1.Felsefede önemli olan sorulardır. Çünkü, felsefeyi yaratan, öncelikle, "Evrenin temel ilkesi
nedir?" "Varlık nasıl var olmuştur?" "Varlığın var oluş amacı nedir?" gibi soruların sorulmasıdır.
Ancak, felsefenin sorduğu sorular kavramların anlamını değil, özünü açıklamaya yönelik olan
sorulardır. Örneğin, bir fizikçi "Madde nedir?" diye sorduğunda, maddenin özelliklerini
belirleyerek, maddenin kesin bir tanımına ulaşmaya çalışır. Oysa felsefenin soruları, maddenin
özüne, neden ve nasıl var olduğuna ilişkin sorulardır. Bu sorulara verilen yanıtların bilimsel anlamda
bir kesinliği ise yoktur.
Buna göre aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
A) Felsefe ve bilimin soruları birbirinden farklıdır.
B) Felsefede önemli olan soru sormaktır.
C) Felsefi soruların yanıtlarının bilimsel bir kesinliği yoktur.
D) Felsefi sorular kavramların anlamını açıklamaya yöneliktir.
E) Felsefe sorduğu sorularla var olmuştur.
2.Tek başına bir felsefe yoktur, çeşitli felsefeler ve dünya görüşleri vardır. Zaten, felsefe
demek bir dünya görüşü demektir ve böyle bir tanım felsefenin salt bir bilgi, bir teorik etkinlik
değil, bir eylem ve yaşam biçimi olduğunu da gösterir. Öyleyse, "insanın bir felsefesinin olması"
yalnızca dünyayı belirli bir biçimde kavraması değil, bu dünya görüşünün biçimlendirdiği ahlaksal,
ekonomik ve politik bir davranış bütünlüğüne de ulaşması demektir.
Burada felsefenin hangi boyutuna dikkat çekilmiştir?
A) Felsefe kuru bilgi yığınından çok bir eylem alanı, yaşam biçimidir.
B) Felsefe hayatta başarılı olmayı sağlar.
C) Felsefe gerçeği görme sanatıdır.
D) Felsefede önemli olan kapsamlı sorgulamaktır.
E) Felsefe zihinsel bir çabadır.
3.Doğayı düzenleyen yasalar insandan ve insan bilincinden bağımsız olarak vardır. Bilim adamı bu
yasaları yalnızca öğrenir, düzenleyerek açıklar. Yani, bilimsel yasaların varlığı bilim adamının
varlığına bağlı değildir. Örneğin, Newton yer çekimi yasasını bulmasaydı, yer çekimi yine var
olacaktı. Oysa bir felsefi görüş ve açıklama onu yaratan filozofa bağımlıdır ve filozofla birlikte
vardır. Yani, Platon "Devlet" isimli eserini yazmamış olsaydı, bu eser bir başkası tarafından
yazılmayacaktı. Bu nedenle felsefe bilgisi filozofa bağımlı bir bilgi türüdür.
Buna göre, felsefe ile ilgili aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir?
A) Felsefe düzenli, sistemli ve yöntemli bir alandır.
B) Felsefe bilimlere yol gösterir.
C) Felsefe subjektif bir yapıya sahiptir.
D) Felsefe bilimden farklı olarak varlığı bütüncül inceler.
E) Felsefede neden sonuç ilişkileri yoktur.
4.Voltaire "Düşüncelerinden nefret ediyorum, ama o düşüncelerini özgürce savunabilmen için
gerekirse hayatımı bile veririm..." sözüyle aşağıdakilerden hangisine dikkat çekmektedir?
A) Çağdaş insan olabilmenin ilk koşulu düşüncelere saygı duymaktır.
B) İnsan doğru bildiğini sadece kendine saklamamalı başkalarına aktarmalıdır.
C) Sorgulayıcı bir düşünce felsefenin temelini oluşturur.
D) Filozoflar bazen kendileriyle çelişebilirler.
E) Filozoflar sadece kendi düşüncelerini beğenirler.
E) Felsefenin tam bir tanımına ulaşmak mümkündür.
5.Düşünsel varlık olarak sayılar arasındaki ilişkiyi aritmetik; geçmişte olup bitmiş ve yinelenme
olanağı bulunmayan olguları tarih; güzel ve güzelliği estetik; maddesel varlıklardaki yüzeysel
değişmeleri fizik; biyolojik organizmanın yapı ve işleyişini biyoloji incelerken, insanoğlu bilim
dallarının verilerini birleştirip daha genel ve evrensel, kuşatıcı bir bilgi türüne ulaşmayı
amaçlayınca da felsefe doğar ve felsefe bilgisi, bu nedenle, var olanın ortak ve birleştirici
niteliğini ortaya koyan, tüm var olanı tek bir bilginin konusu olarak ele alan bir uğraş olarak anlam
kazanır.
