çöz kazan
kpss
2015
ÖSYM
sorularına
en yakın
tek kitap
öğretim ilke
ve
yöntemleri
tamamı
çözümlü
2014 kpss’de
68 soru
yakaladık
soru bankası
Komisyon
KPSS EĞİTİM BİLİMLERİ SORU BANKASI
ÖĞRETİM İLKE VE YÖNTEMLERİ
ISBN 978-605-364-873-4
Kitapta yer alan bölümlerin tüm sorumluluğu yazarına aittir.
© Pegem Akademi
Bu kitabın basım, yayın ve satış hakları
Pegem Akademi Yay. Eğt. Dan. Hizm. Tic. Ltd. Şti.ne aittir.
Anılan kuruluşun izni alınmadan kitabın tümü ya da bölümleri,
kapak tasarımı; mekanik, elektronik, fotokopi, manyetik, kayıt
ya da başka yöntemlerle çoğaltılamaz, basılamaz, dağıtılamaz.
Bu kitap T.C. Kültür Bakanlığı bandrolü ile satılmaktadır.
Okuyucularımızın bandrolü olmayan kitaplar hakkında
yayınevimize bilgi vermesini ve bandrolsüz yayınları
satın almamasını diliyoruz.
14.Baskı: Kasım 2014, Ankara
Proje-Yayın Yönetmeni: Demet Tamer
Dizgi-Grafik Tasarım: Gülnur Öcalan
Kapak Tasarımı: Gürsel Avcı
Baskı: Ayrıntı Basım Yayın ve Matbaacılık Ltd. Şti
İvedik Organize Sanayi 28. Cadde 770. Sokak No: 105/A
Yenimahalle/ANKARA
(0312-394 55 90)
Yayıncı Sertifika No: 14749
Matbaa Sertifika No: 13987
İletişim
Karanfil 2 Sokak No: 45 Kızılay / ANKARA
Yayınevi: 0312 430 67 50 - 430 67 51
Yayınevi Belgeç: 0312 435 44 60
Dağıtım: 0312 434 54 24 - 434 54 08
Dağıtım Belgeç: 0312 431 37 38
Hazırlık Kursları: 0312 419 05 60
İnternet: www.pegem.net
E-ileti: [email protected]
Ön söz
Sevgili Öğretmen Adayları,
Öğretmenlik mesleğine başlamadan önceki son aşama olan KPSS Eğitim Bilimleri testinde
önemli bir yer tutan “Öğretim İlke ve Yöntemleri ” kapsamındaki sorular tüm yıllara göre analiz
edilmiş ve bu analiz sonuçlarına göre kitapta yer alan sorular hazırlanmıştır.
Sınavda başarılı olabilmek için yeterli bilgi düzeyinin yanı sıra çok sayıda soruyu anlayarak
ve hızlı bir şekilde cevaplamak gerekmektedir. Bu özellik göz önünde bulundurularak sınavda
karşınıza çıkabilecek soru türlerine konu testleri şeklinde yer verilmiştir.
Büyük bir gayret ile hazırlanan bu kitap, size en üst düzeyde fayda sağlayacak ve KPSS’de
sizi başarıya ulaştıracaktır.
Kitapta yer alan sorularla ilgili öğrenmek istediğiniz herhangi bir şey olur ise [email protected]
adresine e-posta göndermeniz yeterli olacaktır. Sorunuz en kısa sürede yazarlarımız tarafından mutlaka cevaplandırılacaktır.
Bu ülkenin geleceğinin teminatı olan gençleri yetiştirme gibi kutsal bir meslek olan öğretmenlik hayatınızda başarılar dileriz…
Pegem Akademi Yayıncılık
İÇİNDEKİLER
Ön söz ................................................................................................................................................... iii
İçindekiler .............................................................................................................................................. iv
Öğretim İlkeleri ve Temel Kavramlar
Test 1 .................................................................................................................................................... 1
Test 1 Çözümler..................................................................................................................................... 5
Test 2 .................................................................................................................................................... 7
Test 2 Çözümler..................................................................................................................................... 11
Öğretme - Öğrenme Yaklaşımları (Modelleri - Kuramları)
Test 3 .................................................................................................................................................... 13
Test 3 Çözümler..................................................................................................................................... 17
Test 4 .................................................................................................................................................... 19
Test 4 Çözümler..................................................................................................................................... 23
Test 5 .................................................................................................................................................... 25
Test 5 Çözümler..................................................................................................................................... 29
Test 6 ..................................................................................................................................................... 31
Test 6 Çözümler..................................................................................................................................... 35
Test 7 .................................................................................................................................................... 37
Test 7 Çözümler..................................................................................................................................... 41
Test 8 ..................................................................................................................................................... 43
Test 8 Çözümler..................................................................................................................................... 47
Test 9 ..................................................................................................................................................... 49
Test 9 Çözümler..................................................................................................................................... 53
Test 10 ................................................................................................................................................... 55
Test 10 Çözümler................................................................................................................................... 58
Test 11 .................................................................................................................................................. 61
Test 11 Çözümler ................................................................................................................................... 65
Test 12 .................................................................................................................................................. 67
Test 12 Çözümler................................................................................................................................... 71
Test 13 .................................................................................................................................................. 73
Test 13 Çözümler................................................................................................................................... 76
Test 14 ................................................................................................................................................... 78
Test 14 Çözümler................................................................................................................................... 82
Test 15 ................................................................................................................................................... 84
Test 15 Çözümler................................................................................................................................... 88
Test 16 .................................................................................................................................................. 90
Test 16 Çözümler................................................................................................................................... 93
Kavram Öğretimi ve Kavram Yanılgıları
Test 17 .................................................................................................................................................. 96
Test 17 Çözümler................................................................................................................................... 98
Düşünme Biçimleri
Test 18 .................................................................................................................................................. 100
Test 18 Çözümler................................................................................................................................... 104
Öğretim Stratejileri
Test 19 .................................................................................................................................................. 106
Test 19 Çözümler................................................................................................................................... 110
Test 20 .................................................................................................................................................. 112
Test 20 Çözümler................................................................................................................................... 116
Test 21 .................................................................................................................................................. 118
Test 21 Çözümler................................................................................................................................... 122
Test 22 ................................................................................................................................................... 124
Test 22 Çözümler................................................................................................................................... 127
Test 23 .................................................................................................................................................. 129
Test 23 Çözümler................................................................................................................................... 132
Öğretim Yöntemleri
Test 24 ................................................................................................................................................... 134
Test 24 Çözümler................................................................................................................................... 137
Test 25 ................................................................................................................................................... 139
Test 25 Çözümler................................................................................................................................... 142
Test 26 ................................................................................................................................................... 144
Test 26 Çözümler................................................................................................................................... 147
Öğretim Teknikleri
Test 27 ................................................................................................................................................... 149
Test 27 Çözümler................................................................................................................................... 153
Test 28 .................................................................................................................................................. 155
Test 28 Çözümler................................................................................................................................... 159
Test 29 .................................................................................................................................................. 161
Test 29 Çözümler................................................................................................................................... 165
Test 30 .................................................................................................................................................. 167
Test 30 Çözümler................................................................................................................................... 171
Test 31 ................................................................................................................................................... 173
Test 31 Çözümler................................................................................................................................... 177
Test 32 ................................................................................................................................................... 179
Test 32 Çözümler................................................................................................................................... 183
Test 33 .................................................................................................................................................. 185
Test 33 Çözümler................................................................................................................................... 189
Test 34 ................................................................................................................................................... 191
Test 34 Çözümler................................................................................................................................... 195
Test 35 ................................................................................................................................................... 197
Test 35 Çözümler................................................................................................................................... 201
Test 36 ................................................................................................................................................... 203
Test 36 Çözümler................................................................................................................................... 207
Test 37 .................................................................................................................................................. 209
Test 37 Çözümler................................................................................................................................... 212
Test 38 .................................................................................................................................................. 214
Test 38 Çözümler................................................................................................................................... 217
Test 39 ................................................................................................................................................... 219
Test 39 Çözümler................................................................................................................................... 222
Test 40 ................................................................................................................................................... 224
Test 40 Çözümler................................................................................................................................... 227
Test 41 .................................................................................................................................................. 229
Test 41 Çözümler................................................................................................................................... 232
Test 42 ................................................................................................................................................... 234
Test 42 Çözümler................................................................................................................................... 237
Test 43 ................................................................................................................................................... 239
Test 43 Çözümler................................................................................................................................... 242
Test 44 .................................................................................................................................................. 244
Test 44 Çözümler................................................................................................................................... 247
Karma Test
Test 45 ................................................................................................................................................... 249
Test 45 Çözümler................................................................................................................................... 255
Öğretim İlke ve Yöntemleri Cevap Anahtarı ............................................................................ 257
vi
ÖĞRETİM İLKE VE YÖNTEMLERİ
Öğretim İlkeleri ve Temel Kavramlar - 1
1.
