè” ùÿð àí éàðû éîëäà ãîéìàüà
ùàçûðäûðëàð. Ðàäèêàëëàð àðàñûíäà êîìïðàìàò
ñàâàøûíûí áóíäàí ñîíðà äà åéíè èíòåíñèâëèêëÿ
äàâàì åäÿúÿéè øÿêñèçäèð. ×öíêè êÿñèøÿí ìàðàãëàð äàèì çèääèééÿòëÿðÿ, ãàðøûäóðìàëàðà ýÿòèðèá ÷ûõàðûð.
ÌÖÁÀÐÈÇ
Àäñûç äÿéèðìàíäà
õîðóç îëóð...
“Ìèëëè øóðà” ÿââÿëúÿ þçöíö èòèðäè, ñîíðà
öçâëÿðèíè èòèðäè, äàùà
ñîíðà ðÿùáÿðëÿðèíè èòèðäè. Èíäè äÿ àäûíû èòèðèð.
20 èëäÿí àðòûãäûð êè,
èòèðìÿêäÿí áàøãà áèð
øåé ãàçàíà áèëìÿéÿí ðàäèêàë ìöõàëèôÿò
áèð-áèðèíÿ íÿ àä ãîéìàéûá êè...
Àéëàð þíúÿ éåíÿ
äÿ àä àõòàðûøûíà
÷ûõìûøäûëàð. ßñëèíäÿ,
àä òàïìàìûøäàí ãàáàã þçëÿðèíÿ “äàéû”
òàïìûøäûëàð. “Äàéû”íûí ÿìðè èëÿ ÿëëÿðèíÿ ýèðÿâÿ äöøÿí êèìè áàøëàéûðäûëàð éàëàíà, ïàôîñà. Ùÿëÿ îíëàðû áåéíÿëõàëã òÿøêèëàòëàðà
äÿâÿò åäÿíäÿ... Áèð èíñàí þç þëêÿñè, þç
äþâëÿòè, þç ìèëëÿòè ùàãäà íÿ ãÿäÿð ãàðà ôèêèðäÿ îëàð, íÿ ãÿäÿð éàëàí äàíûøàð? Ñàäÿúÿ, îíëàðà áóíóí ìöãàáèëèíäÿ êè÷èê “äàéû
ïàéû” âåðèëèðäè.
Þç “ìÿùñóëëàðûíà” “Ìèëëè øóðà” àäû ãîéñàëàð äà, áó “øóðà”úûüûí ìèëëèëèêëÿ ÿëàãÿñè
éîõ èäè. Ñå÷êèäÿí àéëàð þòÿíäÿí ñîíðà èñÿ
áó “øóðà”äà äàüëàíìûø ÿò èéèíÿ éûüûëàíëàð
ùàìûñû áèð àüûçäàí åéíè ìàùíûíû îõóéóðàäû äÿéèøÿê... Éåíÿ äÿ àáñóðä ðàäèêàë ìöõàëèôÿò äöøöíúÿñè äöøÿðýÿ ãÿçåòëÿðèíäÿ àò
îéíàäûð...
Àõû, àäûí íÿ îëìàñûíûí ôÿðãè íÿäÿäèð,
ýþðÿñÿí? Èäåéàñûç, ìÿãñÿäñèç, ïðîãðàìñûç, êîíñåïñèéàñûç, ÿí ÿñàñû èñÿ äöøìÿíèí
ïóëó èëÿ áèðëÿøìÿíèí íÿ õåéðè âàð? Ùÿëÿ áèð
ýþðöí áèðëÿøÿ áèëèðñèíèçìè? Îëà áèëÿð áèðëÿøÿñèíèç, àììà áÿðáàä “Ìèëëè øóðà” ôîðìàòûíäà. Åéíè ãóðóìóí öçâö îëàí ðàäèêàë ïàðòèéàëàðûí öçâëÿðè áèð-áèðèíÿ äåìÿäèéè êö÷ÿ
äèàëåêòè ãàëìàìûøäû.
Áó èíñàíëàð ùÿãèãÿòÿí ýåò-ýåäÿ áàøëàðûíû èòèðèðëÿð. Èíñàí àäëàíàí âàðëûã þçöíö áó
ãÿäÿð ýöëöíú ùàëà ñàëà áèëìÿç, áó ìöìêöí
äåéèë. Äöøöíöðëÿð êè, “ìÿí àäûìû ôèëàí øåé
ãîéñàì, ãàëèáèééÿò ÿëäÿ åäÿúÿì”. Áó ìÿíòèãÿ áèð áÿðêäÿí “ìàëàäåñ”!!!
Éàðàíàí, ôÿàëèééÿò ýþñòÿðÿí, ñèéàñè ïðîñåñëÿðäÿ éåð àëìàã èñòÿéÿí èñòÿíèëÿí ñèéàñè
ãöââÿ ìþùêÿì òÿìÿë öçÿðèíäÿ ôîðìàëàøìûø èäåîëîýèéàéà ÿñàñëàíìàëûäûð. ßýÿð áó
èäåîëîýèéà úÿìèééÿò òÿðÿôèíäÿí ãÿáóë îëóíàúàãñà, ùÿìèí ñèéàñè ãöââÿíèí òóòäóüó
ñèéàñè êóðñ äà õàëã òÿðÿôèíäÿí äÿéÿðëÿíäèðèëÿúÿê. Áó, äÿéÿðëÿíäèðìÿ þçöíö ñå÷êèíèí
íÿòèúÿëÿðèíäÿ ÿêñ åòäèðÿúÿê.
Àíëàøûëàíäûð... ßëèíäÿí ùå÷ áèð èø ýÿëìÿéÿí ðàäèêàë ìöõàëèôÿòèí àä ñå÷ìÿê ìÿðÿçè
ùÿð êÿñÿ ÷îõäàí áÿëëèäèð. Ñå÷äèêëÿðè àäëàð
äà óçàüû áèð ùÿôòÿäÿí ñîíðà èñòÿð õàëã àðàñûíäà, èñòÿðñÿ äÿ ãÿçåò ñÿùèôÿëÿðèíäÿ ëàü
îáéåêòèíÿ ÷åâðèëèð. Ìÿñÿëÿí, áèð çàìàíëàð
éàðàòäûãëàðû ÄåìÁëîê âàðäû êè, àç ñîíðà
“äîì-áëîê”, “äûì-áëîê” øÿêëèíÿ äöøìöøäö.
Ñîíðàäàí äöçöá-ãîøäóãëàðû ÑÈÄÑÓÙ-óí
à÷ûëûøûíû ùå÷ îðàäà òÿìñèë îëóíàí ïàðòèéà
ñÿäðëÿðè þçëÿðè äÿ áèëìèðäèëÿð.
ßí àõûðûíúûñûíà “Ìèëëè øóðà” àäû ãîéìóøäóëàð. Áåëÿ äåìÿê ìöìêöíäöðñÿ,
“ìèëëè” ñþçöíöí “ì” ùÿðôèíÿ áåëÿ ëàéèã îëìàéàí áó “øóðà”íûí ÿí éàõøû àäû “éåëëè øóðà” îëà áèëÿðäè. Åëÿ, áèð êöëÿê êèìè ýÿëèá àç
ìöääÿòäÿí ñîíðà äà ÷ûõûá ýåäÿí, äàðìàäàüûí îëàí áó “øóðà”íûí “éåë”äÿí ùå÷ áèð
ôÿðãè îëìàäû.