Yukarıdaki parçada felsefenin hangi özelliği vurgulanmaktadır?
A) Bilmek için bilme isteğinin bir ürün olması
B) Merak ve şüpheye dayanması
C) Birleştirici ve bütünleştirici olması
D) Verilmiş hazır bilgiyle yetinmemesi
E) Akla ve mantığa dayanması
6.Annem dışarı çıkarken üstüme kalın bir şeyler almamı tembihledi. Niçin bu konuda ısrarcı
olduğunu sorduğumda bulutların yere yakın olduğunu ve bunların yağmur getireceğini söyledi. Bana
hiç de öyle gelmemesine rağmen kalın bir şeyler giyinip dışarı çıktım. Ama ne yazık ki yağmur
yağmadı ve ben elimde montumu taşımakla bütün gün uğraşmak zorunda kaldım.
Bu durum aşağıdakilerden hangisini destekler niteliktedir?
A) Gündelik bilgi çoğu zaman özneldir.
B) Gündelik bilginin kaynağı tecrübe ve yaşantıdır.
C) Gündelik bilginin sonuçları kesin değildir.
D) Gündelik bilgi sistemsiz ve düzensizdir.
E) Gündelik bilgi bilimsel anlamda bir neden-sonuç ilişkisi içermez.
7."Ayva erken çıkarsa kış sert geçer." ifadesi aşağıdakilerden hangisini örnekler niteliktedir?
A) Gündelik bilgi
B) Bilimsel bilgi
C) Dini bilgi
D) Felsefi bilgi
E) Teknik bilgi
8.- Sübjektiftir.
- Sonuçları kesin değildir.
- Yararlı bir bilgidir; ama bazen insanları yanıltabilir.
- Yöntemsiz olarak elde edilir.
- Sistemli değildir
- Kaynağı duyu ve deneyimlerdir.
Yukarıda özellikleri verilen bilgi türü aşağıdakilerden hangisidir?
A) Bilimsel bilgi
B) Gündelik bilgi
C) Dini bilgi
D) Teknik bilgi
E) Felsefefi bilgi
9."Ali'nin boyu Ayşe'den uzundur." yargısı eğer deneysel olarak kanıtlanıyorsa doğrudur.
"Ayşe'nin boyu Ahmet'ten uzundur." yargısıyla gerçek arasında ilişki yoksa yargı yanlıştır.
Verilen örneklerde doğrunun ölçütü olarak aşağıdakilerden hangisi esas alınmıştır?
A) Bilme etkinliğinde öznenin tek başına yeterli olması
B) Nesnenin bilen özneden bağımsız olarak var olması
C) Subjektif yargılar taşıyor olması
D) Kendi arasında tutarlı olması
E) Yargının nesnesine uygun olması
10.Felsefi bilgiyi belirtmek diğerlerinden zordur. Hatta felsefenin en önemli probleminin bizzat
felsefenin kendisinin ne olduğu problemi olduğunu söylemek bile mümkündür. Felsefi bilgiyi veya
felsefeyi anlamaya çalışırken yapılması gereken en doğru şey tarih boyunca kendilerine filozof
denilen kişilerin yaptıkları işin kendisine bakmak olacaktır. Böyle bir bakış açısından konuya
bakıldığında ise filozofların farklı zamanlarda, farklı kültürlerde, farklı amaçlar ve farklı işlevlere
farklı somut felsefeler ürettikleri görülmektedir.
Yukarıdaki parçada felsefi bilginin hangi özelliği vurgulanmaktadır?
A) Eleştirel ve sorgulayıcıdır.
B) Olması gerekeni de belirler.
C) Yığılan (kümülatif) bir bilgidir. Bu nedenle tarihinden soyutlanamaz.
D) Subjektiftir.
E) Çağının koşullarından etkilenir.
11.Pyrrhon'a göre hiçbir şey ne doğru ne de yanlıştır. Her yargı ve yargının çelişiği için aynı güçte
nedenler bulunabilir. Bu bakımdan yapılması gereken şey herhangi bir konuda özellikle de ana
varlık, tanrı, ruh, hakikat, iyi gibi konular hakkında hakkında yargıda bulunmaktan kaçınmaktır.
