1. KIRMIZI ET SEKTÖRÜNDEKĠ GELĠġMELER
a. Kırmızı Et Sektörü Pazar Analizi
AVRUPA BĠRLĠĞĠ:
Grafik-1: Avrupa Birliğinde Haftalık Dana Karkas Ortalama Fiyatları €/ 100 KG
Kaynak: Avrupa Birliği Komisyonu
Grafik-2: Avrupa Birliğinde Haftalık Ortalama Canlı Dana Fiyatları €/ 100 KG
Kaynak: Avrupa Birliği Komisyonu
1
Grafik-3: Avrupa Birliğinde Dana Karkas Yıllık Ortalama Fiyatları €/ 100 KG
Kaynak: Avrupa Birliği Komisyonu, 2014 yılı ilk 7 haftayı içerir.
Grafik-4: Avrupa Birliğinde Haftalık Koyun Karkas Ortalama Fiyatları €/ 100 KG
Kaynak: Avrupa Birliği Komisyonu
2
Grafik-: 5 Avrupa Birliğinde Kuzu Karkas Aylık Ortalama Fiyatları €/ 100 KG
Kaynak: Avrupa Birliği Komisyonu
Grafik-6: Avrupa Birliğinde Kuzu Karkas Yıllık Ortalama Fiyatları €/ 100 KG
Kaynak: Avrupa Birliği Komisyonu, 2014 Yılı ortalaması Ocak ayını içerir.
3
TÜRKĠYE:
Hayvan Varlığı:
TÜİK verilerine göre 2012 yılında büyükbaş hayvan sayısı bir önceki yıla göre
%12,3 artarken küçükbaş hayvan sayısı ise %10,7 artmıştır. Yılsonu itibariyle sığır sayısı 13
milyon 915 bin baş, koyun sayısı 27 milyon 425 bin baş, keçi sayısı ise 8 milyon 357 bin baş
olarak gerçekleşmiştir. Kesilen Hayvan sayısına göre ise büyükbaşta %8,5 artış gerçekleşmiş,
Küçükbaşta ise %18,8 azalma yaşanmıştır. (Tablo-1)
Tablo-1: Ülkemizde 2010-2012 Yılları Arasında Hayvan Varlığı ve Kesilen Hayvan Sayısı
2010
2011
2012
2010
Hayvan
Türleri
Kesilen
Sayı (BaĢ) Sayı (BaĢ) Sayı (BaĢ) Hayvan
Sayısı
TOPLAM
BüyükbaĢ
Sığır
Kültür
Kültür melezi
Yerli
KüçükbaĢ
Koyun
Merinos
Yerli
Keçi
Kıl keçisi
Tiftik keçisi
Diğer
41.254.569
11.454.526
11.369.800
4.197.890
4.707.188
2.464.722
29.382.924
23089691
1086392
22003299
6293233
6140627
152 606
417 119
45.195.600
12.483.969
12.386.337
4.836.547
5.120.621
2.429.169
32.309.518
25.031.565
1.220.529
23.811.036
7.277.953
7.126.862
151.091
402.113
50.186.583
14.022.347
13.914.912
5.679.484
5.776.028
2.459.400
35.782.519
27.425.233
1.532.651
25.892.582
8.357.286
8.199.184
158.102
381.717
2011
2012
Kesilen
Hayvan
Sayısı
Kesilen
Hayvan
Sayısı
2.617.966 2.579.020 2.798.460
2.602.246 2.571.765 2.791.034
8.093.130 6.733.638 5.467.921
6.873.626 5.479.546 4.541.122
1.219.504 1.254.092
926.799
2011 2012
2011 2012
%
Değişim
Hayvan
Sayıları
%
Değişim
Kesilen
Hayvan
11,0
12,3
12,3
8,5
8,5
10,7
9,6
25,6
8,7
14,8
15,0
4,6
-5,1
-18,8
-17,1
-26,1
Grafik 7: 2010-2011-2012 yılları arası BüyükbaĢ ve KüçükbaĢ Hayvan varlığı (BaĢ)
Kaynak: TUİK
4
Kırmızı Et Üretimi:
TÜİK kırmızı et üretim istatistiklerine göre 2013 yılında toplam kırmızı et üretimi
