Hoşgeldiniz!
Toplum Temelli Sosyal Bakım
Hizmetleri Eğitimi
Slayt 1
Program...
Slayt 4
Eğitimin Amaçları
Mesleki iletişim ve ilişkinin engelli bireyler ve ailelerinin
• haklarına saygılı olmasını,
•engelli bireylerin de hakları, görüşleri ve tercihleri olduğu
gibi yetenekleri ve ihtiyaçları da olan, dolayısıyla içinde
bulundukları toplumun bir parçası olma potansiyelini
taşıyan bireyler olduklarını belirterek engelli bireylerin
topluma olumlu bir şekilde tanıtılmasını,
•Zaman elverişli olduğu sürece, ailelerin engelli bireyleri
arkadaşlıklar, boş zaman faaliyetleri ve istihdam yoluyla
toplumun bir parçası haline getirmelerinin pratik yollarını
düşünerek yardım edilmesini sağlamaktır.
Slayt 2
Bu Eğitim,
Evde Bakım Hizmetlerine yönelik
değerlendirmelerin nasıl yapılacağına
yönelik teknik bir eğitim değildir.
Sizin aileler üzerindeki kontrol gücünüzü
arttırıp nasıl yaşamaları ve paralarını nasıl
harcamaları gerektiğini belirlemeniz için
değil, sadece onlara yardımcı olmanız ve
daha olumlu bir bakış açısı geliştirmeniz
için tasarlanmıştır.
Slayt 3
Engelliliği
anlamanın yeni
bir yolu
Engelli bireylerin hakları
Toplumu ve sahip
olduğu kaynakları
anlamak
Engelli bireylerin katılımı ve
vatandaşlıkları
Engelli bireyleri
tümüyle bir insan
olarak görmek
Her engelli bireyin kendine
özgü özellikleri – yetenekleri,
hayalleri, istekleri, tercihleri
Bireyler ve
aileleri
Değişmesi
gerekenler
Neleri
değiştireceğiz
Slayt 5
Birlikte Etkin Bir Şekilde
Çalışabilmek...
Slayt 6
Engelliliğin Sosyal
Modeli
Farklı politika, hizmet ve tutumlar
geliştirmek için temel bir yapı
Slayt 7
Tıbbi Model
Engelliliğin doğurduğu
sorumluluk sadece
engelli bireyin kendisi
ve engeli tarafından
üstlenilir.
Slayt 8
Tıbbi ve sosyal modellerin karşılaştırılması
Tıbbi model
1. Engellilik bireyin engelinin bir
sonucudur (fiziksel, duyusal,
zihinsel)
2. Sorun bireydedir
3. Engelli bireyler mağdur, kurban,
merhamete muhtaç kişilerdir
4. Bireylerin ‘düzeltilmesi’
iyileştirilmesi, onlara beceriler
öğretilmesi ve terapi verilmesi
gerekir.
Slayt 9
Sosyal Model
Engellilik, engel ile
toplum arasındaki
etkileşimden kaynaklanır.
Slayt 10
Tıbbi ve sosyal modellerin karşılaştırılması
Tıbbi model
Sosyal model
1. Engellilik bireyin engelinin bir
sonucudur (fiziksel, duyusal,
zihinsel)
1. Engellilik toplumun engele olumlu
bir şekilde yaklaşma konusunda
başarısız olmasının bir sonucudur
(çevresel tasarım, tutumlar,
fırsatlar ve engelli bireylerin
katılımını sağlamaya ilişkin
yeterlikler konularında)
2. Sorun toplumdadır
3. Engelli bireyler eşit haklara sahip
vatandaşlardır
4. Toplumun onlara yaklaşımını
değiştirmesi gerekir.
2. Sorun bireydedir
3. Engelli bireyler mağdur, kurban,
merhamete muhtaç kişilerdir
4. Bireylerin ‘düzeltilmesi’
iyileştirilmesi, onlara beceriler
öğretilmesi ve terapi verilmesi
gerekir.