×öíêè, áó “øóðà”äà äà áÿçè ìàðàãëû õàðèúè ãöââÿëÿðèí àðçóñó ÿí þí ñûðàéà ÷ûõìûøäû. Áàõìàéàðàã êè, “ìèëëè” ñþçöíö öçëÿðèíÿ
ïÿðäÿ åäèá þçëÿðèíè úÿìèééÿòÿ ñûðûìàüà
÷àëûøûðäûëàð, Àçÿðáàéúàí õàëãû ïÿðäÿíèí àðõàñûíäàêû öçö éàõøû òàíûéûðäû. Îðàéà éûüûëàíëàðûí íåúÿ ãàíñîðóúó îëäóüóíó áó õàëã
ùÿð êÿñäÿí éàõøû áèëèð. ßí ñîíäà èñÿ þçëÿðè-þçëÿðèíè ñàíúàðàã ìÿùâ åòìÿéÿ ýèðèøäèëÿð. Àõû, ÿãðÿáèí õàðàêòåðè áóäóð. Èòòèùàìëàðû áåëÿ þç äöøÿðýÿäàøëàðûíäàí ýÿëäè: “Ëèäåðëÿð àðàñûíäàêû øÿõñè äöøìÿí÷èëèê, êèíêöäóðÿò, ãûñãàíúëûã, íèôðÿò ùèññè çàìàí-çàìàí áèð àðàéà ýÿëìÿíè ÿíýÿëëÿéÿí úèääè
ôàêòîð îëóá”.
Äöç äèàãíîç ãîéóëóá. Áó èíñàíëàðûí ñèéàñÿòäÿêè ìàùèééÿòëÿðè éàëíûç ãàðàëàìàéà
èñòèãàìÿòëÿíèá. Àäëàðûíûí íÿ îëìàñûíäàí
àñûëû îëìàéàðàã, áèð èñòèãàìÿòÿ-õÿéàíÿòÿ
êþêëÿíèáëÿð.
Àðçó Àáäóëëàéåâà áó ýöíÿ ãÿäÿð äàíûøìàìûøäû. Áÿëêÿ äÿ, ÷îõëàðû äöíÿíÿ êèìè áó
øÿõñèí “Ìèëëè øóðà” àäëû ãîíäàðìà ãóðóìóí
öçâö îëìàñûíäàí äà õÿáÿðñèç èäè. Àììà
áó, àäû ñèéàùûäà îëóá, þçö “øóðà”äà îëìàéàí õàíûì äà áèëäèðèð êè, ìÿíè îðàéà áàüëàéàí, ñàäÿúÿ, àä èäè. Àäû äà éàëàíäàí, ïàôîñäàí þòðö ãàìàðëàìûøäûëàð. Íåúÿ äåéÿðëÿð, áó äÿôÿ äÿ áîø ÷ûõäû...
Èíäè äÿ àäëàðûíû äÿéèøèá àäûíàãóëó ãîéìàã èñòÿéèðëÿð. Àõû, àäûí ñèçèí ö÷öí íÿ ôÿðãè âàð êè... Îíñóç äà “Ñåì” äÿ ñèçè àòûá,
“ðóáë”óí äà öçöíöçÿ ãàïûñû áàüëàíûá. Ùå÷
îëìàçñà àäûíûçûí öñòöíÿ àä ýþòöðÿíäÿ áèð
àç äöøöíöá-äàøûíàéäûíûç, ýÿðÿê. Àììà
äöøöíìÿéÿ áåéèí ëàçûìäûð àõû...
Ñèéàñè éåòêèíëèê ìÿñÿëÿñè
äÿ êè, äöçÿëÿñè øåé äåéèë.
Ï.Ñ.
http://www.yeniazerbaycan.com
Àçÿðáàéúàíûí äþâëÿò ìöñòÿãèëëèéè Àçÿðáàéúàí õàëãûíûí ìèëëè ñÿðâÿòèäèð
Ìÿãàëÿ ÊÈÂÄÔ-íèí ìàëèééÿ äÿñòÿéè èëÿ “Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí äöíéà áèðëèéèíÿ èíòåãðàñèéàñû, ðåýèîí þëêÿëÿðè âÿ äèýÿð äþâëÿòëÿðëÿ,
áåéíÿëõàëã òÿøêèëàòëàðëà ÿìÿêäàøëûüûí èíêèøàô åòäèðèëìÿñè” èñòèãàìÿòè öçðÿ ùÿéàòà êå÷èðèëÿí ëàéèùÿ ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ ùàçûðëàíìûøäûð
Àâðîïà Èòòèôàãû Àçÿðáàéúàíëà ìöíàñèáÿòëÿðè éöêñÿê ãèéìÿòëÿíäèðèð
Õÿáÿð âåðäèéèìèç êèìè, ôåâðàëûí 3-äÿ Áðöññåëäÿ Àâðîïà Èòòèôàãû (ÀÈ) - Àçÿðáàéúàí ßìÿêäàøëûã
Êîìèòÿñè ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ ÿäëèééÿ, àçàäëûã, òÿùëöêÿñèçëèê, èíñàí ùöãóãëàðû âÿ äåìîêðàòèéà öçðÿ àëòêîìèòÿíèí äþðäöíúö èúëàñû êå÷èðèëèá. Áåë÷èêàäà
ôÿàëèééÿò ýþñòÿðÿí “Åóíåwñ” èíôîðìàñèéà ïîðòàëûíûí õÿáÿðèíÿ ýþðÿ, àëò-êîìèòÿäÿ Àçÿðáàéúàíû õàðèúè èøëÿð íàçèðèíèí ìöàâèíè Ìàùìóä Ìÿììÿäãóëèéåâèí áàø÷ûëûã åòäèéè íöìàéÿíäÿ ùåéÿòè âÿ
Àçÿðáàéúàíûí Àâðîïà Èòòèôàãû éàíûíäà íöìàéÿíäÿëèéèíèí áàø÷ûñû, ñÿôèð Ôóàä Èñýÿíäÿðîâ âÿ íöìàéÿíäÿëèéèí ÿìÿêäàøëàðû òÿìñèë åäèáëÿð.
Ýþðöøöí áèðèíúè ùèññÿñèíäÿ ëåãàë âÿ ãåéðè-ëåãàë ìèãðàñèéà, ùÿì÷èíèí, èíñàí àëâåðè, ñûüûíàúàã
âÿ ñÿðùÿä ìöùàôèçÿñè ìÿñÿëÿëÿðè ìöçàêèðÿ îëóíóá. Àçÿðáàéúàíäà ñÿðùÿä òÿùëöêÿñèçëèéè ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ áèîìåòðèê ïàñïîðòëàðûí âåðèëìÿñè, ùÿì÷èíèí, ÀÈ âÿ Àçÿðáàéúàí àðàñûíäà âèçà ðåæèìèíèí
ñàäÿëÿøäèðèëìÿñè, 2014-úö èëèí èêèíúè éàðûñûíäà
èìçàëàíàúàã ðåàäìèññèéà ìöãàâèëÿñè ìÿñÿëÿñèíÿ äÿ òîõóíóëóá. Áóíóíëà éàíàøû, ìîáèëëèê ñàùÿñèíäÿ ÿìÿêäàøëûã èñòèãàìÿòèíäÿ àòûëàí àääûìëàð
ìöçàêèðÿ åäèëèá.
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Áåë÷èêà âÿ Ëöêñåìáóðãäàêû ñÿôèðè, Àâðîïà Èòòèôàãû éàíûíäà íöìàéÿíäÿëèéèí ðÿùáÿðè Ôóàä Èñýÿíäÿðîâ Àçÿðáàéúàíûí “Øÿðã Òÿðÿôäàøëûüû” þëêÿëÿðè àðàñûíäà åëåêòðîí ùþêóìÿò, ñÿíÿäëÿðèí áåéíÿëõàëã ñòàíäàðòëàðà
óéüóíëàøäûðûëìàñû âÿ Àâðîïà Èòòèôàãû èëÿ ðàçûëàøäûðûëìûø äèýÿð åëåêòðîí àëÿòëÿðèíèí äþâëÿò ãóðóìëàðû
âÿ âÿòÿíäàøëàð ö÷öí òÿòáèã îëóíìàñû èñòèãàìÿòèíäÿ ÿí áþéöê àääûìëàð àòàí þëêÿ îëäóüóíó âóðüóëàéûá.
