PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III
URLA (İZMİR) BATI ODAKLI GELİŞME
STRATEJİSİ
URLA – 2005
2003516025 Melis KARAGÖZLÜ
2003516001 Onur ACAR
2003516034 Özge ŞENER
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
İÇİNDEKİLER
İçindekiler
2
1. Çalışma Alanı Sınırları ve Kapsamı
3
2. Kavramlar
4
2.1 Evrensellik
4
2.2 Kültür
4
2.3 Mozaik
4
3. Çalışmada İzlenen Yöntem
5
3.1 Analizlerin Değerlendirilmesi
5
3.2 Potansiyellerin Belirlenmesi
5
3.3 Ulaşılacak hedeflerin gerçekleşebilmesi için yöntemlerin belirlenmesi
6
3.4 Sentezler doğrultusunda alınan yeni kararların belirlenmesi için gerekli olan
matematiksel hesapların yapılması
6
4. 1/100.000 ve 1/10.000’de alınan kararların açıklanması
20
4.1 1/100.000 kararlarının açıklanması
20
4.2 1/10.000 kararlarının açıklanması
28
*Proje odağı
28
*Turizm alanları
29
*Ada Hastanesi’nin taşınması
29
*Tarihi miras Klazomenai’nin projeye katkısı
30
*Potansiyellerin dönüşümü ve kullanımı
30
*Konut kullanımı ve öneri konut alanları
32
*Mevcut ve öneri yeşil alanlar
32
*Sosyal donatı alanları
33
*Mevcut sanayi alanlarının dönüşümü
36
*Ulaşım sistemi
36
5.Plan Kararları
36
6.Türkiye’de temel sektörlerdeki gelişmeler-TURİZM
37
7.Türkiye’nin küresel anlamda sahip olduğu fırsatlar
38
2
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
1. ÇALIŞMA ALANI SINIRLARI VE KAPSAMI
3
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
Urla, Ege Bölgesi’nde İzmir iline bağlı ve il merkezine 35 km uzaklıkta olan bir
ilçedir. İlçenin iki tarafı deniz olup iki tarafı ise yerleşim birimidir. Doğusunda
Güzelbahçe, batısında Çeşme ilçesi ve Alaçatı yerleşim birimi, kuzeyinde Ege
Denizi, güneyinde Seferihisar ve yine Ege Denizi yer almaktadır. Yüz ölçümü 704
km² olan ilçenin 14 mahallesi, 16 köyü ve 7 adası bulunmaktadır.
2. KAVRAMLAR
2.1. Evrensellik
Bir şeyin evrensel olması; uyum için herhangi bir önlem almaya veya özelleşmiş bir
tasarıma gerek duyulmadan en geniş kitlelerce kullanılabilecek ürün, çevre her şey;
kabul edilebilirliğinin yerel ölçüde kalmaması demektir.
2.2. Kültür
Tarihi, toplumsal gelişme süreci içinde yaratılan, toplumun ortak yerleşmiş
değerleri, insanın yaşadığı ortamdan edindiği birikimdir. İnsanların belli olaylara
karşı sergileyeceği tutumu belirleyen geçmişten bize kalan en önemli etkendir. Bir
toplumun yaşama biçimidir.
2.3. Mozaik
Birçok şeyin bir araya getirilerek belli bir kompozisyon oluşturulmasında, bir tür
kolaj çalışması olarak adlandırılabilir.
Bu kavramlar çerçevesinde Urla’nın küresel arenada tanıtılması, bir çekim merkezi
haline gelmesi, turizm sektörünün dört mevsime yayılması ve mekansal, kültürel ve
sosyo-ekonomik anlamda alternatif bir çevre oluşturulması hedeflenmiştir. Bu
hedefleri gerçekleştirebilmek için Urla’nın mevcut potansiyelleri incelenmiş,
değerlendirilmiştir. Bu değerlendirme yapılırken Türkiye ve dünyanın yükselen
turizm değerlerinden yararlanılmıştır. Mekansal olarak, yeşil alanların bol olduğu ve
ulaşımın sorunsuz olduğu, çeşitli ve yeterli donatılarla zenginleştirilmiş daha
yaşanabilir ve gelecek olan yeni nüfusa yönelik farklı tiplerde ve mimarilerde
konutlarıyla, kültürel olarak, önemli bir potansiyel olan gün ışığına çıkmış ve
arkeolojik park ile bütünleşmiş bir Klazomenai hedeflenmiştir.
4
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
3.ÇALIŞMADA İZLENEN YÖNTEM
a- Analizlerin değerlendirilmesi
b- Potansiyellerin belirlenmesi
c- Ulaşılacak hedeflerin gerçekleşebilmesi için yöntemlerin belirlenmesi
d- Sentezler doğrultusunda alınan yeni kararların belirlenmesi için gerekli olan
matematiksel hesapların yapılması
e- Sonuçta ulaşılan hesapların 1/10000 ve ölçekli plana mekansal olarak,1/100000
ölçeğe karar anlamında aktarılması
3.1 Analizlerin Değerlendirilmesi
Yapılan Urla analitik etüt stajının sonunda elde edilen bilgilerin analiziyle grup
kurgusuna uyarlanarak yeni kararların alınmasında kullanılacak olanlar belirlendi.
1/100.000 ölçekli mevcut durum analiz paftaları incelendi.Yapılacak olan projeye
potansiyel olabilecek yerler bulundu görüldü.Çevre alan hakkında bilgi edinildi.Urla
ile şu an için nasıl bir ilişki içinde olduğu görüldü.Önümüzdeki yıllarda bu ilişkinin
nasıl bir hal alabileceğinin doğru düşünülebilmesi kararların şekillenmesi için
ihtiyaç duyulan bilgiler gerek staj raporu,gerekse çok çeşitli kaynaklardan edinildi.
3.2 Potansiyellerin Belirlenmesi
Potansiyel = ilgili yerleşimin hedeflenen gelişim sürecinde değerlendirilebilecek
varolan değer ya da özellikler.
Bu tanımın ışığında,Urla’ya baktığımızda,tarihi potansiyel olarak: Klazomenai,
doğal potansiyel olarak deniz,orman alanları, arazinin genel eğiminin çok yüksek
olmaması, konuta açılmaya müsait boş alanların olması birer potansiyeldir.
Urla; Çeşme ve İzmir’e yakınlığı Ege bölgesindeki coğrafi konumu açısından kendi
halkı ve çevreden gelen yerli yabancı yazlıkçılarıyla değişik bir kültür mozaiğini de
beraberinde getirmektedir. Urla öncelikle Çeşme oradan İzmir’e (İzmir Türkiye’nin
en önemli şehirlerinden biridir. Ege’yi yansıtan ve ekonomik, sosyal, kültürel
yönden İstanbul’un takipçisidir) bağlanması ile dünya pazarına açılması için yeterli
5
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
doğal güzelliklere sahiptir ve yabancı sermayenin yer seçebileceği ilgi odağı
olabilecek bir yerdir.
Urla Klozemenai antik kentiyle tarihsel bir birikiminin olmasıyla evrenselliğini
arttırmaktadır. Her kesimden insanın bulunması sebebiyle birçok yere göre daha
rahat yaşanabilecek bir yerdir. Değişik kültürlerin bir arada yer almasıyla çok geniş
bir yelpazeye hitap etmektedir. İlgi odağı olma potansiyeli de yüksektir.
Urla kent merkezinin deniz kıyısında yer almamasına rağmen mahallelerinin deniz
kıyısında olmasıyla denizden kopmamıştır. Tam tersi iki farklı doğal ortamı
yaratmıştır. Deniz ile kara arasında ilişkiyi çok iyi korumuştur.
Bütün bu potansiyellerin iyi değerlendirildiği,plana farklı bir açıdan bakılarak
üstlenilen rol ve kurgunun mantığı ile plan üzerine yansıtılması hedeflenmiştir.
3.3. Ulaşılacak hedeflerin gerçekleşebilmesi için yöntemlerin belirlenmesi
Urla’nın bugünkü turizm payı yok denecek kadar azdır. Urla’nın yükselen bir turizm
değeri haline gelebilmesi için Urla (İzmir) Batı Odaklı Geliştirme Projesi kapsamında
grubun üstlendiği role göre aşağıdaki turizm merkezleri örnek alınarak (Tablo 3)
Urla’nın Türkiye’nin yerli yabancı turist sayısından % kaç pay alacağı düşünülmüş
buna göre Tablo 3’de ki sonuçlar elde edilmiştir.
3.4. Sentezler doğrultusunda alınan yeni kararların belirlenmesi için gerekli
olan matematiksel hesapların yapılması
Urla’nın şu anki turizm açısından sahip olduğu potansiyelleri kullanamadığı,yeterli
tanıtım ve yapılacak olan yatırımlarla 2025 yılında olması kurgulananın
gerçekleşebilmesi için,turizmde etaplara göre hedefler
belirlendi.www.turizm.gov.tr sitesinden,geçmiş yıllarda gelmiş olan,gelmesi
hedeflenen turist sayıları hesaplandı(aşağıda tablo 1).Buradan tüm etaplar sonunda
ihtiyaç duyulacak otel sayısına gidildi,otel sayısından personel sayısına,bu
otellerde çalışacak personel sayısı ile,temel sektör işgücü durumuna ve bu temel
sektör çalışanlarının ne kadar yerel sektör çalışanı getirdiğine,bu çalışanların yüzde
6
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
kaçının,sürekli çalıştığının yüzdeleri tesise göre belirlenerek,ne kadar konut ihtiyacı
doğduğu hesaplanmıştır.
