ÖĞRETİM YÖNTEMLERİ
Doç.Dr.Mehmet Arif ÖZERBAŞ
Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi
1
ÖĞRETİM İLKELERİ
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
Hedefe görelilik öğretim ilkesi
Öğrenciye görelilik ilkesi
Bilinenden-bilinmeyene öğretim ilkesi
Somuttan-soyuta öğretim ilkesi
Yakından uzağa öğretim ilkesi
Açıklık öğretim ilkesi
Ekonomiklik öğretim ilkesi
Güncellik öğretim ilkesi
Uygulanabilirlik öğretim ilkesi
Yaşama dönüklük öğretim ilkesi
2
• Amaçların yazılmasından sonra sıra bu amaçların
nasıl kazandırılacağının planlanmasına gelir.
Giriş
Sunu
Alıştırma
Geri Bildirim
Değerlendirme
3
4
1. Giriş etkinliklerini planlama





Öğrencilerin ilgilerini çekme
Motivasyonu sağlama
Hedeflerden haberdar etme
Giriş davranışlarını saptama
Yeni ve eski öğrenmeler arasında ilişki kurma
5
2. İçerik sunusunu planlama
• Bilgi somuttan soyuta,bilinenden bilinmeyene
doğru aktarılmalıdır.
• Davranışların farklı durumlarda nasıl
kullanılabileceği gösterilmelidir.
• Önemli noktalara dikkatleri çekilmelidir.
• Önemli ve zor davranışlar sıkça
tekrarlanmalıdır.
6
Öğretim planlanırken aşırı bilgi yükünden kaçınılır.
7
3. Alıştırmaları Planlama
• Öğrencinin öğrenme sürecine aktif olarak
katılmasını sağlar.
• Öğrencinin öğrenme eksiklik ve yanlışlıklarını
görme ve düzeltmesine imkan sağlar.
• Öğrencilerin hatırlamasını kolaylaştırır.
• Öğrencilerin bilgileri uzun süre bellekte
tutmasını sağlar.
8
4. Geri bildirimi planlama
• Kapsamlı olmalıdır,
-Öğrencilere sadece yanlışlarını söylemek doğruyu nasıl yapacaklarını göstermez.
• Belirgin olmalıdır,
-Davranıştaki hatalar belirlenmelidir.
• Düzeltici olmalıdır,
-Doğru cevabın gerekçesi açıklanmalıdır.
• Anında verilmelidir,
-Doğru cevaplar her bir alıştırma maddesinden hemen sonra verilmelidir.
• Pekiştirici olmalıdır,
-Doğru cevaplar ödüllendirilmeli ve öğrenci bu yönde teşvik edilmelidir.
9
5. Değerlendirmeyi planlama
-Bu aşama değerlendirme stratejisini tam olarak
tanımlamaktır.
• Öğrencilerin giriş davranışları ölçülecek mi? Ne
zaman uygulanacak?
• Öğrencilere bir ön-test uygulanacak mı? Ne zaman
uygulanacak?
• Öğretim sırasında öğrenci davranışları ölçülecek mi?
Ne zaman? Hangi davranışlar?
• Öğrenciler bir son-test uygulanacak mı? Ne zaman
uygulanacak?
10
Öğretme süreci
Öğrenme kuramları
Öğretme stratejileri
Öğretme yöntemleri
Öğretme teknikleri
11
Yöntem seçimini etkileyen faktörler
• Öğrenci grubunun
büyüklüğü.
• Dersin veya konunun
özelliği.
• Maliyet.
• Öğretmenin özellikleri.
• Kazandırılacak
davranışlar.
• Öğretim ortamı.
• Araç-gereç durumu.
• Zaman durumu.
• Öğrencinin özellikleri.
12
GRUPLA ÖĞRETİM STRATEJİ –YÖNTEM VE TEKNİKLERİ
STRATEJİ
YÖNTEM
TEKNİKLER
SUNUŞ
ANLATIM
Diyolog
Brifing
Konferans
Söylev
Demeç
BULUŞ
TARTIŞMA
Vızıltı grupları
Büyük grup tartışması
Münazara
Açık oturum
Panel
Forum
Beyin fırtınası
Kolegyum
Zıt Panel
ARAŞTIRMA-SORUŞTURMA
PROBLEM ÇÖZME
GÖSTERİP –YAPTIRMA
Workshop
Soru-cevap
Rol oynama
Gezi gözlem
Proje çalışması
UYGULAMALI LABARATUAR
YÖNTEMLERİ
•Mikroöğretim
İş başında eğitim
Simülasyon(benzetişim)
Programlı öğretim
Bilgisayar destekli öğretim 13
Örnek olay
FARKLI STRATEJİLER
TAM ÖĞRENME VE ETKİLİ
ÖĞRETİM STRATEJİSİ.