Ìöòÿøÿêêèë úèíàéÿòêàðëûãëà ìöáàðèçÿ, èíñàí
àëâåðè, êîððóïñèéà âÿ ãåéðè-ëåãàë ôÿàëèééÿòèí äèýÿð
ôîðìàëàðû, òåððîðèçì, ùÿì÷èíèí, ìàëèééÿ òåððîðèçìè âÿ ÷èðêëè ïóëëàðûí éóéóëìàñû èëÿ ìöáàðèçÿ ñèéàñÿòèíäÿ àïàðûëàí èñëàùàòëàð, Úèíàéÿò Ìÿúÿëëÿñèíÿ
áó ñàùÿäÿ åäèëÿí äÿéèøèêëèêëÿð ãåéä îëóíóá.
Áóíäàí áàøãà, Àçÿðáàéúàí íöìàéÿíäÿ ùåéÿòè
þòÿí èë ÿðçèíäÿ àøêàðëàíìûø âÿ çÿðÿðñèçëÿøäèðèëìèø ìöòÿøÿêêèë úèíàéÿò ãðóïëàðûíûí, èíñàí àëâåðè
èëÿ ìÿøüóë îëàí øÿõñëÿðèí âÿ áåéíÿëõàëã ìèãéàñëû úèíàéÿò äÿñòÿëÿðèíèí ñòàòèñòèêàñûíû òÿãäèì åäèá.
ÀÈ íöìàéÿíäÿëÿðè, þç íþâáÿëÿðèíäÿ, êîððóïñèéà
èëÿ ìöáàðèçÿ ñàùÿñèíäÿ òÿúðöáÿëÿðèíè ïàéëàøìàüà ùàçûð îëäóãëàðûíû áèëäèðèáëÿð. ÀÈ “Øÿðã Òÿðÿôäàøëûüû” þëêÿëÿðè èëÿ ÿëàãÿëÿð øþáÿñèíèí áàø÷ûñû
Äèðê Øóáåë Àçÿðáàéúàíûí ÀÈ ö÷öí òåððîðèçì ñàùÿñèíäÿ ñòðàòåæè òÿðÿôäàø îëäóüóíó âÿ áèðýÿ
ÿìÿêäàøëûüû éöêñÿê ãèéìÿòëÿíäèðèá.
Èúëàñäà, ùÿì÷èíèí, ùöãóãóí àëèëèéè âÿ ÿäëèééÿ
ìþâçóëàðû, ùàáåëÿ ÿäëèééÿ ñàùÿñèíäÿ ÀÈ-Àçÿðáàéúàí àðàñûíäà ÿìÿêäàøëûã ìÿñÿëÿñè äÿ ýåíèø
ìöçàêèðÿ îëóíóá. Àâðîïà Êîìèññèéàñûíûí ÿäëèé-
éÿ öçðÿ áàø äèðåêòîðëóüóíóí íöìàéÿíäÿñè ÿäëèééÿ ñèñòåìèíäÿ àïàðûëàúàã èñëàùàòëàðûí âàúèáëèéèíè âÿ áóíóíëà áàüëû èêèòÿðÿôëè äàíûøûãëàðûí
çÿðóðèëèéèíè âóðüóëàéûá.
Àâðîïà Èòòèôàãû íöìàéÿíäÿëÿðè
àïàðûëàí ñèéàñÿòè ðàçûëûãëà ãàðøûëàéàðàã Àçÿðáàéúàí íöìàéÿíäÿ ùåéÿòèíèí âåðäèéè òÿêëèôëÿðè
íÿçÿðÿ àëàúàãëàðûíû áèëäèðèáëÿð. Èúëàñûí èêèíúè ýöíö, àëòêîìèòÿ Àçÿðáàéúàí âÿ Àâðîïà Èòòèôàãûíäà èíñàí ùöãóãëàðû ìþâçóñóíäà ôèêèð
ìöáàäèëÿñè èëÿ äàâàì åäèá.
Ãåéä åäÿê êè, àïàðûúû Àâðîàòëàíòèê ñòðóêòóðëàðûí, î úöìëÿäÿí, Àâðîïà Èòòèôàãûíûí þëêÿìèçëÿ ÿìÿêäàøëûüà áþéöê ìàðàã
ýþñòÿðìÿñè þëêÿìèçèí äàõèëè âÿ õàðèúè
ñèéàñÿò õÿòòèëÿ áèðáàøà áàüëûäûð. Ãÿðáÿ èíòåãðàñèéà éî- Áðöññåëäÿ Àâðîïà Èòòèôàãû - Àçÿðáàéúàí
ëóíó òóòàí Àçÿðáàéúàíûí
ßìÿêäàøëûã Êîìèòÿñè ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ
äåìîêðàòèê äþâëÿò ãóðóúóëóÿäëèééÿ, àçàäëûã, òÿùëöêÿñèçëèê, èíñàí äàí îëàí Àâðîïà Øóüó ñèéàñÿòèíè áó áàõûìäàí,
áàøëûúà ôàêòîð êèìè ãÿáóë åòÏàðëàìåíò Àñùöãóãëàðû âÿ äåìîêðàòèéà öçðÿ àëò ðàñû
ìÿê îëàð. ßñàñû Öìóììèëëè
ñàìáëåéàñûíûí ìöøàêîìèòÿíèí äþðäöíúö èúëàñû êå÷èðèëèá ùèäÿ÷èëÿðè äÿ, 9 îêòëèäåð Ùåéäÿð ßëèéåâ òÿðÿôèíäÿí ãîéóëàí ìöñòÿãèë Àçÿðéàáð ïðåçèäåíò ñå÷êèáàéúàíäà äþâëÿò ãóðóúóëóüó ñèéàñÿòè èúòèìàè ùÿëÿðèíèí ÿäàëÿòëè, øÿôôàô âÿ äåìîêðàòèê êå÷äèéèíè
éàòûí ìöõòÿëèô ñôåðàëàðûíûí òîòàëèòàð ðåæèìèí ãàëûãáÿéàí åäèáëÿð.
