DÖNEMSONU
UYGULAMALARI
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
PROGRAM
GEÇİCİ MİZAN
DÖNEM SONU ÖNCESİ
GÜNSONU – AY SONU
HATALARIN DÜZELTİLMESİ
ENVANTER KAYITLARININ YAPILMASI
ZORUNLU ENVANTER
İHTİYARİ ENVANTER
2. GEÇİCİ MİZAN
DÖNEM SONU İŞLEMLERİ
BÜTÇE HESAPLARI
ÖDENEK HESAPLARI
FAALİYET HESAPLARI
DİĞER HESAPLARLA İLGİLİ OLANLAR
KESİN MİZAN
KAPANIŞ KAYDI
AÇILIŞ KAYDI
DÖNEM BAŞI İŞLEMLERİ
DÖNEM SONU MUHASEBE
İŞLEMLERİ
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
3
TANIMLANMIŞ VERİLER
BAŞLANGIÇ ENVANTERİ
BİR ÖNCEKİ DÖNEM BİLANÇOSU
ÖEB
MİF
/
YEVMİYE DEFTER KAYDI
/
BÜYÜK DEFTERE SINIFLAMA
......Hesabı
YARDIMCI DEFTERLER
...........Hesabı
GENEL GEÇİCİ MİZAN
DÖNEMSONU İŞLEMLERİ ENVANTERİ
DÖNEMSONU BİLANÇOSU
KESİN MİZAN
DÖNEMSONU GELİR TABLOSU
©
VARLIKLAR
GELİRLER
VE
VE
KAYNAKLAR
GİDERLER
MALİYETLER
7
BİLANÇO
FAALİYET
SONUÇLARI
TABLOSU
1–2–3–4–5
Nazım
Hesaplar
SONUÇ: K / Z
6
GELECEK AYLARA/YILLARA AİT GELİR VE GİDERLER
GELİR VE GİDER TAHAKKUKLARI
Bütçe
Hesapları
8
 A- BÜTÇE HESAPLARIYLA İLGİLİ DÖNEM
SONU İŞLEMLERİ









800 Bütçe Gelirleri Hesabı
805 Gelir Yansıtma Hesabı
810 Bütçe Gelirlerinden Ret ve İadeler Hesabı
830 Bütçe Giderleri Hesabı
831 Ödeneğine Mahsup Edilecek Harcamalar Hesabı
833 Bütçeden Mahsup Edilecek Ödemeler Hesabı
834 Geçen Yıl Bütçe Mahsupları Hesabı
835 Gider Yansıtma Hesabı
895 Bütçe Uygulama Sonuçları Hesabı
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
6
Bütçe Hesaplarının Kapatılması
No
H. Kod
895
830
800
895
895
805
835
895
895
810
Hesabın Adı
BÜTÇE UYGULAMA SONUÇLARI HESABI
BÜTÇE GİDERLERİ HESABI
BÜTÇE GELİRLERİ HESABI
BÜTÇE UYGULAMA SONUÇLARI HS
BÜTÇE UYGULAMA SONUÇLARI HESABI
GELİR YANSITMA HESABI
GİDER YANSITMA HESABI
BÜTÇE UYGULAMA SONUÇLARI HS
BÜTÇE UYGULAMA SONUÇLARI HESABI
BÜTÇE GELİRLER.RET VE İADELER HS.
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
Borç
Alacak
16.000
16.000
12.000
12.000
9.000
9.000
16.000
16.000
3.000
3.000
7
Dönem Sonu İşlemleri
16-Dönem sonunda, gider yansıtma hesabının alacak bakiyesi gider yansıtma
hesabına borç, bütçe uygulama sonuçları hesabına alacak kaydedilir.
17-Dönem sonunda gelir yansıtma hesabının borç bakiyesi gelir yansıtma
hesabına alacak bütçe uygulama sonuçları hesabına borç kaydedilir.
0
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
8
0
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
9
Belediye Dönem Sonu Uygulamalarından Sonra
895. Nolu Hesabın Mizandaki Durumu
İpsala Belediyesi
Borç
895- Bütçe Uygulama Sonuçları Hesabı
Alacak
3.212.000
42.453.200
45.654.880
45.654.880
39.241.200
88.108.080
88.108.080
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
10
 B- ÖDENEK HESAPLARIYLA İLGİLİ DÖNEM SONU
İŞLEMLERİ
900 Gönderilecek Bütçe Ödenekleri Hesabı
901 Bütçe Ödenekleri Hesabı
902 Bütçe Ödenek Hareketleri Hesabı
903 Kullanılacak Ödenekler Hesabı
904 Ödenekler Hesabı
905 Ödenekli Giderler Hesabı
906 Mahsup Dönemine Aktarılan Kullanılacak
Ödenekler Hesabı
 907 Mahsup Dönemine Aktarılan Ödenekler Hesabı







Erkan KARAARSLAN
[email protected]
11
NO H. Kod
Hesabın Adı
Borç
901 BÜTÇE ÖDENEKLERİ HESABI
900
GÖNDERİLECEK BÜTÇE ÖDENEKLERİ HS
NO H. Kod
Alacak
5.000
Hesabın Adı
901 BÜTÇE ÖDENEKLERİ HESABI
901
BÜTÇE ÖDENEKLERİ HESABI
905
ÖDENEKLİ GİDERLER HESABI
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
5.000
Borç
Alacak
11.000
0
11.000
12
ÖDENEK HESAPLARIYLA İLGİLİ
KAYITLARA ÖRNEKLER
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
13
 C- BÜTÇE VE ÖDENEK İŞLEMLERİ
DIŞINDAKİ DÖNEM SONU İŞLEMLERİ
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
14
1. Duran Varlıklar Ana Hesap Grubundan
Dönen Varlıklar Ana Hesap Grubuna
Aktarma Kayıtları
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
15
117- Menkul Varlıklar Hesabı
XXX.-
217- Menkul Varlıklar Hesabı
XXX.-
120- Gelirlerden Alacaklar Hesabı
XXX.-
220- Gelirlerden Alacaklar Hesabı
XXX.-
122- Gelirlerden Tecilli ve Tehirli Alacaklar Hesabı
XXX.-
222- Gelirlerden Tecilli ve Tehirli Alac. Hesabı
127- Diğer Faaliyet Alacakları Hesabı
XXX.XXX.-
227- Diğer Faaliyet Alacakları Hesabı
130- Dış Borcun İkrazından Doğan Alacaklar Hs.