TABLO 1: Türkiye’nin turist sayısı projeksiyonu
TURİST SAYISI PROJEKSİYONU
YILLAR
NÜFUS
2000
15,659,978
2001
16,527,787
2002
17,788,300
2003
17,421,324
2004
20,706,676
2005
20,916,893
2010
26,410,359
2015
31,903,826
2020
37,397,292
2025
42,890,759
GRAFİK 1: Türkiye’nin turist sayısı projeksiyonu
TURİST SAYISI PROJEKSİYONU
50,000,000
45,000,000
TURİST SAYISI
40,000,000
35,000,000
30,000,000
25,000,000
Seri 1
20,000,000
15,000,000
10,000,000
5,000,000
20
00
20
01
20
02
20
03
20
04
20
05
20
10
20
15
20
20
20
25
0
YILLAR
TABLO 2: Türkiye’ye gelen turist sayısı projeksiyonu ve Urla için hedeflenen pay
YILLAR
2010
TÜRKİYE'YE GELEN URLA'YA GELEN
TURİST SAYISI
TURİST SAYISI
26,410,359
264,104
YÜZDE
1%
7
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
2015
31,903,826
957,115
3%
2020
37,397,292
1,869,865
5%
2025
42,890,759
3,002,353
7%
TABLO 3: Turistlerin aşağıdaki Urla ile bağdaştırılabilecek ilçelere geliş yüzdesi
2000
2001
2002
2003
2004
Bodrum
Bodrum
Bodrum
Bodrum
Bodrum
625,065
844,993
828,655
706,583
979,886
3.99%
5.11%
4.66%
4.06%
4.73%
Alanya
Alanya
Alanya
Alanya
Alanya
548,095
975,981
1,179,048
1,408,216
1,646,665
3.50%
5.91%
6.63%
8.08%
7.95%
Kemer
Kemer
Kemer
Kemer
Kemer
965,713
1,085,178
1,249,119
1,158,485
1,716,778
6.17%
6.57%
7.02%
6.65%
8.29%
Side
Side
Side
Side
Side
465,446
433,822
541,810
577,700
1,716,778
2.97%
2.62%
3.05%
3.32%
8.29%
Çeşme
Çeşme
Çeşme
Çeşme
Çeşme
159,954
134,619
170 255
131,193
207,327
1.02%
0.81%
0.96%
0.75%
1.00%
Foça
Foça
Foça
Foça
Foça
23,277
30,546
57,401
54,963
63,996
0.15%
0.18%
0.32%
0.32%
0.31%
Marmaris
Marmaris
Marmaris
Marmaris
Marmaris
323,997
515,443
613,677
417,965
485,211
2.07%
3.12%
3.45%
2.40%
2.34%
Kuşadası
Kuşadası
Kuşadası
Kuşadası
Kuşadası
433,806
472,499
535,075
501,149
464,257
2.77%
2.86%
3.01%
2.88%
2.24%
Didim
Didim
Didim
Didim
Didim
14,959
22,125
102,842
101,237
157,529
0.10%
0.13%
0.58%
0.58%
0.76%
4.51%
6.41%
6.94%
4.05%
0.91%
0.26%
2.68%
2.75%
0.43%
Kaynak; www.turizm.gov.tr
GRAFİK 1: Türkiye’ye gelen turistlerin Urla’ya benzerlik gösterebilecek ilçelere
göre yüzdeleri
8
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
ar
is
Ku
şa
da
sı
D
id
im
M
ar
m
Fo
ça
e
m
Ç
eş
Si
de
Bo
dr
Al
an
ya
Ke
m
er
8.00
7.00
6.00
5.00
4.00
3.00
2.00
1.00
0.00
um
Yüzde Oranı
Gelen Turistlerin Yüzde Ortalamaları
İlçeler
Bu varsayımlara göre Urla’nın mevcut yatak kapasitesi yetersiz kalmıştır. 2010-2025
yılları arasında Urla’ya gelecek turist sayısına göre ihtiyaç duyulan yatak
kapasiteleri belirlenmiştir. Bu yatak kapasite standartları belirlenirken, Türkiye’nin
çeşitli bölgelerindeki farklı oteller incelenmiş (Tablo 4), bunların kapladıkları
9
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
alanlar
ve yatak kapasitelerinin ortalamaları alınarak Urla’da turizm tesislerine
ayrılması gereken alanlara karar verilmiştir.
TABLO 4: Urla’ya yapılacak olan turizm tesisleri için örnek alınmış oteller
5 YILDIZLILAR
OTEL
ALAN (ha)
Antalya Dedeman Resort Hotel
4.5
Antalya Sheraton Voyager
4.4
Alanya Botanik World of Paradise First Class
7.5
Belek İç Hotel Santai
9.4
Marmaris Divan Mares Hotel
11
Bodrum Rixos
18.7
Kemer Majesty Mirage Park
11
Kemer Rixos Tekirova
9.5
Kemer Rixos Beldibi
4
ORTALAMA
8.5
7 YILDIZLI
OTEL
ALAN (ha)
Belek Rixos Premium
40
4 YILDIZLILAR
OTEL
ALAN (ha)
Kemer Club Palm Beach Otel
3
Side Club Tayyarbey
5
Manavgat Diamond Beach
4
ORTALAMA
4
Yapılan otel araştırmalarıyla belirlenen otellerdeki yatak kapasitesi ile yapılacak
otelde çalışacak personel sayısı, oda başına ortalama yatak sayısının 2 olduğu
kabulü ile, her oda başına personel sayısı 1,5 olarak belirlenmiştir (Tablo 5).
Elde edilen personel sayısının yaz - kış devamlı çalışanları ise önerilecek olan otelin
sezonluk olmayan devamlı çalışan yüzdeleri ile yeni bir sürekli çalışan sayısı elde
edilmiştir. Bu hesap yapılırken önerilecek donatının mevsimlik doluluk yüzdeleri
olasılığı düşünülmüştür. Bundan yola çıkarak Urla’da yer seçecek sürekli işgücü
sayıları belirlenmiştir. Bu iş gücünün çalışacağı, önerilecek otellerin
sayısı
10
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
etaplarla aşağıda verilmiştir (Tablo 6). Bu yapılacak olan otel sayıları etaplarda
hedeflenen Türkiye’ye gelecek olan turist sayılarının Urla’ya ne kadarını
çekeceğimiz ile bağlantılandırılmıştır (Tablo 7).
TABLO 5: Etaplar ve yaz – kış çalışan sayıları
1. ETAP (2005-2010)
DONATI
SAYI
ALAN
SÜREKLİ ÇALIŞAN SAYISI
Konut Sayısı
1,936
***** + Spor
1
150,000
135
***** + Casino
2
164,000
486
*****
1
80,000
108
****
2
80,000
54
******
1
400,000
408
2. ETAP (2010-2015)
DONATI
SAYI
ALAN
ÇALIŞAN SAYISI
Konut Sayısı
4,379
***** + Spor
4
600,000
567
***** + Casino
6
492,000
1,531
*****
5
400,000
567
****
6
240,000
170
******
0
0
0
3. ETAP (2015-2020)
DONATI
SAYI
ALAN
ÇALIŞAN SAYISI
Konut Sayısı
7,778
***** + Spor
10
1,500,000
1,519
***** + Casino
8
656,000
2,187
*****
11
880,000
1,337
****
9
360,000
273
******
0
0
0
4. ETAP (2020-2025)
DONATI
SAYI
ALAN
ÇALIŞAN SAYISI
Konut Sayısı
10,984
***** + Spor
13
1,950,000
2,018
***** + Casino
14
1,148,000
3,912
*****
13
1,040,000
1,615
****
13
520,000
404
******
0
0
0
TOPLAM
11
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
DONATI
SAYI
ALAN
ÇALIŞAN SAYISI
Konut Sayısı
25,077
***** + Spor
28
4,200,000
4,239
***** + Casino
30
2,460,000
8,116
*****
30
2,400,000
3,626
****
30
1,200,000
901
******
1
400,000
408
TOPLAM
10,660,000
17,290
TABLO 6: Projede yapılması önerilen otel sayıları
(Aşağıdaki tabloda verilmiş olan otel sayıları,etaplarda hedeflenen turizm payından
& turist sayısından,ihtiyaç duyulacak oda sayısından yararlanılmıştır)
OTEL SAYISI ODA SAYISI YATAK SAYISI
2005-2010
7
3,010
6,020
2010-2015
21
7,830
15,660
2015-2020
38
14,670
29,340
2020-2025
53
20,340
40,680
TOPLAM
119
45,850
91,700
2010
7
3010
6020
2015
28
10,840
21680
2020
66
25,510
51020
2025
119
45,850
91700
Temel sektör olarak belirlenen turizm sektöründe çalışacak olan personelin sürekli
çalışan
bölümü,Urla’daki
yerel
sektörü
de
ciddi
anlamda
etkileyecektir.
Geliştirilmesi hedeflenen turizm sektörü ile yerel sektörlerde de gelişmelerin
aşağıdaki gibi olması beklenmektedir. (Tablo 7).
TABLO 7: Urla’nın sektörel işgücü dağılımı
SEKTÖRLER
URLA
İŞGÜCÜ
ei t / ei T
TÜRKİYE
İŞGÜCÜ
Eit / EiT
LQ
0.360
0.190
Ziraat,
Avcılık,Ormancılık ve
785
0.068
7,769,000
Balıkçılık
12
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
Madencilik ve Taş Ocağı
17
0.001
81,000
0.004
0.395
İmalat Sanayi
1,270
0.111
3,638,000
0.169
0.656
Elektrik, Gaz ve Su
40
0.003
91,000
0.004
0.826
İnşaat
1,186
0.103
1,364,000
0.063
1.635
460.451
2,108
0.184
3,817,000
0.177
1.038
77.632
488
0.043
1,067,000
0.049
0.860
709
0.062
709,000
0.033
1.880
331.863
4,876
0.425
3,044,000
0.141
3.011
3256.812
Toptan ve Perakende
Ticaret, Lokanta ve
Oteller
Ulaştırma, Haberleşme
ve Depolama
Mali Kurumlar, Sigorta,
Taşınmaz Mallara Ait
İşler ve Kurumlar,
Yardımcı İş Hizmetleri
Toplum Hizmetleri,
Sosyal ve Kişisel
Hizmetler
TOPLAM
11,479
21,580,000
4126.758
BM
2.78
Kaynak; Devlet İstatistik Enstitüsü
Yukarıdaki tablo 7’ye göre Urla’daki temel sektörler:inşaat, Toptan ve Perakende
Ticaret, Lokanta ve Oteller,Mali Kurumlar, Sigorta, Taşınmaz Mallara Ait İşler ve
Kurumlar, Yardımcı İş Hizmetleri, Toplum Hizmetleri, Sosyal ve Kişisel Hizmetler
olarak belirlenmiştir.
Tablo 8’da Urla’nın geçmiş yıllara göre nüfus projeksiyonu yapıldığında gelecekte
nüfusta her hangi bir artış görülmezken hatta potansiyellerini kullanamadığı için
nüfusta gerileme beklenmektedir.