İŞBİRLİĞİNE DAYALI
ÖĞRETİM STRATEJİSİ
Yöntemlerin Sınıflandırılması
Grupla öğretim
Beyin Fırtınası
 Gösteri
Örnek olay
Drama
Benzetişim
Mikro öğretim
Soru-cevap
Eğitsel oyunlar
Bireysel öğretim
Bireyselleştirilmiş
Öğretim
Programlı öğretim
Bilgisayar destekli
Öğretim
14
Sınıf dışı öğretim
Gezi
Gözlem
Görüşme
Sergi
Proje
Ödev
Öğretim Yöntemleri
1- ANLATIM YÖNTEMİ






Öğretmen merkezlidir.
Aynı anda çok sayıda kişiye
bilgi aktarılır.
Dinleyenler konuyla ilgili
organize görüş kazanır.
Öğrencilere kısa zamanda çok
bilgi verilir.
Öğrencilere dinleme
alışkanlığı kazandırır.
Not alma becerilerini geliştirir.
15
Kullanım İlkeleri
• Basit, kısa ve tam cümleler
kullanılmalı.
• Sunu, mantıksal bir sıra
izlemelidir.
• Jest ve mimiklere sıkça yer
verilmelidir.
• Öğrenci yaşantılarına uygun
örnekler verilmelidir.
• Anlatım önceden
planlanmalıdır.
• Konuya ilişkin görsel araçlar
kullanılmalı.
16
Düz anlatımın kullanımında öğretmene
önemli görevler düşmektedir:
• Öğrencilerin anlayabileceği düzeyde bol ve somut
örnekler verilmeli,
• Gerekli tekrar veya özetler yapılmalı,
• “Soru-Cevap” tekniği ve materyallerle düz anlatım
desteklenmeli
• “Öğrenci motivasyonu ve sınıf disiplini” sağlanmalı
• Kullanılan dil öğrenci düzeyine uygun olmalıdır.
Üstünlükleri
• Zaman, emek ve masraf bakımından ekonomiktir.
• Öğretim konularının belli bir düzene göre sunulmasını sağlar.
• Dinleyenler konuyla ilgili organize bir görüş kazanır.
• Öğrencilere dinleme alışkanlığı kazandırır, not alma
becerilerini geliştirir.
• Bilgileri kalabalık gruplara iletmek için yararlı bir yöntem
olarak ifade edilebilir.
Sınırlılıkları
• Öğretmen merkezlidir. Öğrenci pasiftir.
• Her konuda anlatma yöntemine yer verilmesi öğretimi sıkıcı hale
getirir, öğrencilerin öğrenme ilgi ve isteklerini azaltır.
• Öğrenciyi öğrenme sorumluluğundan uzaklaştırır.
• Öğrencilerin soru sormasına ve katılımına imkân vermediği için
tek yönlü iletişimi esas alır, geribildirimi ortadan kaldırır.
• Öğrenci aktif olarak katılmadığı için yüksek seviyeli bilişsel
öğrenme olmaz.
SINIRLILIKLARI
• Duygusal tutumlar ve psikomotor öğrenme çok ender oluşur.
• Öğrenci etkinliğine dayanmadığı için kazanılan bilgiler tam olarak
özümlenmez ve kısa bir zamanda unutulur.
• Öğrencileri ezberciliğe ve hazırcılığa alıştırır. Bu nedenle öğrenciler
akıl yürüterek öğrenme ve problem çözme becerisini kazanamazlar.
• Öğretmen sınıftaki öğrencilerin ilgi, ihtiyaç ve yeteneklerini tanıyamaz
onların ilgi ve ihtiyaçlarının karşılanıp karşılanmadığını belirlemek
güçtür.
• Öğrencilerin anlatılanları dikkatle dinleme süreleri 15–20 dakikayı
geçmediği için, bilgilerin ayrıntılı olarak iletilmesi güçtür.
2. SORU-CEVAP YÖNTEMİ
• Soru-cevap yöntemi, anlatma yönteminin sıkıcılığını
gidermek ve öğretimi daha etkili bir şekilde
gerçekleştirmek isteğine dayalı olarak geliştirilmiştir.
• Anlatma yönteminden sonra eğitimde en çok
kullanılan bir öğretim yöntemi olan soru-cevap,
eğitim kavramında meydana gelen değişmelere
rağmen öğretimdeki önemini hala korumaktadır.