XXX.XXX.-
230- Dış Borcun İkrazından Doğan Alac. Hs.
132- Kurumca Verilen Borçlardan Alacaklar Hesabı
XXX.XXX.-
232- Kurumca Verilen Borçlardan Alac. Hesabı
139- Diğer Kurum Alacakları Hesabı
XXX.XXX.-
239- Diğer Kurum Alacakları Hesabı
180- Gelecek Yıllara Ait Giderler Hesabı
XXX.XXX.-
280- Gelecek Yıllara Ait Giderler Hesabı
181- Gelir Tahakkukları hesabı
XXX.-
281- Gelir Tahakkukları Hesabı
XXX.-
150- İlk Madde ve Malzemeler Hesabı / 157- Diğer Stoklar Hesabı
293- Gelecek Yıllar İhtiyacı Stoklar Hesabı
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
XXX.XXX.-
16
220- Gelirlerden Alacaklar Hesabında izlenen 4.000.YTL alacağın 2.000.- YTL lik kısmının vadesinin bir yılın
altına indiğinin tespit edilmesi verilebilir. Bu durumda
aşağıdaki kaydın yapılması gerekmektedir.
------------------------ / --------------------------------------120- Gelirlerden Alacaklar Hesabı
2.000.220- Gelirlerden Alacaklar Hesabı
2.000.------------------------ / ---------------------------------------
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
17
Duran varlıklar içinde izlenen uzun vadeli kurum alacakları
hesabında kayıtlı 150.000.- YTL tutarındaki alacağın 90.000.YTL.sinin vadesinin geçtiği kalanının ise vadesinin bir yılın altına
indiği yapılan yıl sonu envanteri sırasında tespit edilerek gerekli
yevmiye kayıtları yapılmıştır.
------------------------ / --------------------------------------132- Kurumca Verilen Borçlardan Alacaklar Hs. 60.000.137- Takipteki Kurum Alacaklar Hesabı
90.000.232- Kurumca Verilen Borçlardan Alacaklar Hs.
150.000.------------------------ / ---------------------------------------
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
18
2. Uzun Vadeli Yabancı Kaynaklar Ana
Hesap Grubundan Kısa Vadeli Yabancı
Kaynaklar Ana Hesap Grubuna Aktarma
Kayıtları
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
19
400- Banka Kredileri Hesabı
XXX.-
300- Banka Kredileri Hesabı
XXX.-
403- Kamu İdarelerine Mali Borçlar Hesabı
XXX.-
303- Kamu İdarelerine Mali Borçlar Hesabı
404- Tahviller Hesabı
XXX.XXX.-
304- Cari Yılda Ödenecek Tahviller Hesabı
409- Uzun Vadeli Diğer İç Mali Borçlar Hesabı
XXX.XXX.-
309- Uzun Vadeli Diğer İç Mali Borçlar Hesabı
410- Dış Mali Borçlar Hesabı
XXX.XXX.-
310- Dış Mali Borçlar Hesabı
XXX.-
429- Diğer Faaliyet Borçları Hesabı
XXX.-
329- Diğer Faaliyet Borçları Hesabı
430- Alınan Depozito ve Teminatlar Hesabı
XXX.XXX.-
330- Alınan Depozito ve Teminatlar Hesabı
438-Kamuya Olan Ertelenmiş veya Taksitlendirilmiş Borçlar Hesabı
XXX.XXX.-
368-Kamuya Olan Ertelenmiş veya Taksitlendirilmiş Borçlar
Hesabı
440- Alınan Sipariş Avansları Hesabı
XXX.XXX.-
340- Alınan Sipariş Avansları Hesabı
449- Alınan Diğer Avanslar Hesabı
XXX.XXX.-
349- Alınan Diğer Avanslar Hesabı
XXX.-
472- Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabı
XXX.-
372- Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabı
479- Diğer Borç ve Gider Karşılıkları Hesabı
XXX.XXX.-
379- Diğer Borç ve Gider Karşılıkları Hesabı
480- Gelecek Yıllara Ait Gelirler Hesabı
XXX.XXX.-
380- Gelecek Yıllara Ait Gelirler Hesabı
481- Gider Tahakkukları Hesabı
XXX.XXX.-
381- Gider Tahakkukları Hesabı
XXX.-
499- Diğer Uzun Vadeli Yabancı Kaynaklar Hesabı
399- Diğer Çeşitli Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar Hesabı
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
XXX.XXX.-
20
400- Banka Kredileri Hesabında izlenen 40.000.-YTL tutarındaki
banka kredi borcunun 12.000.- YTL lik kısmının vadesinin bir yılın
altına indiğinin tespit edilmesi verilebilir. Bu durumda aşağıdaki
kaydın yapılması gerekmektedir.