Pyrrhon'un bu davranışı felsefede hangi kavram ile adlamdırılır?
A) Fenomen
B) Doğruluk
C) Numen
D) Epokhe
E) Arkhe
12.Aşağıdakilerden hangisi "Kritisizm"i özetler niteliktedir?
A) Bilginin kaynağı nedir sorusuna deneydir diyen görüştür.
B) Akla dayanan bilgi doğru, kesin ve zorunludur diyen görüştür.
C) Pozitivizmin çağdaş bir görünüm almış şeklidir.
D) Özün bilinebileceğini ileri süren görüştür.
E) Rasyonalizm ve emprizmi uzlaştırma çabasıdır.
13.Kant'a göre Tanrı, ruh, vb. soyut konuların doğru bilgisini elde edemeyiz. Çünkü bilgilerimizin
hammaddesini duyu organları sağlar. Bu konular hakkında ise duyular bize hiçbir bilgi vermez. Bu
nedenle bu tarz konuların doğru bilgisine ulaşamayız. Dolayısıyla felsefe bu konuları incelemekten
vazgeçemelidir.
Bu parçada Kant'ın felsefenin dışına ittiği alan aşağıdakilerden hangisidir?
A) Etik
B) Estetik
C) Metafizik D) Siyaset
E) Ontoloji
14.Daha önce gitmediği bir şehirde kaybolmuş bir turistin kaybolduğunu ve şehirin varlığının tek
gerçeklik olduğu bir durumda: amaç turistin kaybolmuşluğunun verdiği korkuyu ortadan kaldırmak
ve oradan sağ salim kurtulmasını sağlamaktır. Bu anlamda onun sahip olduğu tüm düşünce ve
görüşler, yolunu bulmak için oluşturduğu tüm kuramlar, onun kurtulması için sadece birer araçtır.
Turistin görüşleri, şehirde yolunu bulup içine düştüğü sıkıntıdan kurtulma amacına götürdükleri
sürece doğrudur.
Yukarıda verilen örnek aşağıdaki bilgi görüşlerinden hangisiyle uyum göstermektedir?
A) Kritisizm B) Pragmatizm C) Empirizm
D) Fenomenoloji
E) Rasyonalizm
15.Platonun görüşlerinden yola çıkılarak aşağıdaki sonuçlardan hangisine ulaşılabilir?
A) Madde dünyasından bağımsız bir bilgi mümkün değildir.
B) İnsan duyularını kullanmaksızın doğru bilgiye ulaşamaz.
C) Düşünceden bağımsız bir bilgi mümkün değildir.
D) Tam bir kesinlikle bilinen bir bilgi yoktur.
E) Gerçeklik yalnızca sezgiyle kavranabilir.
16.Protogoras'ın görüşleri aşağıdaki yargılardan hangisiyle çelişmektedir?
A) Herkes için genel geçer doğru yoktur.
B) Bilgilerimiz görecelidir.
C) Kesin yargılarda bulunmaktan kaçınmak gerekir.
D) Mutlak doğrulara ulaşmak mümkündür.
E) Doğrunun ve yanlışın ölçüsü bireydir.
17.Auguste Comte, bilgilerimizi yalnızca gözlem ve deneyle, yani bilimin bildirdikleriyle
sınırlandırmakla, gözlem ve deneyi aşan konularda bilgi sahibi olamayacağımızı savunarak
aşağıdakilerden hangisine karşı çıkmaktadır?
A) Realizm
B) Kritisizm
C) Rasyonalizm
D) Metafizik
E) Empirizm
18.Rasyonalizmin, doğru bilgiyi akla bağlayan ve bilgilerimizin kazanılmasında duyum ve deneyi hiç
göz önüne almayan tek yanlı yapısına bir tepki olarak doğan, fakat bilgiyi salt duyum ve deneye
bağlayarak, tek yanlılığı aşamayan, insan zihninde doğuştan hiçbir bilginin bulunmadığını ve tüm
bilgilerimizin sonradan duyumlarla kazanıldığını savunan düşünce akımı aşağıdakilerden hangisidir?
A) Empirizm B) Entüisyonizm
C) Kritisizm
D) Pozitivizm
E) Pragmatizm
19. J. Locke'un bilgi anlayışı hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
A) Doğru bilginin kaynağında sezgiler yer almaktadır.