Slayt 11
Farklı düşünmenin üç yolu

Eşit haklar için güçlü bir temel
oluşturacak sosyal model
Slayt 12
BM Engelli Kişilerin Hakları
Sözleşmesi
Madde 3 – Genel ilkeler
İşbu Sözleşme’nin dayandığı ilkeler şunlardır :
Kendi seçimlerini yapma özgürlükleri ve bağımsızlıklarını da kapsayacak
şekilde, kişilerin insanlık onuru ve bireysel özerkliklerine saygı gösterilmesi;
Ayrımcılık yapılmaması;
Engellilerin topluma tam ve etkin katılımlarının sağlanması;
Farklılıklara saygı gösterilmesi ve engellilerin insan çeşitliliğinin ve
insanlığın bir parçası olarak kabul edilmesi;
Fırsat eşitliği;
Erişilebilirlik;
Kadın-erkek eşitliği;
Engelli çocukların gelişim kapasitesine ve kendi kimliklerini koruyabilme
haklarına saygı duyulması.
Slayt 13
BM Engelli Hakları
Sözleşmesi
Madde 19 – Bağımsız bir şekilde yaşama ve topluma
katılım
İşbu Sözleşmeye Taraf Devletler tüm engellilerin diğer bireylerle eşit
koşullar altında toplum içinde yaşama hakkına sahip olduğunu kabul
eder ve engellilerin bu haktan eksiksiz yararlanabilmeleri ve topluma tam
katılımlarını kolaylaştırmak için gerekli tedbirleri etkin bir şekilde alır. Bu
çerçevede aşağıdaki noktalara dikkat edilmelidir:
1. Engelliler diğer bireylerle eşit koşullar altında ikametgâhlarını ve nerede ve kiminle
yaşayacaklarını seçme hakkına sahiptirler ve özel bir yaşama düzenine zorlanamazlar;
2. Engellilerin kişisel destek dâhil olmak üzere toplum içinde yaşamak ve topluma dahil olmak
için ihtiyaç duydukları konut içi, kurum içi ve diğer toplumsal destek hizmetlerine erişimleri
sağlanmalı ve engellilerin toplumdan tecridi ve ayrı tutulması önlenmelidir;
3. Kamusal hizmet ve tesisler, engellilere diğer bireylerle eşit şekilde açık olmalı ve onların
ihtiyaçlarına yanıt verebilmelidir.
Slayt 14
Farklı düşünmenin üç yolu


Herkes için eşit hak sağlamak için güçlü
bir temel oluşturacak sosyal model
Bağımsızlık konusundaki
varsayımlarımızın bir sorgulaması olarak
sosyal model
Slayt 15
“Bağımsız Yaşam her şeyi kendimiz yapmak
istiyoruz, kimseye ihtiyaç duymuyoruz veya tecrit
altında yaşamak istiyoruz anlamına gelmez.
Bağımsız yaşam demek, engelli olmayan
kardeşlerimizin, komşularımızın, arkadaşlarımızın
günlük yaşamlarında doğal karşıladıkları tercihlere
ve kontrole bizim de sahip olmamızı talep etmek
demektir. Ailelerimizle birlikte büyümek,
semtimizdeki okula gitmek, komşularımızla aynı
otobüse binmek, eğitimimiz ve ilgi alanlarımız
doğrultusunda bir işte çalışabilmek ve kendi
ailelerimizi kurmak istiyoruz. Bizler de diğerleri gibi
topluma dahil olduğunu hisseden, tanınan ve
sevilen biri olmayı hissedebilme ihtiyacı duyan son
derece sıradan bireyleriz."
Dr. Adolf Ratzka
Slayt 16
Farklı düşünmenin üç yolu



Herkes için eşit hak sağlamak için güçlü
bir temel oluşturacak sosyal model
Bağımsızlık konusundaki
varsayımlarımızın bir sorgulaması olarak
sosyal model
İnsanların ihtiyaç duyduğu yardım
üzerine düşünmenin farklı bir başlangıç
noktası olarak sosyal model
Slayt 17
Bireylerin daha iyi bir hayatları olabilmesi için
onlara yardım etmeye yönelik eylemler
Tıbbi modelin gerektirdikleri. . .