------------------------ / --------------------------------------400- Banka Kredileri Hesabı
12.000.300- Banka Kredileri Hesabı
12.000.------------------------ / --------------------------------------Uzun vadeli yabancı kaynaklar ana hesap grubunda izlenen uzun
vadeli bir dış borcun yarısının ödendiği halde yanlışlıkla emanet
ödemesi olarak kayıtlara alındığı; 150.000.- YTL tutarındaki kalan
yarısının ise vadesinin bir yılın altına indiği yıl sonu envanteri
sırasında tespit edilerek gerekli yevmiye kayıtları yapılmıştır.
------------------------ / --------------------------------------410- Dış Mali Borçlar Hesabı
300.000.333- Emanetler Hesabı
150.000.310- Dış Mali Borçlar Hesabı
150.000.------------------------ / --------------------------------------Erkan KARAARSLAN
[email protected]
21
 3. Değer Hareketleri Hesap Grubundaki
Hesapların Bakiyelerinin Değer Hareketleri
Sonuç Hesabına Aktarılması Kayıtları
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
22
5 19 - De ğe r H a re ke tle ri S onuç H e sa bı
X X X .-
(5 1 - he sa p grubund a k i he sa pla rın borç ba kiye le ri)
(A Ş A Ğ IDA K İ H E S A P LA R IN B OR Ç B A K İYE LE R İ )
5 10 - Na kit H a reke tle ri H e sa bı
X X X .-
5 11 - M uha se be B irim le ri A ra sı İşle m le r H e sa bı
X X X .-
5 12 - P roje Öz el H e sa bınd a n K ulla nım la r H s.
X X X .-
5 13 - D oğrud a n D ış P roje K re di K ulla nım la rı B ild irim H e sa bı
X X X .-
(A Ş A Ğ IDA K İ H E S A P LA R IN B OR Ç B A K İYE LE R İ )
5 10 - Na kit H a reke tle ri H e sa bı
X X X .-
5 11 - M uha se be B irim le ri A ra sı İşle m le r H e sa bı
X X X .-
5 12 - P roje Öz el H e sa bınd a n K ulla nım la r H e sa bı
X X X .-
5 13 -D oğrud a n Dış P roje K red i K ulla nım la rı B ildirim H e sa bı
X X X .-
5 19 - De ğe r H a re ke tle ri S onuç H e sa bı
XXX
(5 1 -H e sa p grubund a ki he sa pla rın a la c ak ba kiyele ri)
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
23
 4. Yabancı Paraya Endeksli Kıymetlerin
İzlendiği Hesaplarda Değerleme Kayıtları
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
24
6 30 - Gid erler H esabı
X X X .-
3 04 - C ari Yıld a Ö denecek Tahviller H esabı
X X X .-
3 10 - C ari Yıld a Ö denecek D ış M ali B orçlar H s.
X X X .-
4 10 - Dış M ali B orçlar H esabı
X X X .-
1 05 - Dö viz H esabı
X X X .-
.......................................................
X X X .-
3 04 - C ari Yıld a Ö denecek Tahviller H esabı
X X X .-
3 10 - C ari Yıld a Ö denecek D ış M ali B orçla r H s.
X X X .-
4 10 - Dış M ali B orçlar H esabı
X X X .-
1 05 - Dö viz H esabı
X X X .-
...............................................................
X X X .-
6 00 - Gelirler H esabı
X X X .-
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
25
 5- Yeniden Değerleme Kayıtları
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
26
2 52 - B inalar H esabı
X X X .-
2 51 - Yer altı ve Y erü stü Düzenleri Hesabı
X X X .-
.................................................
X X X .-
2 57 - B irik m iş A m ortism anlar H esabı
X X X .-
5 22 - Yenid en Değerlem e F ark ları H esabı
X X X .-
Y eniden değe rlem e işlem i sonucund a d eğer azalışı tespit ed ilm esi d urum und a yapılm ası gerek en
m uha sebe k ayd ı;
5 22 - Yenid en Değerlem e F ark ları H e sabı
X X X .-
2 57 - B irik m iş A m ortism anlar H esabı
X X X .-
2 52 - B inalar H esabı
X X X .-
.................................................
X X X .-
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
27
B ilançod a; kayıtlı d eğeri 2.0 00 .000 . - Y T L ve birik m iş am ortism an tutarı 4 00 .000. - Y T L olan taşıtlar
d ö nem sonund a M aliye B ak anlığı’nca belirlenen yenid en d eğerlem e oranınd a (% 10 ) yenid en değe rlem e
işlem ine tabi tutulm uş ve 160 .0 00 .- Y T L değer artışının bulund uğu tespit edilm iştir.
2 54 - T aşıtlar Hesabı
2 00.000 .-
2 57 - B irik m iş A m ortism anlar H esabı
4 0.0 00 .-
5 22 - Yenid en Değerlem e Fark ları H esabı
1 60.000 .-
B ilançod a k ayıtlı m ak inelerin t am am en am orti edilm iş ve yıllar itibarıyla yapılan yenid en değerlem e
işlem leri sonucund a m ak ineler için oluşan 1 .5 20 .000 .- Y T L tutarında değerlem e fark ı, M aliye B akanlığı
tarafınd an karar verilerek net d eğer hesabına aktarılm ıştır.