SORU-CEVAP YÖNTEMİ
• Soru cevap yöntemi, öğretmenin öğrencilere ve
öğrencilerinde öğretmene sordukları soruları
kapsayan karşılıklı iletişime dayanan bir öğretim
yöntemidir.
• Soru-cevap metodu, cevap almak amacıyla soru
sormak demektir. Başka bir deyişle, öğretmenin
bir konuyla ilgili öğrencilere bir takım sorular
sorması ve bu sorulara aldığı cevapları eleştirerek
öğretim yapmasıdır.
SORU – CEVAP YÖNTEMİ
Öğrencilere düşünme ve
konuşma alışkanlığı sağlar.
 Öğrencinin problem çözme
gelişimini destekler.
 Öğrencileri keşiflerde
bulunmaları yönünde teşvik
eder.
 Öğrencileri tartışmaya ve
araştırmalara yöneltir.

23
Üstünlükleri
1. Ezberlemeyi ortadan kaldırarak gerçek öğrenmeyi sağlar.
2. Öğrencileri düşünmeye teşvik eder.
3. Sorular bilgi, kavrama, uygulama, analiz ve değerlendirme
düzeylerindeki öğrenmeyi ölçme amacıyla kullanılabilir.
4.Öğrencilerin sordukları sorular, öğretmenin öğrencilerin seviyesini
anlamasını ve öğretimi bu seviyeye göre ayarlamasını sağlar.
5. Öğretim sürecinde öğretmen için dönüt sağlar. Bu dönüt hem tüm
olarak sınıfı hem de her bir öğrenciyi anlama imkânı verir.
ÜSTÜNLÜKLERİ
6. Öğrencilerin soru sormaları veya sorulara cevap vermeleri, onların
öğretim etkinliklerine aktif olarak katılmalarını sağlar.
7. Öğretmen soru-cevap yöntemini dört tür düşünme etkiliğinde
bulunmak için kullanabilir. Hatırlama, yargılama, karar verme ya da
değerlendirme ve yaratıcı düşünce
8. Öğretmen soru-cevap yöntemini bir anlamda kontrol aracı olarak
kullanabilir. Öğrenci her an kendisine soru sorulacağını bildiği için
sürekli dersle ilgilenir.
9. Sorular, öğretimde tekrar ve pekiştirmeyi sağlar. Öğretmen yeni bir
konuya başlamadan, bir önceki konuyu sorularla tekrarlatır. Böylece
öğrenme pekiştirilmiş olur.
•
Sınırlılıkları
1.Soru cevap yöntemi, anlatım yöntemine göre daha fazla
zaman alıcıdır.
2. Bilgi vermek için anlatım yöntemine göre daha yavaş
bir yöntemdir.
3. Derste sürekli soru sorulması ve cevap istenmesi
öğretimi sıkıcı duruma getirir.
4. Belirli tip öğrenmeyi ölçmek için soru hazırlama güçtür.
SINIRLIKLARI
5. Sorulara sürekli ve tam doğru cevap verememe
öğrencinin kendine güvenini azaltır.
6. Öğrencilerden sık sık yanlış cevaplar alması, hem
öğretmenin öğretiminin yetersiz olduğu düşüncesine
kapılmasına, hem de zaman kaybına neden olur.
7. Soruyu öğretmen sorduğu zaman öğrenci öğretmenin
sorduğu soruya cevap aramakta dolayısı ile serbest
düşünmesi engellenmektedir.
2.b. Kullanım İlkeleri
• Sorular açık ve anlaşılır olmalıdır.
• Tüm sınıfa sorulmalı ve herkesin cevabı bulması için
düşündürülmelidir.
• Doğru cevaplar pekiştirilmeli,yanlış cevaplar doğrusu
söylenerek düzeltilmelidir.
• Sorular oturma sırası, numara sırası gibi belli bir sıraya
göre değil de seçkisiz yolla sorulmalıdır.
28
Kullanılırken dikkat edilecek noktalar
1. Öğretmen soruları samimi, tatlı bir dille sormalı, öğrencilere
güveni olduğunu belirten tavırlar takınmalıdır.
2. Bütün sınıfı ilgilendiren sorular, tüm sınıfa sorulmalı ve aynı
anda herkes cevabı bulmak için düşündürülmeli daha sonrada
soruyu cevaplandıracak kişi belirlenmelidir.
3. Öğrencilere ad ve soyadlarıyla hitap edilerek cevap
istenmelidir.
4. Doğru cevaplar anında pekiştirilmelidir.
Kullanılırken dikkat edilecek noktalar
5. Öğrencilerin sorulara verdikleri cevapların sınıftaki bütün öğrenciler
tarafından işitilmesi sağlanmalıdır.
