1
“AYRI AYRI BİRER
AHLAKSIZ YARATIK
OLAN İNSANLAR,
TOPLU OLDUKLARI
ZAMAN NAMUSLU
KİŞİLER OLURLAR.”
2
Montesquıeu
“AHLAK DUYGUMUZ,
İHTİRASLARIMIZI
KONTROL EDER.”
Bernard Shaw
3
“AHLAK
OLMAYAN
YERDE KANUN BİR ŞEY
YAPAMAZ.”
Napoleon
4
“YASALAR KARŞISINDA
İNSAN,
BAŞKALARININ
HAKKINA TECAVÜZ ETTİĞİ
ZAMAN SUÇLUDUR.
ETİK OLARAK İSE BUNU
AKLINDAN GEÇİRDİĞİ ANDA
BİLE SUÇLUDUR.”
IMMANUEL KANT
5
6
ETİK = AHLAK MI ?
AHLAK,
BİREYİN
DOĞRU
YA
DA
YANLIŞ
DAVRANIŞLAR ARASINDA BİR AYRIM YAPMASI YA DA
YAPABİLME BECERİSİNE SAHİP OLMASI
ETİK, AHLAK ÜZERİNDE
FELSEFİ BİR DİSİPLİNDİR.
İNCELEMELER
YAPAN
ETİK, AHLAKA KIYASLA DAHA EVRENSELDİR.
AHLAK MİLLİ BİR OLGU, ETİK ULUSLARARASI BİR
KAVRAMDIR.
7
ETİK
FELSEFENİN, AHLAKİ DEĞERLERİ İNCELEYEN DALI.
ETİK, İNSANA NE YAPMASI YA DA NE YAPMAMASINI
ÖNEREN, DOĞRU VE YANLIŞI SAĞLAM TEMELLERE
DAYANARAK STANDARTLAR GÖSTEREN, BİR DİZİ
DEĞERLER BÜTÜNÜDÜR.
SAĞLIK, EĞİTİM, ÇEVRE, YÖNETİM, MEDYA,
ENDÜSTRİ, HİZMET, KAMU, SAĞLIK, GAZETECİLİK GİBİ
ÇEŞİTLİ ALANLARDA İHTİYAÇ DUYULAN TEMEL
STANDARTLARDIR.
8
İŞ ETİĞİ ALANLARI

SİYASETTE
ETİK:
SİYASETÇİLERİN
GERÇEKLEŞTİREMEYECEKLERİ
VAATLERDE
BULUNMAMALARI.

KAMU YÖNETİMİNDE ETİK: VATANDAŞLARA
EŞİT MUAMELE YAPILMASI VE HİZMETTE
BULUNULMASI.

YARGIDA
ETİK:
YARGI
ORGANLARININ
KARARLARINDA DEVLET-BİREY DENGESİNİN
GÖZETİLMESİ VE SÜREÇLERİN DAHA HIZLI
ÇALIŞMASI.
9
İŞ ETİĞİ ALANLARI

EĞİTİMDE ETİK: ÖĞRETMENLERİN SINIFINDAKİ
ÖĞRENCİLERİNE ÖZEL DERS VERMEMELERİ.

BİLİMDE ETİk: ARAŞTIRMA BULGULARININ
SAPTIRILMAMASI.

MEDYADA ETİK: HABER İLE YORUM AYRIMININ
YAPILMASI.