5 22 - Yenid en De ğerlem e Fark ları H esabı
5 00 - Net D eğer Hesabı
1 .52 0.000 .1 .52 0.000 .-
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
28
 6. Amortisman Kayıtları
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
29
 7. Zamanaşımı ve Hesapların Yıllar İtibariyle
İzlenmesi Vb. Yönlerden Yardımcı Hesaplar
Arasındaki Güncellenme Kayıtları
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
30
Zaman aşımı ya da hesapların yıllar itibariyle detaylarının izlenebilmesi
ve belirli dönemlerin sonunda hesapların başka hesaplara
aktarılabilmesi amacıyla bazı hesaplar yıllar itibariyle bölümlenerek
izlenmektedir. Bölümlenmede genel olarak hesapların geçmiş beş yıla
ilişkin sonuçları göstermesi esas alınmıştır. Yıllar itibariyle
bölümlenmeye tabi tutulan hesaplar şunlardır;
320- Bütçe Emanetleri Hesabı
519- Değer Hareketleri Sonuç Hesabı
522- Yeniden Değerleme Farkları Hesabı
570- Geçmiş Yıllar Olumlu Faaliyet Sonuçları Hesabı
580- Geçmiş Yıllar Olumsuz Faaliyet Sonuçları Hesabı
Dönem sonlarında bu hesapların yardımcı hesapları arasında aktarma
kayıtları yapılacaktır. Bu kayıtlardan sonra söz konusu hesaplara ilişkin
01 nolu yardımcı hesap kodunda herhangi bir tutarın kalmaması
gerekir. Yani Dönem sonlarında yardımcı hesaplar arasında aktarma
yapılan yukarıdaki hesapların 01 nolu cari yıla ait yardımcı hesap
kodlarının bakiyesi sıfırdır ve bunların hiçbirisi ertesi yıla devir vermez.
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
31
Bütçe Emanetleri Hesabında Kayıtlı Tutarların
Zamanaşımı Yönünden Güncellenmesi Kayıtları
320- Bütçe Emanetleri
XXX.-
(Cari Yıla (N) Ait Borçlar)
320- Bütçe Emanetleri
XXX.-
(N-1 Yılına Ait Borçlar)
Bütçe emanetleri hesabının yardımcı hesaplarında kayıtlı tutarların
zamanaşımı tarihleri itibariyle güncellenmesine yönelik dönem sonu işlemi yukarıda
verilen örnek kayıt doğrultusunda;
- N-1 Yılına Ait Borçlar yardımcı hesabına borç, N-2 Yılına Ait Borçlar hesabına
alacak,
- N-2 Yılına Ait Borçlar yardımcı hesabına borç, N-3 Yılına Ait Borçlar hesabına
alacak,
- N-3 Yılına Ait Borçlar yardımcı hesabına borç, N-4 Yılına Ait Borçlar hesabına
alacak,
- N-4 Yılına Ait Borçlar yardımcı hesabına borç, N-5 Yılına Ait Borçlar hesabına
alacak,
kaydedilerek gerçekleştirilmesi gerekir.
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
32
Örneğin; kamu idaresinin bütçe emanetleri hesabına
ilişkin yardımcı hesap kodları aşağıdaki gibiyse dönem
sonunda yapılacak yevmiye kaydı şu şekilde
oluşturulmalıdır;
320- Bütçe Emanetleri Hesabı
310.000.320.01 Cari Yıla (N) Ait Borçlar
244.000.320.02
(N-1) Yılına Ait Borçlar
25.000.320.03
(N-2) Yılına Ait Borçlar
20.000.320.04
(N-3) Yılına Ait Borçlar
17.000.320.05
(N-4) Yılına Ait Borçlar
3.000.320.06
(N-5) Yılına Ait Borçlar
1.000.-
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
33
Öncelikle zamanaşımına uğrayan bütçe emanetleri gelir
kaydedilir.
------------------------ / --------------------------------------320.06- Bütçe Emanetleri Hesabı
1.000.600- Gelirler Hesabı
1.000.------------------------ / --------------------------------------805- Gelir Yansıtma Hesabı
1.000.800- Bütçe Gelirleri Hesabı
1.000.------------------------ / ---------------------------------------
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
34
Daha sonra yardımcı hesaplar arasındaki aktarma kayıtları yapılır.
------------------------ / --------------------------------------320.05- Bütçe Emanetleri Hesabı
3.000.320.06- Bütçe Emanetleri Hesabı
3.000.------------------------ / --------------------------------------320.04- Bütçe Emanetleri Hesabı
17.000.320.05- Bütçe Emanetleri Hesabı
17.000.------------------------ / --------------------------------------320.03- Bütçe Emanetleri Hesabı
20.000.320.04- Bütçe Emanetleri Hesabı
20.000.------------------------ / --------------------------------------320.02- Bütçe Emanetleri Hesabı
25.000.320.03- Bütçe Emanetleri Hesabı
25.000.------------------------ / --------------------------------------320.01- Bütçe Emanetleri Hesabı
244.000.320.02- Bütçe Emanetleri Hesabı
244.000.------------------------ / --------------------------------------Bu işlemlerden sonra bütçe emanetleri hesabının 01 nolu yardımcı hesap
kodunda herhangi bir tutarın kalmaması gerekir.
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
35
Taflan Belediyesi Bütçe Emanetleri Hesabı Alacak Bakiyesi detayı
aşağıdaki gibidir.
Hesabın Adı
No H. Kod
320.01 Cari Yıla (N) Ait Borçlar
320.02
N-1 Yılına ait Borçlar
320.02 N-1 Yılına Ait Borçlar
320.03
N-2 Yılına ait Borçlar
320.04 N-3 Yılına Ait Borçlar
320.05
N-4 Yılına ait Borçlar
Hesabın Adı
No H. Kod
320.06 N-5 Yılına Ait Borçlar
600.20.99.90.00 Gelirler Hesabı
805
Gelir Yansıtma Hesabı
800.2.6.1.90 Bütçe Gelirleri Hs.
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
Borç
100.000
Alacak
100.000
20.000
20.000
45.400
45.400
Borç
12.300
Alacak
12.300
12.300
12.300
36
 Geçmiş Yıllar Olumlu Faaliyet Sonuçları
Hesabında Kayıtlı Tutarların Güncellenmesi
Kayıtları
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
37
Geçmiş yıllar olumlu faaliyet sonuçları hesabında kayıtlı tutarlar, bu hesapların ilgili alt bölümüne
aktarılması için bu hesaba borç ve alacak kaydı yapılır.
