Ekonomi Bülteni
08 Aralık 2014, Sayı: 49

Yurt Dışı Gelişmeler

Yurt İçi Gelişmeler

Finansal Göstergeler

Haftalık Veri Akışı
Ekonomik Araştırma ve Strateji
Dr. Saruhan Özel
Ercan Ergüzel
Ezgi Gülbaş
Ali Can Duran
1
08 Aralık 2014
DenizBank Ekonomi Bülteni
Yurt Dışı Gelişmeler
 Euro Bölgesi ve Çin’de özel sektör büyüyemiyor. Uzun bir süredir Çin ekonomisinde görülen yavaşlama ve Euro
Bölgesi’nde görülen durgunluğa paralel PMI endeksleri 50
İmalat PMI Endeksi
sınırına yakın seyrediyor. Hafta başında Çin’de açıklanan
(3 Aylık Ort.)
resmi imalat PMI endeksi 50.5 olan beklentilerin altında ka- 60
larak 50.8’den 50.3’e geriledi. Özel PMI endeksinin de 50
seviyesine işaret ettiği Çin’de Kasım ayında imalat sektörü- 55
nün neredeyse hiç büyüyemediği tahmin ediliyor. Euro Böl- 50
gesi’nde Kasım ayı öncü PMI verileri ise nihai değerlerinde
aşağı revize edilerek beklenenden daha olumsuz bir tabloya 45
işaret etti. Almanya’da büyüme ile genişlemeyi ayıran 50 40
Euro Bölgesi
Çin
sınırında açıklanan üretim PMI endeksi 49.5’e gerileyerek
35
daralmaya işaret etti. Fransa’da ilk tahmin olan 47.6 yukarı
ABD (ISM)
revize edilse de (48.4) 50 seviyesinin altında daralmaya işa- 30
ret etmeye devam etti. Hizmet sektörü PMI endeksleri ile
2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014
beraber bileşik PMI endekslerinin de Euro Bölgesi geneli
için gerilemeye devam ettiği görülüyor. 52.1’den 51.1’e gerileyen bileşik PMI endeksi 2013 Temmuz’dan bu yana en
düşük seviyesine gerilemiş durumda.
 ABD’de üretim aktivitesinde ise trend yukarı yönlü. ABD tarafında ISM’in ölçtüğü üretim sektörü aktivitesi endeksi
Mayıs 2011’den bu yana yükseldiği en yüksek seviye olan 59’dan 58.7’ye beklentilerin altında sınırlı bir gerileme kaydetti. Genel anlamda yukarı yönlü trendini koruyan endeksin alt kırılımı olan yeni siparişler endeksi 65.8’den 66’ya
yükselerek Ağustos’tan bu yana en yüksek seviyesine ulaşarak önümüzdeki dönem için de pozitif sinyaller verdi. Global ekonomik aktivitenin yavaşladığı ortamda ABD ekonomisindeki toparlanmanın devam etmesi FED’in para politikasındaki normalleşme süreci adına elini rahatlatıyor.
 FOMC öncesi Bej Kitap da toparlanmaya işaret etti. ABD’de 12 FED bölgesinden gelen değerlendirmeleri içeren
ve FOMC toplantıları öncesi genel bir görüş oluşmasına destek veren rapor pozitif bir görünüme işaret etti. Ekim ve
Kasım aylarında ekonomik toparlanmanın devam ettiği belirtilirken, gerileyen pompa fiyatlarının tüketicilerin harcamalarına destek verdiği belirtildi. İstihdam tarafında da (tarım dışı istihdam verisi öncesinde) ülke genelinde istihdam koşullarında artışın gözlemlendiği belirtildi. FED’in 17 Aralık’ta yapacağı toplantı için temel oluşturan rapor diğer ABD
verilerinin de işaret ettiği gibi faiz artışlarının kaçınılmaz olduğunu gösteriyor.
