Ortahisar Mesleki Eğitim Merkezi
Müdürlüğü
İş
Sağlığı ve İş
Güvenliği Eğitimi
Güvenlik Asla
incitmez!!!
İş kazaları acı
verir...
Amaç
Katılımcıların iş yerlerinde güvenli
çalışmaları için işçi sağlığı ve iş güvenliği
kurallarının gerekliliğini kavrayabilmeleri
ANA NOKTALAR
İş kazasının tanımı
 Güvensiz Hareketler ve Şartlar
 İş güvenliği tanımı
 Meslek hastalıkları
 Bireysel Korunma malzemeleri ve Uyarı İşaretleri
 Yanma Olayı ve Yangın,Yangın Söndürme Cihazları
 Temizlik ve Düzen
 Kaza İstatistikleri

İŞ KAZASI
Aşağıdaki hal ve durumlarda
meydana gelen: Sigortalıyı hemen veya
sonradan bedence veya ruhça arızaya
uğratan olaydır. (S.G.Kanunu madde:
13/a)
a. Sigortalının işyerinde bulunduğu sırada,
b. İşveren tarafından yürütülmekte olan iş
dolayısıyla,
c. Sigortalının, işveren tarafından görev ile
başka bir yere gönderilmesi yüzünden asıl
işini yapmaksızın geçen zamanda,
d. Emzikli kadın sigortalının çocuğuna süt
vermek için ayrılan zamanlarda,
e. Sigortalının, işverence sağlanan bir taşıtla işin
yapıldığı yere toplu olarak götürülüp getirilmesi
sırasında
İŞ KAZALARI
%19,5 %1
1
2
3
%79,5
1 Güvensiz hareketler
2 Güvensiz şartlar
3 Bilinmeyen
Güvensiz Hareketler
 Sorumsuz biçimde görev verilmeden yada
uyarılara aldırmadan güvensiz çalışmak,
Güvenlik donanımını kullanılmaz duruma
sokmak,
 Tehlikeli cihazlar kullanmak yada donanımını
güvensiz biçimde yönetmek,
 Güvensiz yükleme, istif, karıştırma, yerleştirme
ve benzeri davranışlar,
Güvensiz Hareketler
 Güvensiz durum yada duruşlar,
 Hareketli yada tehlikeli yerlerde çalışmak,
 Şaşırmak, kızgınlık, suiistimal, irkilme gibi
davranışlar,
 Tehlikeli hızda çalışma yada alet kullanma,
 Güvenliği önemsememek yada kişisel
koruyucu malzemeyi kullanmamak
Güvensiz Şartlar
 İşyerinde kötü koruyucu yapılmış olması,
 Koruyucunun hiç yapılmamış olması
 Kusurlu, pürüzlü, sivri, kaygan, eskimiş, çatlak
aletler,
 Güvensiz yapılmış , alet, tesis ve benzerleri
 Güvensiz düzen, yetersiz bakım, tıkanıklıklar,
kapanmış geçitler,
Güvensiz Şartlar
 Yetersiz aydınlatma, göz kamaştıran ışık
kaynakları,
 Güvensiz iş elbisesi yada gözlük, eldiven ve
maske vermemek, yorucu yüksek topuk ve benzeri
şeyler,
 Yetersiz havalandırma, kirli hava kaynakları vb.
 Güvensiz yöntemler ve mekanik, kimyevi,
elektriksel, nükleer koşullar.
Çalışanların en çok zarar gören organları
%
15
%
8
%
3
%
1
0
%
1
5
%
1
5
%
3
4
İLO verilerinden alınmıştır
İŞ GÜVENLİĞİ
İş yerlerinde işin yapımı ve yürütümü
ile ilgili olarak oluşan tehlikelerden,
Sağlığa zarar verecek tehlikelerden
korumak,
Daha iyi bir çalışma ortamı sağlamak
için yapılan sistemli çalışmalara denir.
Yaşamınızı Koruyunuz.
Giden Geri Gelmez!!!!!
İş Güvenliğinde İşçilerin
Sorumlulukları
İŞ GÜVENLİĞİ KONULARINI BENİMSEMELİ
EMNİYETSİZ DURUMLARI RAPOR ETMELİ
KAZA İHTİMALİNİ VEYA YARALANMASIZ
KAZALARI RAPOR ETMELİ
İŞ GÜVENLİĞİ EKİPLERİNDE GÖREV ALMALI
TAVSİYELERDE BULUNMALI
YENİ İŞÇİLERİ HİMAYELERİNE ALMALARI
MESLEK HASTALIĞI
Sigortalının çalıştırıldığı işin
niteliğine göre tekrarlanan bir sebeple
veya işin yürütüm şartları yüzünden
uğradığı geçici veya sürekli hastalık,
sakatlık veya ruhi arıza halleridir.
(S.G. Kanunu madde:14)
ÇEŞİTLİ MESLEK
HASTALIKLARI
•
Gürültü nedeniyle oluşan kulak ve sinir hastalıkları,
•
Tozlardan meydana gelen hastalıklar
•
Civa bileşikleri, çimento, fosfor gibi maddelerin sürekli
teması ve teneffüsünün meydana getirdiği çeşitli deri,
nefes yolları ve sindirim sistemi hastalıkları
•
Röntgen ışınlarının meydana getirdiği hastalıklar
•
Boya işinde çalışanlarda meydana gelen hastalıklar
•
Yapıştırma işinde meydana gelen hastalıklar.
Çeşitli Meslek Hastalıkları

