YGS / LYS
SÖZEL
SOSYOLOJİ
1.
I.
4.
Önyargılara sahip olma
II. Neden - sonuç ilişkisine dayanma
III. Toplumu bütünlüğü içinde inceleme
V. Olması gerekenle ilgilenme
A) Toplumsal olayları tarafsız bir gözle inceler.
Yukarıdakilerden hangileri sosyolojinin özellikleri ile ilgili değildir?
B) II ve III
D) I, IV ve V
Sosyoloji tek bir Kızılderili yerlisinin yaşantısı ile ilgilenmekten çok, Kızılderililerin yaşam şekillerini inceler. Bunu
yaparken Kızılderililerin geçmiş yaşantısını, beden yapısını
ve çevresel faktörleri (doğal koşullar)de ihmal etmez.
Parçada sosyoloji ile ilgili vurgulanan düşünce aşağıdakilerden hangisidir?
IV. Normatif olma
A) I ve III
01
Sosyolojiye GirişiI
B) Toplumu neden - sonuç ilişkileriyle inceler.
R
İ
T
C) Araştırmalarında evrensel ilkeler belirlemez.
C) II ve IV
D) Toplumsal yaşamı etkileyen tek bir olayı ele alır.
E) II, IV ve V
E) Toplumsal olayları çok yönlü inceler.
K
E
N
R
Ö
2.
İntihara yol açan belirli nedenlerin, sosyoloji biliminin konusu olabilmesi için yalnızca birkaç bireyin bu nedenlerle
intihar etmesi yeterli değildir. Bu nedenlerin birçok kişiyi intihara yöneltmiş olması gerekir.
5.
I. Araştırma yöntemleriyle ilgili eleştirileri dikkate almalıdır.
Buna göre, bir olgunun sosyoloji biliminin konuları
içinde yer alabilmesi aşağıdakilerden hangisinin gerçekleşmiş olmasına bağlıdır?
A) Toplumsal denetimleri etkilemesine
B) Toplumsal kural ve değerlerin ortaya çıkmasına
Bir sosyolog araştırma yapacağı bir toplumsal olayla
ilgili,
II Araştırma konusunun sınırlarını belirlemelidir.
III. Araştıracağı topluluk üyeleriyle kendisini özdeşleştirmelidir.
IV. Toplumu subjektif değerlendirmelidir.
özelliklerden hangisinden kaçınmalıdır?
C) Bireyler arası statü ve rollerin oluşmasına
A) I ve II
B) I ve III
C) II ve III
D) Bireylerin uyum sorunlarının ortaya çıkmış olmasına
D) III ve IV
E) II, III ve IV
E) Toplumun genelinde gözlenebilir bir durum olmasına
3.
Bir sosyolog, bir bölgede yoğun bir şekilde meydana gelen
göç olayının nedenini bulmak için o yöredeki diğer toplumsal olayları inceleme gereği duyar.
Bu durum sosyolojinin hangi özelliği ile açıklanabilir?
A) Olması gereken hakkında araştırma yapmasıyla
B) Toplumu inceleyerek genel kurallar ortaya koymasıyla
C) Toplumsal olayları nesnel olarak incelemesiyle
D) Var olan olaylarla ilgili genellemelerde bulunmasıyla
E) Toplumsal olayları nedensellik ilişkisiyle incelemesiyle
6.
“Bütün toplumsal yapı ve bu yapının işleyişi, o toplumdaki
insanların düşünceleri üzerine dayalıdır.” diyen bir sosyoloğun düştüğü yanlış aşağıdakilerden hangisidir?
A) Bir tek araştırma tekniği kullanması
B) Olguları belirleyip sınırlamaması
C) Yöntemli ve sistemli çalışmaması
D) Tek nedene dayalı bir açıklama yapması
E) Kendisinden önceki düşünürlerin araştırmalarından yararlanmaması
01
Sosyolojiye GirişiI
7.
10.
Sosyoloji için aşağıdakilerin hangisi söylenemez?
A) Toplumdaki maddi ve manevi öğeleri bir bütün olarak
inceler.
B) Toplumda var olanı olduğu gibi ele alır.
Nasıl ki cerrahlar ameliyathaneye steril edilmiş giysilerle
girmek zorunda iseler, sosyologlar da araştırmalarına başlarken, kişisel ve toplumsal inanç ve değerlerinden arınmak
zorundadır.
C) Tekrarlanabilen ve genellenebilen olayları inceler.
Parçada araştırma ilkelerinden hangisi vurgulanmaktadır?
D) İdeal toplum biçimleri tasarlar.