 Mario Draghi ek gevşeme beklentilerini birkaç ay ileriye öteledi. Avrupa Merkez Bankası (ECB) para politikası
toplantısında beklendiği gibi faiz oranlarında bir değişikliğe gitmedi. Politika faizini %0.05, bankaların ECB’de tuttukları
negatif mevduat faizini -%0.2 ve marjinal fonlama faiz oranını %0.3’te sabit tuttu. Mario Draghi’nin geçtiğimiz hafta
yaptığı konuşmalara paralel yeni bir ECB hamlesinin yakın zamanda geleceğine yönelik sinyal vermesinin beklendiği
basın toplantısında, gelecek yıl başında mevcut para politikasının etkisinin gözlemleneceği ve para politikasını gözden geçireceklerini (varlık alımlarının hızının/kompozisyonunun değiştirilmesi) söyledi. Net bir tarih vermeyen bu söylem sonrası 1.24’ün üzerini test eden EUR/USD paritesi yeniden aşağı yönlü bir seyir izledi. Bunda Mario Draghi’nin
soru cevap kısmında önümüzdeki yıl para politikasını gözden geçirmelerinin sonucunun daha fazla gevşeme yönünde
olabileceğinin sinyalini vermesi etkili oldu. Mevcut enflasyon tahminlerinin de aşağı yönlü revize edilmesi ve Draghi’nin
sürekli olarak uzun süre devam edecek düşük enflasyon oranını tolere etmeyeceklerini söylemesi 2015 yılında ek
adımların gelmesi ihtimalini arttırıyor. Mario Draghi mevcut para politikası araçlarına yönelik olarak benzer söylemleri
koruyarak, varlık alımlarının en az 2 yıl devam edeceğini, TLTRO’nun 2. kısmının önümüzdeki hafta verileceğini söyledi. Aldıkları bu önlemlerin ECB bilançosu üzerinde önemli bir etkisi olacağını (yaklaşık 1 trilyon €) yineleyen Draghi,
önümüzdeki aylarda önlemlerin para politikasının gevşemesi yönündeki etkisini daha net göstereceğini belirtti. Gelecek yılın başında para politikasının etkileri ve gerileyen petrol fiyatlarının gidişatı takip edilerek para politikasında değişiklik yapılabileceğini belirten Draghi, kullanılabilecek ek önlemler üzerinde teknik çalışmaların devam ettiği bilgisini de
verdi. Draghi’nin değindiği Aralık ayı ekonomik tahminleri ise Eylül ayına göre daha negatif bir tabloya işaret etti. Büyüme tarafında yeni tahminlere göre 2014, 2015 ve 2016 yıllarında sırasıyla %0.8, %1 ve %1.5’lik büyüme öngörülüyor. Draghi, büyüme oranlarında risklerin aşağı yönlü olduğu, jeopolitik gelişmelerin ve gerileyen güven endekslerinin ve yatırımların gerilemesini aşağı yönlü riskler olarak gösterdi. Enflasyon tarafında ise %0.3’ gerileyen yıllık
enflasyonda hem gerileyen enerji fiyatlarının hem de hizmetler enflasyonun önemli rol oynadığını belirtti. Mevcut verilere dayanarak aşağı revize edilen enflasyon tahminlerinin de sırasıyla %0.5, %0.7 ve %1.3 olduğunu söyledi.