Engeliliklerini düzeltmek için
tedavi etmek
Engelliliklerini azaltmak için
terapi vermek
Engelliliklerinin kısıtlılıkları
azaltacak ekipmanlar bulmak
Yeni beceriler öğretmek
EVET – bu eylemler bazen yararlı
olabilmektedir.
Sosyal modelin gerektirdikleri –
engelleyici bir toplumun verdiği
zararı telafi etmek için:
Ücretli personel desteği
Diğer vatandaşlardan ücretsiz
yardım
Teknoloji
bunların yanında ayrıca
aşağıdakilerin yetkinliklerini ve
hazırlılıklarını artırmak:
Sıradan hizmetler
Toplum kuruluşları ve kaynaklar
Sorun: “Ne yapmak
gerekir?”
Slayt 18
Bunun, Türkiye’deki politika, hizmetler
ve toplumlar için anlamı nedir?
 Engelli her bir kişi, yalnızca diğer insanlar üzerinde bir yük olarak değil,
hakları ve yetenekleri olan eşsiz birer birey olarak olarak kabul
görmelidir.
 Uzmanlar her bir kişinin her istediğini istediği zamanda ve istediği
yerde yapmak üzere nasıl desteklenebileceğini öğrenmelidir; yalnızca
bakım kuruluşları ve gündüzlü merkezler gibi gibi az sayıda yerde
yardım hizmeti vermekle yetinilmemelidir.
 Sıradan vatandaşlara verilen hizmetler ve açık olan kuruluşlar, engelli
bireyleri kabul etmeyi ve onlara da uygun şekilde hizmet vermeyi
öğrenmelidir.
 Politika yapıcıların, politika kapsamı ve bunun engelli insanların
haklarını nasıl daha iyi destekleyebileceği hususunda düşünmeye
başlaması gerekmektedir. Bu husus, artık yalnızca “engellilik” adı
altında tek bir politika alanının kapsamına girmemektedir.
Slayt 19
Haklarla ilgili bir
alıştırma. . .
Slayt 20
Bob’un
hikayesi
Slayt 21
Herkesin ait olduğu bir
yer olarak toplum...
Slayt 22
Sosyal içerme nedir?
Toplumlar, herkes dahil
olduğunda daha
zengindirler.
Sağlık ve bakım
kuruluşlarından yardım
alma hakkına sahip olan
kişiler, çoğunlukla müspet
rollerden ve ilişkilerden
dışlandıklarını fark eder.
Topluma dahil olmak,
istediğiniz türde bir
hayatı, sizin seçtiğiniz bir
toplumda yaşama
fırsatına sahip olmak
demektir.
Çoğu kimse, hayallerini
gerçekleştirmek için bir
ev, bir iş, arkadaşlar ve
teşvike ihtiyaç duyar.
Slayt 23
1.28
Slide 24
Slayt 25
1.30
Slide 26
Peki, iyi bir hayat nasıldır?
İkna edici bazı olasılık imgeleri oluşturun
Hitap ettiğiniz kitleyi tanıyın – kitlenize ilham verin
Kişiye soru sorun
Kişiye güvenin
İyi bir hayata hazırlanılmaz. İyi bir hayat, yaşanır.
Slayt 27
Harita yapma yolları …
Kişisel topluluklar
Sokak sokak
Yaşam
alanları
Slayt 28
Slayt 29
Bireysel
katkılar…..
Slayt 30
Engele ilişkin ihtiyaçlara odaklanma
‘İhtiyaçların’ tespit
edilmesi
‘İhtiyaçların’ ölçülmesi
‘İhtiyacın’ karşılanmaya
çalışılması
‘İhtiyaçlara’ dayalı
hizmetlerin geliştirilmesi
Çalışanların, bireylerin
‘ihtiyaçlarına’ göre
seçilmesi
Bireylerin sadece
‘ihtiyaçlarından’ ibaret
görülmesi.
Slayt 31
Sıra yeteneklerde
Tatbiki/pratik
yetenekler
Bilgi ve
düşünceye dayalı
yetenekler
Bireylerin ne gibi
yetenekleri olduğuna
dair bir görüşme ile
başlayın.
Duygusal
yetenekler
Slayt 32
Yetenekler!