4.
Yeni bir üniteye başlandığında öğretmenlerin yapması
gereken ilk iş, öğrencilerin ön öğrenmelerini ortaya çıkarmaktır. Böylece öğrencilerin neleri bildiği, hangi konular hakkında yanlış veya eksik bilgiye sahip olduğu
ortaya çıkar. Bu tarzda bir yaklaşım ile de öğrencilerin
yeni üniteyi daha kalıcı şekilde öğrenmesi kolaylaştırılmış olur.
Yukarıda verilen öğretim sürecinde öğretmenlere
rehberlik eden hangi öğretim ilkesinden söz edilmektedir?
2.
A)
Öğrenciye görelik
B)
Bilinenden bilinmeyene
C)
Somuttan soyuta
D)
Basitten karmaşığa
E)
Açıklık
5.
Özellikle ilköğretim birinci kademede öğretmenler matematik derslerinde hedef davranışları daha kalıcı bir
şekilde kazandırmak için numuneler, eşyalar ve araçgereçlerden faydalanırlar.
Öğretmenlerin derslerde bu şekilde bir öğretim
yolu izlemelerinin en önemli sebebi aşağıdakilerden hangisidir?
A)
3.
Öğretimi basitten karmaşığa doğru aşamalandırmak
B)
Öğretimde ekonomiklik ilkesini işe koşmak
C)
Öğretimi yaşama yakın hale getirmek
D)
Öğretimi somuttan soyuta doğru aşamalandırmak
E)
Öğretimi bilinenden bilinmeyene doğru aşamalandırmak
Ülkemiz eğitim sistemi içinde beliren önemli sorunlardan birisi de öğrencilerin yüksek öğrenimde aldıkları
eğitimle, hazırlandıkları mesleğin gerçeklerinin farklılık
arz etmesidir.
6.
Ders planlarını yapan öğretmenlerin eğitim durumlarını düzenleme aşamasında öğrencilerinin hazırbulunuşluklarını, ihtiyaçlarını ve öğrenme hızlarını
temele alması aşağıdaki öğretim ilkelerinden hangisi ile açıklanabilir?
A)
Öğrenciye görelik
B)
Açıklık
C)
Hayatilik
D)
Ekonomiklik
E)
Esneklik
Sosyal bilgiler dersinde “Seçimler” ünitesini işleyen bir öğretmenin konuları “sınıf başkanlığı seçimi,
muhtarlık seçimi, milletvekili seçimi, cumhurbaşkanlığı
seçimi” sıralamasıyla ele alması hangi öğretim ilkeleriyle daha yakından ilgilidir?
A)
Somuttan soyuta - basitten karmaşığa
B)
Bilinenden bilinmeyene - yakından uzağa
C)
Bilinenden bilinmeyene - somuttan soyuta
D)
Öğrenciye görelik - basitten karmaşığa
E)
Basitten karmaşığa - hayatilik
Aşağıda bazı öğretme-öğrenme yaklaşımları ile bu
yaklaşımların kurucuları verilmiştir.
Bu eşleştirmelerden hangisi yanlıştır?
Bu sorun aşağıdaki öğretim ilkelerinden hangisine
yoğunlaşmakla giderilebilir?
A)
Bloom: Tam öğrenme
A)
Açıklık
B)
Gardner: Çoklu zekâ
B)
Ekonomiklik
C)
Tyler: Yapılandırmacılık
C)
Öğrenciye görelik
D)
Carroll: Okulda öğrenme
D)
Somuttan soyuta
E)
J. Dewey: Probleme dayalı öğrenme
E)
Hayatilik
1
1
1
7.
10. Tam öğrenmede öğrenciler sınıfa geldiklerinde ünite
Tam öğrenme modeli ile ilgili olarak aşağıda verilen yargılardan hangisi yanlıştır?
A)
Tam öğrenme, bilişsel bir yapıya sahiptir.
B)
Tam öğrenme, tüm öğrencilerin öğrenebileceği
felsefesine dayanır.
C)
Tam öğrenme, bireysel öğrenme temeline dayanan bir öğrenme yaklaşımıdır.
D)
E)
8.
Öğretim İlkeleri ve Temel Kavramlar - 1
hakkında bazı bilişsel giriş davranışlarına zaten sahiptirler.
Aşağıdakilerden hangisi öğrencilerin sahip olduğu
ve değişime açık bilişsel giriş davranışlarından biri
olamaz?
Tam öğrenmede, üniteyi öğrenmede güçlük çeken öğrenciler desteklenir.
Tam öğrenmede, başarıyı yüksek oranda etkileyen en önemli değişken öğrenci nitelikleridir.
Tam öğrenme yaklaşımında öğrencinin sahip olduğu
bilişsel ve duyuşsal potansiyel, öğrenme başarısı için
son derece önemli bir role sahiptir.
9.
Öğrenci giriş davranışlarını belirlemelidir.
B)
Öğrencileri homojen gruplara ayırmalıdır.
C)
Ünitedeki bilinmeyen kavramlar hakkında tamamlama öğretimi yapmalıdır.
D)
Konuları sunuş yolu stratejisi ile kendisi öğrencilere aktarmalıdır.
E)
Öğrencilere pekiştireç vermelidir.
Okuma becerisi
B)
Öğrenme hızı
C)
Öz güven
D)
Algılama
E)
Ön öğrenmeler
11. Öğrencilerin bazı derslerde başarısız olmalarının
önemli nedenlerinden birisi de o dersi başaramayacaklarına olan inançlarıdır.
Bu anlayışa göre, sınıfında tam öğrenme modeliyle
bir ünite işlemek isteyen öğretmen, sürecin en başında ne yapmalıdır?
A)
A)
Öğrencilerin sahip oldukları bu tutumlar tam öğrenmeye göre aşağıda verilen ifadelerden hangisiyle açıklanmaktadır?
A)
Öğretim hizmetinin niteliği
B)
Öğretim sürecinin kalitesi
C)
Öğrenme ürünleri
D)
Bilişsel giriş davranışları
E)
Duyuşsal giriş özellikleri
12. Tam öğrenme yaklaşımında bir birim tam olarak öğre-
Tam öğrenme yaklaşımında öğretmen öğretim hizmetinin niteliğini yükseltme ve bu sayede tüm öğrencilerin
yüksek düzeyde öğrenmesini sağlama görevini üstlenmektedir.
nilmeden diğerine geçilmemektedir. Bu yüzden birim
hakkında tam öğrenme seviyesine ulaşmamış öğrenciler için tamamlayıcı eğitim etkinlikleri uygulanır.