2
08 Aralık 2014
DenizBank Ekonomi Bülteni
Yurt Dışı Gelişmeler
 Tarım dışı istihdam değişimi ABD’de tarım dışı istihdam verisi beklentilerin oldukça üzerinde açıklandı. 230 bin adet
olarak açıklanması beklenen veri 321 bin adetlik ek istihdaABD Tarım Dışı İstihdam (Çeyreklik Ortalama)
ma işaret etti. İş gücüne katılım oranı ve işsizlik oranında
400K
282K
beklentilere paralel bir değişiklik olmadı ve sırasıyla %62.8
ve %5.8 seviyelerinde açıklandı. Önceki iki ayın tarım dışı 200K
istihdam değişimi verisi de toplamda 44 bin adet yukarı revize edildi. Böylece bu yıl başından bu yana aylık ortalama 0K
241 bin adet ek istihdam yaratılırken geçen senenin 194 bin
-200K
adetlik ortalamasının oldukça üzerinde istihdam yaratılmış
oldu. Kasım ayında 321 bin adet ile son 3 yılda görülen en -400K
fazla istihdam artışına işaret edilmesine ek olarak FED’in
faiz artışları için yakından takip ettiği bilinen ücret artışları -600K
tarafında da sınırlı da olsa yukarı yönlü gelişmeler var. Ortalama saatlik ücret Kasım’da 0.09$ artış ile geçen yıla göre -800K
2007
2008
2009
2010
2011
2012
2013
2014
%2.1’lik bir artışa işaret etti. FED’in %3 gibi bir oranda faiz
artışı için elinin daha rahat olacağı düşünülüyor. İstihdam verilerinin FED’in faiz artışlarına bir miktar daha yakın olduğuna yönelik sinyal alınması sonrası USD’nin değer kazanımlarının hızlandığı, ABD tahvil getirilerinin ise yükseldiği
gözlemlendi.
 Brezilya MB enflasyona karşı beklentilerin üzerinde faiz arttırdı. Brezilya merkez bankası hedef aralığının üst
bandı olan %6.5’in üzerinde seyretmeye devam eden enfBrezilya Politika Faizi (SELIC) ve Enflasyon Oranı (%)
lasyonla mücadele için politika faiz oranını (Selic) 25 baz 15
8
puan olan beklentilerin üzerinde 50 baz puan arttırdı. % 14
7
11.75 ile Mayıs 2011’den bu yana en yüksek seviyesine 13
ulaşan politika faiz oranını bundan sonra daha kademeli 12
6
arttırabileceğinin sinyalini verdi. Son dönemde güçlenen
11
USD nedeniyle para birimindeki değer kaybı enflasyon ile
5
mücadelesinde risk oluştururken, faiz artışları gerileyen em- 10
4
tia fiyatları ve güven faktörleri ile ekonomisini daha da ya- 9
vaşlatma ihtimali taşıyor. Brezilya Real’i faiz kararı sonrası 8
3
daha fazla değer kaybederek 2.55 seviyelerinden 2.59’a 7
SELIC
Enflasyon (Sağ Eksen)
kadar yükselirken Haziran ayından bu yana %18 değer kay- 6
2
betmiş durumda (TL %5). Enflasyon oranı %6.6 ile %4.5
2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014
hedefinin üzerinde seyrederken, ülke ekonomisi 3.çeyrekte
seçim öncesi yapılan yüklü kamu harcamaları ile resesyondan çıkabilmişti. 1. ve 2. çeyreklerde %0.2 ve %0.6 oranlarından daralan Brezilya 3.çeyrekte %0.1 oranında büyüyebilmişti.
3
08 Aralık 2014
DenizBank Ekonomi Bülteni
Yurt İçi Gelişmeler
Enflasyon, Kasım 2014
 Kasım ayında TÜFE %0.3 olan piyasa beklentisinin bir miktar altında bir önceki aya göre %0.2 arttı. Ekim ayında olduğu gibi mevsimsel etkiler ve ithal ürünlere getirilen vergilerle giyim grubu fiyatları %4.1 artarak enflasyona pozitif etki yaparken, ulaştırma grubu
fiyatlarında ise petrol fiyatlarındaki düşüşün yansımasıyla %1.8
gerileme görüldü. Kasım ayında giyim grubu fiyatlarında görülen
artış manşet enflasyona 0.3 puan katkıda bulunurken, gıda ve
alkolsüz içecekler grubunun etkisi 0.1 puan oldu. Yıllık gıda enflasyonu ise baz etkisiyle tekrar yükselerek %12.7’den %14.7’ye
çıktı. Lokanta ve oteller grubu fiyatlarındaki artış ise Kasım ayında
devam etti ve yıllık yemek hizmetleri enflasyonu %15.3 seviyesine
yükseldi.