Tatbiki/pratik yetenekler
• Yaparak vermek
Bilgi ve düşünceye dayalı
yetenekler
• Bildiğiniz,
düşündüğünüz,
inandığınız şeyler
Duygusal yetenekler
• Duygular, tutkular,
heyecan duyulan
şeyler
Slayt 33
Bireysel katkılar…….
Birinci kişi
İkinci kişi
(çok iyi tanıdığınız bir kişi)
(toplumdan tecrit
edilmiş bir kişi)
Tatbiki / pratik
yetenekler
Bilgi ve
düşünceye
dayalı
yetenekler
Duygusal
yetenekler
Slayt 34
Sosyal İçerme Trafik
Işıkları…
Slayt 35
Sosyal İçerme Trafik Işıkları…
Toplumdan soyutlanmış toplumdan dışlanmış diğer kişilerle
birlikte yürütülen faaliyetler
Slayt 36
Sosyal İçerme Trafik Işıkları…
Toplumdan soyutlanmış toplumdan dışlanmış diğer kişilerle
birlikte yürütülen aktiviteler
Kısmi katılım – toplumun diğer
üyeleriyle gerçek bir bağlantı
kurmadan onlarla aynı yerlerde
bulunma
Slayt 37
Sosyal İçerme Trafik Işıkları…
Toplumdan soyutlanmış toplumdan dışlanmış diğer kişilerle
birlikte yürütülen aktiviteler
Kısmi katılım – toplumun diğer
üyeleriyle gerçek bir bağlantı
kurmadan onlarla aynı yerlerde
bulunma
Tam katılım – bireyler toplumdaki
diğer kişilerle ‘omuz omuza’dır
Slayt 38
Şimdi, insanların hayatları hakkında düşünün –
zamanlarını nerede geçiriyorlar?
Toplumdan
soyutlanmış
Kısmi katılım – katılım olmadan
toplumla aynı yerde bulunma
Tam katılım –
omuz omuza
Slayt 39
Mevcudiyetten
Katılıma….
Slayt 40
MEVCUDIYET VE KATILIM
MEVCUDIYET
KATILIM
GELiŞMiŞ
KATILIM
Slayt 41
MEVCUDIYET VE KATILIM
MEVCUDIYET
KATILIM
GELiŞMiŞ
KATILIM
Futbol
maçına
gitmek
Slayt 42
MEVCUDIYET VE KATILIM
MEVCUDIYET
Futbol
maçına
gitmek
KATILIM
GELiŞMiŞ
KATILIM
Normal düzende
bir koltukta
oturmak
Takımın
tişörtünü giymek
Tezahürat
yapmak, vb.
Slayt 43
MEVCUDIYET VE KATILIM
MEVCUDIYET
Futbol
maçına
gitmek
KATILIM
GELiŞMiŞ
KATILIM
Normal düzende
bir koltukta
oturmak
Takımın
tişörtünü giymek
Tezahürat
yapmak, vb.
Taraftar
kulübüne üyelik
Taraftar
kulübünün
etkinliklerine
gitmek
Deplasmandaki
maçlara kulübün
otobüsüyle gitmek
Bir arabayı
paylaşmak
Slayt 44
Bireyler hakkında
konuşma şeklimizi
değiştirmek. . .
Slayt 45
Bireyler hakkında konuşma şeklimizi
değiştirmek.
Sosyal modeli desteklemeye ve engelli bireylerin haklarına,
görüşlerine, isteklerine ve yeteneklerine saygı göstermeye yönelik
tutumumuz bireyleri tanımlarken kullandığımız dile yansıtılmalıdır.
Bireyleri bir sürü olumsuz yaftalarla tanımlıyorsak daha iyi yaşama
sahip olabilmeleri için onlara yardımcı olamayız.
Bu engeli inkar etmek veya bu konuda yalan söylemek anlamına
gelmez. Yalnızca bireyin engeli veya sorunları ile
tanımlanması/betimlenmesinin önüne geçilmesi demektir.
Slayt 46
GRUP ALIŞTIRMASI Bugün neler öğrendiğinizi ve hangi hikayeleri dinlediğinizi
düşünün.
Meslektaşlarınızdan birinin engelli bir yetişkinden bahsettiğini
düşünün.