6. Soru sorma tekniğine uygun olarak sorular hazırlanmalıdır.
7. Soruların cevapları hep aynı öğrencilerden istenmemelidir. Parmak
kaldırmadığı halde cevap verebileceklerden, ilgisiz ve başka şeylerle
meşgul olanlardan veya sınıfın konuşmasını istediği öğrencilerden
de cevap istenmelidir.
Kullanılırken dikkat edilecek noktalar
8. Öğrenci cevap veremediği zaman fazla ısrar edilmemeli, başka
bir öğrenciden cevap istenmelidir.
9. Sorulan soru cevapsız kalırsa, soru birkaç parçaya ayrılarak
yeniden sorulmalı, böylece öğrencilerin soruyu
cevaplamalarına yardımcı olunmalıdır.
10. Sınıfta konuşma güçlüğü çeken heyecanlı öğrencilere gerekli
yardım yapılmalı ve bu öğrenciler konuşmaya isteklendirilip
cesaretlendirilmelidir.
3. TARTIŞMA YÖNTEMİ
• Önceden belirlenmiş bir konu üzerinde farklı
görüşlere sahip kişilerin bir araya gelerek konu ile
ilgili görüşlerini bildirmeleri, görüşlerini savunmaları
ve konuyu çözümlemeleri için yaptıkları konuşmalara
tartışma adı verilir.
• Tartışma yöntemi öğrencilerde düşünmeyi
gerçekleştirmeye ve tutumlarını tekrar gözden
geçirmeye teşvik eden yararlı bir yöntemdir.
TARTIŞMA YÖNTEMİ
• Tartışma, bir konu üzerinde öğrencileri düşünmeye
yöneltmek, iyi anlaşılmayan noktaları açıklamak ve
verilen bilgileri pekiştirmek amacıyla kullanılan bir
yöntemdir.
• Bu yöntem daha çok bir konunun kavranması
aşamasında karşılıklı olarak görüşler ortaya konurken,
bir problemin çözüm yollarını ararken ve
değerlendirme çalışmaları yaparken kullanılır. Bu
açıdan bakıldığında buluş yoluyla öğretim yaklaşımında
ve kavrama düzeyindeki davranışların
kazandırılmasında kullanılır.
TARTIŞMA YÖNTEMİ
• Tartışma yöntemin amacı ele alınan problem veya konu
ile ilgili olarak öğrencileri düşündürmek, fikirlerini ve
çözüm önerilerini almaktır.
• Tartışma yöntemi öğrenme öğretme süreçlerinde çok
çeşitli biçimlerde kullanılmaktadır. Yaygın olarak
kullanılan tartışma çeşitleri şunlardır;
Münazara-panel-sempozyum
forum-açık oturum-kollegyum
TARTIŞMASI YÖNTEMİ
• Öğrencilerin düşüncelerini söylemesini ve yorum
yapmasını sağlar.
• Öğrencilere geçmiş yaşantılarından örnekler
vermelerini sağlar.
• Analiz,sentez ve değerlendirme gücü kazandırır.
35
Kullanım İlkeleri
• Tartışma tekniği ve materyallerden yararlanılmalı.
• Sınıfça tartışma yapılacaksa öğretmen tüm öğrencilerin
katılımını sağlamalıdır.
• Grup tartışması yapılacaksa konu önce gruplar
içerisinde, sonra sınıfça tartışılmalıdır.
• Özet ve değerlendirme yapılmalıdır.
36
37
4. Gösteri Yöntemi
• Gösteri yöntemi, öğretmenin öğrencilerin gözleri önünde bir şeyin
nasıl yapılacağını göstermesi veya bir prensibi açıklamak üzere
yaptığı deneyleri içeren bir yöntemdir.
• Başka bir deyişle, öğretmeni bir konuyu öğrencilere bir takım
araçları göstererek ya da kullanarak anlatmaya çalışması gösteri
metodunun uygulanması demektir.
• Gösteride hem görsel hem de işitsel iletişim kullanır. Gösterinin en
önemli faydası herhangi bir şeyin en uygun biçimde ya da ustaca
nasıl başarılacağını göstermedir. Bu nedenle gösteri en uygun
biçimde hazırlanmalı ve uygulanmalıdır. Gösteri yöntemi özellikle,
spor, fen, müzik ve sanat alanlarında kullanılmaktadır
Üstünlükleri
1. İyi hazırlanmış bir gösteri öğrencinin ilgi ve dikkatlerini dikkatini
çekerek öğrenmeyi kolaylaştırır.
2. Gösteri öğrencilere olayın gerçek oluşumunu hem görerek hem
işiterek öğrenme imkânı sağlar.