 Çekirdek enflasyon göstergeleri Kasım ayında aylık bazda sınırlı
artış gösterse de yıllık çekirdek enflasyon göstergeleri yataya yakın seyretti. H tanımlı özel kapsamlı TÜFE (Gıda, Enerji, Alkollü
içecekler, Tütün ürünleri, ve Altın hariç TÜFE) bir önceki aya göre %0.7, I tanımlı çekirdek enflasyon göstergesi (Gıda,
Enerji, Alkollü ve Alkolsüz içecekler, Tütün ürünleri, ve Altın hariç TÜFE) %0.6 arttı. Yıllık H tanımlı çekirdek enflasyon göstergesi %9.8’den %9.9’a yükselirken, I tanımlı çekirdek enflasyon ise %9.0 seviyesinde kaldı.
 Kasım ayında üretici fiyatları ise son 17 aydır aylık bazda en fazla
düşüşü gösterirken (-%1.0), yıllık ÜFE %10.1 seviyesinden sene
başından beri en düşük seviyesi olan %8.4’e geriledi. ÜFE’deki
aylık bazda görülen düşüşe kok ve rafine petrol ürünlerindeki %
8.3’lük düşüşün etkisi -0.3 puan olurken, elektrik, gaz üretim ve
dağıtım fiyatları ile ana metaller grubunda görülen düşüşlerin etkisi
0.2’şer puan oldu.
 Kasım ayında enflasyonun beklentilerin biraz altında kaldığını ve
yıllık enflasyonun hafif yükselişle %9.2’ye çıktığını görüyoruz. Bu
yılsonunda enflasyonun Merkez Bankası’nın tahmini olan %8.9’un
üzerinde %9.2 olmasını, önümüzdeki yıldan itibaren ise baz etkisinin desteğiyle hızla %8’li seviyelere gerilemesini bekliyoruz.
PMI İmalat Endeksi, Kasım 2014
 Ağustos ayından itibaren 50 seviyesinin üzerinde çıkarak imalat
sanayinde genişlemeye işaret eden PMI imalat endeksi Kasım
ayında 52.2’ye yükselerek Şubat ayından beri görülen en yüksek
seviyesine çıktı.
 Endeksteki yükselişin detaylarına baktığımızda, ileriye dönük yeni
sipariş ve ihracat siparişi beklentilerinde artış olurken, istihdam
endeksinde de belirgin artış gözlendi. PMI imalat endeksindeki
yukarı yönlü trend, sanayi üretimine henüz tam anlamıyla yansımasa da ileriye dönük beklentilerde iyileşmenin olmasını önümüzdeki dönemde sanayi üretimi için olumlu olarak değerlendiriyoruz.
Endeksin uzun dönem ortalaması olan 51 seviyesinin üzerine
çıkması da olumlu bir gelişme.
4
08 Aralık 2014
DenizBank Ekonomi Bülteni
Haftalık ve Aylık Getiri
Finansal Göstergeler
Para Piyasaları
Altın tarafında hafif bir artış görülse de haftalık bazda getiriler negatif
H. Senedi Piyasaları
Libor faizlerinde haftalık bazda sınırlı bir artış olsa da uzun süredir yatay bir trend var
Hisse senedi tarafında Çin’de teşvik beklentileri ileShangai sert primlendi
Not: Tüm veriler raporun çıktığı Cuma günü saat 12:00 itibarı ile güncellenmiştir.
5
08 Aralık 2014
DenizBank Ekonomi Bülteni
Tahvil Piyasaları
Finansal Göstergeler
Döviz Piyasaları
Tahvil getirilerindeki gerileme yerini yatay seyre bıraktı; gösterge tahvil %7.66 seviyesinde
Emtia Piyasaları
USD’deki güçlenme trendi devam ediyor
Petrol fiyatları 70 $ seviyesinin altında seyretmeye devam ediyor
Not: Tüm veriler raporun çıktığı Cuma günü saat 12:00 itibarı ile güncellenmiştir.
6
08 Aralık 2014
DenizBank Ekonomi Bülteni
Veri Akışı
7
Download

Enflasyon, Kasım 2014