TABLO 8: Urla’nın mevcut nüfus projeksiyonu
URLA MEVCUT NÜFUS PROJEKSİYONU
2000
2005
2010
2015
2020
2025
KADIN
17142
17514
17713
17810
17796
17674
ERKEK
19431
19662
19701
19626
19457
19167
TOPLAM
36573
37177
37415
37436
37253
36842
13
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
Gelişecek olan temel sektör turizmin ihtiyacı olan işgücü ve onun getireceği yerel
sektör işgücü,nüfusa aşağıdaki gibi eklenecektir.Doğal nüfus + gelecek olan toplam
işgücü beklenen nüfusu vermektedir.
TABLO 9: Gelecek Nüfus
1. ETAP (2005-2010)
TURİZMDE ÇALIŞAN
GELECEK NÜFUS
TOPLAM ÇALIŞAN
1,191
6,622
3,311
MEVCUT NÜFUS
37,415
BEKLENEN NÜFUS
44,037
2. ETAP (2010-2015)
TURİZMDE ÇALIŞAN
GELECEK NÜFUS
TOPLAM ÇALIŞAN
2,835
14,974
7,881
MEVCUT NÜFUS
37,436
BEKLENEN NÜFUS
59,032
3. ETAP (2015-2020)
TURİZMDE ÇALIŞAN
GELECEK NÜFUS
TOPLAM ÇALIŞAN
5,316
26,599
14,777
MEVCUT NÜFUS
37,253
BEKLENEN NÜFUS
85,449
4. ETAP (2020-2025)
TURİZMDE ÇALIŞAN
GELECEK NÜFUS
TOPLAM ÇALIŞAN
7,949
37,566
22,098
MEVCUT NÜFUS
36,842
BEKLENEN NÜFUS
122,604
2025 YILI URLA
NÜFUSU
122,604
14
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
Projenin önümüzdeki 20 yılda nasıl bir yol izleyeceği aşağıdaki tabloda kapsamlı bir
şekilde gösterilmiştir. Öncelikle kaynak olarak www.turizm.gov.tr internet
sitesinden geçmiş yıllarda turizmin durum değerlendirmesi yapılmıştır. Geçmiş
yıllarda ülkemizi tercih eden yerli ve yabancı turist sayılarının projeksiyonu ile
ülkemizin gelecek yıllarda turizm açısından nasıl bir yerde olabileceği
belirlenmiştir. Bu gelecek turist sayılarından ne kadarının Urla’ya çekilmesi
hedefleri doğrultusunda, doluluk, geceleme ortalamaları, ihtiyacımız olan yatak
kapasitesi, temel ve yerel sektör personel sayıları ve nüfus durumu hesaplanmıştır.
(tablo10)
TABLO 10: 2010 – 2025 yıllıları arasındaki istatistikler
2010
Türkiye’ye Gelecek Turist (yıllık)
2015
2020
2025
26,410,359 31,903,826 37,397,292 42,890,759
Urla’ya Gelecek Turist Payı %
1.0
3.0
5.0
7.0
Urla’ya Gelecek Turist (yıllık)
264,104
957,115
1,869,865
3,002,353
Ortalama Konaklama (Gece)
3.3
3.5
3.7
4.0
Konaklama için Gerekli Dolu Yatak (yıllık)
2,388
9,178
18,955
32,903
Doluluk Oranı
40
42
45
46
Konaklama için Gerekli Toplam Yatak (yıllık)
5,969
21,852
42,122
71,527
Konaklama için Gerekli Toplam Oda (yıllık)
2,985
10,926
21,061
35,764
Konaklama için Gerekli Dolu Oda (yıllık)
1,194
4,589
9,477
16,451
Dolu Oda Başına Personel
1.5
1.5
1.5
1.5
Personel (Turizm Çalışanı)
1,191
2,835
5,316
7,949
Yerel Sektör Çalışan Sayısı (BM * Personel)
2,120
5,046
9,461
14,149
Toplam Çalışan Sayısı
3,311
7,881
14,777
22,098
Gelecek olan Nüfus (toplam)
6,622
14,974
26,599
37,566
Mevcut Nüfus
37,418
37,292
36,829
36,035
Beklenen Nüfus
44,040
59,032
85,449
122,604
Bağımlılık Oranı
2.00
1.90
1.80
1.70
Hane Halkı Büyüklüğü
3.42
3.42
3.42
3.42
15
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
GRAFİK 2: Çalışanların sektörleri
Çalışanların Sektörleri
Çalışan Sayısı
15000
10000
Temel Sektör
Yerel Sektör
5000
0
2005-2010 2010-2015 2015-2020 2020-2025
Yıllar
Geçmiş yıllara bakıldığında Urla’daki temel ve yerel sektörler belirlenmiş ve baz
çarpanına ulaşılmıştır. Baz çarpanı, temel sektör olarak belirlenen turizm
sektörünün ne kadar yerel sektöre iş gücü sağlayacağını da, temel sektör çalışan
sayısı * BM (Baz Çarpanı)= Temel
+ yerel sektörde çalışan işgücü olarak
bulunmuştur. Bu beklenen işgücünün nüfusudur.
TABLO 11: Mevcut nüfusun yaş dağılımı
MEVCUT NÜFUFUN YAŞ DAĞILIMI
BAYAN
2010
2015
2020
2025
0-4
960
847
730
624
5-9
1,060
999
845
728
10-14
1,045
1,059
957
844
15-19
1,149
1,043
1,058
956
20-24
1,302
1,145
1,041
1,055
25-29
1,335
1,259
1,179
1,038
30-34
1,356
1,359
1,272
1,176
35-39
1,335
1,366
1,324
1,264
40-44
1,358
1,325
1,387
1,315
45-49
1,299
1,315
1,310
1,372
50-54
1,231
1,302
1,292
1,288
55-59
1,111
1,168
1,248
1,259
60-64
1,003
1,069
1,144
1,199
65-69
768
936
973
1,072
16
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
70-74
623
647
820
868
75+
736
873
1,011
1,222
TOPLAM
17,671
17,712
17,591
17,280
BAY
2010
2015
2020
2025
0-4
997
880
760
652
5-9
1,112
984
877
758
10-14
1,126
1,089
991
875
15-19
1,338
1,113
1,092
988
20-24
1,383
1,354
1,107
1,094
25-29
1,612
1,373
1,321
1,105
30-34
2,747
1,557
1,369
1,313
35-39
1,512
2,659
1,588
1,354
40-44
1,306
1,453
2,700
1,572
45-49
1,336
1,324
1,433
2,656
50-54
1,268
1,307
1,248
1,390
55-59
1,093
1,208
1,249
1,194
60-64
881
1,112
1,122
1,163
65-69
787
779
900
1,001
70-74
586
646
646
749
75+
663
742
835
891
TOPLAM
19,747
19,580
19,238
18,755
GENEL
2010
2015
2020
2025
0-4
1,957
1,727
1,490
1,276
5-9
2,172
1,983
1,722
1,486
10-14
2,171
2,148
1,948
1,719
15-19
2,487
2,156
2,150
1,944
20-24
2,685
2,499
2,148
2,149
25-29
2,947
2,632
2,500
2,143
30-34
4,103
2,916
2,641
2,489
35-39
2,847
4,025
2,912
2,618
40-44
2,664
2,778
4,087
2,887
45-49
2,635
2,639
2,743
4,028
50-54
2,499
2,609
2,540
2,678
55-59
2,204
2,376
2,497
2,453
60-64
1,884
2,181
2,266
2,362
65-69
1,555
1,715
1,873
2,073
70-74
1,209
1,293
1,466
1,617
75+
1,399
1,615
1,846
2,113
TOPLAM
37,418
37,292
36,829
36,035
17
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
GRAFİK 3: Beklenen nüfus
NÜFUS
BEKLENEN NÜFUS
140000
120000
100000
80000
60000
40000
20000
0
Nüfus
2000
2010
2015
2020
2025
YILLAR
TABLO 12: Beklenen nüfusların yaş dağılımları
YAŞ DAĞILIMI
BAYAN
2010
2015
2020
2025
0-4
1,130
1,341
1,694
2,123
5-9
1,248
1,581
1,961
2,477
10-14
1,230
1,676
2,220
2,872
15-19
1,352
1,651
2,455
3,253
20-24
1,532
1,812
2,415
3,589
25-29
1,571
1,993
2,735
3,532
30-34
1,596
2,151
2,951
4,001
35-39
1,571
2,162
3,072
4,301
40-44
1,598
2,097
3,218
4,474
45-49
1,529
2,082
3,039
4,668
50-54
1,449
2,061
2,998
4,382
55-59
1,308
1,849
2,896
4,284
60-64
1,180
1,692
2,654
4,079
65-69
904
1,482
2,258
3,647
70-74
733
1,024
1,903
2,953
75+
866
1,382
2,346
4,158
TOPLAM
20,797
28,038
40,814
58,793
BAY
2010
2015
2020
2025
0-4
1,173
1,393
1,763
2,218
5-9
1,309
1,558
2,035
2,579
10-14
1,325
1,724
2,299
2,977
15-19
1,575
1,762
2,534
3,362
18
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
20-24
1,628
2,143
2,568
3,722
25-29
1,897
2,173
3,065
3,760
30-34
3,233
2,465
3,176
4,467
35-39
1,779
4,209
3,684
4,607
40-44
1,537
2,300
6,264
5,349
45-49
1,572
2,096
3,325
9,037
50-54
1,492
2,069
2,896
4,729
55-59
1,286
1,912
2,898
4,062
60-64
1,037
1,760
2,603
3,957
65-69
926
1,233
2,088
3,406
70-74
690
1,023
1,499
2,548
75+
780
1,175
1,937
3,032
TOPLAM
23,240
30,994
44,635
63,811
GENEL
2010
2015
2020
2025
0-4
2,303
2,734
3,457
4,341
5-9
2,556
3,139
3,995
5,056
10-14
2,555
3,400
4,520
5,849
15-19
2,927
3,413
4,988
6,614
20-24
3,160
3,956
4,984
7,312
25-29
3,468
4,166
5,800
7,291
30-34
4,829
4,616
6,128
8,468
35-39
3,351
6,371
6,756
8,907
40-44
3,135
4,397
9,482
9,823
45-49
3,101
4,177
6,364
13,705
50-54
2,941
4,130
5,893
9,112
55-59
2,594
3,761
5,793
8,346
60-64
2,217
3,452
5,257
8,036
65-69
1,830
2,715
4,346
7,053
70-74
1,423
2,047
3,401
5,502
75+
1,646
2,556
4,283
7,189
TOPLAM
44,037
59,032
85,449
122,604
GRAFİK 4: Beklenen nüfusların yaş
19
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
Beklenen Nüfus Yaş Dağılımları
Nüfus
15,000
2010
2015
2020
10,000
5,000
0
2025
0-4
5-9
10-14
15-19
20-24
25-29
30-34
35-39
40-44
45-49
50-54
55-59
60-64
65-69
70-74
75+
Yaşlar ve Yıllar
Urla’da gerçekleştirilmesi hedeflenen projeler sonucunda hesaplanan nüfus ile yaş
grupları dağılımı göz önüne alınarak 3 adet eğitim tesisine karar verilmiştir (Tablo
14).
