N. Eda Topçu
N. Eda Topçu
N. Eda Topçu
Phylum: Echinodermata
Su Omurgasızları Ders Notları
TÜDAV
Prof. Dr. Bayram ÖZTÜRK
N. Eda Topçu
TÜDAV
TÜDAV
Phylum: Echinodermata
(Classis)
Echinodermata
Phylum’a özgü
özellikler:
• Tamamı denizel canlılardır.
• Vücutları segmentsizdir ve
dikenlerle kaplıdır. Belirgin
bir baş bölgesi yoktur.
• Vücutları larval evrede
bilateral simetri, erginken
radier simetri gösterir ve 5
simetri düzlemi ile bölünür.
• CaCO3 dış iskelet (dikenler) + iç
iskelet (dermal plaklar)
• Radier sinir sistemi deri
dokularından köken alır ve
epitellerin altında yer alır. Beyin
yoksa da sinir sistemi oldukça
karmaşıktır.
Crinoidea
(Deniz Zambakları)
Concentricycloda (Dünyada 3
tür barındıran derin su grubu)
Asteroidea
(Deniz
Yıldızları)
Ophiuroidea
(Yılan
yıldızları)
Echinoidea
(Deniz
kestaneleri)
Holothurioidea
(Deniz Hıyarları)
Filuma özgü öne çıkan özellikler:
 Pentaradier simetri
 Ambulakral sistem
yhsBiology’den değiştirilerek
yhsBiology’den değiştirilerek
 Deri kökenli iskelet dokusu
 Diken ve Pediselar
Çok ince bir
dallanma yapısı
gösteren kristal
ağ (CaCO3)
Osikül
myclasses.naperville203.org
(Epibiontları uzak
tutmak ve bazen
beslenmede
yardımcı rol oynar)
Phylum: Echinodermata
Dorsal ve Ventral terimleri bu filumda kullanılmaz.
Aboral taraf
Anüs
Radyal olarak
uzanan 5 bölgeye
ambulakral bölge
denir
Aboral taraf
Ağız
Oral taraf
Oral taraf
Phylum: Echinodermata
Ambulakral kanal sistemi Ambulakral bölgeler boyunca uzanan kanallar vardır.
Kanallar içinde, içeriği deniz suyuna benzeyen ancak ozmotik basıncı biraz daha
yüksek bir sıvı dolaşır. Madreporit, sistemi dışarı açan kanalın sonundaki açıklıktır,
deniz suyu ile bağlantıyı sağlar. Ağzın etrafında bulunan halka-kanaldan ayrılan radyal
kanallar, ambulakral bölgeler boyunca uzanır ve yan (lateral) kanallara açılır. Bunlar
vücut yüzeyinden dışarı uzanan tüp ayaklar ile bağlantılıdır.
Ampulaya suyun dolması
ve boşalması iç basıncın
değişmesine neden olarak,
ayağın uzamasını veya
kısalmasını sağlar. Ayağın
ucundaki emecin de
yardımı ile bu sistem
canlının hareket etmesine
yarar. Ayrıca solunum da
Holothuria hariç hepsinde
tüp ayaklardaki veya
papuladaki özelleşmiş
deri tarafından sağlanır.
(Basıncı koruma işlevi)
yhsBiology’den değiştirilerek
Phylum: Echinodermata
Dolaşım – Sinir Sistemi - Üreme
Dolaşım sistemi açık ve oldukça basittir. Merkezi bir halka ve buradan
çıkan 5 radyal damar vardır ama kalp yoktur.
Sinir sistemi de radyal bir sinir ağından oluşur ve merkezi bir beyin
yoktur. Sinirler ağzın etrafındaki merkezi halkalardan her kola doğru
radyal olarak uzanır.
Gonadlar deniz kestaneleri ve deniz hıyarlarında vücut boşluğunun
büyük bölümünü kaplar. Krinoidlerde, yılan yıldızlarında ve deniz
yıldızlarındaysa her kolda bir çift gonad vardır. Ayrı eşeylidirler. Yumurta
veya spermler aboral taraftaki gonaporlardan dışarı atılır. Döllenme
birkaç istisna haricinde dışarıda olur.