3. Gösteri özellikle beceriler sahasında yararlıdır.
4. Yalnızca gösteri yapanın materyale ihtiyacı vardır. Bu nedenle
oldukça ekonomiktir.
ÜSTÜNLÜKLERİ
6. Gösteri kelimelerin yetersiz olduğu fikirler, prensipler,
hareketler ve kavramların açıklanması için kullanılır.
7. Öğrenciler de gösterileri yönetebilirler. Böylece beceri ile
tutumların ilişkisi gelişir.
8. Toplumdaki insan kaynağından yararlanmayı kolaylaştırır.
9. Yanlış yapa yapa öğrenme için harcanarak zamanı azaltır.
10. İyi bir gösteri işlemin standartlarını ortaya koyar. El sanatları,
resim, müzik ya da beden eğitimi gibi alanlarda güdülendirir.
Sınırlılıkları
1. Göstericinin çok fazla planlama ve hazırlık yapmasını gerektirir
2. İyi bir gösterinin hazırlanması çok iyi bilgi ve beceri sahibi olmayı
gerektirir.
3. Eğer öğretmen dönütlere dikkat etmeksizin yalnızca göster anlat
ilkesini uygularsa etkisiz alabilir.
4. Gösteri anlama olmaksızın taklide dayanabilir.
5. Gösteri sırasında çok fazla zaman harcanır.
SINIRLIKLAR
6. Karmaşık bir gösteride öğrenciler başarısızlık ya da eksiklik
duygusuna kapılabilirler.
7. Bilişsel ya da yüksek seviyeli duygusal öğrenmede kullanımı
güçtür.
8. Gösteri esnasında sınıf düzenini ve disiplinini sağlamak
güçleşebilir.
9. Gösteri yöntemi kalabalık sınıflarda ya da çok küçük objelerle
tam olarak uygulanamaz. Çünkü iki durumda da öğrencilerin
tümü gösteriyi rahatlıkla izlemeyebilir.
5. GÖSTERİP YAPTIRMA YÖNTEMİ
• Gösterip yaptırma yöntemi, bir işlemin uygulanmasını, bir
araç gerecin çalıştırılmasını önce gösterip açıklama sonra
da öğrenciye alıştırma ve uygulama yaptırarak öğretme
yoludur.
• Bu yöntem, uygulama düzeyinde davranış kazandırmaya
yönelik bir yöntemdir. Bu yöntemde gösteri öğretmen,
yapma işlemi ise öğrenci merkezlidir. İş teknik dersleri ve
beceri kazandırmaya yönelik mesleki eğitimde daha çok
uygulanabilen bir yöntem olup, öğrenciler bu metot ile
yaparak yaşayarak öğrenirler. Onun içindir ki iş ilkesi
esaslarına göre şekillenen bir yöntemdir.
GÖSTERİP YAPTIRMA YÖNTEMİNİN ÖZELLİKLERİ
•
•
•
•
Gösteri öğretmen merkezlidir.
Yapma işlemi öğrenci merkezlidir.
Öğrenciler,uygulamaları yaparak ve yaşayarak öğrenirler.
Öğrencilerin psikomotor becerileri kazanmalarında etkilidir.
44
Kullanım İlkeleri
• Uygulamalar önce öğretmen tarafından
yapılarak gösterilmelidir.
• Beceriler aşamalı olarak öğretilmelidir.
• Uygulamalar basit ve yapabilecekleri gibi
olmalıdır.
• Her öğrenciye yeterli zaman ve tekrar yapma
şansı verilmelidir.
• Kullanılacak araç-gereçler ve yer önceden
hazırlanmalıdır.
45
46
6. ÖRNEK OLAY YÖNTEMİ
• Örnek olay yöntemi, öğrencilerin sorunlu bir olaya aktif olarak
katılmalarını gerektiren bir yöntemdir.
• Gerçek hayatta karşılaşılan problemlerin sınıf ortamında
çözülmesi yoluyla öğrenmenin sağlanmasıdır. Bu yöntem
öğrencilere bir konuyu ya da bir beceriyi kazandırmak için ve o
konuda uygulama yaptırmak amacıyla kullanılır. Günlük hayatta
karşılaşılan gerçek bir problemin çözümü için de kullanılır.
• Bu yöntemde daha çok buluş yoluyla öğretme yaklaşımında ve
kavrama düzeyindeki davranışların kazandırılmasında kullanır.
ÖRNEK OLAY YÖNTEMİİNİN ÖZELLİKLERİ
• Öğrenci merkezlidir.
• Öğrenciler gerçek hayatta karşılaştıkları
problemleri sınıfta uygulama şansına sahip
olurlar.
