GÜÇ ELEKTRONİĞİ LABORATUVARI DENEYLERİ
DENEY 01 – DİRENÇLİ TETİKLEME
Amaç:
Tristörü iletime sokmak için gerekli tetikleme sinyalini üretmenin temel yöntemi olan
dirençli tetikleme incelenecektir.
Gerekli Donanım:
• AC güç kaynağı
• Osiloskop
• Kademeli osiloskop probu
Deney için gerekli malzemeler:
• 200mA cam sigorta ve sigorta yuvası (en az 3 adet)
• 40W’lık lamba(Şekilde görüldüğü gibi deneyden önce hazırlanmış olmalıdır)
• 47kohm wattlı direnç (2W) (en az 3 adet)
• 4,7kohm wattlı direnç (2W) (en az 3 adet)
• 500kohm potansiyometre (en az 2 adet)
• BT169 tristör (en az 3 adet)
• Board, Zil teli(Board bağlantıları için) ve İki ucu krokodilli kablo (en az 10 adet)
GÜÇ ELEKTRONİĞİ LABORATUVARI DENEYLERİ
DENEY 01 – DİRENÇLİ TETİKLEME
Deneyin Yapılışı:
1Devreyi uygun elemanlarla kurunuz.
2Yük olarak 40W lamba kullanınız.
3Potansiyometreyi ayarlayarak maksimum ve minimum tetikleme açılarını
belirleyerek uygulama kağıdına kaydediniz.
4Deney sırasında verilecek tetikleme açısı için Tristör ve Yük uçlarındaki gerilimleri
ölçekli olarak altalta çiziniz.
5Yük uçlarında görülen gerilimin efektif ve ortalama değerlerini hesaplayınız.
UYGULAMA KAĞIDI
Deney No: 1
Deney Adı: Dirençli Tetikleme
Ad Soyad:
Öğrenci No:
CH1
Volt/div:
.................
VS = ............... , f = ............... , α = .........
Hesaplamalar:
1) KareSayısı(α ) =
2) α min =
α × periyotkaresayısı
360°
360°× ölçülenkaresayısı
=
periyotkaresayısı
3) α maks =
360°× ölçülenkaresayısı
=
periyotkaresayısı
4) Vy ( ort ) =
Vm
(1 + cos α ) =
2π
5) Vy ( eff ) =
Vm2
4π

 Sin 2α
(π − α ) +  2



 =

=
Grup No:
CH2
Volt/div: .................
Time/div:
.................
GÜÇ ELEKTRONİĞİ LABORATUVARI DENEYLERİ
DENEY 03 – UJT ileTETİKLEME
Amaç:
Tristörü iletime sokmak için gerekli tetikleme sinyalini üretme yöntemlerinden olan
UJT(Unijunction Transistor) ile tetikleme incelenecektir.
Gerekli Donanım:
• AC güç kaynağı
• Osiloskop
• Kademeli osiloskop probu
Deney için gerekli malzemeler:
• 200mA cam sigorta ve sigorta yuvası (en az 3 adet)
• 40W’lık lamba
• 1kohm wattlı direnç (2W) (en az 3 adet)
• 4.7k ohm wattlı direnç (5W) (en az iki adet)
• 100ohm wattlı direnç (2W) (en az 3 adet)
• 500kohm potansiyometre (en az 2 adet)
• 0.1µF kondansatör (en az 2 adet)
• 2N2646 transistor (en az 3 adet)
• BT169 tristör (en az 3 adet)
• 15V Zener Diyot (en az 3 adet)
• Board, Zil teli(Board bağlantıları için) ve İki ucu krokodilli kablo (en az 10 adet)
Deneyin Yapılışı:
1Devreyi uygun elemanlarla kurunuz.
2Yük olarak 40W lamba kullanınız.
3Potansiyometreyi ayarlayarak maksimum ve minimum tetikleme açılarını
belirleyerek uygulama kağıdına kaydediniz.
4Deney sırasında verilecek tetikleme açısı için Tristör ve Kondansatör uçlarındaki
gerilimleri ölçekli olarak altalta çiziniz.
5Tetikleme devrelerini karşılaştırıp farklılıklarını uygulama kağıdına belirtiniz.
Deney Malzemeleri ve Deneyin Yapılışı
Deney No:3
Deney Adı: UJT ile Tetikleme
Ad Soyad:
Öğrenci No:
CH1
Volt/div: .................
Vg = ............... , f = ............... , α = .........
Hesaplamalar:
1) KareSayısı(α ) =
2) α min =
α × periyotkaresayısı
360°
360°× ölçülenkaresayısı
=
periyotkaresayısı
3) α maks =
360°× ölçülenkaresayısı
=
periyotkaresayısı
4) VSCR ( ort ) = −
5) VSCR ( eff )
Vm
(1 + cos α ) =
2π
Vm2
=
4π