B) Duyular bizi aldattığından genel geçer bilgilere ulaşılamaz.
C) Bilgiye temel teşkil eden şey tecrübe ve deneyimlerdir.
D) Tam bir kesinlikle bilinen bilgi yoktur.
E) Doğru bilgilerimiz doğuştan gelir.
20.Sokrates bir köle çocuğu sorgulayarak kenarı ABCD karesinin köşegenine eşit olan büyük
karenin ABCD karesinin alanını iki katı olduğunu bulmasını sağlayarak geometri hakkında herhangi
bir bilgiye sahip olmayan bir kişinin aslında doğru ve ebedi olanın bilgisine doğuştan potansiyel
olarak vakıf olduğunu göstermiştir.
Socrates'in bu eylemiyle aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir?
A) Doğru bilgilerimiz doğuştan gelir.
B) Duyusuz akıl hiçbir şeydir.
C) Madde dünyasından bağımsız bir bilgi mümkün değildir.
D) Bilgilerimizin temelinde deneyimler vardır.
E) Doğru bilgi ihtiyaca göre faydalı bilgidir.
21.Felsefe ve bilimin varlığa bakışı karşılaştırıldığında aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir?
A) "Varlık var mıdır?" sorusu her iki disiplinde de farklı karşılıklar bulur.
B) Bilim varlığın maddi boyutuyla ilgilenirken felsefe zihinsel varlıklarla da ilgilenir.
C) Bilim varlığın bilgisine deneyi kullanarak ulaşırken felsefenin tek silahı akıldır.
D) Felsefe varlığı bölerek incelerken bilim bir bütün olarak ele alır.
E) Felsefenin aksine bilim incelediği şeyi baştan var olarak kabul eder.
22.Aşağıdakilerden hangisi ideal varlığa örnek gösterilebilir?
A) Masa
B) Ayna
C) Ağaç
D) Güneş
E) Geometrik şekiller
23.Varlık insan duyularının algılamalarıyla ve görünür gerçeklikle sınırlı değildir; insan,
algılayamadığı, göremediği varlık alanlarına, yaşayamadığı zaman parçalarına ait de düşünceler
geliştirmek zorunda kalıyor. Sık sık bilimsel bilginin sınırları dışına açılmak, oraya dair kurgular
(spekülasyonlar) geliştirmek zorunda kalıyor.
Bu durum aşağıdakilerden hangisini zorunlu kılmaktadır?
A) Varlığın metafizik boyutunun yadsınamayacağını
B) Varlığın sadece duyu alanın içine hapsolmasını
C) Varlığın bilimin açıklamaları ile sınırlanmasını
D) Varlığın tartışmalı bir alan olmasını
E) Varlığın görünür dünyanın dışına itilmesini
24.Varlıkta sürekli bir değişme ve oluş gerçekleşmektedir. Varlık statik bir açıdan ele alınamaz,
varlık bir değişme ve oluş süreci olarak görülmesi gereken bir şeydir. O halde evren, mekanik bir
varlık değil, canlı bir oluştur. Oluşun başlangıcı ve sonu yoktur. Hayat da, bu sürekli varoluş ve yok
oluşun art arda gelişinden ibarettir.
Bu görüşü savunan düşünür aşağıdakilerden hangisidir?
A) Herakleitos
B) Kant
C) Demokritos
D) Anaximenes
E) Thales
25.Önümde duran masayı ben duyularımla kavrıyorum. Bu deneysel bir kavramadır. Ama masayı
masa yapan şey düşünsel özdür. Bunu başka türlü ifade edersek masayı bana bildiren duyusal
niteliklerinden, renginden, sertliğinden, mekanda yer kaplamasından soyutlarsam geriye kalan
sadece özdür. Varlığa yaklaşırken onun duyusal niteliklerinden çok bu düşünsel özü göz önünde
bulundurmak gerekir.
Buna göre, parçadaki varlık anlayışı aşağıdaki düşüncelerden hangisine karşı çıkmaz?
A) Varlık yaratılmış ruh ve madde gibi iki cevherden oluşmuştur.
B) Varlık maddeye dayanmaktadır ve maddeden ayrı bir ruh yoktur.
C) Varlığın ana maddesi sudur.
D) Evren mekanik bir varlık değil canlı bir oluştur.
E) Varlık fenomenden ibarettir.
26.• Maddenin yapıtaşı atomlardır.
• Kainatta her şey atomların birleşmesinden oluşur.
• Hareket, atomların temel özelliğidir.