TABLO 13: 7-18 yaş arası dağılımlar
YAŞLARA GÖRE EĞİTİM
YAŞ
2010
2015
2020
2025
7
77
231
455
714
8
77
231
455
714
9
77
231
455
714
10
77
250
514
826
11
77
250
514
826
12
77
250
514
826
13
77
250
514
826
14
77
250
514
826
15
88
251
568
934
16
88
251
568
934
17
88
251
568
934
18
88
251
568
934
TOPLAM
967
2,951
6,206
10,008
TABLO 14: Gerekli okul sayısı
20
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
ÖĞRENCİ SAYISI
973
1,556
1,999
1,016
OKUL KAPASİTESİ
1900
1900
1900
İHTİYAÇ OKUL KAPASİTESİ
973
629
728
0
ARTACAK KİŞİ SAYISI
927
1,271
1,172
155
4. 1/100.000 ve 1/10.000 ölçekte alınan kararların açıklanması
4.1. 1/100.000 :
Urla (İzmir) odaklı gelişme stratejisi projesi kapsamında Urla’ya turizm ve
birincil konut üzerine kurulmuş bir sektörel gelişim önerildi.İzmir’in son
yıllardaki gelişimi ile ve insanların büyük kentlerden kaçma isteğinin eğilimi
olduğu düşünüldüğünde önümüzdeki yıllarda Urla’nın sürekli yaşanan bir yer
olacağı düşünüldü.Şimdiki haliyle Güzelbahçe'ye kadar gelmiş olan konut
gelişimi,yıllarla talep artışı ile Urla’ya kadar da gelecektir.
Çalışma sınırı alanı olan Urla dışındaki Çeşme, Seferihisar, Karaburun, Foça,
Aliağa gibi yerleşmelerle, 1/10000 ölçekli Urla (İzmir) odaklı gelişme stratejisi
projesinde verilecek olan kararlarla; Urla’nın çevresi ile ilişkilendirilmesi,son
zamanlarda bölgenin nasıl bir gelişme ve eğilimlere sahip olduğu belirlenmesi
amaçlanmıştır. Buna göre, öncelikle bu çevre yerleşimlerdeki mevcut turizm
tesis alanları, konut yerleşmeleri, yerleşkeler, 1.derece sit alanları, 2. derece
sit alanları, sanayi alanları, liman ve marinalar, plajlar tespit edildi. Bu çevre
yerleşmelerdeki mevcut nüfuslar,bu nüfusların nasıl bir işgücü yapısına sahip
olduğu,temel ve yerel sektörler ve çalışan sayılar mevcut yatak kapasiteleri
bulundu. 2004 ve projeksiyonu yapılan 2025 Türkiye genelinde toplam yerli ve
yabancı turist sayılarından aldıkları yüzdeler hesaplanarak, gelen ve gelecek
olan turist sayıları belirlendi.
Aşağıdaki tabloda çevre ilçelerin mevcut nüfusları ve doğal nüfus projeksiyonu
sonunda 2025 nüfusları verilmiştir.
TABLO 15:çevre ilçelerin nüfus projeksiyonu
yıllar
1970
1975
1980
1985
1990
2000
2005
010
2015
2020
2025
çeşme
10186
11580
13888
16129
29463
37372
40851
45715
50580
55445
60310
k.burun
6683
6478
7420
7802
9020
13446
13282
14391
15500
16609
17719
s.hisar
10235
11022
12009
14727
21406
34761
38159
42272
46386
50499
54613
Foça
11784
13185
16505
19197
25222
36107
35124
39223
43322
47422
51521
21
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
TABLO 16:ÇEŞME, FOÇA, SEFERİHİSAR, KARABURUN, ALİAĞA SEKTÖREL DAĞILIMLARI
ei t / ei T
TÜRKİYE İŞGÜCÜ
Eit / EiT
LQ
0.087
1,705,000
0.040
2.198
759.823
0.025
501,000
0.012
2.136
211.652
0.057
1,312,000
0.031
1.883
431.000
0.067
2,294,000
0.053
1.248
211.744
0.115
2,009,000
0.047
2.452 1084.750
0.029
7,754,000
0.180
0.160
0.121
5,856,000
0.136
0.891
0.021
7,769,000
0.181
0.117
0.000
81,000
0.002
0.166
Y
SEKTÖRLER
çeşme İŞGÜCÜ
İlmi ve Teknik
Elemanlar, Serbest
Meslek Sahipleri ve
1,394
Bunlarla İlgili Diğer
Meslekler
Müteşebbisler,
Direktörler ve Üst
398
Kademe Yöneticiler
İdari Personel ve
919
Benzeri Çalışanlar
Ticaret ve Satış
1,065
Personeli
Hizmet İşlerinde
1,832
Çalışanlar
Tarım, Hayvancılık,
Ormancılık, Balıkçılık
462
ve Avcılık İşlerinde
Çalışanlar
Tarım Dışı Üretim
Faaliyetlerde Çalışanlar
1,941
ve Ulaştırma Makinaları
Kullananlar
Ziraat,
Avcılık,Ormancılık ve
337
Balıkçılık
Madencilik ve Taş Ocağı
5
Y
İmalat Sanayi
732
0.046
3,638,000
0.085
0.541
Y
Elektrik, Gaz ve Su
24
0.002
91,000
0.002
0.709
T
İnşaat
Toptan ve Perakende
Ticaret, Lokanta ve
Oteller
Ulaştırma, Haberleşme
ve DepolAma
Mali Kurumlar, Sigorta,
Taşınmaz Mallara Ait
İşler ve Kurumlar,
Yardımcı İş Hizmetleri
Toplum Hizmetleri,
Sosyal ve Kişisel
Hizmetler
TOPLAM
1,012
0.063
1,364,000
0.032
1.995
2,437
0.152
3,817,000
0.089
1.717 1017.262
492
0.031
1,067,000
0.025
1.240
737
0.046
709,000
0.016
2.795
2,211
0.138
3,044,000
0.071
1.953 1078.780
T
T
T
T
T
Y
Y
Y
T
T
T
T
15,998
43,011,000
-237.147
504.658
473.286
5535.808
BM 2.89
T
Y
SEKTÖRLER
İlmi ve Teknik
Elemanlar, Serbest
Meslek Sahipleri ve
Bunlarla İlgili Diğer
Meslekler
Müteşebbisler,
Direktörler ve Üst
Kademe Yöneticiler
t
Foça İŞGÜCÜ
ei / ei
660
119
T
t
T
TÜRKİYE İŞGÜCÜ
Ei / Ei
LQ
0.041
1,705,000
0.040
1.041
26.021
0.007
501,000
0.012
0.639
-67.289
22
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
Y
İdari Personel ve
Benzeri Çalışanlar
Ticaret ve Satış
Personeli
Hizmet İşlerinde
Çalışanlar
Tarım, Hayvancılık,
Ormancılık, Balıkçılık
ve Avcılık İşlerinde
Çalışanlar
Tarım Dışı Üretim
Faaliyetlerde
Çalışanlar ve Ulaştırma
Makinaları Kullananlar
Ziraat,
Avcılık,Ormancılık ve
Balıkçılık
Madencilik ve Taş
Ocağı
İmalat Sanayi
Y
Elektrik, Gaz ve Su
14
0.001
91,000
0.002
0.414
Y
İnşaat
Toptan ve Perakende
Ticaret, Lokanta ve
Oteller
Ulaştırma, Haberleşme
ve Depolama
Mali Kurumlar, Sigorta,
Taşınmaz Mallara Ait
İşler ve Kurumlar,
Yardımcı İş Hizmetleri
Toplum Hizmetleri,
Sosyal ve Kişisel
Hizmetler
TOPLAM
134
0.008
1,364,000
0.032
0.264
-373.183
848
0.053
3,817,000
0.089
0.597
-571.295
163
0.010
1,067,000
0.025
0.411
242
0.015
709,000
0.016
0.918
6,234
0.390
3,044,000
0.071
5.508 5102.134
Y
Y
T
Y
T
Y
Y
Y
Y
Y
Y
149
0.009
1,312,000
0.031
0.305
-338.848
364
0.023
2,294,000
0.053
0.427
-488.990
1,286
0.080
2,009,000
0.047
1.722
538.983
175
0.011
7,754,000
0.180
0.061
5,141
0.321
5,856,000
0.136
2.361 2963.534
160
0.010
7,769,000
0.181
0.055
2
0.000
81,000
0.002
0.066
302
0.019
3,638,000
0.085
0.223
15,993
43,011,000
-21.631
6769.436
BM 2.36
T
Y
T
Y
T
SEKTÖRLER
İlmi ve Teknik
Elemanlar, Serbest
Meslek Sahipleri ve
Bunlarla İlgili Diğer
Meslekler
Müteşebbisler,
Direktörler ve Üst
Kademe Yöneticiler
İdari Personel ve
Benzeri Çalışanlar
Ticaret ve Satış
Personeli
Hizmet İşlerinde
Çalışanlar
Seferihisar İŞGÜCÜ
ei t / ei T
TÜRKİYE İŞGÜCÜ
Eit / EiT
LQ
686
0.059
1,705,000
0.040
1.486
224.261
130
0.011
501,000
0.012
0.958
-5.678
453
0.039
1,312,000
0.031
1.275
97.691
461
0.040
2,294,000
0.053
0.742
-160.248
1,770
0.152
2,009,000
0.047
3.253 1225.934
23
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
Y
Tarım, Hayvancılık,
Ormancılık, Balıkçılık
ve Avcılık İşlerinde
Çalışanlar
Tarım Dışı Üretim
Faaliyetlerde
Çalışanlar ve
Ulaştırma Makinaları
Kullananlar
Ziraat,
Avcılık,Ormancılık ve
Balıkçılık
Madencilik ve Taş
Ocağı
İmalat Sanayi
T
Elektrik, Gaz ve Su
224
0.019
91,000
0.002
9.089
T
İnşaat
Toptan ve Perakende