ëàðûíäàí òåç áèð çàìàíäà àçàä îëìàñûíà êþìÿê
Áó ýöí äåìîêðàòèê ñèéàñè ñèñòåì, âÿòÿíäàø
åòäè. Ñèéàñè, èãòèñàäè ñàùÿëÿð áàøäà îëìàãëà þëúÿìèééÿòè âÿ ùöãóãè äþâëÿò ãóðóúóëóüó õÿòòè èëÿ
êÿäÿ ùÿéàòà êå÷èðèëÿí äåìîêðàòèê èñëàùàòëàð
èðÿëèëÿéÿí Àçÿðáàéúàí ñîñèàë, ñèéàñè, èãòèñàäè,
Àçÿðáàéúàíûí áó éîëäà ãÿòèééÿòëè îëäóüóíó ýþñìÿäÿíè âÿ èíòåëëåêòóàë òðàíñôîðìàñèéàíû þçöíäÿ
òÿðäè. Âÿòÿíäàøëàðûí ùöãóã âÿ àçàäëûãëàðûíûí ãîÿêñ åòäèðÿí ùÿðòÿðÿôëè ìîäåðíëÿøìÿ éîëóíäà
ðóíìàñû, õàëãûí ñèéàñè èðàäÿñèíèí ñå÷êèëÿðäÿ þç
èíàìëà èðÿëèëÿéèð. Èãòèñàäè ñàùÿäÿ ëèáåðàëëàøìà,
ÿêñèíè îáéåêòèâ ñóðÿòäÿ ÿêñ åòäèðìÿñè 1995-úè èë
ýåíèøìèãéàñëû þçÿëëÿøäèðìÿ òÿäáèðëÿðè, áàçàð èãòèíîéàáðûí 12-äÿ êå÷èðèëÿí ðåôåðåíäóì íÿòèúÿñèíñàäèééàòûíà êå÷èä âÿ äöíéà èãòèñàäèééàòûíà èíäÿ Êîíñòèòóñèéàíûí ãÿáóëó èëÿ þçöíöí ìþùêÿì
òåãðàñèéà ïðîñåñëÿðèíèí óüóðëà ñöðäöðöëìÿñè íÿùöãóãè ÿñàñûíà ñàùèá îëäó. Àçÿðáàéúàí âÿòÿíòèúÿñèíäÿ Àçÿðáàéúàí èãòèñàäèééàòû áèð íå÷ÿ èë
äàøëàðûíûí ÿí ìöõòÿëèô ìÿñÿëÿëÿðëÿ áàüëû ùöãóã,
áóíäàí ÿââÿë êå÷èä äþâðöíö áàøà âóðóá. Áóíóíâÿçèôÿ âÿ àçàäëûãëàðûíûí ÿêñ îëóíäóüó Êîíñòèòóëà éàíàøû, þëêÿäÿ þëöì ùþêìöíöí, ìÿòáóàò öçÿñèéà þç ìöêÿììÿëëèéè èëÿ óçóíìöääÿòëè äåìîêðèíäÿ ñåíçóðàíûí ëÿüâ åäèëìÿñè, ÿíÿíÿ ùàëûíû
ðàòèéà ÿíÿíÿëÿðèíÿ ìàëèê îëàí äþâëÿòëÿðèí àëè ãààëàí ÿôâ ôÿðìàíëàðû èëÿ ùÿð èë ìèíëÿðëÿ ìÿùáóñà
íóíëàðûíäàí ùå÷ äÿ ýåðèäÿ ãàëìûð. Áóíóíëà éààìíèñòèéà åëàí åäèëìÿñè, êîððóïñèéà âÿ ðöøâÿòíàøû, ñå÷êè ñèñòåìèíèí âÿ ãàíóíâåðèúèëèéèíèí Àâõîðëóãëà ìöáàðèçÿ, ãàíóíóí àëèëèéèíèí òÿìèí åäèëðîïà ñòàíäàðòëàðûíà óéüóíëàøäûðûëìàñû ùàêèìèéìÿñè, ñÿíÿäëÿøäèðìÿ, ãåéäèééàò, âåðýè þäÿìÿëÿéÿò áþëýöñöíöí äåìîêðàòèê ÿñàñëàðäà ôîðìàëàøðè êèìè ïðîñåñëÿðèí ñàäÿëÿøäèðèëìÿñè êèìè ÷îõñàéäûðûëìàñûíà èìêàí âåðäè. Þëêÿäÿ êå÷èðèëÿí ñå÷êèëû ùóìàíèñò ãÿðàðëàð Àçÿðáàéúàíûí ùÿãèãÿòÿí ùöëÿðè ìöøàùèäÿ åäÿí áåéíÿëõàëã òÿøêèëàòëàðûí ùåãóãè áèð äþâëÿò êèìè ôîðìàëàøäûüûíû òÿñäèãëÿéèð.
ñàáàòëàðûíäà ÿêñèíè òàïàí ìöñáÿò ðÿéëÿð ùÿð íþâÀâðîïà Èòòèôàãû, Àâðîïà Øóðàñû, ÀÒßÒ êèìè òÿøêèáÿòè ñå÷êèíèí ÿââÿëêèíäÿí äàùà éöêñÿê ñÿâèééÿëàòëàðëà ÿìÿêäàøëûã øÿðàèòèíäÿ ùÿéàòà êå÷èðèëÿí
äÿ òÿøêèë îëóíäóüóíó, øÿôôàôëûã, áÿðàáÿðëèê ïðèíáó òÿäáèðëÿð Àçÿðáàéúàíûí Àâðîïà òÿñèñàòëàðûíà
ñèïëÿðèíèí ãîðóíäóüóíó òÿñäèãëÿéèð. ßêñÿð òÿøêèèíòåãðàñèéàñûíû ñöðÿòëÿíäèðèá. Àçÿðáàéúàíûí áó
ëàòëàð êèìè, Àâðîïà Èòòèôàãûíûí ÿñàñ ñòðóêòóðëàðûíýöí äåìîêðàòèéà âÿ èíñàí ùöãóãëàðûíûí ìöäà-
Èãòèñàäè áþùðàí âÿ èíôëéàñèéàíûí àðòìàñû
Åðìÿíèñòàíû ÷ûõûëìàç âÿçèééÿòÿ ñàëûá
ÀÐÝÒÌØ ýÿíúëÿð òÿøêèëàòëàðû
ö÷öí éåíè èìêàíëàð éàðàäûð
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû Ýÿíúëÿð Òÿøêèëàòëàðû Ìèëëè Øóðàñû
(ÀÐÝÒÌØ) 2013-úö èëäÿí åòèáàðÿí ýÿíúëÿð
âÿ ýÿíúëÿð òÿøêèëàòëàðû
ö÷öí áèð ñûðà éåíè èìêàíëàð éàðàäûá. Áó èìêàíëàð ÀÐÝÒÌØ-íèí
ýÿíúëÿð âÿ ýÿíúëÿð òÿøêèëàòëàðû ö÷öí éàðàäûëàí èìêàíëàðëà
ÿëàãÿäàð îëàðàã ãÿáóë åòäèéè 3Ý-ñèéàñÿòè ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ òÿìèí åäèëèá.
ÀÐÝÒÌØ èëê îëàðàã, 2013-úö èëäÿ “Ýÿíúëÿð Åâè”íè éàðàäûá âÿ ýÿíúëÿð òÿøêèëàòëàðûíûí áèð ñûðà èìêàíëàð ÿëäÿ åòìÿñèíè òÿìèí åäèá. “Ýÿíúëÿð Åâè”-íèí ôÿàëèééÿòè ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ ýÿíúëÿð âÿ ýÿíúëÿð òÿøêèëàòëàðû äàùà ýåíèø àóäèòîðèéàëàðà òÿëèìëÿð êå÷èðìÿê, ýþðöøëÿð òÿøêèë åòìÿê ö÷öí òÿëèì çàëûíäàí, ìöõòÿëèô ìþâçóëàðäà 1500-äÿí ÷îõ êèòàáäàí ôàéäàëàíìàã ö÷öí êèòàáõàíàäàí, òÿëèì çàìàíû èíòåðíåò âÿ áèð
ñûðà òÿëèì âàñèòÿëÿðèíäÿí èñòèôàäÿ åäÿ áèëèðëÿð.
Áóíóíëà éàíàøû, ÀÐÝÒÌØ öçâ òÿøêèëàòëàðûí èíêèøàôû
âÿ îíëàðûí êîììóíèêàñèéà âàñèòÿëÿðèíèí ñöðÿòëÿíäèðèëìÿñè âÿ âàùèä áàçàäàí èäàðÿ åäèëìÿñè ö÷öí ÑÌÑ âÿ Å-Ìàèë õèäìÿòè éàðàäûá âÿ èñòèôàäÿéÿ âåðèá. ÀÐÝÒÌØ-íèí öçâ
òÿøêèëàòëàð ö÷öí èðÿëè ñöðäöéö äèýÿð áèð õèäìÿò èñÿ ÏÐ õèäìÿòèäèð.
ÀÐÝÒÌØ þëêÿäÿ èëê äÿôÿ îëàðàã 200-äÿí ÷îõ ýÿíúëÿð
òÿøêèëàòûíûí èøòèðàê åòäèéè Ýÿíúëÿð Òÿøêèëàòëàðûíûí Û ìèëëè
Êîíãðåñèíè êå÷èðèá. Ùÿì÷èíèí, ÀÐÝÒÌØ ñîí áèð èë ÿðçèíäÿ
ñûðô ýÿíúëÿð òÿøêèëàòëàðû èëÿ ÿëàãÿäàð ÃÙÒ-ëÿðèí Èäàðÿåäèëìÿñè Àêàäåìèéàñû (ÃÈÄÀ), Àçÿðáàéúàí Êþíöëëöëöê Õèäìÿòè (ÀÊÕ), Õÿòäÿ Ñîñèàë Øÿáÿêÿ Àêàäåìèéàñûíûí ôÿàëèééÿòèíÿ ñòàðò âåðèá. Áóíóíëà éàíàøû, ÀÐÝÒÌØ ýÿíúëÿðèí èíêèøàôû âÿ áåéíÿëõàëã ÿëàãÿëÿðèí àðòûðûëìàñû ö÷öí Àâðîïà Èòòèôàãûíûí “Ýÿíúëÿð Ôÿàëèééÿòäÿ” (Éîóòù Èí Àúòèîí) ïðîãðàìûíà, Àâðîïà Èòòèôàãûíûí, Àâðîïà Ýÿíúëÿð Ôîðóìóíóí, Àâðîïà Øóðàñûíûí âÿ ÌÄÁ þëêÿëÿðè ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ êå÷èðèëÿí ëàéèùÿëÿðÿ ãîøóëóá. Áó ëàéèùÿëÿð ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ ÀÐÝÒÌØ 31
þëêÿäÿ 70 ýÿíúëÿð òÿøêèëàòûíûí èøòèðàêû èëÿ òÿìñèë îëóíóá.
