HORNÝ ZEMPLÍN
relax | šport | zdravie
relax | sport | health
relax | sport | zdrowie
LEGENDA | LEGEND | LEGENDA
Rozloha okresu
| Area of the district | Powierzchnia powiatu
Počet obyvateľov okresu
| Population of the district | Liczba mieszkańców powiatu
Počet obcí v okrese
| Dwelling of the district | Siedziba powiatu
Počet miest v okrese
| Number of Towns | Liczba miast
Sídlo okresu
| Number of Villages | Liczba miejscowości
Vybavenie pre zdravotne postihnutých
| Disabled Facilities | Udogodnienia dla niepelnosprawnych
Klimatizované izby
| Air conditioning | Klimatyzacja
Platba kreditnou kartou
| Credit Cards | Karty kredytowe
Reštaurácia
| Restaurant | Restauracja
Wellness
| Wellness | Wellness
Bar
| Bar | Bar
Bazén
| Swimming pool | Basen
Parkovisko
| Parking | Parkowanie
Fitnes
| Fitness | Fitness
Prezentačná miestnosť
| Conference room
| Sala konferencyjna
Masáž
| Massage | Masaż
Internet, WiFi
| Internet | Internet
Sauna
| Sauna | Sauna
OBSAH
CONTENT | SPIS TREŚCI
2
20
26
36
54
76
REGIÓN
region | region
CYKLOTURISTIKA
bicycle touring | turystyka rowerowa
PRÍRODNÉ PAMIATKY
| natural monuments
| walory przyrodnicze
SLUŽBY
services | usługi
VOLNÝ ČAS
leisure time | czas wolny
ATRAKCIE REGIÓNU
region‘s attractions | atrakcje regionu
horný
ZEMPLÍN
| rozloha 2755 km2, 5 miest, 181 obcí, 1 národný park,
39 prírodných rezervacií, 2 vodné diela
| area: 2.755 km2, 5 towns, 181 villages, 1 national park,
39 natural reservations, 2 water works
| obszar 2755 km2, 5 miast, 181 wsi, jeden park narodowy,
39 rezerwatów przyrody, 2 wodociągach
REGIÓN | REGION | REGION
Región Horný Zemplín je súčasťou
Prešovského samosprávneho kraja,
ktorý sa nachádza v severovýchodnej
časti Slovenskej republiky. Tvoria ho
okresy Humenné, Medzilaborce, Snina,
Vranov nad Topľou, Stropkov a z okresu
Michalovce len obec Strážske. Zo severu
susedí s Poľskom, zo západu so Šarišom
a na juhu prechádza do regiónu Dolný Zemplín. Jeho východná strana tvorí hranicu
s Ukrajinou. Územie Horného Zemplína pokrývajú Bukovské vrchy a Laborecká
vrchovina. V južnej časti tohto regiónu vystupujú Vihorlatské vrchy, ktorých chrbát
oddeľuje región od regiónu Dolného Zemplína. Územím Horného Zemplína pretekajú
rieky Topľa, Ondava, Laborec, Latorica, Oľka a Cirocha. Najvyšším bodom regiónu je
trojhraničný vrch Kremenec 1221 m.n.m. v Bukovských vrchoch.
The Upper Zemplín region is a part of the self-governing region of Prešov which
is located in the northeastern part of Slovak Republic. It consists of the districts of
Humenné, Medzilaborce, Snina, Vranov nad Topľou, Stropkov and Strážske which
belongs to the district of Michalovce. It is bordered by Poland to the north, Šariš to
the west and it gets over to the Lower Zemplín region on the south. Its eastern part
forms a border with Ukraine. The area of Upper Zemplín is covered with Bukovské
vrchy Mountains and Laborecká vrchovina highlands. Vihorlatské vrchy Mountains,
the ridges of which separate the region from the Lower Zemplín region, ascend in
the southern part of the region. The following rivers flow through the area of Upper
Zemplín: Topľa, Ondava, Laborec, Oľka and Cirocha. The highest point of the region
is Kremenec, a tribordering mountain in Ondavské vrchy Mountains, being 1.221 m
above sea level tall.
Region Górny Zemplin według podziału administracyjnej jest częścią Kraju
Preszowskiego, który leży w północno-wschodniej części Słowacji. Tworzą go powiaty:
Humenné, Medzilaborce, Snina, Vranov nad Topľou, Stropkov, a z powiatu Michalovce
miejscowość Strážske. Od północy graniczy z Polską, od zachodu z regionem Szarysz
(Šariš), od południa przechodzi w Dolny Zemplin, od wschodu zaś sąsiaduje z
Ukrainą. Obszar Górnego Zemplina zajmują Góry Bukowskie (Bukovské vrchy) i
Pogórze Laboreckie (Laborecká vrchovina). W południowej części regionu ciągnie się
pasmo Wyhorlatu (Vihorlatské vrchy), którego łańcuch oddziela Górny Zemplin od
Dolnego. Przez Górny Zemplin przepływają rzeki: Topľa, Ondava, Laborec, Latorica,
Oľka i Cirocha. Najwyższym punktem regionu jest szczyt Krzemieniec (Kremenec) o
wysokości 1221 m n.p.m. położony na styku trzech granic.
3
HUMENNÉ
GPS: 48° 56‘ 09“ N, 21° 54‘ 24“ E
www.humenne.sk
OKRES | DISTRICT | POWIAT
754 km2
64 446
60
1
Humenné
| The first written reference to the town is
from 1317 and its whole history is closely
related to the Drugeth family.
| Pierwsza pisemna wzmianka o mieście
pochodzi z 1317 r., a cała jego historia
jest ściśle związana z rodem Drugeth.
REGIÓN | REGION | REGION
| Prvá písomná správa o meste je z
roku 1317 a celá jeho história je úzko
spojená s rodinou Drugethovcov.
Okres Humenné je situovaný medzi severnými svahmi Vihorlatských vrchov
a Laboreckej a Ondavskej vrchoviny. Najnižší bod okresu je na styku Vihorlatských
vrchov s Panónskou panvou (riečny prielom Laborca pri Brekove - 135 m n. m.)
Najvyššiu kótu tvorí vrchol Vihorlatu - 1 076 m n. m. Mesto Humenné je centrom
regiónu Horný Zemplín. Vzhľadom na počet obyvateľov mesta (vyše 35 tis.) sú
najbližšie porovnateľné mestá, s výnimkou mesta Michalovce, vzdialené viac ako
70 km každým smerom. Význam mesta Humenné pre okolie je preto značný, čo
len znásobuje prítomnosť všetkých dôležitých inštitúcií správy štátu, inštitúcie v
oblasti kultúry, školstva, zdravotníctva, cestovného ruchu. V meste je rozvinutý
priemysel, stavebníctvo, energetika, vodné hospodárstvo, telekomunikácie,
doprava a ďalší ekonomický a ľudský potenciál.
The district of Humenné is situated among the northern ridges of
Vihorlatské vrchy Mountains and Laborecká vrchovina Highlands and Ondavská
vrchovina Highlands. The lowest point of the district is located at the junction of
Vihorlatské vrchy Mountains and Pannonian Basin (the breach of Laborec near
Brekov – 135 m above sea level). The highest altitude is the peak of the Vihorlat
Mountain – 1.076 m above sea level. The town of Humenné is the centre of the
Upper Zemplín region. Considering the population of the town (more than 35
thousands), the nearest comparable towns – with the exception of Michalovce
– are more than 70 km far in all directions. Therefore, the importance of the
town of Humenné for the surrounding is significant, which is only multiplied
by the presence of all the considerable institutions of the state administration,
institutions in the area of culture, education, health service and tourist trade. In the
town, industry, building industry, power industry, water resources management,
telecommunications, transport and other economical as well as human potential
are developed.
5
REGIÓN | REGION | REGION
Powiat Humenné znajduje się między północnymi stokami Wyhorlatu
Pogórza Laboreckiego i Pogórza Ondawskiego. Najniższym punktem powiatu na
styku Wyhorlatu z Kotliną Panońską jest przełom Laborca w okolicy wsi Brekov 135 m n.p.m. Najwyższym punktem
zaś jest szczyt Wyhorlat o wysokości 1
076 m n.p.m. Miasto Humenné stanowi
centrum regionu Górny Zemplin. Pod
względem liczby mieszkańców (ponad
35 tys.) najbliższe porównywalnej
wielkości miasta, z wyjątkiem
Michalowiec, są oddalone o ponad
70 km. Z tego powodu Humenné ma duże znaczenie dla regionu, co podkreśla
obecność wszystkich ważnych instytucji administracji publicznej, instytucji
kultury, ośrodków edukacyjnych i turystycznych, placówek służby zdrowia.
Miasto ma rozwinięty przemysł, budownictwo, energetykę, gospodarkę wodną,
telekomunikację, transport, duży
potencjał gospodarczy i ludzki.
6
Humenné charakterizuje prevažujúci priemyselno – potravinársky
komplex doplnený zariadeniami pre šport
a kultúru. Mesto na Laborci je turistickým
východiskom do Východných Karpát. Ku
kultivácii mesta prispela upravená pešia
zóna v centre mesta s dvomi modernými fontánami a množstvom zelene. Blízke okolie
mesta s romantickými ruinami stredovekých hradov (Brekov a Jasenov) a skanzenom
ľudovej architektúry v mestskom parku je zdrojom poučenia a oddychu. Dominantou
mesta je Renesančný kaštieľ so záhradami a parkom.
REGIÓN | REGION | REGION
Humenné features a prevailing industrial-food complex as well as sport and
culture facilities. The town on Laborec is a touristic base to the Eastern Carpathians.
A reconditioned pedestrian zone together
with two modern fountains and lots of
grassed areas contribute to the cultivation
of the town. The near surroundings
of the town with the ruins of ancient
castles (Brekov and Jasenov) as well as
the outdoor museum of folk architecture
in the town park are all sources of
enlightenment and relax. The Renaissance manor house with gardens and a park is
the dominating feature of the town.
Humenné wyróżnia się przede
wszystkim zapleczem przemysłowospożywczym, którego uzupełnienie
stanowi infrastruktura sportowa i
kulturalna. Miasto położone nad rzeką
Laborec jest bazą wypadową do Karpat
Wschodnich. Do upiększenia miasta
przyczyniła się rewitalizacja deptaku z dwiema nowoczesnymi fontannami i dużą
ilością zieleni. Okolice miasta z romantycznymi ruinami średniowiecznych zamków
(Brekov i Jasenov) oraz park miejski ze skansenem architektury ludowej to miejsca
rekreacji o walorach edukacyjnych. Nad miastem góruje renesansowy pałac z
ogrodami i parkiem.
Zákaznícke a informačné centrum Humenné
Staničná 1 Humenné, tel.: +421 57 788 1051
e-mail: [email protected]
7
SNINA
GPS: 48° 59‘ 17“ N, 22° 09‘ 24“ E
www.snina.sk
OKRES | DISTRICT | POWIAT
805 km2
38 129
33
1
Snina
REGIÓN | REGION | REGION
| Prvá písomná zmienka o Snine je
z roku 1343, nastala tzv. valašská
kolonizácia Ruthénmi – Rusínmi,
pastiersko-roľníckym ľudom.
| The first written reference to Snina is
from 1343, when the so-called Walachian
colonization by Ruthenians (Rusyns) –
a pastoral-peasant folk – happened.
| Pierwsza pisemna wzmianka o Sninie
pochodzi z 1343 r., kiedy to miała miejsce
tzw. kolonizacja wołoska związana z
napływem Rusinów - ludu pasterskorolniczego.
Okres Snina je najvýchodnejším okresom Horného Zemplína. Je jedným
z piatich okresov Slovenska, ktoré susedia s dvoma štátmi. Severná hranica je
súčasne štátnou hranicou s Poľskou republikou a východná hranica s Ukrajinou.
Mesto Snina je najvýchodnejšie zemplínske mesto, nachádzajúce sa na sútoku riek
Pčolinka a Cirocha. Je obkolesené pohoriami Laborecká vrchovina, Bukovské vrchy
a Vihorlatské vrchy. Na západe sa otvára do Cirošskej doliny. Je východiskom do
Chránenej krajinnej oblasti Vihorlat, ktorá je sopečného pôvodu a do Národného
parku Poloniny, ktorý je od roku 1993 spolu s priľahlými územiami Ukrajiny a Poľska
súčasťou medzinárodnej biosférickej rezervácie Východné Karpaty vyhlásenej
organizáciou UNESCO na ochranu pralesovitých spoločenstiev.
The district of Snina is the easternmost district of Horný Zemplín. It is one
of five Slovak districts that are bordered by two countries. At the same time, the
northern border is also the state border with Poland and the eastern border is the
state border with Ukraine. The town of Snina is the easternmost Zemplín town,
situated at the junction of the Pčolinka River and Cirocha River. It is surrounded
by the following mountains: Laborecká vrchovina Highlands, Bukovské vrchy
Mountains and Vihorlatské vrchy Mountains. On the west, it opens into the Cirošská
dolina Valley. It is the base to the protected landscape area of Vihorlat which is of
volcanic origin and to the Poloniny National Park which is, since 1993, together with
the adjacent areas of Ukraine and Poland,
a part of the international biospheric
reservation of East Carpathians declared
by the UNSECO Organization to protect
the primeval forests.
Powiat Snina jest najbardziej
na wschód wysuniętym powiatem
9
REGIÓN | REGION | REGION
Górny Zemplin jednym z pięciu, które sąsiadują z dwoma krajami. Od północy
graniczy z Polską, od wschodu zaś z Ukrainą. Snina to położone najbardziej na
wschód miasto regionu Zemplin, leżące u zbiegu rzek Pčolinka i Cirocha. Otoczone
pasmami Pogórza Laboreckiego, Gór Bukowskich i Wyhorlatu. Od zachodu otwiera
się na Dolinę Cirochy. Stanowi dobry punkt wypadowy do Parku Krajobrazowego
Wyhorlat (z górami pochodzenia wulkanicznego) oraz Parku Narodowego
Połoniny, który od 1993 r. wraz z przyległymi terenami po stronie ukraińskiej i
polskiej stanowi część międzynarodowego rezerwatu biosfery Karpaty Wschodnie
powołanego przez UNESCO w celu ochrony pierwotnych puszczy.
Sninské rybníky s biokúpaliskom Sninské rybníky, vzdialené 3,5 km od
mesta, zabezpečujú prímestskú rekreáciu obyvateľom Sniny i návštevníkom zo
širokého okolia. V meste sa nachádza aj zrekonštruovaný klasicistický kaštieľ ako aj
pravoslávny chrám (1986), gréckokatolícky chrám (1992) a rímsko-katolícky kostol
z r. 1751. Práve v ňom sa nachádza najväčšia plastika Krista na Slovensku z roku 1998
od Svetozára Ilavského. Na cintoríne je klasicistická kalvária z r. 1847. Obľúbeným
navštevovaným miestom v Snine je Galéria Andrej Smolák. V blízkom okolí mesta sa
nachádzajú aj dva cintoríny z 1. svetovej vojny (Giglovo a epidemiologický cintorín).
Sninské rybníky together with the bio open air pool of Sninské rybníky
that are 3,5 km far from the town
provide recreation for the citizens of
Snina as well as for visitors from the
neighborhood. In the town, there is also
a reconstructed Classicistic mansion
as well as an Orthodox church (1986),
a Greek Catholic Church (1992) and a
Roman Catholic Church from 1751. In it is
10
REGIÓN | REGION | REGION
the largest plastic of Christ in Slovakia, made in 1998 by Svetozár Ilavský. In the park
in front of the church, there are monuments from the World War I. At the cemetery,
there is a classicistic calvary from 1847. The Gallery of Andrej Smolák is also a liked
and frequently visited place. In the near surroundings of the town, there are two
World War I cemeteries (Giglovo and the epidemiologic cemetery).
Sninské rybníky wraz z biokąpieliskiem “Sninské rybníky”, oddalone 3,5 km
od miasta, są wykorzystywane do celów rekreacyjnych przez mieszkańców Sniny
i turystów. W mieście znajduje się także odrestaurowany pałac klasycystyczny
i świątynia prawosławna (z 1986 r.), grekokatolicka (z 1992 r.) i kościół rzymskokatolicki (z 1751 r.). W kościele można zobaczyć największą figurę Chrystusa na
Słowacji z 1998 r. autorstwa Svetozára Ilavskiego. W parku przed kościołem pomniki z I i II wojny światowej. Na cmentarzu znajduje się klasycystyczna kalwaria
z 1847 r. Warto zajrzeć także do Galerii Andreja Smoláka. W okolicy miasta znajdują
się dwa cmentarze z I wojny światowej (Giglovo i cmentarz epidemiologiczny).
Turisticko-informačná kancelária Snina
Strojárska 102, tel.: +421 57 768 5735
fax: +421 57 768 2285, e-mail: [email protected]
VRANOV nad TOPĽOU
GPS: 48° 52‘ 51“ N, 21° 40‘ 24“ E
www.vranov.sk
OKRES | DISTRICT | POWIAT
769 km2
79 702
66
2
Vranov n/Topľou
| The oldest written document with
Vranov being mentioned for the first time
as a town is a chart from 1363.
| Najstarszy dokument piśmienny,
w którym Vranov po raz pierwszy
występuje jako miasto pochodzi z 1363 r.
REGIÓN | REGION | REGION
| Najstarším písomným dokladom,
v ktorom sa Vranov po prvýkrát
spomína ako mesto, je listina z r. 1363.
Územie vranovského okresu je veľmi členité, s výraznými výškovými
rozdielmi medzi jednotlivými geomorfologickými celkami (110 – 1 092 m). Sú tu
pohoria, vrchoviny, pahorkatiny aj roviny. Z geografického hľadiska patrí toto územie
do centrálnych a vonkajších Karpát. Najvyššie položeným geomorfologickým celkom
okresu sú Slanské vrchy, zaberajúce severozápadnú časť územia. Ich najvyšším
bodom a zároveň aj celého okresu je Šimonka (1 092 m). Väčšia časť mesta Vranov sa
rozprestiera na rovine v povodí rieky Topľa. Hlavným odvetvím priemyslu je drevársky
a textilný priemysel. Okrem nich je zastúpený strojársky priemysel, stavebníctvo a
stavebná výroba, výroba plastov a potravinársky priemysel.