Şimdi iki liste çıkarın -
Slayt 47
Alıştırmanın devamı
2. AŞAMA: Kendi kendinize, yanınızdakiler ile tartışmadan, ciddi
düzeyde engeli olan bir bireyi düşünün ve masanızdaki
meslektaşlarınıza o kişiyi anlatacak şekilde hazırlık yapın. Bu
betimlemeyi paylaşırken üç dakikayı aşmayacak şekilde
planlamalısınız.
3. AŞAMA: 3 veya 4 kişilik gruplar halinde, sırayla, düşündüğünüz
kişileri grubunuzdaki kişilere anlatın. 3 dakikayı geçmeyin. Bir kişi
anlatımını bitirdikten sonra bireyi tanımlarken kullandığı olumlu
ifadeler ve daha iyi ifade edilebilecek noktalar hakkında yapıcı
yorumlarda bulunun. Birey hakkında tam ve olumlu izlenim
edinebildiniz mi?
Slayt 48
---------- Birinci günün sonu---------Slayt 49
Dünkü eğitime dair düşünceler. . .
İlginç ve faydalı
bulduğunuz şeyler
nelerdi?
Kafanızı karıştıran veya
faydalı olmadığını
düşündüğünüz şeyler
nelerdi?
Slayt 50
Birey merkezli
düşünme
Slayt 51
Girdilerden çıktılara
Klasik yöntem
GİRDİLER
(Para, hizmetler)
İhtiyaçlar
Birey merkezli yöntem
Birey
ÇIKTILAR
(Birey merkezli
hedeflere göre değişiklik
gösterir)
Slayt 52
Bir kişiyi tanımaya çalışırken, plan yapmalarına
yardımcı olurken ve ihtiyaç duydukları destekleri
tasarlarken faydalı olabilecek birçok ‘araç’ vardır.
Hayallerim
Bana göre
önemli olanlar
Güvende ve
sağlıklı olmak
için ihtiyaç
duyduklarım
Nasıl iletişim kuruyorum
İlişkilerim
Desteklerimi
eşleştirmek
Slayt 53
Bana göre
önemli
olanlar
Güvende ve
sağlıklı olmak
için ihtiyaç
duyduklarım
Slayt 54
Bireylerin hayallerini ve
isteklerini dinlemek ve
anlamak….
Slayt 55
Hayalleri ve istekleri dinlemek
Bütün bireylerin hayalleri/istekleri
vardır
Bazen hayalleriniz/istekleriniz
hakkında konuşmak kolay
olmayabilir
Şu anda hayatınız kötü gidiyorsa
gelecek hakkında konuşmak zor
olabilir
Kimsenin hayallerini/isteklerini
gözardı etmeyin
Bazen “büyük” hayaller/istekler şu
anda gerçekleştirebileceğiniz
küçük değişiklikler hakkında bilgi
verebilir
Slayt 56
Hayalleri dinleme alıştırması
A kişisi
B kişisi
5 dakika
Hayallerinizi anlatın
Dinleyin
5 dakika
A kişisinin hayalleri
hakkında konuşun, hayatını
nasıl iyileştirebileceği
hakkında önerilerde
bulunun
A kişisinin hayalleri
hakkında konuşun, hayatını
nasıl iyileştirebileceği
hakkında önerilerde
bulunun
5 dakika
Dinleyin
Hayallerinizi anlatın
5 dakika
B kişisinin hayalleri
hakkında konuşun, hayatını
nasıl iyileştirebileceği
hakkında önerilerde
bulunun
B kişisinin hayalleri
hakkında konuşun, hayatını
nasıl iyileştirebileceği
hakkında önerilerde
bulunun
Slayt 57
Bireylerin ailelerinin
katılımının
sağlanması….
Slayt 58
Birçok ailenin hayatında farklı
mesleklerden profesyoneller yer alır….
Öğretmen
Sosyal çalışmacı
Psikiyatrist
Psikolog
Doktor
Hemşire
Konuşma terapisti
Ergoterapist
Vb.
Slayt 59
“Aileler, genellikle zihinsel engelli çocuklar ve
yetişkinlere gösterilen sevgi ile verilen bakım ve
desteğin temel kaynağıdır. Bu, özellikle de
karmaşık ihtiyaçlara sahip kişiler için geçerlidir.
