Àçÿðáàéúàí êîñìèê
þëêÿëÿð êëóáóíäàêû éåðèíè
ìþùêÿìëÿíäèðèð
Àçÿðáàéúàí-Èñïàíèéà
ÿìÿêäàøëûüû ìÿìíóíëóã
äîüóðóð
Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâ: ...Ùÿð áèð øÿùÿðäÿ èíôîðìàñèéàêîììóíèêàñèéà òåõíîëîýèéàëàðûíûí èíêèøàôû áþéöê ìÿíà äàøûéûð
Òÿðÿôëÿð àðàñûíäàêû ìöíàñèáÿòëÿð ãàðøûëûãëû-ôàéäàëû
ñÿúèééÿ äàøûéûð âÿ ïåðñïåêòèâ ö÷öí îïòèìèñò
ïðîãíîçëàð èôàäÿ åòìÿéÿ èìêàí âåðèð
Áó ýöíëÿðäÿ Àçÿðáàéúàíûí èëê “Àçåðñïàúå-1” òåëåêîììóíèêàñèéà ïåéêèíèí îðáèòÿ áóðàõûëìàñûíûí áèð èëè òàìàì
îëóá. Õàòûðëàäàã êè, Àçÿðáàéúàíûí èëê òåëåêîììóíèêàñèéà
ïåéêè 2013-úö èë ôåâðàëûí 8-äÿ Ôðàíñûç Ãâèàíàñû Êîñìèê
Ìÿðêÿçèíèí Êóðó êîñìîäðîìóíäàí îðáèòÿ áóðàõûëûá.
“Àçåðñïàúå-1” ïåéêè ÿí àçû 15 èëëèê èñòèñìàð...
Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñû
Àçÿðáàéúàíû ìöñòÿãèëëèê
éîëóíäà èíêèøàô åòäèðìÿéÿ
ãàäèð áèð ïàðòèéàäûð
Áàõ ñÿh. 2
×îõøàõÿëè âÿ ïðàãìàòèê õàðèúè ñèéàñÿò êóðñó ùÿéàòà
êå÷èðÿí Àçÿðáàéúàíûí ìöàñèð áåéíÿëõàëã ìöíàñèáÿòëÿð
ñèñòåìèíäÿ ãàðøûëûãëû-ôàéäàëû ÿìÿêäàøëûã ÿëàãÿëÿðèíÿ ìàëèê îëäóüó þëêÿëÿðäÿí áèðè äÿ Èñïàíèéà Êðàëëûüûäûð. Ùàçûðäà
þëêÿëÿð àðàñûíäà áèð ÷îõ ñàùÿíè åùòèâà åäÿí...
Áàõ ñÿh. 8
Àçÿðáàéúàíûí äþâëÿò ìöñòÿãèëëèéè Àçÿðáàéúàí õàëãûíûí ìèëëè ñÿðâÿòèäèð
Ãÿçåò 1993-úö èëèí àïðåë àéûíäàí íÿøð îëóíóð. 11 ôåâðàë 2014-úö èë, ÷ÿðøÿíáÿ àõøàìû / ¹ 024 (4183). Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñûíûí îðãàíû. Ãèéìÿòè 40 ãÿïèê
Àçÿðáàéúàí Ïðåçèäåíòè Èëùàì ßëèéåâ
“ÂÒÁ” Áàíêûíûí ïðåçèäåíòèíè ãÿáóë åäèá
Ïðåçèäåíòèí èø ýöíö
Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâ “Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíäà äþâëÿò
ñèððèíèí ìöùàôèçÿñè ñèñòåìèíèí èíêèøàôûíà äàèð 2014-2018-úè èëëÿð
ö÷öí Äþâëÿò Ïðîãðàìû”íûí òÿñäèã åäèëìÿñè ùàããûíäà Ñÿðÿíúàì
èìçàëàéûá.
Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâ Èðàí Èñëàì Ðåñïóáëèêàñûíûí Ïðåçèäåíòè Ùÿñÿí Ðóùàíèéÿ òÿáðèê ìÿêòóáó ýþíäÿðèá.
Íàõ÷ûâàí ìóõòàðèééÿòè òàðèõè íàèëèééÿòäèð
Áó èë õàëãûìûç ìöñòÿãèë Àçÿðáàéúàíûí äèëáÿð ýöøÿñèÍàõ÷ûâàí Ìóõòàð Ðåñïóáëèêàñûíûí (ÍÌÐ) éàðàäûëìàñûíûí
90 èëëèê éóáèëåéèíè ãåéä åäèð. Ãÿäèì, çÿíýèí òàðèõÿ ìàëèê
Íàõ÷ûâàí äèéàðû Àçÿðáàéúàí äþâëÿò÷èëèéèíèí ôîðìàëàøìàñûíäà, ÕÕ ÿñðèí ñîíóíäà ìöáàðèçÿëÿðëÿ äîëó øàíëû òàðèõÿ ìàëèê
õàëãûìûçûí éåíèäÿí þç ìöãÿääÿñ àìàëûíà-èñòèãëàëûíà ãîâóøìàñûíäà ÿâÿçñèç õèäìÿòëÿð ýþñòÿðìèøäèð. Ìóõòàð Ðåñïóáëèêàíûí 90 èëëèê éóáèëåéèíèí êå÷èðèëìÿñè ùàããûíäà Àçÿðáàéúàí Ïðåçèäåíòè úÿíàá Èëùàì ßëèéåâèí...
Áàõ ñÿh. 4
Ïðîôåññîð Íÿðýèç Ïàøàéåâà
ýþðêÿìëè øÿðãøöíàñ àëèì
Àèäà Èìàíãóëèéåâàíûí
èðñèíèí òîïëàíäûüû êèòàáëàðû
Ìÿðêÿçè Åëìè Êèòàáõàíàéà
ùÿäèééÿ åäèá
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Ïðåçèäåíòè Èëùàì ßëèéåâ ôåâðàëûí 10-äà
“ÂÒÁ” Áàíêûíûí ïðåçèäåíòè Àíäðåé
Êîñòèíè ãÿáóë åäèá.
Ýþðöøäÿ Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû èëÿ Ðóñèéà Ôåäåðàñèéàñû àðàñûíäà
äèýÿð ñàùÿëÿðäÿ îëäóüó êèìè, èãòèñàäè
ñàùÿäÿ äÿ ÿëàãÿëÿðèí óüóðëà ùÿéàòà
êå÷èðèëäèéè âóðüóëàíûá, Àçÿðáàéúàíûí
ìöâàôèã ãóðóìëàðû èëÿ “ÂÒÁ” Áàíêû
àðàñûíäà ÿìÿêäàøëûüûí áó ÿëàãÿëÿðèí
äàùà äà ýåíèøëÿíäèðèëìÿñè áàõûìûí-
äàí ÿùÿìèééÿòè ãåéä îëóíóá, ÿìÿêäàøëûüûìûçûí ïåðñïåêòèâëÿðè èëÿ áàüëû
ìÿñÿëÿëÿð ÿòðàôûíäà ôèêèð ìöáàäèëÿñè
àïàðûëûá.
Êîëóìáèéàíûí Àçÿðáàéúàíäà ñÿôèðëèéè ôÿàëèééÿòÿ áàøëàéûá. Áó
áàðÿäÿ Õàðèúè Èøëÿð Íàçèðëèéèíèí ìÿòáóàò õèäìÿòèíäÿí ÀçÿðÒÀú-à
ìÿëóìàò âåðèëèá.
Ñÿôèðëèéèí ìöâÿããÿòè èøëÿð âÿêèëè Àññàä Æîñå Ýàòåð Õàðèúè Èøëÿð
Íàçèðëèéèíäÿ ãÿáóë åäèëèá.
Ýþðöøäÿ Àçÿðáàéúàí-Êîëóìáèéà ìöíàñèáÿòëÿðèíèí ùàçûðêû âÿçèééÿòè âÿ èíêèøàô ïåðñïåêòèâëÿðè ìöçàêèðÿ îëóíóá, ñÿôèðëèéèí à÷ûëìàñûíûí èêè þëêÿ àðàñûíäà ÿëàãÿëÿðèí èíêèøàôûíà òþùôÿ âåðÿúÿéè
ãåéä åäèëèá.
Ìöòÿõÿññèñëÿð ùåñàá åäèðëÿð êè, ðåàë ñåêòîðà êðåäèòëÿðèí
âåðèëìÿñè éåðëè èñòåùñàë ñàùÿëÿðèíèí èíêèøàôûíà ÿñàñëû
çÿìèí éàðàòìàãëà éàíàøû, þëêÿäÿ éåíè èø éåðëÿðèíèí
à÷ûëìàñûíà âÿ èäõàëûí àçàëäûëìàñûíà èìêàí âåðÿúÿê
Àçÿðáàéúàíëà ×èí àðàñûíäà
ÿëàãÿëÿð éöêñÿê ñÿâèééÿäÿäèð
Äöíÿí Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñûíûí (ÉÀÏ) ãÿðàðýàùûíäà ÉÀÏ Ñÿäðèíèí ìöàâèíè- Èúðà êàòèáè, Áàø íàçèðèí ìöàâèíè ßëè ßùìÿäîâ ×èí Êîììóíèñò Ïàðòèéàñûíûí
Ìÿðêÿçè Êîìèòÿñèíèí Áåéíÿëõàëã Äåïàðòàìåíòèíèí íàçèð ìöàâèíè ×æîé Ëèíèí áàø÷ûëûã åòäèéè íöìàéÿíäÿ ùåéÿòèíè ãÿáóë åäèá. Ãîíàãëàðû ñàëàìëàéàí ßëè ßùìÿäîâ
áó ñÿôÿðèí ÉÀÏ èëÿ ×ÊÏ àðàñûíäà ÿìÿêäàøëûüûí...
Áàõ ñÿh. 3
Íîâðóç áàéðàìû
ìöíàñèáÿòèëÿ êå÷èðèëÿúÿê
ôÿðäè æóðíàëèñò éàçûëàðû
ìöñàáèãÿñè ö÷öí ìþâçóëàð
ìöÿééÿíëÿøäèðèëèá
Ôåâðàëûí 10-äà Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí
Ïðåçèäåíòè éàíûíäà Êöòëÿâè
Èíôîðìàñèéà Âàñèòÿëÿðèíèí
Èíêèøàôûíà Äþâëÿò...
Áàõ ñÿh. 6
Êîíñòèòóñèéà Ìÿùêÿìÿñè
Ïàëàòàñûíûí íþâáÿòè
èúëàñû êå÷èðèëèá
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû Êîíñòèòóñèéà Ìÿùêÿìÿñè
Ïàëàòàñûíûí íþâáÿòè èúëàñû êå÷èðèëèá. Êîíñòèòóñèéà Ìÿùêÿìÿñèíèí ìÿòáóàò õèäìÿòèíäÿí ÀçÿðÒÀú-à áèëäèðèáëÿð
êè, èúëàñäà Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû Êîíñòèòóñèéàñûíûí
130-úó ìàääÿñèíèí ÂÛ ùèññÿñèíÿ âÿ “Êîíñòèòóñèéà Ìÿùêÿìÿñè ùàããûíäà” Ãàíóíóí 7.1-úè ìàääÿñèíÿ...
Áàõ ñÿh. 2
Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñû
Ýÿíúëÿð Áèðëèéè Ìèëëè
Îðäóéà ìàääè éàðäûì
êàìïàíèéàñûíà ñòàðò âåðèá
Ñî÷èäÿ “Áàêû-2015” áèðèíúè
Àâðîïà Îéóíëàðûíûí
Òÿøêèëàò Êîìèòÿñè àäûíäàí
çèéàôÿò âåðèëèá
Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñû Ýÿíúëÿð Áèðëèéè Ìèëëè
Îðäóéà ìàääè éàðäûì
êàìïàíèéàñûíà ñòàðò âåðèá.
Ýÿíúëÿð Áèðëèéè Ìèëëè Îðäóéà
éàðäûì êàìïàíèéàñûíûí...
Ôåâðàëûí 8-äÿ Ñî÷èäÿ
ÕÕÛÛ Ãûø Îëèìïèéà Îéóíëàðû ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ “Áàêû2015” áèðèíúè Àâðîïà
Îéóíëàðûíûí Òÿøêèëàò Êîìèòÿñè àäûíäàí çèéàôÿò...
Áàõ ñÿh. 3
Áàõ ñÿh. 2
Êîëóìáèéàíûí Àçÿðáàéúàíäà ñÿôèðëèéè
ôÿàëèééÿòÿ áàøëàéûá
2018-úè èëÿ ãÿäÿð
èãòèñàäèééàòûí ðåàë ñåêòîðóíà
1,5 ìèëéàðä ìàíàò ýöçÿøòëè
êðåäèòëÿð âåðèëÿúÿê
Ìÿëóì îëäóüó êèìè, áàçàð èãòèñàäèééàòûíûí ÿí âàúèá
êîìïîíåíòëÿðèíäÿí áèðè äÿ ñàùèáêàðëûã ôÿàëèééÿòèíèí
ìþâúóäëóüóäóð. ×öíêè èñòÿíèëÿí þëêÿäÿ êè÷èê âÿ îðòà
ñàùèáêàðëûüûí èíêèøàôû ùÿì äÿ äþâëÿòèí èãòèñàäè ñàáèòëèéèíèí ÿñàñ øÿðòëÿðèíäÿí áèðèäèð. Áóíà ýþðÿ äÿ, þëêÿìèçäÿ
áó ýöí äþâëÿòèí ÿñàñ ùÿäÿôëÿðèíäÿí áèðè äÿ Àçÿðáàéúàíäà ñàùèáêàðëûüûí äàùà äà èíêèøàô åòäèðèëìÿñèíÿ éþíÿëèá âÿ ñàùèáêàðëûüûí èíêèøàô åòäèðèëìÿñè ö÷öí ÿëâåðèøëè
áèçíåñ ìöùèòè éàðàäûëûá. Áåëÿ êè, þòÿí èëëÿð ÿðçèíäÿ äþâëÿò áöäúÿñèíäÿí ñàùèáêàðëûüûí èíêèøàôûíà àéðûëàí âÿñàèòèí ùÿúìè èëáÿèë àðòûðûëûá. Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâèí äèãÁàõ ñÿh. 5
ãÿò âÿ ãàéüûñû ñàéÿñèíäÿ...
Ì.Â.Ëîìîíîñîâ àäûíà Ìîñêâà Äþâëÿò Óíèâåðñèòåòèíèí Áàêû ôèëèàëûíûí ðåêòîðó, ïðîôåññîð Íÿðýèç
Ïàøàéåâà Àçÿðáàéúàíûí ýþðêÿìëè øÿðãøöíàñ àëèìè...
Íàçèðëÿð Êàáèíåòè “Áöäúÿäÿí
ìàëèééÿëÿøäèðèëÿí ìöÿññèñÿëÿðäÿ,
òÿøêèëàòëàðäà ÷àëûøìûø, þçëÿðèíäÿí
àñûëû îëìàéàí ñÿáÿáëÿðÿ ýþðÿ èø
éåðëÿðèíäÿí ìÿùðóì îëìóø âÿ èøëÿ òÿìèí
îëóíìàìûø ìÿúáóðè êþ÷êöíëÿðèí
ñîñèàë ìöäàôèÿñè öçðÿ ÿëàâÿ òÿäáèðëÿð
ùàããûíäà” ãÿðàð ãÿáóë åäèá
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Íàçèðëÿð Êàáèíåòè 2014-úö èë
ôåâðàëûí 6-äà “Áöäúÿäÿí...
Áàõ ñÿh. 2
Ðè÷àðä Ìîðíèíãñòàð:
ÀÁØ Äàüëûã Ãàðàáàü
ìöíàãèøÿñèíèí ùÿëëèíäÿ
ÿââÿëêè èëëÿðëÿ ìöãàéèñÿäÿ
äàùà ôÿàë èøòèðàê åäèð
Áàõ ñÿh. 2
ÀÁØ Åðìÿíèñòàí-Àçÿðáàéúàí, Äàüëûã Ãàðàáàü
ìöíàãèøÿñèíèí ùÿëëèíäÿ ÿââÿëêè èëëÿðëÿ ìöãàéèñÿäÿ äàùà ôÿàë èøòèðàê åäèð...
Áàõ ñÿh. 2
2
www.yeniazerbaycan.com
11 ôåâðàë 2014-úö èë, ÷ÿðøÿíáÿ àõøàìû / ¹ 024 (4183)
Àçÿðáàéúàí êîñìèê þëêÿëÿð êëóáóíäàêû éåðèíè ìþùêÿìëÿíäèðèð
Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâ: ...Ùÿð áèð øÿùÿðäÿ èíôîðìàñèéà-êîììóíèêàñèéà òåõíîëîýèéàëàðûíûí èíêèøàôû áþéöê ìÿíà äàøûéûð
Áó ýöíëÿðäÿ Àçÿðáàéúàíûí èëê “Àçåðñïàúå1” òåëåêîììóíèêàñèéà ïåéêèíèí îðáèòÿ áóðàõûëìàñûíûí áèð èëè òàìàì îëóá. Õàòûðëàäàã êè,
Àçÿðáàéúàíûí èëê òåëåêîììóíèêàñèéà ïåéêè
2013-úö èë ôåâðàëûí 8-äÿ Ôðàíñûç Ãâèàíàñû Êîñìèê Ìÿðêÿçèíèí Êóðó êîñìîäðîìóíäàí îðáèòÿ
áóðàõûëûá.
“Àçåðñïàúå-1” ïåéêè ÿí àçû 15 èëëèê èñòèñìàð
ìöääÿòèíäÿ Àâðîïà, Øèìàëè Àôðèêà, Ìÿðêÿçè
Àñèéà, Ãàôãàç þëêÿëÿðè âÿ Éàõûí Øÿðã ðåýèîíóíà éöêñÿê êåéôèééÿòëè éàéûì âÿ òåëåêîììóíèêàñèéà õèäìÿòëÿðè ýþñòÿðìÿê ýöúöíÿ ìàëèêäèð.
Ïåéê þòÿí èëèí èéóë àéûíäàí êîììåðñèéà ôÿàëèééÿòèíÿ áàøëàéûá. “Àçåðñïàúå-1” ïåéêè öçÿðèíäÿí 60-äàí ÷îõ éåðëè âÿ õàðèúè òåëåðàäèî êàíàëûíûí éàéûìû, åëÿúÿ äÿ, äèýÿð ìöøòÿðèëÿð ö÷öí
ìöõòÿëèô ðàáèòÿ êàíàëëàðûíûí âÿ ïëàòôîðìàëàðûíûí
òÿøêèëè ùÿéàòà êå÷èðèëèð. Ïåéêèí ôÿàëèééÿòèíèí èëê
àëòû àéû ÿðçèíäÿ òÿõìèíÿí, 10 ìèëéîí ÀÁØ äîëëàðû ìÿáëÿüèíäÿ ýÿëèð ÿëäÿ åäèëèá âÿ áó âÿñàèò
“Àçÿðêîñìîñ” ÀÑÚ òÿðÿôèíäÿí êðåäèò áîðúëàðûíûí þäÿíèëìÿñèíÿ éþíÿëäèëèá. “Àçåðñïàúå-1”
ïåéêè Àçÿðáàéúàíäà éåðëÿøÿí ßñàñ âÿ Åùòèéàò
Éåðöñòö Ïåéê Èäàðÿåòìÿ Ìÿðêÿçëÿðèíäÿí éåðëè
ìöòÿõÿññèñëÿð òÿðÿôèíäÿí óüóðëà èäàðÿ îëóíóð.
ÊÎÑÌÈÊ ÔßÇÀÉÀ ÄÎÜÐÓ ÉÖÊÑßËÈØ
Ãåéä åäÿê êè, Àçÿðáàéúàíûí èëê ïåéêèíèí
îðáèòÿ ÷ûõàðûëìàñû èëÿ áàüëû èøëÿðÿ Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâèí 2008-úè èë 4 íîéàáð òàðèõëè
“Àçÿðáàéúàíäà êîñìèê ñÿíàéåíèí éàðàäûëìàñû âÿ òåëåêîììóíèêàñèéà ïåéêëÿðèíèí îðáèòÿ ÷ûõàðûëìàñû ùàããûíäà” Ñÿðÿíúàìûíà ìöâàôèã îëàðàã ñòàðò âåðèëèá. Äþâëÿò áàø÷ûñûíûí 17
àâãóñò 2009-úó èë òàðèõëè Ñÿðÿíúàìû èëÿ òÿñäèã
åäèëÿí “Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíäà êîñìèê
ñÿíàéåíèí éàðàäûëìàñû âÿ èíêèøàôû öçðÿ Äþâëÿò Ïðîãðàìû” Àçÿðáàéúàíûí áåéíÿëõàëã êîñìèê êëóáóí öçâöíÿ ÷åâðèëìÿñè, þëêÿäÿ ïåéê
òåõíîëîýèéàëàðûíûí éàéûëìàñû âÿ òÿòáèãè ö÷öí
ýåíèø èìêàíëàð à÷ûá. Òåëåêîììóíèêàñèéà
ïåéêèíèí îðáèòÿ ÷ûõàðûëìàñû, èäàðÿ îëóíìàñû
âÿ èñòèñìàð èøëÿðèíèí ùÿéàòà êå÷èðèëìÿñèíè òÿìèí åòìÿê ö÷öí èñÿ þëêÿ Ïðåçèäåíòèíèí 3 ìàé
2010-úó èë òàðèõëè Ñÿðÿíúàìû èëÿ “Àçÿðêîñìîñ”
À÷ûã Ñÿùìäàð Úÿìèééÿòè òÿñèñ åäèëèá.
Áóíóí àðäûíúà, èøëÿðèí ñèñòåìëè âÿ ìÿãñÿäéþíëö øÿêèëäÿ äàâàì åòäèðèëìÿñè ñàéÿñèíäÿ èëê òåëåêîììóíèêàñèéà ïåéêèíèí îðáèòÿ ÷ûõàðûëìàñû óüóðëà áàø òóòóá. Õàòûðëàäàã êè, áó
ìöíàñèáÿòèëÿ Àçÿðáàéúàí õàëãûíà öíâàíëàäûüû òÿáðèêèíäÿ Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâ þëêÿìèçèí àðòûã êîñìèê êëóáóí öçâöíÿ ÷åâðèëäèéèíè
ñþéëÿìèøäè: “Áó ùàäèñÿ îíó ýþñòÿðèð êè,
ìöñòÿãèë Àçÿðáàéúàí äþâëÿòè ñöðÿòëÿ, ùÿðòÿðÿôëè èíêèøàô åäèð âÿ áèç àðòûã êîñìèê êëóáóí öçâöéöê”.
Êîñìèê ñÿíàéåíèí éàðàäûëìàñû âÿ òåëåêîììóíèêàñèéà ïåéêëÿðèíèí îðáèòÿ ÷ûõàðûëìàñû,
èëê íþâáÿäÿ, èíôîðìàñèéà ìöáàäèëÿñèíèí õàðèúè
þëêÿëÿðäÿí àñûëûëûüûíûí àðàäàí ãàëäûðûëìàñûíäà
âÿ èíôîðìàñèéà òÿùëöêÿñèçëèéèíèí òÿìèí åäèëìÿñèíäÿ ùÿëëåäèúè ðîë îéíàéûð. Áó, åéíè çàìàíäà,
þëêÿäÿ éåíè èãòèñàäè ñàùÿëÿðèí, ùÿì÷èíèí, áó
ñàùÿëÿð öçðÿ èíñàí åùòèéàòëàðûíûí âÿ èíòåëëåêòóàë ïîòåíñèàëûí èíêèøàô åòäèðèëìÿñè, òàì òÿúùèçàòëû ìàääè-òåõíèêè áàçàíûí éàðàäûëìàñû, åëì òóòóìëó éåíè ëàéèùÿëÿðèí ùÿéàòà êå÷èðèëìÿñè âÿ
íÿòèúÿ åòèáàðèëÿ èííîâàñèéà éþíöìëö èãòèñàäèééàòûí ôîðìàëàøäûðûëìàñû èñòèãàìÿòèíäÿ àïàðûëàí
ëîýé Ðåïîðò 2013” ùåñàáàòûíäà þëêÿìèç “Øÿáÿêÿëÿøìÿ ùàçûðëûüû èíäåêñè”íÿ ýþðÿ ÿââÿëêè
ìþâãåéèíäÿí 5 ïèëëÿ èðÿëèëÿéÿðÿê äöíéàíûí 144
þëêÿñè àðàñûíäà 56-úû éåðÿ éöêñÿëèá. Ùÿì÷èíèí, Àçÿðáàéúàí èíòåðíåò èñòèôàäÿ÷èëÿðèíèí ñàé
ýþñòÿðèúèñèíÿ ýþðÿ ÌÄÁ âÿ Îðòà Àñèéà þëêÿëÿðè àðàñûíäà íþâáÿòè äÿôÿ þç ëèäåðëèéèíè ãîðóéóá.
Ùåñàáàòà ÿñàñÿí, þëêÿìèç 144 þëêÿ àðàñûíäà
“ÈÊÒ-éÿ äÿñòÿêäÿ ùþêóìÿòèí óüóðëàðû” èíäåêñè
öçðÿ 8-úè, “Ùþêóìÿòèí ýÿëÿúÿê áàõûøëàðûíäà
ÈÊÒ-íèí ÿùÿìèééÿòëèëèéè” èíäåêñè öçðÿ 9-úó, èíòåðíåòèí ÿë÷àòàíëûüû ýþñòÿðèúèñèíÿ ýþðÿ èñÿ 20úè éåðäÿ ãÿðàðëàøûá.
Áåëÿëèêëÿ, ÈÊÒ ñàùÿñèíäÿ ýþðöëÿí èøëÿð âÿ
ãàçàíûëàí íàèëèééÿòëÿð îíó äåìÿéÿ ÿñàñ âåðèð
êè, Àçÿðáàéúàí ãåéðè-íåôò ñàùÿëÿðèíèí èíêèøàôû
èñòèãàìÿòèíäÿ ñèéàñÿòèíè óüóðëà ùÿéàòà êå÷èðèð.
Áó èñÿ þëêÿíèí ìöàñèðëÿøìÿ õÿòòè ÿñàñûíäà
åòèáàðëû èíêèøàôûíû òÿìèí åäèð.
ÈÊÈÍÚÈ ÒÅËÅÊÎÌÌÓÍÈÊÀÑÈÉÀ
ÏÅÉÊÈÍÈÍ ÎÐÁÈÒß ×ÛÕÀÐÛËÌÀÑÛÍÀ
ÙÀÇÛÐËÛÃ ÝÅÄÈÐ
èøëÿð àðàñûíäà ñòðàòåæè ÿùÿìèééÿòè èëÿ ñå÷èëèð.
Ãåéä åäÿê êè, êîñìèê þëêÿëÿð êëóáóíà äàõèë îëìàã îðáèòÿ ñöíè ïåéê ÷ûõàðìàãëà éàíàøû,
êîñìîñäàí äèýÿð êîñìèê äþâëÿòëÿðëÿ áèðëèêäÿ
âÿ éà àéðû-àéðûëûãäà ìöõòÿëèô ìÿãñÿäëÿðëÿ èñòèôàäÿíèí ùöãóãè âÿ ïðàêòèêè ñôåðàëàðäà óçëàøäûðûëìàñû äåìÿêäèð. Áó ìÿãñÿäëÿ, Àçÿðáàéúàí
ùÿëÿ 12 éàíâàð 2012-úè èë òàðèõèíäÿ ÁÌÒ-íèí
Êîñìèê Ôÿçàíûí Ñöëù Ìÿãñÿäëÿðè èëÿ Èñòèôàäÿñè öçðÿ Êîìèòÿñèíèí (ÚÎÏÓÎÑ) öçâëöéöíÿ ãÿáóë åäèëèá. Ùàçûðäà 74 þëêÿíèí öçâ îëäóüó ÚÎÏÓÎÑ ÁÌÒ-íèí Áàø Àññàìáëåéàñûíûí 1472
ñàéëû ãÿòíàìÿñè èëÿ 1959-úó èëäÿ òÿñèñ åäèëèá,
Êîìèòÿíèí íÿçäèíäÿ Ùöãóã Àëò Êîìèòÿñè âÿ
Åëìè-Òåõíèêè Àëò Êîìèòÿ ôÿàëèééÿò ýþñòÿðèð.
2013-úö èëäÿ èñÿ Àçÿðáàéúàíûí ÁÌÒ-íèí êîñìèê ñàùÿ öçðÿ ÿñàñ áåéíÿëõàëã ùöãóãè ñÿíÿäè
ùåñàá îëóíàí “Àé âÿ äèýÿð ñÿìà úèñèìëÿðè äÿ
äàõèë îëìàãëà, êîñìèê ôÿçàíûí òÿäãèãè âÿ èñòèôàäÿñè öçðÿ äþâëÿòëÿðèí ôÿàëèééÿò ïðèíñèïëÿðè
ùàããûíäà” ìöãàâèëÿéÿ ãîøóëìàñû áàðÿäÿ ãàíóí ëàéèùÿñè Ìèëëè Ìÿúëèñ òÿðÿôèíäÿí ãÿáóë åäèëèá âÿ þëêÿ Ïðåçèäåíòè òÿðÿôèíäÿí òÿñäèãëÿíèá.
Áåéíÿëõàëã êîñìèê ùöãóã ñàùÿñèíäÿ ÿñàñ
íîðìàòèâ-ùöãóãè ñÿíÿäëÿðäÿí ÿí áàøëûúàñû ùåñàá îëóíàí áó ìöãàâèëÿ 1967-úè èëäÿ èìçàëàíûá âÿ áåéíÿëõàëã êîñìèê ùöãóãóí èíêèøàôû
ö÷öí ÿñàñ ÷ÿð÷èâÿ ùåñàá îëóíóð. Ùàçûðäà 100äÿí ÷îõ þëêÿíèí öçâ îëäóüó áó ìöãàâèëÿéÿ
Àçÿðáàéúàíûí äà ãîøóëìàñû þëêÿìèçèí êîñìèê
ñÿíàéå öçðÿ áåéíÿëõàëã ÿìÿêäàøëûã ÿëàãÿëÿðèíèí èíêèøàô åòäèðèëìÿñè, èãòèñàäè âÿ åëìè úÿùÿòäÿí áåéíÿëõàëã êîñìèê ìÿêàíà èíòåãðàñèéàíûí ñöðÿòëÿíäèðèëìÿñè, ùàáåëÿ þëêÿäÿ êîñìèê
ñàùÿ öçðÿ èíòåëëåêòóàë ïîòåíñèàëûí âÿ ìàääèòåõíèêè áàçàíûí éàðàäûëìàñûíà õèäìÿò åòìÿêëÿ
éàíàøû, “Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíäà êîñìèê
ñÿíàéåíèí éàðàäûëìàñû âÿ èíêèøàôû öçðÿ Äþâëÿò
Ïðîãðàìû”íäà ÿêñ îëóíìóø ìÿãñÿäëÿðèí ðåàëëàøäûðûëìàñû âÿ ïåéê ëàéèùÿëÿðèíèí ùÿéàòà êå÷èðèëìÿñè èøèíÿ äÿ áþéöê òþùôÿ âåðÿúÿêäèð.
ÈÊÒ-íèí ÈÍÊÈØÀÔÛÍÄÀ ÉÅÍÈ ÌßÐÙßËß
Ùå÷ øöáùÿñèç, èëê òåëåêîììóíèêàñèéà ïåéêèíèí îðáèòÿ ÷ûõàðûëìàñû âÿ ôÿàëèééÿòè èëÿ Àçÿðáàéúàí äöíéàäà ÿí ñöðÿòëÿ èíêèøàô åäÿí þëêÿ-
ëÿðäÿí áèðè îëìàñûíû òÿñäèã åäèð. Àçÿðáàéúàíûí
ñöðÿòëè èíêèøàôû, þëêÿíèí áåéíÿëõàëã ìèãéàñäà
þç ñþçöíö äåìÿéè áàúàðìàñû, äöíéàäà íöôóçóíóí àðòìàñû, òÿðÿôäàøëàðûíûí ÷îõàëìàñû ðåñïóáëèêàìûçûí õàðèúè ÿìÿêäàøëûã ÿëàãÿëÿðè ÿñàñûíäà ÈÊÒ ñàùÿñèíäÿ òåç áèð çàìàíäà ÿí ãàáàãúûë þëêÿëÿðèí ñûðàñûíà ÷ûõìàñûíà èìêàí âåðÿúÿê. Ìöàñèð äþâðäÿ èíôîðìàñèéà-êîììóíèêàñèéà òåõíîëîýèéàëàðûíûí èíêèøàôû åòèáàðëû ýÿëÿúÿê äåìÿêäèð. Áó ñàùÿ ùÿì ýÿëèðëèëèéèíÿ, ùÿì
äÿ óçóíìöääÿòëè ïåðñïåêòèâëÿðèíÿ ýþðÿ ÿí âàúèá ñôåðàëàðäàí áèðèäèð.
Èíôîðìàñèéà-êîììóíèêàñèéà òåõíîëîýèéàëàðûíûí þëêÿ èãòèñàäèééàòûíäà íåôòäÿí ñîíðà
èêèíúè ïðèîðèòåò ñàùÿ åëàí îëóíäóüó, áó ñàùÿíèí èãòèñàäèééàòäà õöñóñè ÷ÿêèñèíèí éöêñÿëÿí
õÿòëÿ èíêèøàô åòäèéè âÿ áó ìÿíàäà ïåéê ðàáèòÿñèíèí õöñóñè ÿùÿìèééÿò êÿñá åòäèéè íÿçÿðÿ
àëûíìàãëà, éàõûí èëëÿðäÿ ùÿéàòà êå÷èðèëìÿñè íÿçÿðäÿ òóòóëàí ïåéê ëàéèùÿëÿðèíèí þëêÿíèí óçóíìöääÿòëè èíêèøàô ñòðàòåýèéàñûíà éþíÿëäèéèíè
ÿìèíëèêëÿ äåìÿê îëàð.
Áèëäèéèìèç êèìè, äþâëÿò áàø÷ûñû òÿðÿôèíäÿí
“Èíôîðìàñèéà-êîììóíèêàñèéà òåõíîëîýèéàëàðû
èëè” åëàí îëóíàí 2013-úö èë áó áàõûìäàí óüóðëó îëóá. Èëê òåëåêîììóíèêàñèéà ïåéêèìèçèí îðáèòÿ áóðàõûëìàñûíäàí ñîíðà Èíôîðìàñèéà Òåõíîëîýèéàëàðû Óíèâåðñèòåòèíèí éàðàäûëìàñû ùàããûíäà Ñÿðÿíúàìûí èìçàëàíìàñû áó èñòèãàìÿòäÿ èøëÿðèí ñöðÿòëÿ âÿ ùÿðòÿðÿôëè ãàéäàäà àïàðûëäûüûíû ýþñòÿðèð.
Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâèí Àçÿðáàéúàí
Ðåñïóáëèêàñû ðåýèîíëàðûíûí ñîñèàë-èãòèñàäè èíêèøàôû Äþâëÿò ïðîãðàìëàðûíûí èúðàñûíà ùÿñð
îëóíàí êîíôðàíñäàêû ÷ûõûøûíäàí äà ýþðöíäöéö êèìè, êîñìèê ñÿíàéåíèí èíêèøàôû ÈÊÒ-éÿ
ìöùöì òþùôÿäèð: “Áèç áó ýöí êîñìèê äþâëÿòëÿð ñûðàñûíäàéûã. Èíòåðíåò èñòèôàäÿ÷èëÿðèíèí ñàéû 70 ôàèçäÿí ÷îõäóð, ñöðÿòëÿ àðòûð.
Îíà ýþðÿ, ùÿð áèð øÿùÿðäÿ èíôîðìàñèéàêîììóíèêàñèéà òåõíîëîýèéàëàðûíûí èíêèøàôû áþéöê ìÿíà äàøûéûð”.
Éåðè ýÿëìèøêÿí ÈÊÒ ñàùÿñèíäÿ ýþðöëÿí èøëÿðèí ìöñáÿò íÿòèúÿñè áåéíÿëõàëã òÿøêèëàòëàðûí
ùåñàáàòëàðûíäà äà ÿêñèíè òàïûð. Äöíéà Èãòèñàäè
Ôîðóìóíóí “Òùå Ýëîáàë Ûíôîðìàòèîí Òåúùíî-
Ãåéä åäÿê êè, Àçÿðáàéúàí ãàðøûäàêû èëëÿðäÿ äàùà èêè ñöíè ïåéêèíè ôÿçàéà áóðàõìàã éþíöíäÿ èø àïàðûð. Áåëÿ êè, 2016-úû èëäÿ ôÿçàéà
áóðàõûëìàñû ïëàíëàøäûðûëàí Éåð ñÿòùèíèí ìÿñàôÿäÿí ìöøàùèäÿñè ïåéêèíèí ëàéèùÿ ñÿíÿäëÿðè
öçðÿ ùàçûðëûã èøëÿðè áàøà ÷àòìàãäàäûð. Ìöøàùèäÿ ïåéêèíèí ÿí éåíè òåõíîëîæè ýþñòÿðèúèëÿð ÿñàñûíäà ùàçûðëàíìàñû íÿçÿðäÿ òóòóëóá.
Þëêÿíèí èêèíúè òåëåêîììóíèêàñèéà ïåéêèíèí èñÿ 2017-úè èëäÿ îðáèòÿ ÷ûõàðûëìàñû ïëàíëàøäûðûëûð. 2013-úö èëèí àâãóñò àéûíäà ÀÁØ-ûí Òèúàðÿò âÿ Èíêèøàô Àýåíòëèéè (ÓÑÒÄÀ) èëÿ “Àçÿðêîñìîñ” ÀÑÚ àðàñûíäà áàüëàíìûø ãðàíò ìöãàâèëÿñèíÿ ÿñàñÿí Àçÿðáàéúàíûí èêèíúè òåëåêîììóíèêàñèéà ïåéêèíèí ëàéèùÿñè öçðÿ òåõíèêè-èãòèñàäè ÿñàñëàíäûðìàíûí ùàçûðëàíìàñû
ìÿãñÿäèëÿ “Àçÿðêîñìîñ” ÀÑÚ-éÿ éàðûì ìèëéîí äîëëàðäàí àðòûã ìÿáëÿüäÿ ãðàíò àéðûëûá. Áó
ãðàíò “Àçåðñïàúå-2” òåëåêîììóíèêàñèéà ïåéêèíèí àëûíìàñû, ìàëèééÿëÿøäèðèëìÿñè, áóðàõûëìàñû âÿ èñòèñìàðû èëÿ áàüëû èãòèñàäè, òåõíèêè âÿ
ìàëèééÿ ìÿñÿëÿëÿðèíèí ìöÿééÿíëÿøäèðèëìÿñèíÿ
èìêàí âåðÿúÿê. Èêèíúè òåëåêîììóíèêàñèéà
ïåéêè èëÿ ÿëàãÿäàð òåõíèêè-èãòèñàäè ÿñàñëàíäûðìàíû ùàçûðëàéàúàã ÀÁØ øèðêÿòè èëÿ ìöãàâèëÿíèí
éàõûí âàõòëàðäà áàüëàíìàñû ïëàíëàøäûðûëûð. Ùÿìèí ãðàíò ìöãàâèëÿñè öçðÿ èøëÿðèí èñÿ 2014-úö
èëèí îðòàëàðûíäà áàøà ÷àòìàñû ýþçëÿíèëèð.
Õàòûðëàäàã êè, ðàáèòÿ âÿ èíôîðìàñèéà òåõíîëîýèéàëàðû íàçèðè ßëè Àááàñîâ áó ýöíëÿðäÿ ìÿòáóàòà à÷ûãëàìàñûíäà “Àçåðñïàúå-2” òåëåêîììóíèêàñèéà ïåéêèíèí îðáèòÿ áóðàõûëìàñû èëÿ
áàüëû ãàïàëû òåíäåð åëàí îëóíäóüóíó áèëäèðèá:
“Áó òåíäåðèí ãàïàëû îëìàñûíà áàõìàéàðàã,
äöíéàíûí 10 àïàðûúû øèðêÿòèíÿ òÿêëèôëÿð ýþíäÿðèëèá. Ùåñàá åäèðÿì êè, òåíäåð áèð íå÷ÿ àé
ÿðçèíäÿ áèòÿúÿê”.
Íàçèð ÿëàâÿ åäèá êè, ãàëèá îëàí øèðêÿòëÿ ìöãàâèëÿíèí àâãóñò àéûíäà èìçàëàíìàñû âÿ ïåéêèí 30 àé ìöääÿòèíÿ îðáèòÿ áóðàõûëìàñû ýþçëÿíèëèð.
Áåëÿëèêëÿ, íÿçÿðäÿ òóòóëàí ëàéèùÿëÿðèí ðåàëëàøàúàüû òÿãäèðäÿ, Àçÿðáàéúàí êîñìèê ôÿçàäàêû ôÿàëèééÿòèíè õåéëè ýåíèøëÿíäèðÿúÿê.
Ùöëéà ÌßÌÌßÄËÈ
“Åóðîíåwñ” òåëåâèçèéà êàíàëûíäà “Áàêûéà ó÷óø. Ìöàñèð Ñî÷èäÿ “Áàêû-2015” áèðèíúè Àâðîïà Îéóíëàðûíûí
Òÿøêèëàò Êîìèòÿñè àäûíäàí çèéàôÿò âåðèëèá
Àçÿðáàéúàí èíúÿñÿíÿòè” ñÿðýèñè èëÿ áàüëû ñöæåò éàéûìëàíûá
Äöíéàíûí íöôóçëó “Åóðîíåwñ” òåëåâèçèéà êàíàëûíäà
Áàêûäà, Ùåéäÿð ßëèéåâ Ìÿðêÿçèíäÿ Ùåéäÿð ßëèéåâ Ôîíäóíóí âÿ “Áàêó” æóðíàëûíûí
áèðýÿ òÿøêèëàò÷ûëûüû èëÿ à÷ûëìûø “Áàêûéà ó÷óø. Ìöàñèð
Àçÿðáàéúàí
èíúÿñÿíÿòè”
ñÿðýèñè ùàããûíäà ñöæåò éàéûìëàíûá.
ÀçÿðÒÀú õÿáÿð âåðèð êè, ñöæåòäÿ “Áàêûéà ó÷óø. Ìöàñèð Àçÿðáàéúàí èíúÿñÿíÿòè”
ñÿðýèñè áàðÿäÿ ÿòðàôëû ìÿëóìàò âåðèëèá,
ñÿðýèäÿ îëäóãúà ìàðàãëû ÿñÿðëÿðèí íöìàéèø îëóíäóüó áèëäèðèëèá. Âóðüóëàíûá êè, áó
ÿñÿðëÿð àðàñûíäà Ùåéäÿð ßëèéåâ Ôîíäóíóí âèòñå-ïðåçèäåíòè, ëàéèùÿíèí èäåéà ìöÿëëèôè Ëåéëà ßëèéåâàíûí ÿñÿðëÿðè äÿ áþéöê
ìàðàãëà ãàðøûëàíûð.
Ñÿðýèäÿ ìöõòÿëèô æàíðëàðäà èøëÿéÿí
àçÿðáàéúàíëû ðÿññàìëàðûí 100-äÿí àðòûã
ÿñÿðè íöìàéèø îëóíóð.
Ãåéä åäèëèá êè, áó ñÿðýè
èëê äÿôÿ 2012-úè èëèí éàíâàðûíäà Áþéöê Áðèòàíèéàíûí
ïàéòàõòû Ëîíäîíäà à÷ûëûá.
“Áàêûéà ó÷óø. Ìöàñèð Àçÿðáàéúàí èíúÿñÿíÿòè” ñÿðýèñè
èêè èë ÿðçèíäÿ Ïàðèñ, Áåðëèí,
Ìîñêâà, Ðîìà âÿ Âéàíàäà
òÿøêèë åäèëèá.