SPORDA ETİK: DOPİNG VE ŞİKE YAPILMAMASI.
10
İŞ AHLAKI KAVRAMI
İŞ AHLAKI, UYGULAMALI BİR AHLAK
BİLGİSİDİR VE İŞ HAYATINDA KARŞILAŞILAN
TÜM AHLAKİ SORUNLARI İNCELER. İŞ AHLAKI
ÇALIŞMA AHLAKINDAN (WORK ETHİC) DAHA
GENİŞ BİR KAVRAMDIR VE ÇALIŞMA AHLAKINI
DA İÇERİR.
SOSYAL SORUMLULUK KAVRAMI İLE ÇOK
YAKINDAN İLİŞKİLİ OLAN İŞ AHLAKI, İŞ
DÜNYASINDA HÜKÜM SÜREN DOĞRU VE
YANLIŞ
DAVRANIŞLAR
OLARAK
DA
TANIMLANABİLİR.
11
İŞ ETİĞİ KAVRAMI
GENEL OLARAK İŞ DÜNYASINDAKİ
DOĞRU VE YANLIŞ DAVRANIŞLAR.
İŞ
HAYATINDA
PAYDAŞLAR
TARAFINDAN
BELİRLENEN
DAVRANIŞLARI
DEĞERLENDİRMEYE
YARDIMCI OLAN STANDARTLARDIR.
12
İŞ ETİĞİ İLE İŞ AHLAKI ARASINDAKİ İLİŞKİ
BOYUTLAR
İŞ ETİĞİ
İŞ AHLAKI
Çıkış noktası
Düşünme ve
felsefe
İçerik
Evrensel normlar
Referans
Hukuk felsefesi
Din ve dinsel
inançlar
Gelenek ve
görenekler
Ahlak felsefesi
Nitelik
Genel, herkes için Toplumdan
geçerli
topluma
değişken
Kurallar bütününü Davranış
kapsar
ilkelerini kapsar
Kapsamı
13
İŞ AHLÂKININ İŞ YAŞAMINDA KAPSADIĞI ALANLAR

KURUMLAR ARASINDAKİ İLİŞKİLER,

KURUM YÖNETİCİLERİ
İLİŞKİLER,
İLE
ÇALIŞANLARI
ARASINDAKİ

KURUM ÇALIŞANLARININ KENDİ ARALARINDAKİ İLİŞKİLER,

KURUM İLE VATANDAŞLAR ARASINDAKİ İLİŞKİLER,

KURUM İLE ÇEVRESEL FAKTÖRLER ARASINDAKİ İLİŞKİLER .