Îíó äà áèëäèðÿê êè, ÀÐÝÒÌØ 2013-úö èëäÿ ãÿáóë åòäèéè 3Ý ñòðàòåýèéàñû ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ ùÿéàòà êå÷èðäèéè ëàéèùÿëÿðè
2014-úö èëäÿ äÿ äàâàì åòäèðÿúÿê. Áóíóíëà éàíàøû, áèð ñûðà éåíè ëàéèùÿëÿð, ÀÐÝÒÌØ-íèí öçâ òÿøêèëàòëàðûíûí åëåêòðîí
áàçàñûíûí ùàçûðëàíìàñû, éåíèëÿíÿí www.íàéîðà.àç ñàéòûíûí èñòèôàäÿéÿ âåðèëìÿñè, ýÿíúëÿð òÿøêèëàòëàðûíûí ôÿàëèééÿòëÿðèíèí ïîòåíñèàëûíûí þéðÿíèëìÿñè ö÷öí ñîñèîëîæè àðàøäûðìàíûí êå÷èðèëìÿñè ïëàíëàøäûðûëûð.
Òÿñèñ÷è
Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñû
Áàø ðåäàêòîð:
Ùèêìÿò ÁÀÁÀÎÜËÓ
ôèÿñè ñàùÿñèíäÿ íàèëèééÿòëÿð ãàçàíìàñûíäà ùå÷
øöáùÿñèç, Àâðîïà Èòòèôàãû èëÿ ãóðóëàí ÿìÿêäàøëûüûí äà ðîëó îëóá.
Ãåéä åäÿê êè, Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû èëÿ ÀÈ àðàñûíäà ìöíàñèáÿòëÿðèí ùöãóãè ÿñàñû Òÿðÿôäàøëûã
âÿ ßìÿêäàøëûã Ñàçèøè (ÒßÑ)
èëÿ ãîéóëóá. 22 àïðåë 1996-úû
èëäÿ Ëöêñåìáóðã øÿùÿðèíäÿ
èìçàëàíàí ñÿíÿä Ñàçèøÿ
ãîøóëàí áöòöí äþâëÿòëÿð òÿðÿôèíäÿí ðàòèôèêàñèéà åäèëäèêäÿí ñîíðà 1 èéóë 1999-úó èë
òàðèõèíäÿ ãöââÿéÿ ìèíèá.
ÒßÑ ÿìÿêäàøëûüû ìþùêÿìëÿíäèðìÿê ö÷öí ìöâàôèã ìåõàíèçìëÿð òÿìèí åòìÿêëÿ, Àçÿðáàéúàíëà ãóðóì àðàñûíäà ìöíàñèáÿòëÿðÿ éåíè òÿêàí âåðèá. Áó Ñàçèø ñèéàñè
äèàëîã, èíñàí ùöãóãëàðû, òèúàðÿò, èíâåñòèñèéà, èãòèñàäè, ãàíóíâåðèúè, ìÿäÿíè âÿ äèýÿð
ÿìÿêäàøëûã ñàùÿëÿðèíäÿ ýåíèøìèãéàñëû òÿðÿôäàøëûüû íÿçÿðäÿ òóòóð. Îíóí ÿñàñ ìÿãñÿäëÿðèíäÿí áèðèíè Àçÿðáàéúàí ãàíóíâåðèúèëèéèíèí ÀÈ ãàíóíâåðèúèëèéèíÿ óéüóíëàøäûðûëìàñû òÿøêèë åäèð. ÒßÑ-ÿ ÿñàñÿí, þëêÿìèçëÿ ÀÈ àðàñûíäà èêèòÿðÿôëè ìöòÿìàäè
äèàëîãóí àïàðûëìàñû ìÿãñÿäèëÿ ßìÿêäàøëûã Øóðàñû, ßìÿêäàøëûã Êîìèòÿñè, Ïàðëàìåíòëÿðàðàñû
ßìÿêäàøëûã Êîìèòÿñè, Òèúàðÿò, èãòèñàäèééàò âÿ
ÿëàãÿäàð ùöãóãè ìÿñÿëÿëÿð öçðÿ Àëò-êîìèòÿ âÿ
Åíåðæè, íÿãëèééàò âÿ ÿòðàô ìöùèò ìÿñÿëÿëÿðè öçðÿ
Àëò-êîìèòÿ êèìè ñòðóêòóðëàð éàðàäûëûá.
Ãàðøûëûãëû ÿìÿêäàøëûãäà èðÿëèéÿ äîüðó äèýÿð
áèð ìöùöì àääûì êèìè Àçÿðáàéúàíûí Àâðîïà
Ãîíøóëóã Ñèéàñÿòèíÿ (ÀÃÑ) äàõèë åäèëìÿñè ùàããûíäà ÀÈ Øóðàñûíûí 14 èéóí 2004-úö èë òàðèõëè ãÿðàðûíû ãåéä åòìÿê îëàð. ÀÈ èëÿ ÿëàãÿëÿðäÿ äàùà
éöêñÿê ñÿâèééÿëè ñèéàñè âÿ èãòèñàäè èíòåãðàñèéà
âÿä åäÿí ÀÃÑ îíà äàõèë îëàí þëêÿëÿð ö÷öí òÿðÿôäàøëûüûí ýÿëÿúÿê èíêèøàôû áàõûìûíäàí éåíè áèð
ìÿðùÿëÿíè òÿøêèë åäèð. Ãîíøóëóã ñèéàñÿòèíÿ ãàòûëìàãëà þëêÿìèç áèð ñûðà èìêàíëàðäàí éàðàðëàíà áèëèð. ßìÿêäàøëûüûí öñòöíëöêëÿðè ñûðàñûíäà þëêÿäÿ
ñèéàñè, èãòèñàäè âÿ èíçèáàòè èñëàùàòëàðûí ùÿéàòà êå÷èðèëìÿñè ãàðøûëûüûíäà ÀÈ-íèí äàõèëè áàçàðûíäà
ìöÿééÿí ïàéà ñàùèá îëìàã, âÿòÿíäàøëàðûí âÿ
êàïèòàëûí ñÿðáÿñò äþâðèééÿñèíè òÿìèí åòìÿê ìÿãñÿäèëÿ ýÿëÿúÿê èíòåãðàñèéà âÿ ëèáåðàëèçàñèéà ïðîñåñëÿðèíäÿ èøòèðàê åòìÿê, ÀÈ öçâ þëêÿëÿðè èëÿ äàùà
ñÿìÿðÿëè ñèéàñè äèàëîã âÿ ÿìÿêäàøëûã, ìèãðàñèéà, íàðêîòèêëÿð âÿ ìöòÿøÿêêèë úèíàéÿòêàðëûãëà ìöáàðèçÿ ñàùÿñèíäÿ ÿìÿêäàøëûã, ñÿðìàéÿëÿðèí òÿøâèãè, þëêÿìèçèí ÖÒÒ-éÿ öçâ îëìàñûíûí äÿñòÿêëÿíìÿñè èìêàíëàðûíû ñàäàëàìàã îëàð. Ùÿì÷èíèí,
ÀÃÑ òÿðÿôäàø þëêÿëÿð, î úöìëÿäÿí, Àçÿðáàéúàí
2013-úö èëäÿ
Åðìÿíèñòàí þëêÿäÿí ýåäÿíëÿðèí ñàéûíà
ýþðÿ, éåíÿ äÿ äöíéà þëêÿëÿðè àðàñûíäà ëèäåð ìþâãåéèíè ãîðóéóá ñàõëàéûá. Åðìÿíèñòàí äöíéàäà éåýàíÿ
þëêÿäèð êè, áóðàäà ìèãðàíòëàðûí ñàéû
éåðëè ÿùàëèíèí ñàéûíäàí ÷îõäóð.