A) Somut olaylardan yola çıkma
E) Toplumsal olaylar objektif olarak ele alır.
B) Olguları yansız olarak inceleme
C) Çok sayıda nedenle olayları açıklama
D) Olgular arasındaki bağıntıyı ortaya koyma
E) Değer yargılarına göre olayları yorumlama
8.
11.
Aşağıdakilerden hangisi sosyolojinin doğrudan doğruya ilgilendiği konulardan değildir?
K
E
A) Toplumları kendi nesnel ve somut koşulları içerisinde
incelemek
Sosyolojinin, bağımsız bir bilim olmasına sağlayan
temel etken aşağıdakilerden hangisidir?
B) Daha uyumlu bir toplum için yasalar oluşturmak
A) Yeni düşünce akımlarının doğmasıyla bilimsel alanların
genişlemesi
C) Benzer toplumsal olaylarla ilgili genellemelere gitmek
E) Toplumsal olay ve olguları nedensellik ilişkisi içerisinde
incelemek
Sosyolojinin konusu toplumun bütünüdür. Bir başka deyişle
bireyin dışında varolan toplumsal gerçeklik sosyolojinin inceleme alanıdır.
Aşağıdakilerden hangisi sosyolojinin bu anlayışına
ters düşmektedir?
A) Toplumda meydana gelen olayların ortak yanlarını
bulup genellemeler yapmaya çalışma
B) Meydana gelen herhangi bir olayın sosyal yaşantıya etkisini araştırma
C) İnsanların davranışlarını belirleyen sosyal çevrenin yapısal öğelerini belirleme
D) Toplumu laboratuvarda incelemek mümkün olmadığından deney yönteminin yerine özel teknikler kullanma
E) Maddi ve manevi toplumsal öğeleri birbirinden bağımsız olarak inceleme
B) Toplumla ilgilenen bilim adamlarının sayıca çoğalması
Körfez Yayınları
N
R
Ö
D) Toplumsal değişmelerle ilgili öngörüde bulunmak
9.
R
İ
T
Sosyoloji 19. yüzyılın başlarında bağımsız bir bilim olma
özelliğine kavuşmuştur.
C) Ulusal devletlere geçişle birlikte imparatorlukların parçalanması
D) Doğal bilimler alanında kullanılan yöntem ve tekniklerin yaygınlaşması
E) Sanayi toplumuna geçişle birlikte çözümü gereken toplumsal sıkıntıların yoğunlaşması
12.
Karadeniz bölgesinde tarıma uygun alanların azlığı ve dağınık oluşu, yöre insanlarının birbirlerinden kilometrelerce
uzak yerlere ev yapmalarına neden olmuş ve bu durum yörenin kültürel yapısında da belirleyici rol oluşturmuştur.
Bu durum aşağıdaki bilgilerden hangisiyle açıklanabilir?
A) Toplumlar farklı koşullara uyum sağlamak zorundadır.
B) Toplumsal yaşam coğrafi özelliklerden etkilenir.
C) Toplumda maddi ve manevi öğeler birbirlerini etkiler.
D) Toplumsal yaşamın farklılığı kültürel farklılığa yol açar.
E) Toplumsal yapı birçok oluşumların etkisi altında şekillenir.
YGS / LYS
SÖZEL
SOSYOLOJİ
1.
Organik dayanışma; farklılaşma ve uzmanlaşmanın ortaya
çıktığı gelişmiş toplumlarda oluşan dayanışmadır.
4.
Buna göre, organik dayanışma ile ilgili aşağıdakilerden
hangisine ulaşılamaz?
A) Organik dayanışma görülür.
B) Sanayileşmiş toplumlarda görülen bir dayanışmadır.
B) İlişkiler resmiyete dayanır.
C) Ortak değer ve inançlar aracılığıyla oluşan dayanışmadır.
C) Birincil ilişkiler görülür.
R
İ
T
D) Her bireyin kendi üzerine düşeni yaptığı dayanışmadır.
D) Özel mülkiyet vardır.
E) Dışa açık ilişkilerin bulunduğu ortamlarda görülen dayanışmadır.
E) Bireysel irade ön plandadır.
K
E
N
R
Ö
Aşağıdakilerden hangisi cemiyet tipi toplumun özelliklerinden biri değildir?
A) Etkileşim zayıftır.
B) Özel mülkiyet vardır.
C) Mekanik dayanışma vardır.
D) Ben duygusuyla hareket edilir.
E) Üyelerinde aynı nitelik ve benzerlikler yoktur.
3.