KURUM İLE DİĞER KURULUŞLAR (KREDİ KURUMLARI,
SENDİKALAR, SİVİL TOPLUM ÖRGÜTLERİ VB.) ARASINDAKİ
İLİŞKİLER.
14
TEMEL ETİK DEĞERLER
ADALET: HAKÇA DAVRANMA.
DOĞRULUK- DÜRÜSTLÜK: İÇİ DIŞI BİR OLMA,
HİLESİZ OLMA.
TARAFSIZLIK: NESNEL DAVRANMA. LİYAKATI
ESAS ALMA.
SORUMLULUK:
ÇIKARLARDAN
DAVRANMA.
BENCİLLİK
VE
KİŞİSEL
UZAK OLMA, SORUMLU
ÇALIŞMA YAŞAMINDA AHLAKİ DAVRANIŞLAR
ADİL VE
REKABET,
DÜRÜSTÇE
BİR
DOĞRU İLETİŞİM,
BAŞKALARINA
VERMEMEK.
ZARAR
16
KURUM YA DA İŞLETMELERDE İŞ AHLAKI İLE İLGİLİ
SORUNLAR
CİNSEL TACİZ,
AYRIMCILIK,
YANLIŞ BİLGİLENDİRME VEYA YANLIŞ
BİLGİNİN YAYINLANMASI,
KAMU
HAKLARI
PROPAGANDA,
ALEYHİNDE
17
KURUM YA DA İŞLETMELERDE İŞ AHLAKI İLE İLGİLİ
SORUNLAR
FONLARIN YANLIŞ KULLANIMI,
GÜVENLİ OLMAYAN, TÜKETİLMESİ
ZARARLI MAMÜL ÜRETİMİ,
DOĞAL
EDİLMESİ,
KAYNAKLARIN
ÇEVRE KİRLİLİĞİ.
TAHRİP
18
GAYRİ AHLAKİ YÖNETİCİ DAVRANIŞLARI
RÜŞVET ALMAK,
RÜŞVET VERMEK,
GÖZDAĞI VERMEK YA DA KORKUTMAK,
SAHTEKÂRLIK,
YALAN SÖYLEMEK,
ADAM KAYIRMA YA DA TARAF TUTMA ,
FİZİKSEL ÇEVRENİN TEHLİKEYE ATILMASI.
19
AHLAKİ DAVRANAN YÖNETİCİYİ ETKİLEYEN İKİ TEMEL FAKTÖR
BİREYSEL
BOYUT:
KARAKTER, GÜVENİLİRLİK……
KURUMSAL BOYUT: KURUM
KÜLTÜRÜ, İŞLETME İÇİ İKLİM…
20
AHLAKİ YÖNETİM TARZININ FAYDALARI
AHLAKİ
KURALLARA UYGUN
OLARAK
YÖNETİLEN BİR İŞLETME, HER ŞEYDEN ÖNCE,
AHLAK-DIŞI UYGULAMALARLA YÖNETİLEN BİR
İŞLETMENİN SAHİP OLDUĞU KÖTÜ ÜNÜN
ZARARLARINDAN KORUNMUŞ OLACAKTIR.
İKİNCİ OLARAK, AHLAKİ ANLAMDA TEMELİ
SAĞLAM
BİR
BİÇİMDE
OLUŞTURULMUŞ
İŞLETMELERİN FARKLI TALEPLERE YANIT
VERMESİ ÇOK DAHA KOLAY OLACAKTIR.
21
AHLAKİ YÖNETİM TARZININ FAYDALARI
AHLAKİ YÖNETİMİN SÖZ KONUSU
OLDUĞU İŞLETMELER, İKİ ÖNEMLİ
GRUBUN YANİ, MÜŞTERİLERİN VE İŞ
GÖRENLERİN
SAYGISINI
KAZANACAKTIR.
AHLAKİ DAVRANIŞLARI KEŞFEDEN
ŞİRKETLER KAZANÇLARINI ARTIRMA
ŞANSINI YAKALAYABİLECEKTİR.
22
ÇALIŞMA YAŞAMINDA AHLAKİ BİR İKLİM YARATAMADA
YÖNETİCİLERİN YAPMASI GEREKENLER
1.
BİR
ORGANİZASYONDA
YÖNETİCİNİN
YÜKSEK DÜZEYDE AHLAKİ UYGULAMALAR
SERGİLEMESİ VE ASTLARINDAN DA AHLAKİ
STANDARTLARA UYGUN DAVRANMALARINI
BEKLEMELERİ.
2. BÜTÜN ORGANİZASYONDA UYGULANACAK
YAZILI
AHLAKİ
DAVRANIŞ
PRENSİPLERİ
