Davranış bozuklukları çocuğun çeşitli ruhsal
ve bedensel nedenlere bağlı, iç
çatışmalarını davranışlarına aktarması
sonucu ortaya çıkar.
Saldırganlık, yalan, çalma, küfür, altını
ıslatma, parmak emme,tırnak yeme, kardeş
kıskançlığı, tik gibi davranışlar davranış
bozukluklarına girer.
• 1-Yaşa uygunluk:
• 2-Yoğunluk:
• 3-Süreklilik:
• 4-Cinsel rol beklentileri:
• Dikkat çekme isteği:
• Ebeveynlere karşı güç kazanma isteği:
• İntikam alma isteği:
• Yetersizlik:
• 1-Karşılıklı Saygı:
• 2-Çocuğa Zaman Ayırmak:
• 3-Cesaretlendirme:
• 4-Sevgiyi anlatmak:
•
•
•
•
•
•
Saldırgan çocuk;
Vurur
Isırır
Zorbalık yapar
Tutturur
Hasar verir
– Bu dürtülerini kontrol etmeyi öğrenir.
• Saldırgan davranışların ebeveynler tarafından
ödüllendirilmesi.
• Çocuğun yetişkinlerden katı ceza, anlayışsızlık
ve yetersiz sevgi görmesi
• TV ve kitle iletişim araçlarının olumsuz etkisi
• Ana-baba tutumlarının olumsuzluğu, çocukla
aralarındaki iletişimin iyi olmaması
• Çocuğun ana-babasından dayak yemesi
• Beyin zarı iltihabı, beyin zedelenmesi gibi
• Kötü model olunmamalıdır
• Çok fazla saldırgan davranışlara tolerans
gösterilmemelidir
• Saldırgan davranışlar kesinlikle dayakla
cezalandırılmamalıdır
• Çocuk gergin ve sinirliyken onunla tartışmamalı
• Olumlu davranışı pekiştirilmelidir
• Kendi kendine konuşması teşvik edilebilir
• Spor yapması sağlanabilir
•
•
•
•
Çocuğa yeterli harçlık verilmemesi
Çocuğun hayatında önemli bir yoksunluk
İntikam almak
Çocuk özdeşleşmek için kendine kötü örnek
seçmiş olabilir
• Özgüvenini artırmak için
• Yeni doğan kardeşe duyulan kıskançlık
•
•
•
•
•
Değerleri Öğrenmek ve öğretmek
Örnek oluşturmama
İletişimi güçlendirmek
Çocuğa belirli bir miktarda harçlık verilmelidir
Etrafta bozuk para gibi cezbedici eşyalar
bırakılmamalıdır.
• Çocuğun kendisine ait eşyaları olmalıdır.
• ANA-BABA TUTUMLARI
• Hayali Yalanlar
• Taklit Yalanlar
• Sosyal Yalanlar
• Savunma Yalanları
•
•
•
•
•
•
•
•
•
Yetişkinler örnek olmalıdır.
Aşırı tepki göstermemek gerekir.
Çocuklardan başaramayacakları Şeyler beklememelidir.
Fazla baskıdan kaçınmalıdır.
Çocuğu yetişkinler araç olarak kullanmamalıdır.
Gizli polis gibi çocuğu sorgulamamalı.
Çocuğun diğer çocuklarla kıyaslanmaması gerekir.
Yalan söylediği için çocuğu suçlamamak gerekir.
Doğrudan emin olmak için kontrol edin.
• Dikkat çekme
• Ağızdan kaçıverme
• Savunma
• Akranları tarafından onaylanma
•
•
•
•
•
•
•
Örnek oluşturmama
Dürtülerini ifade edebilme rahatlığı
Tartışma
Önemsememe
"Dilsizlik Oyunu“
Kötü sözcüklerin yıpratılması
Ciddi cezalandırmama
• Yalnız gece altını ıslatanlar,
• Yalnız gündüz altını ıslatanlar,
• Hem gece hem de gündüz altını ıslatanlar
• Ara-sıra altını ıslatanlar.
• Fiziksel
• Psikolojik
• Altını ıslatınca en kısa zamanda değiştirilmeli
• Yanlış tutumlardan vazgeçilmeli.
• Mümkün olduğunca çok sulu ve tuzlu yemek
verilmemelidir.
• Ayaklarının sıcak tutulması.
• Çocuğun altına bez koyulmamalıdır.
• Çocuğa karşı ilgisiz davranmaktan kaçınılmalıdır
• Gece belli aralıklarla saat kurulup çocuk tuvalete
kaldırılabilir.
• Gece yatmadan önce tuvalete götürülmeli, aynı saatte
yatmasına dikkat edilmelidir.
• Çocuk tuvalete kaldırıldığında tam olarak uyanık olması
sağlanmalıdır.