“Åóðîíåwñ” òåëåâèçèéà êàíàëûíûí ñöæåòèíäÿ ÿìèíëèêëÿ áèëäèðèëèá êè, ìàðò àéûíàäÿê
äàâàì åäÿúÿê ñÿðýè çèéàðÿò÷èëÿð ö÷öí áþéöê ìàðàãëà ãàðøûëàíàúàã.
Áó ñöæåòèí äöíéàíûí íöôóçëó êàíàëëàðûíäàí áèðè îëàí “Åóðîíåwñ”äà éàéûìëàíìàñû áèð äàùà ñöáóò åäèð êè, Ùåéäÿð ßëèéåâ Ôîíäóíóí Àçÿðáàéúàíûí ìÿäÿíèééÿòèíèí, ìöàñèð èíúÿñÿíÿòèìèçèí äöíéàäà
äàùà éàõûíäàí òàíûäûëìàñû èñòèãàìÿòèíäÿ
ùÿéàòà êå÷èðäèéè òÿäáèðëÿð õöñóñè ÿùÿìèééÿòÿ ìàëèêäèð.
Ðè÷àðä Ìîðíèíãñòàð: ÀÁØ Äàüëûã Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñèíèí
ùÿëëèíäÿ ÿââÿëêè èëëÿðëÿ ìöãàéèñÿäÿ äàùà ôÿàë èøòèðàê åäèð
ÀÁØ Åðìÿíèñòàí-Àçÿðáàéúàí, Äàüëûã
Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñèíèí ùÿëëèíäÿ ÿââÿëêè èëëÿðëÿ ìöãàéèñÿäÿ äàùà ôÿàë èøòèðàê åäèð.
ÀçÿðÒÀú õÿáÿð âåðèð êè, áó ñþçëÿðè ÀÁØûí Àçÿðáàéúàíäàêû ñÿôèðè Ðè÷àðä Ìîðíèíã-
ñòàð ôåâðàëûí 10-äà “ÀÄÀ” Óíèâåðñèòåòèíèí òÿëÿáÿëÿðè èëÿ ýþðöøöíäÿ äåéèá. Ñÿôèð áèëäèðèá êè, ÀÁØ Àçÿðáàéúàíûí ÿðàçè
áöòþâëöéöíö âÿ ñóâåðåíëèéèíè ùÿð çàìàí äÿñòÿêëÿéèð.
Ð.Ìîðíèíãñòàð Àçÿðáàéúàí âÿ Åðìÿíèñòàí ïðåçèäåíòëÿðèíèí ìöíàãèøÿíèí ùÿëëè èëÿ áàüëû þòÿí èëèí ñîíëàðûíäà
êå÷èðäèêëÿðè ýþðöøöí ìöñáÿò àääûì îëäóüóíó âóðüóëàéûá. Äèããÿòÿ ÷àòäûðûëûá
êè, ÀÁØ ÀÒßÒ-èí Ìèíñê ãðóïóíóí
ùÿìñÿäðè êèìè ìöíàãèøÿíèí òåçëèêëÿ
ñöëù éîëó èëÿ ùÿëëè èñòèãàìÿòèíäÿ òÿðÿôëÿðëÿ ÷îõ ñûõ èøëÿéèð. Ðÿñìè Âàøèíãòîí áó
ïðîáëåìèí ùÿëëèíäÿ ÿëèíäÿí ýÿëÿíè åäÿúÿê.
ÀÁØ ñÿôèðè ýþðöøäÿ äöíéàäà áàø âåðÿí
ïðîñåñëÿðäÿí äàíûøûá, òÿëÿáÿëÿðèí ñóàëëàðûíû
úàâàáëàíäûðûá.
Ôåâðàëûí 8-äÿ Ñî÷èäÿ ÕÕÛÛ Ãûø Îëèìïèéà
Îéóíëàðû ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ “Áàêû-2015” áèðèíúè Àâðîïà Îéóíëàðûíûí Òÿøêèëàò Êîìèòÿñè àäûíäàí
çèéàôÿò âåðèëèá.
Çèéàôÿòäÿ Áåéíÿëõàëã Îëèìïèéà Êîìèòÿñèíèí (ÁÎÊ) ïðåçèäåíòè Òîìàñ Áàõ, ÁÎÊ-óí ñàáèã ïðåçèäåíòè Æàê Ðîãã, Àâðîïà Îëèìïèéà Êîìèòÿñèíèí (ÀÎÊ) ïðåçèäåíòè Ïàòðèê Ùèêêè, áèð ñûðà þëêÿëÿðèí Ìèëëè Îëèìïèéà êîìèòÿëÿðèíèí âÿ íöìàéÿíäÿ ùåéÿòëÿðèíèí ðÿùáÿðëÿðè, äèýÿð øÿõñëÿð
èøòèðàê åäèáëÿð.
Ýÿíúëÿð âÿ Èäìàí Íàçèðëèéèíèí ìÿòáóàò êàòèáè Ñÿìàéÿ Ìÿììÿäîâà ÀçÿðÒÀú-à áèëäèðèá
êè, Ñî÷è Îëèìïèàäàñûíäà Àçÿðáàéúàí íöìàéÿíäÿ ùåéÿòèíèí øåô-äåìèññèîíó Êîíöë Íóðóëëàéåâà òÿäáèðÿ òîïëàøàíëàðû ñàëàìëàéûá.
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí ýÿíúëÿð âÿ
èäìàí íàçèðè Àçàä Ðÿùèìîâà ãîíàãëàðû áèðèíúè Àâðîïà Îéóíëàðûíûí Òÿøêèëàò Êîìèòÿñè àäûíäàí ñàëàìëàéàðàã áåéíÿëõàëã Îëèìïèéà ùÿðÿêàòûíûí òàíûíìûø ñèìàëàðûíû áó òÿäáèðäÿ ýþðìÿêäÿí ìÿìíóí îëäóüóíó áèëäèðèá.
Àâðîïà Îëèìïèéà Êîìèòÿñèíèí ïðåçèäåíòè
Ïàòðèê Ùèêêè Áàêûäà êå÷èðèëÿúÿê áèðèíúè Àâðîïà
Îéóíëàðûíà ùàçûðëûã áàðÿäÿ äàíûøàðàã, Òÿøêèëàò Êîìèòÿñèíèí ôÿàëèééÿòèíè éöêñÿê ãèéìÿòëÿíäèðèá. “Áàêû-2015”-èí Òÿøêèëàò Êîìèòÿñèíèí
ùÿì ÀÎÊ, ùÿì äÿ áåéíÿëõàëã ôåäåðàñèéàëàðëà
ÿëàãÿëè èøëÿäèéèíè áèëäèðÿí Ï.Ùèêêè äåéèá êè, ýÿëÿí èë òÿêúÿ Àâðîïà äåéèë, öìóìèëèêäÿ, áöòöí
äöíéà ìþùòÿøÿì áèð èäìàí áàéðàìûíà øàùèäëèê åäÿúÿê.
ÁÎÊ-óí ïðåçèäåíòè Òîìàñ Áàõ èñÿ ÷ûõûøûíäà “Áàêû-2015”-èí áåéíÿëõàëã Îëèìïèéà ùÿðÿêàòûíäà éåíè ìÿðùÿëÿ îëàúàüûíà èíàíäûüûíû áèëäèðèá. Áèðèíúè Àâðîïà Îéóíëàðûíà ùàçûðëûã èøèíäÿ, îéóíëàðûí êå÷èðèëìÿñèíäÿ Áàêû øÿùÿðèíÿ âÿ
Òÿøêèëàò Êîìèòÿñèíÿ óüóðëàð àðçóëàéàí ÁÎÊ
ïðåçèäåíòè Àçÿðáàéúàíûí äöíéà èäìàíûíäà ôÿàë èøòèðàê åòäèéèíè âóðüóëàéûá.
Çèéàôÿò Àçÿðáàéúàí èíúÿñÿíÿò óñòàëàðûíûí
ìàðàãëû èôàëàðû èëÿ äàâàì åäèá.
Áàêû âÿ Áåðãàìî øÿùÿðëÿðè àðàñûíäà ÿëàãÿëÿð
áóíäàí ñîíðà äàùà äà èíêèøàô åäÿúÿê
Áàêû âÿ Áåðãàìî øÿùÿðëÿðè
àðàñûíäà ÿëàãÿëÿð áóíäàí ñîíðà
äàùà äà èíêèøàô åäÿúÿê.
Áó ñþçëÿðè Èòàëèéàíûí Áåðãàìî
øÿùÿðèíèí ìåðè Ôðàíêî Òåíòîðèî
ÀçÿðÒÀú-ûí õöñóñè ìöõáèðèíÿ ìöñàùèáÿñèíäÿ äåéèá.
Ô.Òåíòîðèî “Ãàôãàçäàí Àïåííèíÿäÿê. Àçÿðáàéúàíëûëàð Èòàëèéàíûí ìöãàâèìÿò ùÿðÿêàòûíäà” êèòàáûíûí òÿãäèìàòûíûí Áåðãàìîäà êå÷èðèëìÿñèíèí
áþéöê ÿùÿìèééÿò êÿñá åòäèéèíè áèëäèðèá. Äèããÿòÿ ÷àòäûðûá êè, Èêèíúè Äöíéà ìöùàðèáÿñè èëëÿðèíäÿ àçÿðáàéúàíëûëàð Èòàëèéà ìöãàâèìÿò ùÿðÿêàòûíäà èøòèðàê åäÿðÿê, áþéöê øöúàÿò ýþñòÿðèáëÿð.
Òÿäáèðèí äèýÿð ÿùÿìèééÿòè îíäàí èáàðÿòäèð êè,
Àçÿðáàéúàíûí øÿùÿðëÿðè èëÿ Áåðãàìî àðàñûíäà ÿëàãÿëÿð éåíè
ìÿðùÿëÿéÿ ãÿäÿì ãîéóð.
Áåðãàìîíóí ñîñèàë-èãòèñàäè
ýþñòÿðèúèëÿðè áàðÿäÿ äàíûøàí ìåð
âóðüóëàéûá êè, øÿùÿðäÿ êèìéà, òîõóúóëóã, ìàíóôàêòóðà âÿ äèýÿð
ñàùÿëÿðäÿ êè÷èê, îðòà âÿ èðè øèðêÿòëÿð ôÿàëèééÿò ýþñòÿðèðëÿð. Ìöâàôèã èñòèãàìÿòëÿðäÿ øÿùÿðëÿðèìèç àðàñûíäà äàùà ñûõ èãòèñàäè âÿ òèúàðÿò ìöíàñèáÿòëÿðè ãóðìàã ìöìêöíäöð. Àçÿðáàéúàí
íöìàéÿíäÿëÿðèíèí Áåðãàìîíóí äèýÿð èíñòèòóñèîíàë ãóðóìëàðûíäà äà ñÿìÿðÿëè ýþðöøëÿð êå÷èðìÿñè èêèòÿðÿôëè ìöíàñèáÿòëÿðèí èíêèøàôûíà
òþùôÿ âåðÿúÿê.
Íàçèðëÿð Êàáèíåòè “Áöäúÿäÿí ìàëèééÿëÿøäèðèëÿí
ìöÿññèñÿëÿðäÿ, òÿøêèëàòëàðäà ÷àëûøìûø, þçëÿðèíäÿí
àñûëû îëìàéàí ñÿáÿáëÿðÿ ýþðÿ èø éåðëÿðèíäÿí
ìÿùðóì îëìóø âÿ èøëÿ òÿìèí îëóíìàìûø
ìÿúáóðè êþ÷êöíëÿðèí ñîñèàë ìöäàôèÿñè öçðÿ
ÿëàâÿ òÿäáèðëÿð ùàããûíäà” ãÿðàð ãÿáóë åäèá
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Íàçèðëÿð Êàáèíåòè 2014-úö èë ôåâðàëûí 6äà “Áöäúÿäÿí ìàëèééÿëÿøäèðèëÿí ìöÿññèñÿëÿðäÿ, òÿøêèëàòëàðäà ÷àëûøìûø, þçëÿðèíäÿí àñûëû îëìàéàí ñÿáÿáëÿðÿ ýþðÿ èø
éåðëÿðèíäÿí ìÿùðóì îëìóø âÿ èøëÿ òÿìèí îëóíìàìûø ìÿúáóðè êþ÷êöíëÿðèí ñîñèàë
ìöäàôèÿñè öçðÿ ÿëàâÿ òÿäáèðëÿð ùàããûíäà” ãÿðàð ãÿáóë åäèá.
2014-úö èë éàíâàðûí 1-äÿí åòèáàðÿí ãöââÿéÿ ìèíìèø áó
Ãÿðàðà ÿñàñÿí, Åðìÿíèñòàí ñèëàùëû ãöââÿëÿðè òÿðÿôèíäÿí ÿðàçèëÿðèí èøüàëû íÿòèúÿñèíäÿ þç äîüìà éóðäëàðûíäàí äèäÿðýèí
äöøìöø, ùÿìèí ìöääÿòÿäÿê áöäúÿäÿí ìàëèééÿëÿøäèðèëÿí
ìöÿññèñÿëÿðäÿ, òÿøêèëàòëàðäà ÷àëûøìûø, þçëÿðèíäÿí àñûëû îëìàéàí ñÿáÿáëÿðÿ ýþðÿ èø éåðëÿðèíäÿí ìÿùðóì îëìóø âÿ èøëÿ òÿìèí îëóíìàìûø ìÿúáóðè êþ÷êöíëÿðÿ îðòà àéëûã ÿìÿêùàããû
âåðèëìÿñèíèí ìöääÿòè 2015-úè èë éàíâàðûí 1-äÿê óçàäûëûá.
Ùÿìèí ãÿðàðäà àèäèééÿòè íàçèðëèêëÿðÿ, äþâëÿò îðãàíëàðûíà
âÿ ÿðàçèëÿðè èøüàë îëóíìóø ðàéîíëàðûí Èúðà Ùàêèìèééÿòèíÿ
ìÿúáóðè êþ÷êöíëÿðèí ìöâàôèã áîø èø éåðëÿðèíäÿ èøÿ ãÿáóëó èëÿ
áàüëû ìöâàôèã òÿäáèðëÿðèí ýþðöëìÿñèíèí äàùà äà ýöúëÿíäèðèëìÿñè áàðÿäÿ êîíêðåò òàïøûðûãëàð âåðèëèá.
Ïðîôåññîð Íÿðýèç Ïàøàéåâà ýþðêÿìëè øÿðãøöíàñ
àëèì Àèäà Èìàíãóëèéåâàíûí èðñèíèí òîïëàíäûüû
êèòàáëàðû Ìÿðêÿçè Åëìè Êèòàáõàíàéà ùÿäèééÿ åäèá
Ì.Â.Ëîìîíîñîâ àäûíà Ìîñêâà Äþâëÿò Óíèâåðñèòåòèíèí Áàêû ôèëèàëûíûí
ðåêòîðó, ïðîôåññîð Íÿðýèç
Ïàøàéåâà Àçÿðáàéúàíûí
ýþðêÿìëè øÿðãøöíàñ àëèìè, ôèëîëîýèéà öçðÿ åëìëÿð
äîêòîðó, ïðîôåññîð Àèäà
Èìàíãóëèéåâàíûí èðñèíèí òîïëàíäûüû êèòàáëàðû ÀÌÅÀ-íûí Ìÿðêÿçè Åëìè Êèòàáõàíàñûíûí ôîíäóíà ùÿäèééÿ åäèá.
ÀçÿðÒÀú õÿáÿð âåðèð êè, ïðîôåññîð Àèäà Èìàíãóëèéåâàíûí
Ìÿðêÿçè Åëìè Êèòàáõàíàíûí ôîíäóíà òÿãäèì îëóíìóø èðñèíÿ
îíóí ãÿëÿìÿ àëäûüû ìÿãàëÿëÿðèí âÿ ÿðÿá äèëèíäÿí Àçÿðáàéúàí äèëèíÿ òÿðúöìÿ åòäèéè ùåêàéÿëÿðèí òîïëàíäûüû “Ìÿãàëÿëÿð
âÿ òÿðúöìÿëÿð” êèòàáû, ùÿì÷èíèí ýþðêÿìëè øÿðãøöíàñ àëèìèí
70 èëëèê éóáèëåéèíÿ ùÿñð îëóíìóø “Øÿðã âÿ Ãÿðá: îðòàã ìÿíÿâè äÿéÿðëÿð, åëìè-ìÿäÿíè ÿëàãÿëÿð” ìþâçóñóíäà Áåéíÿëõàëã
Èáí ßðÿáè Ñèìïîçèóìóíóí ìàòåðèàëëàðûíûí èíýèëèñ äèëèíäÿ íÿøð
îëóíìóø íöñõÿñè âÿ “Øÿðãøöíàñëûüûí àêòóàë ïðîáëåìëÿðè”
ìþâçóñóíäà ðåñïóáëèêà åëìè êîíôðàíñûíûí ìàòåðèàëëàðûíûí
äÿðú åäèëäèéè êèòàáëàðû äàõèëäèð.
Êîíñòèòóñèéà Ìÿùêÿìÿñè
Ïàëàòàñûíûí íþâáÿòè èúëàñû êå÷èðèëèá
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû Êîíñòèòóñèéà Ìÿùêÿìÿñè
Ïàëàòàñûíûí íþâáÿòè èúëàñû
êå÷èðèëèá.
Êîíñòèòóñèéà Ìÿùêÿìÿñèíèí ìÿòáóàò õèäìÿòèíäÿí
ÀçÿðÒÀú-à áèëäèðèáëÿð êè, èúëàñäà Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû Êîíñòèòóñèéàñûíûí 130úó ìàääÿñèíèí ÂÛ ùèññÿñèíÿ âÿ “Êîíñòèòóñèéà Ìÿùêÿìÿñè
ùàããûíäà” Ãàíóíóí 7.1-úè ìàääÿñèíÿ ÿñàñÿí, “ßäëèééÿ îðãàíëàðûíäà ãóëëóã êå÷ìÿ ùàããûíäà Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû Ãàíóíóíóí 15.2-úè ìàääÿñèíèí øÿðù åäèëìÿñèíÿ äàèð 1
ñàéëû Áàêû Èíçèáàòè-Èãòèñàäè Ìÿùêÿìÿñèíèí ìöðàúèÿòèíÿ áàõûëàðàã èúðààòà ãÿáóë îëóíìàñû ùàããûíäà ãÿðàðäàä ÷ûõàðûëûá.
Ìöðàúèÿòÿ ìàùèééÿòè öçðÿ, òÿðÿôëÿðèí èøòèðàêû èëÿ Êîíñòèòóñèéà Ìÿùêÿìÿñè Ïëåíóìóíóí ìàðòûí 4-íÿ òÿéèí åäèëìèø èúëàñûíäà áàõûëàúàã.
Àçÿðáàéúàí èëÿ ×èí àðàñûíäà
ÿëàãÿëÿð éöêñÿê ñÿâèééÿäÿäèð
Ôåâðàëûí 10-äà Àçÿðáàéúàí
Ðåñïóáëèêàñû Ìèëëè Ìÿúëèñè ñÿäðèíèí áèðèíúè ìöàâèíè Çèéàôÿò
ßñýÿðîâ ×èí Êîììóíèñò Ïàðòèéàñûíûí þëêÿìèçäÿ ñÿôÿðäÿ îëàí
íöìàéÿíäÿ ùåéÿòè èëÿ ýþðöøöá.
ÀçÿðÒÀú õÿáÿð âåðèð êè,
Ç.ßñýÿðîâ ýþðöøäÿ Àçÿðáàéúàí-×èí ÿëàãÿëÿðèíèí ãÿäèì òàðèõèíäÿí äàíûøûá. Î áèëäèðèá êè,
Ìÿðêÿçè Àñèéàíûí áþéöê äþâëÿòè ×èí ÿí ãÿäèì äþâðëÿðäÿí äöíéà ìèãéàñûíäà þç éåðè,
ìþâãåéè îëàí áèð þëêÿ êèìè òàíûíûá. Àçÿðáàéúàí èëÿ ×èí
àðàñûíäà ìÿäÿíè ÿëàãÿëÿðèí òàðèõè ÷îõ ãÿäèì çàìàíëàðà òÿñàäöô åäèð. Èêè þëêÿ àðàñûíäà ìöõòÿëèô ñàùÿëÿðäÿ ÿëàãÿëÿð
äèíàìèê èíêèøàô åäèð. Éöêñÿê ñÿâèééÿëè ãàðøûëûãëû ñÿôÿðëÿð,
ýþðöøëÿð áó ìöíàñèáÿòëÿðèí äàùà äà ìþùêÿìëÿíìÿñèíÿ þç
òþùôÿñèíè âåðèð.
Ç.ßñýÿðîâ Àçÿðáàéúàíûí ãûñà ìöääÿòäÿ êå÷äèéè èíêèøàô éîëóíäàí, ÿëäÿ åäèëÿí óüóðëàðäàí, ùÿéàòà êå÷èðèëÿí ëàéèùÿëÿðäÿí, î úöìëÿäÿí Áàêû-Òáèëèñè-Ãàðñ äÿìèðéîëó õÿòòèíèí òèêèíòèñèíäÿí äàíûøûá. Ìèëëè Ìÿúëèñ ñÿäðèíèí áèðèíúè ìöàâèíè, ùÿì÷èíèí þëêÿëÿðèìèç àðàñûíäà èãòèñàäè ÿëàãÿëÿðèí äàùà äà èíêèøàô åòäèðèëìÿñè ö÷öí éàõøû ïîòåíñèàëûí îëäóüóíó
áèëäèðèá.
Äàüëûã Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñèíÿ òîõóíàí Ç.ßñýÿðîâ äåéèá
êè, Åðìÿíèñòàí Àçÿðáàéúàí òîðïàãëàðûíûí 20 ôàèçèíè èøüàë àëòûíäà ñàõëàéûð. Áó ìöíàãèøÿ íÿòèúÿñèíäÿ áèð ìèëéîíäàí àðòûã
àçÿðáàéúàíëû ãà÷ãûí âÿ ìÿúáóðè êþ÷êöíÿ ÷åâðèëèá. Ðÿñìè
Éåðåâàí ÁÌÒ Òÿùëöêÿñèçëèê Øóðàñûíûí ïðîáëåìèí ùÿëëè èëÿ
áàüëû ãÿáóë åòäèéè äþðä ãÿòíàìÿéÿ ìÿùÿë ãîéìóð. Ìèëëè Ìÿúëèñ ñÿäðèíèí áèðèíúè ìöàâèíè Àçÿðáàéúàíûí ÿðàçè áöòþâëöéöíö
äÿñòÿêëÿäèéèíÿ ýþðÿ ×èí òÿðÿôèíÿ òÿøÿêêöð åäèá.
×èí Êîììóíèñò Ïàðòèéàñû Ìÿðêÿçè Êîìèòÿñèíèí áåéíÿëõàëã ÿëàãÿëÿð øþáÿñè íàçèðèíèí ìöàâèíè ×æîé Ëè þëêÿëÿðèìèç
àðàñûíäà äîñòëóã ÿëàãÿëÿðèíèí èíêèøàôûíûí ìÿìíóíëóã äîüóðäóüóíó áèëäèðèá. Î äåéèá êè, Àçÿðáàéúàí èëÿ ×èí àðàñûíäà
ìöõòÿëèô ñàùÿëÿðäÿ ÿìÿêäàøëûã, î úöìëÿäÿí ïàðëàìåíòëÿðàðàñû ÿëàãÿëÿð éöêñÿê ñÿâèééÿäÿäèð.
Åðìÿíèñòàí-Àçÿðáàéúàí, Äàüëûã Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñèíÿ
òîõóíàí ãîíàã ðÿñìè Ïåêèíèí áó ìÿñÿëÿ èëÿ áàüëû ìþâãåéèíèí äÿéèøìÿç îëäóüóíó ãåéä åäèá.
3
www.yeniazerbaycan.com
11 ôåâðàë 2014-úö èë, ÷ÿðøÿíáÿ àõøàìû / ¹ 024 (4183)
Àçÿðáàéúàíëà ×èí àðàñûíäà ÿëàãÿëÿð éöêñÿê ñÿâèééÿäÿäèð
ßëè ßùìÿäîâ: ×èí ùÿìèøÿ þëêÿìèçèí
ÿðàçè áöòþâëöéöíö äÿñòÿêëÿéèð
ÉÀÏ Ñÿäðèíèí ìöàâèíè ßëè
ßùìÿäîâ ×èí Êîììóíèñò
Ïàðòèéàñûíûí Ìÿðêÿçè Êîìèòÿñèíèí
Áåéíÿëõàëã Äåïàðòàìåíòèíèí íàçèð
ìöàâèíè ×æîé Ëèíèí áàø÷ûëûã åòäèéè
íöìàéÿíäÿ ùåéÿòèíè ãÿáóë åäèá
“Àçÿðáàéúàíëà ×èí Õàëã Ðåñïóáëèêàñû àðàñûíäà èêèòÿðÿôëè äîñòëóã ìöíàñèáÿòëÿðè
ìþâúóääóð. Èêè
þëêÿíèí
ùàêèì
ïàðòèéàëàðû àðàñûíäàêû ÿëàãÿëÿð äÿ
áó ìöíàñèáÿòëÿðèí ôîðìàëàøìàñûíà ìöñáÿò òÿñèðèíè ýþñòÿðèð”. ÑÈÀíûí õÿáÿðèíÿ ýþðÿ,
áó ôèêèðëÿðè æóðíàëèñòëÿðÿ à÷ûãëàìàñûíäà Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñûíûí Ñÿäð ìöàâèíè-Èúðà êàòèáè, Áàø íàçèðèí
ìöàâèíè ßëè ßùìÿäîâ äåéèá.
Îíóí ñþçëÿðèáÿ ýþðÿ, ×èí Õàëã Ðåñïóáëèêàñû äÿôÿëÿðëÿ Àçÿðáàéúàíûí ÿðàçè áöòþâëöéöíö òàíûäûüûíû âÿ
ìöäàôèÿ åòäèéèíè áÿéàí åäèá: “Åéíè çàìàíäà, àäû÷ÿêèëÿí þëêÿ ùàçûðäà ÁÌÒ ÒØ-íûí 5 äàèìè öçâöíäÿí
áèðèäèð. Ùÿìèí ãóðóìóí Äàüëûã Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñèíèí ùÿëëè èëÿ áàüëû ãÿáóë åòäèéè 4 ãÿòíàìÿíèí ãÿáóë îëóíìàñûíäà äèýÿð öçâëÿðëÿ éàíàøû, ×èíèí äÿ þç
ðîëó îëóá. Áóíóíëà éàíàøû, þëêÿìèçèí ÿðàçè áöòþâëöéö ùÿð çàìàí ×èí òÿðÿôäÿí áèðìÿíàëû øÿêèëäÿ
äÿñòÿêëÿíèð. Èíàíûðàì êè, áóíäàí ñîíðà äà ÿëàãÿëÿðèìèç éöêñÿëÿí õÿòëÿ èíêèøàô åäÿúÿê”.
Äöíÿí Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñûíûí (ÉÀÏ) ãÿðàðýàùûíäà ÉÀÏ
Ñÿäðèíèí ìöàâèíè- Èúðà êàòèáè, Áàø
íàçèðèí ìöàâèíè ßëè ßùìÿäîâ ×èí
Êîììóíèñò Ïàðòèéàñûíûí Ìÿðêÿçè
Êîìèòÿñèíèí Áåéíÿëõàëã Äåïàðòàìåíòèíèí íàçèð ìöàâèíè ×æîé Ëèíèí
áàø÷ûëûã åòäèéè íöìàéÿíäÿ ùåéÿòèíè
ãÿáóë åäèá.
Ãîíàãëàðû ñàëàìëàéàí ßëè ßùìÿäîâ áó ñÿôÿðèí ÉÀÏ èëÿ ×ÊÏ àðàñûíäà ÿìÿêäàøëûüûí èíêèøàôûíà òþùôÿ
âåðÿúÿéèíè áèëäèðèá. Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñû èëÿ ×èí Êîììóíèñò
Ïàðòèéàñû àðàñûíäà ÿëàãÿëÿðèí éöêñÿê ñÿâèééÿäÿ îëäóüóíó äåéÿí ßëè
ßùìÿäîâóí ñþçëÿðèíÿ ýþðÿ, èêè ïàðòèéà àðàñûíäà ñÿìÿðÿëè ÿìÿêäàøëûã
ìþâúóääóð, ìöíàñèáÿòëÿðèí èíêèøàô
åòäèðèëìÿñè äÿ ùÿð èêè ïàðòèéàíûí ìàðàãëàðûíà úàâàá âåðèð. ÉÀÏ Ñÿäðèíèí
ìöàâèíè ãåéä åäèá êè, ìÿùç áó ñÿáÿáäÿí äÿ ñÿôÿð èêè ïàðòèéà àðàñûíäà ÿëàãÿëÿðèí èíêèøàô åòäèðèëìÿñè
ö÷öí ìöùöì ÿùÿìèééÿò êÿñá åäèð:
“Ïàðòèéàëàðûìûçûí àðàñûíäà ñÿìÿðÿëè ÿìÿêäàøëûã éàðàíûá âÿ áó
ÿëàãÿëÿðèí èíêèøàô åòäèðèëìÿñè ùÿð èêè òÿðÿôèí ìàðàãëàðûíà úàâàá
âåðèð. Öìóìèééÿòëÿ,
áåéíÿëõàëã ÿìÿêäàøëûã ÉÀÏ-ûí ôÿàëèééÿòèíèí ÿñàñ èñòèãàìÿòëÿðèíäÿí áèðèäèð. Áó áàõûìäàí, Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñû áó
âÿ éà äèýÿð þëêÿëÿðèí
ñèéàñè ïàðòèéàëàðû èëÿ
ñûõ ÿëàãÿëÿð ãóðóð,
ìöíàñèáÿòëÿðèí èíêèøàôûíà þç òþùôÿñèíè
âåðìÿéÿ ñÿé ýþñòÿðèð”.
ßëè ßùìÿäîâ ÉÀÏ âÿ ×ÊÏ-íèí
íöìàéÿíäÿ ùåéÿòëÿðèíèí ãàðøûëûãëû
ñÿôÿðëÿðèíèí, êå÷èðèëÿí ýþðöøëÿðäÿ
àïàðûëàí ìöçàêèðÿëÿðèí ÿëàãÿëÿðèí
èíêèøàôûíäà ÿùÿìèééÿòëè ðîë îéíàäû-
Ñèéàâóø Íîâðóçîâ: Úÿìèë Ùÿñÿíëèíèí
àðõàñûíäà þçöíäÿí áàøãà ùå÷ êèì éîõäóð
“Úÿìèë Ùÿñÿíëè îíà-áóíà ñþç
äåìÿêëÿ ýöíäÿìäÿ ãàëìàã èñòÿéèð”. Áóíó Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñûíûí (ÉÀÏ) Èúðà êàòèáèíèí ìöàâèíè, ìèëëÿò âÿêèëè Ñèéàâóø Íîâðóçîâ
“Ïóáëèêà.Àç”-à
à÷ûãëàìàñûíäà
îíóí ßëè Èíñàíîâëà áàüëû ôèêèðëÿðèíÿ
Úÿìèë Ùÿñÿíëèíèí ðåàêñèéà âåðìÿñèíÿ ìöíàñèáÿò áèëäèðÿðêÿí äåéèá.
Îíóí ñþçëÿðèíÿ ýþðÿ, Úÿìèë
Ùÿñÿíëè, ßëè Èíñàíîâ êèìè èíñàíëàð
úÿìèééÿò ö÷öí ùå÷ áèð ÿùÿìèééÿò
êÿñá åòìèðëÿð: “Áó øÿõñëÿð úÿìèééÿòèí äèããÿòèíäÿ äåéèëëÿð. Úÿìèë
Ùÿñÿíëè îíà-áóíà ñþç äåìÿêëÿ ýöíäÿìäÿ ãàëìàã èñòÿéèð. Úÿìèë Ùÿñÿíëè àðòûã ãóðòàðûá, áèòèá. ßââÿëúÿäÿí äåìèøäèì êè, áåëÿ äÿ îëàúàã. Èíäè î, ýöíäÿìäÿ ãàëìàã ö÷öí ùÿð áèð ìÿñÿëÿéÿ ðåàêñèéà âåðìÿê èñòÿéèð. ×àëûøûð ýöíäÿìäÿí äöøìÿñèí. Àììà ùå÷ áèð ÿùÿìèééÿò êÿñá åòìèð, ÷öíêè îíóí ÿòðàôëûíäà ñîñèàë áàçà, åëåêòîðàò éîõäóð”.
Ñ.Íîâðóçîâ ãåéä åäèá êè, Úÿìèë Ùÿñÿíëèíèí àðõàñûíäà þçöíäÿí áàøãà
ùå÷ êèì éîõäóð. ÉÀÏ ôóíêñèîíåðè áåëÿ àäàìëàðà âàõò ñÿðô åòìÿê èñòÿìÿäèêëÿðèíè à÷ûãëàéûá: “Áåëÿ àäàìëàðëà áèçèì âàõòûìûçû àëìàéûí, áèç âàúèá èøëÿðëÿ ìÿøüóëóã”.
üûíû áèëäèðèá. ÉÀÏ Ñÿäðèíèí ìöàâèíè
þëêÿìèçèí, åéíè çàìàíäà, àïàðûúû
ñèéàñè òÿøêèëàò îëàí Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñûíûí óüóðëàðûíäàí äà
ýåíèø áÿùñ åäÿðÿê ãåéä åäèá êè, áó
èíêèøàô áåéíÿëõàëã ÿëàãÿëÿðäÿ äÿ
þçöíö ÿéàíè øÿêèëäÿ íöìàéèø åòäèðèð: “Ñèéàñè ïàðòèéàëàð àðàñûíäà
ìöíàñèáÿòëÿðèí èíêèøàôû þëêÿëÿð
àðàñûíäà ÿëàãÿëÿðÿ äÿ þç ìöñáÿò
òÿñèðèíè ýþñòÿðèð. Áó áàõûìäàí,
Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñû áåéíÿëõàëã ÿìÿêäàøëûüûí äàùà ýåíèøëÿíäèðèëìÿñèíäÿ ìàðàãëûäûð”.
×èí Êîììóíèñò Ïàðòèéàñûíûí
Ìÿðêÿçè Êîìèòÿñèíèí Áåéíÿëõàëã
Äåïàðòàìåíòèíèí íàçèð
ìöàâèíè ×æîé Ëè Àçÿðáàéúàíà ñÿôÿðèíäÿí
ìÿìíóíëóüóíó èôàäÿ
åäÿðÿê ñÿìèìè ãÿáóëà
ýþðÿ ÉÀÏ Ñÿäðèíèí
ìöàâèíè ßëè ßùìÿäîâà
ìèííÿòäàðëûüûíû áèëäèðèá.
Ãîíàã þëêÿìèçèí
èíêèøàôûíäàí ìÿìíóíëóüóíó áèëäèðÿðÿê ãåéä
åäèá êè, ×èí Êîììóíèñò Ïàðòèéàñû èëÿ Éåíè
Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñû
àðàñûíäà ÿëàãÿëÿðèí èíêèøàôû äà áó ìÿìíóíëóüà ñòèìóë âåðèð. ×èí
èëÿ Àçÿðáàéúàí àðàñûíäà ÿëàãÿëÿðèí éöêñÿê
ñÿâèééÿäÿ îëäóüóíó äåéÿí ×æîé Ëè
áó ÿëàãÿëÿðèí äàùà äà èíêèøàô åòäèéèíè ãåéä åäèá. “Àçÿðáàéúàíëà ×èí
àðàñûíäà ìåùðèáàí äîñòëóã ìöíàñèáÿòëÿðè âàð. Èãòèñàäè âÿ ìÿäÿíè
ñàùÿäÿ ÿìÿêäàøëûã õàëãëàðûìûçû
Íàðäàð ÁÀÉÐÀÌËÛ
Ìöáàðèç Ãóðáàíëû: Ìöõàëèôÿòèí õàðèúè òÿñèð
àëòûíà äöøìÿñè èëÿ ÿëàãÿäàð áÿëëè ôàêòëàð âàð
Áó ýöí ìöõòÿëèô ñèâèëèçàñèéàëàð
àðàñûíäà ìöáàðèçÿ ýåäèð.
“ÀÍÑ-Ïðåññ” õÿáÿð âåðèð êè, Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñû (ÉÀÏ) Èúðà
êàòèáèíèí ìöàâèíè, ìèëëÿò âÿêèëè Ìöáàðèç Ãóðáàíëû þëêÿ Ïðåçèäåíòèíèí
ñîí ìöøàâèðÿäÿ äþâëÿò ìÿìóðëàðû
èëÿ áàüëû ÷ûõûøûíäà îíëàðûí õàðèúè òÿñèðëÿðÿ äöøìÿñèíè áèð åùòèìàë îëàðàã
ïèñëÿìÿñèíÿ ìöíàñèáÿòèíè áèëäèðÿðêÿí äèëÿ ýÿòèðèá.
“Áèðè äèýÿðèíè òÿñèðè àëòûíà ñàëìàã èñòÿéèð âÿ áó ìöáàðèçÿäÿ ùÿð
áèð õàëã þç ìåíòàëèòåòèíè ãîðóìàëûäûð âÿ ñàèð. Úÿíàá Ïðåçèäåíòèí
äåéèìèíäÿ ìÿí áó ìÿãàìû äà
íÿçÿðÿ àëûðàì”, - äåéÿí ìèëëÿò âÿêèëèíèí ñþçëÿðèíÿ ýþðÿ, áÿçèëÿðè ýþðöðñÿí êè, ìöõòÿëèô ìÿäÿíèééÿòëÿðèí
âÿ ñàèðÿíèí òÿñèðè àëòûíäà îëóð.
Ì.Ãóðáàíëû äåéèá êè, áóðàäà ñèéàñè ìÿñÿëÿ äÿ âàð.
“Îëà áèëñèí êè, êèìëÿðñÿ áó âÿ
éà äèýÿð éàðàíìûø ñèòóàñèéàäà
ùàíñûñà ãöââÿëÿðèí, ùàíñûñà õàðèúè äàèðÿëÿðèí òÿñèðè àëòûíäà þç ìÿãñÿäèíÿ ÷àòìàã, éàõóä þçöíöí
ýÿëÿúÿêäÿ ðîëóíó àðòûðìàã èñòÿéèð. Ùÿð ùàëäà úÿíàá Ïðåçèäåíò
áóíó òÿñàäöôÿí äåìèð. Ýþðöíöð,
áóíóíëà ÿëàãÿäàð ìöÿééÿí ìÿ-
Áÿëÿäèééÿëÿð ÿùàëèíèí ñîñèàë ìÿñÿëÿëÿðèíèí ùÿëëèíäÿ ôÿàë èøòèðàê åäèð
Íÿðèìàíîâ áÿëÿäèééÿñèíäÿ þòÿí èëèí éåêóíëàðû ìöçàêèðÿ îëóíóá
Àçÿðáàéúàíûí äåìîêðàòèê äþâëÿò îëäóüóíó íÿçÿðÿ àëñàã, ìöñòÿãèë þçöíöèäàðÿåòìÿ ñòðóêòóðóíóí-áÿëÿäèééÿëÿðèí
ôÿàëèééÿòè ìöùöì ÿùÿìèééÿò êÿñá åäèð.
Ãåéä åäÿê êè, þëêÿìèçäÿ áÿëÿäèééÿëÿðèí
ôÿàëèééÿòè ö÷öí ìöíáèò øÿðàèò âàð. Áó, èëê
íþâáÿäÿ, áÿëÿäèééÿëÿðèí ôÿàëèééÿòèíèí
éöêñÿê ñÿâèééÿäÿ òÿíçèìëÿíìÿñè èñòèãàìÿòèíäÿ ãàíóíâåðèúèëèéèí ìþâúóäëóüóíà
ÿñàñëàíûð. Áåëÿ êè, Àçÿðáàéúàíäà áÿëÿäèééÿëÿðèí ôÿàëèééÿòè ö÷öí éöêñÿê ñÿâèééÿäÿ ãàíóíâåðèúèëèê áàçàñû ìþâúóääóð.
Éåðè ýÿëìèøêÿí, Íÿðèìàíîâ áÿëÿäèééÿñè äÿ ÿùàëè èëÿ ñûõ èøëÿìÿéè þçöíöí
áàøëûúà âÿçèôÿñè ùåñàá åäèð. Éåðëè ÿùÿìèééÿòëè ìÿñÿëÿëÿðèí ùÿëëèíäÿ Íÿðèìàíîâ
áÿëÿäèééÿñè “Áèð áÿëÿäèééÿ-àçû áèð ëàéèùÿ”
÷ÿð÷èâÿñèíäÿ ðàéîíóí ñîñèàë èãòèñàäè èíêèøàôûíäà âÿ ÿùàëèíèí ìàääè ðèôàù ùàëûíûí
éöêñÿëäèëìÿñè èñòèãàìÿòèíäÿ áèð ñûðà çÿðóðè èøëÿð ùÿéàòà êå÷èðèá. Äöíÿí Íÿðèìàíîâ áÿëÿäèééÿñèíäÿ þòÿí èëèí éåêóíëàðûíà
ùÿñð îëóíìóø òÿäáèðäÿ ýþðöëÿí èøëÿð ùàãäà ÿòðàôëû ìÿëóìàò âåðèëèá. Áÿëÿäèééÿíèí
ñÿäðè Òÿìðàç Òàüûéåâ áèëäèðèá êè, ðÿùáÿðëèê åòäèéè ãóðóì þç ôÿàëèééÿòèíè þëêÿ ãàíóíâåðèúèëèéè ÿñàñûíäà ãóðàðàðàã ÿùàëèíèí ñîñèàë ìÿñÿëÿëÿðèíèí ùÿëëèíäÿ éàõûíäàí èøòèðàê åäèá. Ãåéä îëóíóá êè, ðàéîí
ÿðàçèñèíäÿ êèìñÿñèç, òÿíùà ãîúàëàðà, âàëèäåéí ùèìàéÿñèíäÿí ìÿùðóì îëìóø
óøàãëàðà, õÿñòÿ âÿ ÿëèëëÿðÿ, åùòèéàúû îëàí
äèýÿð èíñàíëàðà ìàääè éàðäûì ýþñòÿðèëèá.
2013-úö èë ÿðçèíäÿ Íÿðèìàíîâ áÿëÿäèé-
áèðè-áèðèíÿ äàùà äà éàõûíëàøäûðûð.
Þëêÿ ðÿñìèëÿðèíèí ãàðøûëûãëû ñÿôÿðëÿðè ìöíàñèáÿòëÿðèí äàùà äà èíêèøàôûíäà ìöùöì ðîë îéíàéûð”, - äåéÿ, î, âóðüóëàéûá.
Ýþðöøäÿ èêèòÿðÿôëè ìöíàñèáÿòëÿðèí èíêèøàôûíà äàèð ýåíèø ôèêèð ìöáàäèëÿñè àïàðûëûá.
Ýþðöøäÿ ÉÀÏ Èúðà êàòèáèíèí
ìöàâèíëÿðè Ìöáàðèç Ãóðáàíëû âÿ Ñèéàâóø Íîâðóçîâ, Àçÿðáàéúàíûí ×èí
Õàëã Ðåñïóáëèêàñûíäàêû ôþâãÿëàäÿ
âÿ ñÿëàùèééÿòëè ñÿôèðè Ëÿòèô Ãÿíäèëîâ
èøòèðàê åäèáëÿð. ×èí òÿðÿôäÿí èñÿ íöìàéÿíäÿ ùåéÿòèíèí òÿðêèáèíäÿ ×èí
Êîììóíèñò Ïàðòèéàñû Áåéíÿëõàëã
ÿëàãÿëÿð øþáÿñèíèí 6-úû èäàðÿñèíèí
äèðåêòîðó Ëó Ñéà÷çéóí, èäàðÿíèí äèðåêòîð ìöàâèíëÿðè ×éàí Íàé÷åí âÿ
×éàí Õàéáî, ×èí Êîììóíèñò Ïàðòèéàñû Áåéíÿëõàëã ÿëàãÿëÿð øþáÿñèíèí
6-úû èäàðÿñèíèí 3-úö êàòèáè Éàî Ëàí
âÿ èäàðÿíèí ÿìÿêäàøû Éàí Ñéàîòóí
ýþðöøäÿ èøòèðàê åäèáëÿð.