A)
Öğrencilere ipuçları vermek
B)
Öğrencilerin sürece katılımını sağlamak
Buna göre, bir öğretmenin ünitedeki birimi işledikten sonra yaptığı değerlendirmede öğrencilerinin
büyük çoğunluğunun tam öğrenme seviyesine ulaşamadığını tespit ettiğinde aşağıdaki tamamlayıcı
etkinliklerden hangisini öncelikle uygulaması daha
doğru olur?
C)
Öğrencilere pekiştireç vermek
A)
Birebir öğretim
D)
Öğrencilere dönüt vermek
B)
Farklı yöntemlerle tekrar öğretim
E)
Öğrencilerin bilişsel ürünlerini notla değerlendirmek
C)
Kaynak ve yardımcı kitaplarla öğretim
D)
Okulda veya evde ek öğretim
E)
Programlı öğretim
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi öğretim hizmetinin kalitesini artırıcı bir öğretmen davranışı
değildir?
2
Öğretim İlkeleri ve Temel Kavramlar - 1
1
13. Tam öğrenmede ünitedeki hedeflenen davranışlara
16. Öğrencilerin kendilerinin sahip olduğu akademik ben-
yönelik izleme testi yapılmasının en önemli nedeni
aşağıdakilerden hangisidir?
lik tasarımının yanı sıra derse, konuya ve öğretmenlerine karşı ilgi ve tutumları tam öğrenmedeki öğrenme
ürünleri üzerinde etki sahibidir.
A)
Dönüt ve düzeltme olanağı sağlama
B)
Öğrencilerin derse katılımını sağlama
C)
Öğrencilere not verme
Bu açıklamada aşağıda verilenlerden hangisinin
öğrenme ürünleri üzerindeki etkisi açıklanmaktadır?
D)
Öğrencilere pekiştireç verme
A)
Bilişsel giriş davranışları
E)
Öğrencilere ipucu verme
B)
Öğretim hizmetinin kalitesi
C)
Duyuşsal giriş özellikleri
D)
Öğretim hizmetinin süresi
E)
Disiplin önlemlerinin etkililiği
14. Tam öğrenme yaklaşımında öğrenme-öğretme etkin-
17. Aşağıdakilerden hangisi tam öğrenme yaklaşımı-
liklerini uygulayan öğretmenin daha sonra izleme değerlendirmesi yapması ve eksik olan öğrenciler için
tamamlayıcı çalışmalar, ileride olan öğrenciler için
zenginleştirilmiş etkinlik çalışmaları uygulaması gerekir.
nın en önemli sınırlılığıdır?
A)
Öğretmenin uygulamaya koyması gereken tüm bu
girişimler aşağıda verilen öğretim süreci niteliklerinden hangisiyle ilgilidir?
A)
Katılım
B)
Dönüt-düzeltme
C)
İpucu
D)
Pekiştireç
E)
Sınıf yönetimi
Öğrencileri yarış ve rekabete sürüklemesi
B)
Sosyal yaşantı ve paylaşımları engellemesi
C)
Öğrencileri bireysel öğrenmelere yönlendirmesi
D)
Uzun zamana gereksinim duyulması
E)
Bireysel farklılıkları dikkate almaması
18. Aşağıdakilerden hangisinde tam öğrenme yakla-
15. Aşağıdakilerden hangisi tam öğrenme yaklaşımında tercih edilen tamamlama uygulamalarından biri
değildir?
şımının kurucusu ve yaklaşımın dayandığı temel
anlayış doğru olarak verilmiştir?
A)
Birebir özel çalışma ile öğrenme
A)
B)
Yardımcı kitaplardan öğrenme
B)
Vygotsky: İşbirlikli öğrenme
C)
Okulda ya da evde ek öğretimle öğrenme
C)
Bloom: Bilişsellik
D)
İşbirliği yaparak birbirinden öğrenme
D)
Bandura: Sosyal öğrenme
E)
Eğitsel oyunlar yoluyla öğrenme
E)
Gagne: Yapısalcılık
3
Piaget: İlerlemecilik
1
Öğretim İlkeleri ve Temel Kavramlar - 1
19. Aşağıdakilerden hangisi tam öğrenme yaklaşımın-
22. Aşağıdakilerden hangisi okulda öğrenme modeli-
da kullanılan ek öğrenme hizmetlerinden birisi değildir?
A)
Birebir öğretim
B)
Çocuktan çocuğa öğretim
C)
Eğitsel oyunlarla öğretim
D)
Küçük gruplarla öğretim
E)
Tekrar öğretim
nin öğelerinden birisi değildir?
A)
Yetenek
B)
Sebat
C)
Disiplin önlemleri
D)
Fırsat
E)
Öğretimin niteliği
23. Okulda öğrenme modelinin kurucusu kimdir?
A) Piaget
B) Bloom
C) Gardner
D) Gagne
E) Carroll
20. Tam öğrenme yaklaşımına göre aşağıdakilerden
hangisi “değişime direnç gösteren nitelikler”den biridir?
24. Öğrenme türleri arasındaki aşamalılık (öğrenme hi-
B)
Öğrencinin bilişsel giriş davranışları
yerarşisi) ilkesine dayanan Gagne’nin öğretim durumları modeline göre en üst düzeydeki öğrenme
aşağıdakilerden hangisidir?
C)
Öğrencinin duyuşsal giriş özellikleri
A)
İşaret öğrenme
D)
Öğrencinin sosyo-ekonomik düzeyi
B)
Basit zincirleme
E)
Öğrencinin derse karşı tutumu
C)
Problem çözme
D)
Ayırt etmeyi öğrenme
E)
Kavram öğrenme
I.
Bir kişide birden fazla zekâ alanı baskın olabilir.
II.
Çoklu zekâ farklı yetenekli öğrencilerin bir arada
öğrenmesini kolaylaştırır.
III.
Çoklu zekâ uygulamaları bireysel öğretim yaklaşımlarıdır.
IV.
Çoklu zekâ kuramında değerlendirme safhasında portfolyo dosyaları çok gereklidir.
A)
Öğrencinin öğrenmeye ayırdığı zaman
25.
21. Okulda öğrenme modeli “ihtiyaç duyulan zaman ve
öğrenme olanakları sağlandığında, tüm öğrencilerin
belirlenen hedeflere ulaşabileceği” görüşüne dayanmaktadır.
Model bu anlayışla aşağıda verilen yaklaşımlardan
hangisiyle ortak bir temele dayandırılmaktadır?
A)
Tam öğrenme
B)
Çoklu zekâ
C)
Yapılandırmacılık
Yukarıda verilen özelliklerden hangileri çoklu zekâ
kuramına ait özelliklerdir?
D)
Etkin öğrenme
A) I, II, III
E)
Proje tabanlı öğrenme
B) I, II, IV
D) I, II, III, IV
4
C) I, III, IV
E) I, II
ÇÖZÜMLER
Öğretim İlkeleri ve Temel Kavramlar - 1
1.
2.
Öğrenme birikimli bir süreç olduğu için, öğretmenlerin
yeni bir konuyu işlemeden önce o konuya temel oluşturan önceki öğrenmeleri ortaya çıkarması, ön öğrenme
eksikleri varsa tamamlaması veya yanlışları düzeltmesi yeni konunun öğrenilmesini kolaylaştıracaktır. Ön
öğrenmelerden yola çıkarak yeni konunun öğretilmesi
bilinenden bilinmeyene ilkesi ile ilgilidir. Ön koşul bilgi,
ön öğrenmeler ve hatırlatma gibi kelimeler bilinenden
bilinmeyene ilkesi için anahtar sözcük özelliği taşımaktadır.
7.
Cevap B
8.
Cevap C
Matematik dersi genelde öğrencilerin anlamlandırmakta güçlük çektiği soyut konuları içermektedir. Bu
sebeple özellikle ilköğretimde matematikle ilgili konular, araç-gereç ve materyaller kullanarak somutlaştırılır. Daha sonra ise aşamalı olarak soyut şekilde öğrenmeye geçilir.