Ticaret, Lokanta ve
Oteller
Ulaştırma,
Haberleşme ve
Depolama
Mali Kurumlar,
Sigorta, Taşınmaz
Mallara Ait İşler ve
Kurumlar, Yardımcı
İş Hizmetleri
Toplum Hizmetleri,
Sosyal ve Kişisel
Hizmetler
TOPLAM
567
0.049
1,364,000
0.032
1.535
197.609
812
0.070
3,817,000
0.089
0.786
-221.699
230
0.020
1,067,000
0.025
0.796
411
0.035
709,000
0.016
2.141
2,378
0.204
3,044,000
0.071
2.885 1553.641
Y
T
Y
Y
Y
Y
T
T
502
0.043
7,754,000
0.180
0.239
1,720
0.148
5,856,000
0.136
1.085
548
0.047
7,769,000
0.181
0.260
1
0.000
81,000
0.002
0.046
755
0.065
3,638,000
0.085
0.766
11,648
43,011,000
134.111
218.993
3264.615
BM 3.57
T
T
T
Y
T
Y
T
SEKTÖRLER
Karaburun İŞGÜCÜ
İlmi ve Teknik
Elemanlar, Serbest
Meslek Sahipleri ve
202
Bunlarla İlgili Diğer
Meslekler
Müteşebbisler,
Direktörler ve Üst
43
Kademe Yöneticiler
İdari Personel ve
116
Benzeri Çalışanlar
Ticaret ve Satış
94
Personeli
Hizmet İşlerinde
196
Çalışanlar
Tarım, Hayvancılık,
Ormancılık, Balıkçılık
20
ve Avcılık İşlerinde
Çalışanlar
Tarım Dışı Üretim
Faaliyetlerde
Çalışanlar ve
355
Ulaştırma Makinaları
Kullananlar
t
ei / e i
T
t
T
TÜRKİYE İŞGÜCÜ
Ei / Ei
LQ
0.098
1,705,000
0.040
2.483 120.657
0.021
501,000
0.012
1.799
19.098
0.057
1,312,000
0.031
1.853
53.406
0.046
2,294,000
0.053
0.859 -15.444
0.096
2,009,000
0.047
2.045 100.153
0.010
7,754,000
0.180
0.054
0.173
5,856,000
0.136
1.271
75.618
24
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
Y
Ziraat,
Avcılık,Ormancılık ve
Balıkçılık
Madencilik ve Taş
Ocağı
İmalat Sanayi
T
Elektrik, Gaz ve Su
13
0.006
91,000
0.002
2.994
T
İnşaat
Toptan ve Perakende
Ticaret, Lokanta ve
Oteller
Ulaştırma,
Haberleşme ve
Depolama
Mali Kurumlar,
Sigorta, Taşınmaz
Mallara Ait İşler ve
Kurumlar, Yardımcı
İş Hizmetleri
Toplum Hizmetleri,
Sosyal ve Kişisel
Hizmetler
TOPLAM
125
0.061
1,364,000
0.032
1.921
59.925
192
0.094
3,817,000
0.089
1.054
9.896
62
0.030
1,067,000
0.025
1.218
115
0.056
709,000
0.016
3.400
444
0.216
3,044,000
0.071
3.057 298.775
Y
Y
T
T
T
T
19
0.009
7,769,000
0.181
0.051
1
0.000
81,000
0.002
0.259
55
0.027
3,638,000
0.085
0.317
2,052
43,011,000
81.175
803.258
BM 2.55
T
T
T
Y
T
Y
T
Y
SEKTÖRLER
Aliağa İŞGÜCÜ
İlmi ve Teknik
Elemanlar, Serbest
Meslek Sahipleri ve
2,447
Bunlarla İlgili Diğer
Meslekler
Müteşebbisler,
Direktörler ve Üst
319
Kademe Yöneticiler
İdari Personel ve Benzeri
1,291
Çalışanlar
Ticaret ve Satış
891
Personeli
Hizmet İşlerinde
1,874
Çalışanlar
Tarım, Hayvancılık,
Ormancılık, Balıkçılık ve
158
Avcılık İşlerinde
Çalışanlar
Tarım Dışı Üretim
Faaliyetlerde Çalışanlar
5,435
ve Ulaştırma Makinaları
Kullananlar
Ziraat,
133
ei t / ei T
TÜRKİYE İŞGÜCÜ
Eit / EiT
0.099
1,705,000
0.040
2.486 1462.515
0.013
501,000
0.012
1.103
29.717
0.052
1,312,000
0.031
1.704
533.438
0.036
2,294,000
0.053
0.673
-433.580
0.075
2,009,000
0.047
1.615
713.982
0.006
7,754,000
0.180
0.035
0.219
5,856,000
0.136
1.607 2053.685
0.005
7,769,000
0.181
0.030
LQ
25
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
Y
Avcılık,Ormancılık ve
Balıkçılık
Madencilik ve Taş Ocağı
T
İmalat Sanayi
T
Elektrik, Gaz ve Su
T
İnşaat
Toptan ve Perakende
Ticaret, Lokanta ve
Oteller
Ulaştırma, Haberleşme
ve Depolama
Mali Kurumlar, Sigorta,
Taşınmaz Mallara Ait
İşler ve Kurumlar,
Yardımcı İş Hizmetleri
Toplum Hizmetleri,
Sosyal ve Kişisel
Hizmetler
TOPLAM
Y
T
T
T
45
0.002
81,000
0.002
0.962
5,317
0.214
3,638,000
0.085
2.531
221
0.009
91,000
0.002
4.206
1,099
0.044
1,364,000
0.032
1.395
311.412
1,798
0.072
3,817,000
0.089
0.816
-405.976
846
0.034
1,067,000
0.025
1.373
537
0.022
709,000
0.016
1.312
127.616
2,424
0.098
3,044,000
0.071
1.379
666.363
24,835
43,011,000
5059.173
BM 4.91
Türkiye 2025
42,890,759
Yüzde Turist Payı
Turist
Sayısı
Marmaris
2.34
1,003,644
Bodrum
4.73
2,028,733
Çeşme
1.00
428,908
Kuşadası
2.24
960,753
Didim
0.76
325,970
Foça
0.31
132,961
Side
8.29
3,555,644
Alanya
7.95
3,409,815
Kemer
8.29
3,555,644
TÜRKİYE GENELİNDE İMAR PLANLARI İLE ÖNERİLEN
YATAK KAPASİTELERİ
İMAR PLANI ADI
Kıyı Alanları
Foça
Çeşme-Karaburun
Seferihisar-Dilek Yarımadası
PLANLANAN
YATAK
KAPASİTESİ
23.000
51.500
60.000
26
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
Urla’nın denizi İzmir Körfezi’nden gelen akıntı ile kirlenmektedir. Bu yüzden Urla
kıyılarında bulunan plajlara alternatif yakın çevre plajlar tespit edildi. Bu plajların
Urla merkeze olan mesafeleri ölçüldü. Buna göre:
Urla-Çeşme: 52.5 km *(40 dakika)
Urla- Seferihisar: 26 km *(20 dakika)
Urla- Ürkmez: 46 km *(35 dakika)
Urla- Mordoğan:56 km *(42 dakika)
Urla-Karaburun (A):41.5 *(32 dakika)
Urla-Karaburun (B):51.5 *(40 dakika)
Urla – Karaburun (C): 81.5 km *( 60 dakika)
*Dakika değerleri yaklaşık olarak hesaplanmıştır.
2005 yılı çevrede bulunan mavi bayraklı plajlar aşağıdaki tabloda verilmiştir.
Avrupa Topluluğu, kendi ülkelerinde yüzme amacı ile kullanılacak göl ve deniz
suları için gerekli su kalitelerini belirleyen mikrobiyolojik parametreleri, yol
gösterici ve uyulması zorunlu hükümler olarak ortaya koymuştur. 1987 yılında
Avrupa Çevre Eğitim Vakfı (FEEE) tarafından yürütülen Mavi Bayrak Kampanyası adı
altında birleştirilmiştir.Ülkemizde bu kampanyaya 1992 yılında katılmıştır.
Mavi Bayrak Kampanyası dört temel konu üzerinde yoğunlaşmıştır. Bunlar:
• Yüzme amacıyla kullanılan suyun niteliği
• Çevresel eğitim ve bilgilendirme çalışmalarının yönlendirilmesi
• Plaj düzeni ve emniyetinin sağlanması
• Çevre Yönetimi
TABLO 17:Mavi bayraklı çevre plajlar
Çeşme
Ayasaranda Kerasus
Boyalık
Alaçatı
Ilıca Sheraton
Ilıca Hotel
Büyükliman
Ontur
Altınyunus
Çark Plajı (Majesty Resort)
Piyade Koyu
27
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
Karaburun
Akvaryum
Kuyucak
Foça
I.Mersinaki (Şamata Plajı)
II.Mersinaki (Phokai Otel)
IV.Mersinaki (Hanedan)
Polen Tatil Köyü
Yeni Foça
Menderes
Özdere
Club Maxima
Sultan Tatil Köyü
Orta Mahalle Gençlik Parkı
Denizaltı Tatil Köyü
Club Yalı
Mevcutta bulunan marina ve limanlar tespit edilmiştir.Bunlardan Çeşme setur
marina mavi bayraklıdır.Urla’ya önerilmiş olan marina arasında kıyı mavi tur aksı
belirlenmiştir.
1/100.000 ölçekte 1. ve 2. derece sit alanları tespitiyle bu alanların Urla’nın
dışında yoğunlaştığı gözlenmiştir. Özellikle 1. derece sit alanlarının yapılaşmaya
yönelik önerileri olan plana kısıtlayıcı olduğu düşünülürse bu sit alanlarının Urla
sınırları içinde yoğunlaşmaması olumlu bir durumdur. Urla’daki arkeolojik sit
alanı olan Klazomenai antik kenti ve Karantina Adası ve merkezdeki kentsel sit
alanı projenin potansiyelleri olarak belirlenmiş ve değerlendirilmiştir.