• Problemi analiz edip sonuca ulaşmayı
öğrenirler.
48
Kullanım İlkeleri
• Temel bir sorun bulunmalıdır.
• Ön bilgi ve ayrıntılar iyi belirtilmelidir.
• Olayın nedeni,oluş şekli ve sonuçları
tartışılmalıdır.
• Elde edilen sonuçlardan ve deneyimlerden ne
şekilde yararlanılacağı üzerinde durulmalıdır.
49
Üstünlükleri
1. Problem çözme yeteneği geliştirilir.
2. Olayların derinlemesine incelenmesini sağlar.
3. Konuları kavrama, anlama yeteneği geliştirilir.
4. Tüm öğrencilerin tartışmalara katılması sağlanır.
5. Öğrencilere diğer öğrencilerle çalışma imkânı sağlanır.
6. Kişisel sorunları, kişisel olmayan bir yaklaşıma çözme imkânı verir.
7. Öğrenciler belli bir sorunla ilgilendikleri için ilgi ve güdüleri genellikle yüksektir.
8. Öğrenciler ders kitabı dışındaki materyallerden de yararlanma imkânına
kavuşurlar.
Sınırlılıkları
1. Uzun zaman alır.
2. Kalabalık sınıflarda uygulanması zordur.
3. Öğretmenin önceden çok iyi hazırlanmasını gerektirir.
4. Tartışmaları yönetmede ve değerlendirmede zorlukla
karşılaşılabilir.
5. İncelenmesi düşünülen olaya tam olarak uygun bir örnek olay
yazmak bazen güç olabilir.
6. Öğretmenin grup liderliği yapamayacağı durumlarda olayın
ayrıntısını bilen bir lidere ihtiyaç duyulur.
52
7. ROL YAPMA YÖNTEMİ
• Grubun üyeleri yalnızca dinlemek ya da tartışmak yerine olayın
nasıl oluştuğunu izlerler ve konunun ayrıntısına inerler. Sözü
geçen bu etkinlikler sırasında; birey en çok kendi olma
durumunu yasar.
• Psikolojik terapide, psikodrama, okulda ya da mesleki
rehberlikte sosyodrama olarak adlandırılır.
• Rol oynama yöntemi özel bir değere sahiptir. Çünkü bu
yöntemde öğrenciler başka bir kimliğe bürünür, başkalarının
nasıl hissettiğini, düşündüğünü ve etkinlikte bulunduğunu
anlama imkânına sahip olurlar.
ROL YAPMA YÖNTEMİ
• Dramatizasyon, çağdaş öğretme sistemlerinde son
yıllarda sıklıkla yer alan bir yöntemdir. Drama, insanın
hayatı boyunca süren bir eylemdir ve insanın kafaca
sağlığına bağlıdır. Drama yasama sanatı,
dramatizasyon ise oyunlaştırmadır.
• Dramatizasyon veya rol yapma yönteminde bir fikir,
durum, sorun ya da olay bir grup önünde dramatize
edilir.
ROL OYNAMA YÖNTEMİNİN ÖZELLİKLERİ
• Öğrencilerin deneyim
kazanarak öğrenmeleri
sağlanır.
• Başkalarının
düşüncelerini anlama ve
değerlendirme
olanağına sahip olurlar.
55
Üstünlükleri
1. Öğrencilerin yaratıcılığı güçlendirilir.
2. Öğrenciler güdülenirler.
3. İletişim sözden çok harekete dayanır.
4. Sosyal becerileri geliştirmek için kullanılır.
5.Öğrenciler yüz yüze gelecekleri gerçek durumlar için
hazırlanırlar.
57
ÜSTÜNLÜKLERİ
6. Öğrenciler hislerini ve tutumlarını açıklama imkânına
sahip olurlar.
7. Duygusal öğrenme oluşur ve etkin bir biçimde
değerlendirilir.
8. Öğrenci gelecekte başvuracağı şeyler hakkında ön fikir
edinme sansına sahip olur.
9. Öğrenci baskı ya da işlerinin ters gitmesi gibi olaylar
karşısında soğukkanlı olmayı öğrenir.
10. Öğrenciler bizzat katıldıkları ve hoşlandıkları
eylemlerden daha fazla tecrübe edinirler.
Sınırlılıkları
1. Zaman gerektirir.
2. Küçük grup gerektirir.
3. Yetenekli öğrenciler durumu tekelinde bulundurur.
4. Katılan her öğrencinin biraz yaratıcılığını gerektirir.
5. Bazı öğrenciler karakterleri ya da olayı anlatmakta güçlük çekebilir.
6. Öğrencilerle ya da dersle ilgisi kurulamazsa yöntem işe yaramaz hale gelir.