éÿñè òÿðÿôèíäÿí 32 àèëÿ
ùèìàéÿéÿ ýþòöðöëöá âÿ
90 àèëÿéÿ áèðäÿôÿëèê
ìàääè éàðäûì åäèëèá.
Åéíè çàìàíäà, Íÿðèìàíîâ áÿëÿäèééÿñèíèí èíçèáàòè áèíàñûíäà 20 Éàíâàð Öìóìõàëûã Ùöçí ýöíö èëÿ ÿëàãÿäàð 40 íÿôÿð
ÿëèë âÿ øÿùèä àèëÿëÿðèíèí
öçâëÿðèíÿ ìàääè éàðäûì
åäèëèá, ìèëëè áàéðàìûìûç
îëàí Íîâðóç áàéðàìû ìöíàñèáÿòèëÿ 170 àèëÿéÿ áàéðàì ñîâãàòû ïàéëàíûá, 9 Ìàé Áþéöê Âÿòÿí Ìöùàðèáÿñèíäÿ ãÿëÿáÿíèí 68-úè èëäþíöìö ìöíàñèáÿòèëÿ 12 íÿôÿð Áþéöê Âÿòÿí Ìöùàðèáÿñè èøòèðàê÷ûëàðûíà ìàääè éàðäûì åäèëèá. Ùÿì÷èíèí, áÿëÿäèééÿíèí êîëëåêòèâè Öìóììèëëè
ëèäåð Ùåéäÿð ßëèéåâèí àíàäàí îëìàñûíûí
90-úû èëäþíöìö ìöíàñèáÿòèëÿ ß.Ðÿúÿáëè
êö÷ÿñè èëÿ Ô.Õ.Õîéñêè ïðîñïåêòèíèí êÿñèøìÿñèíäÿ òÿøêèë åäèëìèø èìÿúëèêäÿ áþéöê ðóù éöêñÿêëèéè èëÿ èøòèðàê åäèá. Áèëäèðèëèá êè, Íÿðèìàíîâ áÿëÿäèééÿñè ýÿëÿúÿéèìèç îëàí óøàãëàðûí äàèì ãàéüûñûíà ãàëûð.
Þòÿí èë 1 Èéóí - Óøàãëàðûí Áåéíÿëõàëã
Ìöäàôèÿ Ýöíö ìöíàñèáÿòèëÿ 49 âÿ 148 ¹
ëè êþðïÿëÿð åâè-óøàã áàü÷àñûíäà áàéðàì
øÿíëèéè òÿøêèë åäèëèá, ìóñèãèëè-ÿéëÿíúÿëè
ïðîãðàì òÿøêèë îëóíóá âÿ óøàãëàðà ùÿäèééÿëÿð òÿãäèì åäèëèá.
Ò.Òàüûéåâèí ñþçëÿðèíÿ ýþðÿ, Íÿðèìàíîâ áÿëÿäèééÿñè ðàéîíóí ñîñèàë èãòèñàäè
èíêèøàôûíäà ÿðàçèíèí ìöõòÿëèô ñàùÿëÿðèíäÿ óüóðëó íÿòèúÿëÿð ÿëäÿ åäèá. Áÿëÿäèééÿíèí èëáîéó àáàäëûã èøëÿðèíè äàâàì åòäèðäèéèíè äåéÿí ñÿäð ãåéä åäèá êè, áèð ñûðà
ÿðàçèëÿðäÿêè éîëëàðà éåíè àñôàëò þðòöéö
÷ÿêèëèá. Ùÿéàòà êåøèðèëìèø àáàäëûã èøëÿðè
íÿòèúÿñèíäÿ ðàéîí ñàêèíëÿðèí ðàùàò ýåäèø-ýÿëèøè òÿìèí åäèëèá. Áèëäèðèëèá êè, äþâëÿò òÿðÿôèíäÿí âåðèëìèø äîòàñèéà áèð ñûðà
áèíàëàðûí ùÿéÿòëÿðèíäÿ àñôàëò þðòöêëÿðèíèí
òÿçÿëÿíìÿñèíÿ õÿðúëÿíèá. Åéíè çàìàíäà, ñàêèíëÿðèí ìöðàúèÿòëÿðè ÿñàñûíäà 3
öíâàíäà éàðàðñûç âÿçèééÿòÿ äöøìöø
äàì þðòöêëÿðè òÿçÿëÿíèá. Ìàéàêîâñêè êö÷ÿñè, åâ 11/13, ìÿíçèë 13 öíâàíûíäà éàøàéàí øÿùèä àèëÿñè Ùÿñÿíîâà Êèôàéÿò
Ñàâàëàí ãûçûíûí éàøàäûüû ìÿíçèëèí äàì
þðòöéöíöí âÿ òàâàíûí òÿìèð åäèëìÿñèíÿ
áÿëÿäèééÿ èúëàñûíûí ãÿðàðûíà ÿñàñÿí 500
ìàíàò ìÿáëÿüèíäÿ ìàääè éàðäûì åäèëèá.
Åëÿúÿ äÿ, àçòÿìèíàòëû àèëÿäÿí îëàí ö÷
íÿôÿð òÿëÿáÿíèí òÿùñèë ùàããû áÿëÿäèééÿ
òÿðÿôèíäÿí êþ÷öðìÿ éîëó èëÿ þäÿíèëèá.
Ò.Òàüûéåâ áèëäèðèá êè, 2013-úö èëèí íîéàáð àéûíûí 25-äÿí äåêàáð àéûíûí 1-äÿê
êå÷èðèëÿí éåðëè äåìîêðàòèéà ùÿôòÿñè ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ ðàéîíóí àéðû-àéðû ìÿùÿëëÿëÿðèíäÿ
ñàêèíëÿðëÿ áÿëÿäèééÿ öçâëÿðèíèí ýþðöøö êå÷èðèëèá, îíëàðûí éåðëÿðäÿêè ïðîáëåì âÿ ãàé-
üûëàðû þéðÿíèëèá, èìêàí äàõèëèíäÿ ìöìêöí
îëàíëàðû éåðèíäÿ ùÿëë åäèëèá. Åéíè çàìàíäà, áÿëÿäèééÿíèí èíçèáàòè áèíàñûíäà àüñàããàëëàðëà äà ýþðöø êå÷èðèëèá. Îíóí ñþçëÿðèíÿ ýþðÿ, Íÿðèìàíîâ ðàéîíó öçðÿ
311,22 ùåêòàð òîðïàã ñàùÿñè Íÿðèìàíîâ
áÿëÿäèééÿñèíèí èñòèôàäÿñèíÿ âåðèëèá. Ùÿìèí
òîðïàã ñàùÿñèíäÿí 100,4 ùåêòàðû èúàðÿéÿ
âåðèëèá êè, áóíóí äà 60,8 ùåêòàðû ñàùèáêàðëûã ìÿãñÿäèëÿ, 39,6 ùåêòàðû èñÿ äèýÿð ìÿãñÿäëÿð ö÷öí èñòèôàäÿéÿ âåðèëèá.
Òÿäáèðäÿ ùÿì÷èíèí, Íÿðèìàíîâ áÿëÿäèééÿñè ñÿäðèíèí ìöàâèíëÿðè Àêèô Âÿëèéåâ,
Éàøàð Ðÿùèìîâ âÿ Àäèë Àüàéåâ ÷ûõûø
åäÿðÿê âóðüóëàéûáëàð êè, Íÿðèìàíîâ áÿëÿäèééÿñè áóíäàí ñîíðà äà ðàéîíóí ñîñèàëèãòèñàäè ùÿéàòûíûí èíêèøàôûíäà éàõûíäàí
èøòèðàê åäÿúÿê. Ñîíäà áÿçè áÿëÿäèééÿ èø÷èëÿðè ôÿõðè ôÿðìàíëàðëà òÿëòèô îëóíóáëàð.
Íàðäàð ÁÀÉÐÀÌËÛ
ëóìàòëàð âàð êè, áóíëàð äåéèëèá.
Áóðàäà áó ôèêèðëÿð ùÿì äÿ ìöõàëèôÿòÿ éþíÿëèá. Ìöõàëèôÿòèí õàðèúè òÿñèð àëòûíà äöøìÿñèéëÿ ÿëàãÿäàð äà áÿëëè ôàêòëàð âàð âÿ áó ôàêòëàð íÿäÿí èáàðÿòäèð? Ìöõòÿëèô
ÃÙÒ-ëÿð àäû àëòûíäà ãðàíòëàð àëàðàã áó âÿ äèýÿð õàðèúè äàèðÿíèí ñèéàñÿòèíèìè, ìÿãñÿäèíèìè ùÿéàòà
êå÷èðìÿéÿ ÷àëûøàíëàð âàð”.
ÉÀÏ Èúðà êàòèáèíèí ìöàâèíè
äàùà ñîíðà “Úÿíàá Ïðåçèäåíò áóíó òÿñàäöôÿí äåìÿéèá. Îëà áèëÿð
êè, àéðû-àéðû áó úöð ãðóïëàðà, äàèðÿëÿðÿ õèäìÿò ýþñòÿðìÿê èñòÿéÿíëÿð âàð êè, áóíëàðà õÿáÿðäàðëûã
åäèð. Áó ÷àüûðûøëàð ùåñàá åäèðÿì
êè, êèìëÿðèñÿ àéûëäàúàã âÿ áó úöð
äöøöíÿíëÿð âàðñà, éà îíëàð þçëÿðè
áàøà äöøöá ýåðè ÷ÿêèëÿúÿê, éà äà
Ïðåçèäåíò þçö îíëàðû êÿíàðëàøäûðàúàã” - äåéèá.
Àçÿðáàéúàíûí õàðèúè èøëÿð íàçèðè
Èðàãäà ðÿñìè ñÿôÿðäÿ îëóá
Ôåâðàëûí
10-äà
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí õàðèúè èøëÿð íàçèðè Åëìàð Ìÿììÿäéàðîâóí áàø÷ûëûã åòäèéè
íöìàéÿíäÿ ùåéÿòè Èðàã
Ðåñïóáëèêàñûíäà ðÿñìè
ñÿôÿðäÿ îëóá.
Õàðèúè Èøëÿð Íàçèðëèéèíèí ìÿòáóàò õèäìÿòèíäÿí ÀçÿðÒÀú-à áèëäèðèáëÿð êè, ñÿôÿð çàìàíû Åëìàð Ìÿììÿäéàðîâ Èðàãûí Áàø íàçèðè Íóðè ßë-Ìàëèêè âÿ õàðèúè èøëÿð íàçèðè Õîøéàð Çåáàéðè èëÿ ýþðöøëÿð êå÷èðèá.
Èðàãûí Áàø íàçèðè Íóðè ßë-Ìàëèêè èëÿ ýþðöøäÿ èêèòÿðÿôëè ìöíàñèáÿòëÿðèí èíêèøàôû, ìöõòÿëèô èñòèãàìÿòëÿðäÿ, î úöìëÿäÿí èãòèñàäè-òèúàðÿò, åíåðæè, òÿùñèë ñàùÿëÿðèíäÿ ÿìÿêäàøëûüûí ïåðñïåêòèâëÿðè, åëÿúÿ äÿ èêè þëêÿ àðàñûíäà ùþêóìÿòëÿðàðàñû ìöøòÿðÿê êîìèññèéàíûí ôÿàëèééÿòè ìöçàêèðÿ åäèëèá.
Åëìàð Ìÿììÿäéàðîâ Èðàãûí Áàø íàçèðèíÿ ÅðìÿíèñòàíÀçÿðáàéúàí, Äàüëûã Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñè èëÿ áàüëû ìÿëóìàò
âåðèá, ÁÌÒ Òÿùëöêÿñèçëèê Øóðàñûíûí Åðìÿíèñòàí ñèëàùëû ãöââÿëÿðèíèí Àçÿðáàéúàíûí èøüàë îëóíìóø ÿðàçèëÿðèíäÿí äÿðùàë,
ãåéä-øÿðòñèç âÿ òàì ÷ûõàðûëìàñûíû òÿëÿá åäÿí äþðä ãÿòíàìÿ
ãÿáóë åòäèéèíè âÿ ðÿñìè Éåðåâàíûí áó ãÿòíàìÿëÿðè ùÿëÿ äÿ éåðèíÿ éåòèðìÿäèéèíè, Àçÿðáàéúàí òîðïàãëàðûíûí Åðìÿíèñòàí òÿðÿôèíäÿí èøüàëûíûí äàâàì åòäèéèíè äèããÿòÿ ÷àòäûðûá.
Íóðè ßë-Ìàëèêè Èðàãûí Àçÿðáàéúàí èëÿ ìöõòÿëèô ñàùÿëÿðäÿ
ÿìÿêäàøëûüà ùàçûð îëäóüóíó áèëäèðèá. Áàø íàçèð Èðàãûí Àçÿðáàéúàíûí ÿðàçè áöòþâëöéöíö âÿ ñóâåðåíëèéèíè äÿñòÿêëÿäèéèíè
ñþéëÿéèá, Àçÿðáàéúàíûí áåéíÿëõàëã áèðëèê òÿðÿôèíäÿí ãÿáóë
îëóíìóø âÿ òàíûíìûø ÿðàçè áöòþâëöéöíöí ïîçóëìàñûíû òÿúàâöç êèìè ãèéìÿòëÿíäèðèá âÿ áåéíÿëõàëã òÿøêèëàòëàðûí ãÿáóë åòäèéè ãÿðàð âÿ ãÿòíàìÿëÿðèí éåðèíÿ éåòèðèëìÿñèíèí âàúèáëèéèíè
âóðüóëàéûá.
Èðàãûí õàðèúè èøëÿð íàçèðè Õîøéàð Çåáàéðè èëÿ ýþðöøäÿ þëêÿëÿðèìèç àðàñûíäà ñèéàñè ÿëàãÿëÿðèí èíêèøàô ñÿâèééÿñèíèí ìÿìíóíëóã äîüóðäóüó ãåéä îëóíóá, èãòèñàäèééàò, åíåðæè, íÿãëèééàò
âÿ òÿùñèë ñàùÿëÿðèíäÿ ÿìÿêäàøëûüûí ýåíèøëÿíäèðèëìÿñè ìÿãñÿäè èëÿ áèðýÿ ñÿéëÿðèí àðòûðûëìàñûíûí âàúèáëèéè äèããÿòÿ ÷àòäûðûëûá.
Áó õöñóñäà, õàðèúè èøëÿð íàçèðëÿðè èêè þëêÿ àðàñûíäà ôÿàëèééÿò
ýþñòÿðÿí ùþêóìÿòëÿðàðàñû êîìèññèéàíûí ôÿàëèééÿòèíè ìöçàêèðÿ
åäèáëÿð.
Ýþðöøäÿ ìöøòÿðÿê êîìèññèéàíûí Èðàã òÿðÿôèíäÿí ùÿìñÿäðè, áó þëêÿíèí ðàáèòÿ âÿ ÿéàëÿòëÿð íàçèðè ÿâÿçè Òóðùàí ßë-Ìóôòè
äÿ èøòèðàê åäèá.
Ýþðöøäÿí ñîíðà Åëìàð Ìÿììÿäéàðîâ âÿ Õîøéàð Çÿáàéðè êöòëÿâè èíôîðìàñèéà âàñèòÿëÿðèíèí íöìàéÿíäÿëÿðè ö÷öí ìÿòáóàò êîíôðàíñû êå÷èðèáëÿð.
Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñû Ýÿíúëÿð
Áèðëèéè Ìèëëè Îðäóéà ìàääè éàðäûì
êàìïàíèéàñûíà ñòàðò âåðèá
Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñû
Ýÿíúëÿð Áèðëèéè Ìèëëè Îðäóéà ìàääè
éàðäûì êàìïàíèéàñûíà ñòàðò âåðèá.
Ýÿíúëÿð Áèðëèéè Ìèëëè Îðäóéà éàðäûì êàìïàíèéàñûíûí äàùà ÷îõ
ìÿíÿâè ìàùèééÿò êÿñá åòäèéèíè
âóðüóëàéàðàã, ùÿð áèð ýÿíúèí áó
÷àüûðûøà ãîøóëìàñû ö÷öí Àçÿðáàéúàí ýÿíúëÿðèíÿ ìöðàúèÿò éàéûá.
Ìöðàúèÿòäÿ äåéèëèð: “Òàðèõèí
áöòöí äþíÿìëÿðèíäÿ þç âÿòÿíèíè,
ìèëëÿòèíè ãîðóéàí îðäóíóí ÿí áþéöê äàéàüû âÿ éàðäûì÷ûñû õàëã îëìóøäóð. Áó ýöí äöíéàíûí ÿí éàõøû ùÿðá ñòàíäàðòëàðûíà óéüóí áèð øÿêèëäÿ Àçÿðáàéúàíûí Ìèëëè Îðäóñó
ôîðìàëàøìûøäûð. Îðäóìóçóí ïñèõîëîæè ùàçûðëûüû, äþéöø
ðóùóíóí éöêñÿëäèëìÿñè, àðñåíàëûíûí ýöúëÿíäèðèëìÿñè
ö÷öí Àçÿðáàéúàí äþâëÿòè áöòöí èìêàíëàðûíû ñÿôÿðáÿð åòìèøäèð. Îðäóìóçäà àïàðûëàí óüóðëó èñëàùàòëàð õàëãûí îðäóéà îëàí èíàì âÿ åòèáàðûíû äàùà äà àðòûðìûøäûð”.
ÉÀÏ ÝÁ-íèí Àçÿðáàéúàí ýÿíúëèéèíÿ ìöðàúèÿòèíäÿ äàùà
ñîíðà äåéèëèð: “Þí úÿáùÿäÿ äöøìÿíëÿ öç-öçÿ Âÿòÿíÿ õèäìÿò åäÿí Àçÿðáàéúàí ÿñýÿðè, ñÿðùÿäëÿðèìèçèí êåøèê÷èëÿðè àðõà úÿáùÿäÿí âÿ ÿí áþéöê àðõà úÿáùÿ îëàí õàëãûí
îíëàðà äÿñòÿéèíäÿí ÿìèí îëäóãäà äàùà úÿñàðÿòëè îëóðëàð.
Áèçëÿð, õöñóñÿí ýÿíúëÿð áó äÿñòÿéè ùå÷ çàìàí ÿñýÿðëÿðèìèçäÿí ÿñèðýÿìÿìÿëèéèê. Ùÿì ìÿíÿâè, ùÿì äÿ ñèìâîëèê äÿ îëñà ìàääè äÿñòÿéèìèçëÿ äàèìà îðäóìóçóí éàíûíäà îëäóüóìóçó, îíëàðûí ÿí éàõûí ñèëàùäàøëàðû îëäóüóìóçó ùÿð àí àøêàðúà íöìàéèø åòäèðìÿëèéèê”.
“Áó ìÿãñÿäëÿ ìöòÿìàäè îëàðàã þí õÿòäÿ õèäìÿò
åäÿí ÿñýÿðëÿðèìèçÿ áàø ÷ÿêÿí Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñû Ýÿíúëÿð Áèðëèéèíèí ùÿð áèð öçâö Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Ñèëàùëû Ãöââÿëÿðèíÿ éàðäûì Ôîíäóíà ìàääè éàðäûì ýþñòÿðìÿéè þç øÿðÿôëè áîðúó ùåñàá åäèð. Áèç
ýÿíúëÿð áåëÿ áèð âÿòÿíïÿðâÿð ôÿàëèééÿòÿ ñòàðò âåðèðèð âÿ
èíàíûðûã êè, Âÿòÿíèíè, õàëãûíû, ìèëëÿòèíè ñåâÿí áöòöí Àçÿðáàéúàí ýÿíúëèéè áèçÿ ãîøóëàúàãäûð”, - ìöðàúèÿòäÿ áåëÿ
ãåéä îëóíóð.
ÉÀÏ ÝÁ-íèí ìöðàúèÿòèíäÿ Ñèëàùëû Ãöââÿëÿðÿ Éàðäûì
Ôîíäóíóí áàíê ðåêâèçèòëÿðè äÿ ãåéä îëóíóá.
Ñèëàùëû Ãöââÿëÿðÿ Éàðäûì Ôîíäóíóí áàíê ðåêâèçèòëÿðè:
Áàíêûí àäû: Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû Áåéíÿëõàëã Áàíêû, Áèíÿãÿäè ôèëèàëû
Áàíêûí öíâàíû: Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû, Áàêû øÿùÿðè
Ç.Áöíéàäîâ 30/12 áèíà 5À Òåë: (012) 562 99 41, (012) 562
93 37
Êîä: 805584
ÂÞÅÍ: 9900001881
Ìöõáèð ùåñàá: ÀÇ03ÍÀÁÇ01350100000000002944
Ñ.W.È.Ô.Ò Úîä: ÛÁÀÇÀÇ 2Õ
Áåíåôèñèàðûí àäû: Ñ.Ã.É.Ô ÌÍ
ÂÞÅÍ: 1300162621
Ùåñàáëàøìà ùåñàáëàðû:
ÀÇÍ ÀÇ98ÛÁÀÇ38040019449930010202
ÀÁØ ÄÄÎËËÀÐÛ ÀÇ88ÛÁÀÇ38140018409930010202
ÀÂÐÎ ÀÇ68ÛÁÀÇ38140019789930010202
ÐÓÑÈÉÀ ÐÓÁËÓ ÀÇ08ÛÁÀÇ38140018109930010202
Ìÿëàùÿò Èáðàùèìãûçû: Áó
ïðîãðàìëàð ñàéÿñèíäÿ èíñàíëàðûí
ñîñèàë ðèôàù ùàëû éöêñÿëèá
“Ðåýèîíëàðûí ñîñèàë-èãòèñàäè èíêèøàôûíà Äàèð äþâëÿò
ïðîãðàìëàðûíûí èúðàñû íÿòèúÿñèíäÿ Àçÿðáàéúàíäà áèð
÷îõ óüóðëàð ÿëäÿ åäèëèá”. Áó
ôèêèðëÿðè ÉÀÏ Ñèéàñè Øóðàñûíûí
öçâö, Ìèëëè Ìÿúëèñèí Ñîñèàë ñèéàñÿò êîìèòÿñèíèí öçâö Ìÿëàùÿò Èáðàùèìãûçû äåéèá.
Ì.Èáðàùèìãûçû áèëäèðèá êè,
áó ýöí Àçÿðáàéúàí Àâðîïàíûí èíêèøàô åòìèø þëêÿëÿðè ñûðàñûíäàäûð. Îíóí ñþçëÿðèíÿ
ýþðÿ, þëêÿìèçèí ðÿãàáÿòÿäàâàìëû îëìàñû îíó äöíéàíûí
39 þëêÿñèíäÿí áèðè åäèá.
“Áó èíêèøàô òÿêúÿ þëêÿìèçäÿ äåéèë, áöòöí äöíéà ñÿâèééÿñèíäÿ åòèðàô îëóíóð. Àçÿðáàéúàíäà éîõñóëëóüóí
ñÿâèééÿñè ùÿð èë àøàüû äöøöð. Ùÿéàòà êå÷èðèëÿí äþâëÿò
ïðîãðàìëàðû âÿ ëàéèùÿëÿð, þëêÿìèçèí ñöðÿòëÿ èíêèøàô åòäèéèíèí ýþñòÿðèúèñèäèð. Àçÿðáàéúàíäà ãåéðè-íåôò ñåêòîðó
èíêèøàô åäèá. Áó ïðîãðàìëàð ñàéÿñèíäÿ èíñàíëàðûí ñîñèàë ðèôàù ùàëû éöêñÿëèá”, - äåéÿ ÉÀÏ Ñèéàñè Øóðàñûíûí öçâö
âóðüóëàéûá.
4
www.yeniazerbaycan.com
11 ôåâðàë 2014-úö èë, ÷ÿðøÿíáÿ àõøàìû / ¹ 024 (4183)
Íàõ÷ûâàí Ìóõòàð Ðåñïóáëèêàñû - 90
Íàõ÷ûâàí ìóõòàðèééÿòè òàðèõè íàèëèééÿòäèð
ÈËÙÀÌ ßËÈÉÅÂ
Áó èë õàëãûìûç ìöñòÿãèë Àçÿðáàéúàíûí äèëáÿð ýöøÿñè-Íàõ÷ûâàí Ìóõòàð Ðåñïóáëèêàñûíûí (ÍÌÐ) éàðàäûëìàñûíûí 90 èëëèê éóáèëåéèíè ãåéä åäèð. Ãÿäèì, çÿíýèí
òàðèõÿ ìàëèê Íàõ÷ûâàí äèéàðû Àçÿðáàéúàí
äþâëÿò÷èëèéèíèí ôîðìàëàøìàñûíäà, ÕÕ ÿñðèí ñîíóíäà ìöáàðèçÿëÿðëÿ äîëó øàíëû òàðèõÿ ìàëèê õàëãûìûçûí éåíèäÿí þç ìöãÿääÿñ àìàëûíà-èñòèãëàëûíà ãîâóøìàñûíäà
ÿâÿçñèç õèäìÿòëÿð ýþñòÿðìèøäèð. Ìóõòàð
Ðåñïóáëèêàíûí 90 èëëèê éóáèëåéèíèí êå÷èðèëìÿñè ùàããûíäà Àçÿðáàéúàí Ïðåçèäåíòè
úÿíàá Èëùàì ßëèéåâèí 14 éàíâàð 2014-úö
èë òàðèõëè Ñÿðÿíúàìûíäà áó áàðÿäÿ áåëÿ
äåéèëèð: “Àçÿðáàéúàíûí ãÿäèì áþëýÿñè
îëàí Íàõ÷ûâàí òàðèõÿí ÷ÿòèí ñûíàãëàðëà
äîëó ìöðÿêêÿá âÿ åéíè çàìàíäà, øÿðÿôëè áèð éîë ãÿò åòìèøäèð. ×îõÿñðëèê
äþâëÿò÷èëèê ÿíÿíÿëÿðè îëàí áó äèéàð ùÿìèøÿ õàëãûìûçûí çÿíýèí ìÿäÿíè èðñèíè
ëàéèãèíúÿ éàøàòìûø, éåòèðäèéè ÷îõ ñàéäà ýþðêÿìëè åëì õàäèìëÿðè, ñÿíÿòêàðëàðû, òàðèõè øÿõñèééÿòëÿðè èëÿ þëêÿìèçèí
ñîñèàë-èãòèñàäè, èúòèìàè-ñèéàñè ùÿéàòûíäà ÿâÿçñèç ðîë îéíàìûøäûð. Íàõ÷ûâàí
ÿùàëèñèíèí ìèëëè èñòèãëàë èäåéàëàðûíà
áàüëûëûã íöìàéèø åòäèðÿðÿê äþâëÿò
ìöñòÿãèëëèéèìèçèí áÿðïàñû, ãîðóíóá
ñàõëàíûëìàñû âÿ ìþùêÿìëÿíäèðèëìÿñèíäÿ ìöñòÿñíà õèäìÿòëÿðè âàðäûð. Áó
ýöí éöêñÿê ïîòåíñèàëà ìàëèê ìóõòàð
ðåñïóáëèêà áöòöí äþâëÿò ïðîãðàìëàðûíû, èíôðàñòðóêòóð ëàéèùÿëÿðèíè áþéöê
óüóðëà ùÿéàòà êå÷èðìÿñè ñàéÿñèíäÿ þëêÿäÿ äèíàìèê èíêèøàô õÿòòèíÿ óéüóí,
ôàñèëÿñèç àïàðûëàí èðèìèãéàñëû ãóðóúóëóã, àáàäëûã èøëÿðèíèí ôÿàë èøòèðàê÷ûñûäûð. Íàõ÷ûâàí ùàçûðäà ìþòÿáÿð áåéíÿëõàëã òÿäáèðëÿðèí òÿøêèë îëóíäóüó ìÿêàíà ÷åâðèëìèøäèð...”
Þëêÿ Ïðåçèäåíòèíèí 14 éàíâàð 2014úö èë òàðèõëè ìÿëóì Ñÿðÿíúàìûíäà äà
ãåéä îëóíäóüó êèìè, äîüðóäàí äà, Íàõ÷ûâàíûí éåòèøäèðäèéè ýþðêÿìëè øÿõñèééÿòëÿð Àçÿðáàéúàí åëìèíèí âÿ ìÿäÿíèééÿòèíèí èíêèøàôûíäà ìöùöì ðîë îéíàìûø,
ìèëëè äþâëÿò÷èëèê òàðèõèìèçÿ þç àäëàðûíû
ÿáÿäè ùÿêê åòìèøëÿð. Áöòöí Òöðê äöíéàñûíûí íàäèð òàðèõè ñèìàëàðûíäàí ñàéûëàí,
çÿìàíÿñèíèí ãöäðÿòëè ñèéàñÿò÷èëÿðè èëÿ
áèð ñûðàäà äàéàíàí ýþðêÿìëè äþâëÿò õàäèìè, ìöñòÿãèëëèéèìèçèí ìåìàðû âÿ áàíèñè Óëó þíäÿð Ùåéäÿð ßëèéåâ ìÿùç ìàéàñû Âÿòÿíÿ âÿ õàëãà ìÿùÿááÿòäÿí
éîüðóëìóø Íàõ÷ûâàí òîðïàüûíûí éåòèðìÿñèäèð.
Ùå÷ äÿ òÿñàäöôè äåéèë êè, Àçÿðáàéúàíûí áó áþëýÿñèíèí ÿí éåíè òàðèõèìèçäÿ
äèð÷ÿëèøè âÿ èíêèøàôû ìÿùç Óëó þíäÿðèí
øÿðÿôëè àäû èëÿ áàüëûäûð. 1969-úó èëäÿ Ùåéäÿð ßëèéåâèí ñèéàñè ùàêèìèééÿòÿ èëê ýÿëèøè
èëÿ Àçÿðáàéúàí âÿ îíóí òÿðêèá ùèññÿñè
îëàí Íàõ÷ûâàí Ìóõòàð Ðåñïóáëèêàñû ùÿãèãè èíêèøàô éîëóíà ãÿäÿì ãîéäó. Áóýöíêö ìöñòÿãèë äþâëÿòèìèçèí ñèéàñè, èãòèñàäè âÿ ìÿäÿíè ïîòåíñèàëû ìÿùç 196982-úè èëëÿðäÿ éàðàäûëìûøäûð. Áó äþâðäÿ
Àçÿðáàéúàíûí àéðûëìàç ïàð÷àñû îëàí
Íàõ÷ûâàí Ìóõòàð Ðåñïóáëèêàñû äà ÿñë
ãóðóúóëóã, éöêñÿëèø éîëó êå÷äè, 3500 èëëèê
òàðèõèíèí ìàääè âÿ ìÿíÿâè èíòèáàù äþâðöíö éàøàäû.
×îõ òÿÿññöô êè, ñîíðàëàð ÑÑÐÈ êèìè
áþéöê áèð ìÿêàíäà ýåäÿí ïðîñåñëÿð
Íàõ÷ûâàíà äà þç ìÿíôè òÿñèðèíè ýþñòÿðäè.
Éàëíûç Ùåéäÿð ßëèéåâ þëêÿäÿ éåíèäÿí ñèéàñè ùàêèìèééÿòÿ ãàéûòäûãäàí ñîíðà áó
ñàùÿäÿ âÿçèééÿò ìöñáÿòÿ äîüðó äÿéèøäè.
Þòÿí ÿñðèí 80-úè èëëÿðèíèí ñîíóíäà
êå÷ìèø Ñîâåò Èòòèôàãûíûí ùÿð éåðèíäÿ îëäóüó êèìè Àçÿðáàéúàíäà äà èúòèìàè-ñèéàñè âÿçèééÿò îëäóãúà ýÿðýèí èäè. Äöíéàéà ìåéäàí îõóéàí áþéöê áèð èìïåðèéà
àðòûã ÷þêöðäö. ÑÑÐÈ ñÿðùÿäëÿðèíèí Àçÿðáàéúàíà àèä ùèññÿñèíèí ñþêöëìÿñè
Ìîñêâàíû áÿðê ùèääÿòëÿíäèðìèøäè. Áåëÿ
áèð âàõòäà Ìÿðêÿç Àçÿðáàéúàí õàëãûíûí
àçàäëûã èñòÿéèíè áîüìàã ö÷öí èìïåðèéà
ãîøóíëàðûíû Áàêûéà éåðèäÿðÿê Ãàíëû 20
Éàíâàð ãûðüûíûíû òþðÿòäè. Áó ôàúèÿéÿ ãÿäÿð àðòûã Íàõ÷ûâàíûí Åðìÿíèñòàíëà ñÿðùÿääèíäÿ åðìÿíèëÿð ðóñ ãîøóíëàðûíûí êþìÿéè èëÿ Ìóõòàð Ðåñïóáëèêàéà ùöúóìà
êå÷ìèøäèëÿð. Ùå÷ êèìäÿí êþìÿê ýþðìÿéÿí, áëîêàäàéà àëûíìûø Íàõ÷ûâàíäà ùÿìèí èë éàíâàðûí 19-äà õàëãûí òÿëÿáè èëÿ
Ìóõòàð Ðåñïóáëèêàíûí Àëè Ñîâåòèíèí ñåññèéàñû ÷àüûðûëäû. Ñåññèéàäà Ìóõòàð Ðåñïóáëèêàíûí Ñîâåò Èòòèôàãûíûí òÿðêèáèíäÿí
÷ûõìàñû ùàããûíäà Ãÿðàð ãÿáóë îëóíäó.
Áó, êå÷ìèø Èòòèôàãäà ìèñëè ýþðöíìÿìèø
áèð ùàäèñÿ èäè.
Áåëÿ áèð âàõòäà êå÷ìèø ÑÑÐÈ-íèí
òöðê-ìöñÿëìàí õàëãëàðûíûí øÿêñèç ëèäåðè
ñàéûëàí àðòûã Èòòèôàã ðÿùáÿðëèéèíäÿí èñòåôà
âåðìèø Ùåéäÿð ßëèéåâÿ ãàðøû ìÿêðëè
ïëàíëàðû èøÿ ñàëûíäû. Î, Ìîñêâàíûí áöòöí
òÿçéèãëÿðèíÿ áàõìàéàðàã õàëãû èëÿ áèðëèêäÿ îëìàã, Àçÿðáàéúàíà ãàéûòìàã èñòÿéèíè ýèçëÿòìèðäè. Õàëãûíûí òàëåéèíÿ áèýàíÿ
ãàëà áèëìÿéÿí áþéöê ñèéàñÿò÷è úèääè òÿùëöêÿëÿðÿ ðÿüìÿí 1990-úû èë èéóëóí 20-äÿ
Âÿòÿíÿ äþíäö. Ëàêèí Îíóí Áàêûäà éàøàìàñûíà èìêàí âåðèëìÿäè âÿ èéóëóí 22äÿ Ùåéäÿð ßëèéåâ äîüóëóá áîéà-áàøà
÷àòäûüû Íàõ÷ûâàíà ýåòäè.
Íàõ÷ûâàí ÿùàëèñè Ùåéäÿð ßëèéåâè áþéöê èçäèùàìëà ãàðøûëàäû. Õàëãûí ìÿíÿâè
ñûõûíòû ìÿíýÿíÿñèíäÿ áîüóëäóüó, èãòèñàäè, ñèéàñè, ñîñèàë, ùÿðáè âÿ ìÿíÿâè áþùðàí êå÷èðäèéè áèð äþâðäÿ Îíóí Íàõ÷ûâàíà
ãàéûòìàñû ðåñïóáëèêà ÿùàëèñèíäÿ áþéöê
ðóù éöêñÿêëèéè, ýÿëÿúÿéÿ èíàì éàðàòäû.
Áåëÿ áèð øÿðàèòäÿ Ùåéäÿð ßëèéåâ áþéöê
Ãóðòóëóø ñàâàøûíûí Íàõ÷ûâàí úÿáùÿñèíäÿí Àçÿðáàéúàíûí àçàäëûã ìöúàäèëÿñèíÿ
ãàëõäû. Îíóí ðÿùáÿðëèéè èëÿ Íàõ÷ûâàí
Àçÿðáàéúàíûí äþâëÿò ìöñòÿãèëëèéèíÿ äîüðó èðÿëèëÿìÿñèíäÿ áàéðàãäàð ðîëóíó þç
öçÿðèíÿ ýþòöðÿðÿê áó âÿçèôÿíèí þùäÿñèíäÿí ëÿéàãÿòëÿ ýÿëäè. Ñîíðàëàð Ùåéäÿð
ßëèéåâ Íàõ÷ûâàíà ñÿôÿðè çàìàíû î äþâðö
áåëÿ õàòûðëàéûðäû: “1990-1993-úö èëëÿðäÿ
Íàõ÷ûâàíäà êå÷èðäèéèì äþâð ìÿíèì
áþéöê ùÿéàòûìäà ùÿãèãÿòÿí õöñóñè
éåð òóòóð. Øöáùÿñèç êè, î èëëÿð áèç ñèçèíëÿ áèðëèêäÿ Íàõ÷ûâàíûí àüûð äþâðöíö
éàøàäûã âÿ Íàõ÷ûâàíû áþéöê òÿùëöêÿëÿðäÿí, áÿëêÿ äÿ áþéöê ôàúèÿëÿðäÿí
áèðëèêäÿ õèëàñ åòäèê. Áó, ùàìûìûçûí áèðëèêäÿ òàðèõè íàèëèééÿòèäèð. Ìÿí ñèçèíëÿ
áèð èäèì, ñèç äÿ ìÿíèìëÿ áèð èäèíèç âÿ
áèçèì áó áèðëèéèìèç, äÿéàíÿòèìèç, äþçöìëöëöéöìöç, ôÿäàêàðëûüûìûç Íàõ÷ûâàí Ìóõòàð Ðåñïóáëèêàñûíûí ÿùàëèñèíè
î àüûð äþâðäÿí, äåìÿê îëàð êè, ìöâÿôôÿãèééÿòëÿ êå÷èðäè. Î äþâð áþéöê ñûíàã
äþâðö îëäó, íàõ÷ûâàíëûëàðûí áþéöê áèð
ñûíàãäàí êå÷ìÿñè äþâðö îëäó, èíñàíëàðûí þç òîðïàüûíà, âÿòÿíèíÿ ñÿäàãÿòèíèí ñûíàãäàí êå÷ìÿñè îëäó. Ìÿíèì
ö÷öí ñûíàã äþâðö îëäó âÿ ñèçèí ö÷öí
äÿ ñûíàã äþâðö îëäó. Áèç áó ñûíàãäàí
÷îõ áþéöê øÿðÿôëÿ ÷ûõäûã”.
Ùåéäÿð ßëèéåâèí éåíèäÿí ñèéàñè ñÿùíÿéÿ ãàéûòìàñûíäàí ãîðõóéà äöøìöø î
äþâðêö ùàêèìèééÿò áó ïàðëàã øÿõñèééÿòÿ
ãàðøû ùÿð úöð ÷èðêèí ÿìÿëëÿðÿ ðÿâàú âåðèð,
Îíóí ÿëåéùèíÿ à÷ûã-àøêàð êàìïàíèéàëàð
òÿøêèë åäèðäè. Ëàêèí ùå÷ áèð òÿçéèã âÿ òÿãèá áþéöê Âÿòÿí îüëóíó þç àìàëûíäàí
äþíäÿðÿ áèëìÿäè.
1990-úû èë ñåíòéàáðûí 30-äà Àçÿðáàéúàí ÑÑÐ õàëã äåïóòàòëàðûíûí âÿ éåðëè õàëã
äåïóòàòëàðû ñîâåòëÿðè äåïóòàòëàðûíûí ñå÷êèëÿðè çàìàíû ÿùàëè áó áþéöê ñèéàñÿò÷èíè
áèðìÿíàëû øÿêèëäÿ äÿñòÿêëÿäè. Ñå÷êèëÿðèí
áèðèíúè òóðóíäà Ùåéäÿð ßëèéåâ 340 íþìðÿëè Íåùðÿì ñå÷êè äàèðÿñèíäÿí Àçÿðáàéúàí ÑÑÐ õàëã äåïóòàòû, 2 íþìðÿëè
Ì.Ô.Àõóíäîâ ñå÷êè äàèðÿñèíäÿí èñÿ
Íàõ÷ûâàí ÌÑÑÐ õàëã äåïóòàòû ñå÷èëäè.
Ùåéäÿð ßëèéåâ ìöäðèê ñèéàñÿò÷è êèìè
Èòòèôàãûí äàüûëàúàüûíû ãàáàãúàäàí ýþðöð
âÿ Àçÿðáàéúàíûí ìöñòÿãèëëèê óëäóçóíóí
éåíèäÿí ïàðëàéàúàüûíà ãÿëáÿí èíàíûðäû.
Áåëÿ áèð àüûð âàõòäà Î, Íàõ÷ûâàíäà ìèëëè
äþâëÿò÷èëèê ÿíÿíÿëÿðèíè áÿðïà åòìÿéÿ
áàøëàäû. 1990-úû èë íîéàáðûí 17-äÿ Ìóõòàð Ðåñïóáëèêàíûí ãàíóíâåðèúèëèê îðãàíûíäà ìÿùç Îíóí òÿøÿááöñö èëÿ Õàëã
Úöìùóðèééÿòèíèí ö÷ðÿíýëè áàéðàüûíû ãàëäûðûëäû. Íàõ÷ûâàí ïàðëàìåíòèíèí Ùåéäÿð
ßëèéåâèí Ñÿäðëèéè èëÿ êå÷ÿí ùÿìèí òàðèõè
ñåññèéàñûíäà Ìóõòàð Ðåñïóáëèêàíûí ðÿñìè àäûíäàí “Ñîâåò Ñîñèàëèñò” ñþçëÿðè ÷ûõàðûëäû, ãàíóíâåðèúèëèê ùàêèìèééÿòè îðãàíûíûí àäû äÿéèøäèðèëÿðÿê “Àëè Ìÿúëèñ” àäëàíäûðûëäû. Áóíóí àðäûíúà 1991-úè èë ôåâðàëûí 5-äÿ Àçÿðáàéúàí ïàðëàìåíòè äÿ
ðåñïóáëèêàíûí àäûíûí äÿéèøìÿñè âÿ äþâëÿò áàéðàüû ùàããûíäà ãÿðàð ãÿáóë åòäè.
äè: “1920-úè èëèí
äåêàáð àéûíäà Åðìÿíèñòàíäà ñîâåò ùàêèìèééÿòè ãóðóëàí çàìàí Àçÿðáàéúàí ùþêóìÿòèíèí
àäûíäàí áÿéàí åäèëìèøäè êè, Çÿíýÿçóð
âÿ Íàõ÷ûâàí ãÿçàëàðû Åðìÿíèñòàíûí
òÿðêèáèíÿ âåðèëèð. Ñîíðà åðìÿíèëÿð ùÿì
Íàõ÷ûâàíà, ùÿì äÿ Äàüëûã Ãàðàáàüà
÷îõ èääèà åòäèëÿð. Ìÿùç áóíà ýþðÿ äÿ,
Íàõ÷ûâàíûí Àçÿðáàéúàíûí òÿðêèáèíäÿ
îëìàñû ö÷öí 1921-úè èëäÿ ðåôåðåíäóì
êå÷èðèëäè âÿ Íàõ÷ûâàí ÿùàëèñèíèí 90 ôàèçè Íàõ÷ûâàíûí Àçÿðáàéúàíûí òÿðêèáèíäÿ îëìàñûíà ñÿñ âåðäè. Îíóí ìÿùç
Àçÿðáàéúàíûí òÿðêèáèíäÿ îëìàñûíû áèð
äàùà òÿñäèã åòìÿê ö÷öí... 1921-úè èëèí
ìàðò àéûíäà Ìîñêâà ìöãàâèëÿñè âÿ
1921-úè èëèí îêòéàáð àéûíäà “Ãàðñ ìöãàâèëÿñè” áàüëàíìûøäûð. 1990-úû èëäÿ
âÿ îíäàí ñîíðàêû äþâðäÿ Íàõ÷ûâàíäà
áó ìöãàâèëÿëÿð ñÿñëÿíäè, èíñàíëàð áó
ñÿíÿäëÿðè éàäà ñàëäûëàð âÿ ùÿìèí ìöãàâèëÿëÿðäÿí èñòèôàäÿ åòäèëÿð. 1992-úè
Àçÿðáàéúàí Ñèëàùëû Ãöââÿëÿðèíÿ òÿùâèë
âåðÿðÿê Íàõ÷ûâàí ÿðàçèñèíè òÿðê åòäèëÿð.