The area of the district of Vranov is very rugged, with significant height
differences between particular geomorphologic entities (110-1.092 m). There are
mountains and highlands, uplands as well as lowlands. From the geographical
point of view this area belongs to the Central and Outer Carpathians. The Slanské
vrchy Mountains, situated in the northwestern part of the area, are the upmost
geomorphologic entity of the district. The highest point of these as well as of the
entire district is the Šimonka Mountain (1.092 m). The larger part of the town of
Vranov is located in lowland, near the Topľa River. The main industry sectors are
timber industry and textile industry. Except for these, machine industry, building
industry and building production,
production of plastic materials and food
industry are also present.
Teren powiatu vranovskiego
jest bardzo niejednorodny, ze znacznymi
różnicami
wysokości
pomiędzy
poszcze-gólnymi
jednostkami
geomorfologicznymi (110 – 1 092
13
REGIÓN | REGION | REGION
m n.p.m.). Występują tu góry, pogórza, wysoczyzny i równiny. Pod względem
geograficznym obszar ten zalicza się do Karpat Centralnych i Zewnętrznych. Najwyżej
położoną jednostką geomorfologiczną są Góry Slańskie zajmujące północo-zachodnią
część obszaru. Ich najwyższym punktem oraz najwyższym szczytem w całym
powiecie jest Šimonka (1 092 m n.p.m.). Przeważająca część miasta Vranov leży na
równinie w dorzeczu Topli. Głównymi
gałęziami przemysłu są przemysł
drzewny i tekstylny, a ponadto przemysł
maszynowy, budownictwo i produkcja
budowlana,
produkcja
tworzyw
sztucznych i przemysł spożywczy.
Historickou dominantou Vranova
je neskorogotický rímskokatolícky kostol
Narodenia Panny Márie. Hrad Čičva, týčiaci sa neďaleko mesta, pripomína niekdajšiu
príslušnosť mesta k hradnému panstvu Čičva. Dobré podmienky na rekreáciu a
oddych nie len pre obyvateľov mesta a regiónu, ale aj návštevníkov z iných krajín,
poskytuje rekreačná oblasť priehradnej nádrže Domaša a Slanské vrchy. Pri prevažne
zalesnených vyše 40 km dlhých brehoch Domaše sa nachádzajú rekreačné strediská aj
malebné zákutia vhodné pre rybolov, hubárčenie, turistiku aj cykloturistiku.
The late Gothic Roman Catholic
Church of Virgin Mary’s Birth is a historical
dominating feature of Vranov. The
castle of Čičva, towering near the town,
resembles the prior belonging of the town
to the nobility of Čičva. The recreational
area of the dam lakes of Domaša and
14
Zabytkową wizytówką miasta
Vranov jest późnogotycki kościół rzymsko-katolicki Narodzenia Najświętszej Marii
Panny. Zamek Čičva, wznoszący się na wzgórzu niedaleko miasta, przypomina o
przynależności miasta do majątku ziemskiego Čičva. Zalew Domaša i Góry Slańskie
(Slanské vrchy) zapewniają dobre warunki do rekreacji i wypoczynku nie tylko
mieszkańcom miasta i regionu, lecz również gościom z zagranicy. Nad przeważnie
zalesioną linią brzegową o długości 40 km znajdują się ośrodki wypoczynkowe oraz
malownicze zakątki wprost stworzone do wędkowania, zbierania grzybów oraz
uprawiania turystyki pieszej i rowerowej.
Mestské informačné centrum Vranov nad Topľou
Nám. slobody 969, tel.: +421 57 443 1130
e-mail: [email protected], www.ckprima.sk
REGIÓN | REGION | REGION
Slanské vrchy Mountains provide good conditions for recreation and relax not only
for the inhabitants of the town and region
but also for foreign visitors. Near the
mostly timbered, more than 40 km long
banks of the Domaša Dam Lake, there are
recreational resorts as well as picturesque
corners suitable for fishing, mushroom
picking, hiking as well as bicycle touring.
MEDZILABORCE
GPS: 49° 16‘ 15“ N, 21° 54‘ 14“ E
www.medzilaborce-urad.sk
OKRES | DISTRICT | POWIAT
427 km2
12 450
22
1
Medzilaborce
| The oldest reference to the town comes
from the donation of Ľudovít Veľký, the
Ugrian King, from January 7, 1347.
| Najstarsza wzmianka o mieście
pochodzi z aktu darowizny króla
Ludwika Węgierskiego z 7 stycznia
1347 r.
REGIÓN | REGION | REGION
| Najstaršia zmienka o meste je
v donácii uhorského kráľa Ľudovíta
Veľkého zo 7. 1. 1347.
Okres Medzilaborce patrí medzi malé okresy Slovenska, má 427 km2, čo je
o 200 km2 menej, ako je hodnota pre priemerný okres. Leží na severovýchode našej
krajiny. Územie celého okresu sa nachádza v jednom geomorfologickom celku.
Je ním Laborecká vrchovina. Najvyšší bod okresu sa nachádza vo výške 850 m nad
morom na chrbte, ktorý hraničí s Poľskom v katastri obce Svetlice. Južne od severu
sa územie znižuje a najnižšie je pri výtoku Laborca z okresu v katastri obce Brestov
nad Laborcom, konkrétne 180 m nad morom. V okolí mesta sú dobre lyžiarske terény,
ktoré umožňujú návštevníkom využívať tento región v zime. Strediskami zjazdového
lyžovania sú Danová a Borov. V lete je tu možnosť individuálnej pešej turistiky,
cykloturistiky a mototuristiky. Okrem športovej turistiky možno realizovať poznávaciu
turistiku, zber húb a lesných plodov. Lákadlom mesta je Múzeum Andyho Warhola.
The district of Medzilaborce is one of the small Slovak districts; it has a total
area of 427 hm2 which is 200 km2 less than an average district’s rate. It is located
in the northeast of our country. The area of the entire district is situated in one
geomorphologic entity, Laborecká vrchovina Highlands.
The highest point of the district is located at the height of
850 m above sea level, on a ridge bordering with Poland
in the cadastre of the Svetlice village. Southwards from
the north, the area lowers, the lowest point (180 m above
sea level) being near the Laborec River outflow from
the district in the cadastre of the Brestov nad Laborcom
village. In the surroundings, there are good ski landscapes
that enable the visitors to make the best of this region
in the winter, too. Danová and Borov are both resorts of
Alpine skiing. In the summer, there are possibilities of
going hiking, bicycle touring as well as motoring. Except
17
REGIÓN | REGION | REGION
for the sport hiking, hiking exploration as
well as mushroom and wild berry picking
can be done, too. The Museum of Andy
Warhol is also a town’s great attraction.
Powiat Medzilaborce zalicza się
do niewielkich; ma powierzchnię 427 km2,
tj. o 200 km2 mniej niż przeciętny słowacki
powiat. Leży na północnym-wschodzie
Słowacji. Cały powiat znajduje się w ramach jednej jednostki geomorfologicznej,
którą jest Pogórze Laboreckie. Najwyższy punkt powiatu znajduje się na wysokości
850 m n.p.m., w paśmie graniczącym z Polską, w katastrze miejscowości Svetlice. Im
dalej na południe, tym niższa wysokość nad poziomem morza. Najniższy punkt (180
m n.p.m.) znajduje się u wypływu rzeki Laborec z powiatu, w katastrze miejscowości
Brestov nad Laborcom. W okolicy znajdują się tereny do uprawiania narciarstwa,
które umożliwiają wykorzystywanie walorów przyrodniczych regionu także zimą.
Miejscowe ośrodki Danová i Borov dysponują trasami zjazdowymi. Latem istnieje
możliwość uprawiania turystyki pieszej, rowerowej oraz mototurystyki. Oprócz
turystyki sportowej można uprawiać turystykę krajoznawczą, zbierać grzyby i jagody.
Atrakcją miasta jest Muzeum Andy’ego Warhola.
Turisticko-informačné stredisko Medzilaborce
A. Warhola 750/36, tel.: +421 57 732 1183
e-mail: [email protected]
GPS: 48° 58‘ 09“ N, 21° 42‘ 38“ E
www.maladomasa.sk
452
REGIÓN | REGION | REGION
MALÁ DOMAŠA
Prvá písomná zmienka o obci Malá Domaša pochádza z roku 1317. Leží v
južnej časti Nízkych Beskýd na južnom úpätí ich krajinného celku Ondavskej vrchoviny
v doline rieky Ondavy na jej sútoku s Oľkou. Katastrálne územie s rozlohou 567 ha
sa tiahne medzi tokmi Ondavy a Oľky. Obec Malá Domaša je vstupnou bránou
k rekreačnej oblasti Veľká Domaša, ktorá sa vyznačuje výbornými klimatickými
podmienkami, ponukou služieb a živým letným kultúrnym programom.
The first written reference to the Malá Domaša village is from 1317. It is located
in the southern part of the Low Beskids, at the southern foothill of its landscape entity
of Ondavská vrchovina Highlands, in the valley of the Ondava River at its junction with
the Oľka River. The total cadastre area of 567 ha is situated between the flows of the
Ondava River and Oľka River. The Malá Domaša village is the entrance gateway to the
recreational area of Veľká Domaša which features great climatic conditions, a range of
services and summer cultural events.
Pierwsza pisemna wzmianka o miejscowości Malá Domaša pochodzi
z 1317 r. Miejscowość leży w południowej części Beskidu Niskiego, u podnóża
południowych stoków Pogórza Ondawskiego w dolinie rzeki Ondavy, u jej zbiegu
z Oľką. Obręb katastralny o powierzchni 567 ha rozpościera się między rzekami
Ondavą i Oľką. Miejscowość Malá Domaša to brama do terenów rekreacyjnych
położonych wokół zbiornika wodnego Veľká Domaša, które latem oferują świetne
warunki klimatyczne, szeroką gamę usług i bogaty program kulturalny.
Obecný úrad Malá Domaša 106, 094 02 Slovenská Kajňa
tel.: +421 57 488 5470, +421 915 974 534
e-mail: [email protected]
19
CYKLOTURISTIKA
| BICYCLE TOURING
| TURYSTYKA ROWEROWA
ML
120,7 km
VT
152,5 km
HE
134,8 km
SV
309,8 km
Cestné cykloturistické trasy (CB) Trasy sú zjazdné všetkými druhmi bicyklov
(cestné, trekkingové, horské). Sú obyčajne vedené po asfaltových, prípadne
penetrovaných cestách. Využívajú sieť ciest II. a III. triedy, asfaltové účelové
komunikácie. V symbolike orientačných cykloprvkov sa používa pri veľkých i malých
cyklosmerovkách logo cyklistu vo farbe príslušnej trasy. Cyklista ide po rovine.
The road cycloroutes (CB) The routes are rideable by all bicycle types (road, trekking,
mountain). They are usually led on asphalt or penetrated roads. They use the 2nd and 3rd class
roads, asphalt purpose-made roads. In the symbology of the orientation cycle elements, a logo
of a biker of a particular route’s color is used on small as well as large cycle direction labels. The
bicyclist rides on a flat ground.
Trasy rowerowe drogowe (CB) Przejezdne dla wszystkich typów rowerów (szosowe,
trekkingowe, górskie). Zwykle prowadzą drogami asfaltowymi lub utwardzonymi. Wykorzystują
sieć dróg II i III klasy, drogi dojazdowe. Na małych i dużych piktogramach widnieje logo rowerzysty
jadącego po równinie w kolorze danej trasy.
Horské cykloturistické trasy (MTB) Trasy sú obyčajne zjazdné iba na horských
bicykloch (prípadne na trekkingových bicykloch). Zväčša vedú po makadamových,
lesných a poľných cestách s prírodným povrchom. Platí tu častokrát zásada, že po
období dažďov sú nezjazdné. V symbolike orientačných cykloprvkov sa používa pri
veľkých i malých cyklosmerovkách logo cyklistu vo farbe príslušnej trasy. Cyklista
ide do kopca.
The mountain cycloroutes (MTB) The routes are usually rideable only by mountain
bikes (eventually by trekking bikes, too). They are usually led on macadam roads, forest ways
and field-by roads with natural surface. During the rainy seasons, they are unrideable. In the
symbology of the orientation cycle elements, a logo of a biker of a particular route’s color is used
on small as well as large cycle direction labels. The bicyclist rides up the hill.
Górskie trasy rowerowe (MTB) Przejezdne wyłącznie na rowerach górskich
(lub trekkingowych). W większości prowadzą ścieżkami makadamowymi, leśnymi i polnymi
z naturalną nawierzchnią. Po okresie deszczowym z reguły trasy są nieprzejezdne. Na małych i
dużych piktogramach widnieje logo rowerzysty jadącego pod górę w kolorze danej trasy.
CYKLOTURISTIKA | BICYCLE TOURING | TURYSTYKA ROWEROWA
ROZDELENIE | TYPES | PODZIAŁ
CYKLOTURISTIKA | BICYCLE TOURING | TURYSTYKA ROWEROWA
NÁROČNOSŤ | PRETENSIOUSNESS | STOPIEŃ TRUDNOŚCI
REKREA sú menej náročné cykloturistické trasy a okruhy pre oboznámenie sa s jazdou na bicykli.
Vyžadujú základy techniky jazdy na bicykli a základný fyzický fond.
| routes are less pretentious cycloroutes and circuits to get used to
the bicycling. They require the cores of the riding technique and an
essential physical condition.
| łatwe trasy rowerowe przeznaczone do zaznajomienia się z jazdą na
rowerze i terenem. Wymagają podstawowych umiejętności jazdy na rowerze i podstawowej kondycji
fizycznej.
SPORT sú náročnejšie športové okruhy alebo cykloturistické trasy, ktoré vyžadujú drobné
zvládnutie techniky jazdy na bicykli a dobrú fyzickú kondíciu.
| routes are more pretentious circuits or cyclotourist routes that
require trivial riding technique skills and a good physical condition.
| nieco trudniejsze trasy sportowe, które wymagają dobrej
umiejętności jazdy na rowerze i dobrej kondycji fizycznej.
EXPERT sú náročné cykloturistické trasy a okruhy pre cykloturistov, ktorí venujú tomuto koníčku
dostatok času. Musia mať veľmi dobre zvládnutú techniku jazdy na bicykli a veľmi dobrú kondíciu.
| routes are pretentious cycloroutes and circuits for cyclotourists who
dedicate enough time to this hobby. Their bicycle riding technique
must be on a high level and they must have a very good condition.
| trudne trasy rowerowe dla osób, które poświęcają temu hobby sporo
czasu. Wymagają świetnego opanowania techniki jazdy i bardzo
dobrej kondycji fizycznej.
FARBA | COLOUR | KOLOR
22
Červenou farbou sa značia výlučne cyklomagistrály – diaľkové trasy, ktoré vedú
viacerými okresmi a častokrát i krajmi. Najčastejšie vedú údoliami riek alebo
prechodmi hôr s aspektom prevedenia cyklistu najzaujímavejšími miestami krajiny,
pričom sa kladie dôraz na nenáročnosť týchto trás. Kritériá náročnosti však nie sú
bližšie špecifikované.
| Red is exclusively dedicated to bike trails – distant routes leading through several districts and
even counties. Most often, they lead through valleys or mountain passages, the main aspect being
to lead the biker through the most interesting places of the country, the emphasis being put on the
unpretentiousness of these routes. However, the pretentiousness criteria are not specified.
| Kolorem czerwonym oznakowane są wyłącznie magistrale rowerowe – długodystansowe trasy
prowadzące przez kilka powiatów, niekiedy nawet województw. Najczęściej prowadzą wzdłuż dolin
rzecznych lub przełęczy górskich przez najciekawsze miejsca w regionie, przy czym nacisk kładzie się
na stopień trudności. Kryterium stopnia trudności - bliżej nieokreślone.
Žltou farbou sa značia spojky medzi cyklotrasami alebo krátke odbočky k rôznym
prírodným, historickým a technickým zaujímavostiam.
| Yellow is dedicated to the conjunctions between the bike trails or short digressions to
various natural, historical attractions.
| Kolorem żółtym oznakowane są dojazdy między trasami rowerowymi lub krótkie odcinki prowadzące
do różnych atrakcji lub zabytków przyrodniczych, historycznych i technicznych.
Zelenou farbou sa značia stredné a nenáročné trasy, okruhy zdravia a rodinné trasy.
| Green is dedicated to the intermediate and unpretentious routes, health circuit and
family routes.
| Kolorem zielonym oznakowane są trasy o średnim stopniu trudności i łatwe trasy,
ścieżki zdrowia i trasy rodzinne.
OKRES HUMENNÉ - 134,8 KM
5856
16 km
CVČ Dúha Humenné - Ptičie - Kamienka Kamenica -Humenné
5857
5,5 km
CVČ Dúha Humenné - Hažín nad Cirochou,
napojenie na trasu 5856
5880
55,5 km
2859
12 km
CVČ Dúha Humenné - Porúbka
(prechod cez Vihorlátske vrchy - smer Vinné)
2895
31 km
Veľký okruh (CVČ Dúha Humenné - Vyšné
Ladičkovce- Sopkovce - Ohradzany - Humenné)
8933
14,8 km
Malý okruh (CVČ Dúha Humenné - Hubková Brestov - Humenné)
CYKLOTURISTIKA | BICYCLE TOURING | TURYSTYKA ROWEROWA
Modrou farbou sa značia paralelné trasy k diaľkovým cyklomagistrálam. Sú to dlhšie
trasy mimo magistrály, resp. náročnejšie trasy mimo magistrál.
| Blue is dedicated to the routes parallel to distant bike trails. These are longer routes
outside of the trails or more pretentious routes out of the trails.
| Kolorem niebieskim oznakowane są trasy paralelne do magistrali. Są to dłuższe lub trudniejsze trasy,
które nie pokrywają się z magistralami.
Švejkova cyklotrasa (Humenné žel. stanica - Brestov
n/L- Medzilaborce- Palota)
23
CYKLOTURISTIKA | BICYCLE TOURING | TURYSTYKA ROWEROWA
24
OKRES VRANOV NAD TOPĽOU - 152,5 KM
023
65 km
030
37,5 km
-
7,5 km
-
32,5 km
8836
10 km
MTB Alžbeta Pavlovce – Hermanovce – Juskova Voľa
Okolo Domaše - rekreačná oblasť Dobrá
Prepojka na Dobrú MTB - Michalok - Dobrá
Vranovský okruh - Vranov n.T. - Michalok - Vyšný
Žipov - Vranov n.T.