9.
Okullarda verilen eğitim gerçek hayatta ne kadar çok
karşılığını bulursa, eğitim o ölçüde işlevsellik kazanır.
Yükseköğretim kurumlarında verilen eğitim, bireyin yürüteceği mesleğe ne kadar uygun olursa, kişi mesleğini yürütmekte o ölçüde başarılı olmaktadır. Okullarda
verilen eğitimin, gerçek hayata uygun olmasına hayatilik (yaşama yakınlık) denir.
İpucu, etkin katılım, pekiştirme ve dönüt-düzeltme tam
öğrenme yaklaşımında öğretim hizmetinin niteliğini
(kalitesini) belirleyen değişkenlerdir. Öğrencilerin bilişsel giriş davranışlarını notla değerlendirmek, öğretim
hizmetinin niteliğini yükseltmede değil, öğrenme ürünlerinin niteliğini belirlemede önemlidir.
Cevap E
10. Okuma hızı, algılama, ön öğrenmeler ve öğrenme hızı
bilişsel giriş davranışı, ilgi, tutum ve öz güven ise öğrencilere ait duyuşsal giriş özellikleridir.
Cevap E
4.
Tam öğrenme modeline göre, yeni bir üniteyi öğrenmede en önemli unsur, öğrencilerin sahip olduğu bilişsel ve duyuşsal giriş davranışlarıdır. Eğer öğrencilerin
yeni konu için yeterli düzeyde ön öğrenmeleri varsa
ve öğrencilerin, ilgi, tutum ve öz güven gibi duyuşsal
özellikleri pozitif değerler taşıyorsa, yeni ünitenin başarıyla öğrenilmesi oranı çok yüksektir. Bu yüzden tam
öğrenme sürecinin başında öğrencilerin giriş davranışları belirlenmelidir.
Cevap A
Cevap D
3.
Tam öğrenme yaklaşımına göre öğrenemeyen öğrenci yoktur, üniteyi öğrenmede zorluk çeken öğrenciler
doğru şekilde desteklendiğinde başarılı olurlar. Bilişsel
ağırlıklı bir yapıya sahip olan tam öğrenme yaklaşımına göre, öğrenmeyi etkileyen en önemli değişkenler
öğrenci giriş davranışlarıdır. Tam öğrenme grupla uygulanan bir öğrenme yaklaşımıdır ve tüm grubun başarılı olmasını hedefler.
Cevap C
Öğretmenlerin, öğrenme-öğretme sürecini planlarken,
öğrencilerinin hazırbulunuşluk düzeylerini, öğrenme
hızlarını, bireysel farklılıklarını ve ihtiyaçlarını dikkate
alması öğrenci merkezli eğitim ile mümkündür. Öğrenci merkezli eğitim, yapılan öğrenme-öğretme işlemlerinin öğrenciye göre düzenlenmesi, uygulanması ve
değerlendirilmesidir.
11. Öğrenciler öğrenme-öğretme sürecinin girdi basama-
ğında bazı duyuşsal giriş özelliklerine sahiptir. Derse
karşı ilgi, tutum ya da öğrencinin kendine yönelik akademik benlik tasarımı (öz güven) bu değişkenleri gösterir. Öğrencinin bir dersi başarıp başaramayacağına
yönelik algısı, öğrencinin duyuşsal özellikleri ile ilgilidir.
Cevap E
Cevap A
12. Tam öğrenmede, öğrenemeyen öğrenciler için farklı
5.
6.
Seçimler ünitesinin sınıf başkanlığı seçimlerinden yola
çıkarak işlenmesi, bilinenden bilinmeyene ve yakından
uzağa ilkesine uygundur. Çünkü öğrenciler bildikleri bir
konuyu hatırlayarak bilmediklerini öğrenmekte ve kendi sınıflarındaki bir seçimden başlayıp, yakın çevredeki muhtarlık seçimlerini öğrendikten sonra ülke çapında yapılan seçimleri öğrenmektedir.
yöntemlerle tekrar öğretim, küçük grupla öğretim, birebir öğretim, kaynak veya yardımcı kitapla öğretim,
okulda ya da evde ek öğretim, programlı öğretim ve
eğitsel oyunla öğretim gibi tamamlayıcı ek etkinlikler
uygulanmaktadır. İzleme (biçimlendirici) değerlendirme sonucunda sınıfın büyük çoğunluğunun üniteyi
öğrenemediği tespit edilirse, öğretmen hatayı kendinde yani seçtiği yöntem ve tekniklerde aramalı ve dersi
tekrar ve farklı yöntem-teknikler kullanarak işlemelidir.
Cevap B
Cevap B
13. Tam öğrenmede, öğrenme-öğretme süreci devam
Tam öğrenme Bloom, probleme dayalı öğrenme J.
Dewey, çoklu zeka Gardner, okulda öğrenme Carrol
ve yapılandırmacılık Piaget ve Vygotsky tarafından
geliştirilmiş yaklaşımlardır. Tyler program modeli ve
program değerlendirme modeli geliştirmiştir. Tyler tarafından geliştirilen bir öğrenme yaklaşımı yoktur.
ederken izleme testleri uygulanır. İzleme testleri biçimlendirici değerlendirme niteliği taşır ve bu testlerin en
önemli amacı, öğrencilerin eksik ya da yanlışlarını belirleyip gerekli dönüt ve düzeltmeleri süreç esnasında
yapmaktır. İzleme testleri not verme amacı taşımaz.
Cevap A
Cevap C
5
ÇÖZÜMLER
Öğretim İlkeleri ve Temel Kavramlar - 1
14. Tam öğrenmede, izleme testi yapmak öğrenci öğren-
20. Bilişsel giriş davranışları (ön öğrenmeler, okuma hızı
meleri hakkında dönüt almak, eksik olan öğrencilere
tamamlayıcı ek etkinlikler uygulamak ise düzeltme
yapmak amacı taşımaktadır.
vb.), duyuşsal giriş özellikleri (ilgi, tutum, özgüven) ve
öğretim hizmetinin niteliği (ipucu, etkin katılım, pekiştirme, dönüt-düzeltme)değişime açık olan değişkenlerdir. Oysa öğrencinin sosyo-kültürel özellikleri değişime
dirençli bir durumdur ve olumlu yönde değişmesi çok
uzun bir süreç gerektirebilir.
Cevap B
15. Tam öğrenmede, öğrenemeyen öğrenciler için farklı
Cevap D
yöntemlerle tekrar öğretim, küçük grupla öğretim, birebir öğretim, kaynak veya yardımcı kitapla öğretim,
okulda ya da evde ek öğretim, programlı öğretim ve
eğitsel oyunla öğretim gibi tamamlayıcı ek etkinlikler
uygulanmaktadır. Tam öğrenmede birbirinden öğrenme (akran öğretimi) yapılmaz. Çünkü öğrenciler öğrenmesinden arkadaşları değil, öğretmen ve öğrencinin kendisi sorumludur.
21. Okulda öğrenme modelinin, ihtiyaç duyulan zaman ve
olanaklar sağlandığında tüm öğrenciler öğrenebilir anlayışı, Bloom tarafından geliştirilen tam öğrenme modeliyle ortak bir özelliktir.
Cevap A
Cevap D
22. Okulda öğrenme modeli yetenek, öğretimden yararlan-
16. Öğrenciler öğrenme-öğretme sürecinin girdi basama-
ma yeteneği, sabır (sebat), fırsat ve öğretimin niteliği
olmak üzere beş değişkenden oluşmaktadır. Yetenek,
öğrencinin öğrenmeye ayırdığı zamanla, öğretimden
yararlanma yeteneği, öğrencinin ön koşul öğrenmeleriyle, sabır (sebat) öğrencilerin tutumlarıyla, fırsat, öğrenciye sunulan olanaklarla, öğretimin niteliği ise öğretime ayrılan zamanla ilgili değişkenlerdir. Bu modelde
disiplin önlemleri değişkeni yoktur.