Aileler, ömür boyu katılım sağlamaya, destek
vermeye ve savunuculuk yapmaya devam eder.”
(Valuing People Now, 2009)
Slayt 60
Ailelerle çalışmaya dair öneriler
Aileyi bir ortak olarak görün ve buna göre davranın
Nasıl bir hayat yaşadıklarını öğrenin ve anlamaya
çalışın – karşılaştıkları güzel şeyler ve zorluklar
Onlara saygı gösterin – hem konuşmanızla hem de
hareketlerinizle
Tüm aile bireylerine eşit saygı gösterin
Konuşun, konuşmaya devam edin – zorluklarla
karşılaşsanız bile...
Aileye hangi eğitimi nasıl almak istediklerini sorun
Jargon kullanımından kaçının – konuşmalarınzda,
formlarda ve yazılı bilgilerde
Sizin olmayacağınız zamanlarda ailenin bireyin
yanında olacağını unutmayın
Ailelerin başka programları olduğunu gözönünde
bulundurun – toplantıları onlara uyan zamanlara
göre planlayın.
Slayt 61
Hizmetler ve aileler
Sunduğunuz
hizmetlerden hangileri
ailelere saygı
göstermiyor veya
onları güçsüz kılıyor?
Sunduğunuz hizmet,
nasıl farklı bir şekilde
verilebilir?
Slayt 62
Aileler ve bireyler
Bazı aileler ne
yaparak bireylere
saygı göstermiyor
veya onları güçsüz
kılıyor?
Bunu, saygı
çerçevesinde nasıl
değiştirebiliriz?
Slayt 63
Hizmet alan bireylerle
birey merkezli
görüşmeler yapmak
Slayt 64
Birey merkezli iletişim geliştirme
Doğrusal iletişim
Konulara ayrılan
iletişim
Dolambaçlı iletişim
Slayt 65
Birey merkezli destek planlama görüşmesi
Bakıcı (Aile)
Meslek elemanı
“Ne gibi bir yardıma
ihtiyacınız var?”
Engelli bir bireye
bakan bir kişiyi
düşünün ve onun
konuşacağı gibi
konuşun.
Neye ihtiyaç
duyduklarını öğrenmek
için bakıcı ile birey
merkezli görüşme
yapın.
Gözlemci
5-10 dakikalık bir görüşme yapın.
Sessiz olun ve dinleyin.
Birey merkezli mi, yoksa
kontrolü elinde tutan kişi
meslek elemanı mı?
Nasıl gittiği hakkında konuşun.
Herkes ‘meslek elemanı’ rolünü oynayana
kadar tekrarlayın – alıştırmanın tamamı 45
dakika kadar sürmelidir.
Slayt 66
Bireysel eylem
planları...
Slayt 67
Hangi eylemlerde bulunacaksınız?
Önemli ölçüde değişmesi gereken eylemler:
Çalışma şekliniz
Sizden hizmet alan bireylerin hizmetleriniz hakkındaki düşünceleri
Sizden hizmet alan bireylere yönelik elde edilen sonuçlar
Hedeflenen sonuç:
Bu, başarılarınızı değerlendiren bir ölçüttür
Sizi zorlayan bir niteliktedir
Başarılması mümkündür
Birlikte çalışmanız gereken kişiler
Söz konusu eylemi başarıyla hayata geçirmek için ikna etmeniz, birlikte
çalışmanız ve ortak hareket etmeniz gereken kişiler
Tarih
Elde ettiğiniz başarı düzeyini değerlendireceğiniz tarih
Slayt 68
Bireysel eylem planı…..
Eylem
Hedeflenen sonuç
Dahil edilecek
kişiler
Değerlendirme
tarihi
Slayt 69
Eylemleri başlıklar altında toplamak
Engelli bireylerin haklarının
savunulması
Bireylerin toplumla bağlantılar kurması
İlham verecek ve meydan okuyacak
hikayelerin oluşturulması
Ailelerin güçlendirilmesi
Slayt 70
----- İkinci günün ve eğitimin sonu-----Slayt 71
Download

Sosyal Model