Þòÿí èë Åðìÿíèñòàíäà èíôëéàñèéàíûí
ñÿâèééÿñè äÿ ÿââÿëêè èëëÿðëÿ ìöãàéèñÿäÿ õåéëè éöêñÿê îëóá. Äîüðóäóð, ðÿñìè
ãóðóìëàð èíôëéàñèéàíûí ñÿâèééÿñèíè
ýèçëÿòìÿéÿ ÷àëûøñàëàð äà, à÷ûãëàíàí ðÿãÿìëÿð áåëÿ þçö-þçëöéöíäÿ Åðìÿíèñòàíäàêû èãòèñàäè äóðóìóí ùå÷ äÿ öðÿêà÷àí îëìàäûüûíäàí õÿáÿð âåðèð.
www.àðìáàíêñ.àì ñàéòû õÿáÿð âåðèð
êè, Åðìÿíèñòàí Ìÿðêÿçè áàíêûíûí ñÿäðè Àðòóð Úàâàäéàí 2013-úö èëèí éåêóíëàðûíà ùÿñð îëóíàí ìÿòáóàò êîíôðàíñûíäà þëêÿäÿ èíôëéàñèéàíûí ñÿâèééÿñèíèí
òÿãðèáÿí 6 ôàèç òÿøêèë åòäèéèíè áèëäèðèá.
Îíóí ñþçëÿðèíÿ ýþðÿ, þòÿí èëèí áöäúÿñèíäÿ áó ðÿãÿì 4 ôàèç, þëêÿäÿ ÖÄÌ-èí
àðòûìû èñÿ 6 ôàèç ùÿúìèíäÿ ïðîãíîçëàøäûðûëñà äà, áóíà ìöâÿôôÿã îëóíìàéûá.
Áåëÿ êè, òÿáèè ãàçûí ãèéìÿòèíèí 18 ôàèç,
åëåêòðèê åíåðæèñèíèí ãèéìÿòèíèí èñÿ 27
ôàèç àðòìàñû þëêÿäÿ èíôëéàñèéàíûí éöêñÿëìÿñèíÿ ñÿáÿá îëóá. Áóíäàí ÿëàâÿ,
þòÿí èë þëêÿäÿ ÿðçàã ìÿùñóëëàðûíûí ãèéìÿòè 5,8 ôàèç , õèäìÿò ñàùÿëÿðèíäÿ òàðèôëÿð èñÿ 6,4 ôàèç éöêñÿëèá. À.Úàâàäéàí
äàùà ñîíðà, ùþêóìÿòèí úàðè èë ö÷öí èíôëéàñèéàíûí ñÿâèééÿñèíèí åéíè ãàëàúàüû
âÿ ÖÄÌ-èí àðòûìûíûí èñÿ 5,2 ôàèç òÿøêèë
åäÿúÿéèíè ïðîãíîçëàøäûðäûüûíû áèëäèðèá.
Éåðëè åêñïåðòëÿð èñÿ áåëÿ ùåñàá åäèðëÿð
êè, Ìÿðêÿçè áàíêûí ñÿäðè À.Úàâàäéàíûí
à÷ûãëàìàëàðû ùÿãèãÿòè ÿêñ åòäèðìèð âÿ
www.yeniazerbaycan.com
ìàèë@yeniazerbaycan.úîì
Öíâàí: Áàêû - AZ-1000, Öçåéèð Ùàúûáÿéîâ - 66
Òåëåôîíëàð:
498-78-03, 498-82-21
498-81-24, 498-19-84
þòÿí èë Åðìÿíèñòàíäà èíôëéàéîõñóë ñàéûëûðëàð. Áó ðÿãÿìè äÿ ùÿìèí 40 ôàèçèí
ñèéàíûí ñÿâèééÿñè èêèðÿÀðàøäûðìàëàð ýþñòÿðèð êè, öçÿðèíÿ ÿëàâÿ åòñÿê,
ãÿìëè îëóá. Áó èñÿ, þç
þëêÿ ÿùàëèñèíèí äåíþâáÿñèíäÿ ÿùàëèíèí
Åðìÿíèñòàí äöíéàäà
ìÿê îëàð êè, éàðûñûàçòÿìèíàòëû àèëÿëÿðèéåýàíÿ þëêÿäèð êè, áóðàäà
íûí äèëÿí÷è âÿçèéíèí ýöçÿðàíûíà
áèðáàøà ìÿíôè ìèãðàíòëàðûí ñàéû éåðëè ÿùàëèíèí éÿòèíäÿ éàøàäûüû
áÿëëè îëóð. Áó ýöí àðòÿñèðèíè ýþñòÿðèá.
ñàéûíäàí ÷îõäóð
òûã áåéíÿëõàëã òÿøêèëàòÅðìÿíèñòàíäà íÿøð
ëàð äà Åðìÿíèñòàíäàêû áó
îëóíàí “Ëðàýèð” ãÿçåòè áó
ôàêòû
òÿñäèãëÿìÿêëÿ
éàíàøû, êîððóïñèþëêÿíèí Ìèãðàñèéà Õèäìÿòèíÿ èñòèéàíûí
òöüéàí
åòäèéèíè,
áó áÿëàíûí þëêÿíàäÿí õÿáÿð âåðèð êè, ñîí ö÷ èëäÿ
íè ôÿëàêÿòÿ ñöðöêëÿäèéèíè, ÿùàëèíèí ýåÅðìÿíèñòàíû òÿðê åäÿíëÿðèí ñàéû 200
íèø òÿáÿãÿñèíèí áóíäàí ñîí äÿðÿúÿ
ìèí íÿôÿðè þòöá. Òÿêúÿ þòÿí èë ýöíäÿëèê
ÿçèééÿò ÷ÿêäèéèíè, íàðàçû ãàëäûüûíû äèëÿ
åùòèéàúëàðûíû þäÿìÿê âÿ áèîëîæè âàðëûãýÿòèðèð. Áåëÿ ýåäÿðñÿ, 2014-úö èë ÿðçèíëàðûíû ãîðóìàã ìÿãñÿäèëÿ õàðèúè þëêÿëÿäÿ þëêÿäÿ ñîñèàë ïàðòëàéûøûí ãà÷ûëìàç
ðÿ ãàçàíú äàëûíúà ýåäÿí åðìÿíèëÿðèí
îëàúàüûíû ïðîãíîçëàøäûðûðëàð. Áöòöí
ñàéû 80 ìèí íÿôÿðè þòöá. Ãÿçåò éàçûð
áóíëàð èñÿ ÿùàëèíèí õîø ýöçÿðàí àðçóêè, þòÿí èë Åðìÿíèñòàíäàêû âÿçèééÿòè
ñó èëÿ ìöõòÿëèô þëêÿëÿðÿ öç òóòìàëàðûíà
éàëíûç áåëÿ õàðàêòåðèçÿ åòìÿê îëàð:
ñÿáÿá îëóð. 2013-úè èëäÿ Åðìÿíèñòàí
éîõñóëëóã, èøñèçëèêäÿí òÿíýÿ ýÿëÿí ÿùàùàêèìèééÿòè àðòûã êöòëÿâè ùàë àëìûø þëëè êöòëÿâè øÿêèëäÿ þëêÿíè òÿðê åòìÿéÿ
êÿäÿêè êþ÷öí ãàðøûñûíû àëìàã ö÷öí
áàøëàéûá, ãàðøûäóðìàëàð, òîããóøìàëàð
ìöÿééÿí ïðåâåíòèâ òÿäáèðëÿð ýþðìÿéÿ
ôîíóíäà ñèéàñè ãåéðè-ìöÿééÿíëèê äà÷àëûøñà äà, áó, ÿêñ åôôåêò âåðäè âÿ áàø
âàì åäèá, êîððóïñèéà âÿ ãàíóíñóçëóã
ýþòöðöá þëêÿäÿí ãà÷àíëàðûí ñàéû àçàë÷îõàëûá, ìàääè-òåõíèêè òÿìèíàòäàí
ìàã ÿâÿçèíÿ, äàùà äà àðòäû. Àðàøäûðìÿùðóì åäèëÿí îðäóäà þëöì ùàëëàðû
ìàëàð ýþñòÿðèð êè, 2010-2013-úö èëëÿðõåéëè àðòûá. Áèð ñþçëÿ, 2013-úè èë Åðìÿäÿ áó þëêÿäÿêè ìèãðàíòëàðûí ñàéû éåðëè
íèñòàí ö÷öí ÷îõ ãàðûøûã âÿ óüóðñóç áèð
ÿùàëèíèí ñàéûíû þòöá âÿ Åðìÿíèñòàí
èë êèìè éàääà ãàëûá.