Juskova Voľa MTB okruh
OKRES MEDZILABORCE - 120,7 KM
5858
5 km
5880
55,5 km
Švejkova cyklotrasa (Palota - Medzilaborce-Brestov
n/L- Humenné žel. stanica)
2885
46 km
Cyklochodník umenia: Medzilaborce,múzeum
A.Warhola – Výrava – Hostovice - Pčoliné – Snina,
kaštieľ
8857
10 km
Habura - okruh
-
4,2 km
Kalinov - št. hranica Moszczanec (Pl) - cca 13 km
Habura - Miková
015
59 km
Karpatská cyklistická cesta: Ruské sedlo (hranica
s PL) – bývalá obec Ruské – Starina, hrádza –
Stakčín – Sninské rybníky – U umartého –
Strihovce – Dúbrava – Ubľa (hranica s UA)
016
32 km
Karpatská cyklistická cesta: centrum, Snina – Ubľa
št. hranica cez Sninské rybníky
016
27 km
Karpatská cyklistická cesta: rovnako ako trasa 5871 Ruské sedlo Stakčín
5871
52 km
Medzinárodná cyklotrasa Zelený bicykel: Ruské
sedlo (hranica s PL) – bývalá obec Ruské – Starina,
hrádza – Stakčín – Kolonica – Ladomírov – Ubľa
(hranica s UA)
5884
16 km
Po sninskej úzkokoľajke: Snina, žel. zastávka mesto –
Snina, kaštieľ – Zemplínske Hámre, ka-meňolom –
Biele kamene Snina, Vojenský cintorín
5891
9 km
Po stakčínskej úzkokoľajke: Stakčín, križovatka pri
tanku – Barankov most – Šponáreň /križovatka
s červenou – Karpatská cyklistická cesta - 015
2875
75 km
Cyklistický chodník ikon: Nová Sedlica, táborisko –
Stakčín– Kalná Roztoka – Ubľa - Dúbrava –
Podhoroď – Inovce
8878
4,5 km
Ruský Potok - napojenie na modrú 2875
8879
26 km
Ulič - Kalná Roztoka - napojenie na zelenú 5875
Zelený bicykel, časť po lesných cestách, MTB
8880
13 km
Ruské razcestie - Topoľa, napojenie na modrú
8894
6 km
Dúbrava - Hrabová Roztoka
8895
5 km
Ruský Hrabovec - Ruská Bystrá
CYKLOTURISTIKA | BICYCLE TOURING | TURYSTYKA ROWEROWA
OKRES SNINA - 309,8 KM
25
PRÍRODNÉ
PAMIATKY
| NATURAL MONUMENTS
| WALORY PRZYRODNICZE
GPS: 48° 55‘ 46“ N, 22° 11‘ 09“ E
Sninský kameň je vrch (1 005 m n. m.) v geomorfologickom celku Vihorlatské
vrchy. Je chránený ako prírodná pamiatka vyhlásená v roku 1982 na výmere 5,52 ha.
Mohutne sa vypína juhovýchodne od obce Zemplínske Hámre nad jazerom Morské
oko. Na skalnatom vrchole sa nachádzajú fragmenty xerotermných trávnatých
spoločenstiev s kostravou ovčou, kostravou vihorlatskou. Na stenách rastú vudsia
skalná, slezník severný. Na ploche celej prírodnej pamiatky sa zistilo 43 druhov
lišajníkov a 148 druhov vyšších rastlín. Rastie tu i naša jediná domáca liana plamienok
alpínsky.
Sninský kameň is a mountain (1.005 m above sea level) in the geomorphologic
entity of Vihorlatské vrchy Mountains. Its area of 5,52 ha has been protected as a
natural monument since 1982. It is towering to the southeast of Zemplínske Hámre
village above the Morské oko Lake. The On the rocky peak, there are fragments of
xerothermic grassy areas with sheep festuca and festuca vihorlatica. Oblong woodsia
and forked spleenwort both grow on the walls. In the area of the natural monument,
43 species of lichen and 148 species of higher plants have been found. Also, the only
Slovak liana, Alpine clematis, grows there.
Sniński Kamień to szczyt (1 005 m n.p.m.) w paśmie Wyhorlatu. Jest od
1982 r. pomnik przyrody; obszar objęty ochroną zajmuje powierzchnię 5,52 ha.
Majestatyczny wierzchołek góruje nad terenami położonymi na południowywschód od miejscowości Zemplínske Hámre, nad jeziorem Morskie Oko. Na skalistym
wierzchołku znajdują się fragmenty muraw kserotermicznych z kostrzewą owczą i
kostrzewą wyhorlacką. Skały porastają rozrzutka brunatna i zanokcica północna. Na
całym obszarze objętym ochroną stwierdzono występowanie 43 gatunków porostów
i 148 gatunków roślin wyższych. Można tu także spotkać jedyne występujące na
Słowacji pnącze - powojnik alpejski.
PRÍRODNÉ PAMIATKY | NATURAL MONUMENTS | WALORY PRZYRODNICZE
SNINSKÝ KAMEŇ
27
PRÍRODNÉ PAMIATKY | NATURAL MONUMENTS | WALORY PRZYRODNICZE
MORSKÉ OKO
Morské oko, v minulosti nazývané Veľké Vihorlatské jazero, je najväčšie jazero
Vihorlatských vrchov. Leží v chránenej krajinnej oblasti Východné Karpaty v nadmorskej
výške 618 m a je štátnou prírodnou rezerváciou s chránenou flórou a faunou. Je to
najväčšie zahradené sopečné jazero na Slovensku s rozlohou 13 ha. Jeho maximálna
šírka je 312 m, dĺžka 775 m hĺbka 26 m.
The Morské oko Lake, which also
used to be called the Great Vihorlat Lake
in the past, is the largest lake of the
Vihorlatské vrchy Mountains. It is located
in the protected landscape area of the East
Carpathians 618 m above sea level and it
is also a state natural reservation with
protected flora and fauna. It is the largest enclosed volcanic lake in Slovakia, having
a total area of 13 ha. Its maximum width is 312 m, length 775 m and depth 26 m.
Morskie oko, w przeszłości nazywane Wielkim Jeziorem Wyhorlackim, to
największe jezioro Wyhorlatu. Leży w parku krajobrazowym Karpaty Wschodnie
(Východné Karpaty) na wysokości
618 m n.p.m. Tutejsza flora i fauna są
objęte ochroną w ramach rezerwatu.
Jest to największe ogrodzone jezioro
wulkaniczne na Słowacji, o powierzchni 13
ha. Maksymalna szerokość jeziora 312 m,
długość 775 m, głębokość 26 m.
GPS: 48° 54‘ 52“ N, 22° 11‘ 56“ E
28
Pieskovcová skala je vyhľadávaná zvlášť pre vyrytý reliéf hlavy čerta z roku 1994.
Na vrchole skaly je osadená plechová tabuľa s erbom obce Krásny Brod. Západne od
skaly sa nachádza chata, slúžiaca ako prístrešok. Pod Čertovým kameňom je možné
v teréne objaviť stopy po úzkokoľajke z medzivojnového obdobia, ktorá slúžila na
dopravu dreva z okolitých lesov.
The Devil’s stone. The grit stone is sought after mainly because of its engraved
relief of a devil’s head from 1994. On the peak of the stone, there is an iron board
with the coat of arms of the Krásny Brod village. Westwards from the rock, there is a
cabin serving as a shelter. In the landscape
under the Devil’s Stone, it is possible to
discover the tracks of a narrow-gauge
railway from the mid-war era that used to
serve as a means of transport of the wood
from the forests.
Czarci kamień Skała zbudowana z
piaskowca cieszy się sławą ze względu
na wyryty w niej relief czarciej głowy z 1994 r. Na szczycie skały znajduje się
metalowa tablica z herbem miejscowości Krásny Brod. Na zachód od skały znajduje
się dom służący za schronienie. W okolicy Czarciego Kamienia można znaleźć ślady
kolejki wąskotorowej z okresu międzywojnia, która służyła do transportu drewna z
pobliskich lasów.
GPS: 49° 15‘ 10“ N, 21° 54‘ 14“ E
HUMENSKÝ SOKOL
Územie Humenského Sokola bolo vyhlásené za chránené územie v roku
1980. V roku 1995 bolo na prekategorizované na národnú prírodnú rezerváciu.
Dôvodom pre vyhlásenie toho to územia za chránené bola najmä pôvodnosť a
druhová bohatosť jeho rastlinstva a živočíšstva.
PRÍRODNÉ PAMIATKY | NATURAL MONUMENTS | WALORY PRZYRODNICZE
ČERTOV KAMEŇ MEDZILABORCE
The area of Humenský Sokol was declared as a protected landscape area in
1980. In 1995, it was re-categorized as a national natural reservation, mainly because
of its originality and richness of plant and animal species.
Teren Sokoła Humeńskiego został objęty ochroną w 1980 r., a 1995 r.
przekwalifikowany na rezerwat przyrody. Powodem objęcia tych terenów ochroną
było przede wszystkim bogactwo pierwotnych okazów fauny i flory.
GPS: 48° 54‘ 19“ N, 21° 55‘ 39“ E
29
PRÍRODNÉ PAMIATKY | NATURAL MONUMENTS | WALORY PRZYRODNICZE
ZAPIKAN
Zapikan je prírodnou pamiatkou v impozantnej rokline Komorského potoka,
zaujímavá bralnými formami, podomletými prevismi a vodopádom.
It is a natural monument in an impressive ravine of the Komorský potok Brook,
interesting because of its cliff formations, washed-out crags and a waterfall.
Pomnik przyrody w imponującym wąwozie potoku Komorskiego; fascynuje
formami klifowymi, wiszącymi skałami i wodospadami.
GPS: 48° 49‘ 14“ N, 21° 35‘ 58“ E
NÁRODNÁ PRÍRODNÁ REZERVÁCIA ŠIMONKA
Územie najvyššieho vrchu Slanských vrchov Šimonky (1092 m) s rozlohou 24,43
ha je najstaršou prírodnou rezerváciou v okrese Vranov nad Topľou.
The State’s Natural Reservation of Šimonka - the
area of Šimonka (1.092 m), the highest mountain
of the Slanské vrchy Mountains, with a total area of
24,43 ha is the oldest natural reservation of the district
Vranov nad Topľou.
Rezerwat przyrody Šimonka - obszar
najwyższego szczytu Gór Tokajsko-Slańskich (Slanské
vrchy) Šimonki (1092 m n.p.m.) o powierzchni
24,43 ha to najstarszy rezerwat przyrody na terenie
powiatu Vranov nad Topľou.
GPS: 48° 56‘ 36“ N, 21° 28‘ 13“ E
30
Oblík (925 m) je známy homoľovitý vulkanický kopec v severovýchodnej časti
Slanských vrchov. Archeologické nálezy svedčia o tom, že svahy Oblíka boli osídlené
už v dobe železnej.
The State’s Natural Reservation
of Oblík - Oblík (925 m), is a wellknown conical volcanic mountain in the
northeastern part of the Slanské vrchy
Mountains. The archaeological discoveries
prove that the hillsides of Oblík were
already settled in the Iron Age.
Rezerwat przyrody Oblík - Oblík (925 m n.p.m.) – stożkowate wzgórze
wulkaniczne północno-wschodniej części pasma Gór Tokajsko-Slańskich (Slanské
vrchy). Znaleziska archeologiczne świadczą o istnieniu osadnictwa na stokach Oblíka
w epoce żelaza.
GPS: 48° 58‘ 25“ N, 21° 28‘ 24“ E
SKALY POD PARIAKOVOU
Skaly pod Pariakovou sú prírodnou pamiatkou, pozostatkami andezitových
lávových prúdov. V mozaike rastlinných
spoločenstiev skalných útvarov je bohatý
výskyt lišajníkov a machov.
The Rocks under Pariaková - a natural
monument, ruins of the andesitic lava flows.
In the mosaic of the plants of the rocky
formations, the occurrence of the lichen and
mosses is very frequent.
PRÍRODNÉ PAMIATKY | NATURAL MONUMENTS | WALORY PRZYRODNICZE
NÁRODNÁ PRÍRODNÁ REZERVÁCIA OBLÍK
Skały pod Pariakovą - pomnik przyrody;
pozostałości
andezytowych
utworów
lawowych. Wśród bogactwa formacji skalnych
dominują porosty i mchy.
GPS: 48° 50‘ 15“ N, 21° 30‘ 35“ E
31
PRÍRODNÉ PAMIATKY | NATURAL MONUMENTS | WALORY PRZYRODNICZE
32
GPS: 48° 57‘ 49“ N, 22° 25‘ 06“ E
NÁRODNÝ PARK POLONINY
je najvýchodnejším a zároveň najmladším národným parkom na území
Slovenskej republiky známy rázovitosťou pôvodnej karpatskej krajiny s pôvodnými
pralesovými porastami, vedecky významnými územiami a množstvom typických
endemických prvkov. Lesy, najmä bukové a jedľovo-bukové, sú dominantnou
prírodnou zložkou Polonín a zaberajú 90 % z ich výmery. Ide o národný park s najvyššou
koncentráciou prírodných lesov (pralesov) na Slovensku. Je to jediný národný park na
svete rozprestierajúci sa na území troch krajín (Poľsko, Slovensko, Ukrajina).
The Poloniny National Park is the easternmost and the youngest national park
in the Slovak Republic at the same time, known for its distinctiveness of the original
Carpathian landscape with original primeval forests, scientifically significant areas
and many typical endemic elements. The forests, predominantly beech and fir-beech
forests, are dominating natural features of the Poloniny Mountains and they take up
90% of their area. It is a national park with
the highest concentration of natural forests
(primeval forests) in Slovakia. It is the only
national park in the world situated in the
area of three countries (Poland, Slovakia and
Ukraine).
Park Narodowy Połoniny jest
położonym najbardziej na wschód i
najmłodszym parkiem narodowym Słowacji; odznacza się charakterystycznym
karpackim krajobrazem, pierwotnymi puszczami, obszarami istotnymi dla badań
naukowych oraz wieloma typowymi elementami endemicznymi. Przeważają tu
lasy bukowe i jodłowo-bukowe, które zajmują 90 % powierzchni parku. Jest to park
narodowy o największym odsetku naturalnych lasów (puszczy) na Słowacji i jedyny
park narodowy na świecie zajmujący obszar trzech krajów (Polska, Słowacja, Ukraina).
V súčasnosti je národný park Poloniny známy tým, že je to jediné
územie na Slovensku, kde vo voľnej prírode žije zubor hrivnatý. Zubria
črieda sa pohybuje nad vodnou nádržou Starina, vo vysídlenej oblasti.
Currently, the Poloniny National
Park is known for being the only area
in Slovakia where the European bison
lives in wide open space. The bison herd
lives above the Starina water basin, in a
displaced area.
Obecnie Park Narodowy Połoniny
jest jedynym na Słowacji obszarem występowania żubra w stanie dzikim. Stado
żubrów zamieszkuje nad zalewem Starina, na wysiedlonych obszarach.
KARPATSKÉ BUKOVÉ PRALESY A
STARÉ LESY NEMECKA
Cezhraničné, bilaterálne svetové prírodné dedičstvo, obsahujú prírodné hodnoty
globálneho významu. Pozostávajú zo série desiatich samostatných komponentov
pozdĺž 185 km dlhej osi vedúcej od Rachivského masívu a pohoria Čornohora na
Ukrajine smerom na západ, pozdĺž Poloninského hrebeňa po Bukovské a Vihorlatské
vrchy na Slovensku.
Is cross boundary bilateral world
natural heritage, involve values of global
importance. They consist of ten individual
components along an axis being 185 km
long, leading from the Rachovské hory
Mountains and the Čornohor mountains in
Ukraine westwards, along the Poloninský
hrebeň Ridge to the Bukovské vrchy Mountains and the Vihorlatské vrchy Mountains
in Slovakia.
Jest trans-granicznym i globalnym dziedzictwem przyrodniczym o znaczeniu
światowym. Składa się z serii dziesięciu samodzielnych jednostek wzdłuż 185 km
osi prowadzącej od Masywu Rachowskiego i Czarnogóry na Ukrainie w kierunku
zachodnim, wzdłuż pasm Połonin aż po Góry Bukowskie i Wyhorlat na
Słowacji.
PRÍRODNÉ PAMIATKY | NATURAL MONUMENTS | WALORY PRZYRODNICZE
ZUBOR HRIVNATÝ
GPS: 49° 03‘ 57“ N, 22° 20‘ 33“ E
33
PRÍRODNÉ PAMIATKY | NATURAL MONUMENTS | WALORY PRZYRODNICZE
34
JASKYNE
OKOLIE HUMENNÉ
CAVES | JASKINIE
MEDVEDIA DIERA
GPS: 48°53‘13“ N, 21°53‘ 57“ E
| Vyhlásená prírodná pamiatka v roku 1995. Ochrana historicky významnej jaskyne nachádzajúcej
sa pod vrchom Pľuštie.
| The Bear’ s hole - in 1995, it was declared as a natural monument. The protection of this historically
significant cave located under the Pľuštie Mountain.
| Niedźwiedzia dziura - od 1995 r. rezerwat przyrody. Jaskinia zlokalizowana pod wzgórzem Pľuštie
o dużym znaczeniu historycznym.
DÚPNA JASKYŇA
GPS: 48° 54‘ 02“ N, 21° 55‘ 07“ E
| Prírodná jaskyňa vyhlásená v roku 1995. Ochrana 35 m dlhej jaskyne nachádzajúcej sa v NPR
Humenský Sokol. V stredoveku a ranom novoveku tu pravidelne táborili zbojnícke bandy a počas
vojen (vrátane druhej svetovej) ju využívali aj obyvatelia Jasenova.
| The Dúpna cave - a natural cave declared in 1995. The protection of a 35 m long cave located in
the state natural reservation of Humenský Sokol. In the middle ages and early new ages, bandit
groups used to camp there regularly and during the wars (World War II included), it was used by
the inhabitants of the Jasenov village.
| Zmurszała Jaskinia - od 1995 r. rezerwat przyrody. Jaskinia o długości 35 m znajdująca się w
rezerwacie Sokół Humeński (Humenský Sokol). W średniowieczu i wczesnych czasach nowożytnych
zbójnicy zakładali tu obozowiska, a w czasach wojen (także podczas II wojny światowej) była
wykorzystywania przez mieszkańców Jasenovej.
JASENOVSKÁ HRADNÁ JASKYŇA
GPS: 48° 53‘ 26“ N, 21° 54‘ 38“ E
| Prírodná pamiatka vyhlásená v roku 1995. Ochrana 30 m dlhej jaskyne nachádzajúcej sa v lokalite
hradu Jasenov. Z historického hľadiska povestná dielňou na falšovanie mincí.
| The Jasenov castle cave - a natural monument declared in 1995. The protection of a 30 m long cave
located in the area of the Jasenov castle. From the historical point of view, it has been known as a
coin falsification shop.
| Jasenowska Jaskinia Zamkowa - od 1995 r. rezerwat przyrody. Jaskinia o długości 30 m znajdująca
się w okolicach zamku Jasenov. Przeszła do historii jako miejsce, w którym znajdował się warsztat,
gdzie fałszowano monety.