570- Geçmiş Yıllar Olumlu Faaliyet Sonuçları Hesabı
XXX.-
(Yılı yardımcı hesabı)
570- Geçmiş Yıllar Olumlu Faaliyet Sonuçları Hesabı
XXX.-
(Takip eden dönem yardımcı hesabı)
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
38
Örneğin; kamu idaresinin 570- Geçmiş Yıllar Olumlu
Faaliyet Sonuçları Hesabına ilişkin yardımcı hesap
kodları aşağıdaki gibiyse dönem sonunda yapılacak
yevmiye kaydı şu şekilde oluşturulmalıdır;
570- Geçmiş Yıllar Olumlu Faaliyet Sonuçları Hesabı
415.000.000.570.01- N-1 Yılına Ait Olumlu Faaliyet Sonuçları Hesabı 308.000.000.570.02- N-2 Yılına Ait Olumlu Faaliyet Sonuçları Hesabı 44.000.000.570.03- N-3 Yılına Ait Olumlu Faaliyet Sonuçları Hesabı 10.000.000.570.05- N-5 Yılına Ait Olumlu Faaliyet Sonuçları Hesabı 53.000.000.-
Burada N-4 yılına ilişkin olumlu faaliyet sonucu
görünmemektedir. Bu o dönemde olumsuz faaliyet
sonucu elde edildiği anlamına gelmektedir. Burada N ile
ifade edilenin cari yıl olduğu anlaşılmalıdır. Bilindiği
üzere bu hesaba dönem başında kayıt yapılmaktadır ve
ilk kayıt N-1 yılının olumlu faaliyet sonucudur.
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
39
Öncelikle N-5 yılına ait tutarlar net değer hesabına aktarılmalıdır.
------------------------ / --------------------------------------570.05- Geçmiş Yıllar Olumlu Faaliyet Sonuçları H. 53.000.000.500- Net Değer Hesabı
53.000.000.------------------------ / --------------------------------------Daha sonra yardımcı hesaplar arasındaki aktarma kayıtları yapılır.
------------------------ / --------------------------------------570.03- Geçmiş Yıllar Olumlu Faaliyet Sonuçları H. 10.000.000.570.04- Geçmiş Yıllar Olumlu Faaliyet Sonuçları H.
10.000.000.------------------------ / --------------------------------------570.02- Geçmiş Yıllar Olumlu Faaliyet Sonuçları H. 44.000.000.570.03- Geçmiş Yıllar Olumlu Faaliyet Sonuçları H.
44.000.000.------------------------ / --------------------------------------570.01- Geçmiş Yıllar Olumlu Faaliyet Sonuçları H. 308.000.000.570.02- Geçmiş Yıllar Olumlu Faaliyet Sonuçları H.
308.000.000.------------------------ / --------------------------------------Bu işlemlerden sonra 570.01- Geçmiş Yıllar Olumlu Faaliyet Sonuçları
Hesabında herhangi bir tutarın kalmaması gerekir.
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
40
 Geçmiş Yıllar Olumsuz Faaliyet Sonuçları
Hesabında Kayıtlı Tutarların Güncellenmesi
Kayıtları
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
41
Geçmiş Yıllar Olumsuz Faaliyet Sonuçları Hesabında Kayıtlı Tutarların Güncellenmesi
Kayıtları
Geçmiş yıllar olumsuz faaliyet sonuçları hesabında kayıtlı tutarlar, bu hesapların ilgili alt bölümüne
aktarılması için bu hesaba alacak ve borç kaydı yapılır.
580- Geçmiş Yıllar Olumsuz Faaliyet Sonuçları Hesabı
XXX.-
(Takip eden dönem yardımcı hesabı)
580- Geçmiş Yıllar Olumsuz Faaliyet Sonuçları Hesabı
XXX.-
(Yılı yardımcı hesabı)
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
42
Örneğin; kamu idaresinin 580- Geçmiş Yıllar Olumsuz Faaliyet Sonuçları
Hesabına ilişkin yardımcı hesap kodları aşağıdaki gibiyse dönem sonunda
yapılacak yevmiye kaydı şu şekilde oluşturulmalıdır;
580- Geçmiş Yıllar Olumsuz Faaliyet Sonuçları Hesabı
580.04- N-4 Yılına Ait Olumsuz Faaliyet Sonuçları Hesabı
41.000.000.41.000.000.-
Burada sadece N-4 yılına ilişkin olumsuz faaliyet sonucu söz konusudur. Bu
son beş yıl içinde sadece o dönemde olumsuz faaliyet sonucu elde edildiği
anlamına gelmektedir. Burada N ile ifade edilenin cari yıl olduğu
anlaşılmalıdır. Bilindiği üzere bu hesaba dönem başında kayıt yapılmaktadır
ve ilk kayıt N-1 yılının olumlu faaliyet sonucudur.
Yardımcı hesaplar arasında aşağıda belirtilen aktarma kaydı yapılır.
------------------------ / --------------------------------------580.05- Geçmiş Yıllar Olumsuz Faaliyet Sonuçları H.41.000.000.580.04- Geçmiş Yıllar Olumsuz Faaliyet Sonuçları H.