ğında bazı duyuşsal giriş özelliklerine sahiptir. Derse karşı ilgi, tutum ya da öğrencinin kendine yönelik
akademik benlik tasarımı (öz güven) bu değişkenleri
gösterir. Öğrencinin duyuşsal giriş özellikleri, sürecin
sonunda ortaya çıkacak öğrenme ürünleri üzerinde
önemli bir etkiye sahiptir.
Cevap C
Cevap C
17. Tam öğrenme öğrencileri yarış ve rekabet ortamına
sürüklemez, çünkü tüm öğrenciler sürecin sonunda
üniteyi öğrenmiş olur. Ön öğrenmelere yönelik ders işlenmesi ve eksiği olan öğrencilere tamamlayıcı ek etkinlikler, iyi durumda olan öğrencilere zenginleştirilmiş
ek etkinlikler uygulanması tam öğrenmenin bireysel
farklılıkları dikkate aldığının göstergesidir. Ancak tüm
bu işlemlerin yapılması uzun zaman gerektirmektedir
ve bu özellik tam öğrenmenin en büyük eğitsel sınırlılığıdır.
23. Okulda öğrenme modelinin kurucusu Carroll’dur.
Gardner çoklu zeka, Piaget yapılandırmacılık, Bloom
tam öğrenme ve Gagne öğretim durumları yaklaşımının kurucusudur.
Cevap E
24. Gagne tarafından geliştirilen öğretim durumları mode-
temellerine dayanır ve kurucusu Bloom’dur.
line göre öğrenme basitten karmaşığa doğru gelişen
bir süreçtir. Modele göre öğrenmeler basitten karmaşığa doğru şu şekilde sıralanır; işaret (iz) öğrenme,
uyarıcı davranım öğrenme, zincirleme öğrenme, sözel
bağ kurma, ayırt etmeyi öğrenme, kavram (dil, sembol)
öğrenme, ilke öğrenme ve problem çözmeyi öğrenmedir.
Cevap C
Cevap C
Cevap D
18. Tam öğrenme ağırlıklı olarak bilişsel öğrenme kuramı
25. Çoklu zeka kuramına göre insanlar doğuştan tüm zeka
19. Tam öğrenmede, öğrenemeyen öğrenciler için farklı
özelliklerine sahiptir ve bir kişinin birden fazla zeka alanının baskın düzeyde olması mümkündür. Çoklu zeka
farklı özelliklere sahip öğrencilerin bir arada öğrenmelerini kolaylaştırır ve portfolyo değerlendirmeleri hem
süreç hem de sonuç değerlendirmesinde kullanılabildiğinden çoklu zeka için son derece önemlidir. Çoklu
zeka bireysel öğrenme yaklaşımı değildir.
yöntemlerle tekrar öğretim, küçük grupla öğretim, birebir öğretim, kaynak veya yardımcı kitapla öğretim,
okulda ya da evde ek öğretim, programlı öğretim ve
eğitsel oyunla öğretim gibi tamamlayıcı ek etkinlikler
uygulanmaktadır. Tam öğrenmede çocuktan çocuğa
öğretim (akran öğretimi) yapılmaz. Çünkü öğrenciler
öğrenmesinden arkadaşları değil, öğretmen ve öğrencinin kendisi sorumludur.
Cevap B
Cevap B
6
ÖĞRETİM İLKE VE YÖNTEMLERİ
Öğretim İlkeleri ve Temel Kavramlar - 2
1.
3.
İlköğretimin ilk sınıflarında öğretime sözel olmayan mesajlarla başlamak, öğrencilerin, öğrenmeyi çoğunlukla yaparak, yaşayarak, daha sonra resim, şema, grafik
kullanarak gerçekleştirmelerini sağlamak, çocukların
sembolik düşünme evresine girdikleri dönemde de sözel iletişimlere yer vermek gerekir.
Buluş yoluyla öğrenme süreci dikkate alındığında,
yukarıdaki açıklamanın aşağıdakilerden hangisini
içerdiği söylenebilir?
A)
Çocuk her yaşantıyı her dönemde öğrenebilir.
B)
Zihinsel gelişim her çocuk için farklı özellikler
gösterir.
C)
Öğrenme sürecindeki yaşantılar öğrencinin zihinsel gelişimine göre sıralanmalıdır.
D)
Çocuklarda düşünme yeteneğinin gelişimine özel
önem verilmelidir.
E)
Öğrenciye verilen bilgiler çevresinin denetimi altında olmalıdır.
4.
2
Yedinci sınıf öğrencileriyle birlikte okul bahçesini
güzelleştirmek amacıyla çalışmalar yapmayı planlayan bir öğretmen, aşağıdaki yollardan hangisini
izlerse çağdaş eğitim ilkelerine uygun davranmış
olur?
A)
Kızları ve erkekleri ayrı gruplara ayırıp, kızlara
daha hafif, erkeklere daha çok güç isteyen işleri
yaptırırsa
B)
Kızların estetik değerlerinin daha gelişmiş olduğunu düşünerek onlara güzelleştirmeyle ilgili,
erkeklere de kesme, taşıma gibi sorumluluklar
verirse
C)
Kız ve erkekleri birlikte gruplar oluşturmaya yönlendirip yapılacak işleri gruplara paylaştırırsa
D)
Bahçe aletlerini iri yarı kız ve erkek çocuklara kullandırıp, diğerlerine güzelleştirme projesi çizdirirse
E)
Bahçeyi ikiye ayırarak yarısını kızlara, diğer yarısını erkeklere yaptırıp öğretmenlerden oluşan bir
jüriye başarılı olanı seçtirirse
Beden eğitimi dersinde, takla atma becerisi konusunda oldukça yetenekli olan Aykut, voleybol takımındaki
antrenörünün yerden gelen sert topları karşılamada
yarı takla atmasını istediğinde bir süre güçlük yaşamıştır.
Aşağıdakilerden hangisi bu öğrencinin durumunu
en iyi açıklamaktadır?
A) Transfer
B) Düzeye uygunluk
C) Yetenek
2.
I.
Dramatizasyonla edinilen yaşantılar
D) Bireysel farklılık
II.
Doğrudan doğruya edinilen maksatlı yaşantılar
E) Önkoşul öğrenmeler
III.
Model ve numunelerle edinilen yaşantılar
IV.
Gösteriler yoluyla edinilen yaşantılar
5.
Yukarıda verilen ifadelerin, Edgar Dale’in yaşantı
konisine göre, çok sayıda duyu organıyla edinilenden az sayıda duyu organıyla edilişine göre doğru
sıralanışı aşağıdakilerden hangisidir?
Hazırladığı etkinliklerde öğrencilerinin ilgi ve ihtiyaçlarını, psikolojik ve fizyolojik özelliklerini ve hazırbulunuşluk seviyesini bir arada dikkate alan bir
öğretmen aşağıdaki öğretim ilkelerinin hangisini
hayata geçirmiş olur?
A)
II - III - I - IV
A)
Etkin Katılım
B)
III - I - II - IV
B)
Bütünlük
C)
II - IV - I - III
C)
Ekonomiklik
D)
IV - III - II - I
D)
Yaşama Yakınlık
E)
I - II - III – IV
E)
Aktüalite
7
2
6.
Öğretim İlkeleri ve Temel Kavramlar - 2
9.
İnkılap tarihi dersinde “Hattı müdafaa yoktur sathı
müdafaa vardır. O satıh bütün vatandır .” sözünü öğrencilerin anlamaması hangi ilke ile açıklanabilir?
