DEMİR-ÇELİK SEKTÖRÜNDE STANDARTLAR VE
STANDARDİZASYONLA İLGİLİ SORUNLAR VE
ÇÖZÜM ÖNERİLERİ
Serpil Çimen
Teknik İşler Direktörü
Türkiye Çelik Üreticileri Derneği
17 Ekim 2014
Karabük Üniversitesi
Türkiye Çelik Haritası
Marmara
15 mt
Karadeniz
7.9 mt
Akdeniz
15.4 mt
Ege
11.3 mt
2
Türkiye’nin Ham Çelik Üretimi (mmt) ve Üretim Artış Oranı
40.0
34.1
35.0
35.9
34.7
29.1
30.0
25.8
23.4
26.8
25.3
25.0
18.3
20.0
15.0
14.3
15.0
10.0
21.0
16.5
% 17,0
% 15,2
%9,9
5.0
20.5
%11,1
%11,9
% 11,8
% 9,9
% 4,6
% 5,2
% 4,1
% 2,4
0.0
% 0,1
2000
-5.0
2001
2002
2003
2004
2005
2006
2007
2008
2009
% 5,6
2010
2011
2012
2013
% 3,4
-10.0
3
47.1
49,6
38.3
34.1
27.7
25.1
30.0
19.8
40.0
32.0
50.0
42.7
60.0
49.0
Türkiye’nin Ham Çelik Kapasitesi (mmt)
2012
2013*
20.0
17.6 mmt yeni kapasite
10.0
0.0
2000
2005
2006
2007
2008
2009
2010
2011
2013
2000
BOF;
6,2;
%31
BOF;
11,9;
%24
EO;
13,6;
%69
EO;
37,7;
%76
4
Türkiye Çelik Sektöründe Kapasite Kullanım Oranı (%)