áó ýþñòÿðèúèñèíÿ ýþðÿ äöíéàäà éåýàíÿ
Äöøìÿí þëêÿäÿêè âÿçèééÿòè äàùà
þëêÿäèð.
éàõøû àíëàìàã ö÷öí ãåéä åòìÿê éåðèÝþðöíÿí îäóð êè, Åðìÿíèñòàí ùàíÿ äöøÿð êè, ðÿñìè ðÿãÿìëÿðÿ ýþðÿ,
êèìèééÿòèíèí
àïàðäûüû èøüàë÷ûëûã ñèéà2012-úè èëäÿ Åðìÿíèñòàí ÿùàëèñèíèí
ñÿòè
áó
äþâëÿòèí
ýÿëÿúÿê ìþâúóäëóòÿãðèáÿí 35 ôàèçè éîõñóëëóã ñÿâèééÿüóíó
äà
ñóàë
àëòûíà
ãîéóð. Âÿ Åðìÿñèíäÿí äÿ àøàüû ùÿääÿ éàøàäûüû ùàëíèñòàíûí
ùàçûðêû
èãòèñàäè
äóðóìó áó
äà, áó ðÿãÿì þòÿí èë äàùà äà àðòàðàã
þëêÿíèí ýÿëÿúÿéèíèí äàùà àúûíàúàãëû
òÿãðèáÿí 40 ôàèçÿ éöêñÿëèá. Ãÿçåò éàîëàúàüûíäàí õÿáÿð âåðèð. Îäóð êè, åðçûð êè, Åðìÿíèñòàíäà ñàáèò ýÿëèðè îëìàìÿíèëÿð ìÿùâ îëìàãäà îëàí áèð ìÿìéàí 180 ìèíÿ éàõûí èíñàí âàð êè, îíëÿêÿòäÿ “ýþçÿë ýÿëÿúÿê” àðçóñó èëÿ þëëàð ðÿñìè ñòàòèñòèêàäà èøñèç ñàéûëìûðëàð.
ìÿêäÿíñÿ, ãà÷ûá úàíëàðûíû ãóðòàðìàÎíëàðûí àèëÿëÿðèíäÿ àäàìáàøûíà äöüà öñòöíëöê âåðèðëÿð.
øÿí ýÿëèð ìèíèìàë éàøàéûø òÿìèíàòû
ùÿääèíäÿí äÿ àøàüû îëäóüóíäàí, èôðàò
ÑßËÈÌ
Èndeks: 67100
Lisenziya: N-B-317
Òèðàæ:
6074
“Êàïèòàë Áàíê”ûí Íÿðèìàíîâ ðàéîí ôèëèàëû
ù/ù - 33080019443900419109
êîä - 200093
ÂÞÅÍ - 1500486601
ö÷öí ìÿäÿíè, òÿùñèë âÿ ÿòðàô ìöùèò êèìè ñàùÿëÿð
öçðÿ ÿëàãÿëÿðè òÿøâèã åäÿí ìöÿééÿí ÀÈ ïðîãðàìëàðûíäà äàùà ÷îõ èøòèðàê âÿ òåõíèêè éàðäûì èìêàíëàðû òÿãäèì åäèð. 2006-úû èëèí 14 íîéàáð òàðèõèíäÿ Áðöññåëäÿ Àçÿðáàéúàí-ÀÈ ßìÿêäàøëûã Øóðàñûíûí èúëàñû çàìàíû Àçÿðáàéúàí ÐåñïóáëèêàñûÀâðîïà Èòòèôàãû Ôÿàëèééÿò Ïëàíû ãÿáóë åäèëèá. Ôÿàëèééÿò Ïëàíûíäà äàùà ÿââÿë ÒßÑ èëÿ òÿíçèìëÿíÿí
Àçÿðáàéúàí-ÀÈ ìöíàñèáÿòëÿðèíèí ñîíðàêû èíêèøàôûíûí èñòèãàìÿòëÿðè ìöÿééÿí îëóíóá.
ÀÈ èëÿ ìöõòÿëèô ïðîãðàìëàð ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ óüóðëó ÿìÿêäàøëûã åäÿí Àçÿðáàéúàíûí ãóðóìëà ÿëàãÿëÿðè ñîí èëëÿðäÿ äàùà äà èíòåíñèâëÿøèá. Àâðîïà
Èòòèôàãû èëÿ Øÿðã Òÿðÿôäàøëûüû Ïðîãðàìû ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ ýåíèø ÿìÿêäàøëûã åäÿí Àçÿðáàéúàíûí Àâðîïàéà èíòåãðàñèéà ñèéàñÿòè ãóðóì òÿðÿôèíäÿí
ìöñáÿò ãàðøûëàíûð. Øÿðã Òÿðÿôäàøëûüû (ØÒ) òÿøÿááöñö ÀÈ Õàðèúè Èøëÿð Íàçèðëÿðèíèí 26 ìàé 2008-úè
èë òàðèõèíäÿ Áðöññåëäÿ êå÷èðèëìèø ýþðöøö çàìàíû
Ïîëøà âÿ Èñâå÷ òÿðÿôèíäÿí èðÿëè ñöðöëöá. Øÿðãè
ÀÃÑ þëêÿëÿðè ö÷öí âàùèä ôîðìàòûí òÿñèñ åäèëìÿñèíè íÿçÿðäÿ òóòàí ñþçöýåäÿí òÿøÿááöñ Àçÿðáàéúàí, Ýöðúöñòàí, Åðìÿíèñòàí, Óêðàéíà, Ìîëäîâà
âÿ Áåëàðóñó ÿùàòÿ åäèð. 3 äåêàáð 2008-úè èë òàðèõèíäÿ ØÒ òÿøÿááöñö öçðÿ Ìÿëóìàò Ñÿíÿäè âÿ
îíó ìöøàéèÿò åäÿí Èø÷è Ñÿíÿä Àâðîïà Êîìèññèéàñû (ÀÊ) òÿðÿôèíäÿí Àâðîïà Ïàðëàìåíòèíÿ âÿ ÀÈíèí äþâëÿò âÿ ùþêóìÿò áàø÷ûëàðûíûí Øóðàñûíà òÿãäèì îëóíóá. Áó èêè ñÿíÿä ØÒ-éÿ äàèð ÀÊ-íûí
ìþâãåéè âÿ òÿêëèôëÿðèíè ÿêñ åòäèðÿðÿê, ÀÃÑ ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ ÀÈ-íèí Øÿðã òÿðÿôäàø þëêÿëÿðè èëÿ ýÿëÿúÿê
ÿìÿêäàøëûã èñòèãàìÿòëÿðèíè ìöÿééÿí åäèá. 2009úó èëäÿ Ïðàãàäà ØÒ öçðÿ êå÷èðèëÿí Çèðâÿ ýþðöøöíäÿ ñþçöýåäÿí òÿøÿááöñöí ÿñàñ ìÿãñÿäëÿðè
âÿ ïðèíñèïëÿðè, ùÿì÷èíèí, ýÿëÿúÿê ÿìÿêäàøëûã
ïðîñåñèíèí öìóìè úèçýèëÿðèíè ìöÿééÿí åäÿí Áèðýÿ Áÿéàííàìÿ ãÿáóë åäèëèá âÿ áóíóíëà äà ØÒéÿ éöêñÿê ðÿñìè ñÿâèééÿäÿ áàøëàíüûú âåðèëèá.