SETİNİN
OLUŞTURULMASI
VE
BU
PRENSİPLERİN BÜTÜN ORGANİZASYONDA
ETKİLİ BİR ŞEKİLDE DUYURULMASIDIR.
23
ÇALIŞMA YAŞAMINDA AHLAKİ BİR İKLİM YARATAMADA
YÖNETİCİLERİN YAPMASI GEREKENLER
3. HER DÜZEYDEKİ PERSONELİN, AHLAKİ
UYGULAMALARIN
BELİRLENMESİ
VE
GÜÇLENDİRİLMESİ
KONUSUNDAKİ
FAALİYETLERE KATILIMININ SAĞLANMASI
ÖNEMLİ VE GEREKLİDİR.
4. GERÇEKLEŞTİRİLEN UYGULAMALARIN
SONUÇLARI SÜREKLİ OLARAK ÖLÇÜLMELİ,
YÖNETİCİLER VE İŞ GÖRENLER ARASINDA
TARTIŞILMALIDIR.
24
ÇALIŞMA YAŞAMINDA AHLAKİ BİR İKLİM YARATAMADA
YÖNETİCİLERİN YAPMASI GEREKENLER
5. ORGANİZASYONUN AHLAKİ UYGULAMALAR
GERÇEKLEŞTİRMESİNDEN SORUMLU OLACAK
RESMİ BİR OFİS YA DA DEPARTMAN
OLUŞTURMAK.
6. İŞGÖREN BULMA VE İŞE ALMADA
ORGANİZASYONUN DEĞERLERİNE VE AHLAK
KURALLARINA ÖNEM VERMEK, HİZMET- İÇİ
EĞİTİMDE ŞİRKET ETİĞİNİ VURGULAMAK, İŞ
GÖRENLERİ BİLGİLENDİRİP MOTİVE EDECEK
İLETİŞİM PROGRAMLARI OLUŞTURMAK.
25
ETİKSEL DAVRANIŞ İLKELERİ
(KAMU GÖREVLİLERİ İÇİN)
26
1. GÖREVİN YERİNE GETİRİLMESİNDE KAMU
HİZMETLERİ BİLİNCİ
KAMU GÖREVLİLERİ,
GETİRİLMESİNDE;
KAMU
HİZMETLERİNİN
YERİNE
SÜREKLİ GELİŞİMİ,
KATILIMCILIĞI,
SAYDAMLIĞI,
TARAFSIZLIĞI,
DÜRÜSTLÜĞÜ,
KAMU YARARINI GÖZETMEYİ,
HESAP VERMEYİ,
ÖNGÖRÜLEBİLİRLİĞİ,
HİZMETTE YERİNDELİĞİ,
VE BEYANA GÜVENİ
ESAS ALIRLAR.
27
2. HALKA HİZMET BİLİNCİ
KAMU GÖREVLİLERİ, KAMU
YERİNE GETİRİLMESİNDE;
HİZMETLERİNİN
HALKIN GÜNLÜK YAŞAMINI KOLAYLAŞTIRMAYI,
İHTİYAÇLARINI EN ETKİN, HIZLI VE VERİMLİ
BİÇİMDE KARŞILAMAYI,
HİZMET KALİTESİNİ YÜKSELTMEYİ,
HALKIN MEMNUNİYETİNİ YÜKSELTMEYİ,
HİZMETTEN YARARLANANLARIN İHTİYACINA VE
HİZMETLERİN SONUCUNA ODAKLI OLMAYI
HEDEFLEMEK ZORUNDADIRLAR.
28
3. HİZMET STANDARTLARINA UYMA
KAMU YÖNETİCİLERİ VE DİĞER PERSONELİ;
KAMU
HİZMETLERİNİ,
BELİRLENEN
STANDARTLARA VE SÜREÇLERE UYGUN
ŞEKİLDE YÜRÜTÜRLER,
HİZMETTEN YARARLANANLARA İŞ VE
İŞLEMLERLE İLGİLİ GEREKÇELİ AÇIKLAYICI
BİLGİLERİ VEREREK ONLARI HİZMET
SÜRECİ BOYUNCA AYDINLATIRLAR.
29
4. AMAÇ VE MİSYONA BAĞLILIK
KAMU GÖREVLİLERİ;
ÇALIŞTIKLARI KURUM VE KURULUŞUN
AMAÇLARINA VE MİSYONUNA UYGUN
DAVRANMAK ZORUNDADIRLAR.
ÜLKENİN
ÇIKARLAARI,
TOPLUMUN
REFAHI
VE
KURUMLARININ
HİZMET