Silisli tozlara maruz kalınması yüzünden silikoz,

Asbest tozlarına maruz kalınması yüzünden asbestoz,

Pamuk tozlarına maruz kalınması yüzünden bisinoz,

Kurşun ve kurşun tozlarının neden olduğu hastalıklar,

Çeşitli solventlerin neden olduğu deri hastalıkları,

Gürültü sebebleriyle işitme kayıpları,

Basınçlı hava (dekompresyon) hastalığı,

Tabii ve suni radyoaktif maddelerin neden olduğu
hastalıklar,

Mesleki bronşiyal astım.
Bireysel Korunma Malzemeleri
Kişisel koruma malzemeleri , iş güvenliği
tekniği
ve
edilemeyen
mevcut
standartlara
tehlikelere
karşı
rağmen
kişisel
yok
olarak
korunmak için kullanılması gereken araçlardır. Bu
malzemeler
işin
durumuna
göre
koruyucu
özelliğininvr kullanım rahatlığının iyi olmasına
dikkat edilmelidir.
BARET
Gezer vincin olduğu ve yüksekte çalışma olan
yerlerde zeminde çalışanların, çatı arası gibi başı çarpma
durumu olan yerlerde ve inşaatta çalışanların başlarını
korumak için baret kullanılmalıdır.
GÖZLÜK
Işınlardan, asit, sıçramalardan, buhardan, taşlama
veya polisajdan, talaşlı imalatta kullanılan makinalardan
gözleri korumak için çeşitli nitelikte gözlükler vardır.İşin
durumuna göre en uygunu seçilmeli ve kullanımı
kesinlikle ihmal edilmelidir.
YÜZ SİPERİ
Fazla talaş, kıvılcım ve toz çıkaran işlerde (Döner
yüksek devirli testereler, taşlama işleri...)yapılan
çalışmalarda kullanılır.Ayrıca çalışma esnasında derinizi
etkileyen sıvılar veya maddelerle temas etmeniz
gerektiğinde cilt koruyucu ilaçların tedavi edici olmadığını
bilmek ve bunları deri tahrip olmadan kullanmak gerek.
MASKE
Zararlı gazlardan, buhardan ve tozlardan
korunmak için filtreli veya temiz hava verici
maskeler kullanılır. Filtreli maskelerde doğru filtre
seçilmesine dikkat edilmelidir.
EMNİYET KEMERİ
Yüksek yerdeki (2 m fazla) çalışmalarda
(Pencere temizliği, çatı işleri, elektrik direkleri
üzerindeki işler v.b.) kullanılır. Emniyet kemerleri
kullanılmadan evvel dikkatle muayene edilmelidir.
YANMA ve YANGIN
Yanma
Yanma, okside olabilen maddelerin oksijenle olan reaksiyonudur.
YANMANIN TEMEL ELEMANLARI
1. Yanıcı Madde
2. Oksijen
3. Sıcaklık(kıvılcım)
Yanma Üçgeni
Sıcaklık
Bu temel elemanlardan biri ortadan kaldırılırsa yanma
olmaz. Yanma mevcutsa söner.
YANGIN
Yangın olması için öncelikle yanma olayının meydana
gelmesi gerekir.
Fakat her yanma olayı bir yangın değildir. Kısaca
yangın istenmeyen yanma olayıdır.
YANGIN ÇIKMAMASI İÇİN