VEĽKÁ ARTAJAMA
GPS: 48° 53‘ 53“ N, 21° 49‘ 55“ E
| Prírodná pamiatka, predstavuje ojedinelý priepasťový jaskynný útvar vo vápencoch Humenských
vrchov mimo typických krasových oblastí Slovenska, s charakteristickými znakmi krasových jaskýň.
Ide o erózno-rútivú morfologicky komplikovanú
vertikálnu jaskyňu.
| A natural monument; it is a rare precipice cave
settlement in the limestone of the Humenské
vrchy Mountains outside of typical karst areas
of Slovakia, featuring the attributes of the karst
caves. It is an erosive-dashing, morphologically
complicated vertical cave.
| Wielka Artajama - pomnik przyrody; pojedyncza
formacja jaskiniowa typu grawitacyjnego w wapiennych Górach Humieńskich (Humenské vrchy),
poza typowo krasowymi obszarami Słowacji; pomimo to ma cechy typowe dla jaskiń krasowych. Jest
to jaskinia o pionowej budowie i skomplikowanym pochodzeniu erozyjnograwitacyjnym.
MALÁ ARTAJAMA
GPS: 48° 53‘ 51 “ N, 21° 50‘ 00“ E
| Smerom na juhovýchod od Veľkej Artajamy sa nachádza malý jaskynný otvor. Vo vnútri sú ešte
zbytky poškodenej jaskynnej výzdoby. Dĺžka 20 m, hĺbka - 7 m, vertikálna jaskyňa, čiastočne
zničená ťažbou v lome.
| To the southeast from Veľká Artajama, there is a small cave mouth. Inside, there are some relics
of a damaged cave decoration. It is a 20 m long, -7m deep vertical cave, partially destroyed by the
quarry exploitation.
| Mała Artajama - w kierunku na południowy-wschód od Dużej Artajamy znajduje się niedużych
rozmiarów otwór jaskiniowy. Wewnątrz można zobaczyć pozostałości zniszczonej szaty naciekowej.
Jaskinia o długości 20 m i głębokości 7 m; jaskinia o budowie pionowej, częściowo zniszczona na
skutek prac prowadzonych w pobliskim kamieniołomie.
PRÍRODNÉ PAMIATKY | NATURAL MONUMENTS | WALORY PRZYRODNICZE
BREKOVSKÁ JASKYŇA
GPS: 48° 53‘ 49“ N, 21° 49‘ 54“ E
| Novoobjavená jaskyňa pri Brekove na severovýchodnom Slovensku. Z geologického hľadiska
sa v okolí obce Brekov nachádzajú viaceré pozoruhodné útvary. Jaskyňu tvorí komplex chodieb
a dómov. Dĺžka jaskyne je 200 m, hĺbka jaskyne je - 20 m, prevýšenie + 10 m, hĺbka - 15 m.
Má znaky typickej krasovej jaskyne so sinitrovou výzdobou.
| The Brekov cave - a newly discovered cave near Brekov in the northeast of Slovakia. From the
geological point of view, there are several extraordinary features in the surroundings of the Brekov
village. The cave consists of a complex of corridors and domes. The cave is 30 m long, -20 m deep,
superelevation +10 m, -15 m deep. It features attributes of a typical karst cave with a sinitrov
decoration.
| Jaskinia Brekowska - nowoodkryta jaskinia pod Brekovem w północno-wschodniej Słowacji.
W okolicy Brekova znajduje się wiele interesujących formacji geologicznych. Jaskinia posiada cały
system korytarzy i komór. Jaskinia ma długość 200 m, głębokość 20 m, różnica wysokości wynosi
10 m, a głębokość 15 m. Ma cechy typowej jaskini krasowej z sintrową szatą naciekową.
35
SLUŽBY
| SERVICES
| USŁUGI
reštaurácia
KOLIBA
| Slovenská reštaurácia Koliba ponúka celodenné stravovanie
pre návštevníkov rekreačnej oblasti Domaša - Poľany.
| Koliba is a Slovak restaurant offering all-day catering for the visitors
of the recreational area of Domaša - Poľany.
| Słowacka restauracja Koliba oferuje całodzienne wyżywienie dla gości kompleksu
rekreacyjnego Domaša - Poľany.
REŠTAURÁCIA KOLIBA
Domaša
Rekreačná oblasť Poľany
094 05 Holčíkovce 522
tel.: +421 915 859 372
e-mail: [email protected]
www.koliba-domasa.sk
***
hotel
ALI BABA
HOTEL ALI BABA & SPA
Námestie slobody 51
066 01 Humenné
tel: +421 57 487 2000
e-mail: [email protected]
www.hotelalibaba.sk
ponúka ubytovanie v 90- tich izbách a 30- tich apartmánoch. Interiér hotela je
v modernom a elegantnom dizajne. Pre hotelových hostí je k dispozícií parkovanie
na vlastnom hotelovom parkovisku zdarma,
fitness centrum a wellness. V priestoroch
hotela sa nachádza reštaurácia s kapacitou
90 osôb. V celom hoteli, ako aj v areáli spa
je návštevníkom k dispozícií bezplatné wifi
pripojenie.
SLUŽBY | SERVICES | USŁUGI
ALI BABA HOTEL & SPA HUMENNÉ
It offers accommodation in 90 room
and 30 apartments. The interior design
of the hotel is modern and elegant. For the hotel guests, free parking at a private
hotel parking place, a fitness center
and wellness are available. In the hotel,
there is also a restaurant with a capacity
of 90 people. In the entire hotel as well
as in the spa areal, there is also free WiFi
connection.
Oferuje 90 pokoi i 30
apartamentów. Hotel ma nowoczesny,
elegancki wystrój. Bezpłatny prywatny parking dla gości hotelowych, fitness centrum
i kompleks wellness. W hotelu znajduje się
restauracja na 90 osób. W całym hotelu i w
kompleksie spa dostępna bezpłatna sieć
bezprzewodowa WiFi.
39
***
hotel
KARPATIA
HOTEL KARPATIA
Čsl. armády 1377
066 01 Humenné
tel.: +421 57 786 1888
e-mail: [email protected]
www.hotel-karpatia.sk
Hotel Karpatia ponúka svoje služby už viac ako 40 rokov. Hotelovým hosťom
poskytuje ubytovanie v 50 klimatizovaných izbách s celkovou kapacitou 108 lôžok,
wifi pripojenie a bezplatné parkovisko. Elegantné konferenčné a spoločenské priestory
sú vhodné na organizovanie firemných
konferencií, seminárov, svadieb či rodinných
akcií. Každý deň je pre návštevníkov hotela,
ale aj širokú verejnosť otvorená reštaurácia
Slnečný lúč.
SLUŽBY | SERVICES | USŁUGI
HOTEL KARPATIA HUMENNÉ
The Karpatia hotel has been offering
its services for over 40 years. For the hotel
guests, an accommodation in 50 airconditioned rooms with the overall capacity of 108 beds, a WiFi connection and
free parking are offered. Elegant conferential and formal rooms are suitable for
business conferences, seminars, weddings or family events. Every day, the Slnečný lúč
restaurant is open not only for the hotel guests but also for the public.
Hotel Karpatia działa już od ponad
40 lat. Oferuje 108 miejsc noclegowych w
50 klimatyzowanych pokojach z łączem
bezprzewodowym WiFi oraz bezpłatny
parking. Eleganckie sale konferencyjne i
pozostałe przestrzenie świetnie nadają
się do organizacji spotkań firmowych,
konferencji, seminariów, wesel i uroczystości
rodzinnych. Restauracja Slnečný lúč zaprasza w swoje progi gości hotelowych i nie
tylko.
41
VIHORLAT resort
VIHORLAT RESORT
Sninské Rybníky
069 01 Snina
tel.: +421 57 762 2707
e-mail: [email protected]
www.vihorlatresort.sk
Ubytovanie uspokojí klientelu s rôznymi požiadavkami na komfort. V ponuke
je 96 lôžok v trojposchodovej budove hotelového komplexu. Izby sú buď bunkového
charakteru alebo apartmány. V letnej sezóne je k dispozícii 10 trojizbových chatiek.
Izby, aj chatky sú vybavené kompletným sociálnym zariadením. K areálu zariadenia
patrí aj bazén, ktorý je k dispozícii návštevníkom
na spríjemnenie pobytu.
SLUŽBY | SERVICES | USŁUGI
VIHORLAT RESORT
The accommodation shall satisfy clients
having various comfort requirements. It offers
96 beds in a three-floor building of the hotel
complex. There are either apartments or
rooms that share the sanitary facility. During
the summer season, there are 10 three-room
cabins. The rooms as well as cabins are
equipped with a complete sanitary
facility. There is also a swimming pool
belonging to the resort that can be used
by the visitors to dulcify their stay
Obiekt, którego kategoria zadowoli
klientów o różnych wymaganiach
komfortu. Oferuje 96 miejsc noclegowych
w trzykondygnacyjnym budynku kompleksu
hotelowego. Pokoje ze wspólnym wejściem
lub apartamenty. W sezonie letnim dodatkowo
10 trzypokojowych domków. Pokoje i domki
z węzłem sanitarnym. Na terenie kompleksu
znajduje się także basen dostępny dla gości w
celu uprzyjemnienia pobytu.
43
požičovňa lodí ALCEA
| Požičiavame dvojmiestne plastové a nafukovacie kanoe a vodácke
vybavenie na splavy riek Laborec, Ondava, Cirocha, Topľa, Latorica,
Bodrog.
| ALCEA Rental Service - It borrows two-seater plastic and inflatable canoes and
waterman’s equipment to sail up the following rivers: Laborec, Ondava, Cirocha, Topľa,
Latorica, Bodrog.
| Wypożyczalnia łódek ALCEA - wypożyczalnia oferuje dwuosobowe kajaki z
tworzywa i pontony oraz wyposażenie na spływy na rzekach Laborec, Ondava,
Cirocha, Topľa, Latorica, Bodrog.
POŽIČOVŇA LODÍ ALCEA
Topoľovka 243
067 45 Topoľovka
tel.: +421 907 503 069
+421 949 192 830
e-mail: [email protected]
www.alcea.sk
45
SLUŽBY | SERVICES | USŁUGI
| UBYTOVANIE
| ACCOMMODATION
| NOCLEGI
HUMENNÉ
Penzión ASTON
Laborecká 81, www.penzionaston.eu, tel.: +421 907 580 081
| Ubytovanie v domácom prostredí, kongresová hala, zabezpečené parkovisko, WiFi.
| An accommodation in a homelike setting, a convention hall, a secured parking place, WiFi.
| Noclegi w domowej atmosferze, sala konferencyjna, parking, WiFi.
Penzión Proxima *
Štefánikova, www.penzionproxima.com, tel.: +421 57 772 0098
| Hokejový štadión, tenisové kurty, kúpalisko, sauna, masáže, soľná jaskyňa sa nachádzajú
v blízkom okolí, WiFi.
| A hockey stadium, tennis courts, a swimming pool, a sauna, massages, a salt cave, WiFi.
| Boisko hokejowe, korty tenisowe, kąpielisko, sauna, masaże, jaskinia solna, WiFi.
Penzión Milénium **
Štefánikova 39, www.penzionmilenium.sk, tel.: +421 57 772 0917, +421 905 504 684
| Terasa 20 miest, izby s balkónom, WiFi.
| A twenty-seater terrace, rooms with balconies, WiFi.
| Taras na 20 osób, pokoje z balkonem, WiFi.
Penzión Obštitník *
Adidovce, Vyšný Hrušov, www.penzion-obsitnik.sk, tel.: +421 907 978 577
| Oblasť Nízkych Beskýd v blízkosti Národného parku Poloniny, pri rieke Udava.
| An area of the Low Beskids near the Poloniny National Park, near the Udava River.
| Obszar Beskidu Niskiego w pobliżu Parku Narodowego Połoniny, nad rzeką Udava.
Areál Pohody - Penzión u Račka
Brestov 824, www.arealpohody.sk, tel.: +421 57 775 3074, +421 915 702 202
| Apartnmány, letná terasa, mólo nad rybníkom, lov rýb.
| Apartments, a summer terrace, a pier above the fishpond, fishing, WiFi.
| Apartamenty, taras letni, molo nad stawem, wędkowanie, WiFi.
Penzión Baccara
Brestov 826, www.brestov.ocu.sk, tel.: +421 918 994 908, [email protected]
| Turistická ubytovňa v lesnom prostredí, gril, terasa, hojdačky, preliezačky, futbalové ihrisko,
WiFi.
| A tourist hostel in a forest setting, a grill, a terrace, a seesaw, square window ladders, a football
pitch, WiFi.
| Turystyczna baza noclegowa w otoczeniu lasu, grill, taras, huśtawki, drabinki, boisko, WiFi.
46
Kamenica nad Cirochou 677, www.alexandermaria.sk, tel.: +421 905 346 965
| Rekreačné stredisko, 10 murovaných chatiek.
| A recreational resort, 10 brick cabins.
| Ośrodek rekreacyjny, 10 domków murowanych.
Ranč Veľopolie
Veľopolie 129, tel.: +421 57 779 6775
Čerpacia stanica AVANTI
Koškovce, tel.: +421 57 788 7072
SLUŽBY | SERVICES | USŁUGI
RZ Lesík
SNINA
Eurohotel Vihorlat ***
Strojárska 2206/97, www.eurohotelvihorlat.sk, tel.: +421 57 758 1071, +421 915 990 548
| Ubytovanie pre 45 osôb, školiaca miestnosť, WiFi.
| An accommodation for 45 persons, a training room, WiFi.
| Obiekt noclegowy na 45 osób, sala konferencyjna, WiFi.
Hotel KAMEI ***
Rybnická 2709, www.kamei.sk, tel.: +421 57 768 2605, +421 905 729 055
| Komplexné služby ubytovania, stravovania a možnosti výdatného relaxu i odpočinku
v rekreačnej oblasti Sninské rybníky.
| Complex accommodation and catering services and great relaxation and peace possibilities in the
recreational area of the Snina Fishponds area.
| Kompleksowe usługi noclegowe, gastronomiczne, możliwość wypoczynku i relaksu w areale
rekreacyjnym Stawów Snińskich.
Hotel Armales ***
Duchnovičova 282, Stakčín, www.armales.sk, tel.: +421 57 767 4247, +421 917 590 181
| Vstupná brána do Národného parku Poloniny, sauna, perličkové vane a masáže, cykloturistika,
jazda na koňoch, WiFi.
| An entrance gateway to the Poloniny National park, a sauna, whirlpool bathtubs and massages,
bicycle touring, horseback riding, WiFi.
| Brama do Parku Narodowego Połoniny, sauna, kąpiele perełkowe i masaże, turystyka rowerowa,
jazda konna, WiFi.
Motorest Milka
Ubľa, www.motorestmilka.sk, tel.: +421 57 767 3510
47
SLUŽBY | SERVICES | USŁUGI
| UBYTOVANIE
| ACCOMMODATION
| NOCLEGI
SNINA
Penzión Adria
1. mája 2681, www.adria-snina.sk, tel.: +421 57 762 5380, +421 944 506 268
| Penzión, bar, cukráreň a veľká reštaurácia, salóniky.
| A family hotel, a bar, a confectionery and a big restaurant, lounges.
| Pensjonat, bar, cukiernia i duża restauracja, saloniki.
Penzión Kremenec ***
Nová Sedlica 119, www.kremenec.sk, tel.: +421 57 769 4156
| V srdci Bukovských vrchov.
| An accommodation in the heart of the Bukovské vrchy Mountains.
| Noclegi w samym sercu Gór Bukowskich.
Penzión Harmen
Strojárska 2742/104, www. harmen.sk, tel.: +421 57 768 5317, +421 905 712 072
| Penzión, bar, kaviareň, reštaurácia, salóniky.
| A family hotel, a bar, a cofe, a restaurant, lounges.
| Pensjonat, bar, kawiarnia, restauracja, saloniki.
Turistická ubytovňa JAVORNÍK
Obecný úrad Ulič 89, www.ulic.ocu.sk, tel.: +421 57 769 4129, +421 907 186 789
| Prostredie Národného parku Poloniny, lyžiarsky vlek.
| Tourist accommodation in the National Park Poloniny, ski-lift.
| Otoczenie Parku Narodowego Poloniny, wyciąg narciarski.
Chata Alexander
Sninské rybníky, tel.: +421 57 768 2183, +421 905 346 965
| Turistická ubytovňa v lesnom prostredí, WiFi.
| A tourist hostel in a forest setting, WiFi.
| Turystyczna baza noclegowa w otoczeniu lasów, WiFi.
Penzión Starý mlyn
Riečna 37, Belá n/Cir., www.starymlyn.sk, tel.: +421 57 768 3595
| Rekreačné stredisko, 10 murovaných chatiek.
| A recreational resort, 10 brick cabins.
| Ośrodek rekreacyjny, 10 murowanych domków.
Chata UNITUR
Sninské rybníky, tel.: +421 57 768 2285, +421 57 768 5735
48
Sninské rybníky, tel.: +421 905 723 862
MEDZILABORCE
Eurohotel Laborec ***
Andyho Warhola 195/28, www.eurohotel.sk, tel.: +421 57 768 3595
Penzión Andy **
SLUŽBY | SERVICES | USŁUGI
Autocamping - stanový tábor Snina
Andyho Warhola 121/24, www.penzionandy.host.sk, tel.: +421 57 732 1640
Penzión Šport
Mierová 20, tel.: +421 57 768 3595
VRANOV n/TOPĽOU
Hotel Patriot
Boženy Němcovej 1, www.hotelpatriot.sk, tel.: +421 57 442 3427
Ubytovňa Domova mládeže
Lúčna 1055, tel.: +421 57 767 4247
| Terasa 20 miest, izby s balkónom, WiFi.
| A twenty-seater terrace, rooms with balconies, WiFi.
| Taras 20 na osób, pokoje z balkonem, WiFi.
Mestská športová hala
Dr. C. Daxnera 87, www.zssdvv.edu.sk, tel.: +421 57 488 0194, +421 915 934 928
| Zabezpečené parkovisko, kongresová sála, WiFi.
| A secured parking place, a convention hall , WiFi.
| Parking strzeżony, sala konferencyjna, WiFi.