A)
Bütünlük
B)
Yaşama Yakınlık
C)
Açıklık
D)
Somuttan soyuta
E)
Etkin Katılım
Fen ve teknoloji dersinde “Basit Makineler” konusunu
işleyecek olan Aras Öğretmen, basit makinelerin tanımını yaptıktan sonra “Kaldıraç”lara geçmiştir. “İş yaparken kullanılan metal, tahta veya buna benzer malzemelerden yapılan çubuklara kaldıraç denir.” diyerek
kaldıracın tanımını yapan Aras Öğretmen, yaptığı bu
soyut tanımların öğrenciler tarafından anlamlandırılamadığını fark etmiştir. Bunun üzerine tahtaya aşağıdaki şekilleri çizmiştir.
a2
a1
a2
F (kuvvet)
P (yük)
a1
F (kuvvet)
Destek
Destek
P (yük)
Birinci tip kaldıraç
7.
Aras Öğretmen, öğrencilerin anlatılanları anlamlandırmalarını sağlamak amacıyla aşağıdaki öğretim
ilkelerinden hangisini kullanmıştır?
Halil Öğretmen sosyal bilgiler dersinde günlük gazeteleri getirerek, ülkede ve dünyada yaşanan önemli
olayları dersin başında öğrencilere okumaktadır.
Halil Öğretmen’in günlük gazeteleri getirerek sınıfta okuması hangi öğretim ilkesine uygun davrandığını gösterir?
8.
A)
Bütünlük
B)
Yaşama Yakınlık
C)
Aktüalite
D)
Somuttan Soyuta
E)
Yakından Uzağa
İsa Öğretmen sınıfında anlatacağı barış konusunu
Atatürk’ün; “Yurtta barış, dünyada barış.” sözü ile ilişkilendirerek, barış kelimesini görsel etkinlikler yardımı
ile anlatmıştır.
Yakından uzağa
B)
Açıklık (ayanilik)
C)
Bilinenden bilinmeyene
D)
Somuttan soyuta
E)
Yaşama yakınlık
A)
Açıklık (ayanilik)
B)
Yakından uzağa
C)
Basitten karmaşığa
D)
Bilinenden bilinmeyene
E)
Ekonomiklik
10. Eğitimin en önemli amacı, öğrencinin öğrendiği bilimsel düşünme becerilerini günlük yaşamda uygulamasını sağlamaktır.
Bu düşüncenin temelindeki öğretim ilkesi ve bu
düşünceye en uygun öğretim yöntem veya tekniği
aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?
İsa Öğretmen’in bu öğretim sürecinde yararlandığı
öğretim ilkesi aşağıdakilerden hangisidir?
A)
İkinci tip kaldıraç
8
A)
Hayatilik - Problem çözme
B)
Yaparak yaşayarak öğrenme - Örnek olay
C)
Öğrenciye görelik - Tartışma
D)
Açıklık - Rol yapma
E)
Ekonomiklik - Örnek olay
Öğretim İlkeleri ve Temel Kavramlar - 2
2
11. “Küresel ısınmanın geleceğe yansımaları” konusunu
14. Öğretim konuları ve öğretmenin kullanacağı yöntem ve
işleyen bir öğretmenin, dersinde aşağıdakilerin
hangisini yapması durumunda bu konuda kazanımları daha etkili bir şekilde gerçekleştirmesi ve
kalıcı öğrenmeler sağlama olasılığının daha yüksek olması beklenir?
teknikler, ne kadar çok duyu organını etkilerse öğrenme de o derece artar. Bu sebeple, öğretim konularının
işlenmesinde gözlem, deney gibi birden çok duyuya
hitap eden yöntemler kullanıldığı takdirde öğrenme kolaylaşacaktır.
A)
Öğrencilerine konu ile ilgili afiş hazırlama çalışması yaptırma
Bu özellikler hangi öğretim ilkesi için uygundur?
B)
Örnekler vererek konuyu somutlaştırma
C)
Öğrencilerine konu ile ilgili film izletme
D)
Öğrencilerine sınavda bu konudan soru soracağını söyleme
E)
Öğrencilerinden sıra ile bu konudaki fikirlerini
açıklamalarını isteme
A)
Ekonomiklik ilkesi
B)
Bilinenden bilinmeyene ilkesi
C)
Somuttan soyuta ilkesi
D)
Yakından uzağa ilkesi
E)
Açıklık ilkesi
15. Öğrenmeyi etkileyen etmenler dikkate alındığında
12. Bir öğretim üyesine göre öğretmenlik meslek bilgisi ve
becerisi kazandırmaya yönelik bir öğretim sürecinde
tartışma yönteminin nasıl kullanılacağını öğrenen bir
öğretmen adayı, öğretmenlik mesleği sürecinde bu bilgisini kullanarak tartışma yöntemini etkili bir biçimde
uygulayabilecektir. Bu düşünceden hareketle bu öğretim üyesi öğretmen adaylarından tartışma yöntemini
sınıfta uygulamaya yönelik bir plan hazırlamalarını, bu
planları gereği sınıfta bir öğretim süreci gerçekleştirmelerini, gerçekleşen dersin sonunda öğrencilerden
arkadaşlarını değerlendirmelerini ve var olan eksikliklerin giderilmesine yönelik olarak gerektiğinde sürecin
yenilenmesini istemiştir.
aşağıdakilerden hangisi öğretim etkinliği ya da
öğrenme-öğretme süreci ilkeleri ile doğrudan ilgili
değildir?
Öğretim üyesinin temel aldığı öğretim ilkesi ve uyguladığı öğretim yöntem veya tekniği aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?
A)
Hayatilik – Mikro öğretim
B)
Açıklık – Soru yanıt
C)
Öğrenciye görelik – Örnek olay
D)
Ekonomiklik – Problem çözme
E)
Bilinenden bilinmeyene – Eğitsel oyunlar
Öğrenciye görelik
Bilinenden bilinmeyene
Açıklık
D)
Kolaydan zora
E)
Hayatilik
Öğretimi düzenlemede bireysel farklar dikkate
alınmalıdır.
C)
Dil ile ilgili içeriklerin düzenlenmesinde sarmal
programlama yaklaşımı daha uygundur.
D)
Öğrenmenin gerçekleşmesi için öğretim sırasında öğrencinin davranışı bizzat yapması gerekir.
E)
Öğrenci, öğretim sürecine ne kadar çok duyu organı ile katılırsa; öğrenmenin miktarı ve kalıcılığı
da o oranda artar.
Öğretmenin öğrencilerde basit örneklerle başarı
duygusu oluşturmaya çalışmasının temel nedeni
aşağıdakilerden hangisidir?
Bu durum sınıfta gerçekleşen öğretim sürecinde
aşağıdaki öğretim ilkelerinden hangisinin dikkate
alınmadığını gösteren en güçlü kanıttır?
C)
B)
öğrencilerin bu konuyu öğrenmekte güçlük çektiklerini
gözlemlediğinde öğrencilerinde başarılı olma duygusunu geliştirmek için konu ile ilgili basit örnekler üzerinde çalışmalarına olanak vermiştir.
Merve, abisi Sabri ile alışverişe çıktığında benzer hesaplamaları yapmakta güçlük çekmektedir.
B)
Öğrenme, çoklu öğretim modellerinin ve araçlarının etkili bir şekilde kullanılmasıyla gelişir.