90.0
85.0
84.6
83.4
80.0
80.5
78.6
75.0
72.2
72.4
Sürdürülebilir KKO
70.0
73.2
69.8
68.2
65.0
66.1
60.0
2000
2005
2006
2007
2008
2009
2010
2011
2012
2013
5
Türkiye’nin Dünya Çelik Üretim Sıralamasındaki Yeri
2000
2002
1 Çin
127.236
1 Çin
2 Japonya
106.444
3 A.B.D.
2004
181.552
2005
2009
1 Çin
272.456
1 Çin
349.362
1 Çin
2 Japonya 107.748
2 Japonya
112.675
2 Japonya
112.477
2 Japonya
101.824
3 A.B.D.
92.378
3 A.B.D.
98.545
3 A.B.D.
93.899
4 Rusya
59.098
4 Rusya
58.567
4 Rusya
64.289
4 Rusya
5 Almanya
46.376
5 G. Kore
45.390
5 G. Kore
47.521
6 G.Kore
43.107
6 Almanya
45.004
6 Almanya
7 Ukrayna
31.373
7 Ukrayna
34.049
8 Brezilya
27.865
8 Brezilya
29.604
9 Hindistan
26.924
9 Hindistan 28.814
2013
567.842
1 Çin
779.040
87.534
2 Japonya
110.800
3 Rusya
59.940
3 A.B.D.
86.955
66.146
4 A.B.D.
58.142
4 Hindistan
79.384
5 G. Kore
47.670
5 Hindistan
56.608
5 Rusya
69.402
46.408
6 Almanya
44.513
6 G.Kore
48.598
6 G. Kore
66.008
7 Ukrayna
38.738
7 Ukrayna
38.641
7 F.Almanya
32.671
7 Almanya
42.641
8 Brezilya
32.918
8 Hindistan
38.083
8 Ukrayna
29.757
8 TÜRKİYE
34.658
9 Hindistan
32.626
9 Brezilya
31.631
9 Brezilya
26.507
9 Brezilya
34.178
10 İtalya
26.721 10 İtalya
25.970 10 İtalya
28.334 10 İtalya
29.112 10 TÜRKİYE
25.304 10 Ukrayna
32.824
11 Fransa
20.954 11 Fransa
20.478 11 Fransa
20.773 11 TÜRKİYE
20.961 11 İtalya
19.737 11 İtalya
24.058
12 Tayvan
16.840 12 Tayvan
18.184 12 TÜRKİYE
20.478 12 Fransa
19.481 12 Tayvan
15.747 12 Tayvan
22.320
13 Kanada
16.594 13 TÜRKİYE
16.467 13 Tayvan
19.347 13 Tayvan
18.521 13 İspanya
14.300 13 Meksika
18.420
14 İspanya
15.874 14 İspanya
16.348 14 İspanya
17.665 14 İspanya
17.827 14 Meksika
14.172 14 Fransa
15.685
15 Meksika
15.586 15 Kanada
15.992 15 Meksika
16.701 15 Meksika
16.280 15 Fransa
12.836 15 İran
15.422
16 İngiltere
15.155 16 Meksika
14.221 16 Kanada
16.428 16 Kanada
15.572 16 İran
10.873 16 İspanya
13.740
17 TÜRKİYE
14.325 17 İngiltere
11.682 17 İngiltere
13.772 17 İngiltere
13.205 17 İngiltere
10.080 17 Kanada
12.460
18 Belçika
11.636 18 Belçika
11.407 18 Belçika
11.733 18 Belçika
10.318 18 Kanada
8.968 18 İngiltere
11.855
19 Polonya
10.504 19 G.Afrika
9.095 19 Polonya
10.648 19 G.Afrika
9.493 19 G. Afrika
7.484 19 Polonya
7.977
20 G. Afrika
8.481 20 Polonya
8.349 20 G.Afrika
9.404 20 Polonya
7.208 20 Avusturya
7.936
Dünya
847.622
Dünya
903.785
Dünya
9.504 20 İran
1.062.540
Dünya
1.147.772
Dünya
1.238.232
Dünya
1.606.928
Demir Çelik Sektörümüzün Dünyadaki Konumu
Dünya Çelik Derneği verilerine göre, 2013 yılında Türkiye;
• Dünyanın en büyük 8. çelik üreticisi
• Dünyanın en büyük 8. çelik tüketicisi
• Dünyanın en büyük 7. çelik ihracatçısı
• Dünyanın en büyük 9. çelik ithalatçısı
• Dünyanın en büyük 11. net çelik ihracatçısı
• Dünyanın en büyük inşaat demiri ihracatçısı ve Çin’den sonra dünyanın 2.
en büyük uzun ürün ihracatçısı
• Orta Doğu ve Körfez ülkelerinin en büyük çelik tedarikçisi
konumunda bulunmaktadır.
Demir Çelik İthalatı
•
2013 yılında, % 25 gibi son derece yüksek bir oranda artış göstererek, 15
milyon tona ulaşan çelik ürünleri ithalatımız, çelik üretimimizi baskı altında
tutarak, yurtiçi kapasitelerin atıl durumda kalmasına ve Türkiye’nin çelik
tüketiminde ithal ürünlerin ağırlığının artmasına yol açmıştır.
• Çelik sektörümüzde, pazarımızı işgal etmeye başlayan özellikle Rus, Ukrayna,
bazı Avrupa ülkeleri ile, Çin menşeli kalitesiz ve ucuz ürünlerden dolayı, sıkıntı
yaşanmaktadır.
• İhraç pazarlarımıza ve iç pazarımıza yönelik agresif fiyat politikaları ile
gerçekleştirilen ihraç satışları, sektörümüzün ihracatını, iç satışlarını ve
üretimini olumsuz yönde etkilemektedir.
•
Uluslararası piyasalarda geçerli fiyatların altından satış yapılması, global
piyasada fiyat seviyelerini aşağı çekerek, haksız rekabete yol açmaktadır.