Penzión House Hamm
Bernolákova 1108, www.househamm.sk, tel.: +421 903 609 999, +421 917 155 309
Penzión Família ***
Čemernianska 251, www.penzionfamilia.sk, tel.: +421 57 488 0301, +421 905 548 644
49
SLUŽBY | SERVICES | USŁUGI
50
REŠTAURÁCIE
RESTAURANTS | RESTAURACJE
HUMENNÉ 066 01
Reštaurácia Premier
Chemlonská 3, +421 908 901 823
Reštaurácia Aston
Laborecká 81, +421 907 580 081
Piváreň U Medveďa
Námestie slobody, +421 905 765 368
Reštaurácia Verchovina
Námestie slobody, +421 57 775 4450
Reštaurácia Teatro
Štefánikova 27, +421 57 449 2534
Plzenská reštaurácia
Osloboditeľov 12, +421 57 775 7696
Reštaurácia hotela Karpatia
Čsl. armády 1377 , +421 57 786 1888
Reštaurácia penziónu Milénium
Štefánikova 39, +421 57 772 0917
Pizzéria Bergamo
Gorkého 1, +421 57 778 3324
Reštaurácia Modrý kocúr
Nám. slobody 61, +421 917 346 167
Reštaurácia u Švejka
Staničná 4979, +421 918 130 687
Reštaurácia Lizard
Mierová 91, +421 915 929 669
Reštaurácia Off Road Pub
Mierová 88, +421 905 178 885
Pizza Bowling
Laborecká 1968/76, +421 905 182 555
Pizzeria Kapitan pub
Nám. slobody 4/7, +421 57 775 0572
Reštaurácia Pod Baštou
Staničná, +421 57 778 3225
Reštaurácia Kvarteto
SNP 3, +421 57 772 1328
Reštaurácia a bar ADRIA
Študentská 1, +421 57 762 5380
Reštaurácia BYSTRÁ
RO Sninské Rybníky, +421 57 768 2678
Reštaurácia a bar FORMULA
Staničná ulica
SLUŽBY | SERVICES | USŁUGI
SNINA 069 01
Reštaurácia, kaviareň HERKULES Centrum, +421 57 762 3361
Reštaurácia KRIVÁŇ
Študentská ul., +421 57 762 2396
Reštaurácia MINOS
Staničná 1021, +421 57 768 5864
Reštaurácia OČKO
Vihorlatská 1412, +421 57 762 5370
Zlatý bažant Garmen Gastro PLUS Strojárska 104, +421 57 768 5318
Pizzeria ALABAMA BILIARD CLUB Staničná ulica, +421 57 768 5794
Pizzeria PARADISO
Centrum, +421 57 768 5558
BILIARD - KLUB Demjan Vladislav Študentská 1466, +421 57 762 3822
CAFE BAR VIKTORIA
Strojárska ulica, +421 57 768 5794
EIS CAFÉ CAPRI
Strojárska 2061, +421 57 762 1231
ESPRESSO HANZIBAR
Strojárska 104, +421 57 762 4682
Bar, reštaurácia DI STEFANO
Strojárska ulica, +421 57 762 5325
PERIČ Nikola OMNI bar Victoria
Strojárska ulica, +421 57 762 1246
Záhradná reštaurácia MAROKO
Staničná 1021
51
SLUŽBY | SERVICES | USŁUGI
52
VRANOV nad TOPĽOU 093 01
Hotel Patriot
B. Němcovej 1, +421 57 442 34 27
Reštaurácia Bonnes
Duklianskych hr. 2473, +421 908 999 653
Café Restaurant Junior
Nám. slobody 875, +421 903 608024
Oáza
Janka Kráľa 955, +421 57 446 3260
Babylon
Dobrianskeho 1646, +421 57 443 2133
Pizzéria Paľko
Staničná ulica 1261, +421 907 382 872
Bongy
Čemernianska 398, +421 57 443 1408
Reštaurácia u Jozefa
M. R. Štefánika 859, +421 905 642 026
Bistro Dominika
Nám. slobody 999, +421 57 446 4462
Domaša
Nám. slobody 1000, +421 918 774 149
Reštaurácia Vulkano Inn
Pribinova 94, +421 915 656 853
Reštaurácia Pinocchio
Pribinova 84, +421 907 362 164
Pizza Condor
Čemernianska ulica, +421 57 446 1030
Hostinec Haliganda
Sídlisko 1. mája 58, +421 57 442 3807
Pizzeria Galaxy
hypermarket Tesco,+421 907 110 777
Pizzeria Venezia
Okulka 24/11, +421 917 044 990
Reštaurácia Família
Čemernianska 251, +421 915 877 105
Pizza House Hamm
Bernolákova 1108, +421 917 155 309
SLUŽBY | SERVICES | USŁUGI
MEDZILABORCE 069 01
Reštaurácia Eurohotela Laborec
Študentská 1, +421 57 762 5380
Reštaurácia penziónu Andy
RO Sninské Rybníky, +421 57 768 2678
Reštaurácia penziónu Hubert
Staničná ulica
Reštaurácia penziónu Šport
Centrum, +421 57 762 3361
Reštaurácia Vrch
Študentská ul., +421 57 762 2396
Reštaurácia - expresso
Staničná 1021, +421 57 768 5864
53
VOĽNÝ ČAS
| LEISURE TIME
| CZAS WOLNY
1000M
12 km
Humenné – Hubková (okruh)
0918
26 km
Sedlo pod Ďurkovcom – Lupkowský priesmyk
0918
28 km
Lupkovský priesmyk – Kanasowka
0921
13 km
Matiaška – Dobrá
2812
27 km
Humenné – Jasenov – Vinné
2873
13 km
Humenné (kaštieľ) – Petočová – N. Ladičkovce
2873
8 km
2900M
7,7 km
Humenné – Hubková (okruh)
Kalinov – Kanasowka
2841
7,8 km
Zámutov – Praporec
2842b
10 km
Pavlovce – Hanušovské sedlo
2870
17,6 km
VOĽNÝ ČAS | LEISURE TIME | CZAS WOLNY
TURISTICKÉ TRASY - 234,3 KM
TOURIST ROUTES | TRASY TURYSTYCZNE
Vranov – Dobrá
-
6 km
Habura – Stavenec – Vodojem
5792
4,7 km
Palota – Lupkowský priesmyk
-
6 km
Habura – Chvastejov – štátna hranica
-
3 km
Čertižné – Laborecké sedlo (št. hranica)
8713
10 km
Humenné – Brestov – Na Kaštieli
8795
4,5 km
Brekov – hrad Brekov
-
7 km
Habura – Miková
8796
6 km
Oľšinkov – Sedlo pod Szczolbom
5703b
10 km
8762
7 km
Grimov Laz – Hermanovce
Petrovce – Lúka pod Oblíkom
55
VOĽNÝ ČAS | LEISURE TIME | CZAS WOLNY
KÚPALISKO HUMENNÉ
Otvorené od roku 1985. V priestoroch krytej plavárne sa nachádzajú dva bazény,
25 a 10 m, sauna pre mužov a ženy, infrakabína, soláriá, posilňovňa a masérske služby.
Počas letnej sezóny je otvorený vonkajší areál, ktorý tvorí 50 m bazén, minigolfové
a minifutbalové ihrisko, volejbalové plážové
ihrisko, basketbalové ihrisko, detské
kolotoče a hojdačky, prístrešky.
It has been open since 1985. In the
area of the roofed swimming pool, there
are two swimming pools (25 and 10 m
long), saunas for men as well as for women,
an infra sauna, a gym, masseur services.
During the summer season, also the outside areal is open, consisting of a 50 m long
swimming pool, a mini golf playground and a mini football pitch, beach volleyball
court, basketball court, a carousel and
seesaws, shelters.
Kąpielisko Humenné - działa od
1985 r. W krytej pływalni znajdują się dwa
baseny (25 m i 10 m), sauna dla kobiet
i mężczyzn, kabina na podczerwień,
solaria, siłownia i masaże. W sezonie
letnim otwarta jest część odkryta z 50 m
basenem, boiskiem do minigolfa i mini piłki nożnej, boiskiem do siatkówki plażowej,
boiskiem do koszykówki, karuzelami i huśtawkami oraz zadaszeniem.
56
Chemlonská 1, 066 01 Humenné
tel.: +421 57 776 3822, +421 57 776 3831
e-mail: [email protected]
Novovybudovaný areál, 50 m rekreačný bazén s hĺbkou vody 110 cm až 140
cm, detský bazén s hĺbkou vody 40 cm a druhý detský bazén s hĺbkou vody 15 cm.
K dispozícii prezliekárne, sociálne zariadenia, sprchy s teplou vodou, detské ihrisko,
plážové pieskové ihriská na volejbal,
nohejbal, futbal a hádzanú.
VOĽNÝ ČAS | LEISURE TIME | CZAS WOLNY
LETNÉ KÚPALISKO VRANOV NAD TOPĽOU
The summer swimming pool - a newly
built areal, a 50 m long recreational
swimming pool being 110-140 cm deep, a
children’s swimming pool being 40 cm deep
and another children’s swimming pool being
15 cm deep. There are changing rooms, a
sanitary facility, hot water showers, a children’s playground, and beach courts for
volleyball, football tennis, football and
handball.
Letnie kąpielisko - nowo zbudowany
obiekt z basenem rekreacyjnym o długości
50 m, głębokości od 110 cm do 140 cm,
dwoma brodzikami o głębokości 40 cm i 15
cm. Do dyspozycji są przebieralnie, węzeł
sanitarny, prysznice z ciepłą wodą, plac
zabaw dla dzieci, boiska do siatkówki plażowej, siatkonogi, piłki nożnej i piłki ręcznej.
Ulica B. Němcovej 2682, 093 01 Vranov nad Topľou
tel.: +421 907 274 032
+421 57 442 1589
57
VOĽNÝ ČAS | LEISURE TIME | CZAS WOLNY
BIOKÚPALISKO SNINSKÉ RYBNÍKY
Prírodný kúpací biotop s filtráciou vody prostredníctvom vodných rastlín. Bazén
je rozčlenený na plaveckú časť (hĺbka do 3,5
m), priestor pre malé deti (hĺbka do 0,4 m)
a neplavcov (hĺbka 1,1 – 1,5 m). Plavecká
časť je od neplaveckej oddelená mólom.
Filtrácia vody prebieha v biologickej zóne
prostredníctvom vodných rastlín.
A natural bathing biotope with water
filtration by means of water plants. The
swimming pool is divided into a swimmers’ area (up to 3,5 m deep), a small children’s
area (up to 0,4 m deep) and a non-swimmers’ area (1,1-1,5 m deep). The swimmers’
area is divided from the non-swimmers’ area by a pier. The water filtration is processed
in a biological zone by means of water plants.
Naturalny biotop kąpielowy, w którym filtrację wody zapewniają rośliny.
Basen podzielony na część pływacką
(głębokość do 3,5 m), brodzik dla dzieci
(głębokość do 0,4 m) oraz strefę do
relaksu (głębokość 1,1 – 1,5 m). Część
pływacka jest oddzielona od strefy relaksu
molem. Filtracja wody przebiega w strefie
biologicznej za sprawą odpowiednio
dobranej roślinności wodnej.
Rybnická 3951, 069 01 Snina
tel.: +421 908 541 943, e-mail: [email protected]
www.biokupaliskosnina.sk
58
Nachádza sa medzi chrbtami Ondavskej vrchoviny v doline rieky Ondavy. Slúži
ako rekreačné zázemie pre obyvateľov mesta a regiónu, ale radi tu oddychujú aj turisti
zo susedných krajín. Pri prevažne zalesnených, vyše 40 km dlhých brehoch Domaše
sa nachádzajú malebné zákutia vhodné pre individuálnu turistiku aj cykloturistiku,
pestovanie vodných športov, rybolov i hubárčenie. Najznámejšie rekreačné strediská:
Dobrá, Poľany (Monika), Holčíkovce (Eva), Nová Kelča. Vodné dielo leží v teplej
klimatickej oblasti v nadmorskej výške 156 m, priemerná teplota vody v letnom
období je 20°C. Vodná plocha Domaše má dĺžku 14 km, najväčšiu šírku 4 km a hĺbku
25 m.
VOĽNÝ ČAS | LEISURE TIME | CZAS WOLNY
DOMAŠA
It is situated among the ridges of the Ondavská vrchovina Highlands, in the
valley of the Ondava River. It serves a recreational background for the inhabitants of
the town as well as region, but tourists from neighboring countries also like to relax
there. Near the largely forested, more
than 40 km long lakefronts of the Domaša
dam lake, there are some picturesque
corners suitable for individual hiking
as well as bicycle touring, water sports,
fishing and mushroom picking. The most
famous resorts are the following: Dobrá,
Poľany (Monika), Holčíkovce (Eva), Nová
Kelča. The water basin is located in a warm climatic area 156 m above sea level, with
an average summer water temperature being 20°C. The water area of the Domaša
dam lake is 14 km long, 4 km wide and 25 m deep.
Położony między pasmami Pogórza Ondawskiego w dolinie rzeki Ondavy.
59
VOĽNÝ ČAS | LEISURE TIME | CZAS WOLNY
Jest wykorzystywany do celów rekreacyjnych przez mieszkańców miasta i regionu.
Chętnie wypoczywają tu także turyści z sąsiednich krajów. Nad przeważnie zalesioną,
ponad 40 km linią brzegową zalewu Domaša znajdują się malownicze zatoczki, które
świetnie nadają się do uprawiania turystyki pieszej, rowerowej, sportów wodnych,
wędkowania i zbierania grzybów. Najbardziej znane ośrodki rekreacyjne: Dobrá,
Poľany (Monika), Holčíkovce (Eva), Nová Kelča. Zapora znajduje się w strefie klimatu
ciepłego na wysokości 156 m n.p.m., średnia temperatura wody latem wynosi 20° C.
Lustro Domašy ma długość 14 km, szerokość 4 km, a głębokość zalewu wynosi 25 m.
Domaša, okres Vranov nad Topľou
www.domasa.sk
GPS: 49° 01‘ 10“ N, 21° 41‘ 57“ E
KOTVA
Drevenica na murovaných základoch
so zastrešenou terasou a reštauráciou. Cez
víkendy živá hudba na terase.
A blockhouse on masonry
foundation with a roofed terrace and a
restaurant. At weekend, live music on the
terrace.
Drewniany dom na murowanych fundamentach z zadaszonym tarasem i
restauracją. W weekendy na tarasie odbywają się koncerty.
Valkov - Domaša, okres Stropkov
tel.: +421 918 368 474
GPS: 49° 03‘ 52.6“ N, 21° 39‘ 36“ E
60
Areál Pohody sa nachádza v malebnom údolí obklopenom lesmi. Súčasťou
areálu je Penzión u Račka, ubytovanie, reštaurácia, letná terasa s barom, móla nad
rybníkom s posedením, súkromné rybníky s možnosťou lovu rýb na udicu.
The resort is located in a picturesque
valley surrounded by forests. Penzión
u Račka, an accommodation, a restaurant,
a summer terrace with a bar, piers above
the fishpond with sittings, private
fishponds with the possibility of fish hook
fishing also belong to this resort.
Kompleks Pohody znajduje się w malowniczej dolinie otoczonej lasami. W
kompleksie znajduje się Pensjonat U Račka oferujący noclegi, restaurację z tarasem
letnim i barem, mola nad stawem, prywatne stawy rybne, w których można
wędkować.
VOĽNÝ ČAS | LEISURE TIME | CZAS WOLNY
AREÁL POHODY - RYBNÍKY BRESTOV
Brestov 824, okres Humenné
tel.: +421 57 775 3074 , +421 915 702 202
www.arealpohody.sk
REKREAČNÉ STREDISKO, JAZERO L.A.
Súkromné novo zrekonštruované rekreačné stredisko Jazero L.A. je vodná plocha
o rozmeroch približne 170m x 80m s priemernou hĺbkou vody 190 cm a je určené na
relax a osvieženie.
A private, newly re-constructed
recreational resort called Jazero L.A. is
a water area being approximately 170 m
long, 80 m wide and being 190 cm deep
on average offers relax and refreshment.
Prywatny nowo odnowiony ośrodek
wypoczynkowy Jazero L.A. z akwenem o wymiarach ok. 170 m na 80 m i średnią
głębokością wody 190 cm przeznaczonym do relaksu i rekreacji.
Lackovce, okres Humenné
tel.: +421 907 099 568, +421 907 545 955
e-mail: [email protected], www.lajazero.sk
61
VOĽNÝ ČAS | LEISURE TIME | CZAS WOLNY
REKREAČNÝ AREÁL LYSÁ HORA
Návštevníci areálu nájdu v pokojnom prostredí chránenom neďalekou Lysou
horou relax, osvieženie, poučenie,
občerstvenie aj dobré jedlo. V areáli sa
nachádza koliba s reštauráciou, múzeum
poľnohospodárskej a inej techniky.
Celému areálu dominuje prírodný
amfiteáter.
The resort’s visitors can find relax,
refreshment, edification, snack and
great food in a peaceful surrounding protected by the near Lysá hora Mountain. In
the resort, there is a chalet with a restaurant, the museum of agricultural and other
techniques. The natural amphitheatre is the dominating feature of the resort.
W tym spokojnym miejscu w
pobliżu Łysej Góry (Lysá hora) można
liczyć na relaks, orzeźwienie, garść
ciekawostek i smaczną kuchnię. Znajduje
się tutaj tradycyjna góralska “koliba” z
restauracją, muzeum techniki rolniczej
i innej. Dominującym obiektem jest
amfiteatr.
Vyšný Kazimír 87, 094 09 Vyšný Kazimír
tel.: +421 905 938 657
e-mail: [email protected]
62
Komplexné služby v oblasti
jazdeckého športu, turistického jazdenia
na koni a starostlivosti o kone vrátane
ponuky ustajnenia.
Complex services in the area of
the equestrian sport, touristic horseback
riding and care for horses including the
opportunity of stabling.
Kompleksowe usługi zakresie jeździectwa, turystycznej jazdy konnej i opieki
nad końmi z możliwością ustajnienia.
Ptičie - miestna časť Podskalka, okres Humenné
tel.: +421 905 974 928, e-mail: [email protected]
VOĽNÝ ČAS | LEISURE TIME | CZAS WOLNY
FARMA HIPPOSPRING
ANIMOTERAPEUTICKO - JAZDECKÉ CENTRUM
Aktívny oddych na konskom sedle
- možnosti jazdenia a konskej turistiky.
