Yaşlı Bakım Ekonomisinin
Gelişmesinde Üniversitelerin Rolü
Prof. Dr. Aşkın ASAN
Avrasya Üniversitesi Rektörü
Yaşlı Nüfus
• 2050 yılında 60 (+) yaş nüfusun 2 milyara
çıkması,
• Yaşlı nüfusun çocuk nüfusunun iki katı olması,
• 80 (+) yaş ileri yaş grubunun beş kat artması
beklenmektedir.
Yaşlı Nüfus
• Dünyada yaşlı nüfusun artış hızı (% 2.1), genel
nüfus artış hızından (% 1.2) daha fazladır.
• Yaşlı popülasyonda 80 yaş üstünde
bulunanların nüfus artış hızı ise % 4.3’tür.
Türkiye
• Türkiye’de yaşayan yaşlı sayısı 5.1 milyondur
ve dünya sıralamasında 19. sırada
bulunmaktadır.
• Türkiye'deki ortalama yaşam süresinin, yapılan
araştırmalarda, son 5 yıldaki artışla 75'e çıktığı
tespit edilmiştir. 65 yaş ve üzeri nüfusun
toplam nüfus içindeki oranı ise, yüzde 7,5'a
yükselmiştir. Bu oranın, 2050'de yüzde 22
olması beklenmektedir.
Toplumsal Değişim
• Geniş aileden çekirdek aileye geçiş,
• Kırsal alanlardan şehirlere göç,
• Evde bakımda önemli rolü olan kadının iş hayatına
katılımı
• Geleneksel kültür değerlerindeki değişimler,
• Yaşlılarımızın aile yapısı içindeki eski rolünün
değişmesine ve kurum bakımına talebin
artmasına ve yaşlılarımıza yönelik sosyal hizmet
modellerinin farklılaşmasına neden olmuştur.
Yaşlı Bakımı
• Türkiye genelinde bugün toplam yaklaşık 300
(tam sayı 287) huzurevi bulunmakta, bunların
105’i ASPB’na bağlı olarak hizmet vermektedir.
• Bu kurumlarda yaklaşık 12.000 yaşlıya hem
rehabilitasyon hem de evde bakım hizmeti
verilmektedir.
Yaşlı Bakım Modelleri
•
•
•
•
•
Huzurevleri
Yaşlı Bakım ve Rehabilitasyon Merkezleri
Yaşlı Yaşam Evleri
Gündüz Bakım Merkezleri
Evde Bakım
Küresel Sağlık Turizmi
• AB Ülkeleri
• İskandinav Ülkeleri
Yaşlı Bakımı için Eğitim Şart
• Yaşlının özelliklerini tanıyabilen,
• öz bakım uygulamalarına destek vermek,
yetemedikleri yerde tüm bakımı sağlamak,
• Yaşlının yaşadığı ortamı uygun hale getirmek,
risk faktörlerini ortadan kaldırmak,
• ilaçlarını düzenli kullanmasını sağlamak
Gerekli Beceriler
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
Bilgisayar Kullanma
Doküman hazırlama
Sosyal Hayatta İletişim
İş Hayatında İletişim
Telefonla İletişim
Anatomi
Fizyoloji
Meslek Bilgisi ve Etiği
Yaşlı bakım Hizmetleri
Hasta bakım Hizmetleri
Engelli bakım Hizmetleri
Hukukun temel kavramları
Meslekî Hukuksal Durumlar
Is ve Sosyal Güvenlik Hukuku
Gerekli Beceriler
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
Kişisel Bakım
İş için hazırlık
Sanitasyon
Yaşlılık
Sağlıklı Yaşlanma
Yaşlılık Hastalıkları
Yaşlı bakım Hizmetlerinde
İletişim
Vücut Mekaniğini Koruma
Pozisyon Verme ve Kaldırma
Bakım Planı
Günlük Bakım
Banyo
İlaçları Takip Etmek
Olağandışı Durumlar
Ağır Hastalık ve Vefat Durumu
Hasta hizmetleri
Tedavi hizmetleri
Gerekli Beceriler
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
Yaşlıya Yemek Yedirme
Yaşlı Beslenmesi
Klasik usullerde servis
Kahvaltı servisi
Oda servisi
Günlük Aktivite ve Egzersiz
Aktivite programı
El Becerisi Aktiviteleri
Zihinsel Aktiviteler
Seyahat organizasyonu
Sosyal ve kültürel aktivite organizasyonu
Sanatsal Aktiviteler
Oda Düzenleme
Zemin Temizliği
Yüzey Temizliği
Çamaşırları Yıkama
Çamaşırları Ütüleme
Eğitim veren Birimler
•
•
•
•
•
•
Halk Eğitim Merkezleri
Belediyeler
İşkur
STK
Özel Hastaneler
Üniversiteler
İstihdam Olanakları
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
Huzur Evinde,
Rehabilitasyon Merkezinde,
Sağlık Bakanlığına bağlı yaşlı bakım evleri
Huzur evleri
Özel Hastaneler
Yaşlı bakım hizmetlerinin yürütüldüğü Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme
Kurumu,
Belediyelerin yaşlı bakım hizmetlerinde,
Hastaneler,
Terminal dönem bakım merkezleri,
Evde bakım merkezleri,
Sivil Toplum Kuruluşları ve Özel Kurumlarda yürütülen; huzurevleri, yaşlı
bakımevleri, güçsüzler yurdu, yaşlı için gündüz merkezleri,
Değişik düzeylerde sağlık hizmeti yürüten özel ve gönüllü kuruluşlar (örneğin Kızılay
Genel Müdürlüğü) vb sağlık birimlerinde istihdam edilebilirler.
YÖK
• Bölüm açma kriterleri
Doluluk oranı
Hedef Kitle Kimler Olmalı?
?
Eğitim Oranları (25 + nüfus için) TUİK
Formal
Eğitim
Okur Yazar
olmayan
Diploması
yok ancak
okur yazar
İlkokul
2008
4.5
Erkek
2012
2.3
2008
18.0
Kadın
2012
10.7
2008
11.3
Toplam
2012
6.5
4.9
2.5
7.4
9.0
6.2
5.8
42.8
30.3
42.7
40.0
42.7
35.2
İlköğretim
1.0
12.7
0.7
4.2
0.9
8.5
Ortaokul
9.0
6.4
4.9
5.6
7.0
6.0
Lise
18.8
25.1
12.2
16.0
15.4
20.5
Üniversite
10.2
15.4
6.5
10.6
8.3
13.0
Yüksek
Lisans
Doktora
Bilinmeyen
0.8
1.2
0.5
0.4
0.6
0.8
0.2
7.7
0.4
3.7
0.1
7.0
0.2
3.2
0.2
7.4
0.3
3.5
Hedef Kitle Kimler Olmalı?
?
Hedef Kitle Kimler Olmalı?
Hedef Kitle Kimler Olmalı?
Hedef Kitle Kimler Olmalı?
Hedef Kitle Kimler Olmalı?
Hedef Kitle Kimler Olmalı?
Anne Üniversitesi
Anne Üniversitesi
Download

Slayt 1