Eşeysiz üreme görülür. Deniz yıldızları ve yılan yıldızları bölünerek
çoğalabilir ve rejenerasyon yapabilir. Deniz hıyarları ise, eviserasyon
yaparak düşmanlarını şaşırtmak için solungaç tübülleri dışarı atabilir.
Kaybedilen kısımlar birkaç hafta içinde rejenere olur.
Phylum: Echinodermata
 Deniz yıldızları ve deniz kestaneleri özellikle sığ sularda çok
yaygındır.
 Yılan yıldızları ve deniz hıyarları ise derin deniz diplerinde çok
yaygındır.
Beslenme
Deniz yıldızlarının bir çoğu predatördür.
Deniz hıyarları ve yılan yıldızları genellikle detritus üzerinden beslenir.
Deniz zambakları ise filtrasyon yaparlar.
Deniz kestaneleri herbivordur ve zeminde algleri kemirirler.
Phylum: Echinodermata
Marmara Denizi’nde derisidikenliler çok yoğun olarak bulunur
Deniz
hıyarları
Deniz
kestaneleri
Deniz yıldızları
Deniz
zambakları
Bol miktarda
Yılan yıldızı
Fotoğraflar Nur Eda Topçu
Phylum: Echinodermata
Classis: Asteroidea
Papula
(sölomik uzantı)
Çekum
Lateral görünüm
Asteroidea’da bir kolun genel yapısı
Enine kesit
biophysics.sbg.ac.at değiştirilerek
Phylum: Echinodermata
Classis: Asteroidea
cnx.org’den değiştirilerek
Phylum: Echinodermata
Classis: Asteroidea
Aboral taraf
Papula (sölomik
uzantılar; solunum)
www.marinespecies.org
Phylum: Echinodermata
Classis: Asteroidea
Oral taraf
Tüp ayak
Ambulakral oluk
www.marinespecies.org
Phylum: Echinodermata
Classis: Asteroidea
Asteroidea’da Genel Vücut Yapısı
Asteroidea
TÜDAV
Echinaster sepositus
N. Eda Topçu
www.marinespecies.org
Marthasterias glacialis
Astropecten irregularis
TÜDAV
caitbiology.wikispaces.com
Asterias rubens
Peltaster placenta
Asteroidea
hontzamuseoa.com
Ophidiaster ophidianus
www.marlin.ac.uk
Asterina gibbosa
www.sealifebase.fisheries.ubc.ca
Coscinasterias tenuispina
hontzamuseoa.com/Equinodermos.htm
Phylum: Echinodermata
Classis: Ophiuroidea
Ophiuroidea’da Genel Vücut Formu
Ophiuroidea
Amphiura (Acrocnida) brachiata
www.habitas.org.uk
Ophiocomina nigra
www.habitas.org.uk
Astrospartus (Gorgonocephalus) mediterraneus
www.european-marine-life.org
Phylum: Echinodermata
Classis: Echinoidea
Echinoidea’da Genel Vücut Formları
Phylum: Echinodermata
Classis: Echinoidea
5 Ambulakral bölge
tüp ayakları taşır.
5 İnterambulakral
bölge de dikenleri
taşır.
Phylum: Echinodermata
Classis: Echinoidea
Echinoidea’da Genel Vücut Yapısı
Phylum: Echinodermata
Classis: Echinoidea
Aristo’nun feneri:
5 adet diş taşır ve deniz
kestanesinin üzerinde
gezdiği zemindeki algleri
kazımasını sağlar.