Demir Çelik Üretiminde Kalite
• Demir çelik sektörümüzün genelinde, ‘Kalite Kontrol Edilmez Üretilir’ prensibi
esas alınarak, kalite faaliyetleri yürütülmektedir.
• Ürün kalitesini etkileyen tüm hammaddelerin işletmeye giriş aşamasında,
yarı ürün ve nihai ürünlerin ise proses kontrol ve son kontrol aşamalarında
analiz, test ve ölçüm işlemleri gerçekleştirilmektedir.
• Çelik üretimi, ulusal ve uluslararası kalite standartlarına göre yapılmaktadır.
Standarda uygun olmayan ürünlere sevkiyat için onay sertifikası verilmemekte
ve müşterinin kullanımına sunulmamaktadır.
Kalite Politikası
• ‘Kalite’nin, tüm çalışanların ortak bir sorumluluğu olarak algılanması,
• Müşteri odaklı yönetim anlayışı ile, müşteri memnuniyeti ve bunun
sürekliliğinin sağlanması için çalışılması,
• Ürün ve hizmet kalitesinin, ulusal ve uluslararası piyasalarda, rekabet
edebilirliğinin sağlanması,
• Kalite Yönetim Sisteminin (ISO 9001) sürekli iyileştirme ve gelişme ile
etkinliğinin arttırılması,
• Sürekli iyileştirmenin ölçülebilir veya değerlendirilebilir hale getirilerek
izlenmesi,
Demir Çelik Üretim Standartları
• Beton çelik çubukların üretim standardı, 2010 yılında revize edilerek, ‘Deprem
Bölgelerinde Yapılacak Yapılar Hakkında Yönetmelik ile de, çekme/akma oranı
(Rm/Re) açısından da, uyumlu hale getirilmiştir.
• Revize TS 708 standardına, Yönetmeliğin; Madde 3.2.5.3’ünde yer alan,
betonarme taşıyıcı sistemlerinde kullanılan S 420 kalite çelik eklenmiştir.
• Teknolojik gelişmelere paralel bir şekilde, AB standartlarına uyum çalışmaları
çerçevesinde, B 420C ve B 500C kalitelerinde iki adet sismik çelik kaliteye yer
verilmiştir.
• TS 708 1996 versiyonunda olmayan yorulma deneyi zorunluluğu getirilmiş,
ancak, çevrim sayısı, gerilim oranı, gerilim aralığı gibi deney kriterleri,
tanımlanmamıştır.
Demir Çelik Üretim Standartları
Çizelge 3 - Mekanik Özellikler - TS 708 Nisan 2010
Tip
Sınıf
Akma dayanımı (en az) Re
2
(N/mm )
Çekme dayanımı (en az) Rm
2
(N/mm )
Çekme dayanımı/akma dayanımı
oranı Rm /Re
Deneysel akma
dayanımı/karakteristik akma
dayanımı oranı Re act/Re nom (max)
Kopma uzaması (en az) A5 (%)
Maksimum yükte toplam uzama
(en az) Agt (%)
Bükme açısı (º)
b
Bükme açısı/ters bükme açısı
a
b
Düz
yüzeyli
S 220
Nervürlü
Profilli ª
S 420
B 420B
B 420C
B 500B
B 500C
420
420
420
500
500
500
-
-
-
-
1,20
(en az)
1,15
(en az)
1,08
(en az)
≥1,15
<1,35
1,08
(en az)
≥1,15
<1,35
-
-
1,30
-
1,30
-
1,30
-
18
10
12
12
12
12
5
-
-
5
7,5
5
7,5
2,5
220
340
180
-
Soğuk mekanik işlem uygulanarak da imal edilebilir.
b
Çizelge 4’ün ‘ ’ dip notu.