Topografya ve toprak kalitesi göz önünde bulundurularak,Urla’ya yakın ve
Urla’nın öneri turizm tesislerine gelecek olanlara hizmet edebilme kapasitesine
sahip alternatif uçak pist yerleri belirlenmiştir.
4.2.1/10.000:
*Projenin odağı:
Kumarhane Serbest Bölgesi
28
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
Türkiye’de kumarhanelerin kapanması ile kaybedilen yabancı turist potansiyelini
tekrar ülkemize geri kazanmak, Kıbrıs’ı tercih eden yerli turistleri Urla’ya
yönlendirmek ve bölgeyi canlandırmak için Kumarhane serbest bölgesi önerildi.
Kumarhanelerin sosyal boyutu düşünülerek bu bölgenin kendi içinde
kapalı,özellikle merkezden uzak izole olabilecek bir mekansal konumlanma
göstermesi için içmeler tarafı uygun görüldü. Kumarhane serbest bölgesi ile
yabancı turistlerin genel talebinin karşılanması hedeflenmektedir.Kumarhane ile
ülkesel gelire de ciddi bir para akışı olacağı beklenmektedir.Ve şu anki Urla’nın
yüzü tamamen değişecek,mekansal,ekonomik hal tamamen değişecektir.
*Turizm alanları
Öneri turizm bölgeleri kıyı gerisinde ve İçmeler’de olmak üzere iki ana
merkezde yoğunlaştırıldı.Bu iki turizm bölgesi arasında ulaşım bağlantıları
alanlara en iyi şekilde hizmet edecek şekilde önerildi.Turizm alanları arası
kopukluğu önleyecek şekilde ana ulaşım aksları iki uçta bu iki turizm bölgelerini
birbirine bağlaması sağlandı. Bu turizm bölgelerinde gelecek olan golf talebini
karşılamak için,alanların yakınında yer seçen iki adet golf sahası düşünüldü.
Karantina adasının üzerindeki Ada hastanesinin kaldırılmasının teşviki ile
Karantina adasının turizm için büyük bir potansiyel olabileceği
için,potansiyelinden yararlanma amacıyla Türkiye’nin ikinci 7 yıldızlı oteli
önerildi.Bu 7 yıldızlı otelde ziyaretçilerin her türlü talebine cevap verebilecek
ve ülkemizi tanıtma amaçlı çeşitli mekansal uygulamalar teşvik edilecektir.
*Ada Hastanesi’nin Taşınması
29
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
Mevcutta üzerinde Ada Hastanesi bulunan Karantina Adası’nın daha çok insana
hizmet verebilmesi için merkeze daha yakın bulunan bir alana taşınması
önerildi.Mevcutta bulunan ada hastanesi çok kapsamlı sağlık merkezine
dönüştürülmesi ve çevresindeki rekreasyon alanıyla kullanıma hizmet edebilecek
açık alanlar düşünüldü.Bu sağlık merkezinde, gelişmiş polikliniklerin
yanında,alternatif tıp, spa, yoga, meditasyon gibi sağlığa olumlu etkisi
olabilecek son yılların yükselen talepleri haline gelen bu tip merkezler de
barındırılacaktır.
*Tarihi miras Klazomenai’nin projeye katkısı:
Küreselleşme ile “yerel” olan öne çıkmıştır. Ünlü düşünür Anaksagoras'ın anavatanı
olarak bilinen ve Fonia konfederasyonunun 12 şehrinden biri olan Klazomenai'nin
gün ışığına çıkması ve bu bölgenin arkeolojik park olarak düzenlenmesi planlandı.
Günümüzde bu alandan çıkan eserler İzmir Arkeoloji, Louvre ve Atina Müzeleri’nde
sergilenmektedir. Fakat bu alandan çıkarılan eserlerin yine bu alanda sergilenmesi
daha yararlı olacaktır. Bu amaçla Klazomenai’de kültürel mirasın çağdaş olanaklarla
korunacağı ve sergileneceği bir müze yapmak hedeflenmektedir. Arkeolojik park
kapsamında ortaya çıkarılan kentte, eserlere zarar vermeyecek tarzda düzenlenen,
denize ulaşan yürüyüş parkurları, oturma alanları ile ziyaretçileri antik dünya ile
buluşturmak hedeflenmiştir. Kazılar sonunda eserlerin ortaya çıkarılması,
sergilenmesi ve kentle ilgili bilimsel araştırmaların yapılmasını sağlamak amacıyla
araştırma merkezleri ile Klozemenai’ye çeşitli tanıtım gezileri düzenlenecektir.Bu
şekilde gerekli önem verilmeyen bu kültürel miras, bir kent için potansiyel
kullanılacak ve gelir getirecek,tanıtıma büyük katkıda bulunacaktır..
*Potansiyellerin kullanımı ve dönüşümü
30
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
- Golf alanlarından biri mevcutta bulunan orman arazisine önerildi. Bu seçim ile
mevcut orman arazilerinin küçük bir bölümü potansiyel olarak golf kullanımına
atanmış oldu.
- Mevcut orman alanları projenin öneri yeşilleri yardımı ile bağlantılandırıldı ve
özellikle bu öneri yeşillerin mümkün olan, mevcut konut dokusunun izin verdiği
yerlerde denize ulaşmasına özen gösterildi.
(Mevcuttaki kuzey orman alanını üzerinde bir site olduğu tespit edildi, bu alanda
gelecekte bir 2b uygulamasına gidilebileceği düşünüldü.)
- Klazomenai’nin yanı sıra, merkezdeki tarihsel doku mevcut ticaret aktivitesini
sıçratarak, bu dokuda bulunan konut kullanımının değerlendirilmesine, öncelikle
bir fonksiyon değişikliği önererek bu tarihsel bölgenin butik otellere dönüşmesi
önerilmiştir. Böylelikle yayılması hedeflenen ticari aktivite merkeze yeni bir
canlılık getirebilecek ve yapılan plana entegre olması sağlanacaktır.
Tüm bu mevcut ve önerilen merkezi ticari değişime, planın uygun bölgelerinde
yeni çalışma alanları yaratarak gidilmiştir.
Alanda tarım potansiyeli yüksek olan alanda mevcut seraları kullanarak, mevcut
orman arazisi ile entegre, bir botanik park önerilmiştir. Bu alana girişi denetlemek
amacıyla bir giriş tesisi bulunması düşünülmüştür. Giriş tesisleri içinde merkez
binası, bu binanın içinde Botanik Yönetim Birimleri ile birlikte çeşitli müzeler,
kitaplık, arşiv, çok amaçlı salon vb. kullanımlara olanak sağlayacak mekanlar
bulunacaktır. Ayrıca alan içinde konumlanan mevcut seralarda farklı türler
sergilenecek ve üretilecektir. Bu yapısal öğeler içinde alanın olanaklarına ve
Botanik Bahçesi'ni dolaşanların gereksinimlerine göre gölgelikler ve ihtiyaç alanları
bulunacaktır.Botanik park, bölgenin açık ve yeşil alanı sistemine işlevsel ve estetik
31
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
yönden katkıda bulunacak, burada yaşayan halk için bir eğitim ve kültür alanı
yaratılmış olacaktır. Botanik park, Urla için; ülkesel, simgesel bir prestij alanı
olacaktır.
Ayrıca bu alanın bir bölümünde çiftlik evleri konut alanı önerisi ile, mevcut
tarımsal potansiyel bu şekilde de değerlendirilecektir.Böylelikle başka bir turizm
koluna da planda yer verilmiş olacaktır.
*Konut kullanımı ve öneri konut alanları
Urla’nın mevcut konut dokusuna bakıldığında merkezde yoğunlaştığı
görülüyor,
sahil şeridinde ise daha seyrekleşen doku dış çeperler doğru site kullanımı ile az
yoğunluğa sahip konut alanlarından oluştuğu belirlendi.
Yapılması hedeflenen yatırımların doğurduğu istihdam,çalışacak olan işgücünün
ihtiyacını karşılaması için orta yoğunlukta konut alanları önerildi. Projenin
hedeflerine ulaştığı takdirde talebin artması beklenen konut ihtiyacını karşılaması
amaçlı, son yıllarda yüksek gelir grubunun kümeleşerek izole yaşama isteği göz
önüne alınarak, önerilecek az yoğun-yüksek gelir grubuna hitap etmesi planlanan
konut alanlarında kümeleşme anlayışının desteklenmesi hedeflendi.
Öneri yoğunluklara karar verilirken homojen bir çevre düşünüldü. Alandaki mevcut
yoğunluklar da göz önüne alınarak, öneri konut alanlarının yoğunluğuna karar
verildi. Öneri yoğunluk değerleri şu şekilde belirlenmiştir.
*az yoğun,80 kişi/ha
*orta yoğun,150 kişi/ha
*çok yoğun,300 kişi/ha
*Mevcut ve öneri yeşil alanlar
Mevcuttaki yeşiller içmeler tarafında ve kuzeydeki orman alanlarıdır.Bu alanlar
önerilen yeşillerle birbirine bağlanmıştır.Öneri yeşil alanlar içlerine rekreasyon
alanları,kentsel parklar yapılabilecek nitelikte ve büyüklüktedir.Bu alanlara arazi
kullanışın durumuna göre pasif veya aktif yeşil kullanımı önermek
mümkündür.Planda geniş yeşillerle yeşil bantlar oluşturulmuş ve ihtiyaç duyulan
yeşil alan metrekaresi de donatı paftasında detaylandırılmıştır.
32
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
*Sosyal donatı alanları
3194’e göre standart sosyal donatı değerleri şöyledir:
NUFUS
Kreş anaokulu
İlköğretim
Ortaöğretim
Aktif yeşil alan
0-15000
15000-45000
1m²/kişi
1 m²/kişi
4 m²/kişi
4 m²/kişi
3 m²/kişi
3 m²/kişi
10
10 m²/kişi
m²/kişi
Sağlık tesis alanları
2 m²/kişi
2 m²/kişi
Kültürel tesis
0,5
1 m²/kişi
alanları
m²/kişi
Sosyal tesis alanları
0,5
0,5, m²/kişi
m²/kişi
Halk eğitim merkezi
0,4
0,4 m²/kişi
m²/kişi
Dini tesis alanı
0,5
0,5 m²/kişi
m²/kişi
İdari tesis alanı
3 m²/kişi
3,5 m²/kişi
Teknik alt yapı (yol
1 m²/kişi
2 m²/kişi
ve otopark hariç)
45000-100.000
1 m²/kişi
4,5 m²/kişi
3 m²/kişi
10 m²/kişi
100.000- +
1 m²/kişi
4,5 m²/kişi
3 m²/kişi
10 m²/kişi
3 m²/kişi
2 m²/kişi
4 m²/kişi
2,5 m²/kişi
1 m²/kişi
1,5 m²/kişi
0,4 m²/kişi
0,4 m²/kişi
0,5 m²/kişi
0,5 m²/kişi
4 m²/kişi
3 m²/kişi
5 m²/kişi
4 m²/kişi
Alan hesabında planlamaya esas olan projeksiyon nüfusu dikkate alınacaktır.