ALINMASI GEREKLİ ÖNLEMLER
1. Yangın tehlikesi bulunan yerlerde:
a) Sigara içme yasaklanmalıdır.(Gerekli uyarı levhaları konulmalıdır.)
b) Açık ateş ve kıvılcım çıkaran takımlar kullanılmalıdır.
c) Elektrik tesisatı ve kullanılan elektrikli araçlar kapalı sistem
olmalıdır.
d) Yakıtlar (tiner, benzin vb.) açık kaplarda bulundurulmamalı,
döküntüler derhal temizlenmelidir
e) Uygun ve yeterli havalandırma sistemi yapılmalıdır.
f) Çalışan personel yangınla ilgili hususlarda eğitilmelidir.
2. Çalışma yerinde ve tesisatlarda yapılacak kaynak işlemleri
sorumlu amirin izni alınmadan yapılmalıdır.
3. Tiner, benzin gibi yakıt buharlarının yanıcı gazların hava veya
oksijenle bazı oranlardaki karışımları infilak edicidir. İnfilak edici
karışım meydana gelebilecek yerlere ateşle girilmesi yasaklanmalı,
yakıt buharı veya gaz kaçağı olduğu görülen yerler derhal
havalandırılmalıdır.
4. Boş yakıt fıçıları sehpa olarak kullanılmamalı, onarımları sorumlu amirin izni olmadan yapılmamalıdır
5. Yanıcı gaz tüpleri ısı kaynakları yakınında ve güneşte uzun süre
(eli yakacak kadar ısınıncaya kadar) bırakılmalıdır.
6. Yanıcı gaz tüpleri kullanım esnasında devrilmemesi ve taşınırken düşürülmemesi için gerekli tedbir alınmalıdır
7. Oksijen tüpleri yağlı elle açılıp kapanmamalı ve ventil sıkışmasında yağlama yapılmamalıdır
8. Yanıcı sıvıları depolanması depolama talimatına uygun olarak
yapılmalıdır.
9. Temizleme işlerinde kullanılan parlayıcı yakıtlar kullanıldıktan
sonra kanalizasyona akıtılmamalıdır.
10. Bacalar periyodik olarak temizletilmelidir.
11. Elektrik tesisatları, tesisat yönetmeliğine uygun olarak
yaptırılmalıdır.
12. Seyyar elektrik kabloları kullanılacak güce uygun seçilmeli,
kısa devre olmaması için gerekli kontrol yapılmalıdır
BÜTANGAZ TÜPLERİ VE
YANICI GAZ PATLAMALARI
Bütangaz tüplerinin girmediği yer yok gibidir. Fabrikalara
, dükkanlara, mağazalara, camilere girmiştir. Evlerimizin
demirbaşlarındadır. Bilinçli kullanılırsa hiçbir zararı yoktur.
Ama en ufak bir dikkatsizlik yapıldığında büyük kazalara neden
olur.
Bütangaz Tüplerinin Patlama Nedeni
1. Çarpma veya düşürmede ani darbe etkiyle basınç
yükselmesinden,
2. Sıcaklık etkisiyle (250 C 0 den fazla ısınmaktan korursak
patlamaz.
Bütangaz Tüplerinin Patlama Nedeni
Tüpün patlamasından daha büyük tehlike ise gazın
vereceği zarardır. Gazın yapacağı zarar üç çeşittir.
1. Zehirlenme etkisi
2. Yangın Çıkarma etkisi,