Tiež hipoterapia, animoterapia, mini Zoo
s domácimi aj inými druhmi zvierat. Pre
návštevníkov tiež ochutnávky domácich
výrobkov z mlieka a mäsa, v lete
organizovanie detských táborov, na jeseň
podujatie „Človek, pes a kôň“.
Active relax in a horse saddle – possibility of horseback riding and horse
tourism. Hippotherapy, animotherapy, mini ZOO with pets and other animal species.
For the visitors, there are tasting samples of milk and meat, summer camps for
children in summer, the “A Human and a Horse” event in fall.
Aktywny wypoczynek w siodle – jazda konna i turystyka konna, a ponadto
hipoterapia, zooterapia, mini zoo ze zwierzętami domowymi i innymi. Możliwość
skosztowania domowych przetworów mlecznych i wyrobów mięsnych; latem obozy
dla dzieci, jesienią wydarzenie „Człowiek, pies i koń“.
Pčolinská 1405, 069 01 Snina
tel.: +421 905 552 661, +421 905 528 090
www.ajc.estranky.sk
63
VOĽNÝ ČAS | LEISURE TIME | CZAS WOLNY
RANČ POD SNINSKÝM KAMEŇOM
Rekreačné jazdenie na koni lesmi a lúkami CHKO Vihorlat a NP Poloniny, výučba
jazdeckého umenia pre deti i dospelých. Svojou úrovňou produktov a služieb chce byť
najkvalitnejším začínajúcim subjektom
cestovného ruchu v rámci vznikajúcej
turistickej destinácie na Hornom
Zemplíne.
Recreational horseback riding
through the forests and meadows of the
protected landscape area of Vihorlat and
the Poloniny National Park, training of the
horseback riding for children as well as adults. By the level of its products and service
it strives to be a starting tourist trade subject of the best quality within the framework
of the emergent tourist destination in Horný Zemplín.
Rekreacyjne jazdy konnej po lasach i łąkach Parku Krajobrazowego Wyhorlat
i Parku Narodowego Połoniny; nauka jazdy konnej dla dzieci i dorosłych. Ranczo ma
aspirację stać się najlepszym początkującym obiektem turystycznym pod względem
oferowanej jakości produktów i usług w ramach powstającej infrastruktury turystycznej
w regionie Górnego Zemplina.
Timčová lúčka, Sninské rybniky, okres Snina
tel.: +421 907 771 524, e-mail [email protected]
REKREAČNÝ A JAZDECKÝ DVOR
POD VIHORLATOM
Výuka jazdy na koni, vychádzky v
konskom sedle, Mushing - snežné psy.
The recreational and equestrian
court under Vihorlat - horseback riding
training, horseback riding walking,
mushing.
Nauka jazdy konnej, wczasy w siodle, psie zaprzęgi (Mushing).
Kamienka 222, okres Humenné
tel.: +421 905 287 184, +421 905 209 976
e-mail: [email protected], www.rajd.sk
64
Vodárenská nádrž sa nachádza v najvýchodnejšom cípe Slovenska, je
vybudovaná na hornom toku rieky Cirocha v Bukovských vrchoch. Vodná nádrž sa
rozprestiera na ploche 240 ha, priehradný múr má výšku 50 m. Bola vybudovaná
v rokoch 1983 až 1988 pre zásobovanie regiónu východného Slovenska pitnou
vodou. Jej výstavbe predchádzalo vysťahovanie 7 dedín. Nie je určená na rekreáciu
a rybolov. Nad hrádzou Vodárenskej nádrže Starina sa nachádza vyhliadka.
VOĽNÝ ČAS | LEISURE TIME | CZAS WOLNY
STARINA
Reservoir is located in the easternmost tip of Slovakia is built on the upper
reaches of the river Cirocha in Bieszczady mountains. The water tank covers the
area of 240 ha, dam wall has a height of
50 m. It was built between 1983-1988 for
the region of Eastern Slovakia drinking
water. Its construction prevent eviction
7 villages. Not assigned for recreation.
Above the dam of the Starina water
basin, there is a lookout.
Zalew znajduje się w najbardziej na
wschód wysuniętej części Słowacji, zbudowano w górnym biegu rzeki Cirocha w
Górach Bukowskich. Zalew zajmuje powierzchnię 240 ha. Zapora o wysokości 50
m powstawała w latach 1983 - 1988 na potrzeby zaopatrzenia regionu wschodniej
Słowacji w wodę pitną. Ze względu na pasmo ochronne źródła wody pitnej nad
zbiornikiem, budowę poprzedzało przesiedlenie mieszkańców siedmiu wsi. Nie
służy do celów rekreacyjnych. Nad zaporą Starina znajduje się punkt widokowy.
Jalová, 067 61 Okres Snina
tel.: +421 57 769 2358
GPS: 49° 19‘ 59“ N, 20° 49‘ 59“ E
65
VOĽNÝ ČAS | LEISURE TIME | CZAS WOLNY
LYŽIARSKE STREDISKO DANOVÁ
2 vleky s celkovou prepravnou kapacitou 1 100 osôb za hodinu. Kombinácia
obtiažnosti terénov vhodná pre začiatočníkov a skúsených lyžiarov. Bežecké lyžovanie v
rámci strediska, 2 km udržiavaných tratí.
2 ski-lifts with the overall capacity of 1100 people per hour. By means of the
difficulty of the terrains, suitable for beginners and experienced skiers. Cross country
skiing within the resort, 2km of well-preserved tracks.
Dwa wyciągi o łącznej przepustowości 1 100 osób na godzinę. Trasy o
zróżnicowanym stopniu trudności – zarówno dla zaawansowanych, jak i początkujących
narciarzy. W ośrodku znajduje się utrzymywana trasa biegowa o długości 2 km.
Danová, 068 01 Medzilaborce
tel.: +421 577 321 207, +421 577 321 307
LYŽIARSKE STREDISKO PARIHUZOVCE
2 vleky s dĺžkou 650 a 350 m, technické zasnežovanie, prevýšenie upravovaných
terénov je 200 metrov.
2 ski-lifts 650m and 350 m long,
technical snow, the superelevation of the
terrains is 200 m.
Dwa wyciągi o długości 650 i 350 m,
sztuczne naśnieżanie, różnica wzniesień
na utrzymywanych trasach wynosi 200
metrów.
Parihuzovce 49, 067 35 Parihuzovce, okres Snina
tel.: +421 57 756 1843, +421 911 550 618, e-mail: [email protected]
66
Ski park Chlmec sa nachádza na úpätí Vihorlatských vrchov, vhodné pre
začiatočníkov aj pokročilých. Umelé
zasnežovanie, prístup možný autom,
bezplatné parkovisko, ski servis, požičovňa
športových potrieb, snow tubing –
atrakcia pre deti, nočné osvetlenie.
The Chlmec ski park is located at the
foot of the Vihorlatské Vrchy Mountains,
suitable for both beginners and
experienced skiers. Technical snow, accessible by car, free parking, ski service, sport
equipment rental service, snow tubing – an attraction for children, night lighting.
Ski park Chlmec znajduje się u podnóża pasma Wyhorlat. Polecany zarówno
dla początkujących, jak i zaawansowanych miłośników narciarstwa. Sztuczne
naśnieżanie, dojazd samochodem, bezpłatny parking, ski servis, wypożyczalnia
sprzętu, atrakcja dla dzieci - snow tubing, oświetlenie nocne.
VOĽNÝ ČAS | LEISURE TIME | CZAS WOLNY
SKI PARK CHLMEC
Chlmec, okres Humenné
tel.: +421 915 928 040, +421 907 535 089
www.skiparkchlmec.sk
LYŽIARSKE STREDISKO ZÁMUTOV
2 vleky 300 m a 500 m, spodná časť svahu vhodná pre začínajúcich lyžiarov a
deti, horná časť len pre skúsených lyžiarov. Bufet, požičovňa lyží a snowboardov.
2 ski-lifts 300m and 500m long, the
bottom part of the slope suitable for the
beginners and children, the upper part
suitable only for the experienced skiers. A
buffet, ski and snowboard rental service.
Dwa wyciągi o długości 300 m i 500
m; dolna część stoku odpowiednia dla
początkujących i dzieci, górna część tylko
dla zaawansowanych. Bufet, wypożyczalnia nart i desek snowboardowych.
Zámutov, okres Vranov nad Topľou
tel.: +421 57 445 6825 e-mail: [email protected]
67
VOĽNÝ ČAS | LEISURE TIME | CZAS WOLNY
HISTORICKÉ PAMIATKY
HISTORICAL MONUMENTS | ZABYTKI
RENESANČNÝ KAŠTIEĽ HUMENNÉ
Bol postavený na mieste stredovekého vodného hradu. Bol postavený rodinou
Drugethovcov v rokoch 1619 až 1641 na mieste vypálenej zemepanskej kúrie. Kaštieľ v
Humennom je dnes sídlom Vihorlatského múzea.
It was built in the place of a medieval water castle.
It was built by the Drugeth family in the years 1619-1641
in the place of burned nobility’s curia. Today, the mansion
in Humenné is a residence of the Vihorlat Museum.
Zbudowany na miejscu średniowiecznego zamku
na wodzie. Wzniesiony przez ród Drugethów w latach
1619 - 1641 w miejscu spalonego dworku ziemiańskiego.
Pałac w Humennem jest obecnie siedzibą Muzeum
Wyhorlatu.
GPS: 48° 56‘ 19“ N, 21° 54‘ 26“ E
SKANZEN HUMENNÉ
68
Expozícia ľudovej architektúry a bývania bola vybudovaná v rokoch 1974 - 1982
a verejnosti sprístupnená v roku 1984. Na malej ploche sa v priebehu desiatich rokov
podarilo sústrediť najtypickejšie stavby z regiónu severovýchodného Slovenska a
štrnásť objektov ľudovej architektúry a
jednu sakrálnu stavbu. Nerozlučne spojená
s obytnou architektúrou je aj sakrálna
architektúra. V expozícii je zastúpená
dreveným kostolíkom svätého archanjela
Michala z roku 1764. Kostolík pochádza z
Novej Sedlice, pôvodne bol vystavaný bez
jediného klinca.
Ekspozycja architektury ludowej i mieszkalnictwa
zbudowana w latach 1974 – 1982 i udostępniona
do zwiedzania w 1984 r. Na niewielkiej powierzchni w ciągu dziesięciu lat udało się
zgromadzić najbardziej charakterystyczne obiekty budowlane z regionu północnowschodniej Słowacji, czternaście obiektów architektury ludowej i jeden obiekt sakralny.
Budownictwo mieszkalne łączą nierozerwalne związki z architekturą sakralną. Na
wystawie jest prezentowany drewniana świątynia św. Archanioła Michała z 1764 r.
pochodząca z miejscowości Nová Sedlica, oryginalnie zbudowana bez użycia gwoździ.
VOĽNÝ ČAS | LEISURE TIME | CZAS WOLNY
The folk architecture and living exposition was built in 1974-1982 and in 1984, it
was made accessible to the public. During ten years, the
northeastern Slovakia’s region’s most typical buildings
as well as fourteen objects of folk architecture and
one sacral building were collected in a small area. The
sacral architecture is inseparably related to the dwelling
architecture. In the exposition, it is represented by
a wooden Church of Michal, the saint archangel, from
1764. The church has origin in the Nová Sedlica village;
initially, it was built without using any nails.
GPS: 48° 56‘ 24“ N, 21° 54‘ 33“ E
KLASICISTICKÝ KAŠTIEĽ SNINA
V roku 1781 dala na mieste pôvodne drevenej stavby postaviť grófka Terézia
van Dernáthová, vnučka posledného mužského potomka z rodu Drugethovcov, ktorí
boli pánmi Sniny asi od roku 1321. Synovia grófky predali v roku 1799 Sninu aj s ešte
nie celkom dokončený kaštieľ Rhollovcom. Fontána so sochou Herkula z roku 1841
(národná kultúrna pamiatka) – do kaštieľa viedol aj podzemný prívod vody, ktorý
napájal aj vodomet symbolu Sniny – sochy Herkula, na nádvorí kaštieľa.
In 1781, Countess Terézia van Dernáth,
a granddaughter of the last male descendant of the Drugeth
lineage that was governing Snina since 1321, assigned its
building in the place of an originally wooden building. In
1799, the sons of the Countess sold Snina together with an
unfinished mansion to Rhollo family. The fountain with the
statue of Hercules from 1842 (a state cultural monument)
– there was an underground water supply to the mansion
that also fed the Snina’s symbol’s fountain of Hercules in the
mansion’s courtyard.
69
VOĽNÝ ČAS | LEISURE TIME | CZAS WOLNY
W 1781 r. w hrabina Teresa van
Dernath, wnuczka ostatniego męskiego
potomka rodu Drugethów, którzy
władali Sniną od ok. 1321 r., zleciła
zbudowanie pałacu w miejscu pierwotnego
drewnianego budynku. W 1799 r. synowie
hrabiny sprzedali Sninę i niedokończony
pałac rodzinie Rholl. Na dziedzińcu pałacu
znajduje się fontanna z rzeźbą Herkula z 1841 r. (narodowy zabytek kultury), będąca
symbolem Sniny; oryginalnie do pałacu była doprowadzona pod ziemią woda
zasilająca fontannę.
GPS: 48° 59‘ 05“ N, 22° 08‘ 47“ E
BAZILIKA MINOR NARODENIA PANNY MÁRIE
VRANOV NAD TOPĽOU
Bol postavený v roku 1580. Z hľadiska architektonického vývoja predstavuje typ
neskorogotickej monumentálnej sakrálnej stavby. Po požiari, ktorý vtedy zachvátil
mesto, pristúpila rehoľa pavlínov v rokoch 1735 – 1745 k jeho väčším stavebným
úpravám. V tomto období dostal chrám nové barokové oltáre a kazateľnicu. Je
vyzdobená freskami, ktorých autorom je český barokový maliar J. L. Kracker. Sú tu diela
Jozefa Hartmana, košického rezbára a sú vzácnym dokladom barokového sochárstva
na východnom Slovensku. Kláštor pavlínov – na mieste dnešného kláštora stál už v
15. storočí kláštor františkánov. Od roku 1672 vo Vranove začali pôsobiť otcovia rádu
pavlínov. Pozvaní boli grófkou Máriou Esterházy, ktorá im dala postaviť terajší kláštor.
It was built in 1580. From the
architectonic development’s point of
view it represents a kind of a late Gothic
monumental sacral building. After a fire
that affected the town at that time, the
fraternity of St. Paul of Hungary initiated
larger constructional modifications of it in
1735-1745. At that time, the temple got
new Baroque altars as well as a pulpit. It is decorated with fresco paintings the author
of which is a Czech Baroque painter, J.L. Kracker. There are also works of art by Jozef
Hartman, a wood-carver from Košice, being a precious evidence of Baroque sculpture
in the eastern Slovakia. The mansion of St. Paul of Hungary – in the place of today’s
mansion, there was a mansion of St. Paul of Hungary in the 15th century. Since 1672,
abbes of the fraternity of St. Paul of Hungary have been operating in Vranov. They were
70
Zbudowana w 1580 r. Pod względem
architektonicznym stanowi przykład późnogotyckiej
monumentalnej budowli sakralnej. W latach 1735 - 1745
zakon paulinów podjął się większej przebudowy bazyliki
po pożarze, który ogarnął miasto. Z tego okresu pochodzą
barokowe ołtarze i kazalnica. Świątynia jest ozdobiona
freskami, których autorem jest czeski malarz barokowy
J. L. Kracker. Są tu zgromadzone dzieła autorstwa Jozefa
Hartmana, koszyckiego rzeźbiarza, będące cennym
świadectwem rzeźbiarstwa barokowego we wschodniej Słowacji. Znajduje się tu także
klasztor ojców paulinów – w miejscu dzisiejszego klasztoru już w XV w. stał klasztor
franciszkanów. Od 1672 r. w mieście rozpoczęli działalność ojcowie paulini; przybyli oni
na zaproszenie hrabiny Marii Esterhazy, która zleciła im budowę obecnego klasztoru.
GPS: 48° 53‘ 31“ N, 21° 40‘ 49“ E
VOĽNÝ ČAS | LEISURE TIME | CZAS WOLNY
invited by Countess Mária Esterházy who assigned the
present-day mansion’s building.
CERKEV SVÄTÉHO DUCHA MEDZILABORCE
Pravoslávny chrám postavený v roku 1949 v staroruskom renesančnom slohu.
Postavený bol namiesto starého dreveného pravoslávneho chrámu. V chráme boli
obnovené maľby gréckym ikonopiscom žijúcim v USA Dimitriosom Leussisom a
Dušanom Kandrinčákom z Medzilaboriec. Za obdobie štyroch rokov na ploche 1 600
m2 stvárnili tristopäťdesiat ikon.
An Orthodox temple built in 1949 in Old Russian Renaissance style. It was built
in the place of a former wooden Orthodox Church. In the temple, paintings were
renovated by Dimitros Leussis, a Greek iconographer living in the USA, and by Dušan
Kandričák from Medzilaborce. During four years, they portrayed three hundred and
fifty icons on a surface area of 1.600 m2
Świątynia prawosławna wzniesiona w 1949 r. w stylu
starorosyjskiego renesansu. Zbudowana w miejscu starej
drewnianej świątyni prawosławnej. Malowidła w cerkwi
zostały odrestaurowane przez greckiego ikonopisarza
mieszkającego w USA Dimitriosa Leussisa i miejscowego
artystę Dušana Kandrinčáka. W ciągu czterech lat na
powierzchni 1600 m2 powstało trzysta pięćdziesiąt ikon.
GPS: 49° 16‘ 11“ N, 21° 54‘ 20“ E
71
VOĽNÝ ČAS | LEISURE TIME | CZAS WOLNY
KÚRIA MAJEROVCE
Kúria bola postavená v klasicistickom štýle roku 1824. Je to jednopodlažná
budova obdĺžnikového pôdorysu so vstupným portikom na záhradnej fasáde.
V nadokenných prehĺbených polkruhových poliach sú štukové reliéfy rastlín a
geometrických ornamentov. Portikus má dvojité toskánske stĺpy, nad čelným
arkádovým oblúkom je zakončený tympanónom. Manzardová strecha pôvodne krytá
šindľom. Na strednom ozdobnom komíne vidno letopočet 1824.
The mansion was built in a classicistic style in 1824. It is a one-storey building
of a rectangular floor pattern with an entrance portico on the garden façade. Above
the windows, there are enhanced semicircular areas with stucco reliefs of plants
and geometrical ornaments. The portico has two Tuscan pillars and it is tipped with
a tympanum above the front Arcadian arch. The curb roof originally covered with
shingles. On the middle decorative chimney, the year of 1824 can be seen.