41.000.000.------------------------ / ---------------------------------------
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
43
8- Beşinci Yıl Sonunda Net Değere Aktarma Kayıtları
Zaman aşımı ya da hesapların yıllar itibariyle detaylarının
izlenebilmesi ve belirli dönemlerin sonunda hesapların başka
hesaplara aktarılabilmesi amaçlarıyla bazı hesapların yıllar itibariyle
bölümlenerek izlendiği yukarıda belirtilmiş ve detaylarıyla
açıklanmıştır.
Aşağıdaki hesaplarda izlenen bu tutarların, beşinci yılın sonunda net
değer hesabına aktarılarak kapatılması gerekmektedir. Bu hesaplar;
519- Değer Hareketleri Sonuç Hesabı
522- Yeniden Değerleme Farkları Hesabı
570- Geçmiş Yıllar Olumlu Faaliyet Sonuçları Hesabı
580- Geçmiş Yıllar Olumsuz Faaliyet Sonuçları Hesabı
Dönem sonlarında bu hesapların yardımcı hesapları arasında
aktarma kayıtları yapılacaktır. Ancak N-5 yılına ait yardımcı
hesaplarda izlenen tutarların net değer hesabın aktarılması
gerekmektedir.
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
44
Örneğin; kamu idaresinin 570- Geçmiş Yıllar Olumlu Faaliyet
Sonuçları Hesabına ilişkin yardımcı hesap kodlarından N-5 yılına ait
detay kodda 45.000.000.- YTL varsa dönem sonunda yapılacak
yevmiye kaydı şu şekilde oluşturulmalıdır;
------------------------ / --------------------------------------570.05- Geçmiş Yıllar Olumlu Faaliyet Sonuçları H. 45.000.000.500- Net Değer Hesabı
45.000.000.------------------------ / ---------------------------------------
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
45
9- Faaliyet Hesaplarının Kapatılması ve
Faaliyet
Sonucunun
Bilânçoyla
İlişkilendirilmesi Kaydı
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
46
10 Faaliyet Hesapları
Gelirler hesabının alacak bakiyesi, dönem sonunda faaliyet sonuçları hesabına
alacak, gelirler hesabına borç kaydedilir.
Giderler hesabının borç bakiyesi, dönem sonunda faaliyet sonuçları hesabına borç,
giderler hesabına alacak kaydedilir.
Faaliyet sonuçları hesabının alacak veya borç bakiyesi öz kaynaklar hesap grubu
içerisinde yer alan dönem olumlu faaliyet sonuçları hesabı veya dönem olumsuz
faaliyet sonuçları hesabıyla kapatılır.
Geçmiş yıllar olumlu faaliyet sonuçları hesabında kayıtlı tutarlar, bu hesapların ilgili
alt bölümüne aktarılması için bu hesaba borç ve alacak kaydı yapılır.
Geçmiş yıllar olumsuz faaliyet sonuçları hesabında kayıtlı tutarlar, bu hesapların ilgili
alt bölümüne aktarılması için bu hesaba alacak ve borç kaydı yapılır.
Bu işlemlerden sonra faaliyet hesapları ana hesap grubunda yer alan tüm hesaplar
kapanır.
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
47
NOH. Kod
Hesabın Adı
690 FAALİYET SONUÇLARI HESABI
630 GİDERLER HESABI
600 GELİRLER HESABI
690 FAALİYET SONUÇLARI HESABI
No
H. Kod
591
690
Hesabın Adı
DÖNEM OLUMSUZ FAALİYET SONUÇLARI
FAALİYET SONUÇLARI HESABI
Borç
Alacak
10.000
10.000
9.500
9.500
Borç
Alacak
500
500
Dönem sonunda Faaliyet Sonuçları Hesabının borç bakiyesi vermesi
durumunda bakiye tutarı 591 Dönem Olumsuz Faaliyet Sonucu Hesabına
Erkan KARAARSLAN
48
borç, 690-Faaliyet Sonuç[email protected]
Hesabına
alacak kaydedilir.
NOH. Kod
Hesabın Adı
591 DÖNEM OLUMSUZ FAALİYET SONUÇLARI
690 FAALİYET SONUÇLARI HESABI
Borç
Alacak
500
500
Dönem sonunda Faaliyet Sonuçları Hesabının borç bakiyesi vermesi
durumunda bakiye tutarı 591 Dönem Olumsuz Faaliyet Sonucu
Hesabına borç, 690-Faaliyet Sonuçları Hesabına alacak kaydedilir.
Açılış kaydını takiben önceki yıl olumsuz faaliyet sonucu bu hesaba
alacak, 580-Geçmiş Yıllar Olumsuz Faaliyet Sonuçları Hesabına borç
Erkan KARAARSLAN
49
kaydedilir.
[email protected]
 10. Kapanış Kaydı
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
50
320
BÜTÇE EMANETLERİ HESABI
xxx.
322
BÜTÇELEŞTİRİLECEK BORÇLAR HESABI
xxx.
330
ALINAN DEPOZİTO VE TEMİNATLAR HS.
xxx.
333
EMANETLER HESABI
xxx.
397
SAYIM FAZLALARI HESABI
xxx.
410
DIŞ MALİ BORÇLAR HESABI
xxx.
500
NET DEĞER HESABI
xxx.
570
GEÇMİŞ
YILLAR
OLUMLU
SONUÇLARI HESABI
FAALİYET
xxx.
590
DÖNEM OLUMLU FAALİYET SONUÇLARI
HESABI
xxx.
102
BANKA HESABI
xxx.
120
GELİRLERDEN ALACAKLAR HESABI
xxx.
121
GELİRLERDEN TAKİPLİ ALACAKLAR
HESABI
xxx.
140
KİŞİLERDEN ALACAKLAR HESABI
xxx.
150
İLK MADDE VE MALZEME HESABI
xxx.