3. Patlama etkisi
Yangın Söndürme Aletleri ve Söndürücüler
Bir yangın anında açılması gereken kapalı
yerleri açmak,yanmakta olan kısmın üzerini kum
gibi maddelerle örtmek veya yaklaşılamayan yerden
bir
eşyayı
çekmek
için
kazma,kürek,balta,kanca,merdiven,emniyet kemeri
gibi
malzemeler
kullanılmalıdır.Bu
yangın
aletlerinin her işyerinde bulundurulması gerekir.
Söndürme Araçlarının Kullanım Alanları
Y an g ın C in si
A
B
C
Y an an M ad d elerin C in sleri
Y an ıcı k atı cisim ler
(m etaller h ariç)
O d u n ,k ağıt,sam an ,d ok u m alar,
köm ür vb.
Y an ıcı sıv ı cisim ler
(B en zin ,lak ,çö zü cü ler,y a ğ,g res,
k atran g ib i m ad d eler)
Y an ıcı g azlar,ö zellik le b asın çtan
k u rtu lan
g azlar:M etan ,p rop an ,b ü tan ,h id ro j
en ,asetilen h av ag az ı v b .
D
Y an ab ilen h afif m etaller
elek tro n ,so dy u m ,m ag n ezy u m ,alü
m in y u m to zu ,po tasy u m vb .
E
E lek trik y ang ın ları,y ağlı
şalterler,tran sfo rm atö rler,elek trik
m o to rları,jen eratö rler,k ab lo lar,te
v zi tab lo ları v b.
U y g u n S ön d ürü cü ler
1 .Islak sö n dü rü cü ler(su )
2 .T o zlu sö nd ü rü cü ler
(k ızg ın ateşe d ay an ık lı k uru to z)
1 .C O 2 ’li cih azlar(K arb o n d io k sit)
2 .T o zlu sö nd ü rü cü ler
3 .K ö p ük lü sö nd ü rü cü ler
1 . C O 2 ’li sö n d ü rü cü ler
2 . T o zlu sö n dü rü cü ler
3 . K ö p ü k lü sön d ürü cü ler
A n cak k uru ku m ile a ğır y ağ v e
k ırd ö kü m talaşı 1 /1 oran ın d a
k arıştırılm ası ile y ap ılan
k arışım la sö n d ü rü leb ilir.
1 .C O 2 ’li cih azlar
2 .T o zlu sö nd ü rü cü ler( Y an lızca
b u cin s y ang ın lar için y ap ılm ış
k u ru to zlar v e tesisat k u ru o lm ak
şartıy la k u llan ılır.)
Yangın İhbar Talimatı
B ir y a n g ın a n ın d a
1 . T e la ş la n m a yın ız .
2 . B u lu n d u ğ u n u z ye rd e ya n g ın ih b a r
d ü ğ m e s i v a r is e o n a b a s ın ız .
3 . İtfa iye te ş k ila tın a h a b e r v e rm e k iç in
(....) n u m a ra ya te le fo n e d in iz .
4 . Y a n g ın ye rin in a d re s in i e n k ıs a v e
d o ğ ru ş e k ild e b ild irin iz .
5 . M ü m k ü n is e ya n g ın ın c in s in i d e
b ild irin iz .(b in a ,b e n z in ,m o to rlu v a s ıta
v s . g ib i)
6 . Y a n g ın ı ç e v re n iz d e k ile re d u yu ru n u z .
7 . İtfa iye g e lin c e ye k a d a r ya n g ın ı
s ö n d ü rm e k iç in e ld e m e v c u t v a s ıta v e
im k a n la rd a n fa yd a la n m a ya ç a lış ın ız .