 özel sağlık ve özel eğitim alanları (ek 1 a ve ek 1 c ) de belirtilen alan
büyüklüklerinin altına düşmemek kaydıyla imar planı kararıyla ayrılabilir.
 belediye ve mücavir alan sınırları dışında yapılacak olan planlamalarda aktif
yeşil alan miktarı,kişi başına 14 m² alınmak suretiyle belirlenecektir. Bu
tablodaki diğer kullanışlar ise gerek duyulması halinde kullanılır.
 Sosyal tesis alanları; huzurevi,rehabilitasyon merkezi, güçsüzler evi,
yetiştirme yurdu gibi alanları kapsamaktadır.
EĞİTİM TESİSLERİ
Anaokulu
İlköğretim okulu
Lise,anadolu lisesi,ticaret lisesi
Kız meslek lisesi,imam hatip lisesi(1)
Endüstri meslek lisesi,çok programlı lise(1)
Pratik sanat okulu
Fen lisesi,anadolu öğretmen lisesi
Otelcilik meslek lisesi,güzel sanatlar lisesi
Halk eğitim merkezi
ALAN BÜYÜKLÜĞÜ (m²)
3.000-5.000
8.000-15.000
10.000-15.000
10.000-15.000
20.000-30.000
3.000-5.000
20.000-30.000
20.000-30.000
4.000-8.000
33
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
(1) bu okulların varsa atölyeleri ve uygulama biçimleri için ilave alan ayrılır.
SOSYAL VE KÜLTÜREL TESİSLER
ASGARİ ALAN BÜYÜKLÜĞÜ (m²)
Kütüphane küçük ilçe tipi
1250
Kütüphane Büyük ilçe tipi
2000
Kütüphane İl tipi ( 300 kişi )
1050
Kütüphane İl tipi ( 400 kişi )
1070
Yurt (200 yatak)
2500
Kreş
2000
Huzurevi
7500
Yetiştirme yurdu
10.000
Rehabilitasyon merkezi
5000
Güçsüzler evi
10.000
SAĞLIK TESİSLERİ
Köy tipi sağlık ocağı
İlçe tipi sağlık ocağı
İlçe evi sağlık evi
Sağlık merkezi ( 15 yatak )
Hıfzısıhha enstitüsü
Halk sağlığı laboratuarı
Dispanser- semt polikliniği
Ana çocuk sağlığı ve aile planlaması merkezi
Ağız ve diş sağlığı merkezi
Acil yardım ve kurtarma istasyonu
Doğum çocuk ve bakım evleri ( 75-250 yatak
)
Devlet hastanesi (25-700 yatak )
İhtisas hastanesi
Fizik tedavi ve rehabilitasyon hastaneleri
CEZA EVLERİ
500 kişilik
150kişilik
K1 tipi ceza evleri
K2 tipi ceza evleri
E tipi ceza evleri
CAMİLER
Küçük cami
Orta cami ( semt camisi )
Büyük merkez cami
ASGARİ ALAN BÜYÜKLÜĞÜ (m²)
2240
2300
1050
2300
3200
1000
5000
1050
Yatak başına 130 m² alan ayrılır
Yatak başına 130 m² alan ayrılır
Yatak başına 130 m² alan ayrılır
Yatak başına 130 m² alan ayrılır
Yatak başına 130 m² alan ayrılır
Yatak başına 130 m² alan ayrılır
ASGARİ ALAN BÜYÜKLÜĞÜ
17.000
9.200
1.500
400
14.000
AZAMİ MEYİL ( % )
5
5
5
5
5
ASGARİ ALAN BÜYÜKLÜĞÜ (m²)
2.500
5.000
10.000
34
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER

Dini yapılar içerisinde yer alan tüm yapılar tabloda yer alan asgari alanlar
kapsamında değerlendirilir.
TABLO 18: Donatı ve Erişilebilirlik Mesafeleri
Ana okulu
400m
İlköğretim
1000m
Lise
1600m
Alış veriş Merkezi
1500m
Sosyal,kültürel eğlence
800m
Sağlık
800m
Güvenlik (karakol)
1000m
Tablodaki mesafeler yarıçapları göstermektedir. Donatıların etki alanları bu
yarıçaplara göre belirlenmiştir.
Tüm bu standartlar baz alınarak yapılan yatırım ve yeni arazi kullanım ve projenin
içeriği ve en önemlisi gelecek olan nüfusun ihtiyacı olan donatı değerleri aşağıdaki
gibidir:
TABLO 18:ÖNERİ SOSYAL DONATI DEĞERLERİ
donatı
m2/kişi alan(m2)
Kreş anaokulu
1
122604
İlköğretim
4.5
551718
Ortaöğretim
Aktif yeşil
alan
3
10
Sağlık tesis
alanları
4
Kültürel tesis
alanları
2.5
Sosyal tesis
alanları
1.5
367812
1226040
490416
306510
183906
35
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
*Mevcut sanayi alanlarının dönüşümü
Mevcutta bulunan sanayi alanları yapılacak olan tüm bu turistik tesislerinin
arasında barınamayacağı düşünülürse,bu alanlarda bir dönüşüme gidilebilir.Bu
sanayi alanları turizmde içecek sektörüne hizmet edebilecek
yeni,yapılanmış,geliştirilmiş yeni içki fabrikalarına dönüştürülmesi önerildi.
*Ulaşım sistemi
Urla’daki mevcut ulaşım sistemine bakıldığında öneri kullanımlara yetersiz
kalacağı kaçınılmazdır.Kent içi ulaşım hizmetlerinde kalite ve etkinliğin artırılması
amaçlanmış, böylece ulaşım şemasında değişikliklere gidilmiştir.Önerilen bu ulaşım
şemasına özellikle merkez mevcuttaki yollar entegre edilmiş bununla birlikte
önerilen sistemle mevcut sistemin farkı belirtilmiştir.Öneri ulaşım aksı iki ana
turizm bölgesi birbirine bağlamıştır. Öneri marinaya ulaşan yol direkt otobana
bağlanmakta, bu da deniz yolu ile kara yolunun entegrasyonunu sağlamaktadır. Aynı
zamanda otoban, çevre yolu ile Adnan Menderes Havaalanı’na da bağlandığından
Urla’ya ulaşmak bu entegrasyonlar sayesine oldukça kolaylaşmaktadır.
Önerilen bir diğer erişim yolu ise;hızlı toplu taşıma güzergahıdır.Bu metro
sisteminin topografyanın izin verdiği kadar yol altından,gerektiği yerlerde ise yol
üstünden gidebileceği önerilerden biridir.
Plan Kararları:
1. Kumarhane serbest bölgesi tüm halka açık bir alan olmayacak, vizeyle giriş
yapılabilecektir. Bu bölgede, oteller ve onların kumarhaneleri bulunmaktadır.
2. Karantina Adası turizm açısından çok önemli bir potansiyele sahiptir. Bu yüzden
de erişebilirliği kolay olan merkez yakınına taşınacaktır. Hizmet alanı genişleyecek,
modern tıp yanında alternatif tıp hizmetleri de verecek şekilde tasarlanacaktır.
3. Klazomenai antik kentinde çıkan eserlere zarar vermeyecek şekilde, denize
ulaşan yürüyüş parkurları, oturma alanları ile, bir arkeolojik park düzenlecektir.
Kazılar sonunda eserlerin ortaya çıkarılması, sergilenmesi ve kentle ilgili bilimsel
araştırmaların yapılmasını sağamak amacıyla araştırma merkezleri inşa edilecektir.
4. Urla’nın yenilenen yüzünn, mevcut dokuya da yansıtılması, ilerde merkez ve
çevresinde çöküntü alanları oluşmasının engellenmesi ve merkezin çekici bir hale
gelmesi amacıyla burada bir kentsel dönüşüm projesi kapsamında yenileme ve
sağlıklaştırma çalışmaları uygulanacaktır.
5. Merkezde ticaret aktivitesinin yoğun olduğu yerlere yakın ve tarihsel niteliği
diğerlerine göre daha baskın olan alanda bulunan yapıların butik otele çevrilmesi
sağlanacaktır.
6. Mevcut sanayi alanlarının önerilen turizm alanlarına yakın olması nedeniyle,
turizme hizmet eden sanayi kolları (içecek sektörü) burada yer alacaktır.
7.Öneri eğitim alanlarına kaöpüs içerikli okullar yer alacaktır. Bu okullarda
anaokulu, ilköğretim ve lise bir arada bulunacak, tüm spor faaliyetleri ve sosyal,
kültürel faaliyetler için ayrılmış alanlar bulunacaktır.
36
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
8. Öneri konut alanlarında homojen bir yoğunluk sağlayabilmek için 3 tip yoğunluk
önerilmiştir. 80 kişi/ha az yoğun, 150 kişi/ha orta yoğun, 300 kişi/ha çok yoğun
olarak belirlenmiştir
9.Öneri turizm alanlarında istenilen çevrenin yaratılmasını sağlamak için hmax:
30.80m olarak belirlenmiştir.
Proje kapsamında alınan tüm bu kararlarla, yatırımların gerçekleşmesi ve kentsel
yaşam kalitesinin yükseltilmesi açısından önem taşıyan fiziki ve sosyal altyapı
yatırımlarının desteklenmesi gerekmektedir. Yatırımcıların bölgeye gelmesi için bir
çok potansiyel vardır. Bölgenin denize kıyısı olması, henüz keşfedilmemiş olması ve
doğal güzelliklerini koruyor olması, Klazomenai gibi kültürel bir mirasa sahip
olması, Karantina Adası’nın bölgede bulunması ve Çiçek Adaları’nın kıyıya yakınlığı,
İzmir’e yakınlığı ve İzmir’le otoban bağlantısının bulunması, Çeşme Limanı’na deniz
yoluyla gelen turistlerin de otoban bağlantısı ile kısa bir zamanda bölgeye
ulaşabiliyor olması diye sıralanabilir. Bu potansiyeller göz önünde bulundurularak
önerilen büyük turizm yatırımları ve öneri kumarhane serbest bölgesi bölgenin
çekiciliğini arttıracaktır.