16. Fen ve teknoloji öğretmeni “kuvvet” konusunu işlerken
13. Sınıfta dört işlemle ilgili soruları kolaylıkla çözen küçük
A)
A)
9
A)
Dersi bilinenden bilinmeyene öğretim ilkesine
göre desenleme
B)
Öğrencilerin konu ile ilgili öz yeterlilik duygusunu
yükseltme
C)
Öğrencilere öğrendiklerini kullanabilecekleri alıştırmalar sağlama
D)
Var olan bilgilerini yeni bilgilerle bütünleştirmelerine olanak verme
E)
Öğrencilerin konuya ve konuyla ilgili örneklere
odaklanmalarını sağlama
2
Öğretim İlkeleri ve Temel Kavramlar - 2
17. Aşağıda çeşitli öğretim ilkeleri verilmiştir.
20. Hicran Öğretmen “Dünyanın şeklini açıklar” kazanımını
gerçekleştirmek için sadece bazı açıklamalar yapmasının yeterli olmayacağını düşünerek, dersin olabildiğince fazla duyu organına yönelik olmasını sağlamak
için küreden ve bazı materyallerden yararlanmanın
gerekli olacağını düşünmektedir.
Bu ilkelerden hangisinin her zaman doğru olduğu
söylenemez?
A)
Öğrencilerin derse olan ilgi ve katılımını arttırmak
için zor ve karmaşık konulara öncelik verilmelidir.
B)
Öğretimde bilinenden bilinmeyene doğru bir sıra
izlenmelidir.
C)
Öğretim sürecinde öğrencilerin bireysel özellikleri
dikkate alınmalıdır.
D)
Öğretimde öğrencinin yakın çevresinden hareket
edilmelidir.
E)
Yukarıdaki süreçte Hicran Öğretmen’in temel aldığı öğretim ilkesi aşağıdakilerden hangisidir?
Öğrencinin öğretim sürecine etkin olarak katılımı
sağlanmalıdır.
18. Derslerin içeriği aşamalılık ilkesine göre hazırlanmalıdır.
Aşağıdakilerden hangisi yukarıdaki öğretim ilkesinde dile getirilen düşüncenin kapsamı dışındadır?
A) Somuttan soyuta
B) Basitten karmaşığa
C) Kolaydan zora
D) Genelden özele
E) Bilinenden bilinmeyene
19. Oya Öğretmen fen ve teknoloji dersi “ışık” ünitesine
başlarken “ışık” kavramını tahtaya yazmış ve öğrencilerden bu kavramla ilgili akıllarına gelenleri, ilk akıllarına geldiği gibi çok da mantık süzgecinden geçirmeden
olduğu gibi sırayla söylemelerini istemiş ve öğrencilerin tüm fikirlerini söyleyene kadar hızla bu işleme devam etmiştir. Daha sonra tahtaya yazılan kavramların
konu ile ilgili olanları belirlenmiş, mantıksal bir sıraya
konulmuş ve ders işlenilmeye başlanmıştır.
Bu öğretim durumunda öğretmenin aşağıdaki öğretim ilkelerinden en çok hangisini dikkate aldığı
söylenebilir?
A)
Basitten karmaşığa
B)
Somuttan soyuta
C)
Bilinenden bilinmeyene
D)
Yakından uzağa
E)
Açıklık (ayanilik)
10
A)
Öğrenciye görelik
B)
Açıklık
C)
Somuttan soyuta
D)
Kolaydan zora
E)
Hayatilik
ÇÖZÜMLER
Öğretim İlkeleri ve Temel Kavramlar - 2
1.
8.
İlkokulun ilk sınıflarında öğrenmeye sözel olmayan
mesajlarla başlamak, öğrenmeyi daha çok yaparak,
yaşayarak gerçekleştirmek, daha sonra resim, şema,
grafik kullanarak geliştirmek öğrenme sürecindeki yaşantıların öğrencinin zihinsel gelişimine göre sıralanması gerektiğinin bir göstergesidir.
Cevap C
2.
Edgar Dale’in yaşantı konisine göre, örnekte yer alan
seçeneklerin çok sayıda duyu organına hitap edenden
az sayıda duyu organına hitap edene doğru sıralaması; doğrudan yaşantılar-modeller yoluyla edinilen yaşantılar, dramatizasyonla edinilen yaşantılar, gösteri
yoluyla edinilen yaşantılar şeklinde olmalıdır.
Cevap D
9.
Cevap A
3.
Burada anlatılmak istenen barış kelimesi soyut bir kavramdır. Bilindiği üzere somuttan soyuta ilkesinde anlatılacak soyut kavram somutlanarak anlatılması söz
konusudur. Atatürk’ün; “Yurtta barış, dünyada barış.”
sözü ile ilişkilendirerek, barış kelimesini görsel etkinlikler yardımı ile anlatmış olmasındaki amaç soyut kavramın somutlanmaya çalışılması ve bu sayede daha
kolay öğretilmek istenmesidir. Açıklık ilkesi olabilmesi
için öğrenen ile öğretilecek olan arasında hiçbir engel
olmaksızın açık hale gelmesi gereklidir oysa burada
konuyu öğretmenin anlatma ve öğretme çabası vardır.
Yedinci sınıf öğrencileriyle, okul bahçesini güzelleştirmek amacıyla çalışmalar yapmayı planlayan öğretmen, kız ve erkek öğrencileri birlikte karma gruplar
oluşturmaya yönlendirip, yapılacak işleri de oluşan
gruplara paylaştırırsa çağdaş eğitim ilkelerine uygun
davranmış olur.
Cevap C
Aras Öğretmen, öğrencilerin anlatılanları anlamlandırmalarını sağlamak amacıyla tahtaya kaldıraç şekli çizerek anlattıklarını öğrencilerin zihinlerinde somutlaştırmalarını sağlamış ve açıklık ilkesini dikkate almıştır.
Öğretim konuları ve öğretmenin kullanacağı yöntem
ve teknikler ne kadar çok duyu organını etkilerse öğretimde açıklık da o derece artar. Öte yandan öğretmen
ders konusunu ve düşüncelerini anlatırken, öğrencinin
seviyesine uygun olarak, onun bildiği kelimelerle ve
hemen kavrayabileceği cümle yapıları ile yakın çevresinden ve geçmiş bilgi ve tecrübelerinden örnekler
vererek, gerektiğinde soru-cevap, tartışma, jest-mimik,
canlandırma gibi teknikleri kullanarak öğretimde açıklık ilkesine uyabilir.
Cevap A
4.
Öğrencinin yaşadığı sorun ön öğrenmeleriyle, bireysel
farklılığıyla ya da yeteneğiyle ilgili bir sorun olmuş olsa
aynı sorunu beden eğitimi dersinde de yaşaması beklenirdi. O halde sorun söz konusu becerinin bir başka
alana aktarılamaması ile yani transfer ilkesi ile ilgilidir.
10. Öğretim ilkelerinden hayatilik, öğrencilerin öğretim
sürecindeki öğrendiklerini günlük yaşamda kullanabilmesine ilişkindir. Yaparak-yaşayarak öğrenme öğrencilerin öğretim sürecine aktif katılımlarının sağlanması,
öğrenciye görelik ilkesi de öğretimin planlanmasında
ve uygulanmasında öğrenci özelliklerinin dikkate alınması şeklinde açıklanabilir. Açıklık ilkesi mesajın açık,
net ve anlaşılır olmasını, ekonomiklik ilkesi ise hedeflenen öğrenmelerin en kısa sürede ve en az maliyetle
gerçekleşmesini işaret eder. Diğer yandan seçeneklerdeki yöntem veya tekniklerin geliştirmeyi amaçladığı düşünme becerileri incelendiğinde problem çözme
yöntemi ile bilimsel düşünmenin, örnek olay ve tartışma yöntemleri ile eleştirel düşünmenin, rol yapma tekniği ile de empatik düşünme becerisinin geliştirilmesi
hedeflenmektedir.
Cevap A
5.
Öğrencilerin ilgi ve ihtiyaçlarının, psikolojik, fizyolojik
ve sosyal gelişimlerinin bir bütün olarak algılanması
gerektiğini savunan öğretim ilkesi Bütünlük ilkesidir.
Cevap B
6.
Cevap A
İçeriğin sunumunda dilin açık ve anlaşılır olması gerektiğini ve araç gereç kullanılarak konunun daha anlaşılır hale getirilmesi gerektiğini savunan öğretim ilkesi Açıklık ilkesidir.