8 . Y a n g ın ın ya yılm a s ın ı ö n le m e k iç in
k a p ı v e p e n c e re le ri k a p a tın ız .
9 . B u n la rı ya p a rk e n k e n d in iz i v e
b a ş k a la rın ı te h lik e ye a tm a yın ız .
1 0 . G ö re v lile rd e n b a ş k a s ın ın ya n g ın
s a h a s ın a g irm e s in e m a n i o lu n u z .
TEMİZLİK VE DÜZEN
İşyerinde güvenlik; temizlik, düzen, ve iyi bakımla sağlanır.
Bu bakımdan işyerlerinde temizlik, düzen ve bakıma gerekli
özen gösterilmeli ve devamlılığı sağlanmalıdır. Bunun için
1.Çalışan yerler daima temiz ve düzenli olmalıdır.
2.Bütün aletler kullanıldıktan sonra temizlenmeli,
gereken bakım onarım yapılarak düzenli bir şekilde yerlerine
konulmalıdır.
3.Çalışan makineler paydostan önce temizlenmelidir.
4.Geçiş yolları daima temiz olmalı, hiçbir engel
bulunmamalıdır
TEMİZLİK VE DÜZEN
5.Yağ, su ve diğer sıvı döküntüler derhal temizlenmelidir.
6.Uygun yerlere temiz ve boyalı çöp kutuları konulmalıdır.
7.Makineler temiz ve boyalı olmalı makinelerin koruyucuları,
hareketli kısımları hidrolik kısımları ve çeşitli buhar,hava, gaz
boruları ayrı ayrı özel olarak belirlenmiş renklerle boyanmalıdır
8.Temizlik ve düzen tüm çalışanlara benimsetilmelidir.
1999
yılında
78.980
1473
4.374
Ssk 1997 istatistik yıllığı
İŞ KAZASI
GEÇİREN SAYISI
ÖLÜMLE
SONUÇLANAN
KAZA SAYISI
ÖMÜR BOYU SAKAT
KALANLAR
İŞ KAZALARININ YILLARA
GÖRE DAĞILIMI
180000
150000
120000
90000
60000
30000
0
1988
Ssk 1999 istatistik yıllığı
1990
1992
1994
1996
1998
İş Kazalarının Meydana Geldiği İş
Saatlerine Göre Dağılımı
İş Saatleri
1993
1994
1995
1996
1999
1.Saat
35.624
34.404
35.575
37.878
33.226
2.Saat
15.980
12.014
10.435
8.961
8.549
3.Saat
12.618
10.794
11.237
11.302
8.204
4.Saat
11.927
9.059
7.814
7.259
7.189
5.Saat
6.073
4.219
4.399
4.210
4.187
6.Saat
6.545
4.882
4.587
4.146
3.355
7.Saat
9.686
7.006
6.100
5.829
5.378
8.Saat
11.066
9.676
7.741
7.205
7.833
9.Saat+
44
33
72
17
34
109.563
92.087
87.960
86.807
77.955
TOPLAM
İş Kazası Veya Meslek Hastalığı Sonucu
Ölüm Sebebine Göre Dağılımı
Ö LÜ M
SEB EB İ
1991
1992
1993
1994
1995
1996
1997
İş kazası
1.189
1.583
1.064
1.034
798
1296
1282
M eslek
H astalığı
442
193
452
157
121
196
191
TOPLA M
1.631
1.776
1.516
1.191
919
1492
1473
Ssk 1997 istatistik yıllığı
İŞ KAZALARININ SİGORTALININ
HİZMET SÜRESİNE GÖRE DAĞILIMI
25000
20000
15000
10000
5000
0
1.Gün
Ssk 1999 istatistik yıllığı
8-30
Gün
3-12
Ay
2-5
Yıl
10+
Yıl
Download