Ìóõòàð Ðåñïóáëèêàäà ÷ÿòèí âÿ ìöðÿêêÿá
øÿðàèòäÿ ôÿàëèééÿò ýþñòÿðìÿñèíÿ áàõìàéàðàã Ùåéäÿð ßëèéåâ Àçÿðáàéúàí ìÿäÿíèééÿòèíèí, ìóñèãèñèíèí, åëìèíèí âÿçèééÿòè èëÿ äÿ éàõûíäàí ìàðàãëàíûðäû. Îíóí òÿøÿááöñö èëÿ 1992-úè èëäÿ Íàõ÷ûâàíäà
ýþðêÿìëè Àçÿðáàéúàí øàèðè Ùöñåéí Úàâèäèí 110 èëëèê éóáèëåéè áþéöê òÿíòÿíÿ èëÿ
ãåéä åäèëäè.À.Ìöòÿëëèáîâäàí ñîíðà èãòèäàðà ýÿëìèø úÿáùÿ÷èëÿðèí ùàêèìèééÿòè,
éÿíè, áàøàáÿëà ÀÕÚ-Ìöñàâàò èãòèäàðû
äþâðöíäÿ Íàõ÷ûâàíà ãàðøû òÿçéèãëÿð äàùà äà àðòûðäû. Ùÿòòà èø î éåðÿ ýÿëèá ÷àòìûøäû êè, ÀÕÚ-Ìöñàâàò ùàêèìèééÿòè Íàõ÷ûâàí Ìóõòàð Ðåñïóáëèêàñûíûí ñòàòóñóíóí äÿéèøäèðèëìÿñè ö÷öí éîëëàð àðàéûðäû.
1992-úè èë èéóíóí 17-äÿ Íàõ÷ûâàí Ìóõòàð
Ðåñïóáëèêàñû Àëè Ìÿúëèñèíèí Ðÿéàñÿò Ùåéÿòèíèí èúëàñûíäà ÷ûõûø åäÿí Ùåéäÿð ßëèéåâ Áàêûíûí ðÿñìè äàèðÿëÿðèíäÿ Íàõ÷ûâàíûí ñòàòóñóíóí äÿéèøäèðèëìÿñè èëÿ áàüëû
òÿêëèôëÿðè åðìÿíèëÿðèí èøüàë÷ûëûã ñèéàñÿòè
èëÿ åéíèëÿøäèðÿðÿê áó ìÿñÿëÿéÿ þçöíöí
áèðìÿíàëû ìöíàñèáÿòèíè áèëäèðäè: “Íàõ÷ûâàíûí ñòàòóñóíóí äÿéèøäèðèëìÿñèíÿ
éþíÿëäèëÿí ùÿð ùàíñû úÿùäèí, îíóí
ÿðàçèñèíÿ åäèëÿí ùÿð úöð ãÿñäèí ãàðøûñû ãÿòèééÿòëÿ àëûíàúàãäûð”.
Àíúàã î çàìàí ùàêèìèééÿòäÿ îëàíëàð óíóäóðäóëàð êè, Íàõ÷ûâàíûí ñòàòóñó
áåéíÿëõàëã ìöãàâèëÿëÿð èëÿ ìöÿééÿíëÿøäèðèëìèøäèð. Âÿ îíëàðûí áó ìÿñÿëÿéÿ ýþñòÿðäèêëÿðè úèääè-úÿùäëÿð ÿí àçû ýöëöíú
ýþðöíöðäö. ÀÕÚ-Ìöñàâàò èãòèäàðûíûí
íöìàéÿíäÿëÿðè Ùåéäÿð ßëèéåâèí íöôóçóíà ãûñãàíúëûãëà éàíàøûðäû. Àíúàã õàëãûí
òàëåéèíÿ áèýàíÿ ãàëà áèëìÿéÿí çèéàëûëàð,
ñàäÿ çÿùìÿò àäàìëàðû áàøà äöøöðäöëÿð
êè, þëêÿíè ýþçëÿéÿí ôÿëàêÿòëÿðäÿí àíúàã
Ùåéäÿð ßëèéåâ ìöäðèêëèéè õèëàñ åäÿ áèëÿð.
Áó ìÿãñÿäëÿ îíëàð Ùåéäÿð ßëèéåâèí ðÿùáÿðëèéè àëòûíäà éåíè áèð ñèéàñè ïàðòèéàíûí
éàðàäûëìàñû áàðÿäÿ ýþðêÿìëè äþâëÿò õàäèìèíÿ ìöðàúèÿò åòäèëÿð. Áóíäàí ãîðõóéà äöøÿí Õàëã Úÿáùÿñèíèí ñèëàùëû ãöââÿëÿðè 1992-úè èë îêòéàáðûí 24-äÿ Íàõ÷ûâàíäà ÷åâðèëèø åòìÿéÿ, Ùåéäÿð ßëèéåâè
òóòäóüó âÿçèôÿäÿí äåâèðìÿéÿ úÿùä ýþñòÿðäèëÿð. Áó, ìöñòÿãèëëèê òàðèõèìèçäÿ èëê
äþâëÿò ÷åâðèëèøèíÿ úÿùä èäè. Ùåéäÿð ßëè-
èëèí
ìàðò
àéûíäà ìÿí Íàõ÷ûâàíäà Àëè Ìÿúëèñèí ñÿäðè îëàðêÿí Òöðêèéÿéÿ ñÿôÿð åòäèéèì çàìàí îðàäà
ìÿðùóì ïðåçèäåíò Òóðãóò Þçàëëà, î
âàõòêû áàø íàçèð Ñöëåéìàí Äÿìèðÿëëÿ
äàíûøûãëàðûìûçäà ùÿìèí Ãàðñ âÿ
Ìîñêâà ìöãàâèëÿëÿðèíè áèç ÷îõ ýåíèø
ñÿñëÿíäèðäèê”.
Ùåéäÿð ßëèéåâèí òÿøÿááöñö èëÿ 1992úè èëèí àâãóñòóíäà “Èðàí Èñëàì Ðåñïóáëèêàñû èëÿ ìöõòÿëèô ñàùÿëÿðäÿ ÿìÿêäàøëûã
ùàããûíäà” ñÿíÿä èìçàëàíäû. Íàõ÷ûâàí
àåðîïîðòó éåíèäÿí ãóðóëäó. Úóëôà âÿ
Øàùòàõòû-Ïîëäÿøò êå÷èä ìÿíòÿãÿëÿðè èíøà
îëóíäó. Ìóõòàð Ðåñïóáëèêà ö÷öí ùÿãèãÿòÿí ùÿéàòè ÿùÿìèééÿò êÿñá åäÿí, õàëã
àðàñûíäà “Öìèä êþðïöñö” àäëàíäûðûëàí
Ñÿäÿðÿê êþðïöñö òèêèëäè. 1993-úö èë ôåâðàëûí 5-äÿ Íàõ÷ûâàíäà Òöðêèéÿ Ðåñïóáëèêàñûíûí, ìàðòûí 8-äÿ èñÿ Èðàí Èñëàì Ðåñïóáëèêàñûíûí êîíñóëëóãëàðû ôÿàëèééÿòÿ
áàøëàäûëàð. Ùåéäÿð ßëèéåâ ÀÁØ-ûí, Òöðêèéÿíèí, Èíýèëòÿðÿíèí, Ôðàíñàíûí ñÿôèðëÿðè
èëÿ êå÷èðäèéè ýþðöøëÿðäÿ äöíéà äþâëÿòëÿðèíèí äèããÿòèíè Àçÿðáàéúàíäàêû âÿçèééÿòÿ
úÿëá åäÿ áèëäè. Ùåéäÿð ßëèéåâèí Íàõ÷ûâàíäà éåðëÿøÿí Ñîâåò îðäóñóíóí ùèññÿ
êîìàíäàíëûãëàðû âÿ Ðóñèéà äþâëÿòèíèí
ðÿùáÿðëèéè èëÿ àïàðäûüû ýÿðýèí äàíûøûãëàð
íÿòèúÿñèíäÿ 75-úè ìîòîàòûúû äèâèçèéà âÿ
441-úè ñÿðùÿä äÿñòÿñè þç ÿìëàêëàðûíû
éåâ õàëãûí äÿñòÿéèíÿ àðõàëàíàðàã äþâëÿò÷èëèéÿ áàëòà âóðìàã èñòÿéÿíëÿðèí ìÿêðëè íèééÿòëÿðèíèí ãàðøûñûíû àëäû. Ñîíðàëàð
Î, ñèéàñè ùàêèìèééÿòÿ éåíèäÿí ãàéûòäûãäàí ñîíðà 1994-úö èëèí îêòéàáðûíäà âÿ 1995-úè èëèí ìàðòûíäà ñèëàùëû
ìöõàëèôÿò òÿðÿôèíäÿí íþâáÿòè äÿôÿ áåëÿ úÿùäëÿð îëóíàúàãäû. Àíúàã õàëã éåíÿ äÿ Ùåéäÿð ßëèéåâëÿ áèðëèêäÿ þç êþâðÿê àääûìëàðûíû àòìàãäà îëàí ìöñòÿãèë
äþâëÿòèíèí êåøèéèíäÿ ìþùêÿì äàéàíäûüûíû áèð äàùà íöìàéèø åòäèðÿúÿêäè. Î
äþâðêö èãòèäàðûí áöòöí òÿãèá âÿ òÿçéèãëÿðèíÿ áàõìàéàðàã 1992-úè èë íîéàáðûí 21äÿ Íàõ÷ûâàíäà Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñûíûí (ÉÀÏ) òÿñèñ êîíôðàíñû êå÷èðèëäè.
Ùåéäÿð ßëèéåâèí àäû èëÿ áàüëû îëàí áó
ïàðòèéà éåýàíÿ ñèéàñè ãóðóì èäè êè, îíóí
òÿñèñ êîíôðàíñû ïàéòàõòäà - Áàêûäà äåéèë,
þëêÿíèí áëîêàäà øÿðàèòèíäÿ îëàí áèð áþëýÿñèíäÿ êå÷èðèëèðäè. ÉÀÏ òåçëèêëÿ òÿøêèëàòëàíäû âÿ ðåñïóáëèêàíûí ñèéàñè àðåíàñûíäà þç äÿñòè-õÿòòè îëàí ñèéàñè áèð ãöââÿéÿ
÷åâðèëäè âÿ òåçëèêëÿ èãòèäàð ïàðòèéàñû îëäó.
Ùåéäÿð ßëèéåâ Àçÿðáàéúàíäà éåíèäÿí
ñèéàñè ùàêèìèééÿòÿ ãàéûòäûãäàí ñîíðà
äà þëêÿíèí áó áþëýÿñèíè äàèì äèããÿò
ìÿðêÿçèíäÿ ñàõëàìûø, áëîêàäà øÿðàèòèíäÿ îëàí Íàõ÷ûâàíûí äèð÷ÿëèøè âÿ èíêèøàôû
ö÷öí þç ãöââÿ âÿ áàúàðûüûíû ÿñèðýÿìÿìèøäèð.
Òÿñàäöôè äÿ äåéèë êè, ìöñòÿãèë Àçÿðáàéúàíûí éåíè Êîíñòèòóñèéàñûíûí ëàéèùÿñè
ùàçûðëàíàðêÿí Óëó þíäÿð áó äèéàðûí ñòàòóñó ìÿñÿëÿñèíÿ õöñóñè þíÿì âåðèðäè.
1998-úè èëèí éàíâàðûí 14-äÿ Àçÿðáàéúàí
Ðåñïóáëèêàñû Êîíñòèòóñèéà Êîìèññèéàñûíûí èúëàñûíäà Î, áèðìÿíàëû øÿêèëäÿ áèëäèðìèøäèð: “Íàõ÷ûâàí ìóõòàðèééÿòè òàðèõè
íàèëèééÿòäèð âÿ áèç áóíó ãîðóéóá ñàõëàìàëûéûã”.
1995-úè èë íîéàáðûí 12-äÿ öìóìõàëã
ñÿñâåðìÿñè (ðåôåðåíäóì) èëÿ ãÿáóë åäèëÿí þëêÿíèí Êîíñòèòóñèéàñûíäà Íàõ÷ûâàí
Ìóõòàð Ðåñïóáëèêàñûíà Àçÿðáàéúàíûí
òÿðêèáèíäÿ Ìóõòàð äþâëÿò ñòàòóñó âåðèëäè.
ßýÿð Ìîñêâà âÿ Ãàðñ ìöãàâèëÿëÿðè èëÿ
ñè”íèí øÿðòëÿðèíèí éåðèíÿ éåòèðèëìÿñè èëÿ
áàüëû Òöðêèéÿ òÿðÿôè èëÿ äàíûøûãëàð àïàðûëäû.Òöðêèéÿ Íàçèðëÿð Êàáèíåòè Åðìÿíèñòàíûí Íàõ÷ûâàíà òÿúàâöçö èëÿ
ÿëàãÿäàð áÿéàíàò âåðäè. Ñîíðàëàð
Íàõ÷ûâàí Àëè Ìÿúëèñèíèí
öçâëÿðè èëÿ ýþðöøöíäÿ (31 îêòéàáð
1996-úè èë) Ùåéäÿð ßëèéåâ áó áàðÿäÿ áåëÿ äåéèð-
Àçÿðáàéúàíûí ãÿäèì áþëýÿñè îëàí Íàõ÷ûâàí òàðèõÿí ÷ÿòèí ñûíàãëàðëà äîëó ìöðÿêêÿá âÿ åéíè çàìàíäà, øÿðÿôëè áèð éîë ãÿò åòìèøäèð.
×îõÿñðëèê äþâëÿò÷èëèê ÿíÿíÿëÿðè îëàí áó äèéàð ùÿìèøÿ õàëãûìûçûí
çÿíýèí ìÿäÿíè èðñèíè ëàéèãèíúÿ éàøàòìûø, éåòèðäèéè ÷îõ ñàéäà ýþðêÿìëè åëì õàäèìëÿðè, ñÿíÿòêàðëàðû, òàðèõè øÿõñèééÿòëÿðè èëÿ þëêÿìèçèí
ñîñèàë-èãòèñàäè, èúòèìàè-ñèéàñè ùÿéàòûíäà ÿâÿçñèç ðîë îéíàìûøäûð.
Áó äþâðäÿ
ñþçöí ùÿãèãè
ìÿíàñûíäà Íàõ÷ûâàí ïàðëàìåíòè
Àçÿðáàéúàíûí
àëè
ãàíóíâåðèúè îðãàíû
ö÷öí íöìóíÿ èäè. Ñîíðàëàð î äþâðö Ùåéäÿð ßëèéåâ áåëÿ õàòûðëàéûðäû: “1990-1991-úû èëëÿðäÿ... ìöñòÿãèëëèê éîëóíäà ìöáàðèçÿ àïàðàí àäàìëàð Íàõ÷ûâàí
ÿùàëèñèíèí, äåìÿê îëàð êè, ÿêñÿðèééÿòèíè òÿøêèë åäèðäè. Íàõ÷ûâàíûí ìöñòÿãèëëèê, ìèëëè àçàäëûã ÿùâàë-ðóùèééÿñè áöòöí Àçÿðáàéúàíà òÿñèð åäèðäè. Ìÿùç
áóíëàðûí íÿòèúÿñèíäÿ Íàõ÷ûâàí áèð ÷îõ
úèääè àääûìëàð àòäû âÿ íÿùàéÿò, Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí äþâëÿò ìöñòÿãèëëèéèíèí ÿëäÿ åäèëìÿñèíäÿ Íàõ÷ûâàí
Ìóõòàð Ðåñïóáëèêàñû þç õèäìÿòëÿðèíè
ýþñòÿðäè”.
Ùåéäÿð ßëèéåâ Íàõ÷ûâàíäà ö÷ðÿíýëè
áàéðàüûìûçû ãàëäûðäûüû âàõòäà ðåñïóáëèêà
ðÿùáÿðëÿðè ùÿëÿ ôèêèðëÿøèðäèëÿð êè, ìöñòÿãèëëèê éîëó òóòñóíëàð éà éîõ. Ìÿðêÿçè ùàêèìèééÿò âÿ îíóí Áàêûäàêû ÿëàëòûëàðû ùÿð
âÿúùëÿ äàüûëìàãäà îëàí Ñîâåòëÿð Èòòèôàãûíû ñàõëàìàüà ÷àëûøûðäûëàð. Ùåéäÿð ßëèéåâèí âÿ äåìîêðàòèê ãöââÿëÿðèí úèääè åòèðàçëàðûíà áàõìàéàðàã 1991-úè èë ìàðòûí
7-äÿ Àëè Ñîâåòäÿ ÑÑÐÈ-íèí ñàõëàíìàñû
áàðÿäÿ ðåôåðåíäóìäà Àçÿðáàéúàíûí èøòèðàê åòìÿñè ùàããûíäà ãÿðàð ãÿáóë îëóíäó.
Éàëíûç Ùåéäÿð ßëèéåâèí èðàäÿñè íÿòèúÿñèíäÿ Íàõ÷ûâàíäà ðåôåðåíäóì êå÷èðèëìÿäè.
90-úû èëëÿðèí ÿââÿëëÿðèíäÿ Ùåéäÿð ßëèéåâ èìïåðèéàíûí ãîðóíóá ñàõëàíìàñûíà
÷àëûøàí ãöââÿëÿðÿ, èëê íþâáÿäÿ Êîììó-
íèñò Ïàðòèéàñûíà
à÷ûã åòèðàçûíû áèëäèðÿðÿê,
1991-úè èë èéóëóí 19-äà ïàðòèéà ñûðàëàðûíäàí ÷ûõäû. Ùÿìèí èë àâãóñòóí 26-äà Íàõ÷ûâàí ÿðàçèñèíäÿ Àçÿðáàéúàí Êîììóíèñò Ïàðòèéàñûíûí ôÿàëèééÿòè äàéàíäûðûëäû,
îíóí áöòöí ñòðóêòóðëàðû ëÿüâ åäèëäè. Çàìàí Ùåéäÿð ßëèéåâèí ùàãëû îëäóüóíó ñöáóò åòäè. Î äþâðäÿ áàø âåðÿí ïðîñåñëÿðèí
ìÿíòèãè íÿòèúÿñè êèìè 1991-úè èë îêòéàáðûí 18-äÿ Àçÿðáàéúàíûí Àëè Ñîâåòè “Äþâëÿò ìöñòÿãèëëèéè ùàããûíäà Êîíñòèòóñèéà
Àêòû” ãÿáóë åòäè.1991-úè èë ñåíòéàáðûí 3äÿ Íàõ÷ûâàíäà éàøàéàí Ùåéäÿð ßëèéåâ
ÿùàëèíèí úèääè òÿêèäè èëÿ Ìóõòàð Ðåñïóáëèêàíûí Àëè Ìÿúëèñèíÿ Ñÿäð ñå÷èëìÿéÿ ðàçûëûã âåðäè. Î, Ìóõòàð Ðåñïóáëèêàéà áàø÷ûëûã åòìÿéÿ áàøëàäûüû èëê ýöíäÿí òÿúèëè
òÿäáèðëÿð ýþðìÿéÿ áàøëàäû. 1991-úè èë
ñåíòéàáðûí 7-äÿ Íàõ÷ûâàíûí Äþâëÿò Ìöäàôèÿ Êîìèòÿñè òÿøêèë îëóíäó, äåêàáðûí
16-äà Ìóõòàð Ðåñïóáëèêàíûí Àëè Ìÿúëèñè
ùÿð èë äåêàáð àéûíûí 31-íèí “Äöíéà Àçÿðè
òöðêëÿðèíèí ùÿìðÿéëèê âÿ áèðëèê ýöíö” êèìè
áàéðàì îëóíìàñû áàðÿäÿ ãÿðàð ãÿáóë åòäè. 1992-úè èë éàíâàðûí 13-äÿ Àëè Ìÿúëèñ
Ãàíëû Éàíâàð ùàäèñÿëÿðèíÿ ñèéàñè ãèéìÿò
âåðèëìÿñèíè òÿëÿá åäÿí áÿéàíàò ãÿáóë åòäè. 1992-úè èëèí ìàðòûí 24-äÿ Àíêàðàäà
Íàõ÷ûâàí Ìóõòàð Ðåñïóáëèêàñû èëÿ Òöðêèéÿ Úöìùóðèééÿòè àðàñûíäà ÿìÿêäàøëûã
ïðîòîêîëó èìçàëàíäû. “Ãàðñ ìöãàâèëÿ-
Åëäàð ÈÁÐÀÙÈÌÎÂ,
Ìèëëè Ìÿúëèñèí Àãðàð ñèéàñÿò
êîìèòÿñèíèí ñÿäðè, èãòèñàä
åëìëÿðè äîêòîðó, ïðîôåññîð
Íàõ÷ûâàíûí òàðèõè-ùöãóãè ñòàòóñó ìöÿééÿíëÿøìèøäèðñÿ, ìöñòÿãèëëèê äþâðöíäÿ
ãÿáóë îëóíàí Êîíñòèòóñèéà èëÿ Íàõ÷ûâàíûí ñòàòóñó éåíè ùöãóãè ìÿíà êÿñá åòäè.
Íàõ÷ûâàíûí ìóõòàðèééÿò ñòàòóñóíóí ãîðóíìàñû âÿ ìþùêÿìëÿíäèðèëìÿñè Ùåéäÿð
ßëèéåâèí äöøöíöëìöø âÿ óçàãýþðÿí ñèéàñÿòèíäÿ ùÿìèøÿ ìöùöì éåð òóòóá.
Îíóí ñèéàñè ôÿàëèééÿòèíèí àéðû-àéðû äþâðëÿðèíäÿ íàõ÷ûâàíëûëàð áóíó ùÿìèøÿ ùèññ
åòìèøëÿð. Áó ýöí þëêÿ Ïðåçèäåíòè Èëùàì
ßëèéåâ äÿ ÿñàñû Óëó þíäÿð òÿðÿôèíäÿí
ãîéóëìóø áó ÿíÿíÿíè âÿ ñèéàñè õÿòòè
óüóðëà äàâàì åòäèðèð. Ìóõòàð Ðåñïóáëèêàéà ñÿôÿðëÿðè ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ êå÷èðäèéè ýþðöøëÿðèí áèðèíäÿ äþâëÿò áàø÷ûñû íàõ÷ûâàíëûëàðà õèòàáÿí áåëÿ äåéèá: “Õàëãûìûçûí
Öìóììèëëè ëèäåðè Ùåéäÿð ßëèéåâ Íàõ÷ûâàíà ÷îõ äèããÿòëÿ éàíàøûðäû. Îíà
ýþðÿ éîõ êè, áóðàäà àíàäàí îëìóøäó,
áóðà Îíóí âÿòÿíè èäè. Îíà ýþðÿ êè, ñèéàñè õàäèì êèìè Íàõ÷ûâàíûí Àçÿðáàéúàí ö÷öí ÿùÿìèééÿòèíè ÷îõ ýþçÿë áàøà äöøöðäö”.
Äþâëÿò ìöñòÿãèëëèéèíèí áÿðïà åäèëäèéè
âàõòäàí êå÷ÿí äþâð ÿðçèíäÿ Àçÿðáàéúàíûí, î úöìëÿäÿí, Íàõ÷ûâàí ÌÐ-èí èãòèñàäè-ñèéàñè âÿ ñîñèàë ùÿéàòûíäà ìöùöì äÿéèøèêëèêëÿð áàø âåðìèøäèð.
Öìóììèëëè ëèäåð Ùåéäÿð ßëèéåâèí ìöÿééÿíëÿøäèðäèéè èãòèñàäè èíêèøàô ñòðàòåýèéàñûíûí þëêÿ Ïðåçèäåíòè úÿíàá Èëùàì ßëèéåâ òÿðÿôèíäÿí ìöâÿôôÿãèééÿòëÿ äàâàì
åòäèðèëìÿñè íÿòèúÿñèíäÿ áó ýöí ãàçàíûëìûø óüóðëàðûí ìèãéàñû âÿ ÿùàòÿ äàèðÿñè
õåéëè ýåíèøëÿíìèøäèð. Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû ðåýèîíëàðûíûí ñîñèàë-èãòèñàäè
èíêèøàôûíà äàèð Äþâëÿò ïðîãðàìëàðûíäà
(2004-2008-úè âÿ 2009-2013-úö èëëÿð) âÿ
ðåýèîíëàðûí ñîñèàë-èãòèñàäè èíêèøàôû èëÿ
áàüëû ãÿáóë åäèëìèø äèýÿð ñÿíÿäëÿðäÿ
íÿçÿðäÿ òóòóëìóø òÿäáèðëÿðèí óüóðëó èúðàñû þëêÿíèí, î úöìëÿäÿí, Íàõ÷ûâàíûí
äà èíêèøàôûíäà êåéôèééÿòúÿ éåíè âÿ íþâáÿòè ìÿðùÿëÿíèí áàøëàíüûúû îëäó. Ãåéðèíåôò ñåêòîðóíóí äàâàìëû èíêèøàôû òÿìèí
åäèëäè, éåíè èø éåðëÿðè âÿ ìöÿññèñÿëÿð
éàðàäûëäû, ñîñèàë èíôðàñòðóêòóðóí êåéôèééÿòè éöêñÿëäè, ñàùèáêàðëûã ìöùèòè éàõøûëàøäû. Áó ýöí áëîêàäà øÿðàèòèíäÿ îëìàñûíà áàõìàéàðàã, þëêÿ ðÿùáÿðëèéèíèí
àïàðäûüû ýåíèøìèãéàñëû ãóðóúóëóã èøëÿðè
ñàùÿñèíäÿ Íàõ÷ûâàí ÌÐ ñöðÿòëÿ èíêèøàô
åäÿí áþëýÿéÿ ÷åâðèëìèøäèð. Áóðàäà äþâëÿò áöäúÿñè ùåñàáûíà âÿ Ùåéäÿð ßëèéåâ
Ôîíäóíóí õÿòòè èëÿ éöçëÿðëÿ ìÿêòÿá áèíàñû òèêèëèá èñòèôàäÿéÿ âåðèëìèø, ìöàñèð
àâàäàíëûãëàðëà òÿìèí åäèëìèøäèð. Ìóõòàð
ðåñïóáëèêàäà Äèàãíîñòèêà Ìöàëèúÿ Ìÿðêÿçè, Îëèìïèéà Êîìïëåêñè èíøà åäèëìèøäèð. Íàõ÷ûâàíäà ìîäóë òèïëè åëåêòðèê
ñòàíñèéàñû ãóðàøäûðûëìûø, Âàéõèð ñó àíáàðû öçÿðèíäÿ åëåêòðèê ñòàíñèéàñû éàðàäûëìûø, Óëó þíäÿðèí àäûíû äàøûéàí Íàõ÷ûâàí Ùÿðáè Ëèñåéè òàìàìèëÿ éåíèäÿí
ãóðóëìóøäóð. Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâèí
ùàêèìèééÿòè èëëÿðèíäÿ áóðàäà òèêèëÿí áèíàëàð, ÷ÿêèëÿí éîëëàð, éåíè èñòèôàäÿéÿ âåðèëìèø ìÿêòÿáëÿð, ñÿùèééÿ îúàãëàðû, ìÿäÿíèééÿò ìöÿññèñÿëÿðè äèéàðûí ñèìàñûíû
òàìàìèëÿ äÿéèøìèøäèð. Èãòèñàäèééàòäà
ìöøàùèäÿ îëóíàí ñöðÿòëè àðòûì òåìïè
ñîñèàë ñàùÿíèí èíêèøàôûíà äà þç òÿñèðèíè
ýþñòÿðìèø, éåíè èø éåðëÿðèíèí à÷ûëìàñû
èëÿ ÿùàëèíèí ùÿéàò ñÿâèééÿñè õåéëè éöêñÿëìèøäèð. Áëîêàäà èëÿ ÿëàãÿäàð ìþâúóä
÷ÿòèíëèêëÿðÿ áàõìàéàðàã Íàõ÷ûâàí ÌÐ
Àçÿðáàéúàíäà ùÿéàòà êå÷èðèëÿí ýåíèøìèãéàñëû ãóðóúóëóã ïðîñåñèíäÿ þçöíöí
ôÿàë èøòèðàêû èëÿ ìöñòÿãèë äþâëÿòèìèçèí
äàùà äà ìþùêÿìëÿíìÿñèíÿ, äöíéà áèðëèéèíäÿ þç ëàéèãëè éåðèíè òóòìàñûíà ìöùöì òþùôÿëÿð âåðèð. Áÿëè, Íàõ÷ûâàí äèéàðû þç òàðèõè ìèññèéàñûíû áó ýöí äÿ øÿðÿôëÿ éåðèíÿ éåòèðèð. Þëêÿ Ïðåçèäåíòè Èëùàì
ßëèéåâ Íàõ÷ûâàí Ìóõòàð Ðåñïóáëèêàñûíûí ìèëëè òàðèõèìèçÿ ðîëóíó áåëÿ õàðàêòåðèçÿ åòìèøäèð: “Íàõ÷ûâàíûí ÷îõ çÿíýèí
äþâëÿò÷èëèê òàðèõè âàðäûð. Àçÿðáàéúàíûí àéðûëìàç ùèññÿñè îëàí Íàõ÷ûâàí
ãÿäèì äèéàðäûð... Áöòöí äþâðëÿðäÿ
Íàõ÷ûâàí Àçÿðáàéúàí ö÷öí äàéàã îëìóø, àðõà îëìóøäóð”.
5
www.yeniazerbaycan.com
11 ôåâðàë 2014-úö èë, ÷ÿðøÿíáÿ àõøàìû / ¹ 024 (4183)
2018-úè èëÿ ãÿäÿð èãòèñàäèééàòûí ðåàë ñåêòîðóíà
1,5 ìèëéàðä ìàíàò ýöçÿøòëè êðåäèòëÿð âåðèëÿúÿê
Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâ: ...Áàíêëàð äà þç ñîñèàë ìÿñóëèééÿòèíè äÿðê åòìÿëèäèðëÿð âÿ èãòèñàäèééàòûí ðåàë ñåêòîðóíà êðåäèò øÿêëèíäÿ äàùà ÷îõ âÿñàèò àéûðìàëûäûðëàð
Ìÿëóì îëäóüó êèìè, áàçàð èãòèñàäèééàòûíûí ÿí âàúèá êîìïîíåíòëÿðèíäÿí áèðè äÿ ñàùèáêàðëûã ôÿàëèééÿòèíèí ìþâúóäëóüóäóð. ×öíêè èñòÿíèëÿí þëêÿäÿ êè÷èê âÿ
îðòà ñàùèáêàðëûüûí èíêèøàôû ùÿì äÿ äþâëÿòèí èãòèñàäè ñàáèòëèéèíèí ÿñàñ øÿðòëÿðèíäÿí áèðèäèð. Áóíà ýþðÿ äÿ, þëêÿìèçäÿ áó
ýöí äþâëÿòèí ÿñàñ ùÿäÿôëÿðèíäÿí áèðè äÿ
Àçÿðáàéúàíäà ñàùèáêàðëûüûí äàùà äà
èíêèøàô åòäèðèëìÿñèíÿ éþíÿëèá âÿ ñàùèáêàðëûüûí èíêèøàô åòäèðèëìÿñè ö÷öí ÿëâåðèøëè áèçíåñ ìöùèòè éàðàäûëûá. Áåëÿ êè, þòÿí
èëëÿð ÿðçèíäÿ äþâëÿò áöäúÿñèíäÿí ñàùèáêàðëûüûí èíêèøàôûíà àéðûëàí âÿñàèòèí ùÿúìè èëáÿèë àðòûðûëûá. Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâèí äèããÿò âÿ ãàéüûñû ñàéÿñèíäÿ ðåñïóáëèêàäà èðè, êè÷èê âÿ îðòà ñàùèáêàðëûüûí èíêèøàô åòäèðèëìÿñè, ñàùèáêàðëàðà ýöçÿøòëè
ñåêòîðóí ïàéû 68 ôàèçäÿí 74 ôàèçÿ, âåðýè
äàõèëîëìàëàðûíäà 42 ôàèçäÿí 72,5 ôàèçÿ
ãàëõûá, ñàùèáêàðëûã ñóáéåêòëÿðèíèí ñàéû
2,5 äÿôÿ àðòûá, íÿòèúÿäÿ ÖÄÌ-äÿ þçÿë
ñåêòîðóí õöñóñè ÷ÿêèñè 80 ôàèçè þòöá.
Ôåâðàëûí 5-äÿ Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû ðåýèîíëàðûíûí ñîñèàë-èãòèñàäè èíêèøàôû Äþâëÿò ïðîãðàìëàðûíûí èúðàñûíà ùÿñð
îëóíàí êîíôðàíñäà ÷ûõûøû çàìàíû ñàùèáêàðëûüûí èíêèøàôûíà ÷îõ áþéöê äèããÿò
ýþñòÿðèëäèéèíè äåéÿí Ïðåçèäåíò Èëùàì
ßëèéåâ áèëäèðèá êè, õöñóñèëÿ ñàùèáêàðëàðûí
þëêÿ èãòèñàäèééàòûíà ñÿðìàéÿ ãîéóëóøóíó òÿìèí åòìÿê ö÷öí äþâëÿò òÿðÿôèíäÿí
êîíêðåò ïðîãðàìëàð èúðà îëóíóá, ìàëèééÿ
ðåñóðñëàðû úÿëá åäèëèá: “Ñîí 10 èë ÿðçèíäÿ Àçÿðáàéúàíäà 55 ìèí éåíè ìöÿññèñÿ éàðàäûëìûøäûð. Äþâëÿò õÿòòè èëÿ áèð
ìèëéàðä 200 ìèëéîí ìàíàò ýöçÿøòëè øÿðòëÿðëÿ êðåäèò âåðèëÀéäûí Ùöñåéíîâ:
ìèøäèð. Ìèñàë ö÷öí êå÷ÿí èë
Áàíêëàðûí ðåàë ñåêòîðà 275 ìèëéîí ìàíàò êðåäèò âåðèëìèøäèð. Áöòöí áó êðåäèòëÿð
êðåäèòëÿð éþíÿëòìÿñè
âàõòûíäà ãàéòàðûëûð. Áó äà ñàèñòåùñàëûí àðòìàñûíà,
ùèáêàðëûüûí èíêèøàôûíà éåíè
åëÿúÿ äÿ áàíêëàðûí
äÿñòÿê îëóð. ×öíêè ùÿìèí âÿäàùà àðòûã ýÿëèð ÿëäÿ
ñàèò éåíÿ äÿ êðåäèò øÿêëèíäÿ
åòìÿñèíÿ ñÿáÿá îëàúàã ñàùèáêàðëàðà âåðèëèð. Ñàùèáêàðëàð äà ãåéä åòìÿëèéÿì êè,
áó êðåäèòëÿðÿ áþéöê ìÿñóëèéêðåäèòëÿðëÿ ìàëèééÿ äÿñòÿéèíèí âåðèëìÿñè,
éÿòëÿ éàíàøûðëàð. Éÿíè, áöòöí âÿñàèòè
ìöàñèð òåõíîëîýèéàëàðà ÿñàñëàíàí èñâàõòûíäà ãàéòàðûðëàð. Ýÿëÿúÿêäÿ áèç
òåùñàë âÿ åìàë ñàùÿëÿðèíèí èíêèøàôûíû ñòèùÿð èë òÿõìèíÿí 270-300 ìèëéîí ìàíàò
ìóëëàøäûðàí èíôðàñòðóêòóð ëàéèùÿëÿðèíèí
ùÿúìèíäÿ ýöçÿøòëè êðåäèòëÿð âåðÿúÿìàëèééÿëÿøäèðèëìÿñè, éöêñÿê êåéôèééÿòëè,
éèê. Áåëÿëèêëÿ, ïðîãðàìûí ñîíóíà èäõàëû ÿâÿç åäÿí, ðÿãàáÿòÿäàâàìëû èõ2018-úè èëÿ ãÿäÿð òÿõìèíÿí áèð ìèëðàú ãàáèëèééÿòëè ìÿùñóëëàð èñòåùñàëûíûí
éàðä éàðûì ìàíàò âÿñàèò êðåäèò âåðèëÿñòèìóëëàøäûðûëìàñû èñòèãàìÿòèíäÿ èøëÿð
úÿêäèð. Áó âÿñàèò äÿ èãòèñàäèééàòûí ðåýþðöëöá. Õöñóñÿí áþëýÿëÿðäÿ êè÷èê ñààë ñåêòîðóíà ãîéóëàúàãäûð”.
ùèáêàðëûüûí èíêèøàôû èãòèñàäèééàòûí ãåéðèÁóíäàí ÿëàâÿ, ñàùèáêàðëàðûí ñîñèàë
íåôò ñàùÿñèíäÿ éåíè èø éåðëÿðèíèí à÷ûëìÿñÿëÿëÿðèí ùÿëëèíäÿ òÿøÿááöñêàðëûüûíû
ìàñûíà èìêàí éàðàäûá. Þòÿí 10 èëäÿ Ñààðòûðìàãëà îíëàðûí þëêÿíèí èíêèøàôûíà
ùèáêàðëûüà Êþìÿê Ìèëëè Ôîíäóíóí
äÿñòÿê âåðìÿñèíè ñòèìóëëàøäûðàí äþâëÿò
(ÑÊÌÔ-ûí) âÿñàèòëÿðè ùåñàáûíà 19 ìèíáàø÷ûñû èíäè äÿ áàíêëàðûí þçÿë ñåêòîðó
äÿí ÷îõ ñàùèáêàðûí öìóìè äÿéÿðè 2 ìèëäÿñòÿêëÿìÿñèíèí âàúèáëèéèíè âóðüóëàéûá.
éàðä ìàíàò îëàí ëàéèùÿëÿðèíèí ìàëèééÿÁåëÿ êè, ñþçöýåäÿí ÷ûõûøû çàìàíû Ïðåçèëÿøìÿñèíÿ, 45 ôàèçè ãàéòàðûëìûø âÿñàèò
äåíò Èëùàì ßëèéåâ áàíêëàðûí ñîñèàë ìÿñóîëìàãëà, 1,2 ìèëéàðä ìàíàò ýöçÿøòëè
ëèééÿòèíè àíëàìàüà âÿ èãòèñàäèééàòûí ðåàë
êðåäèò âåðèëèá âÿ áó ëàéèùÿëÿð ùåñàáûíà
ñåêòîðóíà äàùà ÷îõ êðåäèò àéûðìàüà ÷à110 ìèíÿäÿê éåíè èø éåðè éàðàäûëûá. Êðåüûðûá: “Ùåñàá åäèðÿì, âàõò ýÿëèá ÷àòûá
äèòëÿðèí 78 ôàèçè, à÷ûëàí èø éåðëÿðèíèí èñÿ
êè, áàíêëàð èãòèñàäèééàòûí ðåàë ñåêòîðó81 ôàèçè ðåýèîíëàðûí ïàéûíà äöøöð. Ùåñàíà äàùà ÷îõ ìàëèééÿ ðåñóðñëàðû àéûðáàò äþâðöíäÿ ýöçÿøòëè êðåäèòëÿðèí 64 ôàèñûíëàð. Ùàçûðäà áåëÿ äåéèëäèð. Àíúàã
çè êÿíä òÿñÿððöôàòû ìÿùñóëëàðûíûí èñòåùáàíêëàðûí ôóíêñèéàëàðûíäàí áèðè äÿ îíñàëû âÿ åìàëû ëàéèùÿëÿðèíÿ éþíÿëäèëèá.
äàí èáàðÿòäèð êè, þëêÿ èãòèñàäèééàòûíà
Ùÿéàòà êå÷èðèëÿí òÿäáèðëÿð íÿòèúÿñèíäÿ
äàùà äà áþéöê òÿêàí âåðñèíëÿð. Õöñóùåñàáàò äþâðöíäÿ ìÿøüóëëóãäà þçÿë
ñèëÿ, äþâëÿò äÿ áàíê ñåêòîðóíóí èíêè-
øàôûíà áþéöê äÿñòÿê
ëÿò
ïðîãðàìëàðûíûí
Ìöòÿõÿññèñëÿð ùåñàá åäèðëÿð
âåðèð. ßùàëè òÿðÿ- êè, ðåàë ñåêòîðà êðåäèòëÿðèí âåðèëìÿñè óüóðëà èúðàñû ðåàë
ôèíäÿí áàíêëàðà
ñåêòîðóí äà èíêèéåðëè èñòåùñàë ñàùÿëÿðèíèí èíêèøàôûíà
èíàìûí àðòûðûëìàøàôûíà ÿñàñëû çÿñû ö÷öí äþâëÿò ÿñàñëû çÿìèí éàðàòìàãëà éàíàøû, þëêÿäÿ ìèí
éàðàäûá:
÷îõ áþéöê òÿä“Äþâëÿò áó èñòèãàéåíè èø éåðëÿðèíèí à÷ûëìàñûíà âÿ
áèðëÿð ýþðìöøäöð.
ìÿòäÿ ôÿàëèééÿòèíè
èäõàëûí àçàëäûëìàñûíà
Áèëèðñèíèç êè, ÿìàíÿòäàùà äà ýåíèøëÿíäèèìêàí âåðÿúÿê
ëÿð ñûüîðòàëàíûð âÿ áó
ðèð, êîíêðåò ïðîãðàìëàð
àääûì áàíêëàðà èíàìû áþéöê
öçðÿ óüóðëó òÿäáèðëÿð ùÿéàòà
äÿðÿúÿäÿ àðòûðìûøäûð. Îíà ýþðÿ, áàíêêå÷èðèð. Áóíäàí ñîíðà ðåàë ñåêòîð öçëàð äà þç ñîñèàë ìÿñóëèééÿòèíè äÿðê åòðÿ èíêèøàôûí äàùà äà ñöðÿòëÿíìÿñè
ìÿëèäèðëÿð âÿ èãòèñàäèééàòûí ðåàë ñåêòîö÷öí ÿëàâÿ òÿäáèðëÿðèí ýþðöëìÿñèíÿ,
ðóíà êðåäèò øÿêëèíäÿ äàùà ÷îõ âÿñàèò
î úöìëÿäÿí, áó ñàùÿéÿ èíâåñòèñèéà
àéûðìàëûäûðëàð”.
àõûíûíûí ýåíèøëÿíìÿñèíÿ çÿðóðÿò âàð.
ßëáÿòòÿ êè, Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâèí
Îíà ýþðÿ äÿ, äöøöíöðÿì êè, Ïðåçèðåàë ñåêòîðóí èíêèøàôûíà éþíÿëìèø òÿäáèðäåíò Èëùàì ßëèéåâèí Àçÿðáàéúàí Ðåñëÿðèí áóíäàí ñîíðà äàùà äà ýåíèøëÿíäèðèëïóáëèêàñû ðåýèîíëàðûíûí ñîñèàë-èãòèñàäè
ìÿñèíÿ äàèð òàïøûðûã âÿ òþâñèéÿëÿðè ìöòÿèíêèøàôû Äþâëÿò ïðîãðàìëàðûíûí èúðàñûõÿññèñëÿð òÿðÿôèíäÿí éöêñÿê ãèéìÿòëÿíäèíà ùÿñð îëóíàí êîíôðàíñäà ÷ûõûøû çàðèëèð. Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñû (ÉÀÏ) Ñèìàíû áó ìÿñÿëéÿ òîõóíìàñû âÿ áóéàñè Øóðàñûíûí öçâö, Ïàðòèéàíûí Èãòèñàäè
íóíëà áàüëû êîíêðåò òàïøûðûãëàðûíû âåðìÿñÿëÿëÿð êîìèññèéàñûíûí ñÿäð ìöàâèíè,
ìÿñè îëäóãúà ÿùÿìèééÿòëèäèð”.