11. Öğrenme yaşantılar sonucunda bireyin davranışlarındaki kalıcı izli değişiklikleri ifade eder. Başka bir anlatımla öğrenmenin gerçekleşmesi için belli bir yaşantının geçirilmesi temel koşuldur. Öğrenmenin tanımında
ifade edilen yaşantı, eğitim durumu değişkenlerinden
katılımı işaret eder. Katılım, öğrencinin öğrenme ortamıyla etkileşimidir. Bu etkileşimin oranı ile öğrenme
doğru orantılıdır. Bu nedenle öğretim sürecini düzenlerken olabildiğince öğrencinin sürece etkin katılımının
sağlanması gerekir. Bu bilgiler ışığında seçenekler
incelendiğinde katılımın en yüksek olduğu dolayısıyla
öğrenmenin en üst düzeyde gerçekleşmesi beklenen
etkinlik konu ile ilgili afiş hazırlamadır.
Cevap C
7.
Soruda Halil Öğretmen’in günlük gazetelerde yer alan
haberleri okuması güncel olayları sınıfa taşıdığının bir
göstergesidir. Yaşanan güncel olayların eğitime yansıması temeline dayanan öğretim ilkesi Aktüalite (Güncellik) ilkesidir.
Cevap C
Cevap A
11
ÇÖZÜMLER
Öğretim İlkeleri ve Temel Kavramlar - 2
12. Belirlenen hedeflere ulaşmak için düzenlenen öğretim
16. Konu ile ilgili başarma duygusu geliştirmelerini sağla-
sürecinin planlanmasında ve uygulanmasında, doğruluğu ve geçerliliği kabul edilmiş olan birtakım ilkelere
uyulması gerekir. Her yaş, düzey ve ders için geçerli
olan bu ilkeler davranış değiştirme sürecini rastgele
olmaktan çıkararak, öğretimin daha nitelikli olmasını
sağlar. Öğretim sürecinde öğretmenlere rehberlik eden
başlıca öğretim ilkeleri; öğrenciye görelik, bilinenden
bilinmeyene, somuttan soyuta, yakından uzağa, kolaydan zora, açıklık, hayatilik, ekonomiklik, yaparak
ve yaşayarak öğrenme olarak sıralanabilir. Bu çerçevede incelendiğinde sorudaki örnek durumda tartışma
yönteminin nasıl kullanılacağını öğrenen bir öğretmen
adayının, mesleki yaşamında bu bilgisini kullanarak
tartışma yöntemini etkili bir biçimde uygulayabilmesi
öğretim ilkelerinden hayatilik (yaşama yakınlık) ilkesi ile açıklanabilir. Diğer yandan öğretmen adaylarını
hazırladıkları planları çerçevesinde sınıfta bir öğretim
süreci gerçekleştirmeleri, gerçekleşen dersin sonunda
öğretmen adayı arkadaşları tarafından değerlendirmeleri ve var olan eksikliklerin giderilmesine yönelik
olarak planın ve dersin yenilenmesi ise mikro öğretim
tekniğinin uygulanmasına örnektir.
mak duyuşsal özellikleri geliştirme ile ilgilidir. Basit
örnekler, öğrencilerin çalışmaları yapabildiklerini görmelerine ve başardıklarını hissetmelerine yardımcı
olacaktır. Bu da konu ile ilgili öz yeterlilik geliştirmelerine yardımcı olacaktır. A, C, D ve E seçeneklerinde
verilenler konunun bilişsel yönüne dönüktür.
Cevap B
17. Belirlenen hedeflere ulaşmak için düzenlenen öğretim
sürecinin planlanmasında ve uygulanmasında, doğruluğu ve geçerliliği kabul edilmiş bir takım ilkelere
uyulması gerekir. Eğitim-öğretim sürecindeki çabaların ortak mirası olan öğretim ilkeleri öğretim sürecine
rehberlik ederek, öğrenmenin daha nitelikli olmasına
yardımcı olur. Bu ilkeler; öğrenciye görelik, bilinenden bilinmeyene, somuttan soyuta, yakından uzağa,
kolaydan zora, açıklık, hayatilik, ekonomiklik, yaparak
ve yaşayarak öğrenme olarak sıralanabilir. “A” seçeneğinde yer alan “zor ve karmaşık konulara öncelik
verme” öğretim ilkelerinden biri değildir.
Cevap A
Cevap A
13. Belirlenen hedeflere ulaşmak için düzenlenen öğretim
sürecinin planlanmasında ve uygulanmasında, doğruluğu ve geçerliliği kabul edilmiş birtakım ilkelere uyulması gerekir. Her yaş ve düzey için geçerli olan öğretim ilkeleri davranış değiştirme sürecini rastgelelikten
kurtararak, öğrenmenin daha nitelikli olmasını sağlar.
Öğrenciye görelik ilkesi, öğretimde her türlü etkinlik ve
düzenlemede öğrencinin temele alınmasını; bilinenden bilinmeyene, yeni öğrenileceklerin daha önceden
öğrenilenler üzerine inşa edilmesini; kolaydan zora,
öğrenilecek bilgilerin kolaydan zora doğru bir sıra izlenmesini; açıklık, bilginin açık ve anlaşılır olmasını;
hayatilik ise, öğretim sürecinde bireyin hayatta karşılaşabileceği durumlara yer verilmesinin gerekliliğini
işaret eder.
18. “Derslerin içeriği aşamalılık ilkesine göre hazırlanmalıdır.” ilkesinde aşamalılık sözcüğüne dikkat edilmelidir.
Sözcüğün anlamında “ön koşulluk” ve “ön şart ilişkileri” öne çıkar. Ancak “D” seçeneğinde böyle bir anlam
oluşmamaktadır.
Cevap D
19. Öğretim ilkelerinden bilinenden bilinmeyene, öğrencinin bildiklerinden hareketle bilmediklerinin öğretilmesi
olarak açıklanabilir. Bu ilkeyi kullanmak isteyen bir öğretmen, öğretim sürecinin başında öğrencilerin sahip
olduğu ön bilgileri belirlemek durumundadır.
Cevap E
14. Öğretim ilkelerinden açıklık, mesajın öğrenciler
Cevap C
tarafın-dan anlaşılabilecek biçimde açık ve net olarak
sunul-masıdır. Bu ilkeyi hayata geçirmenin yollarından
biri, kullanılan yöntem ve tekniklerin olabildiğince fazla
duyu organına hitap etmesini sağlamadır.
20. Öğretmenin “Dünyanın şeklini açıklar” kazanımını ger-
Cevap E
çekleştirmek için sadece bazı açıklamalar yapmasının
yeterli olmayacağını düşünerek, dersin olabildiğince
fazla duyu organına yönelik olmasını sağlamak için
küreden ve bazı materyallerden yararlanması açıklık
ilkesine uygun davrandığını gösterir. Çünkü açıklık
ilkesi mesajların daha açık ve anlaşılır olmasını sağlamak amacıyla öğretim sürecinde araç, gereç, materyal, şekil, resim ve grafik kullanımını kapsar. Somuttan
soyuta ilkesi ise, öğretim sürecinde somuttan soyuta
doğru bir sıralamayı içerir.
15. A, B, D ve E seçeneklerindeki ifadeler öğretim etkinliklerini düzenlerken dikkate alınması gereken ilkelerdir.
Ancak, “Dil ile ilgili içeriklerin düzenlenmesinde sarmal programlama yaklaşımı daha uygundur.” ifadesi
bir öğ-retim etkinliği ilkesi değildir. Bu ifade içerik düzenleme yaklaşımlarından sarmal yaklaşıma ilişkin bir
açıklamadır.
Cevap C
Cevap B
12
Download

çöz kazan - Pegem.net