Fakat ülkemizde doğrudan yabancı sermaye girişleri yetersizken bugün getirilen
yeni yasal düzenlemelerle bu kolaylaştırılmıştır. Ülkemizdeki bu gelişmeler bölgeye
çekilmek istenen yatırımcılar için de olumlu bir yöndür.
Ayrıca bugün AB yolunda umut verici adımlar atılmaktadır. Küreselleşme ve Avrupa
Birliği ile entegrasyon süreçlerinin gereği olarak, hukuk düzeninde ve diğer başlıca
alanlarda uyum yasaları önemli ölçüde çıkarılmıştır. Bu da ülkemize olan sempatiyi
arttırmakta ve ülkemizi çağdaş devletler seviyesine çıkarmayı amaçlamaktadır.
Türkiye’nin iyi adımlar atması, ilerleme kaydetmesi ülke tanıtımına büyük katkıda
bulunmaktadır. Turizm sektöründe her şey reklam, tanıtım ve pazarlamaya
dayanmaktadır. Ülkemizin kaydettiği bu ilerleme böylece turizm geliri olarak geri
dönmektedir. Urla’da önerilen turizm yatırımları ile ülke gelirine büyük bir katkıda
bulunacak, bir çekim merkezi haline gelecektir.
Türkiye’de temel sektörlerdeki gelişmeler:
Turizm:
Türkiye rakiplerine kıyasla genç, kitle turizminin baskısı altında ezilmemiş, kıta
ötesi pazarlar için henüz yeterince keşfedilmemiş bir varış noktasıdır.Ürün yaşam
eğrisinin 1987-1997 arasındaki on yıla isabet eden büyüme döneminde çok hızlı yol
almıştır. Kısa süreli krizlerle geçici talep duraklamaları yaşamış olmasına rağmen,
Türkiye’nin büyüme döneminde gerçekleştirmiş olduğu yıllık ortalama talep artış
hızı dünya ortalamasının 4,5 katı 2001 yılında ülkemize 11,6 milyon turist gelmiş ve
turizm gelirleri 8,1 milyar dolar olarak gerçekleşmiştir. 2002 yılında ülkemize gelen
turist sayısı bir önceki yıla göre yüzde 14 artış ile 13,2 milyona ulaşmış, turizm
geliri ise 8,5 milyar dolar civarında gerçekleşmiştir.
2002 yılında OECD (uluslar arası ekonomik kalkınma ve işbirliği teşkilatı)
ülkelerinden gelen ziyaretçi sayısında bir önceki yıla göre yüzde 11,6, Doğu
Avrupa’dan gelen ziyaretçi sayısında ise yüzde 24,1 oranında artış kaydedilmiştir.
Ülkemize gelen yabancı ziyaretçilerin yüzde 65,8’i OECD, yüzde 23,8’i Doğu Avrupa
ülkelerindendir. 2002’de ülkemize en çok ziyaretçi gönderen ülke sıralamasında
Almanya yüzde 26,3 ile birinci, İngiltere yüzde 7,9 ile ikinci, Rusya Federasyonu ise
37
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
yüzde 7,1 ile üçüncü sıradadır. Son on yılda, Turizm Bakanlığı'ndan belgeli yatak
kapasitesi 200 binden 393 bine yükselmiştir. Belediye belgeli otellerdeki 375 bin
yatak kapasitesinin yanı sıra, ikincil konutlar ve yatırım aşamasındaki 223 bin
yatakla birlikte toplam yatak kapasitesinin 1 milyonun üzerinde olduğu tahmin
edilmektedir. Ayrıca sektörde 4.344 seyahat acentası Türkiye Avrupa turizm
pazarında yüzde 3 gibi oldukça önemli bir paya sahiptir. Turist sayısı ve döviz
gelirlerindeki artış hızıyla dünyadaki en büyük 20 turizm destinasyonu içinde turist
girişleri açısından 19’uncu, turizm gelirleri açısından 11’inci sıradadır.
Turizmde son yıllarda hızlı yatak kapasitesi artışına rağmen hava ve deniz
taşımacılığı ve teknik alt yapı konularında kısa sürede giderilmesi gereken sorunlar
ve eksiklikler bulunmaktadır. Turizm eğitimi ile ilgili sertifikasyon sistemine henüz
geçilememiştir. Tüm dünyada ve ülkemizde sivil havacılık sektörünün sorunlarının
daha da büyüyeceği düşünülmektedir.
Kaynak:(www.ekutup.dpt.gov.tr/plan/o-ukp.pdf)
Ülkemizdeki bu gelişme ve potansiyeller göz önünde bulundurulduğunda Urla’ya
bunca yatırımın yapılması gelecek olan yerli ve yabancı turistler düşünüldüğünde
proje kapsamında,yapılan hesap ve varsayımlar doğrultusunda mantıklı
görünmektedir. Yapılacak olan kumarhane serbest bölgesi Türkiye’nin Avrupa
turizm payında 3 olan yüzdesini arttırabilir; İsrail, Birleşik Arap Emirlikleri gibi
ülkelerden de turist gelmesini sağlayabilir. Örneğin bugün Dubai çok hızlı bir
gelişme gösteriyor olsa da kumarhaneler büyük tepki almaktadır.
TÜRKİYE’NİN KÜRESEL ANLAMDA SAHİP OLDUĞU FIRSATLAR
*Avrupa Birliği ile bütünleşmede tam üyelik doğrultusunda ciddi bir aşama
kaydedilmesi,
*Dünyada önemli boyutlara ulaşan doğrudan yabancı yatırımlar ve bu yatırımların
yeni pazarlara yönelmesi,
*Uluslararası ticaretin artan oranda serbestleşmesi,
*Küresel ölçekte turizm hareketlerinin artması ve çeşitlenmesi,
*Türkiye’nin bulunduğu bölgede, bölge ülkeleri arasında ekonomik ve ticari
ilişkilerin gelişmesi,
*Dünyada bilgi ve iletişim teknolojilerindeki gelişmenin sürmesi ve özellikle
elektronik ticaretin yaygınlaşması,
*Değişen tüketici tercihleri çerçevesinde, dünyada organik tarım ürünlerine talebin
artması,
*Uluslararası kuruluşların yapısal reform uygulamalarını desteklemesi,
*Yapısal reformları benimseme sürecinin hızlanması.
*AB sürecinin yerelliğe ve yerel inisiyatiflere önem vermesi
Global düzeyde artan turizm hareketleri ve talebin çeşitlenmesi
*AB ulaşım ağı içinde etkin hizmet verecek şekilde liman kapasitelerinin
geliştirilmesi ile ana limanların oluşturulması ve deniz güvenliğinin sağlanması
artırılması (gelişme eksenleri ve öncelikler)
Türkiye’nin tüm bu sahip olduğu fırsatlar ile birlikte,izlediği politika ülkenin
tanıtımlarla gelişmesi,kalkınması,hayat standartlarının yükselmesi üzerine
olumludur.Bilginin,sermayenin,hızla yer değiştirdiği dünyada küresel anlayışa ayak
uydurmadan ciddi bir gelişim göstermek zordur.
38
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
Ülkemizdeki politikacılar ve turizmciler Türkiye'de kumarhanelerin kontrollü bir
şekilde açılması gerektiğini belirtiyor ve Kıbrıs'a alternatif olarak Türkiye’de de bir
kumarhane merkezi olmasını öneriyor.Kumarhanelerin yasaklanmasının Türk
turizmine zarar verdiğini belirterek, turizmde kısıtlama olamayacağını belirtiyorlar.
Geçmişteki olumsuzlukların hukuksuzluk nedeniyle yaşandığını kaydeden
turizmciler, kumarhanelerin kontrollü bir şekilde yeniden açılması ve kurallarının
iyi konması halinde eski sorunların yaşanmayacağını savunuyor.Kumarhaneleri
yasaklamanın illegaliteyi teşvik ettiğini ifade eden turizmciler, Türkiye'nin AB ile
müzakere sürecinde bu sorunu çözeceğini vurguluyor. Konaklama adına yapılan
yatırımların iki üç misli daha büyük bir yatırımı olan kumar sektörü dünyanın her
yerinde çalışmaktadır. Gazinoların tekrar sektöre kazandırılmasını, yatırımcılar
ciddi şekilde beklemektedir. Gazinoların açılması, Türkiye'ye yüzde 15 daha fazla
turist gelmesi demektir. Turizmi 12 aya yayma konusu hedefi ancak bu şekilde
sağlanabilir. Kıbrıs'a sürekli bedava uçak kaldırılmakta, bedava yemek, bedava içki,
binlerce insan gitmektedir. Bulgaristan'a baktığımızda, Edirne'den 40-50 kilometre
sonra her taraf lüks otellerle dolmuştur. Müşterinin yüzde 60'ı Türk vatandaşlarıdır.
Bir talebin karşılanması için proje kapsamında hizmet unsurları
oluşturularak,kumarın illegal olması ortadan kalkması,gerekli kontrollerle hayata
geçirilmesi hedeflendi.
Böylelikle yabancı turist akışı özellikle kaybedilen İsrailli turist potansiyeli yeniden
çekilip, büyük miktarlarda devletin para kazanılabileceği de bilinmektedir.
39
PLN 301 ŞEHİR PLANLAMA PROJESİ III – URLA 2005
MELİS KARAGÖZLÜ / ONUR ACAR / ÖZGE ŞENER
Küreselleşme grubu olarak, önerilen kumarhane serbest bölgesi projenin odağı
olarak
benimsenmiştir.Projenin
tüm kurgusu
bunun
üzerinde
gelişim
göstermektedir. Kumarhane yapıldığında gelmesi beklenen turist sayısı ve oteller,
yapılacak yatırımların sonunda Urla’nın değişen kimliği ile insanların burayı
tanıması ile buraya göç edecek insanların olması, belirlenen yoğunluklarla alanda
konuta açılan arazilere birincil konut kullanımının geliştirilmesi hedeflenmektedir.
40
Download

pln 301 şehir planlama projesi ııı urla