Ãàðàäàü ðàéîí òÿøêèëàòûíûí ñÿäðè Àéäûí
ÉÀÏ Ñèéàñè Øóðàñûíûí öçâö À.ÙöÙöñåéíîâ äåéèá êè, ùàçûðäà Àçÿðáàéúàí
ñåéíîâ ãåéä åäèá êè, ùàçûðäà Àçÿðáàéäöíéàíûí ñöðÿòëÿ èíêèøàô åäÿí þëêÿëÿðèíúàíäà 44 áàíê ôÿàëèééÿò ýþñòÿðèð. Áó
äÿí áèðèäèð. Þëêÿìèçäÿ ùÿéàòà êå÷èðèëÿí
áàíêëàðûí áàëàíñûíäà 20,4 ìèëéàðä àêýöúëö ìàëèééÿ ñèéàñÿòè âÿ èãòèñàäè èíêèøàô
òèâëÿðè, 15 ìèëéàð ìàíàòäàí äà ÷îõ êðåäèíàìèêàñû, åéíè çàìàíäà, èõðàú ïîòåíäèò ïîðòôåëè âàð: “Áàíêëàðûí âåðäèéè êðåñèàëûíûí éöêñÿê àðòûìû ðåñïóáëèêàìûçûí
äèòëÿðèí òÿðêèáèíÿ íÿçÿð ñàëñàã ýþðÿìàëèééÿ ñàáèòëèéèíèí ìþùêÿìëÿíìÿñèíÿ
ðèê êè, èñòåùëàê êðåäèòëÿðè öñòöíëöê òÿøìþùêÿì çÿìèí éàðàäûá. Ýþðöëÿí òÿäáèðêèë åäèð. Þëêÿìèçäÿ ïóë-êðåäèò ñèéàñÿòè
ëÿð íÿòèúÿñèíäÿ, Àçÿðáàéúàíäà ìàêðîèãòèåëÿ ãóðóëóá êè, áó ñèéàñÿò èíôëéàñèéàñàäè ñàáèòëèê ãîðóíóá ñàõëàíûëûá, èãòèñàíûí ãàðøûñûíû àëìàüà èìêàí âåðèð. Ìÿäèééàòûí áöòöí ñàùÿëÿðèíäÿ ìöñáÿò äèíàñÿëÿí, 2013-úö èëèí éåêóíëàðûíà ýþðÿ,
ìèêà ìöøàùèäÿ îëóíìàãäàäûð.
þëêÿìèçäÿ èíôëéàñèéàíûí öìóìè ñÿÀ.Ùöñåéíîâóí ñþçëÿðèíÿ ýþðÿ, þòÿí
âèééÿñè 2,4 ôàèç òÿøêèë åäèá. Âÿòÿíäàø10 èëäÿ þëêÿìèçäÿ ùÿéàòà êå÷èðèëÿí Äþâëàð äà èíàìëà ÿìàíÿòëÿðèíè áàíêëàðäà
éåðëÿøäèðÿ áèëèðëÿð. ×öíêè âÿòÿíäàøëàðûí áàíêëàðà ãîéäóüó 30 ìèí ìàíàòàäÿê îëàí âÿñàèòëÿð ñûüîðòàëàíûá. ßí
àøàüû èëëèê 8-9 ôàèç äèâèäåíò ÿëäÿ åòìÿéÿ èìêàí âåðèð. Éÿíè èíôëéàñèéàíû íÿçÿðÿ àëñàã âÿòÿíäàø êèôàéÿò ãÿäÿð ýÿëèð ÿëäÿ åäÿ áèëèð. Áàíêëàðûí ðåàë ñåêòîðà êðåäèòëÿð éþíÿëòìÿñè èñÿ èñòåùñàëûí
àðòìàñûíà, åëÿúÿ äÿ, áàíêëàðûí äàùà
àðòûã ýÿëèð ÿëäÿ åòìÿñèíÿ ñÿáÿá îëàúàã, èäõàëäàí àñûëûëûüû àçàëäàúàã”.
Èãòèñàä÷û Âöãàð Áàéðàìîâ èñÿ äåéèá
êè, þëêÿ Ïðåçèäåíòèíèí êîììåðñèéà áàíêëàðûíûí áèçíåñÿ, ðåàë ñåêòîðà êðåäèòëÿð éþíÿëòìÿñè èëÿ áàüëû áÿéàíàòû ñòðàòåæè áèð
áÿéàíàòäûð. ×öíêè íÿçÿðÿ àëìàã ëàçûìäûð êè, êîììåðñèéà áàíêëàðûíûí ðåàë ñåêòîðà äàùà ÷îõ êðåäèò ãîéìàñû éåðëè èñòåùñàëûí èíêèøàôûíà òÿêàí âåðÿúÿê. Éåðëè
èñòåùñàëûí èíêèøàôû
èñÿ þëêÿäÿ ÿëäÿ åäèëÿí âàëéóòàíûí äàõèëäÿ ãàëìàñû äåìÿêäèð: “Ðåàë ñåêòîð
äåéÿíäÿ þëêÿäÿêè
éåðëè ñÿíàéå âÿ èñòåùñàë ñåêòîðó íÿçÿðäÿ òóòóëóð. Áóðàéà éåðëè ìÿùñóëëàðûí
èñòåùñàëû î úöìëÿäÿí, ñÿíàéå, àãðàð
ìÿùñóëëàðûí èñòåùñàëû äàõèëäèð. Íÿçÿðÿ
àëñàã êè, 2013-úö èëäÿ Àçÿðáàéúàíäà
êîììåðñèéà áàíêëàðûíûí êðåäèò ïîðòôåëè 15,3 ìèëéàðä ìàíàòà ãÿäÿð éöêñÿëèá âÿ áóíóí 9,8 ôàèçè, éÿíè 1,5 ìèëéàðä
ìàíàòû ñÿíàéå âÿ èñòåùñàë ñåêòîðóíà
éþíÿëäèëÿí êðåäèòëÿðäèð. Èñòåùëàê êðåäèòëÿðèíèí ïàéû 38 ôàèçäÿí ÷îõäóð. Ìèêðîêðåäèòëÿðè äÿ íÿçÿðÿ àëñàã, êðåäèò
ïîðòôåëèíèí òÿõìèíÿí éàðûñûíû èñòåùëàê
âÿ ìèêðîêðåäèòëÿð òÿøêèë åäèð. Èñòåùëàê
êðåäèòëÿðèíèí ïàéûíûí àðòìàñû ìöøàùèäÿ åäèëèá âÿ 2013-úö èëäÿ èñòåùëàê êðåäèòèíèí ïàéû ÿââÿëêè èëÿ íèñáÿòÿí 38 ôàèç àðòûá. Èñòåùëàê êðåäèòëÿðèíèí ïàéûíûí
àðòìàñû èíñàíëàðäà îëàí ïóë êöòëÿñèíèí
ùÿúìèíèí àðòìàñûíà ýÿòèðèá ÷ûõàðûð êè,
2013-úö èëäÿ íàüä ïóë êöòëÿñèíèí ùÿúìè 16,4 ôàèç àðòûá. Ïóë êöòëÿñèíèí ùÿúìèíèí àðòìàñû àðòûã èíôëéàñèéàíûí úèëîâëàíìàñû áàõûìûíäàí àðçóîëóíàí
äåéèë. Áàõìàéàðàã êè, íàüä ïóë êöòëÿñèíèí ùÿúìè àðòûá þëêÿäÿ èíôëéàñèéà 2,4
ôàèç ãåéäÿ àëûíûá. Ùþêóìÿò áöòöí
ìöìêöí èìêàíëàðäàí èñòèôàäÿ åäÿðÿê
2013-úö èëäÿ èíôëéàñèéà ñÿâèééÿñèíè
è
ðä
âå
ò
àð
ñò
ÿ
Ӓ
áè
òÿ
ÿê
ì
ûø
“Ã
éè
ëè
èð
Á
Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñû Ýÿíúëÿð
Þëêÿìèçèí ÿí ýöúëö ñèéàñè ãöââÿñè îëàí
Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñûíûí (ÉÀÏ) ñûðàëàðûíäà áèðëÿøÿí 600 ìèíäÿí àðòûã öçâöí 40 ôàèçèíè ýÿíúëÿð òÿøêèë åäèð.
Ýÿíúëÿðèí ïàðòèéàéà àõûíû
îíëàðûí Óëó þíäÿð Ùåéäÿð
ßëèéåâèí èäåéàëàðûíà ñÿäàãÿòëÿðèíè, Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâèí ñèéàñÿòèíÿ
èíàìëàðûíû èôàäÿ åòìÿêëÿ
éàíàøû, áèð äàùà áó ðåàëëûüû äà òÿñäèãëÿéèð êè, ýÿíú
íÿñëèí
íöìàéÿíäÿëÿðè
ÉÀÏ-ûí ñûðàëàðûíà ãîøóëìàãëà þç ïîòåíñèàëëàðûíäàí ñÿìÿðÿëè èñòèôàäÿ åòìÿê, äþâëÿòÿ, äþâëÿò÷èëèéÿ
õèäìÿò åòìÿê ö÷öí áþéöê
èìêàíëàð ãàçàíûðëàð. ÉÀÏ
ðÿùáÿðëèéè ýÿíúëÿðèí ñèéàñè ôÿàëëûüûíûí àðòûðûëìàñû,
àñóäÿ âàõòëàðûíûí ñÿìÿðÿëè òÿøêèëè, áåéíÿëõàëã
ÿëàãÿëÿðèí ýåíèøëÿíìÿñè, öìóìèééÿòëÿ, àéðûàéðû ñàùÿëÿð öçðÿ ìöõòÿëèô ëàéèùÿëÿðèí ùÿéàòà
êå÷èðèëìÿñèíÿ õöñóñè äèããÿò éåòèðèð. Áó ëàéèùÿëÿð ñûðàñûíäà 2007-úè èëäÿí áàøëàéàðàã ùÿð èë
êå÷èðèëÿí “Éàé” âÿ “Ãûø” ìÿêòÿáëÿðè õöñóñè
ãåéä îëóíìàëûäûð. Áó ëàéèùÿëÿðèí ÿñàñ ìÿãñÿäè ýÿíúëÿðèìèçèí áèð-áèðèíè äàùà éàõûíäàí òàíûìàñûíû, îíëàðûí àðàñûíäà ñÿìèìè ìöíàñèáÿòëÿðèí éàðàäûëìàñûíû, þëêÿäÿ èúòèìàè ùÿéàòûí
èñòÿíèëÿí ñàùÿñèíäÿ äèíàìèê èíêèøàô ùàããûíäà îíëàðà äîëüóí ìÿëóìàòëàðûí ÷àòäûðûëìàñûíû, ñèéàñÿò÷èëÿðëÿ, ùþêóìÿò íöìàéÿíäÿëÿðè èëÿ
ýþðöøëÿðèíèí òÿøêèë åäèëìÿñèíè, ýÿëÿúÿêäÿ
ìöõòÿëèô ñàùÿëÿðäÿ ÷àëûøàúàã ýÿíúëÿðäÿ ëèäåðëèê êèìè ìöùöì õöñóñèééÿòëÿðèí ôîðìàëàøäûðûëìàñûíû òÿìèí åòìÿêäèð.
Àðòûã ôåâðàëûí 10-äàí ÉÀÏ Ýÿíúëÿð Áèðëèéèíèí òÿøêèë åòäèéè “Ýÿíú ëèäåðëÿð” ýÿíú ñèéàñÿò÷èëÿð ö÷öí “Ãûø ìÿêòÿáè”íÿ ñòàðò âåðèëèá. Ôåâðàëûí 10-äàí 14-äÿê Îüóç ðàéîíóíäà éåðëÿøÿí “Àôðà” îòåëäÿ äàâàì åäÿúÿê “Ãûø ìÿêòÿáè”íäÿ ÉÀÏ-ûí Áàêû øÿùÿðè öçðÿ ðàéîí òÿøêèëàòëàðûíûí 100-ÿ éàõûí ôÿàë ýÿíúëÿðè èøòèðàê
åäèðëÿð. Ôåâðàëûí 10-äà “Ãûø ìÿêòÿáè”íèí à÷ûëûøû îëóá. Ëàéèùÿíèí èëê ýöíöíäÿ èøòèðàê÷ûëàð
êîìàíäàëàðà áþëöíöáëÿð, ýÿíúëÿðëÿ ýþðöøäÿ
ìöõòÿëèô ìþâçóëàð ÿòðàôûíäà ôèêèð ìöáàäèëÿñè
àïàðûëûá.
Ãðóï ðÿùáÿðëÿðè, ÉÀÏ Ñèéàñè Øóðàñûíûí
öçâëÿðè- “Èêè ñàùèë”
ãÿçåòèíèí áàø ðåäàêòîðó
Âöãàð
Ðÿùèìçàäÿ âÿ
ÉÀÏ Ýÿíúëÿð Áèðëèéèíèí ñÿäð ìöàâèíè Ñàìèðÿ Ãóëèéåâà Àçÿðáàéúàí
äþâëÿòèíèí, Éåíè
Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñûíûí ýÿíúëÿðÿ äèããÿò âÿ ãàéüûñûíäàí, îíëàðûí þç ïîòåíñèàëëàðûíäàí ñÿìÿðÿëè èñòèôàäÿ åòìÿëÿðè ö÷öí éàðàäûëàí øÿðàèòäÿí áÿùñ åäèáëÿð. Áó ôèêèð õöñóñè ãåéä îëóíóá
êè, ýÿíúëÿðèìèç îíëàðà éàðàäûëàí áó øÿðàèòäÿí
ñÿìÿðÿëè èñòèôàäÿ åòìÿëè, ýöíáÿýöí ãöäðÿòëÿíÿí, ýöúëÿíÿí Àçÿðáàéúàíà þç òþùôÿëÿðèíè
âåðìÿëèäèðëÿð. Áóíóí ö÷öí ýÿíúëÿð åëìèí ñèðëÿðèíÿ äÿðèíäÿí éèéÿëÿíìÿëè, þëêÿíèí èúòèìàèñèéàñè ùÿéàòûíäà ôÿàë èøòèðàê åòìÿëè, ÿí ÿñàñû
Àçÿðáàéúàí ðåàëëûãëàðûíûí òÿáëèüèíäÿ ôÿàë îëìàëûäûðëàð. Â.Ðÿùèìçàäÿ ýÿíúëÿðÿ éàðàäûëàí
áó øÿðàèòÿ ýþðÿ þëêÿ Ïðåçèäåíòè Èëùàì ßëèéåâÿ, ÉÀÏ Ñÿäðèíèí ìöàâèíè-Èúðà êàòèáè, Áàø
íàçèðèí ìöàâèíè ßëè ßùìÿäîâà, ÉÀÏ Èúðà êà-
òèáèíèí ìöàâèíëÿðè Ìöáàðèç Ãóðáàíëû âÿ Ñèéàâóø Íîâðóçîâà ìèííÿòäàðëûüûíû èôàäÿ åäèá.
Î, áèëäèðèá êè, ýÿíúëÿðèìèç îíëàðà îëàí åòèìàäû ÿìÿëè ôÿàëèééÿòëÿðè èëÿ äîüðóëòìàüà ÷àëûøûðëàð. “Ãûø ìÿêòÿáè”íèí ÿùÿìèééÿòèíäÿí, ýÿíú-
ëÿðèí èíòåëëåêòóàë ñÿâèééÿñèíèí àðòûðûëìàñûíà, ýÿíúëÿð àðàñûíäà ÿëàãÿëÿðèí èíêèøàôûíà þç ìöñáÿò
òÿñèðèíè ýþñòÿðìÿñèíäÿí ýåíèø áÿùñ
åäÿí Â.Ðÿùèìçàäÿ
åéíè çàìàíäà, ëàéèùÿíèí ÿñàñ ìÿãñÿäëÿðèíäÿí îëàí
ýÿíúëÿðèí èñòèðàùÿòèíèí ëàçûìè ñÿâèééÿäÿ òÿøêèëèíè äÿ éöêñÿê äÿéÿðëÿíäèðèá.
ÉÀÏ Ñèéàñè Øóðàñûíûí öçâö, ÉÀÏ Ýÿíúëÿð
Áèðëèéèíèí ñÿäð ìöàâèíè Ñàìèðÿ Ãóëèéåâà ïàðòèéàíûí ýÿíúëÿðèí èúòèìàè-ñèéàñè ôÿàëëûüûíûí,
åéíè çàìàíäà èñòèðàùÿòëÿðèíèí éöêñÿê ñÿâèééÿäÿ òÿøêèëè èñòèãàìÿòèíäÿ àòäûüû àääûìëàðäàí
äàíûøûá. Áèëäèðèá êè, ìÿãñÿä ýÿëÿúÿéèìèç îëàí
ýÿíúëÿðèí ùÿðòÿðÿôëè èíêèøàôûíû òÿìèí åòìÿê,
ýÿíú ñèéàñÿò÷è êèìè éåòèøìÿëÿðèíÿ äÿñòÿê îëìàãäûð.
“Ãûø ìÿêòÿáè” ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ êå÷èðèëÿí äåáàòëàðäà ìöõòÿëèô ìþâçóëàðäà ìöçàêèðÿëÿð
àïàðûëûð, ýÿíúëÿðèí áèëèêëÿðèíèí àðòûðûëìàñûíà
õèäìÿò åäÿí òÿäáèðëÿð òÿøêèë åäèëèð. Ëàéèùÿ
÷ÿð÷èâÿñèíäÿ ýÿíúëÿðèí Ìèëëè Ìÿúëèñèí äåïóòàòëàðû, ùÿì÷èíèí, ñèéàñÿò÷èëÿðëÿ ýþðöøëÿðè äÿ
íÿçÿðäÿ òóòóëóá.
“Ãûø ìÿêòÿáè”íèí áèðèíúè ýöíö “Íèêàù ìöãàâèëÿëÿðèíèí áàüëàíìàñû âÿ àèëÿ ìÿúÿëëÿñè”
ìþâçóñóíäà ñåìèíàð
êå÷èðèëèá. Ñåìèíàðûí ìîäåðàòîðó Çàóð Ãóëèéåâ
îëóá. Ñåìèíàðäà þòÿí èëëÿðäÿ àèëÿíèí ìþùêÿìëÿíäèðèëìÿñè, ãàäûí âÿ
óøàã ùöãóãëàðûíûí ìöäàôèÿñè èñòèãàìÿòèíäÿ
áèð ñûðà ùöãóãè èñëàùàòëàðûí àïàðûëäûüíû áèëäèðèëèá. Ãåéä åäèëèá êè, ùÿð
áèð äþâëÿòèí âÿ ìèëëÿòèí
èíêèøàôû, ýöúö îíóí àèëÿ
èíñòèòóòëàðûíûí ìþùêÿìëÿíäèðèëìÿñè èëÿ þë÷öëöð.
Êå÷èðèëÿí ýþðöøëÿðäÿ ÷ûõûø åäÿí ýÿíúëÿð
äþâëÿòèí, ÉÀÏ-ûí îíëàðà äèããÿò âÿ ãàéüûñûíäàí ðàçûëûãëàðûíû èôàäÿ åäÿðÿê, áèð ôèêðè äÿôÿëÿðëÿ âóðüóëàéûáëàð êè, Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñûíûí Ñÿäðè, þëêÿ Ïðåçèäåíòè Èëùàì ßëèéåâèí
ÿòðàôûíäà ñûõ áèðëÿøÿðÿê ýÿëÿúÿéÿ áþéöê
èíàìëà àääûìëàéûðëàð.
“Ãûø ìÿêòÿáè” ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ ìöõòÿëèô íþâ
èäìàí éàðûøëàðû äà òÿøêèë îëóíóð. Òÿáèè êè, áó
îéóíëàðûí êå÷èðèëìÿñèíäÿ äÿ ÿñàñ ìÿãñÿä
ýÿíúëÿðèí ùÿðòÿðÿôëè èíêèøàôûíû òÿìèí åòìÿêäèð.
Àçÿðáàéúàí ýÿíúëÿðèíèí ñàüëàì áþéöìÿñè
ùÿð çàìàí äèããÿò ýþñòÿðèëÿí ìÿñÿëÿëÿðäÿíäèð.
Ôåâðàëûí 10-äàí 14-äÿê äàâàì åäÿúÿê
“Ãûø ìÿêòÿáè”íèí ïðîãðàìûíà äèããÿò éåòèðäèêäÿ, ùÿð ýöíöí ýÿíúëÿðèí ùÿéàòûíäà þçÿëëèéè èëÿ ñå÷èëÿúÿéèíè äåìÿê ìöìêöíäöð. Òÿøêèë îëóíàí ìöõòÿëèô ìþâçóëàðäà ñåìèíàðëàðäà, äåáàòëàðäà ýÿíúëÿð ùÿì þç áèëèêëÿðèíè àðòûðàúàã, ùÿì äÿ áèð-áèðëÿðèíè äàùà éàõûíäàí
òàíûìàãëà, ÿëàãÿëÿðèí ãóðóëìàñûíà âÿ èíêèøàôûíà íàèë îëàúàãëàð. Áèð ñþçëÿ, áó êèìè ëàéèùÿëÿð ùÿì òÿúðöáÿ, ùÿì äÿ áèëèê ãàçàíìàã
ö÷öí ýåíèø èìêàíäûð. Ãðóï ðÿùáÿðëÿðè ýÿíúëÿðè áó èìêàíäàí ñÿìÿðÿëè èñòèôàäÿ åòìÿéÿ
÷àüûðûáëàð.
íÿèíêè áèððÿãÿìëè, åéíè çàìàíàäà,
òÿíçèìëÿíÿí ùÿääÿ ñàõëàéà áèëèá. Úÿíàá Ïðåçèäåíòèí ðåàë ñåêòîðà êðåäèòëÿðèí éþíÿëäèëìÿñè èëÿ áàüëû áÿéàíàòû
ùÿì èíôëéàñèéàíûí óçóíìöääÿòëè
äþâðäÿ úèëîâëàíìàñû áàõûìûíäàí ÿùÿìèééÿòëèäèð, åéíè çàìàíäà, èñòåùëàê
êðåäèòëÿðèíèí íàüä øÿêèëäÿ èíñàíëàðà
âåðèëìÿñèíÿ ýÿòèðèá ÷ûõàðûð. Èñòåùñàë
ñåêòîðóíà êîììåðñèéà áàíêëàðûíûí
äàùà ÷îõ êðåäèò éþíÿëòìÿñè ùÿì äÿ
èäõàëäàí àñûëûëûüûí àðàäàí ãàëäûðûëìàñû
ö÷öí âàúèáäèð. Áó, åéíè çàìàíäà, éåíè èø éåðëÿðèíèí éàðàäûëìàñû áàõûìûíäàí äà ÿùÿìèééÿòëèäèð. Áèçíåñèí êðåäèòëÿøäèðèëìÿñè äàùà áþéöê âÿñàèòëÿð
ùåñàáûíà ìàëèééÿëÿøìÿñè äåìÿêäèð.
Áàõìàéàðàã êè, ÑÊÌÔ èë ÿðçèíäÿ îðòà
Âöãàð Áàéðàìîâ:
Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâèí
áàíêëàðûí ðåàë ñåêòîðà êðåäèòëÿð
âåðìÿñè èëÿ áàüëû áÿéàíàòû éåðëè
èñòåùñàëûí äÿñòÿêëÿíìÿñè, èäõàëäàí
àñûëûëûüûí àçàëäûëìàñû, ìÿøüóëëóã
ñèéàñÿòèíÿ òþôùÿ âåðèëìÿñè áàõûìäàí
ñòðàòåæè ÿùÿìèééÿòÿ ìàëèêäèð
ùåñàáëà 200 ìèëéîí ìàíàòäàí àðòûã
âÿñàèòè ýöçÿøòëè øÿðòëÿðëÿ ñàùèáêàðëàðà
âåðèð. Íÿçÿðÿ àëìàã ëàçûìäûð êè, ñàùèáêàðëàðûí êðåäèòÿ îëàí òÿëÿáàòû éöêñÿêäèð. Áóíà ýþðÿ äÿ, þëêÿ Ïðåçèäåíòèíèí
äÿ ãåéä åòäèéè êèìè, ÑÊÌÔ-íèí ôÿàëèééÿòè èëÿ éàíàøû, êîììåðñèéà áàíêëàðûíûí äÿ ðåàë ñåêòîðà êðåäèòëÿð àéûðìàñû
âàúèáäèð. Áèçíåñ êðåäèòëÿøìÿñè þëêÿäÿ
ôàèç ñèéàñÿòèíÿ äÿ òÿñèð ýþñòÿðÿúÿê,
êðåäèò ôàèçëÿðèíèí àøàüû äöøìÿñèíÿ ýÿòèðèá ÷ûõàðàúàã. Äàùà àøàüû ôàèçëÿðëÿ
êðåäèòëÿðèí âåðèëìÿñè èñòåùñàë õÿðúëÿðèíèí àçàëìàñû äåìÿêäèð âÿ þëêÿ ÿðàçèñèíäÿ èñòåùñàë îëóíàí ìÿùñóëëàðûí äàùà óúóç áàøà ýÿëìÿñèíÿ õèäìÿò åäÿúÿê. Áó ìÿíàäà, þëêÿ Ïðåçèäåíòèíèí
áàíêëàðûí þëêÿ èãòèñàäèééàòûíûí ðåàë
ñåêòîðóíó ìàëèééÿëÿøäèðìÿñè èëÿ áàüëû
áÿéàíàòû ùÿì éåðëè èñòåùñàëûí äÿñòÿêëÿíìÿñè, ùÿì èäõàëäàí àñûëûëûüûí àçàëäûëìàñû, ùÿì ìÿøüóëëóã ñèéàñÿòèíÿ
òþùôÿ âåðèëìÿñè, åéíè çàìàíäà, áàíê
ñåêòîðóíäà òÿêëèô îëóíàí êðåäèò ôàèçëÿðèíèí àøàüû ñàëûíìàñû áàõûìäàí ñòðàòåæè ÿùÿìèééÿòÿ ìàëèêäèð”.
Ñåâèíú ÍÓÐÈÉÅÂÀ
Àëìàíèéàíûí Ìàãäåáóðã øÿùÿðèíäÿ
Õîúàëû ôàúèÿñèíèí èëäþíöìöíÿ ùÿñð
îëóíìóø àâòîìîáèë éöðöøö êå÷èðèëèá
Ôåâðàëûí 8-äÿ Àëìàíèéàíûí Ìàãäåáóðã
øÿùÿðèíäÿ
ÀëìàíÀçÿðáàéúàí ìÿäÿíèééÿò úÿìèééÿòèíèí òÿøêèëàò÷ûëûüû èëÿ Õîúàëû ôàúèÿñèíèí èëäþíöìöíÿ
ùÿñð îëóíìóø àâòîìîáèë éöðöøö êå÷èðèëèá.
Àâòîìîáèëëÿð øÿùÿðèí
ìÿðêÿçè êö÷ÿëÿðèíäÿ 2 ñààò ìöõòÿëèô øöàðëàðëà ùÿðÿêÿò åäÿðÿê øÿùÿð ñàêèíëÿðèíèí áþéöê ìàðàüûíà ñÿáÿá îëóá.
Ñàêèíëÿðèí éöðöø ùàããûíäà âåðäèêëÿðè ñóàëëàðû úÿìèééÿòèí
öçâö Àêèô Ìÿììÿäîâ ÿòðàôëû úàâàáëàíäûðûá. Éöðöøäÿí ñîíðà
òîïëàíòû êå÷èðèëèá. Úÿìèééÿòèí ñÿäðè Éàøàð Íèôòÿëèéåâ åðìÿíèëÿðèí òàðèõ áîéó õàëãûìûçà ãàðøû òþðÿòäèêëÿðè ùàãñûçëûã âÿ âÿùøèëèêëÿð ùàããûíäà èøòèðàê÷ûëàðà ýåíèø ìÿëóìàò âåðèá âÿ ñóàëëàðû úàâàáëàíäûðûá.
Ñîíäà ãîíàãëàð íàùàð éåìÿéèíÿ äÿâÿò åäèëèáëÿð.
Êîðåéà äèëèíäÿ Õîúàëû ñîéãûðûìû
ùàããûíäà èíòåðíåò âÿ Ôàúåáîîê
ñÿùèôÿëÿðè ôÿàëèééÿòÿ áàøëàéûá
Ùåéäÿð ßëèéåâ Ôîíäóíóí âèòñå-ïðåçèäåíòè Ëåéëà ßëèéåâàíûí òÿøÿááöñö èëÿ ùÿéàòà êå÷èðèëÿí “Õîúàëûéà ÿäàëÿò” áåéíÿëõàëã êàìïàíèéàñû ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ Êîðåéà äèëèíäÿ Õîúàëû ñîéãûðûìû ùàããûíäà ñàéò ôÿàëèééÿòÿ áàøëàéûá.
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Êîðåéà Ðåñïóáëèêàñûíäàêû
ñÿôèðëèéèíèí äÿñòÿéè èëÿ “ÁÓÒÀ” Àçÿðáàéúàí-Êîðåéà Òÿëÿáÿ
Òÿøêèëàòûíûí éàðàòäûüû “Êùîæàëé Ýåíîúèäå” àäëû èíòåðíåò âÿ
Ôàúåáîîê ñÿùèôÿñè (www.êùîæàëé.îð.êð; www.ôàúåáîîê.úîì/ÊùîæàëéÊÐ) Êîðåéà èúòèìàèééÿòèíè áó ôàúèÿ áàðÿäÿ ìÿëóìàòëàíäûðìàã ìÿãñÿäè äàøûéûð.
Ñàéòäà Åðìÿíèñòàí-Àçÿðáàéúàí, Äàüëûã Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñèíèí éàðàíìà ñÿáÿáëÿðè, 1992-úè èëèí ôåâðàëûíäà Åðìÿíèñòàí ñèëàùëû ãöââÿëÿðèíèí Õîúàëû øÿùÿðèíäÿ ìöëêè ÿùàëèéÿ
ãàðøû òþðÿòäèéè ñîéãûðûìûíà àèä ìÿëóìàòëàð, ôîòî âÿ âèäåîìàòåðèàëëàð éåðëÿøäèðèëèá. Ñàéòäà áèð íå÷ÿ þëêÿíèí ïàðëàìåíòè âÿ
áåéíÿëõàëã èúòèìàèééÿò òÿðÿôèíäÿí áó ãàíëû ùàäèñÿëÿðèí ñîéãûðûìû êèìè òàíûíìàñû, “Õîúàëûéà ÿäàëÿò” êàìïàíèéàñû ùàããûíäà ìÿëóìàòëàð äà âàð.
Êîðåéà äèëèíäÿ èíòåðíåò âÿ Ôàúåáîîê ñÿùèôÿëÿðè “ÁÓÒÀ”
Àçÿðáàéúàí-Êîðåéà Òÿëÿáÿ Òÿøêèëàòû âÿ Àçÿðáàéúàí ñÿôèðëèéèíèí åëàí åòäèéè “Õîúàëû àéû” ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ ùÿéàòà êå÷èðèëÿí
ñèëñèëÿ òÿäáèðëÿðäÿí íþâáÿòèñèäèð. Áóíäàí ÿââÿë, Ùåéäÿð ßëèéåâ Ìÿðêÿçèíèí Õîúàëû ñîéãûðûìû ùàããûíäà èíýèëèñ äèëèíäÿ ùàçûðëàäûüû “Êùîæàëé Ýåíîúèäå” àäëû êèòàá÷à Êîðåéà äèëèíÿ òÿðúöìÿ åäèëÿðÿê 5 ìèí íöñõÿäÿ ÷àï åäèëèá.
6
www.yeniazerbaycan.com
11 ôåâðàë 2014-úö èë, ÷ÿðøÿíáÿ àõøàìû / ¹ 024 (4183)
Òîôèã Êþ÷ÿðëè-85
Îíóí éåðè èíñàíëàðûí öðÿéèíäÿäèð
ðûíäàí ïàð÷àëàð âåðìèøèê. Ñèíÿñè äîëó
èäè. Öðÿéè äîüðóäàí Àçÿðáàéúàí, Äàüëûã Ãàðàáàü ö÷öí éàíûðäû. Ùÿëÿ ÷îõ èø
ýþðÿ áèëÿðäè, ÷îõ ÿñÿðëÿð éàðàäà áèëÿðäè. Ùåéô îíäàí...
Òÿðúöìåéè-ùàëûíäàí ñÿòèðëÿð: 1955-úè
èëäÿ Ìîñêâà Äþâëÿò Óíèâåðñèòåòèíäÿ íàìèçÿäëèê äèññåðòàñèéàñûíû ìöäàôèÿ åäèá.
37 éàøûíäà òàðèõ åëìëÿðè äîêòîðó åëìè äÿðÿúÿñèíè àëûá. 18 èë Áàêû Àëè Ïàðòèéà Ìÿêòÿáèíèí ðåêòîðó èøëÿéèá. Áèð íå÷ÿ ÷àüûðûø
Àçÿðáàéúàí Àëè Ñîâåòèíèí äåïóòàòû îëóá.
Àçÿðáàéúàí Ìèëëè Åëìëÿð Àêàäåìèéàñûíûí
ùÿãèãè öçâö ñå÷èëèá.
Áó äà äîñòëàðûíäàí áèðèíèí ñþçöäöð:
Òîôèã Êþ÷ÿðëè áþéöê íöôóç ñàùèáè èäè. Êå÷äèéè ùÿéàò éîëó îíà ñþç äåìÿê, ôèêèð ñþéëÿìÿê, íÿéèí éàõøû, íÿéèí ïèñ îëäóüóíà ãèéìÿò âåðìÿê ñÿëàùèééÿòè ãàçàíäûðìûøäû.
Áó ùå÷ äÿ ùÿð êÿñÿ âåðèëìÿéÿí, ùå÷ äÿ ùÿð êÿñèí ãàçàíà
áèëìÿäèéè ñÿëàùèééÿò èäè.
Äåéÿñÿí Òîôèã ìöÿëëèì
ùÿéàò ïðèíñèïèíè áèð äàùà õàòûðëàòìàüà åùòèéàú âàð: áèëèéÿ
ñåâýè, àèëÿéÿ ñåâýè, Âÿòÿíÿ ñåâýè. Îíóí áèëèéÿ, Âÿòÿíÿ îëàí ñåâýèñèíäÿí
ãûñàúà äà îëñà äàíûøäûã. Áóíó ñöáóò åäÿí
ìöÿééÿí ìèñàëëàð ÷ÿêäèê, äÿëèëëÿð ýÿòèðäèê.
Ãàëäû àèëÿéÿ ñåâýè.
“Áàáàì àðòûã ùÿéàòäà éîõäóð.
Àììà îíóí ùàìûìûçà àøûëàäûüû èäåéà
áèçèìëÿäèð: áèëèéÿ, àèëÿéÿ, Âÿòÿíÿ ñåâýè”. Áó, Òîôèã Êþ÷ÿðëèíèí íÿâÿñè Íèýàðûí
ñþçëÿðèäèð.
Èíòåðíåòÿ áàõûí, îðàäà Òîôèã ìöÿëëèìèí íÿâÿëÿðè Àðñëàíûí, Ëåéëàíûí, Ïÿðâèíèí, ãûçû Èðàäÿíèí âÿ äèýÿð äîüìàëàðûíûí
äà öðÿê ñþçëÿðèíè ýþðÿúÿêñèíèç. Îõóéóí,
ýþðöí Òîôèã Êþ÷ÿðëè àèëÿñèíÿ, þâëàäëàðûíà,
íÿâÿëÿðèíÿ íå÷ÿ áþéöê ãàéüû âÿ ìÿùÿááÿòëÿ éàíàøûá. Áåëÿ àòà, áåëÿ áàáà ùå÷
äÿ ùÿð þâëàäà, ùÿð íÿâÿéÿ ãèñìÿò îëìóð.
Ýþðöí íÿâÿñè Ïÿðâèí íÿ éàçûð: Ùàìû
ö÷öí áàáàì áþéöê òàðèõ÷è, àëèì, àêàäåìèê, èúòèìàè õàäèì, ñèéàñÿò÷è èäè. Ìÿíèì
ö÷öí èñÿ î, éàëíûç ÿçèç áàáà, àèëÿñèíèí
äàéàüû, ýþçÿë èíñàí âÿ ÿí ÿñàñû áèçè äàèì ÿòðàôûíà éûüìàüû áàúàðàí, áèçè áèðëÿøäèðÿí áèð èíñàí èäè. Áàáà ýåäÿðêÿí ìÿíÿ
áèð ñÿðâÿò ãîéäó, àììà áó äöøöíäöéöíöç ñÿðâÿòëÿðäÿí äåéèë. Áó, ïóëäàí, âàðäþâëÿòäÿí, øàí-øþùðÿòäÿí äàùà ãèéìÿòëè,
ñàô, ôÿõðè áèð ñÿðâÿòäèð. Áó ñÿðâÿò îíóí
ñîéàäûäûð.
Ãûçû Èðàäÿ Êþ÷ÿðëè: Àòàì äåéÿðäè êè,
ÿýÿð àíàíûç ìÿíè àèëÿ ïðîáëåìëÿðèíäÿí,
óøàãëàðûí òÿðáèéÿñè, òÿùñèëè âÿ äèýÿð ïðîáëåìëÿðäÿí àçàä åòìÿñÿéäè, éÿãèí, ìÿí
àêàäåìèê îëà áèëìÿçäèì. Àòàì ãûçëàðûíà
àíàìûç êèìè îëìàüû òþâñèéÿ åäÿðäè.
Òîôèã ìöÿëëèì íåúÿ ÿð, íåúÿ àòà, íåúÿ áàáà îëäóüóíó èôàäÿ åòìÿê ö÷öí áóíäàí òÿñèðëè, áóíäàí äÿãèã èôàäÿëÿð òàïìàã ìöìêöíñöçäöð. Áóðàéà îüëó Ãàáèëèí äÿ ñþçëÿðè ÿëàâÿ åäèëñÿ, ïîðòðåò úèçýèëÿð
òàìàìëàíàð: Î, ùÿéàòû áîéó þç çÿíýèí
äàõèëè àëÿìè âÿ éöêñÿê ìÿíÿâèééàòû èëÿ áèçÿ - þâëàäëàðûíà ùÿð êÿñ ö÷öí ìöãÿääÿñ
âÿ öëâè ùèññ îëàí Âÿòÿí ñåâýèñè - Àçÿðáàéúàí ñåâýèñèíè, âÿòÿíïÿðâÿðëèê äóéüóñóíó àøûëàìàüà âÿ úÿìèééÿòÿ ëÿéàãÿòëè
âÿòÿíäàø éåòèøäèðìÿéÿ ÷àëûøìûøäûð.
Øàèð Àááàñ Ùÿìèä Òîôèã ìöÿëëèìÿ
áèð øåèð ùÿñð åäèá. Ùÿìèí øåèðèí áèð áÿíäèíÿ íÿçÿð ñàëìàüûí âàõòûäûð:
Êå÷äèéè ùÿéàò éîëó àêàäåìèê Òîôèã Êþ÷ÿðëèéÿ
ñþç äåìÿê, íÿéèí éàõøû, íÿéèí ïèñ îëäóüóíà
ãèéìÿò âåðìÿê ñÿëàùèééÿòè ãàçàíäûðûá
Ýþðêÿìëè òàðèõ÷è-àëèì, àêàäåìèê, èúòèìàè-ñèéàñè õàäèì, ïåäàãîã, ïàðëàã øÿõñèééÿò, ýþçÿë
èíñàí... Àäûíûí ãàðøûñûíäà áó âÿ
äèýÿð òèòóëëàð, åïèòåòëÿð éåð àëàí
Òîôèã Êþ÷ÿðëèíèí 85 èëëèéè òàìàì
îëóð. Áó éóáèëåé ýöíëÿðèíäÿ äöíéàñûíû
éåääè èë ÿââÿë äÿéèøìèø Òîôèã ìöÿëëèìèí
þìöð êèòàáû áèð äàùà âÿðÿãëÿíèð, äîüìàëàðû, éàõûíëàðû, äîñòëàðû, åëìè èúòèìàèééÿò
îíó õîø äóéüóëàðëà õàòûðëàéûð. Áöòöí áó
õàòèðÿëÿðèí, ñþùáÿòëÿðèí ìàéàñûíäà Òîôèã
Êþ÷ÿðëè øÿõñèééÿòèíÿ òöêÿíìÿç áèð ñåâýè,
áþéöê áèð åùòèðàì äàéàíûð. Ùàìû îíó âÿòÿíäàø àëèì, âÿòÿíäàø ñèéàñÿò÷è, âÿòÿíäàø ïóáëèñèñò êèìè ãÿáóë åäèð, äöíéàäàí
ýåòìÿñèíÿ òÿÿññöôëÿíèð. ßí þíÿìëèñè áèð
äÿ îäóð êè, ùå÷ êÿñ áîüàçäàí éóõàðû äàíûøìûð, äèëèíÿ öðÿéèíäÿí êå÷ÿíè ýÿòèðèð.
Òîôèã ìöÿëëèìäÿí áó äöíéàäà íÿ
ãàëäû? Àçÿðáàéúàí òàðèõèíèí àêòóàë ïðîáëåìëÿðèíÿ äàèð äÿéÿðëè åëìè àðàøäûðìàëàð
âÿ òÿäãèãàò ÿñÿðëÿðè, áèð ÷îõ êèòàá âÿ ìîíîãðàôèéà, éöçäÿí àðòûã ìÿãàëÿ. Äàùà
íÿ? Òîôèã ìöÿëëèìäÿí áó äöíéàäà ùÿì
äÿ áèð ñåâýè, áèð ìÿùÿááÿò ãàëäû: áèëèéÿ,
àèëÿéÿ âÿ Âÿòÿíÿ îëàí ñåâýè. Î, áó ñåâýè òîõóìëàðûíû ÿëè ÷àòàí, èìêàíû éåòÿí
ùÿð öðÿéÿ, ùÿð éåðÿ ñÿïäè. ×îõó úöúÿðèá
áàø ãàëäûðäû, áàð âåðäè âÿ âåðìÿêäÿäèð...
Àçÿðáàéúàíûí ÷îõ óúãàð áèð ýóøÿñèíäÿí - Ýÿäÿáÿéèí Èñàëû êÿíäèíäÿí áàøëàíàí éîë ùàðàëàðà ýåäèá ÷ûõìàäû? Áàêû âÿ
Ìîñêâà óíèâåðñèòåòëÿðèíÿ, Ìèëëè Åëìëÿð
Àêàäåìèéàñûíà, Àçÿðáàéúàí Àëè Ñîâåòèíÿ âÿ äàùà íå÷ÿ-íå÷ÿ ìþòÿáÿð êöðñöéÿ.
Àçÿðáàéúàí Ïðåçèäåíòè Èëùàì ßëèéåâèí âÿ äèýÿð éöêñÿê âÿçèôÿëè äþâëÿò âÿ ùþêóìÿò àäàìëàðûíûí, åëì õàäèìëÿðèíèí
àäûíäàí èìçàëàíìûø íåêðîëîãäàí:
“Àçÿðáàéúàí òàðèõøöíàñëûüûíà òþùôÿëÿð âåðÿí àëèìèí ÿñÿðëÿðè þëêÿìèçäÿ,
åëÿúÿ äÿ îíóí ñÿðùÿäëÿðèíäÿí êÿíàðäà åëìè èúòèìàèééÿò òÿðÿôèíäÿí ìàðàãëà ãàðøûëàíìûøäûð. Àçÿðáàéúàí Õàëã
Úöìùóðèééÿòèíèí òÿøêèëè âÿ ôÿàëèééÿòèíèí þéðÿíèëìÿñè, Íàõ÷ûâàíûí âÿ Ãàðàáàüûí òàðèõèíèí ÿí ìöùöì ìÿñÿëÿëÿðèíèí òÿäãèãè îíóí ÿñàñ åëìè íàèëèééÿòëÿðè ñûðàñûíäàäûð”.