Dwór zbudowany w stylu klasycystycznym w 1824 r. Jednokondygnacyjna
budowla na planie prostokąta z portykiem wejściowym na elewacji ogrodowej. W
półokrągłych naczółkach nadokiennych
znajdują się sztukaterie z motywami
roślinnymi i ornamentami geometrycznymi. Portyk z podwójnymi toskańskimi
kolumnami, nad czołowym łukiem
konstrukcji akardowej zakończony
tympanonem. Dach mansardowy pierwotnie kryty dachówkami. Na środkowym
ozdobnym kominie widnieje rok 1824.
GPS: 48° 53‘ 29“ N, 21° 42‘ 52“ E
KAŠTIEĽ HANUŠOVCE NAD TOPĽOU
Architektonickou dominantou východoslovenskej obce Hanušovce nad Topľou
je renesančno-barokový kaštieľ, ktorý postavili na prelome 17. a 18. storočia. Jeho
charakteristickými črtami sú výrazné nárožné veže a bohatá štuková výzdoba interiéru
a fasády kaštieľa. Kaštieľ je v súčasnosti sídlom Vlastivedného múzea s cennou
historickou a prírodovedeckou expozíciou so zameraním na územie okresu Vranov
nad Topľou. Súčasťou areálu kaštieľa je rozľahlý pamiatkovo chránený prírodnokrajinársky park.
The Renaissance-baroque mansion built at the turn of the 17th century to the
18th century is an architectonic dominant of the village of Hanušovce. The outstanding
72
Perłą wschodniosłowackiej miejscowości Hanuszowce nad Toplą jest
renesansowo-barokowy pałac zbudowany na przełomie XVII i XVIII w. Jego cechą
charakterystyczną są wyraźne narożne wieże i bogata sztukateria wnętrz oraz
elewacji. Obecnie w pałacu mieści się Muzeum Krajoznawcze z cenną ekspozycja
historyczną i przyrodniczą skoncentrowaną na obszarze powiatu Vranov nad Toplą.
Wokół pałacu znajduje się rozległy zabytkowy park.
GPS: 49° 01‘ 33“ N, 21° 29‘ 57“ E
HRAD ČIČVA
Zrúcanina gotického hradu Čičva tvorí dominantu obce Sedliská, neďaleko
Vranova nad Topľou. Hrad bol postavený začiatkom 13. storočia a bol strediskom
rozsiahleho panstva. Kontroloval široké okolie. Začiatkom 17. storočia, pri potlačení
Rákociho povstania, ho však cisárske vojská dobyli, zničili a odvtedy chátra.
The ruin of the Gothic Čičava castle is a dominant of the Sedliská village near
Vranov nad Topľou. The castle was built at the beginning of the 13th century and it
was the centre of a large estate. It used to control the neighborhood. At the beginning
of the 17th century, after the repression of the Rákoczi’s uprising, it was captured and
destroyed by imperial troops and it has been deteriorating ever since.
Ruiny gotyckiego zamku Čičva wznoszą się nad miejscowością Sedliská, w
pobliżu Vranova nad Toplą. Zamek wzniesiony na początku XIII w., stanowiący ośrodek
rozległych obszarów ziemskich, skąd kontrolowano całą okolicę. Na początku XVII w.,
po stłumieniu powstania Rakoczy‘ego, zdobyty i splądrowany przez wojska cesarskie,
od tamtej pory niszczeje.
GPS: 48° 54‘ 51“ N, 21° 44‘ 17“ E
VOĽNÝ ČAS | LEISURE TIME | CZAS WOLNY
angular towers and a rich stucco
decoration of the interior as well as of the
mansion’s façade represent the distinctive
features of the mansion. Currently, the
mansion is the residence of the National
Museum with a valuable historical as well
as natural science exposition focusing on the area of the Vranov nad Topľou district. A
large landscape park protected as a monument is also a part of the mansion’s areal.
VOĽNÝ ČAS | LEISURE TIME | CZAS WOLNY
HRAD BREKOV
Turistická atraktivita stredovekého hradu Brekov. Je ho možné sledovať pri ceste
medzi Strážskym a Humenným. Bol vybudovaný v stredoveku ako strážny hrad spolu
s inými blízkymi zemplínskymi hradmi Jasenov, Vinné a Čičava na hradnom kopci.
Dnešnú podobu získal hrad v roku 1575 za Mikuláša Drugheta. Z hradného vrchu je
pekný výhľad na Humenné, Strážske a chrbát Krivoštianky (549 m), ktorý vystupuje
nad protiľahlým brehom Laborca.
A tourist attraction of the medieval Brekov castle. It is possible to observe it
along the road between Strážske and Humenné. It was built in the middle ages as
a guardian castle together with the following castles near Zemplín: Jasenov, Vinné
and Čičava on the castle hill. It acquired its today’s look in 1575 under the rule of
Mikuláš Drugeth. From the castle hill, there is a nice overview of Humenné, Strážske
and the ridge of the Krivoštianka mountain (549 m) that emerges above the opposite
banks of the Laborec River.
Atrakcja turystyczna – średniowieczny
zamek Brekov. Można go zobaczyć z drogi między
miejscowościami Strážske i Humenné. Zbudowany
na wzgórzu jako zamek warowny, podobnie jak inne
pobliskie zamki regionu Zemplin - Jasenov, Vinné
i Čičava. Współczesny wygląd nadano mu w 1575 r. za
czasów Mikołaja Drugheta. Ze wzgórza zamkowego
rozpościera się piękny widok na Humenné, Strážske
i masyw Krivoštianki (549 m n.p.m.) na przeciwległym
brzegu Laborca.
GPS: 48° 54‘ 08“ N, 21° 49‘ 55“ E
74
Zrúcanina hradu na zalesnenom chrbte Humenských vrchov na juh od
Humenného. Hrad postavili v 13. storočí po vpáde Tatárov. Pravdepodobne ho
postavili Račkajovci. Drugethovci sa stali jeho majiteľmi po bitke pri Rozhanovciach
(1312) a patril im až do 17. storočia. V roku 1644 obsadili hrad vojská Juraja Rakocziho.
Samotný hrad je bezpečný, niektoré časti sú slabo zastrešené, ale dá sa tu skryť pred
nepriaznivým počasím. Pred hradom sa nachádza ohnisko s výhľadom na Humenné.
VOĽNÝ ČAS | LEISURE TIME | CZAS WOLNY
HRAD JASENOV
The castle’s ruin on the forested ridges of the Humenské vrchy Mountains
southwards from Humenné. The castle was built in the 13th century after the Tatar
invasion. Presumably, it was built by the Račkaj family. The Drugeth family became the
castle’s owners after the Battle of Rozhanovce (1312) and they remained owners until
the 17th century. In 1644, Juraj Rákoczi’s troops occupied the castle. The castle itself is
safe, some parts of it are poorly roofed, but
one can hide there in case of bad weather.
In front of the castle, there is a camp
fireplace with an overview of Humenné.
Ruiny zamku znajdują się na
zalesionych wzgórzach Gór Humieńskich
(Humenské vrchy) na południe od
Humennego. Zamek zbudowano w XIII w.
po najeździe Tatarów. Prawdopodobnie wzniesiony przez ród Račkajów. Po bitwie
pod Rozhanovcami (1312 r.) zamek przeszedł w ręce rodu Drugethów, którzy władali
nim aż do XVII w. W 1644 r. zamek był oblężony przez wojska Jerzego Rakoczy‘ego.
Ruiny są bezpieczne, niektóre części są słabo zadaszone, ale można w nich znaleźć
schronienie przed kaprysami pogody. Przed zamkiem znajduje się palenisko
z widokiem na miasto Humenne.
GPS: 48° 53‘ 27“ N, 21° 54‘ 38“ E
75
VOĽNÝ ČAS | LEISURE | WOLNY CZAS
ATRAKCIE
REGIÓNU
| REGION‘S ATTRACTIONS
| ATRAKCJE REGIONU
od roku 2000 stojí na železničnej stanici v Humennom v jej bezprostrednej
blízkosti, socha dobrého vojaka Švejka s dobromyseľným úsmevom a neodmysliteľnou
fajkou pri studni, z ktorej pri jeho pamätnej návšteve v Humennom na začiatku 20.
storočia tiekla „znamenitá železitá voda“.
Since 2000, the statue of the Good Soldier Švejk
with a good-hearted smile and a pipe so essential for
him has been situated at the Humenné railway station
near the well from which at the beginning of the 20th
century “exquisite ferruginous water” was flowing from
during his memorable visit to Humenné.
Od 2000 r. na dworcu kolejowym w Humennem
znajduje się pomnik dobrego wojaka Szwejka stojącego
z dobrotliwym uśmiechem przy studni, z której podczas
jego pamiętnej wizyty w Humennem na początku XX w.
lała się „wyborna żelazista woda“.
GPS: 48° 55‘ 48“ N, 21° 54‘ 00“ E
GALÉRIA POD MOSTOM HUMENNÉ
Netradičná galéria osobností a dominánt mesta, otvorená 24 hodín. Vznikla
v auguste 2013 za účasti writerov zo SR a ČR. Ojedinelý projekt mesta Humenné a
Tomáša Orleja.
A non-traditional gallery of figures
and dominants of the town, open 24
hours a day. It was established in August
2013 with writers from Slovakia and
Czech Republic present. An extraordinary
project of the Humenné town and Tomáš
Orlej.
ATRAKCIE REGIÓNU | REGION‘S ATTRACTIONS | ATRAKCJE REGIONU
SOCHA DOBRÉHO VOJAKA ŠVEJKA
Niezwykła galeria osobistości i ważnych
miejsc czynna 24 godziny na dobę. Powstała w
sierpniu 2013 r. przy udziale artystów graffiti
ze Słowacji i Czech. Unikalny projekt miasta
Humenné i Tomáša Orleja.
GPS: 48° 55‘ 57“ N, 21° 54‘ 28“ E
77
ATRAKCIE REGIÓNU | REGION‘S ATTRACTIONS | ATRAKCJE REGIONU
VALAŠKOVSKÝ MOST HUMENNÉ
Valaškovský most cez rieku Laborec v meste Humenné postavili v roku 1900
podobnou technológiou ako známu Eiffelovu vežu v Paríži. Kovové konštrukčné dielce
sa spájali nitmi „horúcou“ technológiou. Za 1. svetovej vojny mostom prechádzali
ruské vojská. Most prežil obidve svetové vojny. Od roku 2012 sa Valaškovský most stal
humenským Mostom lásky.
The Valaškovský most bridge over
the laborec River in the Humenné town
was built in 1900 by a technology similar
to the one of the famous Eiffel Tower in
Paris. The iron constructional component
parts were connected by clenches using a
“hot” technology. During the World War I,
Russian armies were running through the
bridge. The bridge survived both world wars. Since 2012, the Valaškovský most bridge
has been the Bridge of Love of the Humenné town.
Most Valaškovský przez rzekę Laborec w mieście Humenné został zbudowany
w 1900 r. w identycznej technologii jak
wieża Eiffla w Paryżu. Metalowe elementy
połączono nitami techniką „na gorąco“.
Podczas I wojny światowej przez most
przeszły wojska rosyjskie. Most przetrwał
obydwie wojny światowe. W 2012 r. most
Valaškovský zyskał miano mostu miłości.
GPS: 48° 55‘ 43“ N, 21° 54‘ 48“ E
78
Najsevernejsia vinica na Slovensku.
Podľa historikov z brekovského vína pil
aj kráľ Matej a poľský kráľ Ján Sobieski.
V roku 1717 sa spomína v súvislosti
s pivnicami kaštieľa v Humennom
uložených 123 sudov nového vína, ako aj
52 sudov a 15 súdkov starého vína.
The northernmost vineyard in Slovakia. According to the historians, King Matej
and Ján Sobieski, the Polish King, had drunk the Brekov wine. It is believed to have
been stored in the cellars of the Humenné mansion in 123 barrels of new wine as well
as 52 barrels and 15 small barrels of old wine in 1717.
Najbardziej na północ położona winnica na Słowacji. Według historyków
brekowskiego wina kosztował m. in. król Maciej Korwin i Jan III Sobieski. We
wzmiance z 1717 r. jest wspominana w związku z piwnicami pałacu w Humennem,
w których znajdowały się 123 beczki młodego wina, a także 52 beczki i 15 beczułek
starego wina.
GPS: 48° 53‘ 29“ N, 21° 49‘ 52“ E
HANUŠOVSKÝ VIADUKT
Štyri železničné viadukty boli postavené v rokoch 1939 – 1943. Most s najväčším
oblúkom v strednej Európe (výška 40m, dĺžka 400m) sa klenie nad mestom Hanušovce
nad Topľou.
Four railway viaducts were built in 1939-1943. The bridge with the largest arch
in the central Europe (40 tall, 400 m long) extends above the town of Hanušovce nad
Topľou.
Cztery wiadukty kolejowe zbudowane w latach 1939 – 1943. Najdłuższy most
w kształcie łuku w Europie Środkowej (ma 40 m wysokości i 400 m długości) nad
miastem Hanušovce.
GPS: 49° 01‘ 24“ N, 21° 29‘ 51“ E
ATRAKCIE REGIÓNU | REGION‘S ATTRACTIONS | ATRAKCJE REGIONU
BREKOVSKÁ VINNICA
ATRAKCIE REGIÓNU | REGION‘S ATTRACTIONS | ATRAKCJE REGIONU
GPS: 49° 13‘ 32“ N, 21° 53‘ 45“ E
MONASTIER ZOSLANIA SV. DUCHA KRÁSNY BROD
je najstarším pútnickým miestom súčasnej prešovskej gréckokatolíckej eparchie.
Monastyr Zoslania svätého Ducha v Krásnom Brode patrí medzi jeden z
najstarších a najvýznamnejších monastyrov na Slovensku. Jeho začiatky
sú však zahalené rúškom tajomstva, legiend a hypotéz.
It is the oldest pilgrim place in the contemporary Prešov Greek Catholic eparch.
The Monastery of the Holy Spirit’s Sending in Krásny Brod is one of the oldest and
most significant monasteries in Slovakia. Its origins, though, are emblazoned with
legends, hypotheses and mysteries.
To najstarsze miejsce pielgrzymek współczesnej preszowskiej eparchii
grekokatolickiej. Jest to jeden z najstarszych i najważniejszych monasterów na
Słowacji. Jego początki jednak są owiane tajemnicą, legendami i hipotezami.
KNIEŽA LABOREC HABURA
patrón celej medzilaboreckej doliny. V podstavci
sochy kniežaťa Laborca na Vŕšku nad Haburou sa
nachádza zemina zo 106 rusínskych obcí.
The patron of the entire valley of Medzilaborce. In
the base of the Prince of Laborec’s statue on the Vŕšok nad
Haburou Mountain, there is soil of 106 Rusyn villages.
Patron całej Doliny Medzilaboreckiej. W cokole
pomnika księcia Laborca na Vŕšku nad Haburą znajduje
się ziemia pochodząca ze 106 rusińskich wsi.
GPS: 49° 19‘ 31“ N, 21° 51‘ 54“ E
80
Zachovaná časť kamennej cesty, vedúcej z Uhorska do Haliča. Prechádza cez
obec Ruské, pričom hlavný poloninský hrebeň prekonávala cez Ruské sedlo. Týmto
sa skrátila a zrýchlila cesta medzi Sninou a Cisnou. Podľa Ruského sedla dostala i
pomenovanie „Porta Rusica“. Cesta bola v roku 2001 vyhlásená Ministerstvom kultúry
Slovenskej republiky za kultúrnu pamiatku ako najstaršia cestná stavba na Slovensku.
A well-preserved segment of a stone road leading from the Kingdom of
Hungary to Halič. It goes through the village of Ruské, overcoming the main ridge of
Poloniny mountains through the Ruské sedlo saddleback. By that, the passage from
Snina to Cisna was shortened and fastened. According to the Ruské sedlo saddleback,
it was named as “Porta Rusica”. In 2001, being the oldest road structure in Slovakia,
the road was declared by the Ministry of Culture of the Slovak Republic as a cultural
monument.
Zachowana część drogi kamiennej
prowadzącej z Węgier do Galicji,
przebiegającej przez miejscowość Ruské.
Pokonując najważniejszy łańcuch górski
droga prowadziła przez Przełęcz nad
Roztokami Górnymi, pozwalając skrócić
odległość między Sniną a Cisną. Jej nazwa
„Porta Rusica“ pochodzi od słowackiej nazwy przełęczy (słow. Ruské Sedlo). W 2001
r. Ministerstwo Kultury Republiki Słowackiej uznało kamienną drogę za zabytek i
najstarszą budowlę drogową na Słowacji.
GPS: 49° 08‘ 03“ N, 22° 19‘ 57“ E
ATRAKCIE REGIÓNU | REGION‘S ATTRACTIONS | ATRAKCJE REGIONU
KAMENNÁ CESTA „PORTA RUSICA“
DUBNÍCKE OPÁLOVÉ BANE
Chránený areál vyhlásený v roku 1964, na výmere 6,00 ha. Je to územie
s labyrintom starých baní. Podľa niektorých domnienok boli opály v Dubníku dolované
už v rímskych dobách.
The Opal Mines of Dubník - a protected area since 1964, with a total area of 6,00
ha. It is an area with a labyrinth of old mines. According to some opinions, opals were
mined in Dubník in the Roman times.
Dubníckie kopalnie opali - obszar o powierzchni 6,00 ha, od 1964 r. objęty
ochroną, z labiryntem starych korytarzy kopalnianych. Niektóre źródła mówią, że
opale w Dubníku były wydobywane już od czasów rzymskich.
GPS: 48° 54‘ 25“ N, 21° 27‘ 33“ E
81
ATRAKCIE REGIÓNU | REGION‘S ATTRACTIONS | ATRAKCJE REGIONU
82
MÚZEUM ANDYHO WARHOLA MEDZILABORCE
Múzeum bolo otvorené 30. júna 1991 vďaka iniciatíve Johna Warhola,
viceprezidenta nadácie Andyho Warhola v New Yorku. Stála expozícia múzea bola
koncipovaná tak, aby vizuálne i obsahovo pojala súvislosť všetkých faktov okolo
zriaďovaní múzea i samotného Andy Warhola. Veľká sála múzea patrí originálom a
plagátom Andy Warhola, výtvarníka,
predstaviteľa pop-artu, ktorého rodičia
pochádzali z neďalekej obce Miková.