bir önceki yıla göre %8,78 oranında artarken, sığır eti üretimi bir önceki yıla göre %8,75
oranında artış göstermiştir. Koyun eti üretimi bir önceki yılın aynı dönemine göre %5,92
oranında, keçi eti üretimi ise %35,13 oranında artmıştır. (Tablo-2)
Tablo-2 Kırmızı Et Üretim Miktarı Ġstatistikleri 2010-2013
Kırmızı Et Üretim Miktarı
Miktar ( Ton )
TOPLAM
Sığır
Manda
Koyun
Keçi
Yıl I.Dönem II.Dönem III.Dönem IV.Dönem
2010 157.282
175.247
173.842
274.347
2011 157.932
171.595
173.177
274.210
2012 171.465
182.872
196.108
365.255
2013 208.597
212.885
206.466
368.177
2010 125.145
144.121
138.983
210.334
2011 133.724
144.153
144.970
222.059
2012 149.722
159.320
173.202
317.100
187.587
2013 180.764
177.757
323.184
813
1.219
2010
958
397
2011
224
181
602
608
2012
565
926
79
166
2013
20
61
40
215
2010
27.306
26.042
28.940
53.400
2011
19.856
23.959
23.491
39.770
2012
17.330
19.969
20.987
38.903
19.930
21.959
2013
26.396
34.658
2010
4.018
3.866
4.961
10.216
2011
4.128
3.303
4.114
11.773
2012
3.848
2.657
1.840
9.085
7.883
2013
3.278
2.273
10.120
Toplam
780.718
776.915
915.700
996.125
618.584
644.906
799.343
869 292
3 387
1 615
1 736
336
135.687
107.076
97.189
102 943
23.060
23.318
17.430
23 554
Kaynak: TUİK, Kırmızı Et Üretim İstatistikleri
Grafik 8. 2010-2013 Yılları arası I-II-III-IV. Dönem Üretim Ġstatistikleri
Kaynak: TUİK, Kırmızı Et Üretim İstatistikleri
5
Perakende Dana Eti Fiyatları:
TUİK TÜFE verilerine göre 2013 yılında perakende dana eti ortalaması 24,66 TL/Kg.
olmuştur. Söz konusu fiyat 2014 yılı Ocak ayında ise 25,94 TL’dir (Grafik-9).
Grafik-9: Perakende Dana Eti Fiyatları, 2003=100 Temel Yıllı Tüketici Fiyatları
Endeksleri- Madde Sepeti ve Ortalama Fiyatlar (TL/Kg)
Perakende Koyun Eti Fiyatları:
TUİK TÜFE verilerine göre perakende koyun eti fiyatı 2013 yılı ortalaması 25,21
TL’dir. Söz konusu fiyat 2014 yılı Ocak ayında ise 26,05 TL’dir (Grafik-10).
Grafik-10 TUĠK Perakende Koyun Eti Fiyatları
6
Grafik-11 TÜĠK Perakende Sucuk Fiyatları
Grafik-12 TÜĠK Perakende Sosis Fiyatları
Grafik-13 TÜĠK Perakende Salam Fiyatları
7
KARKAS FĠYATLARININ DEĞERLENDĠRMESĠ:
Dana Karkas Ortalama Fiyatları:
Ankara Ticaret Borsası verilerine göre 2013 yılı itibarı ile ortalama fiyat 15,43
TL/Kg. olmuştur. 2014 yılı Ocak ayında ise fiyat 16,44 TL/Kg’ dır (Grafik-14).
Grafik-14 Dana Karkas Ortalama Fiyatları
Kaynak: Ankara Ticaret Borsası Verileri
Grafik-15 Yıllar Ġtibarı ile Dana Karkas Ortalama Fiyatları (ATB)
Kuzu Karkas Ortalama Fiyatları:
Ankara Ticaret Borsası verilerine göre 2013 yılı fiyat ortalaması 18,01 TL/Kg’dır.