Î âàõòëàð äà, èíäè äÿ ÷îõëàðû “Ãàðàáàü, Ãàðàáàü” äåéèð. Àììà ñþç äåìÿê
áàøãàäûð, èø ýþðìÿê áàøãà. Ñàêèò òÿáèÿòè, òÿìêèíè èëÿ ñå÷èëÿí, ïàôîñëó äàíûøìàüû
õîøëàìàéàí Òîôèã Êþ÷ÿðëè èø ýþðöðäö,
Ãàðàáàü ö÷öí ãÿëáÿí éàíûðäû. Îíóí
“Ãàðàáàü”, “Åðìÿíè ñàõòàêàðëûüû”(2002),
“Íàõ÷ûâàí - óéäóðìàëàð âÿ ùÿãèãÿòëÿð”
(2005), “Ê Èñòîðèè Êàðàáàõñêîãî âîïðîñà” (2009) àäëû êèòàá âÿ ìîíîãðàôèéàëàðû,
äèýÿð ÿñÿðëÿðè âÿ àðàøäûðìàëàðû îõóúóñóíó ìèëëè êèìëèéèíè âÿ ìÿíñóáèééÿòèíè äÿðê
åòìÿéÿ ÷àüûðûð, ìèëëè ðóùóí îéàíìàñûíà
âÿ éöêñÿëèøèíÿ õèäìÿò åäèð. Îíóí ÿñÿðëÿðè Ãàðàáàüûí Àçÿðáàéúàí ìèëëè ìÿôêóðÿñèíèí ãàéíàãëàðûíäàí áèðè îëäóüóíó ñöáóò åäèð, ùÿð êÿñè òàðèõèìèçÿ, äèëèìèçÿ,
ìÿäÿíèééÿòèìèçÿ ñàùèá ÷ûõìàüà, ìèëëè
ìÿíÿâè äÿéÿðëÿðèìèçè ãîðóéóá ñàõëàìàüà, ìèëëè áèðëèéÿ âÿ ùÿìðÿéëèéÿ ñÿñëÿéèð.
Î, òàðèõè ôàêòëàðà, òóòàðëû äÿëèë-ñöáóòëàðà, äÿðèí ìÿíòèãÿ ñþéêÿíÿí ÿñÿðëÿðè, ìÿ-
ãàëÿëÿðè èëÿ åðìÿíè âÿ åðìÿíèïÿðÿñò ìöÿëëèôëÿðèí áþùòàí âÿ ñàõòàêàðëûãëàðûíà, èäåîëîæè òÿõðèáàòëàðûíà òóòàðëû úàâàáëàð âåðèðäè.
Òîôèã ìöÿëëèì ùàããûíäà ãåéäëÿðè îíó
ùÿëÿ òÿëÿáÿëèê èëëÿðèíäÿí òàíûéàí äîñòëàðûíäàí áèðè Éÿùéà Ñåéèäîâóí ñþçëÿðè èëÿ
äàâàì åòäèðìÿê èñòÿðäèê: Òîôèã Êþ÷ÿðëè
ñå÷èëÿíëÿðäÿí èäè. ßëà òÿùñèë ýþñòÿðèúèëÿðè,
òÿìêèíè âÿ ìÿäÿíèééÿòè, óíèâåðñèòåòèí èúòèìàè ùÿéàòûíäà ôÿàë ìþâãåéè èëÿ ñå÷èëèðäè.
Áó ñþçëÿðèí àðäûíúà æóðíàëèñò Ðóãèééÿ
ßëèéåâàíûí âåðäèéè ìÿëóìàò éåðèíÿ äöøÿð: Òîôèã Êþ÷ÿðëè îðòà ìÿêòÿáäÿ îõóéàðêÿí ïåäàãîæè øóðàíûí ãÿðàðû èëÿ ñÿêêèçèíúè ñèíèôäÿí áèðáàøà îíóíúó ñèíôÿ, óíèâåðñèòåòäÿ òÿùñèë àëàðêÿí äÿðèí áèëèéè, ÿëà
éàääàøû âÿ ãåéðè-àäè àíàëèòèê ãàáèëèééÿòèíÿ ýþðÿ áèðèíúè êóðñäàí ö÷öíúö êóðñà
êå÷èðèëìèøäè.
Ùÿéàò ýþñòÿðäè êè, íÿ îðòà ìÿêòÿá, íÿ
äÿ óíèâåðñèòåò ìöÿëëèìëÿðè ñÿùâ åòìÿéèáëÿð. Äÿðèí áèëèéè, àíàëèòèê òÿôÿêêöðö, ìÿäÿíèééÿòè èëÿ ñå÷èëÿíëÿðäÿí îëàí ìöÿëëèì þâëàäû åëìèí âÿ ùÿéàòûí çèðâÿëÿðèíÿ ìÿùç áó
ãåéðè-àäè, ùå÷ äÿ ùÿð êÿñÿ íÿñèá îëìàéàí
êåéôèééÿòëÿðè ñàéÿñèíäÿ óúàëà áèëìèøäè.
Ñþç ñþçö ÷ÿêèð.
Àêàäåìèê Çèéàä Ñÿìÿäçàäÿ: Òîôèã
Êþ÷ÿðëèíèí éåðè åëì çèðâÿñèíäÿ, èíñàíëàðûí öðÿéèíäÿäèð. Àêàäåìèê Òîôèã Êþ÷ÿðëè
ÿñë èíñàíëûã íöìóíÿñè îëìóø, ñàíáàëëû
ÿñÿðëÿðè èëÿ ñöáóò åòìèøäèð êè, ùÿãèãè òàðèõ
íåúÿ éàçûëìàëûäûð.
“Ñàíêè öç-ýþçöíÿ ïåéüÿìáÿð íóðó
÷èëÿíìèøäè”. Áó äà Çèéàä ìöÿëëèìèí ñþçöäöð âÿ ìÿíè òÿõìèíÿí 10-12 èë ÿââÿëÿ ãàéòàðûð. “Ðåñïóáëèêà” ãÿçåòèíäÿ èøëÿäèéèì
âàõòëàð èäè. Òîôèã ìöÿëëèì áàø ðåäàêòîð
Òåéìóð ßùìÿäîâëà äîñò îëäóüóíäàí ùÿðäÿí ðåäàêñèéàéà ýÿëÿð, þç ÿñÿðëÿðèíè, ìÿãàëÿëÿðèíè ÿñàñÿí áó ãÿçåòäÿ ÷àï åòäèðÿðäè. Îíó ðåäàêñèéàíûí äÿùëèçèíäÿ, úÿìè áèðèêè äÿôÿ ýþðìöøäöì. Íóðàíè âÿ äöøöíúÿëè
÷þùðÿñè èíäè äÿ ýþçöìöí ãàáàüûíäàäûð.
Ñàíêè áó 10-12 èë ÿââÿë éîõ, 10-12 ýöí ãàáàã îëóá. Àäàìûí ýþç éàääàøûíà áó ãÿäÿð àíè ùÿêê îëóíìàñû, áèð íå÷ÿ äÿôÿ ýþðìÿêëÿ ùàôèçÿäÿ áåëÿ äÿðèí èç áóðàõìàñû
ùå÷ äÿ ùÿìèøÿ áàø âåðìèð. Ñÿáÿáè éÿãèí
êè, åëÿ Çèéàä ìöÿëëèìèí äåäèéèäèð, öç-ýþçöíÿ ïåéüÿìáÿð íóðó ÷èëÿíìÿñèäèð.
Òåéìóð ìöÿëëèìÿ çÿíý åäèá ñîðóøóðàì:
- Äîñòóíóç Òîôèã Êþ÷ÿðëèíè íåúÿ
õàòûðëàéûðñàí? “Ðåñïóáëèêà” ãÿçåòèíäÿ ÷îõìó ìÿãàëÿñè, éàçûñû äÿðú îëóíóá?
Äåéèð:
- Ðÿùìÿòëèê ùÿì ýþçÿë àëèì, ùÿì
ýþçÿë èíñàí èäè. Áó èêè õöñóñèééÿò åéíè
øÿõñäÿ ùÿð äåéÿíäÿ áèðëÿøìèð, áèðè
îëàíäà, áèðè îëìóð. Òîôèã ìöÿëëèì éåðè
ýþðöíÿí èíñàíëàðäàíäûð. Ùÿð äÿôÿ ðåäàêñèéàéà ýÿëÿíäÿ éà éåíè êèòàáûíû, éà
äà ìÿãàëÿñèíè ýÿòèðÿðäè. “Ðåñïóáëèêà”
ãÿçåòèíäÿ îíëàðëà éàçûñû ÷ûõûá, êèòàáëà-
Ìåøÿ äÿ, ÷ÿìÿí äÿ ÿçèçäèð îíà,
Âÿòÿíèí ýþëö äÿ äÿíèçäèð îíà,
Äàü éîëó Àðàíëà ÿêèçäèð îíà,
Ãàëûáäûð ÿáÿäè èçè Òîôèãèí.
Òîôèã Êþ÷ÿðëè áó äöíéàäàí íÿâÿñè
Ïÿðâèíèí äåäèéè êèìè, ãèéìÿòëè ñîéàä,
øàèðèí äåäèéè êèìè, ÿáÿäè èç âÿ ùàìûíûí
äåäèéè êèìè, áèð ñåâýè ãîéóá ýåòäè.
Þçö ýåòäè, ñþçö ãàëäû. Þçö ýåòäè, èçè
ãàëäû. Áèð äÿ ñåâýè ãàëäû - Òîôèã ìöÿëëèìÿ
îëàí ñåâýè, Òîôèã ìöÿëëèìèí öðÿêëÿðäÿ
àëîâëàíäûðäûüû ö÷ áþéöê ñåâýè.
Åëìàí ÃßÄÈÐËÈ,
ÀçÿðÒÀú-ûí ìöõáèðè
“Àçÿðáàéúàí âÿ Òöðêèéÿ ìåäèàñû: ãàðøûëûãëû ÿìÿêäàøëûüûí
òÿúðöáÿäÿí ïåøÿêàðëûüà àïàðàí éîëó” àäëû ëàéèùÿéÿ ñòàðò âåðèëèá
Ìÿòáóàò Øóðàñûíäà (ÌØ)
“Àçÿðáàéúàí âÿ Òöðêèéÿ ìåäèàñû: ãàðøûëûãëû ÿìÿêäàøëûüûí
òÿúðöáÿäÿí ïåøÿêàðëûüà àïàðàí éîëó” ëàéèùÿñè èëÿ áàüëû ÊÈÂ
òÿìñèë÷èëÿðè èëÿ ýþðöø êå÷èðèëèá.
Ýþðöøäÿ ÌØ-íèí ñÿäðè ßôëàòóí Àìàøîâ áèëäèðèá êè, ñþçöýåäÿí ëàéèùÿ ðÿùáÿðëèê åòäèéè ãóðóìóí, Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Ïðåçèäåíòè éàíûíäà Êöòëÿâè Èíôîðìàñèéà Âàñèòÿëÿðèíèí Èíêèøàôûíà Äþâëÿò
Äÿñòÿéè Ôîíäóíóí, Òöðêèéÿíèí Àçÿðáàéúàíäàêû ñÿôèðëèéèíèí, Òöðê
ßìÿêäàøëûã âÿ Êîîðäèíàñèéà Àýåíòëèéèíèí (ÒÈÊÀ) Àçÿðáàéúàí íöìàéÿíäÿëèéèíèí áèðýÿ òÿøÿááöñöäöð. Ìÿãñÿä Àçÿðáàéúàíûí âÿ Òöðêèéÿíèí ìåäèà ãóðóìëàðû àðàñûíäà òÿúðöáÿ ìöáàäèëÿñèíè äàùà
äà ñöðÿòëÿíäèðìÿê, ìåäèàíûí ãëîáàë èíôîðìàñèéà ìÿêàíûíäà áèðýÿ èøòèðàêûíà
éþíÿëÿí ñÿìÿðÿëè ÿìÿêäàøëûüû ìþùêÿì-
ëÿíäèðìÿê, èíôîðìàñèéà òåõíîëîýèéàëàðûíûí ìåäèàäà òÿòáèãèíÿ äàèð éåíèëèêëÿðäÿí
ôàéäàëàíìàã, Àçÿðáàéúàíäà æóðíàëèñòèêà òÿùñèëè ñàùÿñèíäÿêè ôÿàëèééÿòè ñòèìóëëàøäûðìàãäûð.
Ìÿëóìàò âåðèëèá êè, ëàéèùÿ ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ èíòåðíåò ìåäèà èëÿ ÿëàãÿäàð áåéíÿëõàëã êîíôðàíñûí, àçÿðáàéúàíëû âÿ òöðêèéÿëè æóðíàëèñòëÿðèí ãàðøûëûãëû ñÿôÿðëÿðè-
íèí, ùÿì÷èíèí þëêÿìèçèí àëè
ìÿêòÿáëÿðèíèí æóðíàëèñòèêà ôàêöëòÿëÿðèíèí òÿëÿáÿëÿðè àðàñûíäà Òöðêèéÿ èëÿ áàüëû éàçû ìöñàáèãÿñèíèí òÿøêèëè íÿçÿðäÿ
òóòóëóð.
Ýþðöøäÿ Êöòëÿâè Èíôîðìàñèéà Âàñèòÿëÿðèíèí Èíêèøàôûíà
Äþâëÿò Äÿñòÿéè Ôîíäóíóí èúðà÷û äèðåêòîðó Âöãàð Ñÿôÿðëè,
Òöðêèéÿíèí Àçÿðáàéúàíäàêû
ñÿôèðëèéèíèí ìÿòáóàò ìöøàâèðè
Ùàìèò Êàðàäåíèç, ÒÈÊÀ-íûí
Àçÿðáàéúàíäàêû íöìàéÿíäÿëèéèíèí ðÿùáÿðè Ìóñòàôà Ùàøèì
Ïîëàò, ÌØ Èäàðÿ Ùåéÿòèíèí
öçâëÿðè - Ìèëëè Ìÿúëèñèí äåïóòàòëàðû Àãèë
Àááàñ, Úàâàíøèð Ôåéçèéåâ âÿ áàøãàëàðû
òÿêëèôëÿðèíè ñÿñëÿíäèðèáëÿð.
Ëàéèùÿ ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ ýþðöëÿúÿê èøëÿðèí éàõûíäàí èçëÿíèëìÿñè ö÷öí àïàðûúû
òÿøêèëàòëàðûí ðÿùáÿðëÿðèíäÿí èáàðÿò èø÷è
ãðóïóí éàðàäûëìàñû âÿ âàùèä ôÿàëèééÿò
õÿòòèíèí ìöÿééÿíëÿøäèðèëìÿñè ãÿðàðà
àëûíûá.
Íîâðóç áàéðàìû ìöíàñèáÿòèëÿ êå÷èðèëÿúÿê ôÿðäè æóðíàëèñò
éàçûëàðû ìöñàáèãÿñè ö÷öí ìþâçóëàð ìöÿééÿíëÿøäèðèëèá
Ôåâðàëûí 10-äà Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Ïðåçèäåíòè éàíûíäà
Êöòëÿâè Èíôîðìàñèéà Âàñèòÿëÿðèíèí Èíêèøàôûíà Äþâëÿò Äÿñòÿéè Ôîíäóíóí
Ìöøàùèäÿ Øóðàñûíûí íþâáÿòè èúëàñû
êå÷èðèëèá.
Ìöøàùèäÿ Øóðàñûíûí ñÿäðè Óìóä
Ìèðçÿéåâ øóðà öçâëÿðèíè ýöíäÿëèêäÿ
äóðàí ìÿñÿëÿëÿðëÿ òàíûø åäèá.
Ýöíäÿëèêäÿ äóðàí ìÿñÿëÿ áàðÿäÿ ÷ûõûø åäÿí Ôîíäóí èúðà÷û äèðåêòîðó Âöãàð Ñÿôÿðëè 2014-úö èë Íîâðóç áàéðàìû ìöíàñèáÿòèëÿ êå÷èðèëÿúÿê ôÿðäè æóðíàëèñò éàçûëàðû ìöñàáèãÿñè ö÷öí 10 èñòèãàìÿò, ùÿð èñòèãàìÿò öçðÿ 3 ìþâçóíóí ìöÿééÿíëÿøäèðèëìÿñèíè òÿêëèô åäèá. Òÿêëèô îëóíàí
ìþâçóëàð Ìöøàùèäÿ Øóðàñûíûí öçâëÿðè, ãÿçåò ðåäàêñèéàëàðû âÿ æóðíàëèñò
òÿøêèëàòëàðû òÿðÿôèíäÿí ìöÿééÿíëÿøäèðèëèá. Ìþâçóëàðëà áàüëû òÿêëèôëÿð
Ìöøàùèäÿ Øóðàñûíûí öçâëÿðèíÿ òÿãäèì åäèëèá.
Òÿãäèì îëóíàí ìþâçóëàð ìöçàêèðÿ îëóíäóãäàí ñîíðà Ìöøàùèäÿ Øóðàñûíûí öçâëÿðè 10 èñòèãàìÿò öçðÿ 30
ìþâçóíó ìöÿééÿíëÿøäèðèáëÿð. Ìöøàùèäÿ Øóðàñûíûí öçâëÿðè ãàëèáëÿð ö÷öí
1000 ìàíàò, ùÿâÿñëÿíäèðèúè éåðëÿð
ö÷öí èñÿ 300 ìàíàò ìÿáëÿüèíäÿ ìöêàôàòëàðûí âåðèëìÿñè áàðÿäÿ ãÿðàð ãÿáóë åäèáëÿð.
Óêðàéíà âÿ Àâðîìàéäàí: íÿùÿíý
ýåîñèéàñè îéóí÷óëàðûí ìÿñÿëÿéÿ
ìöõòÿëèô ðàêóðñëàðäàí áàõûøëàðû
Ñèéàñè åêñïåðò Ìóñòàôà Ãóðáàíëûíûí www.1íåwñ.àç ñàéòûíäà “Óêðàéíà
âÿ Àâðîìàéäàí: íÿùÿíý ýåîñèéàñè
îéóí÷óëàðûí ìÿñÿëÿéÿ ìöõòÿëèô ðàêóðñëàðäàí áàõûøëàðû” áàøëûãëû ìÿãàëÿñè äÿðú îëóíóá. Ìþâçóíóí àêòóàëëûüûíû
íÿçÿðÿ àëàðàã, ùÿìèí ìÿãàëÿíè îõóúóëàðûìûçà òÿãäèì åäèðèê.
Óêðàéíà ïàðëàìåíòèíèí íþâáÿäÿíêÿíàð ñåññèéàñûíäà êöòëÿâè èüòèøàøëàð çàìàíû ùÿáñ îëóíàíëàðà ãàðøû àüûð úÿçàëàðû íÿçÿðäÿ òóòàí äîããóç ìöáàùèñÿëè ãàíóíóí ëÿüâ îëóíìàñûíà
áàõìàéàðàã, þëêÿäÿ ñèéàñè âÿçèééÿò
ýÿðýèí îëàðàã ãàëìàãäàäûð. Âÿ ÷ÿòèí êè, éàõûí âàõòëàðäà, Óêðàéíàäàêû
áó âÿçèééÿò ñàáèòëÿøñèí.
Ýþðöíÿí îäóð êè, þëêÿäÿ éàðàíìûø ýÿðýèí âÿçèééÿòè íÿçàðÿòäÿ ñàõëàìàã ö÷öí ïðåçèäåíò Â.Éàíóêîâè÷
ùÿëÿ áþéöê ñÿé ýþñòÿðìÿëèäèð. Ñÿùùÿòè èëÿ ÿëàãÿäàð îíóí ñîí ýöíëÿðäÿ
èøÿ ÷ûõìàìàñû Óêðàéíàäà âÿçèééÿòèí íîðìàëëàøìàñûíà ùå÷ äÿ éàõøû
òÿñèð ýþñòÿðìÿäè. Þòÿí ùÿôòÿ áîéóíúà, äåìÿê îëàð êè, åòèðàç àêñèéàëàðûíûí
ìèãéàñû äàùà äà áþéöìÿéÿ áàøëàäû,
ìöõàëèôÿò÷èëÿð âèëàéÿò àäìèíèñòðàñèéàñû
áèíàñûíà ùöúóì ÷ÿêÿðÿê, îíó çÿáò åòäèëÿð, éåðëè ùàêèìèééÿòëÿðÿ þç èøëÿðèíè èúðà
åòìÿéÿ èìêàí âåðèëìÿäè.
Ìöõàëèôÿò òÿðÿôèíäÿí éàéûëàí èíôîðìàñèéàäà åòèðàç÷ûëàðà ãàðøû ýþðöëÿí ïðîôèëàêòèê òÿäáèðëÿðäÿ ùàêèìèééÿò òÿðÿôèíäÿí ãàíóí ïîçóíòóñóíà éîë âåðèëäèéè, çîðàêûëûã
åäèëäèéè áèëäèðèëèðäè. Åéíè çàìàíäà, áó ìÿñÿëÿäÿ íÿèíêè ïîëèñ, ùÿì÷èíèí, ùàêèìèééÿòÿ ëîéàë ìöíàñèáÿòäÿ îëàí ãðóïëàð äà ýöíàùêàð ãèñìèíäÿ òÿãäèì åäèëèðäè.
Áó èíôîðìàñèéàëàðûí ùÿãèãÿòè íÿ äÿðÿúÿäÿ ÿêñ åòäèðäèéèíè, íÿéèí éàëàí, íÿéèí èñÿ òÿõðèáàò îëäóüóíó áèð Àëëàù áèëèð.
Àììà áóíà áàõìàéàã, áó áèð ôàêòäûð êè,
-Óêðàéíàäà âÿçèééÿò ýöíäÿí-ýöíÿ äàùà
äà ïèñëÿøèð, þëêÿäÿêè õàîñ ýåòäèêúÿ äÿðèíëÿøèð âÿ ÷îõ éàõûí çàìàíëàðäà þëêÿ ðåàë âÿòÿíäàø ìöùàðèáÿñè èëÿ öç-öçÿ äàéàíà áèëÿð. Áóðàäà ñèéàñè ãöòáëÿøìÿ î äÿðÿúÿäÿ òÿùëöêÿëè ùÿääÿ ÷àòûá êè, ùÿòòà
ìöñòÿãèë Óêðàéíàíûí èëê ïðåçèäåíòè îëìóø Ëåîíèá Êðàâ÷óê Àëè Ðàäàéà ìöðàúèÿò åäÿðÿê, þëêÿíèí âÿòÿíäàø ìöùàðèáÿñè
àñòàíàñûíäà îëäóüóíó áèëäèðèá.
Óêðàéíàäà úÿðÿéàí åäÿí ùàäèñÿëÿðè
ìöøàùèäÿ åäÿðêÿí, ãÿäèì ðîìàëû îðàòîð
âÿ äþâëÿò õàäèìè Ìàðê Ñèñåðîíóí Ðîòñèéàíû Àìåðèéàäàí ìöäàôèÿñè èëÿ áàüëû
ñþéëÿäèéè ìÿøùóð “Áó êèìÿ õåéèðäèð?”
ñþçëÿðè éàäà äöøöð. ßëáÿòòÿ, áó ñóàëà úàâàá òàïìàã ö÷öí, èëê íþâáÿäÿ, Øÿðãè Àâðîïàäà ìàðàãëàðû îëàí ýåîñèéàñè îéóí÷óëàðûí ìÿñÿëÿéÿ ùàíñû áàõûø áóúàüûíäàí éàíàøäûãëàðûíû áèëìÿê ëàçûìäûð.
Áðöññåëäÿí áàõûø
Àâðîïà Èòòèôàãûíûí àòàëàðû,-äàùà äÿãèã
äåñÿê, òÿøêèëàòûí ÿñàñûíû ãîéàí ýþðêÿìëè ñèéàñÿò÷èëÿð: Æàí Ìîííå, Æîçåé Áåø,
Ðîáåð Øóìàí,- ýÿëÿúÿê àâðîïàëû ñèéàñÿò÷èëÿðèí ïñèõîëîýèéàñûíà “ìÿäÿíè ÿðàçè
ýåíèøëÿíäèðìÿñè”íè éåðèäÿ áèëäèëÿð. Õàòûðëàòìàã éåðèíÿ äöøÿð êè, ùàçûðäà Àâðîïà
Èòòèôàãû àäëàíàí âÿ 1951-úè èëäÿ äàø êþìöð âÿ äÿìèðèí áèðýÿ åìàëû ìÿãñÿäèëÿ
éàðàäûëàí Àâðîïà Áèðëèéèíèí ñûðàëàðû èíòåãðàñèéà ïðîñåñèíäÿ ýåòäèêúÿ ýåíèøëÿíìÿêäÿ èäè. Âÿ áó èíòåãðàñèéàíûí éåêóíó
îëàðàã, éàðûì ÿñðäÿí àðòûã áèð ìöääÿò ÿðçèíäÿ þëêÿëÿð þç ìèëëè ìöñòÿãèëëèê ùöãóãëàðûíûí äàùà àðòûã ùèññÿñèíè ùÿìèí ãóðóìà òÿñëèì åòìÿêëÿ, ùàçûðäà ìÿíçèë ãÿ-
ðàðýàùû Áðöññåëäÿ éåðëÿøÿí Àâðîïà Èòòèôàãûíû éàðàòìûø îëäóëàð. Ùàçûðäà òÿøêèëàòûí
ñûðàëàðûíäà 28 þëêÿ éåð àëìàãäàäûð. Äîüðóäóð, èëêèí ìÿðùÿëÿäÿ, òÿøêèëàòûí ýåíèøëÿíìÿñè Àâðîïà úÿìèééÿòèíèí èíêèøàôû âÿ
÷è÷ÿêëÿíìÿñè áàõûìûíäàí ëîêîìîòèâ ðîëóíó îéíàéûðäû. Ëàêèí 2000-úè èëëÿðèí ÿââÿëëÿðèíäÿí áåëÿ àéäûí îëäó êè, ãóðóìóí
ýÿëÿúÿê ýåíèøëÿíìÿñè íÿèíêè Àâðîïà Èòòèôàãû þëêÿëÿðèíäÿêè ñîñèàë âÿ èãòèñàäè ïðîáëåìëÿðèí äàùà äà äÿðèíëÿøìÿñèíÿ, ùÿòòà
éåíè-éåíè ïðîáëåìëÿðèí ìåéäàíà ÷ûõìàñûíà ñÿáÿá îëóð.
Ìàùèééÿò åòèáàðèëÿ, Àâðîïàíûí ñèéàñè
åëèòàñû èíåðñèéà íÿòèúÿñèíäÿ “ìÿäÿíè ÿðàçè ýåíèøëÿíäèðìÿñè”íäÿ Óêðàéíàéà äà
èíòåãðàñèéà ïÿíúÿðÿñè à÷ìûø îëäó. Àì-
Òàðèõè áàüëûëûãëàðäàí ÿëàâÿ, Óêðàéíà,
ùÿì äÿ Ðóñèéà ö÷öí ìöùöì ñòðàòåæè âÿ
èãòèñàäè ÿùÿìèééÿò äàøûéûð. Ìÿëóìäóð êè,
Ðóñèéàíûí ÿí áþéöê Ãàðà äÿíèç äîíàíìàñû Óêðàéíàíûí Ñåâàñòîïîë øÿùÿðèíäÿ
éåðëÿøèð. Óêðàéíà èëÿ ñûõ ÿëàãÿëÿðèí èòèðèëìÿñè Ðóñèéàíûí Ãàðà äÿíèçäÿêè ìþâãåëÿðèíè, åëÿúÿ äÿ, Ìîñêâàíûí ðåýèîíà òÿñèðèíè çÿèôëÿäÿ áèëÿð. Áóíäàí ÿëàâÿ, óíóòìàã
ëàçûì äåéèë êè, Óêðàéíà ìöùöì íÿãëèééàò
äÿùëèçè öçÿðèíäÿ éåðëÿøèð. Ðóñèéàíûí åíåðæèäàøûéûúûëàðû ìÿùç îíóí ÿðàçèñèíäÿí Ãÿðáè Àâðîïàéà íÿãë îëóíóð. Ùÿì÷èíèí, Óêðàéíà èëÿ ìöíàñèáÿòëÿðèí êÿñêèíëÿøìÿñè
Êðåìëäÿ áþéöê ëîááè÷èëèê ôÿàëèééÿòè ýþñòÿðÿí Ðóñèéàíûí íÿùÿíý åíåðæè øèðêÿòëÿðèíèí
èãòèñàäè ìàðàãëàðûíà úèääè çÿðáÿëÿð âóðìàãäàäûð. Éàðàíìûø âÿçèééÿòÿ áàõìàéàðàã, Ðóñèéà Óêðàéíàíûí ïàð÷àëàíìàñû, éàõóä äà çÿèôëÿìÿñèíèí òÿðÿôäàðû äåéèë. Ðóñèéà ö÷öí “êè÷èê ãàðäàøû” èëÿ äîñòëóã âÿ ìåùðèáàí ãîíøóëóã ìöíàñèáÿòëÿðèíè ñàõëàìàã ÷îõ
ìöùöìäöð âÿ áó ìÿãñÿäèíÿ ÷àòìàã ö÷öí Ðóñèéà, ùÿòòà ìöÿééÿí ñèéàñè âÿ èãòèñàäè ýöçÿøòëÿðÿ ýåòìÿéÿ
äÿ ùàçûðäûð.
Âàøèíãòîíäàí áàõûø
ìà áóíà áàõìàéàðàã, Àâðîïà Èòòèôàãû
ùàçûðêû èíêèøàô ìÿðùÿëÿñèíäÿ èãòèñàäè úÿùÿòäÿí çÿèô, ñèéàñè úÿùÿòäÿí èñÿ õàîòèê
áèð þëêÿ òÿñèðè áàüûøëàéàí Óêðàéíàíû þç
àèëÿñèíÿ ãÿáóë åòìÿê èãòèäàðûíäà äåéèëäè.
Áåëÿ äåìÿê ìöìêöíñÿ, Áðöññåë, ÿí
éàõøû ùàëäà, Óêðàéíà õàëãûíà éàëíûç
ìöàñèð Àâðîïà úÿìèééÿòèíÿ èíòåãðàñèéà
âÿ þëêÿíèí ÷è÷ÿêëÿíìÿñè, ëèáåðèçàñèéà êèìè àðçóëàðû “ñàòà” áèëäè. Îäóð êè, ïðåçèäåíò Â.Éàíóêîâè÷èí Àâðîïà Èòòèôàãû èëÿ
àññîñèàòèâ ìöãàâèëÿíè èìçàëàìàãäàí
èìòèíà åòìÿñè, óêðàéíàëûëàðûí áþéöê ÿêñÿðèééÿòè òÿðÿôèíäÿí ùàêèìèééÿòèí îíëàðûí
ýþçÿë, èøûãëû ýÿëÿúÿê áàðÿäÿ àðçóëàðûíûí
îüóðëàíìàñû êèìè ãÿáóë åäèëäè.
ßëáÿòòÿ, Òîìàñ Ïåéíà âÿ Èììàíóåë
Êàíòûí “äåìîêðàòèê ðåæèìëÿð áèð-áèðè èëÿ
äþéöøìöðëÿð” íÿçÿðèééÿëÿðè èëÿ áþéöéÿí
Àâðîïàíûí ñèéàñè åëèòàñû þç éàõûí ãîíøóëàðûíäà äåìîêðàòèê äÿéÿðëÿðèí âÿ èíñòèòóòëàðûí èíêèøàôûíäà ìàðàãëûäûðëàð, áóíà ùÿð
úöð äÿñòÿê âåðìÿéÿ ùàçûðäûðëàð. Àììà
áóíà áàõìàéàðàã, ðÿñìè Áðöññåë áó ýöí
äåìîðàòèê èñëàùàòëàðà éàðäûìäàí áàøãà,
Óêðàéíàíû þç òÿñèð äàèðÿñèíÿ ãÿáóë åòìÿê ö÷öí ùÿð ùàíñû èãòèñàäè ýöçÿøòëÿðÿ,
éàõóä äà ñèéàñè êîíôðàíòàñèéàëàðà ýåòìÿéÿ ùÿëÿ ùàçûð äåéèë.
Ìîñêâàäàí áàõûø
Óêðàéíàíûí Ðóñèéà ö÷öí ìöùöì
ñòðàòåæè ÿùÿìèééÿò êÿñá åòìÿñè ùå÷ êÿñÿ
ñèðð äåéèë. Áó áàõûìäàí Êðåìëäÿ áåëÿ
äöøöíöðëÿð êè, Óêðàéíàäà Ðóñèéàéà ãàðøû ìåéèëëÿðèí çÿèôëÿìÿñè, îíóí Ãÿðá þëêÿëÿðè èëÿ ñûõ ÿëàãÿ ñàõëàìàñû âÿ ÿìÿêäàøëûüûíûí äàùà äà ýåíèøëÿíìÿñè Ðóñèéàíûí
ìèëëè ìàðàãëàðûíà òÿùëöêÿ òþðÿäèð. Ðóñèéàíûí Óêðàéíàíû ïîòåíñèàë úÿùÿòäÿí èòèðìÿñè èëÿ áàðûøà áèëìÿìÿñèíèí áèð íå÷ÿ
îáéåêòèâ ñÿáÿáëÿð âàð. Èëê íþâáÿäÿ, ðóñèéàëû ñèéàñè åëèòà ö÷öí ãÿäèì Êèéåâ Ðóñèéà äþâëÿò÷èëèéèíèí ÿñàñûíû òÿøêèë åäèð. Óêðàéíà èëÿ Ðóñèéà àðàñûíäà ìöíàñèáÿòëÿðèí êÿñêèíëÿøìÿñè âÿ ÿëàãÿëÿðèí ãûðûëìàñû
Ðóñèéà Ôåäåðàñèéàñûíûí äþâëÿò÷èëèê òàðèõèíè ýÿëÿúÿêäÿ øöáùÿ àëòûíà ãîéìóø
îëàð. ßýÿð Óêðàéíà ñèâèë ãàéäàäà Ðóñèéàíûí òÿñèð äàèðÿñèíäÿí ÷ûõàðñà, î çàìàí Ãðîçíû, Êàçàí, Éàêóòñê âÿ äèýÿð
ìóõòàð ãóðóìëàðû íÿçàðÿòäÿ ñàõëàìàã
Ìîñêâà ö÷öí þç òàðèõè ìÿíàñûíû èòèðìèø
îëóð. Ìÿøùóð ïîëèòîëîã Ç.Áæåçèíñêèé âàõòû
èëÿ ÿáÿñ éåðÿ äåìèðäè êè, “Ðóñèéà Óêðàéíàñûç ùå÷ çàìàí ýöúëö îëà áèëìÿç”.
“Íàðûíúû èíãèëàá” âàõòû Âàøèíãòîíóí þëêÿ ìöõàëèôÿòèíè à÷ûã øÿêèëäÿ
äÿñòÿêëÿìÿñèíÿ áàõìàéàðàã, áó
äÿôÿ ÀÁØ ìÿñÿëÿäÿ ôÿðãëè ìþâãå òóòóð,
þçöíö òÿìêèíëè àïàðûð. Ìîñêâà èëÿ à÷ûã
ãàðøûäóðìàéà ýåòìÿê èñòÿìÿéÿí ðÿñìè
Âàøèíãòîí þç ìàðàãëàðûíû òÿìèí åòìÿê
ìÿãñÿäèëÿ áó “îéóí”äà Àâðîïà Èòòèôàãûíäàí þç îéóíúàüû êèìè èñòèôàäÿ åòìÿéÿ
÷àëûøûð.
ÀÁØ äþâëÿò êàòèáèíèí Àâðîïà âÿ Àâðàñèéà ìÿñÿëÿëÿðè öçðÿ êþìÿê÷èñè Âèêòîðèéà Íóëàíäûí áó þëêÿíèí Êèéåâäÿêè ñÿôèðè Úåôôðè Ïàéàò àðàñûíäà èíòåðíåòäÿ éàéûëàí òåëåôîí äàíûøûüû-Óêðàéíàíûí ýÿëÿúÿê
ùþêóìÿòèíäÿ ùàíñû ìöõàëèôÿò ëèäåðëÿðèíèí
òÿìñèë îëóíìàñû, åëÿúÿ äÿ õàíûì ñèéàñÿò÷èíèí Àâðîïà Èòòèôàãûíûí öíâàíûíà
ãåéðè-åòèê èôàäÿëÿð èøëÿòìÿñè, - Áðöññåëèí
Óêðàéíàéà ãàðøû ñàíêñèéàëàð òÿòáèã åòìÿñèíè áèð ãÿäÿð òÿõèðÿ ñàëìàñû, à÷ûã øÿêèëäÿ áó ìÿñÿëÿäÿ Âàøèíãòîíóí ùàíñû
íèééÿòäÿ îëìàñûíäàí õÿáÿð âåðèð.
ÀÁØ Óêðàéíàäà Ãÿðáéþíöìëö ñèéàñÿò÷èëÿðèí ùàêèìèééÿòÿ ýÿëìÿñèíÿ íàèë îëìàüà ÷àëûøûð êè, þëêÿäÿ Àìåðèêà øèðêÿòëÿðè ö÷öí ÿëâåðèøëè èíâåñòèñèéà ìöùèòè éàðàäûëñûí, ùÿì÷èíèí, Âàøèíãòîíóí ðåýèîíäàêû ìþâãåëÿðè äàùà äà ìþùêÿìëÿíñèí.
Åéíè çàìàíäà, Îáàìà àäìèíèñòðàñèéàñû
Ìîñêâà èëÿ ýÿëÿúÿê ìöíàñèáÿòëÿðèíè êîðëàìàüû äà àðçóëàìûð. Áåëÿ êè, íÿòèúÿ åòèáàðèëÿ, áó, ÀÁØ ö÷öí ìöùöì ÿùÿìèééÿò
êÿñá åäÿí Èðàíûí íöâÿ ïðîãðàìû, Ñóðèéàäàêû âÿçèééÿò âÿ äèýÿð ãëîáàë ïðîáëåìëÿðèí ùÿëëèíÿ ìÿíôè òÿñèðèíè ýþñòÿðÿ áèëÿð.
Ýþðöíÿí îäóð êè, Óêðàéíàäàêû áåëÿ
êÿñêèí âÿçèééÿò, úÿìèééÿòèí ãöòáëÿøìÿñè âÿ þëêÿíèí âÿòÿíäàø ìöùàðèáÿñè òÿùëöêÿñè èëÿ öç-öçÿ äàéàíìàñû ðåýèîíäà
ìàðàãëû îëàí ãëîáàë ýöúëÿðèí âÿ ìàðàãëû
þëêÿëÿðèí òÿùðèêè íÿòèúÿñèíäÿ áàø âåðèð.
Áèð òÿðÿôäÿí Ìîñêâà èëÿ ìöíàñèáÿòëÿðèíè
êîðëàìàüà ðèñê åòìÿéÿí Ãÿðá äþâëÿòëÿðè
Óêðàéíà õàëãûíû “àçàäëûã” áàðÿäÿ äóìàíëû êÿëìÿëÿðëÿ “éåäèðòìÿêäÿ” äàâàì
åäèðëÿð, åéíè çàìàíäà, ðåàë äÿñòÿêäÿí
éàéûíûðëàð. Äèýÿð òÿðÿôäÿí èñÿ, Ðóñèéà
íÿéèí áàùàñûíà îëóðñà-îëñóí Óêðàéíàíû
þç òÿñèð äàèðÿñèíäÿ ñàõëàìàüà ÷àëûøûð.
Òÿðÿôëÿðèí áåëÿ ñèéàñÿòè èñÿ ùå÷ øöáùÿñèç, Óêðàéíàäà áþùðàíûí äàùà äà äÿðèíëÿøìÿñèíÿ øÿðàèò éàðàäûð. Ùÿëÿëèê ýåîñèéàñè îéóíëàð íÿòèúÿñèíäÿ éàðàíàí “éàíüûíûí” íÿ èëÿ íÿòèúÿëÿíÿúÿéè áÿëëè äåéèë.
Àììà áÿëëè îëàí îäóð êè, áöòöí ùàëëàðäà,
áó àëîâó þëêÿíèí ñàäÿ âÿòÿíäàøëàðû ñþíäöðìÿëè îëàúàãëàð.
Ñÿëèì ËÎÜÌÀÍÎÜËÓ
7
www.yeniazerbaycan.com
11 ôåâðàë 2014-úö èë, ÷ÿðøÿíáÿ àõøàìû / ¹ 024 (4183)
“Åë” âÿ ÂÈÏ ãîâüàñû ñÿíýèìèð ÀÕÚÏ-“Ìöñàâàò” ñàâàøû é
åíè ôàçàäà...
Áåëÿ ýþðöíöð êè, “Åë” ùÿðÿêàòûíûí
àëè ìÿúëèñ ñÿäðè Åëäÿíèç Ãóëèéåâëÿ
Âÿòÿíäàø âÿ Èíêèøàô Ïàðòèéàñûíûí
(ÂÈÏ) ñÿäðè ßëè ßëèéåâ âÿ îíóí ìöàâèíè Ðàìèë Ùöñåéíîâ àðàñûíäà áèð
íå÷ÿ ýöí áóíäàí ÿââÿë áàøëàíàí
äàâàíûí õÿìèðè ùÿëÿ ÷îõ ñó àïàðàúàã. Áåëÿ êè, èíäèéÿäÿê “ñèëàùëàðûíû”
ìöõòÿëèô ìÿòáóàò îðãàíëàðûíäà, ñîñèàë øÿáÿêëÿðäÿ “èøÿ ñàëàí” òÿðÿôëÿð
áóíäàí ñîíðà ìöíàñèáÿòëÿðèíÿ ìÿùêÿìÿ ãàéäàñûíäà àéäûíëûã ýÿòèðìÿéÿ ãÿðàð âåðèáëÿð.
Õàòûðëàäàã êè, ðàäèêàë äöøÿðýÿ
òÿìñèë÷èëÿðèíèí öç-öçÿ ýÿëìÿëÿðè, íåúÿ äåéÿðëÿð, ñûðàäàí áèð ùàäèñÿäèð.
Òÿìñèë÷èëÿðèí êîíéóêòóð ìàðàãëàðû
öñò-öñòÿ äöøìÿäèéèíÿ, ùÿì÷èíèí,
îíëàð ìöõòÿëèô àíòèìèëëè ìÿðêÿçëÿðäÿí
èäàðÿ îëóíäóãëàðûíà ýþðÿ, ðàäèêàë äöøÿðýÿ áèð íþâ ùÿð àí ïàðòëàéà áèëÿúÿê
áàðûò ÷ÿëëÿéèíÿ áÿíçÿéèð âÿ áóðàäà
÷îõ òåç-òåç “ìöíàãèøÿ îúàãëàðû” éàðàíûð. Áó úÿùÿòäÿí ÂÈÏ âÿ “Åë” ùÿðÿêàòûíûí òÿìñèë÷èëÿðèíèí ìöíàñèáÿòëÿðè
äÿ èñòèñíà äåéèë. Îíëàð ìöòÿìàäè
ãàéäàäà áèð-áèðèëÿðèíèí áîñòàíûíà
äàø àòûðëàð.