 Sin 2α
 (α + π ) −  2



 =

=
Grup No:
CH2
Volt/div: .................
Time/div:
.................
Deney Malzemeleri ve Deneyin Yapılışı
Deney No: 6
Adı Soyad:
Deney Adı: Evirici
Numara:
Deney Şeması
CH1 ve CH2 aşağıdaki ekrana üst üste çizilecektir.
Deney Malzemeleri ve Deneyin Yapılışı
1- 4047 entegresi (En az iki adet)
2- 150 nF (En az iki adet)
3-220k potansiyometre (En az iki adet)
4- 470 ohm (En az 3 adet)
5- 1.2k (En az 3 adet)
6- BD243 (En az 3 adet)
7- IRFZ34N (En az 3 adet)
8- 100k (En az 2 adet)
9- 10k (En az 2 adet)
10- 220V/2x12V 6W Transformatör
Not: Evirici devresi baskı devreye yapılacaktır. Yapılan tüm devreler teslim edilecektir.
Güç Elektroniği Laboratuvarı Toplu Deney
DA-DA Dönüştürücü Tasarım ve Uygulaması
PARAMETRELER:
24V
Giriş Gerilimi (Vi)
12V
Çıkış Gerilimi (Vo)
20kHz
Anahtarlama Frekansı
%1
Çıkış Gerilim Dalgalılığı
Bobin Akımı Dalgalanması (∆
∆IL) 0.4A
Paralel 3x47Ω, 5W direnç
Yük
İSTENENLER:
1. Devreyi tasarlayınız ve Spice tabanlı bir program ile (orcad, microcap, vb.) test ediniz.
2. Tasarım hesaplarınızı, simülasyon sonuclarınızı (Bobin akımının, yük geriliminin ve
yarı iletken üzerindeki geriliminin zamana bağlı değişimleri) raporda belirtilmelidir.
(Teslimat aşamasında soru sorulacaktır).
3. Devre elemanlarının seçimi (MOSFET, Diyot vs.) öğrenciye aittir.
4. Devreyi kurarak, gerçek sonuçları ilan edilen toplu deney gününde gösteriniz.
5. Simülasyon Raporu; 4, 5 sayfayı geçmeyecek şekilde hazırlanmalıdır. Rapor ile ilgili
genel düzen;
- Kapak sayfası (1 sf.)
- Hesap sayfası, (Kullanılan formüller kısaca açıklanıp, yapılan hesaplar açıkça
gösterilmelidir. (1, 2 sayfa)
- Simülasyon sonuç sayfası. Sonuçlar verilirken grafiklerde bulunan eksen takımları
okunabilir olmalıdır. Akım, gerilim büyüklüklerinin tepe değerleri belirtilmelidir. (1,2
sayfa).
Not: Tasarımlar tamamen öğrenciye aittir. Tasarım ile ilgili herhangi bir soru
cevaplandırılmayacaktır.
Download

GÜÇ ELEKTRONİĞİ LABORATUVARI DENEYLERİ DENEY 01