2014 yılı Ocak ayı itibarı ile fiyat ise 19,87 TL/Kg olmuştur (Grafik-16).
8
Grafik-16 Kuzu Karkas Ortalama Fiyatları
Kaynak: Ankara Ticaret Borsası Verileri
Tablo-3: Ticaret Borsalarında Ocak 2014’te Tescil Edilen Dana Karkas Mikt. ve Fiyatları
Borsa Adı
Miktar
En az Fiyat
En çok Fiyat
Ortalama Fiyat
Ankara
329.721
15,80 TL
18,00 TL
17,09 TL
Ġstanbul
513.611
16,00 TL
18,00 TL
17,15 TL
225.208
15,50 TL
18,50 TL
16,80 TL
29.681
16,00 TL
17,50 TL
16,95 TL
Diyarbakır
501.317
15,75 TL
18,00 TL
17,25 TL
Tokat
314.661
15,00 TL
16,40 TL
15,80 TL
15,68 TL
17,73 TL
16,84 TL
Kars
Kayseri
Ġzmir
Konya
Gaziantep
Ortalama
Grafik-17: Haftalık Kesimhanelerden Alınan Yağsız Dana ve Kuzu Kesim Fiyatları TL/Kg
9
Tablo-5:Kesimhanelerden Alınan Yağsız Dana ve Kuzu Fiyatları (20.02.2014)
Sıra No ĠL
Dana Bıçak Yağsız
TL/KG
Afyon
17,70 TL
Balıkesir
17,25 TL
Diyarbakır
17,25 TL
Edirne
17,30 TL
Ġzmir
17,80 TL
KahramanmaraĢ 17,00 TL
Konya
17,25 TL
Gaziantep
18,00 TL
Ġstanbul
17,80 TL
Ankara
17,70 TL
Elazığ
17,20 TL
Burdur
Kayseri
17,75 TL
Amasya
17,75 TL
Çorum
17,50 TL
Sakarya
17,25 TL
Tokat
17,80 TL
Ortalama
17,52 TL
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
17
Yağsız Kuzu Karkas
TL/KG
22,00 TL
21,00 TL
23,50 TL
21,00 TL
24,00 TL
23,25 TL
20,00 TL
22,50 TL
20,00 TL
19,50 TL
22,00 TL
21,70 TL
Tablo- 6: Sanal Marketlerdeki Perakende Fiyatları
Tarih
26.02.2014
CİNSİ
Kıyma
MİGROS
21,99 TL
CARREFOURSA
24,90 TL
REAL
19,80 TL
ET VE SÜT KURUMU
18,50 TL
KuĢbaĢı
27,99 TL
26,90 TL
27,50 TL
23,00 TL
Biftek
28,99 TL
29,90 TL
31,90 TL
26,90 TL
Pirzola
**
**
**
31,90 TL
Kuzu
49,99 TL
**
**
39,50 TL
Pirzola
Kaynak: Ulusal Marketlerin perakende fiyatları, * Et ve Süt Kurumu Tarak Pirzola fiyatıdır.