ÂÈÏ-èí ñÿäðè ßëè ßëèéåâëÿ “Åë”èí àëè
ìÿúëèñ ñÿäðè Åëäÿíèç Ãóëèéåâ àðàñûíäà íþâáÿòè ãàëìàãàëûí ìîòèâè èñÿ éåíÿ äÿ ðàäèêàë äöøÿðýÿäÿ ùÿðÿíèí
“êþçö þç ãàáàüûíà ÷ÿêìÿê” ñèéàñÿòè
éöðöòìÿñè èëÿ áàüëûäûð. Ìÿëóìäóð êè,
“Åë” ùÿðÿêàòûíûí ðÿùáÿðè ðåíåãàò Åëäàð Íàìàçîâ áöòþâëöêäÿ ðàäèêàë
äöøÿðýÿíèí ôàâîðèòèíÿ ÷åâðèëìÿê íèééÿòèíäÿäèð. Î áóíà íàèë îëìàã ö÷öí
þç ðåíåãàò õàðàêòåðèíÿ óéüóí îëàðàã
ÿí ìöõòÿëèô ÷àáàëàìàëàðäà áóëóíóð-
ðàäèêàë äöøÿðýÿäÿêè ïàðòèéàëàðûí
òÿìñèë÷èëÿðûíû ïóë âÿ äèýÿð øèðíèêëÿíäèðèúè âàñèòÿëÿðëÿ þç òÿðÿôèíÿ ÷ÿêìÿê
ôÿíäëÿðèíÿ ÿë àòûð, õàðèúäÿêè àíòèàçÿðáàéúàí÷û äàèðÿëÿðèí èíàìûíû âÿ
ìàëèééÿñèíè ãàçàíìàã ö÷öí þçöíö
äèýÿð ðàäèêàëëàðäàí äàùà ÷îõ þëêÿíèí
ìèëëè ìàðàãëàðûíà õÿëÿë ýÿòèðìÿéÿ ùàçûð îëàí áèðèñè êèìè ýþñòÿðìÿéÿ ÷àëûøûð âÿ ñ. Ðåíåãàò Íàìàçîâ åðìÿíèïÿðÿñò Ðöñòÿì Èáðàùèìáÿéîâóí ãîíäàðìà “Ìèëëè øóðà” ññåíàðèñèíèí “áàø
ãÿùðÿìàíû” ðîëóíäà ðàäèêàë äöøÿðýÿíèí þíäÿýåäÿíèíÿ ÷åâðèëìÿê úÿùäëÿðèíèí ôèàñêîéà óüðàìàñûíûí àðäûíäàí
áó éþíäÿêè “ôÿàëèééÿòèíèí” úèíàùûíû
äÿéèøèá. Î, ÀÁØ-ûí þëêÿìèçäÿêè ñÿôèðè Ðè÷àðä Ìîðíèíãñòàðëà ýþðöøäÿí
ñîíðà îíó îéóíäàíêÿíàð âÿçèééÿòäÿ
ãîéàí “Ìèëëè øóðà” èëÿ éîëëàðûíû àéûðàðàã âàõòûíû ðÿùáÿðëèê åòäèéè àäû âàð,
þçö éîõ “Åë” ùÿðÿêàòûíû ïàðòèéàéà ÷åâèðìÿéÿ ùÿñð åäÿúÿéèíè áèëäèðèá âÿ
áó éþíäÿ “ÿìÿëè” ôÿàëèééÿòÿ êå÷èá.
Ðåíåãàòûí ëàéèã îëìàäûüû “àíà ìöõàëèôÿò” ñåâäàñû èñÿ äöøÿðýÿ òÿìñèë÷èëÿðè òÿðÿôèíäÿí, íåúÿ äåéÿðëÿð, òîï-òöôÿíýëÿ ãàðøûëàíûá. Îíëàð éàõøû áàøà
äöøöðëÿð êè, èíäè ðåíåãàòà þç éåðèíè
ýþñòÿðìÿñÿëÿð, ñîíðà ýåú îëàúàã.
Ðåíåãàò Åëäàð Íàìàçîâóí
“Åë”äÿí ïàðòèéà éàðàòìàã úÿùäëÿðèíÿ
èëê ìÿíôè “ðÿé”ëÿðäÿí áèðè ÂÈÏ ñÿäðè
ßëè ßëèéåâäÿí ýÿëèá: “Åë” ùÿðÿêàòûíû
øèøèðòìÿê ëàçûì äåéèë. Îðàäà òÿêúÿ, Åëäàð Íàìàçîâ âàð. Ùÿìèí
øÿõñ äÿ, ñèéàñè ýöú ìàùèééÿòè
êÿñá åòìèð”.
Áåëÿ ÷ûõûð êè, ßëè ßëèéåâ áó à÷ûãëàìàñû èëÿ ùÿäÿôè ñÿððàñò “íèøàí” àëûá
âÿ “Åë”÷èëÿðèí “éàðàëû éåðëÿðè”íÿ òîõóíóá. Áåëÿ îëìàñàéäû, ßëè ßëèéåâèí
à÷ûãëàìàñû “Åë”èí äöøÿðýÿñèíäÿ áó
äÿðÿúÿäÿ êèí-êöäóðÿò îâãàòû éàðàòìàçäû. Õàòûðëàäàã êè, ãîíäàðìà ãóðóìóí àëè ìÿúëèñ ñÿäðè Åëäÿíèç Ãóëèéåâ ñîí áèð íå÷ÿ ýöíäÿ ÂÈÏ ñÿäðèíÿ
ãàðøû, ñþçöí ÿñë ìÿíàñûíäà, ãÿçÿá
ïöñêöðöð, îíó åòèêàäàíêÿíàð ñþçëÿðÿ
“ãîíàã” åäèð. “Åë” òÿìñèë÷èñè ßëè ßëèéåâè “ìöõàëèôÿòÿ çÿðáÿ âóðìàãäà” èòòèùàì åäèá âÿ îíóí “ÿòðàôûíà êö÷ÿ
óøàãëàðû éûüäûüûíû” äåéèá. “Úàâàáëàðûíäàí” áèðèíäÿ èñÿ Åëäÿíèç Ãóëèéåâ
ßëè ßëèéåâè ñûôûðëà ìöãàéèñÿ åäÿðÿê
áåëÿ äåéèá: “Àäàì äà ñûôûð (0) êèìèäèð-ãàðøûñûíà ðÿãÿì éàçûëàí
âàõò î, ÈÍÑÀÍ îëóð. Ýþðöíöð, ßëè
ßëèéåâ êèìèëÿðèíèí ãàðøûñûíà ùå÷
âàõò, ùå÷ áèð “ðÿãÿì” éàçûëìàéûá.
Éàçûëìàéûáñà, äåìÿëè, î, ùÿëÿ êè,
èíñàí äåéèë, éÿíè åëÿ þç ñûôûðëûüûí-
Éàõóä ßëè ßëèéåâëÿ
Åëäÿíèç Ãóëèéåâ ìöíàñèáÿòëÿðèíÿ
ìÿùêÿìÿäÿ àéäûíëûã ýÿòèðìÿéÿ
ãÿðàð âåðèáëÿð
äàúà ãàëûá”.
Òÿáèè êè, Åëäÿíèç Ãóëèéåâèí “úàâàáëàðûíäà” ùÿääèíè àøìàñû ÂÈÏ òÿìñèë÷èëÿðèíè äÿ äàùà ñÿðò ðèòîðèêàéà êå÷ìÿéÿ ñþâã åäèá. ßëè ßëèéåâ Åëäÿíèç
Ãóëèéåâèí Åëäàð Íàìàçîâóí ñþçö èëÿ
îòóðóá-äóðäóüóíó äèããÿòÿ ÷àòäûðûá.
Î, ùÿì÷èíèí, “Åë” òÿìñèë÷èñèíèí êå÷ìèø ñèðëÿðèíè ôàø åäèá, îíóí áèð âàõòëàð äèëÿí÷èëèê åòäèéèíè, “îôèñÿ ýÿëèá îíäàí áåíçèí ïóëó àëäûüûíû”äåéèá. ßëè
ßëèéåâèí ìöàâèíè Ðàìèë Ùöñåéíîâ
èñÿ Åëäÿíèç Ãóëèéåâÿ éþíÿëèê äàùà
ñÿðò èôàäÿëÿð èøëÿäèá. Îíëàðûí è÷èíäÿí
ÿí “éóìøàüûíû” ñå÷èá òÿãäèì åäèðèê:
“Ïèðâåðäèíèí õîðóçó” (Åëäÿíèç Ãóëèéåâ íÿçÿðäÿ òóòóëóð-Ì.À.) éåíÿ
áàíëàìàüà áàøëàéûá. Áó àäàì óòàíûá-ãûçàðìàäàí äåéèð êè, ýóéà îíà
ãàðøû êàìïàíèéà àïàðûëûð. ßñëèíäÿ
èñÿ, þçö èëê îëàðàã áóéíóçóíó áèçèì ÷îìàüûìûçà ñöðòìÿéÿ áàøëàéûá-ñÿí ùàðàíûí íÿéèñÿí êè, áèçèì
íÿçÿð-äèããÿòèìèçäÿ îëàñàí”.
ÂÈÏ òÿìñèë÷èëÿðèíèí Åëäÿíèç Ãóëèéåâÿ ãÿçÿáè áóíóíëà äà ñîéóìàéûá. Áåëÿ êè. ïàðòèéàíûí ñÿäðè ßëè
ßëèéåâ Åëäÿíèç Ãóëèéåâèí òÿùãèð äîëó “úàâàáëàðûíûí” ùöãóãè ìÿñóëèééÿò
éàðàòûüû ãÿíàÿòèíè äèëÿ ýÿòèðèá: “Ìÿñÿëÿíèí Úèíàéÿò Ìÿúÿëëÿñè èëÿ òþâñèô îëóíìàñûíû èñòÿéèðèê. Ùÿëÿëèê
ýþðöíÿí òÿðÿô Åëäÿíèç Ãóëèéåâ îëäóüóíà ýþðÿ, èääèà îíà ãàðøû ãàëäûðûëàúàã”.
ßëè ßëèéåâ ùÿì÷èíèí, ìÿùêÿìÿäÿ
“Åë” òÿìñèë÷èëÿðèíèí “ñèéàñè ìÿêðëÿðèíèí öñòöíöí à÷ûëàúàüûíà ÿìèí îëäóüóíó” äèëÿ ýÿòèðèá.
“Åë”ûí òÿìñèë÷èñè äÿ ÂÈÏ ñÿäðèíèí
ìÿùêÿìÿ èääèàëàðûíû þçöíÿìÿõñóñ
øÿêèëäÿ äÿéÿðëÿíäèðèá. Î, “ùå÷ áèð
õîõäàí, ùÿäÿäÿí ãîðõìàäûüûíû” äèëÿ
ýÿòèðèá.
Ìÿùêÿìÿäÿ òÿðÿôëÿðäÿí ùàíñû áèðèíèí ãàëèá ýÿëÿúÿéèíè áÿðè áàøäàí
ñþéëÿìÿê ÷ÿòèíäèð. Àíúàã îíó äåìÿê
ìöìêöíäöð êè, ðàäèêàë ìöõàëèôÿòèí
ÿñë ñèìàñû áó ãîâüàäà àéäûí ýþðöíöð. Áó úöð ãîâüàëàðäàí ñîíðà úÿìèééÿòèí áèð-áèðèëÿðè èëÿ éîëà ýåòìÿéÿí
äöøÿðýÿ òÿìñèë÷èëÿðèíÿ èíàìñûçëûã íöìàéèø åòäèðìÿñè òàì áàøàäöøöëÿíäèð.
Ìöáàðèç ÀÁÄÓËËÀÉÅÂ
Ðåíåãàò Åëäàð Íàìàçîâ “àíà ìöõàëèôÿò”
îëìàã àðçóñóíó ðåàëëàøäûðà áèëìèð...
Ñèðð äåéèë êè, þçöíö ðàäèêàë ìöõàëèôÿò äöøÿðýÿñèíèí “ëèäåðè” åëàí åäÿí, ùÿì÷èíèí, áó èääèàäà áóëóíàí
øÿõñëÿð õàðèúè àíòè-àçÿðáàéúàí÷û äàèðÿëÿðèí ñèôàðèøëÿðè
ÿñàñûíäà ôÿàëèééÿò ýþñòÿðèðëÿð. Áèðìÿíàëû øÿêèëäÿ øÿõñè
ìàðàãëàðûíûí ÿñèðèíÿ ÷åâðèëÿí
âÿ áó ìàðàãëàðûíû òÿìèí åòìÿê ö÷öí áöòöí àíòè-àçÿðáàéúàí÷û äàèðÿëÿðëÿ èøáèðëèéèíÿ ýåòìÿéè þçëÿðèíÿ ðÿâà ýþðÿí ðàäèêàëëàð ö÷öí áèð ìÿãñÿä âàð-ïóë ãàçàíìàã. Âÿ
îíëàð áó éîëäà ùÿòòà þçëÿðèíÿ
“äîñò” ùåñàá åòäèêëÿðè âÿ éà
“ìöòòÿôèã”
àäëàíäûðäûãëàðû
øÿõñëÿðè áåëÿ ñàòìàüà ùàçûðäûðëàð.
Áèð ìöääÿò þíúÿ “Ìèëëè øóðà”äàí àéðûëàí âÿ ðÿùáÿðëèê åòäèéè “Åë” ùÿðÿêàòûíû ïàðòèéàéà
÷åâèðÿðÿê ðàäèêàë äöøÿðýÿíèí
“àíà ìöõàëèôÿòè” îëìàã àðçóñó èëÿ éàøàéàí ðåíåãàò Åëäàð
Íàìàçîâ äà áó ñûðàäàäûð. Áåëÿ
êè, î, âàõòèëÿ “ìöòòÿôèã” àäëàíäûðäûüû øÿõñëÿðèí þíöíÿ êå÷ìÿê,
ÿíÿíÿâè ðàäèêàë äöøÿðýÿ ïàðòèéàëàðûíû “ÿâÿçëÿìÿê” ö÷öí ùÿð éîëà ÿë
àòìàãäàäûð. Ùÿòòà ðàäèêàë äöøÿðýÿíèí õÿéàíÿòêàð “õÿòòèíÿ” ñàäèãëèê íöìàéèø åòäèðÿí, ñèéàñè “êàðéåðàñûíû”
õÿéàíÿòëÿð öçÿðèíäÿ ãóðàí âÿ âàõòèëÿ
“Ìèëëè øóðà”íûí ãóðóëìàñûíäà úàíôÿøàíëûüû èëÿ ñå÷èëÿí, ñîíðàäàí èñÿ øÿõñè ìÿíôÿÿò ÿëäÿ åòìÿê ôÿðãëè öíâàíëàðà ÿë à÷àí ðåíåãàò Åëäàð Íàìàçîâ
áóíóí ö÷öí ÀÁØ-ûí Àçÿðáàéúàíäàêû
ñÿôèðè Ðèð÷àðä Ìîðíèíãñòàðûí ãÿáóëóíäà áåëÿ îëäó. Ñÿôèðèí ðåíåãàò Íà-
íûí éàðàäûëìàñû èëÿ áàüëû “òÿøêèëàò êîìèòÿñè” àäëàíàí ãóðóìà áåëÿ öçâ òàïìàãäà ÷ÿòèíëèê ÷ÿêÿí Å.Íàìàçîâ àíòèìèëëè äàèðÿëÿðèí åòèìàäûíû
äîüðóëäà áèëìèð.
Áÿñ, áó ãÿäÿð ìàëèééÿíèí
ãàðøûëûüûíäà Å.Íàìàçîâóí
óüóðñóçëóã éàøàìàñûíûí ñÿáÿáëÿðè íÿäèð? Ñÿáÿáëÿð à÷ûã
øÿêèëäÿ îðòàäàäûð. Ðåíåãàò
Íàìàçîâóí ñèéàñè êèìëéè
Àçÿðáàéúàí
úÿìèééÿòèíÿ
éàõøû òàíûøäûð. Éóõàðûäà
ãåéä åäèëäèéè êèìè, áóãÿëÿìóí ñèéàñè êèìëèéÿ ìàëèê Íàìàçîâ þçöíöí ñèéàñè ôÿàëèééÿòèíäÿ ùÿð çàìàí Àçÿðáàéúàí äþâëÿòèíèí âÿ õàëãûíûí
ìÿíàôåéèíÿ çèää ìþâãå òóòóá. Áó èñÿ áèð äàùà ýþñòÿðèð
êè, Å.Íàìàçîâ ñàäÿúÿ þç
“àüàëàðûíäàí” àëäûüû ñèôàðèøëÿð
ÿñàñûíäà äàíûøûð, ùÿðÿêÿò
åäèð. ßëáÿòòÿ êè, îíà áóíóí
ö÷öí ïóë þäÿéÿí åðìÿíè ëîááèñè
Å.Íàìàçîâà Ãàðàáàü ùÿãèãÿòëÿðè ùàãäà äàíûøìàüû ãÿòè øÿêèëäÿ ãàäàüàí åäèá.
Áÿëè, áó ýöí Ãÿðáäÿêè áèð ñûðà
àíòè-àçÿðáàéúàí÷û äàèðÿëÿðèí þçëÿðèíÿ “àíà ìöõàëèôÿò” äöçÿëòìÿéÿ ÷àëûøäûãëàðû Å.Íàìàçîâ “ëàéèùÿñè” äÿ
ôèàñêîéà ìÿùêóìäóð. ×öíêè áó ìöõàëèôÿò ñàäÿúÿ ÀÁØ ñÿôèðèíèí “ñèôàðèøèíäÿí” éàðàíìàüà ÷àëûøûð. Àçÿðáàéúàí õàëãû èñÿ ùå÷ çàìàí þçöíöí îëìàéàí, îíà éàä îëàí, áàøãàëàðûíà õèäìÿò÷èëèê ýþñòÿðÿí ñèéàñè
ãöââÿíè ãÿáóë åòìèð.
äà îíóí
ð
à
ûë
ê
à
ä
í
ôû
à
òð
ÿ
è
ê
×öí
ëÿääèðëÿð
ÿ
á
ÿ
í
òè
ëÿ
èñ
õ
ð
à
òê
ÿ
õÿéàí
ìàçîâëà ýþðöøöíäÿ “Åë” ùÿðÿêàòûíû
èçëÿäèêëÿðèíè âÿ òÿøêèëàòûí ýÿëÿúÿê
ôÿàëèééÿòè èëÿ áàüëû êîíêðåò ïëàíëàðûíûí îëäóüóíó äåìÿñè èñÿ îíó éàìàíúà öðÿêëÿíäèðäè...
Ëàêèí ýþðöíÿí áóäóð êè, èñòÿð àíòèìèëëè äàèðÿëÿðèí äÿñòÿéè, èñòÿðñÿ äÿ
ÿíÿíÿâè ðàäèêàë äöøÿðýÿ òÿìñèë÷èëÿðèíèí òöêÿíìÿñè ôîíóíäà éàðàíàí
“ìöíáèò” øÿðàèò áåëÿ ðåíåãàò Íàìàçîâóí “ïàðòèéàñûíû” ïàðëàíäûðìàüà
èìêàí âåðìèð. Áåëÿ êè, ùÿòòà ïàðòèéà-
Ïÿðâèç ÑÀÄÀÉÎÜËÓ
Éàðàíäûüû ýöíäÿí éàëíûç øÿõñè
ìàðàãëàðûí âàñèòÿ÷èñèíÿ ÷åâðèëÿí,
àíòèìèëëè ëàéèùÿ “Ìèëëè øóðà”äàêû ôèêèð
àéðûëûüû ñîíäà ÀÕÚÏ èëÿ Ìöñàâàò
Ïàðòèéàñû àðàñûíäà áöòöí êþðïöëÿðèí
éàíäûðûëìàñû èëÿ íÿòèúÿëÿíäè. Áöòöí
ïðîñåñ áîéó áèð-áèðèëÿðèíè, ùÿòòà òÿùãèðëÿðÿ áåëÿ ìÿðóç ãîéàí áó ïàðòèéàëàðûí öçâëÿðè ìöâÿããÿòè “àòÿøêÿñ”
åëàí åòñÿëÿð äÿ, ñîí ýöíëÿð îíëàð
àðàñûíäàêû ñþç äóåëèíèí ãûçûøìàñû
“àòÿøêÿñèí” ïîçóëìàñûíäàí õÿáÿð
âåðèð.
Þíúÿ ãåéä åòìÿê ëàçûìäûð êè, áó
èêè ïàðòèéà àðàñûíäà “ìöáàðèçÿíèí”
éåíèäÿí ãûçüûí ôàçàéà ãÿäÿì ãîéìàñû ýþçëÿíèëÿí áèð ùàë èäè. ×öíêè
ùÿð èêè ïàðòèéàíûí-ùÿì ÀÕÚÏ-íèí,
ùÿì äÿ Ìöñàâàò Ïàðòèéàñûíûí ÿñàñ
ãàéÿñè, ñàäÿúÿ ñàòãûíëûã ãàðøûëûüûíäà ìàääè òÿìèíàò ÿëäÿ åòìÿêäèð êè,
áóðàäà äà îíëàðûí øÿõñè ìàðàãëàðû
òîããóøóð. Éÿíè, þçöíö õàðèúè àíòèìèëëè äàèðÿëÿð ãàðøûñûíäà äàùà ìöòè âÿ
ñþçÿáàõàí ýþñòÿðìÿê ö÷öí îíëàð
áöòöí éîëëàðà áàø âóðóðëàð.
Âóðüóëàìàã ëàçûìäûð êè, èêè ïàðòèéà àðàñûíäàêû ñàêèòëèéÿ ìÿùç ÀÕÚÏ
òÿðÿôè “õÿëÿë” ýÿòèðèá. ÀÕÚÏ ñÿäðèíèí
ìöàâèíè Ôóàä Ãÿùðÿìàíëû ýÿðýèíëèéèí éàðàíìàñûíûí ýöíàùûíû “Ìöñàâàò”äà ýþðöá. Î áèëäèðèá êè, áó ïàðòèéà èíàíäûðûúû ñÿáÿá ýÿòèðìÿäÿí, áÿùàíÿ èëÿ “Ìèëëè øóðà”äàí ÷ûõûá: “Àðòûã
úÿìèééÿò “Ìöñàâàò”ûí íÿäÿí áåëÿ
áèð àääûì àòäûüû áàðÿäÿ êèôàéÿò ãÿ-
äÿð ìÿëóìàòëàíäûüû ö÷öí ïðîñåñ
äàéàíûá. Áèç ñàäÿúÿ îëàðàã, Ìöñàâàò Ïàðòèéàñûíûí “Ìèëëè øóðà”äàí
àéðûëìàñûíûí ìîòèâëÿðè áàðÿäÿ úÿìèééÿòè ìÿëóìàòëàíäûðìàã èñòÿäèê. Áóíóíëà áàüëû àðòûã êèôàéÿò
ãÿäÿð ìöçàêèðÿëÿð ýåòäè, úÿìèééÿò
ùÿð øåéè áèëäè. Úÿìèééÿò áèëÿíäÿí
ñîíðà àðòûã ïîëåìèêàëàðû äàâàì
åòäèðìÿéèí åëÿ áèð ìÿíàñû ãàëìàäû, ãàëìûð. Äàùà áóíäàí ñîíðà áó
ìÿñÿëÿëÿðÿ âàõò àéûðìàã ÿëàâÿ
âàõò èòêèñè îëà áèëÿð. ×öíêè ÿñàñ
ìÿãñÿäÿ íàèë îëóíóá. Úÿìèééÿò
ýåð÷ÿêëÿðè áèëèð”.
Ýþðöíäöéö êèìè, ÀÕÚÏ ôóíêñèîíåðè áèð ìöääÿò þíúÿ “Ìöñàâàò”à
ãàðøû èðÿëè ñöðäöêëÿðè èääèàëàðû éåíèäÿí ýöíäÿìÿ ýÿòèðèð. Éÿíè, ùÿð èêè
ïàðòèéàíûí ãàðøûëûãëû “õÿéàíÿòêàðñàòãûí” ñàâàøû êþùíÿ ìîòèâëÿðëÿ äàâàì åòäèðèëèð. Èñòÿð ÀÕÚÏ-íèí, èñòÿðñÿ äÿ “Ìöñàâàò”ûí áó “ñàòãûí-ñàòãûí” äàâàñûíû óçàòìàãäà ìÿãñÿäè
èñÿ áóäóð êè, îíëàð áó úöð óúóç ðåêëàìëàðëà þçëÿðèíè ñèéàñè ýöíäÿìÿ
äàøûéà áèëñèíëÿð.
Òÿáèè êè, ÀÕÚÏ òÿðÿôèíèí èääèàëàðûíà Ìöñàâàò Ïàðòèéàñûíäàí äà úàâàá
ýÿëèá. Ïàðòèéàíûí Äèâàí öçâö Òóðàë
Àááàñëû áèëäèðèá êè, ÀÕÚÏ-÷èëÿð þç
êå÷ìèøëÿðèíÿ áàõñàëàð, êèôàéÿò ãÿäÿð
øöáùÿëè âÿ ãàðàíëûã ìÿãàìëàð ýþðÿ
áèëÿðëÿð: “Áó èääèàëàð ýöëöíú âÿ
ÿñàññûçäûð. Àäàìà äåéÿðëÿð, þç
ýþçöíäÿ òèðè ýþðìÿéÿí, áàøãàñû-
íûí ýþçöíäÿ òöê àõòàðìàç”.
Áó ýöí 20 èëëèê äöøÿðýÿäàõèëè ñàâàøëàðûíûí íþâáÿòè ìÿðùÿëÿñèíè éàøàéàí ðàäèêàë äöøÿðýÿ òÿìñèë÷èëÿðè
à÷ûãëàäûãëàðû ôèêèðëÿðè èëÿ ùàíñû äöøöíúÿ òÿðçèíÿ ìàëèê îëäóãëàðûíû, êèìëèêëÿðèíè úÿìèééÿòÿ à÷ûã øÿêèëäÿ ýþñòÿðèðëÿð. ßñëèíäÿ, áó äåéèøìÿ áèð äàùà
ýþñòÿðèð êè, äöøÿðýÿ òÿìñèë÷èëÿðè ö÷öí
ÿñàñ ìÿñÿëÿ þçëÿðèíè ñàòìàã ö÷öí
ùàíñûñà áèð ìàääè ìÿíáÿ òàïìàãäûð. Îíëàðûí ýóéà “ñèéàñÿòëÿ” ìÿøüóë
îëìàëàðû äà ýþðöíòöäöð. Áó ýþðöíòöíöí àðõàñûíäà þç ÷èðêèí íèééÿòëÿðè èëÿ
ìÿøüóë îëàí äàüûäûúû äöøÿðýÿ öçâëÿðè ìàëèééÿ ìÿñÿëÿñèíäÿ óçëàøà áèëìÿéÿíäÿ, áó úöð à÷ûã òÿùãèðëÿðëÿ äîëó ñàâàøëà áèð-áèðèëÿðèíè èôøà åäèðëÿð.
Þòÿí èëëÿð ÿðçèíäÿ áó úöð “äåéèøìÿëÿð” çàìàí-çàìàí àêòóàë îëóá âÿ
ñîíðàäàí, ìÿùç õàðèúè àíòè-àçÿðáàéúàí÷û äàèðÿëÿðèí òÿñèðè âÿ ìàëèééÿñè
èëÿ éåíèäÿí “çîðÿí áèðëèê” ÿëäÿ åäèëèá.
Àììà ùÿð çàìàí áó “áèðëèéèí” ñîíó
ýöíöìöçäÿêè “Ìèëëè øóðà” ãîâüàñûíûí
àíàëîýèéàñû èëÿ áèòèá. Áó èñÿ áèð äàùà
ýþñòÿðèð êè, ðàäèêàë ìöõàëèôÿò ïàðòèéàëàðûíûí ôÿàëèééÿòè éàëíûç äöøÿðýÿäàõèëè ìöáàðèçÿäÿ áèðèíúè îëìàüà ùÿäÿôëÿíèá. Àðòûã, þç éàëàíëàðûíû ïàôîñóí
àðõàñûíäà ýèçëÿäÿ áèëìÿéÿí äöøÿðýÿ
òÿìñèë÷èëÿðè þçëÿðè äÿ åòèðàô åäèðëÿð êè,
úÿìèééÿò îíëàðäàí èéðÿíèð.
Ýþðöíäöéö êèìè, áóäÿôÿêè ñàâàø
ðàäèêàë äöøÿðýÿíèí òàì øÿêèëäÿ èôëàñû
âÿ èôøàñû èëÿ íÿòèúÿëÿíèð. Êèìèí ùàíñû
õàðèúè ìÿíáÿëÿðÿ èøëÿìÿñè, ùàðàäàí
ìàëèééÿëÿøìÿñè êèìè ìÿñÿëÿëÿð à÷ûëûð. Òÿáèè êè, áöòöí ñàòãûíëûãëàðà, õÿéàíÿòëÿðÿ äöøÿðýÿ òÿìñèë÷èëÿðèíèí
áèðëèêäÿ “èìçà” àòäûãëàðûíû íÿçÿðÿ àëñàã, îíëàðûí àïàðäûãëàðû “èôøàåòìÿ”
êàìïàíèéàñûíûí ùÿì äÿ “þçöíöèôøà”
õàðàêòåðè äàøûäûüûíû ýþðöðöê. Íåúÿ
äåéÿðëÿð, åéíè éîëó ýåäÿíëÿð, åéíè
÷èðêàáà äà áóëàøûáëàð...
Ïÿðâèç ÑÀÄÀÉÎÜËÓ
“Åë”è ñåë àïàðäû
“Åë” ùÿðÿêàòûíûí öçâëÿðèíèí “Ìèëëè øóðà”äàí àðäûúûë
èñòåôà âåðìÿëÿðèíè áåëÿ àäëàíäûðñàã éàíûëìàðûã
Ìöõàëèôÿòèí ðàäèêàë ãàíàäûíûí
òîïëàøäûüû “Ìèëëè øóðà”äà “éàðïàã
òþêöìö” äàâàì åäèð. Ùÿð÷ÿíä, áó
ãîíäàðìà ãóðóì êÿìèééÿò åòèáàðèëÿ áþéöê òÿøêèëàò îëìàñà äà,
îíóí àçñàéëû öçâëÿðè äÿ èñòåôà âåðìÿêäÿäèðëÿð. Áåëÿ êè, “Åë” ùÿðÿêàòûíûí ñÿäðè, ðåíåãàò Åëäàð Íàìàçîâóí àðäûíúà îíóí ìöàâèíè, “Àçÿðèòàëûø” èúòèìàè áèðëèéèíèí ðÿùáÿðè
Ìåùäèáÿé Ñÿôÿðîâ äà “Ìèëëè øóðà”íû òÿðê åäèá.
Èñòåôàñûíûí ñÿáÿáëÿðèíè à÷ûãëàéàí Ì.Ñÿôÿðîâ áèëäèðèá êè, “Ìèëëè øóðà”äà àéðû-ñå÷êèëèéÿ éîë âåðèëèð.
Îíóí ñþçëÿðèíÿ ýþðÿ, “Ìèëëè øóðà”íûí
ôÿàëèééÿòèíèí àíà õÿòòèíè äèëèíäÿí, äèíè âÿ ìèëëè ìÿíñóáèééÿòèíäÿí àñûëû
îëìàéàðàã ùÿð êÿñÿ áÿðàáÿð ùöãóãëà éàíàøìà òÿøêèë åòìÿëè èäè. Áó ñÿáÿáäÿí äÿ, Ì.Ñÿôÿðîâ òÿøêèëàòà öçâ
îëóá. “Åë”èí ñÿäð ìöàâèíèíèí äåäèéèíÿ ýþðÿ, úèääè ñÿé âÿ òÿêëèôëÿð èðÿëè
ñöðìÿéèíÿ áàõìàéàðàã, éóõàðûäà
ñàäàëàíàí äÿéÿðëÿðèí ùå÷ áèðè (íÿçÿðè úÿùÿòäÿí îëñà áåëÿ) “Ìèëëè øóðà”íûí ôÿàëèééÿò ïðîãðàìûíà äàõèë
åäèëìÿéèá.
Ýþðöíäöéö êèìè, Å.Íàìàçîâóí
àðäûíúà “Åë” ùÿðÿêàòûíûí äèýÿð òÿìñèë÷èëÿðè äÿ “Ìèëëè øóðà”íû òÿðê åòìÿêäÿäèðëÿð. Àðòûã áåëÿ äåìÿê îëàð êè, “Åë”è
ñåë àïàðûð. Éÿíè “Åë” ùÿðÿêàòûíûí öçâëÿðèíèí ãîíäàðìà ãóðóìäàí ñöðÿòëÿ
èñòåôà âåðìÿëÿðèíè áåëÿ àäëàíäûðñàã
éàíûëìàðûã. ßñëèíäÿ, ìàùèééÿò åòèáàðèëÿ áó ãîíäàðìà òÿøêèëàòëàðûí áèð-áèðèëÿðèíäÿí úèääè ôÿðãè éîõäóð. Ùÿð èêè
ãóðóìóí èäåéà ìöÿëëèôëÿðèíèí âÿ éàðàäûúûëàðûíûí êèìëÿð îëäóüóíà ñàäÿúÿ, äèããÿò éåòèðìÿê ùÿìèí ãîíäàðìà
ãóðóìëàðûí óüóðñóçëóüà äö÷àð
îëìàëàðûíûí ñÿáÿáèíè áèëìÿê ö÷öí êèôàéÿòäèð. Áóíëàðäàí áèðè âåðýè ãà÷àã÷ûñû, ãîúà êèíîäðàìàòóðã Ðöñòÿì Èáðàùèìáÿéîâ, äèýÿðè èñÿ ðåíåãàò Åëäàð
Íàìàçîâäóð. Áó øÿõñëÿðèí ìèëëè ìàðàãëàðûìûçà çèää ôÿàëèééÿòëÿðè äÿ èúòèìàèééÿòÿ ìÿëóìäóð. Îíëàðûí ìöÿééÿí äàèðÿëÿðèí òÿñèðè àëòûíäà îëìàñû
äà ùå÷ êÿñÿ ñèðð äåéèë.
Áó øÿõñëÿð “çèéàëû” àäû àëòûíäà
øÿõñè ìàðàãëàðûíû òÿìèí åòìÿéÿ ÷àëûøûðëàð. Îíëàð èääèà åäèðäèëÿð êè, ýóéà
õàëãûí ïðîáëåìëÿðèíäÿí íàðàùàòäûðëàð. Ëàêèí ùàìûéà ìÿëóìäóð êè, áó
èääèà òàìàìèëÿ éàíëûøäûð. Ìÿñÿëÿí,
Ð.Èáðàùèìáÿéîâóí çÿáò åòäèéè òîðïàãëàð ÿëèíäÿí àëûíäûãäàí ñîíðà äþíöá ìöõàëèôÿò÷è îëäó. Åéíè çàìàíäà,
îíóí Øÿùèäëÿð Õèéàáàíûíûí éàõûíëûüûíäà ðåñòîðàí òèêìÿê èñòÿéèíèí ãàðøûñûíûí àëûíìàñû äà êèíîðåæèññîðóí
ìöõàëèôÿò äöøÿðýÿñèíÿ êå÷ìÿñèíÿ
ñÿáÿá îëàí ÿñàñ àìèëëÿðäÿí áèðèäèð.
Àçÿðáàéúàíûí ìöñòÿãèëëèéè óüðóíäà
øÿùèä îëìóø âÿòÿí þâëàäëàðûíûí ÿáÿäè óéóäóüó Øÿùèäëÿð Õèéàáàíû éàõûíëûüûíäà ÿéëÿíúÿ ìÿðêÿçè òèêìÿê íèééÿòèíè ëÿéàãÿò âÿ ìÿñóëèééÿò ùèññè èëÿ
ÿñàñëàíäûðìàã îëìàçäû. ßí ñàäÿëþâù ìÿíòèãëÿ áåëÿ áóíó âÿòÿíïÿðâÿðëèêëÿ èçàù åòìÿê ìöìêöí äåéèë.
Àììà Ðöñòÿì Èáðàùèìáÿéîâ ö÷öí
áóíóí èçàùà ùå÷ áèð åùòèéàúû éîõäóð.
×öíêè îíóí ö÷öí ÿñàñ îëàí ìàääè
ýÿëèð ÿëäÿ åòìÿêäèð.
Ð.Èáðàùèìáÿéîâëà éàíàøû Å.Íàìàçîâ äà äþâëÿòèìèçèí èìèúèíÿ çÿðáÿ âóðìàã ö÷öí ôÿàëèééÿòèíè äàâàì
åòäèðèð. Ôÿðãëè ìàðàãëàðûí äàíûøàí äèëèíÿ ÷åâðèëÿí, þç ìÿãñÿäëÿðèíè “çèéàëûëûã” ïÿðäÿñè àëòûíäà ýèçëÿìÿéÿ ÷àëûøàí, óòîïèê ëàéèùÿëÿðëÿ ýöíäÿìÿ ýÿëìÿéÿ ÷àëûøàí ðåíåãàò Å.Íàìàçîâ
âÿ îíóí áàøûíà úÿì îëìóø, àäûíû
“çèéàëû” ãîéìóø ãðóï Àçÿðáàéúàí
ùàããûíäà øÿð, áþùòàí õàðàêòåðëè ñèéàñè ÷ûõûøëàð åòìÿêëÿ þçëÿðèíèí “çèéàëûëûã ìèññèéàëàðûíû” éåðèíÿ éåòèðäèêëÿðèíè äöøöíöðëÿð. Áàøäà ðåíåãàò Íàìàçîâ îëìàãëà áó èíñàíëàðûí äåäèêëÿðèíè, äàíûøäûãëàðûíû òÿùëèë åäÿíäÿ îíëàðûí ìÿãñÿäëÿðèíèí, íèééÿòëÿðèíèí ùàðàäàí ãàéíàãëàíäûüû âÿ íÿéÿ ùåñàáëàíäûüû òàì àøêàðà ÷ûõûð. Áóðàäà,
ùÿì÷èíèí, ìàääè ìàðàãëàð äà þçöíö
à÷ûã øÿêèëäÿ ýþñòÿðèá, “Ìèëëè øóðà” èëÿ
“Åë”èí ðÿùáÿðèíè áèð àðà ìàëèééÿ ìàðàãëàðû áèðëÿøäèðèðäè. Àììà “Åë” òÿìñèë÷èëÿðèíèí Ð.Èáðàùèìáÿéîâóí ïóëëàðûíû ìÿíèìñÿìÿñè îíëàðûí ìöíàñèáÿòèíäÿ ñîéóãëóã éàðàíìàñûíà ñÿáÿá îëäó. Õàòûðëàäàã êè, ùÿëÿ Ð.Èáðàùèìáÿéîâ “Ìèëëè øóðà”íûí ñÿäðè îëàí
çàìàí “Åë” ùÿðÿêàòû àëè ìÿúëèñèíèí
ñÿäðè Åëäÿíèç Ãóëèéåâëÿ òåëåôîí ñþùáÿòèíäÿ àéûðäûüû âÿñàèòèí äöçýöí
õÿðúëÿíìÿäèéèíäÿí øèêàéÿòëÿíìèøäè.
Îíà ýþðÿ äÿ, ãîúà êèíîäðàìàòóðã
“Åë” ùÿðÿêàòûíûí ôÿàëèééÿòèíäÿí íàðàçûëûüûíû áèëäèðìèøäè.
Áèð ñþçëÿ, þëêÿìèçèí ñèéàñè ïàëèòðàñû ö÷öí áèð ëÿêÿ îëàí ùÿð èêè ãîíäàðìà ãóðóì àðàñûíäà çèääèééÿòëÿð
àðòûð. Áó ñÿáÿáäÿí äÿ, “Ìèëëè øóðà”äà òÿìñèë îëóíàí “Åë” öçâëÿðè áó
ãîíäàðìà ãóðóìó òÿðê åòìÿêäÿäèðëÿð.
Íàðäàð ÁÀÉÐÀÌËÛ
http://www.yeniazerbaycan.com
Àçÿðáàéúàíûí äþâëÿò ìöñòÿãèëëèéè Àçÿðáàéúàí õàëãûíûí ìèëëè ñÿðâÿòèäèð
Ìÿãàëÿ ÊÈÂÄÔ-íèí ìàëèééÿ äÿñòÿéè èëÿ “Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí äöíéà áèðëèéèíÿ èíòåãðàñèéàñû, ðåýèîí þëêÿëÿðè âÿ äèýÿð äþâëÿòëÿðëÿ,
áåéíÿëõàëã òÿøêèëàòëàðëà ÿìÿêäàøëûüûí èíêèøàô åòäèðèëìÿñè” èñòèãàìÿòè öçðÿ ùÿéàòà êå÷èðèëÿí ëàéèùÿ ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ ùàçûðëàíìûøäûð
Àçÿðáàéúàí-Èñïàíèéà ÿìÿêäàøëûüû ìÿìíóíëóã äîüóðóð
áàéúàíà ãàðøû òÿúàâöçö, Õîúàëû ñîéãûðûìû âÿ äîüìà éóðäëàðûíäàí ãîâóëìóø àçÿðáàéúàíëû ãà÷ãûí
âÿ ìÿúáóðè êþ÷êöíëÿðèí ïðîáëåìëÿðè ùàããûíäà
ìÿëóìàòëû îëäóãëàðûíû áèëäèðèá. Î, ÁÌÒ Òÿùëöêÿñèçëèê Øóðàñû òÿðÿôèíäÿí ãÿáóë åäèëìèø äþðä ãÿòíàìÿíèí Åðìÿíèñòàí òÿðÿôèíäÿí éåðèíÿ éåòèðèëìÿìÿñèíèí ìÿéóñëóã äîüóðäóüóíó âóðüóëàéûá, Àçÿðáàéúàíûí ìþâãåéèíèí ùàãã-ÿäàëÿòÿ ÿñàñëàíäûüûíû
ñþéëÿéèá.
Áóíäàí áàøãà, ùÿìèí ýöí Èñïàíèéà-Àçÿðáàéúàí äîñòëóã ãðóïóíóí öçâëÿðè Ìèëëè Ìÿúëèñäÿ Àçÿðáàéúàí-Èñïàíèéà ïàðëàìåíòëÿðàðàñû èø÷è ãðóïóíóí
íöìàéÿíäÿëÿðè èëÿ ýþðöøöáëÿð. Ýþðöøäÿ Àçÿðáàéúàí âÿ Èñïàíèéà ïàðëàìåíòëÿðè àðàñûíäà ÿëàãÿëÿðèí
èíêèøàôû èëÿ áàüëû ìöçàêèðÿëÿð àïàðûëûá. Èø÷è ãðóïóíóí ðÿùáÿðè Ôÿçàèë Àüàìàëû äåéèá êè, Àçÿðáàéúàí
ùÿð çàìàí Èñïàíèéà èëÿ ÿëàãÿëÿðèí ìþùêÿìëÿíäèðèëìÿñèíÿ ìàðàã ýþñòÿðèð. Áèëäèðèëèá êè, ìöñòÿãèëëèéèíè áÿðïà åòäèêäÿí ñîíðà Àçÿðáàéúàí ïàðëàìåíòèíèí ÿñàñ ìÿãñÿäëÿðèíäÿí áèðè äÿ õàðèúè þëêÿ ãàíóíâåðèúè îðãàíëàðû èëÿ ÿëàãÿëÿð ãóðìàã âÿ ìþùêÿìëÿíäèðìÿê îëóá. Àðòûã áó ñàùÿäÿ
áþéöê èøëÿð ýþðöëöá. Ùÿì÷èíèí, âóðüóëàíûá êè, Àçÿðáàéúàí âÿ Èñïàíèéà
ïàðëàìåíòëÿðè àðàñûíäà ÿëàãÿëÿð
ìþùêÿì òÿìÿë öçÿðèíäÿ ãóðóëóá.
Ô.Àüàìàëû ãîíàãëàðà Àçÿðáàéúàíûí ñîí èëëÿð
ÿëäÿ åòäèéè óüóðëàð, åëÿúÿ äÿ, Åðìÿíèñòàí-Àçÿðáàéúàí, Äàüëûã Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñè, Õîúàëû ñîéãûðûìû áàðÿäÿ ìÿëóìàò âåðèá. Ãåéä åäèëèá êè, Åðìÿíèñòàíûí Àçÿðáàéúàíà ãàðøû ùÿðáè òÿúàâöçö
íÿòèúÿñèíäÿ áèð ìèëéîíäàí ÷îõ äèíú èíñàí éóðäéóâàñûíäàí äèäÿðýèí äöøöá.