İDEALLERİ DOĞRULTUSUNDA HAREKET
EDERLER.
30
5. DÜRÜSTLÜK VE TARAFSIZLIK
KAMU GÖREVLİLERİ;
BÜTÜN EYLEM VE İŞLEMLERİNDE YASALLIK, ADALET,
EŞİTLİK VE DÜRÜSTLÜK İLKELERİ DOĞRULTUSUNDA
HAREKET ETMEK ZORUNDADIRLAR.
GÖREVLERİNİ YERİNE GETİRİRKEN VE HİZMETLERDEN
YARARLANDIRMADA DİL, DİN, FELSEFİ İNANÇ, SİSYASİ
DÜŞÜNCE, IRK, CİNSİYET VE BENZERİ NEDENLERLE
AYRIM YAPMAZLAR.
İNSAN HAK VE ÖZGÜRLÜKLERİNE AYKIRI VEYA
KISITLAYICI
MUAMELEDE
VE
FIRSAT
EŞİTLİĞİNİ
ENGELLEYİCİ
DAVRANIŞ
VE
UYGULAMALARDA
31
BULUNAMAZLAR.
5. DÜRÜSTLÜK VE TARAFSIZLIK
KAMU GÖREVLİLERİ;
TAKDİR YETKİLERİNİ, KAMU YARARI VE HİZMET
GEREKLERİ DOĞRULTUSUNDA HER TÜRLÜ KEYFİLİKTEN
UZAK, TARAFSIZLIK VE EŞİTLİK İLKELERİNE UYGUN
OLARAK KULLANIRLAR.
GERÇEK VE TÜZEL KİŞİLERE ÖNCELİKLİ, AYRICALIKLI,
TARAFLI VE EŞİTLİK İLKESİNE AYKIRI MUAMELE VE
UYGULAMA YAPAMAZLAR.
HERHANGİ BİR SİYASİ PARTİ KİŞİ VEYA GRUBUN
YARARINI VE ZARARINI HEDEF ALAN BİR DAVRANIŞTA
BULUNAMAZLAR.
32
6. SAYGINLIK VE GÜVEN
KAMU GÖREVLİLERİ;
KAMU YÖNETİMİNE GÜVENİ SAĞLAYACAK ŞEKLİDE
DAVRANIRLAR VE GÖREVİN GEREKTİRDİĞİ İTİBAR VE
GÜVENE
LAYIK
OLDUKLARINI
DAVRANIŞLARIYLA
GÖSTERMEK DURUMUNDADIRLAR.
HALKIN
KAMU
HİZMETİNE
GÜVEN
DUYGUSUNU
ZEDELEYEN, ŞÜPHE YARATAN VE ADALET İLKESİNE
ZARAR
VEREN
DAVRANIŞLARDA
BULUNMAKTAN
KAÇINIRLAR.
İŞİ
SAVSAKLAYAMAZLAR
VE
ÇİFTE
UYGULAYAMAZ VE TARAF TUTAMAZLAR.
STANDART
33
7. NEZAKET VE SAYGI
KAMU GÖREVLİLERİ;
ÜSTLERİ, MESLEKTAŞLARI, ASTLARI, DİĞER
PERSONELLE HİZMETTEN YARARLANANLARA
KARŞI NAZİK VE SAYGILI DAVRANMAK
DURUMUNDADIRLAR.
KONU KENDİ ALANLARININ DIŞINDA İSE
İLGİLİ
BİRİMLERE
YÖNLENDİRMELER
YAPARLAR.
34
8. YETKİLİ MAKAMLARA BİLDİRİM
KAMU GÖREVLİLERİ;
ETİK
DAVRANIŞLARLA
BAĞDAŞMAYAN YA DA YASA DIŞI
TEKLİFLERDE
BULUNANLARI
(VEYA BU DURUMDAN HABERDAR
OLANLARIN) YETKİLİ MAKAMLARA
BİLDİRMEK DURUMUNDADIRLAR.
35
9. ÇIKAR ÇATIŞMASINDAN KAÇINMA
KAMU GÖREVLİLERİ;
KENDİLERİNİ, AİLE BİREYLERİNİ YA DA
YAKINLARINI İLGİLENDİREN HER TÜRLÜ
ÇIKAR
ÇATIŞMASINDAN
KAÇINMALARI
GEREKİR.
BUNDAN HABERDAR OLANLARIN HEMEN
YETKİLİ MAKAMLARA HABER VERMELERİ
GEREKMEKTEDİR.
36
10. GÖREV VE YETKİLERİNİ MENFAAT SAĞLAMAK
AMACIYLA KULLANILMAMASI