Tablo- 7: Ġngiltere Haftalık Perakende Et Fiyatları – 01.02.2014
Dana Kıyma-özel
25,05 TL
EN
DÜġÜK
19,59 TL
Dana Kıyma-standart
16,84 TL
9,81 TL
31,65 TL
Dana KuĢbaĢı
28,87 TL
14,39 TL
37,21 TL
Dana Bonfile
69,95 TL
50,65 TL
86,59 TL
Kuzu Kıyma
27,63 TL
13,67 TL
38,59 TL
Kuzu KuĢbaĢı
38,23 TL
17,99 TL
49,05 TL
ORTALAMA
EN
YÜKSEK
35,25 TL
Kaynak: Meat Trades Journal/ meatprices.co.uk
10
Ġthalat Rakamları: Tablo- 8: 2013 Yılı Canlı Hayvan ve Karkas Et İthalat Verileri
DAMIZLIK
DÜVELER
OCAK
ġUBAT
MART
NĠSAN
MAYIS
HAZĠRAN
TEMMUZ
AĞUSTOS
EYLÜL
EKĠM
KASIM
ARALIK
KG
BAġ
TL
KG
BAġ
TL
KG
BAġ
TL
KG
BAġ
TL
KG
BAġ
TL
KG
BAġ
TL
KG
BAġ
TL
KG
BAġ
TL
KG
BAġ
TL
KG
BAġ
TL
KG
BAġ
TL
KG
BAġ
TL
1.883.942
3.382
19.421.267
2.218.090
4.266
24.115.551
1.189.380
2.252
13.836.247
1.526.790
2.934
19.098.589
540.570
980
5.656.577
724.088
1.283
7.445.288
682.581
1.344
7.452.455
2.628.630
5.032
27.501.532
1.307.398
2.356
13.655.952
1.282.381
2.474
15.002.344
1.072.208
2.219
13.581.344
1.204.310
2.449
15.918.686
BESĠLĠK
SIĞIR
3.029.518
14.653
29.851.540
4.420.605
19.166
41.974.643
3.597.442
15.006
29.899.716
1.125.231
5.029
10.683.441
11.194.828
46.277
95.459.167
956.535
4.701
9.824.228
3.006.805
14.729
27.528.885
201.093
742
2.117.243
408.119
1.654
4.380.058
1.038.091
4.626
10.284.278
852.993
4.185
7.856.809
16.980
63
159.625
KESĠMLĠK
DANA
KARKAS
SIĞIR ETĠ
5.948.640 2.539.698
12.994
32.239.711 19.842.457
6.000.257
10.358
32.801.419
640.986
4.672.808
2.163.740 2.583.079
4.834
12.022.262 16.388.544
290.700
439
1.834.998
120.556
177
659.514
376.818
0
2.747.303
34.454
67
199.539
DAMIZLIK DAMIZLIK
KOÇ,
TEKE,
KOYUN
KOYUN
KEÇĠ
158.789
2.840.550
3.235
62.200
667.782
4.767.547
87.896
1.490
328.633
282.300
4.843
2.429.257
105.559
12.070
1.730
524
655.882
70.181
213.041
37.711
3.566
970
1.971.631
197.896
151.560
6.390
2.418
142
1.136.863
127.746
33.475
12.200
704
300
554.268
74.267
14.950
253
79.827
179.430
3.459
1.576.782
107.205
1.792
1.395.260
129.194
2.221
1.151.595
70.409
1.404
623.808
46.630
941
1.037.479
20.007
402
356.586
41.190
850
1.031.934
17.500
300
82.890
Kaynak: TUİK
11
KUZU
15.254
419
28.983
17.400
626
41.760
17.460
655
106.194
13.542
326
93.711
Grafik- 18: 2013 Yılında Ülkelere Göre Besilik Canlı Hayvan Ġthalatı (BaĢ)
Kaynak: TUİK, Dış Ticaret Verileri
Tablo- 9: Yıllar itibarı ile BüyükbaĢ ve KüçükbaĢ Canlı Hayvan Ġthalatı (BaĢ)
2010
2011
2012
2013
DAMIZLIK DÜVELER
BESĠLĠK SIĞIR
KESĠMLĠK DANA
DAMIZLIK KOYUN
DAMIZLIK KEÇĠ
KOYUN
17.303
1.443
118.578
275
155
209.437
76.761
225.451
164.360
1.191
268
626.270
48.164
223.498
193.972
10.663
440
KUZU
25.262
820.303
30.971
130.831
28.869
27.115
2.935
63.694
2.026
181.763
213.200
Tablo- 10: Yıllar itibarı ile Karkas Et ithalatı (Kg)
2010
2011
2012
2013
KARKAS SIĞIR
ETĠ 50.657.514 110.731.351 25.436.804 6.140.581
12
b. Yem Sektörü Pazar Analizi