• Korku filmi seyrettirilmemelidir. * (Takvim metodu)
• Doğal bir davranıştır.(3-4yaşları)
• Diş çıkarma döneminde sıklaşabilir.
• Uykuya dalmadan önce emmeye başlar ve
uykuda da devam eder.
• Sadece emilen parmakta değil diş ve damak
yapısında da bozulmalar oluşabilir
• Uykuya dalarken, acıkınca, yalnız kalınca ve
duygusal yoksunluk durumlarında kendini daha
güçlü hissettirir.
• Memeden erken kesilme, biberon, yalancı meme
kullanmama sonucu emme güdüsünün yeterince
tatmin olamamasıyla oluşabilir.
• Utanma ve sıkılma belirtisi olarak parmak
emmektedirler.
• Kıskançlık korku, kaygı ve yalnızlık gibi duygusal
sorunlar parmak emmeye yol açabilir
• Görmezden gelmeli.
• Yaşla birlikte azalır.
• Onunla alay edip suçlamanız, cezalandırmanız
kendine güvenini azaltabilir .
• Basit bir dille bu davranışın kötülüğü anlatılabilir.
• Dikkati başka şeylere çekilerek, unutturmaya
çalışılabilir
• Uykuya geçerken parmak emiyorsa uyuduktan
sonra elin ağızdan çekilmesi uygun olabilir
• Alışkanlığı Tersine Çevirme Adımları
• Sağlıklı iletişim kuramaması
• Aşırı baskılı ve otoriter bir eğitimle birlikte,
çocuğun sık azarlanarak eleştirilmesi,
• Kıskançlık, yeni doğan kardeşi kıskanma,
• Aile içerisinde tırnak yiyen bir modelin olması,
• Saldırganlık dürtülerinin dışa vurulması yada
kendine yönelmesi,
• Kendine yöneltilen ilgi ve dikkatin kardeşine
yöneltilmesinden doğan rahatsızlık en temel
nedendir.
• Kardeşler arasındaki yaş farkı.
• Çocukların birbirleriyle rekabete girmelerini,
kızgınlık duymalarını sağlayabilir.
• Doğan çocuğun cinsiyeti.
• Bazı çocuklar mizaçlarından dolayı daha
kıskançtır.
• Kardeş doğmadan ön hazırlığın yapılması.
• Hamilelik döneminde babası ya da başka bir aile üyesi (anneanne,
babaanne) büyük çocuğun bakımıyla ilgilenmelidir.
• Anne baba aralarında işbölümü yapmalıdır.
• Sevgisinin azalmadığı sözden ziyade davranışla gösterilmelidir.
• Kıskanan çocukla mümkün olduğunca nitelikli zaman geçirilmeye
çalışılmalı
• Doğal davranmak.
• Kıskanmasın diye çocuğa aşırı hoşgörü göstermek durumu
kötüleştirecektir
•
•
•
•
•
•
•
•
•
Bebekle ile ilgili işlerde çocuktan yardım istenebilir.
Olumsuz duygularını ifade etmesine izin verin.
Kardeşler arasındaki karşılaştırmalardan kaçının.
Yaşından büyük davranışta bulunmasını beklemeyin.
Farklı zaman ayrılmaya çalışılmalıdır.
Yapmak istemediği bir şey de zorlanmamalıdır.
Bütün aileyle zaman geçirilmeye çalışılmalıdır.
Çocukların kavgalarında hakem rolünü almayın.
Kardeşler arasındaki kıskançlık ve geçimsizlik ne kadar
yoğun olursa olsun birbirlerinden ayrı kaldıklarında çok
özlerler.
• Gelip geçici tik.
• Kronik motor yada vokal tik
bozukluğu.
•
•
•
•
•
•
•
•
•
Aile içinde aşırı baskılı ve otoriter bir eğitim.
Çocuğun pek çok davranışının eleştirilmesi,
Çocuğu yetenekleri üstünde zorlama,
Kıyaslama yapma.
Aile içi geçimsizlik.
Kardeş kıskançlığı,
Okulda aşırı baskı
Ortaya çıktığı bölgenin ya da organın uzun süren rahatsızlığı
Ruhsal bir bozukluk belirtisi ya da merkezi sinir sistemi
bozukluğundan kaynaklanıyor olabilir.
• Çabuk endişeye kapılan aşırı duygusal, sıkıntıları içine atan,
ürkek ve çok titiz olan çocuklarda tikler daha uzun süre devam
etmektedir
• Sevildiğini hissettirmek.
• Çocuğu yeteneklerinin üstünde zorlamaktan,
başkalarıyla kıyaslamaktan ve sürekli
eleştirmekten kaçınılmalıdır.
• Aşırı tepki artırabilir.
• Sosyal çevrelere sokulması.
• Çocuklar alay edilmeye karşı korunmalıdırlar.
• Alışkanlığı Tersine Çevirme Adımları
Download

davranış bozuklukları