162
BÜTÇE DIŞI
HESABI
KREDİLER
xxx.
165
MAHSUP DÖN. AKTARILAN AVANS VE
KREDİLER HESABI
xxx.
241
MAL VE HİZMET ÜRETEN KURULUŞ.
YATIRILAN SER. HESABI
xxx.
250
ARAZİ VE ARSALAR HESABI
xxx.
251
YERALTI
HESABI
xxx.
252
BİNALAR HESABI
xxx.
254
TAŞITLAR HESABI
xxx.
255
DEMİRBAŞLAR HESABI
xxx.
258
YAPILMAKTA
HESABI
259
VE
AVANS
VE
YERÜSTÜ
OLAN
DÜZENLERİ
YATIRIMLAR
xxx.
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
YATIRIM AVANSLARI HESABI
51
 ÖZETLEYELİM
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
52
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
53
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
54
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
55
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
56
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
57
G E N EL Y Ö N ET İM M U HA SE BE Y Ö NE TM EL İĞ İN DE D Ö NE M SO N U İŞLEM LE R İ
D ö nem so nu işle mle ri ma lî yılın so nunda g eçici m iza nın çıka rılm asının a rd ınd an yap ıla n aşağ ıda ki
işle mle rde n oluşur
a) B ütçe gelir ve bütçe gider hesapları h esap grupları ile bütçe gelirlerinden ret ve iade h esapları hesap grubunda
yer alan hesapların bütçe u ygulam a sonuçları hesabıyla karşılaştırılıp bütçe uygulam a sonucunun belirlenmesi,
b) Kullanılmayan ödeneklerin iptal edilmesi veya m ahsup dönemine aktarılm ası,
c) Y eniden değerlem eye tabi tutulacak varlıkların değerlem eye tabi tutu lm ası,
d) A m ortis mana tabi varlıklar için amortis m an hesaplan m ası,
e) M uhasebe birimlerince izlen en varlıkların sayılması ve gerekli tutanakların düzenlen mesi,
f) Gelir ve gider hesapları hesap grupları ile indirim, iade ve iskonto hesapları hesap gru bunda yer alan hesapların
faaliyet sonuçları hesabıyla karşılaştırılıp faaliyet sonucunun belirlenm esi,
ve ben zeri işlemlerdir.
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
58
MERKEZİ YÖNETİM MUHASEBE YÖNETMELİĞİNDE DÖNEM SONU İŞLEMLERİ
Dönem sonu işlemleri malî yılın sonunda geçici mizanın çıkarılmasının ardından yapılan aşağıdaki
işlemlerden oluşur
a) Bütçe ve Ödenek Hesaplarına İlişkin Dönem Sonu İşlemleri
1) Bütçe gelirleri hesabının alacak bakiyesi bütçe gelirleri hesabına borç, bütçe uygulama sonuçları hesabına
alacak kaydedilir.
2) Bütçe giderleri hesabının borç bakiyesi bütçe giderleri hesabına alacak, bütçe uygulama sonuçları
hesabına borç kaydedilir.
3) Bütçe gelirlerinden ret ve iadeler hesabının borç bakiyesi bütçe gelirlerinden ret ve iadeler hesabına
alacak, bütçe uygulama sonuçları hesabına borç kaydedilir.
4) Gider yansıtma hesabının alacak bakiyesi gider yansıtma hesabına borç, bütçe uygulama sonuçları
hesabına alacak kaydedilir.
5) Gelir yansıtma hesabının borç bakiyesi gelir yansıtma hesabına alacak, bütçe uygulama sonuçları
hesabına borç kaydedilir. Gelir yansıtma hesabının alacak bakiyesi verdiği durumlarda gelir yansıtma
hesabına borç, bütçe uygulama sonuçları hesabına alacak kaydedilir.
6) Ödenekli giderler hesabının borç bakiyesi ödenekler hesabına borç, ödenekli giderle r hesabına alacak
kaydedilir.
7) Ödenek hesaplarına ilişkin kesin hesap bilgilerinin geçici mizandan alınmasından sonra dönem sonunda
merkez muhasebe birimlerince, bütçe ödenekleri hesabının yardımcı hesapları itibarıyla; alacak bakiyesi
aynı yardımcı hesaplara borç, borç bakiyesi aynı yardımcı hesaplara, bütçe ödenek hareketleri hesabının borç
bakiyesi bütçe ödenek hareketleri hesabına alacak kaydedilir.
8) Bu işlemlerden sonra bütçe hesapları ana hesap grubu ile ödenek hesapları hesap grubunda yer alan tüm
hesaplar kapanır.
b) Bütçe ve Ödenek Hesapları Dışındaki Dönem Sonu İşlemleri
1) Duran varlıklar ana hesap grubu içerisinde yer alan hesaplarda kayıtlı tutarlardan dönen varlıklar ana
hesap grubundaki ilgili hesaplara aktarılması gereken tutarlar, bu hesaplara alacak, dönen varlıklar ana hesap
grubundaki ilgili hesaplara borç kaydedilerek aktarma işlemleri tamamlanır.
2) Uzun vadeli yabancı kaynaklar ana hesap grubu içerisinde yer alan, hesaplarda kayıtlı tutarlardan vadeleri
bir yılın altına inmesi nedeniyle, kısa vadeli yabancı kaynaklar ana hesap grubundaki ilgili hesaplara
aktarılması gereken tutarlar bu hesaplara borç, kısa vadeli yabancı kaynaklar ana hesap grubundaki ilgili
hesaplara alacak kaydedilerek aktarma işlemleri tamamlanır.
3) Bütçe emanetleri hesabında kayıtlı tutarlar, bu hesapların ilgili alt bölümüne aktarılması için bu hesaba
borç ve alacak kaydı yapılır.