Èñïàíèéàëû äåïóòàòëàðûí äèããÿòèíÿ ÷àòäûðûëûá êè,
Àçÿðáàéúàí äöíéàíûí ñöðÿòëÿ èíêèøàô åäÿí þëêÿëÿðèíäÿí áèðèäèð. Þëêÿìèç Àâðîïàíûí åíåðæè òÿùëöêÿñèçëèéèíèí òÿìèíàòûíäà ìöùöì ðîë îéíàéûð.
Èñïàíèéà-Àçÿðáàéúàí ïàðëàìåíòëÿðàðàñû äîñòëóã ãðóïóíóí öçâö Õîñå Ìàðèà ×èêèéî ùÿð èêè þëêÿíèí ãàíóíâåðèúè îðãàíëàðûíäà äîñòëóã ãðóïëàðûíûí ôÿàëèééÿò ýþñòÿðìÿñèíèí éöêñÿê ãèéìÿòëÿíäèðèëäèéèíè áèëäèðèá, Èñïàíèéàíûí áöòöí ñàùÿëÿðäÿ
Àçÿðáàéúàí èëÿ ÿìÿêäàøëûã åòìÿéÿ þíÿì âåðäèéèíè âóðüóëàéûá. Î, ÿìÿêäàøëûüûí ýåíèøëÿíäèðèëìÿñè
ö÷öí áåëÿ ñÿôÿðëÿðèí âÿ ýþðöøëÿðèí ìöòÿìàäè îëàúàüûíà öìèäâàðëûüûíû áèëäèðèá.
Åðìÿíèñòàí-Àçÿðáàéúàí, Äàüëûã Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñè áàðÿäÿ ìÿëóìàòëû îëäóãëàðûíû äåéÿí ãîíàã ïðîáëåìèí ùÿëëèíäÿ Àçÿðáàéúàíûí ùàãëû ìþâãåéèíè äÿñòÿêëÿéÿúÿêëÿðèíè ñþéëÿéèá.
Ôåâðàëûí 7-äÿ èñÿ Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû
Áàø íàçèðèíèí ìöàâèíè, Ãà÷ãûíëàðûí âÿ Ìÿúáóðè
Êþ÷êöíëÿðèí Èøëÿðè öçðÿ Äþâëÿò Êîìèòÿñèíèí ñÿäðè
ßëè Ùÿñÿíîâ þëêÿìèçäÿ ñÿôÿðäÿ îëàí Èñïàíèéà
ïàðëàìåíòèíèí öçâëÿðèíäÿí èáàðÿò íöìàéÿíäÿ
ùåéÿòè èëÿ ýþðöøöá. Ýþðöøäÿ ßëè Ùÿñÿíîâ Àçÿðáàéúàí-Èñïàíèéà ìöíàñèáÿòëÿðèíèí èíêèøàôûíäàí
äàíûøûá. Áèëäèðèëèá êè, Èñïàíèéà Àçÿðáàéúàíûí
ìöñòÿãèëëèéèíè òàíûéàí èëê þëêÿëÿðäÿíäèð. Àçÿðáàéúàí âÿ Èñïàíèéà áåéíÿëõàëã òÿøêèëàòëàðäà áèð-áèðè-
àëû ñÿúèééÿ äàøûéûð
éä
ôà
ûãë
ûëû
ðø
ãà
ð
ëÿ
ÿò
èá
öíàñ
ÿ èìêàí âåðèð
ÿé
Òÿðÿôëÿð àðàñûíäàêû ì
ì
åò
äÿ
èôà
àð
çë
íî
îã
òèìèñò ïð
âÿ ïåðñïåêòèâ ö÷öí îï
×îõøàõÿëè âÿ ïðàãìàòèê õàðèúè ñèéàñÿò êóðñó ùÿéàòà êå÷èðÿí Àçÿðáàéúàíûí ìöàñèð áåéíÿëõàëã ìöíàñèáÿòëÿð ñèñòåìèíäÿ ãàðøûëûãëû-ôàéäàëû ÿìÿêäàøëûã
ÿëàãÿëÿðèíÿ ìàëèê îëäóüó þëêÿëÿðäÿí áèðè äÿ Èñïàíèéà Êðàëëûüûäûð. Ùàçûðäà þëêÿëÿð àðàñûíäà áèð ÷îõ ñàùÿíè
åùòèâà åäÿí ÷îõøàõÿëè ìöíàñèáÿòëÿð ìþâúóääóð.
Áóíäàí áàøãà, ùÿð èêè äþâëÿò áåéíÿëõàëã ìöñòÿâèäÿ áèð-áèðèíÿ äÿñòÿê âåðìÿêäÿäèðëÿð.
Ìÿëóìàò ö÷öí ãåéä åäÿê êè, Èñïàíèéà Êðàëëûüû
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí ìöñòÿãèëëèéèíè 31
äåêàáð 1991-úè èëäÿ òàíûéûá. Þëêÿëÿð àðàñûíäà äèïëîìàòèê ìöíàñèáÿòëÿð èñÿ 11 ôåâðàë 1992-úè èëäÿ
ãóðóëóá. 11 ìàðò 2005-úè èëäÿ Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí (ÀÐ) Èñïàíèéà Êðàëëûüûíäà ñÿôèðëèéèíèí òÿñèñ îëóíìàñûíà äàèð ãàíóí ãÿáóë åäèëèá.
2005-úè èëèí íîéàáð àéûíäàí Àçÿðáàéúàíûí Èñïàíèéàäà ñÿôèðëèéè ôÿàëèééÿò ýþñòÿðìÿéÿ áàøëàéûá. Èñïàíèéàíûí Õàðèúè Èøëÿð öçðÿ Äþâëÿò êàòèáè Ý.Á.Ñåúàäåñèí 10 èéóë 2012-úè èë òàðèõèíäÿ Áàêûéà åòäèéè
ðÿñìè ñÿôÿð çàìàíû Èñïàíèéàíûí Áàø íàçèðè Ìàðèàíî Ðàõîé òÿðÿôèíäÿí Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Ïðåçèäåíòè Èëùàì ßëèéåâÿ öíâàíëàíìûø õöñóñè
ìöðàúèÿò ìÿêòóáó òÿãäèì åäèëèá. Ùÿìèí èëèí 13
èéóë òàðèõèíäÿ Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Ïðåçèäåíòè Èëùàì ßëèéåâ òÿðÿôèíäÿí Èñïàíèéàíûí Áàø íàçèðè Ìàðèàíî Ðàõîéà úàâàá ìÿêòóáó ýþíäÿðèëèá.
Áóíóíëà éàíàøû, 16 èéóí 2011-úè èë òàðèõèíäÿ
“Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû âÿ Èñïàíèéà Êðàëëûüû
àðàñûíäà äèïëîìàòèê ïàñïîðòëàðà ìàëèê âÿòÿíäàøëàð ö÷öí ãûñà ìöääÿòëè âèçà ðåæèìèíèí ëÿüâ åäèëìÿñè ùàããûíäà Ñàçèø” èìçàëàíûá âÿ 1 ñåíòéàáð 2012úè èë òàðèõèíäÿ ãöââÿéÿ ìèíèá.
Ãåéä åòìÿê ëàçûìäûð êè, èêè þëêÿ àðàñûíäàêû èãòèñàäè ÿëàãÿëÿð ñîí áèð íå÷ÿ èëäÿ èíòåíñèâ õàðàêòåð
àëìàüà áàøëàéûá. Áó ìöääÿò ÿðçèíäÿ èêè þëêÿ àðà-
ñûíäà äþâëÿò âÿ þçÿë ãóðóìëàðûí, éåðëè øèðêÿòëÿðèí
íöìàéÿíäÿëÿðè, ïîòåíñèàë ñÿðìàéÿ÷èëÿðè àðàñûíäà
ìöõòÿëèô ñÿâèééÿëÿðäÿ èø÷è òÿìàñëàð ãóðóëóá, èøýöçàð ñÿôÿðëÿðèí ñàéû íÿçÿðÿ ÷àðïàúàã ñÿâèééÿäÿ àðòûá.
Þëêÿëÿð àðàñûíäà ãàðøûëûãëû-ôàéäàëû ìöíàñèáÿòëÿðè ìþùêÿìëÿíäèðÿí ôóíäàìåíòàë ôàêòîðëàðäàí
áèðè äÿ òÿðÿôëÿð àðàñûíäàêû ñûõ òÿìàñëàð âÿ áóíóí
ôîíóíäà ÿìÿêäàøëûüûí ìöõòÿëèô ñàùÿëÿðèíäÿ ìöòÿìàäè èíêèøàô äèíàìèêàñûíûí ãåéäÿ àëûíìàñûäûð.
Éåðè ýÿëìèøêÿí, ôåâðàëûí 6-äà Àçÿðáàéúàíûí õàðèúè èøëÿð íàçèðè Åëìàð Ìÿììÿäéàðîâ Èñïàíèéà ïàðëàìåíòèíèí öçâëÿðèíäÿí èáàðÿò íöìàéÿíäÿ ùåéÿòè
èëÿ ýþðöøöá. Ýþðöøäÿ Àçÿðáàéúàí èëÿ Èñïàíèéà
àðàñûíäà ñèéàñè, èãòèñàäè, ìÿäÿíè, êÿíä òÿñÿððöôàòû, èäìàí, òÿùñèë, èñïàí äèëèíèí òÿäðèñè âÿ äèýÿð
ñàùÿëÿðäÿ ÿìÿêäàøëûüûí äÿðèíëÿøäèðèëìÿñè èìêàíëàðû áàðÿäÿ ôèêèð ìöáàäèëÿñè àïàðûëûá. Åëìàð Ìÿììÿäéàðîâ Àçÿðáàéúàíûí Èñïàíèéà èëÿ èêèòÿðÿôëè
ÿëàãÿëÿðèí èíêèøàôûíà þíÿì âåðäèéèíè âÿ áó õöñóñäà éöêñÿê ñÿâèééÿëè ãàðøûëûãëû ñÿôÿðëÿðèí èíòåíñèâëÿøäèðèëìÿñèíèí ÿùÿìèééÿòèíè âóðüóëàéûá, ïàðëàìåíòëÿðàðàñû ÿëàãÿëÿðèí âàúèáëèéèíè ãåéä åäèá.
Íàçèð Àçÿðáàéúàíûí Äàüëûã Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñèíèí ñöëù éîëó èëÿ ùÿëëèíÿ äàèð ìþâãåéè ùàããûíäà
Èñïàíèéà íöìàéÿíäÿ ùåéÿòèíè ÿòðàôëû ìÿëóìàòëàíäûðûá, Åðìÿíèñòàíûí áåéíÿëõàëã èúòèìàèééÿò ãàðøûñûíäà ýþòöðäöéö þùäÿëèêëÿðÿ ðÿüìÿí áåéíÿëõàëã
òÿøêèëàòëàðûí ñÿíÿäëÿðèíè, õöñóñèëÿ ÁÌÒ Òÿùëöêÿñèçëèê Øóðàñûíûí äþðä ãÿòíàìÿñèíè éåðèíÿ éåòèðìÿäèéèíè áèëäèðèá.
Èñïàíèéà ïàðëàìåíòèíèí íöìàéÿíäÿ ùåéÿòèíèí
ðÿùáÿðè Õîñå Ìàðèà ×èêèéî Åðìÿíèñòàíûí Àçÿð-
íè äÿñòÿêëÿéèð.
Áàø íàçèðèí ìöàâèíè Àçÿðáàéúàíûí Èñïàíèéà
èëÿ èêèòÿðÿôëè ÿìÿêäàøëûüûí èíêèøàôûíà þíÿì âåðäèéèíè âóðüóëàéûá, ïàðëàìåíòëÿðàðàñû ÿëàãÿëÿðèí ýåíèøëÿíäèðèëìÿñèíèí âàúèáëèéèíè ãåéä åäèá.
Àçÿðáàéúàíûí ÿëäÿ åòäèéè íàèëèééÿòëÿðäÿí äàíûøàí ßëè Ùÿñÿíîâ äèããÿòÿ ÷àòäûðûá êè, äöíéàíûí
ùå÷ áèð þëêÿñèíäÿ ñîí îí èë ÿðçèíäÿ èãòèñàäè ýþñòÿðèúèëÿð þëêÿìèçäÿêè ãÿäÿð îëìàéûá. ßëäÿ îëóíìóø óüóðëàð éàëíûç åíåðæè ñåêòîðóíó ÿùàòÿ åòìèð.
Àçÿðáàéúàíäà ãåéðè-íåôò ñàùÿñè äÿ ñöðÿòëÿ èíêèøàô åäèð.
Ãîíàãëàðà Åðìÿíèñòàí-Àçÿðáàéúàí, Äàüëûã
Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñè âÿ îíóí ôÿñàäëàðû ùàããûíäà
ÿòðàôëû ìÿëóìàò âåðÿí ßëè Ùÿñÿíîâ äåéèá êè, ñîí
200 èë ÿðçèíäÿ Úÿíóáè Ãàôãàç ðåýèîíóíäà ýåäÿí
ìöðÿêêÿá ñèéàñè ïðîñåñëÿð íÿòèúÿñèíäÿ àçÿðáàéúàíëûëàð áèð íå÷ÿ äÿôÿ þç ÿçÿëè éóðäëàðûíäàí çîðëà
êþ÷öðöëìÿéÿ, åòíèê òÿìèçëÿìÿ âÿ äåïîðòàñèéà ñèéàñÿòèíÿ ìÿðóç ãàëûáëàð.
Êîìèòÿ ñÿäðè äèããÿòÿ ÷àòäûðûá êè, Åðìÿíèñòàí
ñèëàùëû ãöââÿëÿðèíèí Àçÿðáàéúàíà ùÿðáè òÿúàâöçö
íÿòèúÿñèíäÿ òîðïàãëàðûìûçûí 20 ôàèçè èøüàë îëóíóá,
áèð ìèëéîíäàí ÷îõ ñîéäàøûìûç ãà÷ãûí âÿ ìÿúáóðè
êþ÷êöíÿ ÷åâðèëèá.
Äàüëûã Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñèíèí Àçÿðáàéúàíûí
ÿí áàøëûúà ïðîáëåìè îëäóüóíó äåéÿí ßëè Ùÿñÿíîâ
ãåéä åäèá êè, ìöíàãèøÿíè ùÿëë åòìÿê ö÷öí ùÿðòÿðÿôëè ùöãóãè áàçà âàð. 1993-úö èëäÿ ÁÌÒ Òÿùëöêÿñèçëèê Øóðàñû òÿðÿôèíäÿí ïðîáëåìèí òåçëèêëÿ ñöëù
éîëó èëÿ ùÿëëè, èøüàë îëóíìóø ÿðàçèëÿðèí ãåéä-øÿðòñèç âÿ äÿðùàë áîøàëäûëìàñû, ãà÷ãûí âÿ ìÿúáóðè
êþ÷êöíëÿðèí äîüìà éóðäëàðûíà ãàéòàðûëìàñû ùàããûíäà äþðä ãÿòíàìÿ ãÿáóë åäèëèá. Åðìÿíèñòàíûí
òÿúàâöçêàð ñèéàñÿòè Àâðîïà Øóðàñû, ÍÀÒÎ, Èñëàì
ßìÿêäàøëûã Òÿøêèëàòû, Àâðîïà Ïàðëàìåíòè âÿ äèýÿð íöôóçëó áåéíÿëõàëã òÿøêèëàòëàð òÿðÿôèíäÿí ãÿáóë åäèëìèø ãÿðàð âÿ ãÿòíàìÿëÿðäÿ äÿ ïèñëÿíèëìèøäèð. Àíúàã ÀÒßÒ-èí Ìèíñê ãðóïóíóí âàñèòÿ÷èëèéè
èëÿ 20 èëäÿí àðòûãäûð êè, äàâàì åäÿí äàíûøûãëàð Åðìÿíèñòàíûí ãåéðè-êîíñòðóêòèâ ìþâãåéè ñÿáÿáèíäÿí ùå÷ áèð íÿòèúÿ âåðìèð.
Ãåéä åäèëèá êè, Àçÿðáàéúàí Ùþêóìÿòè ÿùàëèíèí
ùÿññàñ òÿáÿãÿñè îëàí ãà÷ãûí âÿ ìÿúáóðè êþ÷êöíëÿðèí åùòèéàúëàðûíû þäÿìÿê ö÷öí ùÿì ùöãóãè, ùÿì
äÿ ñîñèàë-èãòèñàäè ñàùÿäÿ áþéöê èøëÿð ýþðöð. Èíäèéÿäÿê 180 ìèí ãà÷ãûí âÿ ìÿúáóðè êþ÷êöíöí
ìÿíçèë-ìÿèøÿò øÿðàèòè éàõøûëàøäûðûëûá.
Èñïàíèéà ïàðëàìåíòèíèí íöìàéÿíäÿ ùåéÿòèíèí
ðÿùáÿðè Õîñå Ìàðèà ×èêèéî Åðìÿíèñòàíûí Àçÿðáàéúàíà ãàðøû òÿúàâöçö âÿ äîüìà éóðäëàðûíäàí
ãîâóëìóø àçÿðáàéúàíëû ãà÷ãûí âÿ ìÿúáóðè êþ÷êöíëÿðèí ïðîáëåìëÿðèíäÿí õÿáÿðäàð îëäóãëàðûíû
ñþéëÿéèá. Î, Åðìÿíèñòàíûí ÁÌÒ Òÿùëöêÿñèçëèê Øóðàñû òÿðÿôèíäÿí ãÿáóë åäèëìèø ãÿòíàìÿëÿðè éåðèíÿ
éåòèðìÿìÿñèíèí òÿÿññöô äîüóðäóüóíó âóðüóëàéûá,
Àçÿðáàéúàíûí ÿäàëÿòëè ìþâãåéèíè äÿñòÿêëÿéÿúÿêëÿðèíè ñþéëÿéèá.
2012-úè èëèí íîéàáðûíäà Àçÿðáàéúàíäàí áèð
ãðóï íöìàéÿíäÿ ùåéÿòèíèí Èñïàíèéàéà ñÿôÿð åòäè-
éèíè õàòûðëàäàí ãîíàã âóðüóëàéûá êè, ùÿìèí ñÿôÿð
÷ÿð÷èâÿñèíäÿ êå÷èðèëìèø ýþðöøëÿðäÿ þëêÿëÿðèìèç
àðàñûíäà èêèòÿðÿôëè ÿëàãÿëÿðèí èíêèøàôû ìöçàêèðÿ
îëóíóá.
Ýþðöøäÿ ãàðøûëûãëû ìàðàã äîüóðàí áèð ñûðà ìÿñÿëÿëÿð ÿòðàôûíäà ôèêèð ìöáàäèëÿñè àïàðûëûá.
Ñîíäà ãîíàãëàðà “Ãà÷ãûí âÿ ìÿúáóðè êþ÷êöíëÿðÿ Ïðåçèäåíò ãàéüûñû” êèòàáû, èñïàí äèëèíäÿ
ùàçûðëàíìûø, Åðìÿíèñòàíäà àçÿðáàéúàíëûëàðà ãàðøû àïàðûëìûø åòíèê òÿìèçëÿìÿ ñèéàñÿòèíè âÿ Åðìÿíèñòàí ñèëàùëû ãöââÿëÿðè òÿðÿôèíäÿí Àçÿðáàéúàí
òîðïàãëàðûíûí èøüàëûíûí àüûð íÿòèúÿëÿðèíè ÿêñ åòäèðÿí áóêëåò âÿ äèñêëÿð òÿãäèì åäèëèá.
Áóíäàí áàøãà, Àçÿðáàéúàíäà ñÿôÿðäÿ îëàí
Èñïàíèéà ïàðëàìåíòè öçâëÿðèíäÿí èáàðÿò íöìàéÿíäÿ ùåéÿòè ôåâðàëûí 8-äÿ Ìèëëè Ìÿúëèñäÿ ìÿòáóàò êîíôðàíñû êå÷èðèá. Íöìàéÿíäÿ ùåéÿòèíèí
ðÿùáÿðè Õîñå Ìàðèà ×èêèéî Àçÿðáàéúàíäà îëäóãëàðû 3 ýöí ÿðçèíäÿ þëêÿ áàðÿäÿ ÷îõ ìàðàãëû
ìÿëóìàòëàð ÿëäÿ åòäèêëÿðèíè, èêèòÿðÿôëè ÿëàãÿëÿðèí
èíêèøàô ïåðñïåêòèâëÿðèíèí ìöçàêèðÿ îëóíäóüó áèð
ñûðà ñÿìÿðÿëè ýþðöøëÿð êå÷èðäèêëÿðèíè ñþéëÿéèá.
Àçÿðáàéúàíûí Èñïàíèéàéà äîñò ìöíàñèáÿòè áÿñëÿäèéèíèí øàùèäè îëäóãëàðûíû âóðüóëàéàí äåïóòàò
ÿëàâÿ åäèá êè, ðåýèîíóí ëèäåð äþâëÿòè èëÿ áåëÿ éöêñÿê ñÿâèééÿëè ìöíàñèáÿòëÿð ðÿñìè Ìàäðèä ö÷öí
÷îõ âàúèáäèð.
Õîñå Ìàðèà ×èêèéî áèëäèðèá êè, Àçÿðáàéúàíà
ñÿôÿðèí ÿñàñ ìÿãñÿäè þëêÿëÿðèìèç àðàñûíäà ÿëàãÿëÿðè ìþùêÿìëÿíäèðìÿê, áöòöí ñàùÿëÿð öçðÿ äèàëîã
ãóðìàãäûð. Î äåéèá: “Èñïàíèéà ùþêóìÿòè Àçÿðáàéúàíûí òóòäóüó ñèéàñè éîëó äÿñòÿêëÿéèð. Áèç
èñòÿðäèê êè, ñöðÿòëÿ èíêèøàô åäÿí Àçÿðáàéúàí èëÿ
áöòöí ñàùÿëÿðäÿ ÿìÿêäàøëûã åäÿê. ßìèíÿì êè,
áóíäàí ñîíðà ýþðöøëÿðèìèç ÷îõ îëàúàãäûð”.
Èñïàíèéàëû äåïóòàò òÿêúÿ ïàðëàìåíòëÿðàðàñû
ÿëàãÿëÿðèí äåéèë, èíôðàñòðóêòóð, ìÿäÿíèééÿò, òóðèçì, èäìàí âÿ äèýÿð ñàùÿëÿðäÿ èêèòÿðÿôëè ÿìÿêäàøëûüûí þíÿìèíè âóðüóëàéûá.
Åðìÿíèñòàí-Àçÿðáàéúàí, Äàüëûã Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñèíÿ òîõóíàí ãîíàã áèëäèðèá êè, ÁÌÒ êèìè
íöôóçëó áèð áåéíÿëõàëã òÿøêèëàòûí áó ïðîáëåìèí
ùÿëëè èëÿ áàüëû ãÿáóë åòäèéè äþðä ãÿòíàìÿíèí ñàäÿúÿ êàüûç öçÿðèíäÿ ãàëìàñû òÿÿññöô äîüóðóð. Èñïàíèéà áó ìÿñÿëÿäÿ Àçÿðáàéúàíûí ùàãëû ìþâãåéèíè
áèðìÿíàëû øÿêèëäÿ äÿñòÿêëÿéèð.
Õîñå Ìàðèà ×èêèéî ñÿôÿð çàìàíû áåéíÿëõàëã
òÿøêèëàòëàðäà âÿ áèð ñûðà þëêÿëÿðäÿ Äàüëûã Ãàðàáàü
ìöíàãèøÿñè âÿ Õîúàëû ôàúèÿñè èëÿ áàüëû ãÿáóë îëóíìóø ñÿíÿäëÿð ÿëäÿ åòäèêëÿðèíè âÿ ùÿìèí ñÿíÿäëÿðëÿ òàíûø îëàúàãëàðûíû áèëäèðèá. Èñïàíèéàëû äåïóòàò
äåéèá: “Áèç þëêÿìèçÿ ãàéûäàí êèìè ïàðëàìåíòäÿ Àçÿðáàéúàíûí èøüàë îëóíìóø òîðïàãëàðû,
Õîúàëû ñîéãûðûìû èëÿ áàüëû åéíè ñÿíÿäëÿðèí ãÿáóë åäèëìÿñè ö÷öí èøÿ áàøëàéàúàüûã”.
Áåëÿëèêëÿ, ñÿñëÿíäèðèëÿí ôèêèðëÿðäÿí äÿ àéäûí
îëóð êè, Àçÿðáàéúàí-Èñïàíèéà ìöíàñèáÿòëÿðè ãàðøûëûãëû-ôàéäàëû ñÿúèééÿ äàøûéûð âÿ ïåðñïåêòèâ ö÷öí
îïòèìèñò ïðîãíîçëàð èôàäÿ åòìÿéÿ èìêàí âåðèð.
Íóðëàí ÃßËßÍÄßÐËÈ
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Ïðåçèäåíòè éàíûíäà Êöòëÿâè Èíôîðìàñèéà Âàñèòÿëÿðèíèí Èíêèøàôûíà Äþâëÿò
Äÿñòÿéè Ôîíäóíóí 2014-úö èë Íîâðóç Áàéðàìû ìöíàñèáÿòèëÿ êå÷èðèëÿúÿê ôÿðäè æóðíàëèñò éàçûëàðû ìöñàáèãÿñèíèí
ÅËÀÍÛ
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Ïðåçèäåíòè éàíûíäà Êöòëÿâè Èíôîðìàñèéà Âàñèòÿëÿðèíèí Èíêèøàôûíà Äþâëÿò Äÿñòÿéè Ôîíäó “Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíäà
êöòëÿâè èíôîðìàñèéà âàñèòÿëÿðèíèí èíêèøàôûíà äþâëÿò äÿñòÿéè Êîíñåïñèéàñû” èëÿ
ìöÿééÿí åäèëìèø äþâëÿò äÿñòÿéèíèí ïðèîðèòåò ñàùÿëÿðèíÿ óéüóí îëàðàã àøàüûäàêû èñòèãàìÿòëÿð öçðÿ æóðíàëèñò éàçûëàðûíûí ìöñàáèãÿñèíè åëàí åäèð:
¹ Èñòèãàìÿòèí àäû
Ìþâçóëàð
1.
1) Àçàä èíôîðìàñèéà ìöùèòèíäÿ ìÿòáóàòûí èíêèøàô òåíäåíñèéàëàðû
Ôèêèð, ñþç âÿ ìÿëóìàò àçàäëûüûíûí, 2) Ìåäèà àçàäëûüû èíñàí ùöãóãëàðûíûí ãîðóíìàñûíäà áàøëûúà àìèëäèð
ïëöðàëèçìèí èíêèøàô åòäèðèëìÿñè
3) Úÿìèééÿòèí äåìîêðàòèê òÿðÿããèñèíäÿ ÊÈÂ-èí éåðè âÿ ðîëó
2.
Åðìÿíèñòàí-Àçÿðáàéúàí, Äàüëûã
Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñè ùàããûíäà ùÿãèãÿòëÿðèí äöíéà èúòèìàèééÿòèíÿ ÷àòäûðûëìàñû, Àçÿðáàéúàíûí ÿäàëÿòëè
ìþâãåéèíèí ìöäàôèÿ åäèëìÿñè
3.
1) Àçÿðáàéúàíûí èãòèñàäè ïîòåíñèàëûíûí ýöúëÿíäèðèëìÿñèíäÿ ðåýèîíÐåýèîíëàðûí ñîñèàë-èãòèñàäè èíêèøàôû- ëàðûí èíêèøàô ïðîãðàìëàðû
2) Ðåýèîíëàðäà ãåéðè-íåôò ñåêòîðóíóí ÿñàñ èíêèøàô èñòèãàìÿòëÿðè
íûí òÿøâèã åäèëìÿñè
3) Ñîñèàë èíôðàñòðóêòóðóí éàðàäûëìàñû ðåýèîíëàðäà ýåíèø âöñÿò àëûð
4.
Àçÿðáàéúàíûí äþâëÿò÷èëèê òàðèõèíèí, 1) Áàùàðûí ìöæäÿ÷èñè Íîâðóç
ìèëëè àäÿò-ÿíÿíÿëÿðèíèí, åëì âÿ ìÿ- 2) Íîâðóç Áàéðàìû - îðòàã ìÿíÿâè äÿéÿð êèìè
äÿíèééÿòèíèí òÿáëèüè
3) Àçÿðáàéúàí ìóëòèêóëòóðàëèçìèí ÿñàñ ìÿêàíëàðûíäàí áèðèäèð
5.
1) Àçÿðáàéúàí ýÿíúëèéèíèí èíêèøàôûíäà äþâëÿò ñèéàñÿòè
Óøàã âÿ ýÿíúëÿðèí ôèçèêè âÿ ìÿíÿâè 2) Óøàã âÿ ýÿíúëÿð öçðÿ òÿøêèëàòëàðûí ôîðìàëàøìàñû âÿ èíêèøàô èñòèãàìÿòëÿðè
èíêèøàôû
3) Ãëîáàëëàøàí äöíéàäà ìèëëè ðóùäà òÿðáèéÿ õöñóñè ÿùÿìèééÿòÿ ìàëèêäèð
6.
1) Äþâëÿò ìàðàãëàðûíûí ìöäàôèÿñè ìèëëè âÿ èúòèìàè âÿçèôÿ êèìè
Èúòèìàè âÿ äþâëÿò ìàðàãëàðûíûí ãî2) Èúòèìàè ìàðàãëàð ìèëëè-ìÿíÿâè äÿéÿðëÿð ñèñòåìèíäÿ
ðóíìàñû
3) Àçÿðáàéúàí÷ûëûã èäåîëîýèéàñû âÿ ìÿíÿâè äöíéàìûç
7.
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí äöíéà
áèðëèéèíÿ èíòåãðàñèéàñû, ðåýèîí þëêÿëÿðè âÿ äèýÿð äþâëÿòëÿðëÿ, áåéíÿëõàëã
òÿøêèëàòëàðëà ÿìÿêäàøëûüûí èíêèøàô
åòäèðèëìÿñè
8.
1) Íîâðóç Áàéðàìû äöíéà àçÿðáàéúàíëûëàðûíû áèð àðàéà ýÿòèðÿí äÿÄèàñïîð ãóðóúóëóüó, ëîááè÷èëèê âÿ
éÿðëè ÿíÿíÿäèð
äöíéà àçÿðáàéúàíëûëàðûíûí ùÿìðÿé2) Àçÿðáàéúàíäà äèàñïîðà âÿ ëîááè÷èëèê ãóðóúóëóüó
ëèéè
3) Õàðèúäÿ ùÿð áèð àçÿðáàéúàíëû - Àçÿðáàéúàí äàøûéûúûñûäûð
9.
1) Èíôîðìàñèéà âÿ êîììóíèêàñèéà èëèíèí ýÿòèðäèéè áþéöê óüóðëàð
Èíôîðìàñèéà âÿ êîììóíèêàñèéà òåõ2) Ìöàñèð òåõíîëîýèéàëàð èãòèñàäè òÿðÿããèéÿ òÿêàí âåðèð
íîëîýèéàëàðûíûí èíêèøàô åòäèðèëìÿñè
3) Èíêèøàô åòìèø ÈÊÒ þëêÿ èãòèñàäèééàòûíûí ëàêîìàòèâèäèð
1) Èêèëè ñòàíäàðòëàð - Ãàðàáàü ïðîáëåìèíèí ùÿëëèíÿ ÿñàñ ìàíåÿ
2) Åðìÿíèñòàí-Àçÿðáàéúàí, Äàüëûã Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñèíèí òàðèõè
êþêëÿðè
3) Àçÿðáàéúàí äèïëîìàòèéàñûíûí ôÿàëèééÿòèíäÿ Äàüëûã Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñè
1) Àçÿðáàéúàíûí äþâëÿò ìàðàãëàðû áåéíÿëõàëã ãóðóìëàðëà ÿìÿêäàøëûã ìöñòÿâèñèíäÿ
2) Úÿíóáè Ãàôãàçûí òÿðÿããèñèíÿ áþéöê òþùôÿëÿð âåðÿí þëêÿ - Àçÿðáàéúàí
3) Áåéíÿëõàëã òåððîðèçìÿ ãàðøû ìöáàðèçÿäÿ Àçÿðáàéúàíûí ðîëó
Ìöñàáèãÿäÿ èøòèðàê
Ìöñàáèãÿ åëàí îëóíàí ýöíÿäÿê ÿí
àçû 1 (áèð) èë ìöääÿòèíäÿ êöòëÿâè èíôîðìàñèéà âàñèòÿëÿðèíäÿ (ãÿçåò, æóðíàë âÿ èíôîðìàñèéà àýåíòëèêëÿðèíäÿ) ôàñèëÿñèç
÷àëûøàí øÿõñëÿð ìöñàáèãÿäÿ èøòèðàê åäÿ
áèëÿðëÿð.
Ìöñàáèãÿéÿ òÿãäèì îëóíàí éàçûëàðà àèä
òÿëÿáëÿð
1. Éàçû Ôîíä òÿðÿôèíäÿí åëàí åäèëìèø
èñòèãàìÿòèí áèðèíÿ óéüóí îëìàëûäûð (äÿðú
îëóíìóø éàçûëàðûí ñÿðëþâùÿëÿðè òÿêëèô
îëóíìóø ìþâçó èëÿ åéíè îëìàëûäûð).
2. Ìöñàáèãÿéÿ ùÿð æóðíàëèñò éàëíûç áèð
éàçû òÿãäèì åäÿ áèëÿð.
3. Éàçû ñîí áèð èëäÿ, ùÿôòÿäÿ áèð äÿôÿäÿí àç îëìàéàðàã íÿøð åäèëÿí, Àçÿðáàéúàí Ìÿòáóàò Øóðàñûíûí òÿðòèá åòäèéè “ãàðà ñèéàùû”éà äöøìÿéÿí ìÿòáóàò îðãàíëàðûíäà äÿðú åäèëìÿëèäèð.
4. Ãÿçåòäÿ äÿðú îëóíìóø éàçûäà
“Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Ïðåçèäåíòè éàíûíäà Êöòëÿâè Èíôîðìàñèéà Âàñèòÿëÿðèíèí Èíêèøàôûíà Äþâëÿò Äÿñòÿéè
Ôîíäóíóí êå÷èðäèéè ìöñàáèãÿéÿ òÿãäèì åòìÿê ö÷öí” ãåéäè ýþñòÿðèëìÿëèäèð.
ÃÅÉÄ: Èíôîðìàñèéà àýåíòëèêëÿðèíäÿ ÷àëûøàí æóðíàëèñòëÿð èñòèñíà îëìàãëà,
äèýÿð æóðíàëèñòëÿð þç éàçûëàðûíû éàëíûç
èøëÿäèêëÿðè ìÿòáóàò îðãàíëàðûíäà äÿðú
åòìÿëèäèðëÿð.
Òÿëÿá îëóíàí ñÿíÿäëÿð òàì îëìàäûüû âÿ éà ùÿãèãÿòè ÿêñ åòäèðìÿäèéè ùàëëàðäà éàçûëàð ìöñàáèãÿéÿ áóðàõûëìûð.
1) Àçÿðáàéúàíûí ìÿäÿíè ýåíåôîíäóíóí èíêèøàôûíäà ÷îõìèëëÿòëèëèê àìèëè
Äèíè âÿ ìèëëè òîëåðàíòëûã, ìèëëÿòëÿðàðà2) Äèí âÿ äþâëÿò ìöíàñèáÿòëÿðè ìèëëè ìàðàãëàð êîíòåêñòèíäÿ
10.
ñû ìöíàñèáÿòëÿðèí èíêèøàô åòäèðèëìÿñè
3) Àçÿðáàéúàí ñèâèëèçàñèéàëàðàðàñû äèàëîã ìÿêàíûäûð
Òÿñèñ÷è
Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñû
Áàø ðåäàêòîð:
Ùèêìÿò ÁÀÁÀÎÜËÓ
Éàçûëàðûí ãÿáóë
ãàéäàëàðû
1. Éàçûíûí äÿðú îëóíäóüó ìÿòáóàò
www.yeniazerbaycan.com
ìàèë@yeniazerbaycan.úîì
Öíâàí: Áàêû - AZ-1000, Öçåéèð Ùàúûáÿéîâ - 66
Òåëåôîíëàð:
498-78-03, 498-82-21
498-81-24, 498-19-84
îðãàíû (ãÿçåò âÿ æóðíàë) 1 íöñõÿ
2. Éàçûíûí Åëåêòðîí âàðèàíòû (Òèìåñ
Íåw Ðîìàí (12) øðèôòèíäÿ -ÚÄ äèñêäÿ)
1 íöñõÿ
3. Éàçûíûí À4 ôîðìàòäà ÷àï îëóíìóø
âàðèàíòû (ìöÿëëèôèí èìçàñû ýþñòÿðèëìÿìÿëèäèð) 3 íöñõÿ
4. Éàçûëàðûí ùÿúìè : 1 ñÿùèôÿ (À3) îëìàëûäûð (9-11 ìèí èøàðÿ),
Òÿëÿá îëóíàí ñÿíÿäëÿð
1. ßìÿê êèòàá÷àñûíûí èøëÿäèéè ÊÈ òÿðÿôèíäÿí òÿñäèã åäèëìèø ñóðÿòè (ìþùöð âÿ
áàø ðåäàêòîðóí èìçàñû)
2. Èøòèðàê÷û ùàããûíäà ìÿëóìàò úÿäâÿëè (ìþùöð, ìöÿëëèô âÿ áàø ðåäàêòîðóí
èìçàñû èëÿ),
3. Øÿõñèééÿò âÿñèãÿñè âÿ ñóðÿòè,
4. Øÿõñè ÂÞÅÍ âÿ ñóðÿòè,
5. Øÿõñè áàíê ðåêâèçèòëÿðè (øÿõñè ÂÞÅÍ ÿñàñûíäà à÷ûëìûø áàíê ùåñàáû).
Ôîíäà òÿãäèì åäèëìèø éàçûëàð âÿ
ñÿíÿäëÿð ýåðè ãàéòàðûëìûð.
Éàçûëàðûí ãÿáóëó 11 ôåâðàë 2014-úö
èë òàðèõèíäÿ áàøëàéûð, 11 ìàðò 2014-úö èë
òàðèõäÿ áàøà ÷àòûð (11.03.2014 éàçûëàðû
òÿãäèì åòìÿê ö÷öí ñîí òàðèõäèð).
Éàçûëàð ðÿñìè èø ýöíëÿðè ñààò 10:00äàí 16:00-äÿê, Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Ïðåçèäåíòè éàíûíäà Êöòëÿâè Èíôîðìàñèéà Âàñèòÿëÿðèíèí Èíêèøàôûíà Äþâëÿò
Äÿñòÿéè Ôîíäóíà øÿõñÿí òÿãäèì îëóíìàëûäûð.
Ãèéìÿòëÿíäèðìÿ
ìåéàðëàðû:
“Êàïèòàë Áàíê”ûí Íÿðèìàíîâ ðàéîí ôèëèàëû
ù/ù - 33080019443900419109
êîä - 200093
ÂÞÅÍ - 1500486601
Ìöñàáèãÿéÿ òÿãäèì îëóíìóø éàçûëàðûí
ìöêàôàòëàíäûðûëìàñû
Ùÿð èñòèãàìÿò öçðÿ 3 ãàëèá, öìóìè
èñòèãàìÿòëÿð öçðÿ 10 ùÿâÿñëÿíäèðèúè
ìöêàôàò ìöÿééÿí åäèëèð. 2 ãàëèá éåðè
ðåñïóáëèêà ÿðàçèñèíäÿ éàéûëàí ãÿçåòëÿ-
ðèí æóðíàëèñòëÿðè, 1 ãàëèá éåðè èñÿ ðåýèîí
ìÿòáóàòûíäà ÷àëûøàí æóðíàëèñòëÿð ö÷öí
íÿçÿðäÿ òóòóëóá.
Ùÿð ìþâçó öçðÿ ìàêñèìóì 50 áàë
ìöÿééÿí îëóíóð. 30 áàëäàí àøàüû áàë
òîïëàéàí èøòèðàê÷û ãàëèá îëà áèëìÿç.
Ãàëèáëÿð: Èñòèãàìÿòëÿð öçðÿ 30 (íÿôÿð) ãàëèá ùÿð áèðè 1000 (áèð ìèí) ìàíàò, 10 éàçû ìöÿëëèôèíÿ èñÿ 300 (ö÷ éöç)
ìàíàò ìÿáëÿüèíäÿ ùÿâÿñëÿíäèðèúè ìöêàôàòëàð âåðèëÿúÿêäèð. Ãàëèáëÿð Ôîíäóí
õöñóñè Äèïëîì âÿ Òÿøÿêêöðíàìÿëÿðè
èëÿ òÿëòèô îëóíàúàãëàð.
Èøòèðàê÷û ùàããûíäà ìÿëóìàò úÿäâÿëè (ìöÿëëèô òÿðÿôèíäÿí äîëäóðóëóð):
Éàçûíûí èñòèãàìÿòè
Ìþâçóíóí àäû
Ìöÿëëèôèí Àäû, ñîéàäû, àòàñûíûí àäû
Ìÿòáóàòäà òÿõÿëëöñö (ÿýÿð âàðñà)
Èøëÿäèéè ÊÈÂ
Âÿçèôÿñè
Éàçûíûí äÿðú îëóíäóüó ìÿòáóàò îðãàíû
Öíâàíû âÿ ïî÷ò èíäåêñè
- èø òåëåôîíó
- åâ òåëåôîíó
- ìîáèë òåëåôîíó
- åëåêòðîí ïî÷ò öíâàíû
Øÿõñèí èìçàñû _____________ Áàø ðåäàêòîðóí èìçàñû ______________
Ì.É.
- ìþâçóíóí ÿùàòÿ îëóíìàñû, æóðíàëèñò
àðàøäûðìàñû, ÿñàñëàíäûðìà;
- ìàòåðèàëûí îõóúó ö÷öí èíôîðìàñèéàëûëûã ñÿâèééÿñè;
- éàçûíûí äèë âÿ öñëóá õöñóñèééÿòëÿðè,
Èndeks: 67100
Lisenziya: N-B-317
Òèðàæ:
6074
áÿäèè-åñòåòèê èôàäÿñè;
- æóðíàëèñò îáéåêòèâëèéè, ãÿðÿçñèçëèéè,
òÿðÿôñèçëèéè âÿ ìÿñóëèééÿòè;
- èúòèìàè ìàðàãëàðûí ìöäàôèÿñè.
Ñÿíÿäëÿðèí òÿãäèì îëóíìà òàðèõè: “____”__________ 2014-úö èë
Öíâàí: Áàêû øÿùÿðè, Ìÿòáóàò ïðîñïåêòè, 529-úó ìÿùÿëëÿ.
ßëàãÿ òåëåôîíëàðû: (012) 537 19 45; (012) 537 19 41;
Åëåêòðîí öíâàí: èíôî@êèâäô.ýîâ.àç, êèâäô.èíôî@ýìàèë.úîì, êèâäô@éàùîî.úîì
Ñàéò: www.êèâäô.ýîâ.àç
Èíôîðìàñèéà ìÿíáÿëÿðèìèç:
“ÀçÿðÒÀú”, “ÀÏÀ”,
“Àçàäèíôîðì”, “ÀññÀ-Èðàäÿ”, “ÑÈÀ”
Ãÿçåò “Éåíè Àçÿðáàécàí”ûí áèëýèñàéàð ìÿðêÿçèíäÿ éûüûëûá,
ñÿùèôÿëÿíèá âÿ “Àçÿðáàéúàí” íÿøðèééàòûíäà îôñåò öñóëó èëÿ ÷àï åäèëèá.
Ãÿçåò 1993-úö èëèí àïðåë àéûíäàí
íÿøð îëóíóð
Áóðàõûëûøà ìÿñóë:
Çàùèä ÈËÙÀÌÎÜËÓ
Download

11-02-2014