7. Amaçları açıklıkla belirtilmezse yalnızca bizzat faaliyete katılanlar için yararlı
olur.
8. Öğrenciler rolleri oynarken sık sık aşırıya kaçarlar. Bu durum sınıf atmosferini
bozabilir.
8- BEYİN FIRTINASI
• Bir konuya çözüm getirmek ve fikir üretmek
için kullanılan bir tekniktir.
• Düşüncelerin doğru ve yanlış olması
önemsenmez.
• Fikir üretmeye teşvik eder.
60
61
Kullanım İlkeleri
•
•
•
•
•
•
Fikirler eleştirilmemelidir.
Her fikir kaydedilip tartışılmalıdır.
Grupta bir yazıcı olmalıdır.
Zaman sınırı belirlenmelidir.
Herkesin katkıda bulunması istenmelidir.
Tartışma bitince fikirler analiz edilmeli ve
değerlendirilmelidir.
62
63
Kullanım İlkeleri
• Gönüllü ve rol yapma becerisi olan öğrenciler
seçilmelidir.
• Sahne hazırlanmalıdır.
• Roller paylaştırılmalı provaları yapılmalıdır.
• Olay sunulduktan sonra tartışılmalıdır.
64
9. PROBLEM ÇÖZME METODU
•
Okulun görevlerinden
biride öğretimde
öğrencilerin hayata
başarı ile uyumunu
sağlamaktır.
• Bu nedenle problem
çözme metoduna yer
verilmesi son derece
önemlidir.
9. PROBLEM ÇÖZME YÖNTEMİ
• Problem çözme, istenilen hedefe varabilmek için
etkili ve yararlı olan araç ve davranışları türlü
olanaklar arasından seçme ve kullanmadır.
• Problem çözme yöntemi bir problemin değişik
boyutlarıyla ele alınması, formüle edilmesi,
problemin çözümü için gerekli verilerin
değerlendirilmesi, eldeki imkân ve araçların
problemin çözümünde etkili olarak kullanılması gibi
süreçleri içeren bir öğretim yöntemidir.
PROBLEM ÇÖZME YÖNTEMİ
• Bu yöntem, bir problemin çözümünde, genelleme ve
sentez yapmada kullanılır. Daha çok araştırma yoluyla
öğretme yaklaşımında, bilişsel alanın uygulama
düzeyindeki davranışların kazandırılmasında ve
duyuşsal alanın analiz ve sentez özelliklerini
geliştirmede kullanılır.
• Problem çözme becerisi, bireyin veya grubun, içinde
yaşadığı çevreye etkin bir uyum sağlamasına yardım
eder.
PROBLEM ÇÖZME YÖNTEMİ
• Problem çözme yöntemiyle
öğrenme yaklaşımı, bilimsel
araştırma yöntemini temel
almaktadır. Bu yaklaşımın özü
John Dewey’in genel problem
çözme yöntemindeki beş
aşamaya dayanmaktadır.
PROBLEM ÇÖZME
• Problem çözme yönteminin özü beş
aşamaya dayanmaktadır.Bunlar ;
Problemi tanımlama ve sınıflandırma.
Geçici hipotezleri formüle etme.
Veri toplama , değerlendirme ve açıklama.
Sonuca ulaşma
Sonuçları test etme.
Üstünlükleri
1.Öğrencide ilgi ve güdülenmeyi artırır.
2.Öğrencilerin öğretme-öğrenme etkinliklerine aktif olarak
katılmalarını sağlar.
3.Öğrenilenlerin daha kalıcı olmasını sağlar.
4.Öğrencileri planlı ve düzenli çalışmaya alıştırır.
5.Öğrencilere karar vermede acele edilmemesi gerektiği
düşüncesini benimsetir.
Üstünlükleri
6.Öğrencilerde cesaretle önerilerde bulunma veya
hipotezler ileri sürme yeteneğini geliştirir..
7. Bilimsel yöntemi kullanmayı öğretir ve bilimsel tutumu
kazandırır.
8.Öğrencilere başkalarıyla yardımlaşmanın ve
başkalarının fikirlerinden yararlanılmasının gerektiği
görüşünü benimsetir.
ÜSTÜNLÜKLERİ
9.Öğrencilerde sorumluluk duygusunun geliştirilmesine
yardım eder.
10.Öğrencilerin problemleri cesaretle karşılamalarını ve
bilimsel yaklaşımla ele almalarını sağlar.
11.Öğrenmeyi daha mantıklı ve sağlam temele
dayandırır.