Øÿðã Òÿðÿôäàøëûüû ÀÈ âÿ Øÿðã òÿðÿôäàø þëêÿëÿðè àðàñûíäà ìöíàñèáÿòëÿðèí äàùà éöêñÿê ñÿâèééÿéÿ ãàëäûðûëìàñû, ìþâúóä ÿìÿêäàøëûüûí èêèòÿðÿôëè âÿ ÷îõòÿðÿôëè ôîðìàòäà äàâàì åòäèðèëÿðÿê ýåíèøëÿíäèðèëìÿñèíè íÿçÿðäÿ òóòóð. Áåëÿ êè, ÀÈ âÿ
ùÿð áèð òÿðÿôäàø þëêÿ àðàñûíäà äàùà ñûõ ÿëàãÿëÿðèí éàðàäûëìàñû ìÿãñÿäèëÿ èêèòÿðÿôëè ôîðìàò ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ ìþâúóä Òÿðÿôäàøëûã âÿ ßìÿêäàøëûã Ñàçèøëÿðè ñîíðàäàí àññîñèàñèéà ñàçèøëÿðèíèí èìçàëàíìàñû, òÿðÿôäàø þëêÿíèí Öìóìäöíéà Òèúàðÿò
Òÿøêèëàòûíà öçâ îëäóüó òÿãäèðäÿ îíóíëà äÿðèí âÿ
ìöôÿññÿë àçàä òèúàðÿò çîíàñûíûí éàðàäûëìàñû,
ùÿì÷èíèí, âèçàëàðûí òÿäðèúÿí ëèáåðàëëàøäûðûëìàñû,
òÿðÿôäàø þëêÿëÿðèí âÿ ÀÈ-íèí åíåðæè òÿùëöêÿñèçëèéèíèí ýöúëÿíäèðèëìÿñè ìÿãñÿäèëÿ äàùà äÿðèí ÿìÿêäàøëûüûí ùÿéàòà êå÷èðèëìÿñè âÿ ñ. ïëàíëàøäûðûëûð.
Àãøèí ØÀÙÈÍÎÜËÓ
“Àçåðúåëë” Áèëÿúÿðèäÿ éåíè
“Åêñïðåñ” îôèñèíè èñòèôàäÿéÿ âåðèá
“Àçåðúåëë Òåëåêîì”
ÌÌÚ
ìöøòÿðèëÿðèíÿ
îïåðàòèâ âÿ êåéôèééÿòëè
õèäìÿò
ýþñòÿðìÿê
ìÿãñÿäèëÿ Áàêûäà âÿ
ðåýèîíëàðäà “Àçåðúåëë
Åêñïðåñ” (ÀçÅêñ) îôèñëÿðèíèí ñàéûíû àðòûðìàãäàäûð. Áåëÿ êè, øèðêÿò 6
ôåâðàëäàí åòèáàðÿí Áèëÿúÿðè ãÿñÿáÿñè, Íàòàâàí êö÷ÿñè 3 öíâàíûíäà éåíè “ÀçÅêñ” îôèñèíè
àáóíÿ÷èëÿðèíèí èõòèéàðûíà âåðèá. Éåíè îôèñ ùàìû
ö÷öí ðàùàò îëàí “áèð íþãòÿäÿ ö÷ õèäìÿò” (“îíåñòîï ñùîïïèíý”) êîíñåïñèéàñû èëÿ ÷àëûøàúàã. Áó
êîíñåïñèéàéà ÿñàñÿí, àáóíÿ÷èëÿð “Àçåðúåëë Åêñïðåñ” îôèñèíÿ ýÿëÿðÿê åéíè àíäà ö÷ õèäìÿòäÿí éàðàðëàíà áèëÿðëÿð. Áó îôèñäÿ ùÿì òåëåôîí äàíûøûüûíà
ýþðÿ þäÿìÿ ùÿéàòà êå÷èðìÿê, ùÿì ìöøòÿðè õèäìÿòëÿðèíäÿí èñòèôàäÿ åòìÿê, ùÿì äÿ éåíè òåëåôîí
âÿ éà íþìðÿ àëìàã ìöìêöíäöð. Õàòûðëàäàã êè,
ìÿùç “Àçåðúåëë Òåëåêîì” 2004-úö èë àâãóñòóí 27äÿ Áàêûäà èëê “Àçåðúåëë Åêñïðåñ” îôèñèíè èñòèôàäÿéÿ
âåðìÿêëÿ ÌÄÁ äþâëÿòëÿðè àðàñûíäà þç àáóíÿ÷èëÿðèíÿ áó õèäìÿò êîíñåïñèéàñûíû òÿãäèì åäÿí èëê
øèðêÿò îëóá. Øÿáÿêÿñèíè âÿ ÿùàòÿ äàèðÿñèíè ýåíèøëÿíäèðÿí “Àçåðúåëë”èí ùàë-ùàçûðäà Áàêûäà 19, ðåýèîíëàðäà èñÿ 29 “Åêñïðåñ” îôèñè ôÿàëèééÿò ýþñòÿðèð.
Áóíäàí ÿëàâÿ, “Àçåðúåëë”èí Áàêû øÿùÿðèíäÿ 4, áþëýÿëÿðäÿ èñÿ 6 Ìöøòÿðè Õèäìÿòè ìþâúóääóð. Áèëÿúÿðèäÿ à÷ûëàí éåíè îôèñ áþéöéÿí âÿ èíêèøàô åäÿí
Áèëÿúÿðè ãÿñÿáÿñèíèí ñàêèíëÿðèíÿ îïåðàòèâ âÿ ðàùàò õèäìÿò ýþñòÿðìÿêëÿ éàíàøû, åéíè çàìàíäà,
þëêÿíèí ÿí íöìóíÿâè âÿ ïåøÿêàð àáóíÿ÷è õèäìÿòèíäÿí éàðàðëàíìàüà èìêàí éàðàäàúàã.
Øèðêÿòäÿí âåðèëÿí ìÿëóìàòäà äàùà ñîíðà
ãåéä îëóíóð êè, îïåðàòèâ âÿ êåéôèééÿòëè õèäìÿòäÿí
èñòèôàäÿ åòìÿê àðçóñóíäà îëàíëàð ö÷öí “Àçåðúåëë”
áöòöí þëêÿäÿ “Åêñïðåñ” îôèñëÿðèíèí ñàéûíû àðòûðìàã íèééÿòèíäÿäèð. Øèðêÿò èë ÿðçèíäÿ Áàêûäà 3, ðåýèîíëàðäà èñÿ éåíè 5 “ÀçÅêñ” îôèñèíè èñòèôàäÿéÿ
âåðìÿêëÿ àáóíÿ÷èëÿðèíè ñåâèíäèðÿúÿê.
Èíôîðìàñèéà ìÿíáÿëÿðèìèç:
“ÀçÿðÒÀú”, “ÀÏÀ”,
“Àçàäèíôîðì”, “ÀññÀ-Èðàäÿ”, “ÑÈÀ”
Ãÿçåò “Éåíè Àçÿðáàécàí”ûí áèëýèñàéàð ìÿðêÿçèíäÿ éûüûëûá,
ñÿùèôÿëÿíèá âÿ “Àçÿðáàéúàí” íÿøðèééàòûíäà îôñåò öñóëó èëÿ ÷àï åäèëèá.
Ñ.ËÎÜÌÀÍÎÜËÓ
Ãÿçåò 1993-úö èëèí àïðåë àéûíäàí
íÿøð îëóíóð
Áóðàõûëûøà ìÿñóë:
Çàùèä ÈËÙÀÌÎÜËÓ
Download

06-02-2014