Yem ve yem hammaddelerinin fiyatlarında 2013 yılının ilk aylarından itibaren
düşmüş, ancak yılın son aylarında fiyatlarda bir artış görülmektedir. (Tablo 11-12)
Tablo-11: Yıllar Ġtibarı ile Türkiye yem ve yem hammadde fiyatları (TL/TON)
2010
2011
2012
*Yemlik
Arpa
417
521
614
*Yemlik
Buğday
509
Mısır
580
619
Kepek
ATK
Besi yemi *Yulaf
Süt yemi
481
315
290
484
561
494
622
588
429
480
363
473
665
738
824
652
686
766
Kaynak: Türkiye Yem Sanayicileri Birliği KDV Dahil Nakliye Hariç Peşin Fiyatlarıdır.* TOBB
Tablo- 12: 2013 yılı itibarı ile yem ve yem hammaddeleri aylık fiyatları (TL/TON)
Yemlik Arpa
*Yemlik Buğday
Mısır Kepek ATK Besi yemi
*Yulaf Süt yemi
Ocak
707
739
646
556
586 821
701
853
Şubat
692
725
667
505
571 799
714
831
Mart
677
730
646
490
550 777
680
810
Nisan
667
748
646
485
530 756
650
778
Mayıs
667
732
651
480
540 756
600
778
Haziran
611
656
697
480
571 756
Temmuz
591
633
712
500
535 756
735
778
Ağustos
581
626
626
505
455 756
594
778
Eylül
576
633
586
485
429 756
567
778
Ekim
576
684
576
444
394 734
599
745
Kasım
596
738
596
434
444 734
630
745
Aralık
641
758
626
444
455 767
662
778
778
Ortalama
632
700
640 484
505 760
648
780
Kaynak: Türkiye Yem Sanayicileri Birliği KDV Dahil Nakliye Hariç Peşin Fiyatlarıdır.* TOBB
Grafik 19: 2013 Yılı Ġtibarı ile Yem ve Yem Hammaddeleri Fiyatları (TL/Ton)
13
c. Süt Sektörü Pazar Analizi
Süt üretimi:
TÜİK verilerine göre toplam süt üretimi 2012 yılında 17 milyon 401 bin ton olarak
gerçekleşmiştir. Bunun 15.98 milyon tonu inek sütü olup, yaklaşık 7.93 milyon tonu sanayiye
gönderilen inek sütü, geriye kalan 8 milyon ton süt ise, hane halkı tüketimi ve sokak sütü
olarak kullanılmıştır. 2013 yılı itibarı ile toplanan inek sütü 7,9 milyon tondur (Tablo: 13)
Tablo-13: Toplanan (Sanayiye Gönderilen) Ġnek Sütü (Ton)
Ocak
ġubat Mart
Nisan Mayıs Haziran Temmuz Ağustos Eylül
Ekim
Kasım Aralık Toplam
2010
494.351
492.360
594.800
610.599
654.696
622.359
610.645
560.309
526.132
531.445
503.311
544.004
6.745.011
2011
561.766
545.628
627.484
646.648
699.122
636.494
591.864
566.040
537.872
543.633
530.376
586.867
7.073.794
2012
634.578
631.521
715.190
727.769
782.621
727.805
695.079
641.380
599.773
587.149
575.344
614.276
7.932.485
2013
637.956
622.381
710.712
733.380
772.785
692.084
675.158
628.996
594.456
605.194
611.918
653.585
7.938.605
Süt Fiyatları:
TÜİK’in TÜFE verilerine göre perakende ortalama süt fiyatları 2013 yılı itibarı ile
2,35 TL/Kg’dır. Ortalama Fiyat Ocak 2014 itibarı ile 2.50 TL/Kg. olmuştur. (Grafik-19)
Grafik-19: Perakende Süt Fiyatları (TL/Kg.)
Kaynak: TÜİK, 2003=100 Temel Yıllı TÜFE Madde Sepeti ve Ortalama Fiyatlar (TL/KG)
Tablo-14: 2013 Yılı Çiğ Süt Fiyatları
Dönemler
2013
Ocak – ġubat – Mart
Fiyat (TL/Litre)
1 Ağustos – 31 Aralık
1,00
2014
1 Ocak - 31 Ocak
1 ġubat -
1,00
1,05
0,90
Kaynak: Ulusal Süt Konseyi Verileri
14
Download

Ocak 2014 Kırmızı Et, Yem ve Süt Sektörü Analizi