KAMU GÖREVLİLERİ;
GÖREV,
UNVAN
VE
YETKİLERİNİ
KULLANARAK KENDİLERİ, YAKINLARI VEYA
ÜÇÜNCÜ
KİŞİLER
LEHİNE
MENFAAT
SAĞLAYAMAZ YA DA ARACILIK YAPAMAZLAR.
UNVAN YA DA MAKAMLARINI KULLANARAK
DEVLETİN İMKANLARINI HAK ETMEDİKLERİ
HALDE
YAKINLARINA
SUNMAMALARI
GEREKİR. ÖRNEĞİN, KİTAP SATIŞI, BASIMI,
MALZEME ALIMI YA DA SATIMI VS.
37
11. HEDİYE ALMA VE MENFAAT SAĞLAMA YASAĞI
KAMU GÖREVLİLERİ;
TARAFSIZLIĞINI, PERFORMANSINI, KARARINI YA DA
GÖREVİNİ YAPMASINI ETKİLEME İHTİMALİ BULUNAN
EKONOMİK DEĞERİ OLAN YA DA OLMAYAN
DOĞRUDAN YA DA DOLAYLI OLARAK HİÇ BİR HEDİYE
ALMAZLAR.
KAMU KAYNAKLARINI KULLANARAK BAŞKALARINA
DA HEDİYE VEREMEZLER.
NEZAKET VE GÖRGÜ KURALLARI ÇERÇEVESİNDE
ALINAN
ARMAĞANLAR
DEVLETİN
DEMİRBAŞI
OLARAK KAYIT ALTINA ALINIRLAR.
38
11. HEDİYE ALMA VE MENFAAT SAĞLAMA YASAĞI
KİTAP, DERGİ, MAKALE, KASET, TAKVİM, CD VE
BENZER ÖZELLİKTEKİ (KONFERANSDA VERİLEN
HEDİYE
NİTELİĞİNDEKİ
HATIRA
EŞYALAR)
MALZEMELER HEDİYE KAPSAMI DIŞINDADIR.
BURS, SEYAHAT, ÜCRETSİZ KONAKLAMA VE
HEDİYE
ÇEKLERİ
HEDİYE
ALMA
YASAĞI
KAPSAMINDADIR.
TAŞINIR VE TAŞINMAZ MALLAR, GİYSİLER, TAKI
MALZEMELERİ, BORÇ, KREDİLER HEDİYE ALMA
YASAĞI KAPSAMINDADIR.
39
40
12. YÖNETİCİLERİN HESAP VERME SORUMLULUĞU
YÖNETİCİLER, EMRİNDE ÇALIŞANLARIN
YOLSUZLUK
YAPMAMALARI
İÇİN
GEREKEN HER TÜRLÜ TEDBİRİ ALMAK
ZORUNDADIR. AKSİ DURUMDA HESAP
VERMEK ZORUNDADIRLAR.
YÖNETİCİLERİN, ETİK DAVRANIŞLAR
KONUSUNDA ÇALIŞANLARINA EĞİTİM
VERMELERİ GEREKİR.
41
13. ESKİ KAMU GÖREVLİLERİYLE İLİŞKİLER
KAMU GÖREVLİLERİ;
ESKİ
KAMU
GÖREVLİLERİNİ
KAMU
HİZMETLERİNDEN
AYRICALIKLI
BİR
ŞEKİLDE
FAYDALANDIRAMAZ
YA
DA
İMTİYAZLI MUAMELEDE BULUNAMAZLAR.
ÖRNEĞİN,
YÜKLENİLİCİLİK,
KOMİSYONCULUK,
TEMSİLCİLİK,
BİLİRKİŞİLİK, ARACILIK VEYA BENZERİ
İŞLERİN VERİLMEMESİ GİBİ.
42
14. MAL BEYANINDA BULUNMA
KAMU GÖREVLİLERİ;
3628
SAYILI
MAL
BİLDİRİMİNDE
BULUNULMASI,
RÜŞVET
VE
YOLSUZLUKLARLA MÜCADELE HÜKÜMLERİ
UYARINCA
KENDİLERİ,
EŞLERİ
VE
ÇOCUKLARIYLA
İLGİLİ
YETKİLİ
MAKAMLARA
MAL
BİLDİRİMİNDE
BULUNMAK ZORUNDADIRLAR. HERHANGİ
BİR
DEĞİŞİKLİK
OLDUĞUNDA
DA
BİLDİRMEK ZORUNDADIRLAR.
43
44
45
46
Download

kamu görevlileri için