90/20
B500A
500
550
Demir Çelik İhracatımız
• Uluslararası piyasalarda büyük deneyime sahip demir çelik sektörümüz, başta
kalite beklentisi yüksek ülkeler olmak üzere, 180’den fazla ülkeye ihracat
yapmaktadır. Çelik ürünlerinin ihracatı; kalitenin geliştirilmesi ve izlenmesi
konusunda süregelen çabaların arttırılmasını gerektirmiştir.
• Sektörümüzün ihracat yaptığı ülkelerin çelik üretim standartlarında (ASTM,
DIN, EN, GOST, JIS vb.) aranan kalite şartları yerine getirilerek, ihracat
yapılacak ülkeden gelen bağımsız bir kuruluş gözetiminde, ürünlerin denetimi
yapılarak, ihracat onayı verilmektedir.
• Sektör kuruluşlarımızın ürettikleri ürünlerin ihracat yaptıkları ülkelerin
standartlarına uygunlukları kalite sertifikaları ile belgelenmektedir.
Demir Çelik İthalatımız
• Dahilde İşleme Rejimi, başlatılmasındaki amaca hizmet etmeyerek, ülkemiz
kapasitesinin etkin bir şekilde kullanımının önüne geçmektedir.
• Gümrük Kontrolü Altında İşleme Rejimi, gümrük vergilerini ortadan kaldırarak,
çelik ürünleri ithalatımızı teşvik edici bir rol oynamaktadır.
• Çin tarafından, sembolik oranda (%0.0008) bor ilavesi ile, % 12 seviyesinde
bulunan standart karbonlu çelik ürünler, alaşımlı fasıldan, % 3 vergi ile,
ülkemize getirilmektedir.
• Kaba tornalanmış vasıflı çeliklerin ithalatı, parlak çelik adı altında avantajlı
koşullarla yapılmaktadır.
Kalitesiz Çelik İthalatı
• Ülkemizin birinci derece Deprem bölgesinde olduğu gerçeği de gözönünde
bulundurularak, standart dışı, kalitesiz inşaat demirinin, yapılarda kullanılması
ciddi risk yaratmaktadır.
• Ülkemize kalitesiz ve standart dışı ürünlerin rahatlıkla girebilmesi, yerli üretime
zarar vermeye devam ederek, kurulu kapasiteleri atıl durumda bırakmaktadır.
• İkinci kalite ürünler, sadece demir çelik sektörümüzün değil, çelik kullanıcısı
sektörlerin üretimlerinin kalitesini ve güvenliğini, bozucu etki yaratmaktadır.
• Katma değerin en büyük kısmını oluşturan ham çeliğin ülkemizde üretilmesini
engelleme potansiyeli, sanayimizi ve ekonomimizi, istihdam, vergi, dış ticaret ve
cari işlemler açığı bakımından olumsuz yönde etkileyebilecektir.
Kalitesiz Çelik İthalatı
Levha
Rulo Sac
İthalatta Standartlara Uygunluk Denetimi Tebliği
2014 /1 Tebliği Kapsamına Alınması Talep Edilen Yassı Çelik Ürün Gümrük Tarife
İstatistik Pozisyonları (GTİP)
• 7208.51.20.30.19
• 7208.51.20.90.19
• 7208.51.91.90.00
• 7208.51.98.30.00
• 7208.51.98.90.00
• 7208.52.91.90.00
• 7208.52.99.90.00
• 7208.90.80.20.11
• 7208.90.80.20.12
Kalitesiz Çelik İthalatı
Tüm çelik ürünleri ithalatında, ürün sertifikasının zorunlu hale
getirilerek, TSE, Demir Çelik Enstitüsü yada bağımsız akredite
kuruluşlar tarafından, ithalat yapılacak ülkede gözetim
yapılmasına imkan verecek bir mekanizmanın kurulmasında
fayda olduğu düşünülmektedir.
Demir-Çelik Sektöründe Standartlar ve Standardizasyon
KATILIMINIZ İÇİN TEŞEKKÜRLER
www.tcud.org
Download

Demir Çelik Sektöründe Standartların ve Standardizasyonla İlgili