4) Değer hareketleri sonuç hesabında kayıtlı tutarlar, bu hesapların ilgili alt bölümüne aktarılması için bu
hesaba borç ve alacak kaydı yapılır.
5) Öz kaynaklar ana hesap grubu içerisinde yer alan “Değer Hareketleri” hesap grubundaki hesaplar değer
hareketleri sonuç hesabının ilgili yardımcı hesaplarına kaydedilerek kapatılır. Bu işlemler sonucunda, nakit
hareketleri hesabı, muhasebe birimleri arası işlemler hesabı, proje özel hesabından kullanımlar hesabı ve
Erkan
KARAARSLAN
doğrudan dış proje kredi kullanımları bildirim
hesabı
kesin mizanda bakiye vermez.
[email protected]
6) Dönem sonunda ilgili varlık ve yabancı
kaynak hesaplarında kayıtlı olup, yabancı para cinsinden izlenen
tutarlar değerlemeye tabi tutulur ve raporlama tarihindeki gerçek değerleri ile malî raporlarda gösterilir.
59
MAHALLİ İDARELER BÜTÇE VE MUHASEBE YÖNETMELİĞİNDE DÖNEM SONU
İŞLEMLERİ
Dönem sonu işlemleri malî yılın sonunda geçici mizanın çıkarılmasının ardından yapılan aşağıdaki
işlemlerden oluşur
a) Bütçe ve Ödenek Hesaplarına İlişkin Dönem Sonu İşlemleri
1) Bütçe gelirleri hesabının alacak bakiyesi bütçe gelirleri hesabına borç, bütçe uygulama sonuçları hesabına
alacak kaydedilir.
2) Bütçe giderleri hesabının borç bakiyesi bütçe giderleri hesabına alacak, bütçe uygulama sonuçları
hesabına borç kaydedilir.
3) Bütçe gelirlerinden ret ve iadeler hesabının borç bakiyesi bütçe gelirlerinden ret ve iadeler hesabına
alacak, bütçe uygulama sonuçları hesabına borç kaydedilir.
4) Gider yansıtma hesabının alacak bakiyesi gider yansıtma hesabına borç, bütçe uygulama sonuçları
hesabına alacak kaydedilir.
5) Gelir yansıtma hesabının borç bakiyesi gelir yansıtma hesabına alacak, bütçe uygulama sonuçları
hesabına borç kaydedilir. Gelir yansıtma hesabının alacak bakiyesi verdiği durumlarda gelir yansıtma
hesabına borç, bütçe uygulama sonuçları hesabına alacak kaydedilir.
6) İl özel idarelerinde ödenekli giderler hesabının borç bakiyesi ödenekler hesabına borç, ödenekli giderler
hesabına alacak kaydedilir.
7) İl özel idarelerinde bütçe ödenekleri hesabının yardımcı hesapları itibariyle; alacak bakiyesi aynı yardımcı
hesaplara borç, borç bakiyesi aynı yardımcı hesaplara, bütçe ödenek hareketleri hesabının borç bakiyesi
bütçe ödenek hareketleri hesabına alacak kaydedilir.
8) Belediye, bağlı idare ve birliklerde, bütçe ödenekleri hesabının yardımcı hesapları itibariyle; alacak
bakiyesi aynı yardımcı hesaplara borç, borç bakiyesi aynı yardımcı hesaplara, ödenekli giderler hesabının
borç bakiyesi ödenekli giderler hesabına alacak kaydedilir.
Bu işlemden sonra bütçe hesapları ana hesap grubu ile ödenek hesapları hesap grubunda yer alan tüm
hesaplar kapanır.
b) Bütçe ve Ödenek Hesapları Dışındaki Dönem Sonu İşlemleri
1) Dönen varlıklar ana hesap grubu içerisinde yer alan gelirlerden alacaklar hesabında kayıtlı tutarlardan
mali yıl sonuna kadar tahsili gerekenlerden tahsil edilemeyen tutarlar, mali yıl sonunda gelirlerden alacaklar
hesabına alacak, gelirlerden takipli alacaklar hesabına borç kaydedilerek takibe alınır.
2) Duran varlıklar ana hesap grubu içerisinde yer alan, gelirlerden alacaklar hesabı, gelirlerden tecilli ve
tehirli alacaklar hesabı, kurumca verilen borçlardan alacaklar hesabı ve gelecek yıllara ait giderler hesabında
kayıtlı tutarlardan dönen varlıklar ana hesap grubundaki ilgili hesaplara aktarılması gereken tutarlar, bu
hesaplara alacak, dönen varlıklar ana hesap grubundaki ilgili hesaplara borç kaydedilerek aktarma işlemleri
tamamlanır.
3) Bütçe emanetleri hesabında kayıtlı olan tutarlar, zamanaşımı süresine göre bütçe emanetleri hesabının
ilgili yardımcı hesabına aktarılması gerektiğinden bu hesaba borç ve alacak kaydedilir.
4) Kısa ve uzun vadeli yabancı kaynaklar ana hesap grupları içindekiErkan
iç ve dışKARAARSLAN
mali borç hesaplarında kayıtlı
borçlar için işlemiş faiz tutarları hesaplanır ve ilgili dönemde ödenmek üzere ilgisine göre kısa vadeli
yabancı kaynaklar ana hesap grubu veya uzun vadeli yabancı [email protected]
kaynaklar ana hesap grubu içindeki gider
tahakkukları hesabına alacak, giderler hesabına borç kaydedilir
60
 Erkan KARAARSLAN
 www.erkankaraarslan.org
Erkan KARAARSLAN
[email protected]
61
Download

Bilgilendirme sunumu için tıklayınız.