SINIF İÇİ ÖĞRETİMDEKİ FAYDALARI
Öğrencilerin aktif olarak katılmalarını sağlar.
Öğrencileri planlı ve düzenli çalışmaya alıştırır.
Sorumluluk duygusunun gelişmesine yardımcı olur.
Öğrenmeye karşı ilgi ve istek uyandırır.
Öğrenmeyi mantıklı ve sağlam bir temele dayandırır.
Öğrencilere öneride bulunma , hipotez sürme yeteneği
kazandırır.
Öğrenciler sonuca ulaşmak için nasıl bağımsız düşünmeleri
gerektiğini öğrenirler.
SINIF İÇİ ÖĞRETİMDEKİ SINIRLILIKLARI
Fazla zaman gerektirir.
Öğrenciler problemin
çözümü için gerekli
materyal ve kaynakları
kolaylıkla
sağlayamayabilirler.
Öğrenmenin
değerlendirilmesi güçtür.
Öğretmenin sınıf idaresi
konusunda yetişmiş olması
lazımdır.
Öğrenciler olumsuz
davranış geliştirebilir.
Sınırlılıkları
1. Bütün disiplinlere uygulanması mümkün değildir.
2. Fazla zaman alan bir yöntemdir.
3. Öğrenmenin değerlendirilmesi güçtür.
4. Problem çözümünde gerekli olacak bir takım
materyal ve kaynakların öğrenci tarafından
sağlanması güç olabilir.
SINIRLIKLARI
• 5. Harcanan emek, enerji ve zamana değmeyebilir.
• 6. Öğretmen bu yöntemi kullanırken çok iyi yetişmiş
olması gereklidir.
• 7. Öğrencilerin sosyal problemler ve bu problemlerin
çözümü üzerine odaklaşmaları diğer önemli eğitim
hedeflerinden uzaklaşılmasına neden olabilir.
10. LABORATUAR YÖNTEMLERİ
Öğrencilerin bilgilerini gözlem ve deneyler yaparak
kazandıkları teorik bilgileri pratik olarak uyguladıkları
bir metoddur.
Günümüzde fen derslerinin yanısıra sosyal
derslerde de kullanılmaya başlanan bu yöntem ,
öğrencilerin el becerilerini geliştirirken , bir yandan
yapılacak işi idare kabiliyeti kazandırmakta , bir
yandan da analiz , sentez ve gözlem becerilerini
artırmaktadır.
Bu yöntem gözlem deney ve gösteri metotlarına
yer verilerek uygulanmaktadır.
GÖZLEM METODU
Gözlem ; öğrencilerin bilimsel bir araştırmayla ilgili temel
beceriler kazanmalarını sağlayan bir öğretim
metodudur.Gözlem konu işlenirken ona paralel olarak
yapılmalıdır.
Gözlem planı hazırlanırken tüm detaylar üzerinde durulmalı
, bu konuda öğrencilerin istekleri ve düşünceleri de dikkate
alınmalıdır.
SINIF İÇİ ÖĞRETİMDEKİ FAYDALARI
Öğrenciler çevrelerini tanıma imkanı elde ederler.
Öğrenmeye fazla duygu organının katılmasını sağlar.
Bilimsel araştırma ve inceleme ile ilgili temel beceriler
kazandırır.
SINIF İÇİ ÖĞRETİMDEKİ SINIRLILIKLARI
Çok vakit alır ve pahalıya mal olur.
İyi planlanmazsa boşuna zaman
harcanmasına yol açar.
Organizasyonu zordur.Gözlem yerine gidiş
dönüşte bazı sorunlar ortaya çıkar.Bu da
öğretmenlerde isteksizliğe yol açar.
DENEY METODU
Deney metodu , belli bir
doğa olayını , etmenleri
denetim altında tutarak ,
sınıf veya laboratuarda
öğrencilere göstermek için
yapılan planlı bir deneme
veya sınama işi olarak
tanımlanabilir.
SINIF İÇİ ÖĞRETİMDEKİ FAYDALARI
•
Bilimsel çalışmaların esasını ve bilimsel gerçeklerin nasıl elde
edildiğini öğretir.
• Kazanılan bilgilerin pratik alanda uygulanmasını sağlar.
• Yaparak ve yaşayarak öğrenmeyi gerçekleştirir.
•
•
SINIF İÇİ ÖĞRETİMDEKİ
SINIRLILIKLARI
Derslerin zaman ve kapsam yönünden planlanıp
yürütülmesini güçleştirir.
• Masraflıdır.Deney hazırlıkları çok zaman alır.
• Kalabalık sınıflarda uygulanması güçtür.
Download

Öğretim Yöntemleri