Diş
Piramit
Peristom
Dişler
Echinoidea
Stylocidaris affinis
TÜDAV
Cidaroida
Cidaris cidaris
Eucidaris
www.ub.es
www.flmnh.ufl.edu
Echinoidea
en.wikipedia.org
Diadematoida
Diadema setosum
en.wikipedia.org
Centrostephanus longispinus
Echinoidea
Temnopleurida
Arbacioida
TÜDAV
TÜDAV
Arbacia lixula
Spharechinus granularis
Echinoidea
Echinoida
TÜDAV
Paracentrotus lividus
Echinoidea
Spatangoida
Yürek kestaneleri
Spatangus purpureus
www.habitas.org.uk
Echinocardium cordatum
www.habitas.org.uk
Phylum: Echinodermata
Classis: Holothuroidea
Holothuroidea’da Genel Vücut Yapısı
Phylum: Echinodermata
Classis: Holothuroidea
Holothuroidea’da Genel Vücut Formları
Holothuroidea
TUDAV
Holothuria (Holothuria) mammata
Pelajik formlar !!!
Pelagothuria (Atlantik-Antarktika)
Synaptula reciprocans
N. Eda Topçu
www.marinespecies.org
Holothuroidea
www.asturnatura.com
Parastichopus regalis (Cuvier, 1817)
www.gol.grosseto.it/acquario/trachythyone_tergestina.htm
Leptopentacta tergestina (M. Sars, 1857)
www.gol.grosseto.it/acquario/trachythyone_tergestina.htm
Deniz hıyarı avcılığı
Yasaklar
www.denizhaber.com
Bu türün avcılığı dalarak nargile
usuluyleypılmaktadır bu yüzden teknelerde
komprosör takılıdır. Özellikle Ege'de
avlanılmaktadır ihracatın yanı sıra Paraketa
ile avcılıkta kullanılan deniz hıyarları
çipura, mercan ve fangi için bir numaralı
yem
olarak
kullanılıyor.
a) Ege Denizinde, İzmir İli, Çeşme İlçesinde;
Karaabdullah Burnu (38° 15.955' N - 26° 14.373'
E) ve Datça Yarımadası İskandil Burnu (36° 42.627'
N - 27° 21.721' E) (Harita-129) arasında kalan
karasularımız ile Akdeniz’de, Mersin İli Anamur
Burnu (36° 00.906’ N - 32° 48.200’ E) ile Seyhan
Nehrinin denize döküldüğü yer (36° 43.458’ N - 34°
54.420’ E) arasında kalan karasularımız dışındaki
alanlarda avcılığı yasaktır .
b) Avcılığının serbest olduğu alanlarda 15 Ekim - 15
Haziran tarihleri arasında dalma yöntemi ile avcılığı
yapılabilir.
c) Dalma yöntemi ile avcılığında kullanılacak balıkçı
gemileri için, İzmir, Aydın, Muğla veya Mersin il
müdürlüklerinden birine müracaat edilerek avcılık
"İzin Belgesi"nin alınması zorunludur.
Ticari Değer
İşlenmiş paketi 35 tl
3/1 numaralı ticari amaçlı su ürünleri avcılığını düzenleyen
tebliğin (tebliğ no: 2012/65) 16. maddesine göre
‘Asterina pancerii’ korum altındadır ve avlanması yasaktır
reveoceanne.free.fr/
Asterina pancerii
Phylum: Echinodermata
Classis: Crinoidea
Crinoidea’da Genel Vücut Yapısı
Phylum: Echinodermata
Classis: Crinoidea
Crinoidea’da Genel Vücut Formları
Phylum: Echinodermata
Classis: Crinoidea
Leptometra spp.
www.uni-bielefeld.de/biologie/Didaktik/Zoologie/html
Antedon mediterranea
TÜDAV
Ülkemizdeki yabancı Echinodermata türleri
hontzamuseoa.com/Equinodermos.htm
TÜDAV
Ophiactis savignyi (Müller & Troschel, 1842
Diadema setosum (Leske, 1778)
Asterias rubens Linnaeus, 1758
www.marinespecies.org
Ophiactis macrolepidota (Müller & Troschel, 1842)
Synaptula reciprocans (Forrsk l, 1775)
Ophiodea, Haeckel, 1904
Echinidea, Haeckel, 1904
Download

echınodermata sunumu - Su Ürünleri Fakültesi