• Nesnelerdeki sıfatlar bizim algılamamıza bağlıdır. Büyüklük, küçüklük, soğukluk, sıcaklık, renkler
vs.
• Kainatta tesadüf yoktur, her şey zorunlu olarak meydana gelir. Her şey mekanik, nedensellik
sonucu ortaya çıkar.
Yukarıda tek tek görüşleri verilen varlık anlayışı aşağıdakilerden hangisine aittir?
A) İdealizm
B) Materyalizm
C) Rasyonalizm
D) Sensualizm E) Entüsiyonizm
27. Platon'un gerçek varlık dediği idealar için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
A) Duyularla da kavranabilirler.
B) Süreklidirler.
C) Değişmezler , ezelidirler.
D) Tek bir varlık değil, genel kavramlardır.
E) Dünyadaki varlıkların asıllarıdır.
28.Aristoteles de ideanın varlığını kabul eder, ama ideaları Platon gibi nesneler dünyasının
üstünde, kendi başına bir dünya olarak anlamaz da, nesnelerin içinde, nesnelerin özü (form) olarak
anlar. Var olan her şey bünyesinde asıl gerçekliğini de taşır. Bu gerçeklik varlığın formudur.
Formsuz bir madde düşünülemez. Madde ve form iç içedir. Örneğin çam ağacı çam tohumunun
formu çam tohumu çam ağacının maddesidir.
Buna göre, aşağıdaki madde ve form örneklerinden hangisi yanlıştır?
A) Kum camın maddesi cam kumun formudur.
B) Un ekmeğin maddesi ekmek unun formudur.
C) Koklamak burnun formudur.
D) Yanma suyun formu değildir.
E) Akış pamuğun formudur.
29.La Mettrie'e göre doğada madde ile onun hareketlerinden başka bir şey yoktur. "Makine
İnsan" adlı eserinde canlı varlıkları da bir madde olarak, beynin bir etkinliği olarak yorumlar:
İnsan bir makine gibidir, ancak, diğer maddelere göre biraz daha karmaşıktır. Daha basit
canlıların zamanla evrimleşmesi sonucu oluşmuştur.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir?
A) Maddeyi ruhtan ayrı düşünmek mümkün değildir.
B) Gerçekten var olan sadece maddedir.
C) Varlığın özü düşünceye dayanmaktadır.
D) Gerçek varlık soyuttur.
E) Varlıkları yaratan ruhsal güçtür.
30.Ana maddeyi;
• Thales su,
• Herakleitos ateş,
• Demokritos ise atom
olarak ifade etmişlerdir.
Buna göre, bu üç filozof için aşağıdaki yargılardan hangisi söylenebilir?
A) Felsefenin bilimi etkilenmesine öncülük etmişlerdir.
B) Varlığın düşünsel boyutta anlaşılabileceğini söylemişlerdir.
C) Varlığın insan bilinciyle tanımlanamayacağını savunmuşlardır.
D) Varlığı hem ruh hem de maddeye dayandırmışlardır.
E) Varlığın açıklanmasında monist bir tavır almışlardır.
31- I. Pozitivizm
II. Entüisyonizm
III. Realizm
IV. Nihilizm
Yukarıdaki felsefi yaklaşımlardan hangilerinin temel tartışmaları varlığın olup- olmadığı
hakkındadır ?
A) I-II
B) II-III
C) III-IV
D) II-IV
E) I-III
32- Platon'a göre içinde yaşadığımız duyular dünyası, gerçek varlığın bulunduğu idealar dünyasının
yansımasıdır.
Platon'un bu düşünce sistemi aşağıdakilerden hangisiyle adlandırılmaktadır
A)Materyalizm
B)Düalizm
C)Entüisyonalizm
D)Nihilizm
E)İdealizm
33- ‘Ne akla uygun ise o gerçektir ve ne gerçek ise o akla uygundur’ diyen Hegel’e göre aklın
yasaları ile varlığın yasaları aynıdır.
Hegel’in bu görüşünden aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılamaz?
A)İnsan duyulara başvurmadan sadece aklıyla gerçeği kavrayabilir.
B)Bir şey gerçek ise akıl ilkeleriyle uyumsuz olamaz.
C)İnsan aklı gerçeği kavrayamaz.
D)Akıl ile gerçeklik özdeştir.
E)Gerçekliğin ölçütü akla uygunluktur.
Download

1.Felsefede önemli olan sorulardır. Çünkü, felsefeyi yaratan