Múzeum moderného umenia Andyho
Warhola v Medzilaborciach je jedinou
inštitúciou v Európe, ktorá sa venuje dielu
a pôvodu jedného z najvýznamnejších
umelcom druhej polovice 20.
The museum was opened on June 30, 1991, due to the initiative of John Warhol,
the vice president of the Andy Warhol’s Foundation in New York. The permanent
exposition was prepared to conceive the relations of all the facts regarding the
museum’s establishing as well as Andy Warhol himself visually and contentually. The
museum’s great hall is dedicated to the original works and posters of Andy Warhol,
an artist, a pop-art representative,
whose parents came from a near village
of Miková. The Andy Warhol Museum of
Modern Art in Medzilaborce is the only
institution in Europe devoted to the origin
and the work of art of one of the most
significant artists of the second half of the
20th century.
GPS: 49° 16‘ 18“ N, 21° 54‘ 11“ E
tel. +421 57 748 0072, e-mail: [email protected]
www.andywarhol.sk
MIKOVÁ
Malá obec na východe Slovenska známa ako rodisko rodičov Andyho Warhola,
ktorými boli Ondrej Warhola a Júlia
Závadská, ktorí emigrovali do USA v
rokoch 1914 a 1921.
ATRAKCIE REGIÓNU | REGION‘S ATTRACTIONS | ATRAKCJE REGIONU
Muzeum otwarte 30 czerwca 1991 r.
z inicjatywy Johna Warhola, wiceprezydenta
fundacji Andy‘ego Warhola w Nowym Jorku.
Stała ekspozycja muzeum została pomyślana
tak, aby pod względem wizualnym oraz
merytorycznym
przybliżała
okoliczności
powstania muzeum oraz fakty z życia samego
artysty. W dużej sali muzeum zgromadzono
oryginalne prace i plakaty Andy‘ego Warhola,
przedstawiciela pop-artu, którego rodzice
pochodzili z pobliskiej miejscowości Miková.
Muzeum Sztuki Nowoczesnej Andy‘ego Warhola
w Medzilaborcach jest jedyną placówką w
Europie, która prezentuje dzieło i pochodzenie
jednego z najwybitniejszych twórców drugiej
połowy XX w.
A small village in the east of
Slovakia, known as the birthplace of Andy
Warhol’s parents, Ondrej Warhol and Júlia
Zavadská, who emigrated to the USA in
1914 and 1921.
Niewielka miejscowość we wschodniej Słowacji znana jako miejsce urodzenia
rodziców Andy’ego Warhola, Ondreja Warholi i Júlii Závadskiej, którzy wyemigrowali
do USA w latach 1914 i 1921.
GPS: 49° 17‘ 20“ N, 21° 49‘ 36“ E
83
ATRAKCIE REGIÓNU | REGION‘S ATTRACTIONS | ATRAKCJE REGIONU
MINI SKANZEN MEDZILABORCE
je súčasťou II. etapy projektu Warhol city - zmena imidžu mesta. Je situovaný
v blízkosti amfiteátra. Turistom a návštevníkom mesta a regiónu priblíži rusínsku
dedinu minulosti. V expozícii sú sústredené repliky rusínskych domov z okolitých
dedín. Všetky sú ručne vyrobené.
It is a part of the second phase of the
Warhol City – A Town’s Change project. It
is situated near the amphitheatre. It
shall introduce a past Rusyn village to
the tourists and town’s visitors. In the
exposition, replicas of Rusyn houses from
neighboring villages are collected. All of
them are hand-made.
Miniskansen stanowi część II etapu
projektu Warhol City – zmiana wizerunku
miasta. Znajduje się niedaleko amfiteatru.
Pozwala odwiedzającym wyobrazić sobie,
jak w przeszłości wyglądała rusińska wieś.
Ekspozycja prezentuje repliki domów
rusińskich z okolicznych wsi. Wszystkie
zostały ręcznie wykonane.
GPS: 49° 16‘ 28“ N, 21° 54‘ 03“ E
84
je situovaná v centre obce, v historickom parku. Sú v nej prezentované
miniatúrne repliky niektorých zachovalých drevených chrámov, ktoré v minulosti stáli
v regióne. Miniatúry chrámov boli vyrobené z tvrdého dubového dreva, borovice a
lisovaných materiálov v mierke 1:10.
It is situated in the village’s centre,
in the historical park. There are miniature
replicas of some well-preserved wooden
temples that used to be situated in the
region. The miniatures of the temples
were made of hard oak and pine tree
wood and of pressed materials in a 1:10
scale.
Zlokalizowana
w
centrum
miejscowości, w zabytkowym parku.
Są w niej prezentowane miniaturowe
repliki niektórych zachowanych świątyń
drewnianych z regionu. Miniatury świątyń
zostały wykonane w skali 1:10 z twardego
dębowego drewna, sosny i sprasowanego
drewna.
ATRAKCIE REGIÓNU | REGION‘S ATTRACTIONS | ATRAKCJE REGIONU
MINIGALÉRIA DREVENÝCH CHRÁMOV ULIČ
GPS: 48° 57‘ 34“ N, 22° 25‘ 22“ E
85
ATRAKCIE REGIÓNU | REGION‘S ATTRACTIONS | ATRAKCJE REGIONU
BARANKOV MOST STAKČÍN
Najväčší most vihorlatských lesných úzkokoľajok. Bol vybudovaný v roku 1913
a tvoria ho dva piliere z betónu, pričom vzdialenosť medzi nimi je takmer 7 m. Výška
mosta je 6,1 m.
The largest bridge of the narrowgauge railways of the Vihorlatské Vrchy
Mountains. It was built in 1913 and it
consists of two concrete pillars with the
distance between them being almost 7m.
The height of the bridge is 6,1 m.
Największy most wyhorlackiej leśnej kolejki wąskotorowej zbudowany w 1913
r. Posiada dwa betonowe filary. Odległość między filarami wynosi prawie 7 m, zaś
sam most ma 6,1 m wysokości.
GPS: 48° 59‘ 24“ N, 22° 13‘ 04“ E
BIEŠČADSKÁ ÚZKOKOĽAJKA
Najvýchodnejšia časť Slovenska sa môže pochváliť jedinou zachovalou technickou
pamiatkou Bieščadskou úzkokoľajkou.
The easternmost part of Slovakia can also be proud of the only preserved
technical monument , the narrow-gauge
railway of Bieščady.
Najbardziej na wschód wysunięta
część Słowacji może poszczycić się jedynym
zachowanym zabytkiem technicznym –
bieszczadzką koleją wąskotorową.
GPS: 48° 57‘ 34“ N, 22° 25‘ 22“ E
86
Astronomické observatórium na Kolonickom sedle sa nachádza vo východnej
časti okresu Snina, pri ceste spájajúcej mesto Snina s hraničným prechodom SR/
Ukrajina v Ubli. Hlavným prístrojom na Astronomickom observatóriu na Kolonickom
sedle je Vihorlatský národný teleskop s priemerom hlavného zrkadla 1 meter a patrí
medzi najväčšie ďalekohľady na Slovensku.
The Astronomical Observatory in the
Kolonica saddle is located in the eastern part
of the Snina county, near the road connecting
the town of Snina and the border checkpoint
between Slovakia and Ukraine in Ubľa. A
dominant machine in the Astronomical
Observatory in the Kolonica saddle is the
national telescope of Vihorlat with the
diameter of the main mirror being 1 m; it is
one of the largest telescopes in Slovakia.
ATRAKCIE REGIÓNU | REGION‘S ATTRACTIONS | ATRAKCJE REGIONU
OBSERVATÓRIUM A PLANETÁRIUM
NA KOLONICKOM SEDLE
Obserwatorium astronomiczne na
Przełęczy Kolonickiej (Kolonické sedlo)
we wschodniej części powiatu snińskiego, przy drodze prowadzącej ze Sniny do
przejścia granicznego z Ukrainą w Ubli. Najważniejszym instrumentem używanym
w obserwatorium jest teleskop wyhorlacki o średnicy głównego lustra wynoszącej 1
metr, jeden z największych teleskopów na Słowacji.
GPS: 48° 56‘ 06“ N, E 22° 16‘ 25“ E
tel. +421 57 775 2179, e-mail: [email protected]
www.astrokolonica.sk
87
ATRAKCIE REGIÓNU | REGION‘S ATTRACTIONS | ATRAKCJE REGIONU
BESKYDSKÝ PANTEÓN
Predstavuje originálnym spôsobom osem
najvýznamnejších historických i súčasných osobností,
ktoré svojou činnosťou prispeli k rozvoju sninského
regiónu. Nachádza sa na ceste smerom zo Stakčína
k vodárenskej nádrži Starina, pri odbočke do obce
Jalová.
In an original way, it represents the most
significant historical as well as present-day figures
whose contributed to the development of the county
of Snina. It is located on the road from Stakčín to the
Starina reservoir, near the deviated route to the Jalová
village.
W oryginalny sposób prezentuje
osiem
najważniejszych
postaci
historycznych i współczesnych, które
poprzez swoją działalność przyczyniły
się do rozwoju regionu. Znajduje się
na drodze prowadzącej ze Stakčína
do zalewu Starina, przy zjeździe do
miejscowości Jalová.
GPS: 49° 02‘ 08 “ N, 22° 14‘ 58“ E
88
Cintorín bol v roku 1933 zrušený a všetky pozostatky 1025 vojakov z 1. svetovej
vojny boli preložené v roku 1934 do spoločnej krypty, ktorá sa nachádza pod oltárnou
časťou pravoslávneho chrámu Vznesenia Hospodinovho. Je najväčším takýmto
podchrámovým pohrebiskom na Slovensku. Miestnosť je zdobená pravoslávnymi
ikonami, ale aj informačnými tabuľami o jej histórii a zaujímavostiach okolia obce.
The cemetery was closed in 1933
but the remains of the 1025 soldiers from
the World War I were removed into a crypt
located under the altar section of the
Orthodox Church. It is the largest burial
place located under a church in Slovakia.
The room is decorated with Orthodox
icons but also with info boards regarding
its history and attractions in the surroundings of the village.
ATRAKCIE REGIÓNU | REGION‘S ATTRACTIONS | ATRAKCJE REGIONU
KOSTNICA OSADNÉ
Cmentarz zlikwidowany w 1933 r. Szczątki 1025 żołnierzy z I wojny światowej
w 1934 r. zostały przeniesione do
zbiorowej krypty, która znajduje się
pod ołtarzem świątyni prawosławnej.
Jest to największe miejsce pochówku w
podziemiach świątyni na terenie Słowacji.
Pomieszczenie zdobią ikony. Tablice
informacyjne przybliżają historię miejsca
oraz ciekawostki z życia regionu.
GPS: 48° 56‘ 35“ N, 21° 56‘ 05“ E
89
ATRAKCIE REGIÓNU | REGION‘S ATTRACTIONS | ATRAKCJE REGIONU
ŽIDOVSKÝ CINTORÍN HUMENNÉ
patrí medzi najstaršie a rozlohou najväčšie cintoríny na Slovensku. Na cintoríne
sú pochovaní významní občania mesta. Ako prví rabín Jakob Spira, ktorého ostatky
boli na tomto cintoríne uložené v roku 1873. Posledným rabínom v Humennom bol
Chajim Arje, ktorý bol v roku 1942 deportovaný, a do Humenného sa už nikdy nevrátil.
K významným rodinám pochovaným na tomto cintoríne patria aj rodiny Stern,
Jozefovič, Guttman a mnohé iné. The Jewish cemetery is one of the oldest and, by means of the total area, largest
cemeteries in Slovakia. In the cemetery, the most significant citizens of the town are
buried. Rabbi Jakob Spira whose remains were laid here in 1873 was the first one. The
last rabbi in the town of Humenné was Chajim Arje who was deported in 1942 and
never returned to Humenné. The Stern, Jozefovič, Guttman and many other families
are one of the most significant families buried in this cemetery.
Cmentarz żydowski jedna z najstarszych i największych nekropolii na Słowacji.
Na cmentarzu są pochowani wybitni obywatele miasta. Wśród pierwszych rabin
Jakob Spira, którego szczątki spoczęły na
cmentarzu w 1873 r. Ostatnim rabinem
w Humennem był Chajim Arje, który w
1942 r. został deportowany i już nigdy nie
powrócił do Humennego. Wśród ważnych
rodów pochowanych na tutejszym
cmentarzu można wymienić Sternów,
Jozefovičów, Guttmanów i innych.
GPS: 48° 56‘ 35“ N, 21° 56‘ 05“ E
90
Prvá svetová vojna v novembri 1914 až máji 1915 priamo zasiahla územie
súčasnej Slovenskej republiky. Následkom bojov zomrelo takmer 50 000 vojakov, ktorí
sú pochovaní na zhruba 200 vojnových cintorínov.
World War I Cemeteries - from November 1914 to May 1915 the World War I hit
the area of current Slovak Republic. As a consequence, almost 50.000 soldiers died.
They are buried in approximately 200 war cemeteries.
Cmentarze
wojenne z I wojny
światowej - od listopada
1914 r. do maja 1945 r.
I wojna światowa objęła
bezpośrednio
tereny
obecnej Słowacji. W
walkach zginęło prawie
50 tys. żołnierzy, którzy
zostali pochowani na
ok. 200 cmentarzach
wojennych.
Humenné
Snina
Medzilaborce
Osadné
Stakčín
Topoľa
Hostovice
Ulič
Palota
Svetlice
Výrava
GPS: 48° 56‘ 24“ N, 21° 54‘ 04“ E
GPS: 48° 58‘ 35“ N, 22° 11‘ 57“ E
GPS: 49° 16‘ 22“ N, 21° 54‘ 01“ E
GPS: 49° 08‘ 27“ N, 22° 09‘ 12“ E
GPS: 49° 00‘ 09“ N, 22° 13‘ 21“ E
GPS: 49° 02‘ 41“ N, 22° 21‘ 23“ E
GPS: 49° 06‘ 52“ N, 22° 08‘ 52“ E
GPS: 48° 57‘ 48“ N, 22° 25‘ 30“ E
GPS: 49° 16‘ 25“ N, 22° 00‘ 02“ E
GPS: 49° 09‘ 53“ N, 22° 02‘ 28“ E
GPS: 49° 11‘ 28“ N, 21° 58‘ 58“ E
ATRAKCIE REGIÓNU | REGION‘S ATTRACTIONS | ATRAKCJE REGIONU
VOJNOVÉ CINTORÍNY 1. SV. VOJNY
Klub vojenskej histórie Beskydy
Informačné centrum pre vojenskú históriu
Námestie slobody 1, Humenné 066 01
e-mail: [email protected], www.kvhbeskydy.sk
91
ATRAKCIE REGIÓNU | REGION‘S ATTRACTIONS | ATRAKCJE REGIONU
DREVENÉ CHRÁMY
| WOODEN CHURCHES
| ŚWIĄTAYNIE DREWNIANE
ULIČSKÉ KRIVÉ
RUSKÝ POTOK
Gréckokatolícky drevený chrám
svätého archanjela Michala
1718, NKP
Gréckokatolícky farský úrad
Ulič 241, 067 67
tel.: +421 57 769 4128
+421 904 738 510
Pravoslávny drevený chrám svätého
archanjela Michala
1740, NKP
Ruský Potok, 067 66, okres Snina
tel.: +421 57 769 8121
HUMENNÉ (NOVÁ SEDLICA)
Gréckokatolícky drevený chrám
svätého archanjela Michala
1745, NKP
Vihorlatské múzeum Humenné
Námestie slobody č. 1, Humenné, 066 01
tel.: +421 57 775 2240
www.skanzen.wmc.sk
92
Gréckokatolícky drevený chrám
svätého archanjela Michala
1700, NKP
Gréckokatolícky farský úrad
Topoľa 19, 067 65
tel.: +421 57 779 5632
+421 911 912 362
KALNÁ ROZTOKA
ŠMIGOVEC
HRABOVÁ ROZTOKA
Gréckokatolícky drevený chrám
svätého Jána Krstiteľa
1750, NKP
Gréckokatolícky farský úrad
Klenová 101, 067 72
tel.: +421 57 769 6129
+421 911 204 316
Gréckokatolícky drevený chrám
Nanebovstúpenia Pána
1775, NKP
Gréckokatolícky farský úrad
Šmigovec 54, 067 74
tel.: +421 57 769 3060
+421 911 812 175
ATRAKCIE REGIÓNU | REGION‘S ATTRACTIONS | ATRAKCJE REGIONU
TOPOĽA - s expozíciou o Alexandrovi Duchnovičovi
Gréckokatolícky drevený chrám
svätého Bazila Veľkého
18. stor., NKP
Gréckokatolícky farský úrad
Šmigovec 54, 067 74
tel.: +421 57 769 3060
+421 911 812 175
93
ATRAKCIE REGIÓNU | REGION‘S ATTRACTIONS | ATRAKCJE REGIONU
JALOVÁ
INOVCE
RUSKÁ BYSTRÁ
94
Gréckokatolícky drevený chrám
svätého Juraja
1792, NKP
Gréckokatolícky farský úrad
Stakčín Švermova 148/9, 067 61
tel.: +421 57 767 4154
+421 903 982 442
Gréckokatolícky drevený chrám
svätého archanjela Michala
1836, NKP
Obecný úrad Inovce
tel.: +421 56 658 2514
Gréckokatolícky drevený chrám
Prenesenia ostatkov svätého
Mikuláša
1730, NKP
Obecný úrad Ruská Bystrá
tel.: +421 56 658 4071
ATRAKCIE REGIÓNU | REGION‘S ATTRACTIONS | ATRAKCJE REGIONU
87
Mestský úrad Humenné
Kukorelliho 34, 066 28 Humenné
kancelária Humenné, č. dv. 211
riaditeľ: Mgr. Vladimír Grešner
tel.: +421 918 246 573
e-mail: [email protected]
www. hornyzemplin.sk
HORNÝ ZEMPLÍN
Relax | Šport | Zdravie
Vyhotovil:
Mgr. Vladimír Grešner
Ing. Ondrej Chudina
Foto:
MFdesign.sk s.r.o., Vladimír Paprčka, Róbert Remeň, Daniel Kontuľ, Marián Michalčo,
archívy miest, obcí, ubytovacích zariadení, hotelov a súkromných stredísk, Astronomické
observatórium na Kolonickom sedle, 123rf
Mapy :
MFdesign.sk s.r.o
Tlač:
Rotaprint s.r.o.
Pre OOCR Horný Zemplín a Horný Šariš realizoval a vydal MFdesign.sk s.r.o.
Nepredajné
96
Download

relax, šport, zdravie - Oblastná organizácia cestovného ruchu