Grup çıkarlarının ön planda tutulduğu cemaat tipi toplumlarda uzmanlaşma ve iş bölümü azdır, bu nedenle bireyler
birbirlerinin yerine geçebilirler.
Buna göre aşağıdakilerden hangisi cemaat tipi toplumların özelliğidir?
A) Daha çok bireysel çıkarlar söz konusudur.
2.
02
Sosyolojiye GirişiII
–
Toplumsal olay, tek tek gerçekleşen değişmeler olup,
somut ve tekildir.
–
Toplumsal olgu, aynı türden birçok değişmeyi ifade
edip soyut ve geneldir.
Bu açıklamalara göre, aşağıdakilerden hangisi bir toplumsal olgu örneğidir?
5.
I.
Bireysel irade etkindir.
II. Yazılı kurallar vardır.
III. Grup çıkarları önceliklidir.
IV. Homojen bir yapı söz konusudur.
V. Organik dayanışma görülür.
Yukarıdaki açıklamalardan hangisi cemiyet türü toplumların özelliklerindendir?
A) Yalnız I
B) Yalnız V
D) I ve IV
6.
E) I, II ve V
Türkiye’de 17 Ağustosta meydana gelen deprem toplumsal
olaya; ezilmiş, sömürülmüş ulusların emperyalizme karşı
yaptığı savaşlar ise toplumsal olguya örnektir.
Parçada, toplumsal olguların hangi özelliği vurgulanmaktadır?
A) Toplumdan topluma değişmesi
A) Gecekondulaşma sorunları
B) İstatistiksel olarak ifade edilmesi
B) Ali’nin düğünü
C) Genel ve soyut olması
C) Ankara Savaşı
D) Bireyin davranışlarını etkilemesi
D) 2013 yerel seçimleri
E) Aynı toplumda zamanla değişmesi
E) Karlofça Antlaşması
C) II ve III
02
Sosyolojiye GirişiII
7.
10.
Toplum içerisinde bulunan öğrenciler, dar gelirliler, işadamları, memurlar ve ev kadınları toplumsal kategori adı
altında toplanabilir.
I. Üniversite öğrencileri
II. Türkiye Büyük Millet Meclisi
III. Gösteri yapanlar
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi toplumsal kategorilerin özellikleri arasında sayılamaz?
Yukarıda verilen örneklerin doğru sıralanması aşağıdakilerden hangisidir?
A) Belirli açılardan benzer olan bireyleri kapsar.
C) Toplumsal yapı içerisinde bir anlama sahiptir.
D) Belirli insan gruplarının ortak özelliklerini yansıtır.
E) Etkileşim ve işbirliği içerisinde olan insanlardan oluşur.
N
R
Ö
A) Öznel olması
B) Yaptırım gücüne sahip olması
C) Başlangıç ve bitiş sürelerinin belli olması
D) Toplumdan topluma değişmesi
E) Genel ve soyut olması
9.
III
A) Toplumsal
yığın
Toplumsal
kategori
Toplumsal
grup
B) Toplumsal
grup
Toplumsal
yığın
Toplumsal
sınıf
C) Toplumsal
kategori
Toplumsal
grup
Toplumsal
yığın
D) Toplumsal
norm
Toplumsal
grup
Toplumsal kategori
E) Toplumsal
sınıf
Toplumsal
yığın
Toplumsal kategori
R
İ
T
K
E
Aşağıdakilerden hangisi toplumsal olayların özelliklerinden biri değildir?
11.
Körfez Yayınları
8.
II
I
B) Aynı fiziki ortamda bulunmaları gerekmez.
Sosyal yaşayış içinde belirli bir olayı değil, aynı türden birçok olayı kapsayan genel değişmelere “toplumsal olgu”
denir.
Buna göre aşağıdakilerden hangisi “toplumsal olgu”ya
örnek gösterilemez?
A) Gecekondulaşma
B) Kültürleşme
C) Savaş sorunları
D) Boşanma
E) 1912 Balkan Göçü
Bir insan topluluğunun grup niteliği kazanması, ortak bir
amaç etrafında iş birliği yapmalarına bağlıdır.
12.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi toplumsal gruba
örnektir?
Toplumsal yığın; ortak bir amacı gerçekleştirmek için örgütlenmemiş, birarada bulunmalarına rağmen aralarında
geçici ve yüzeysel ilişkiler bulunan topluluklarıdır.
A) Aynı tren ile seyahat edenler
Buna göre aşağıdakilerden hangisi toplumsal yığını
oluşturur?
B) Aynı dersanede çalışan öğretmenler
A) Aynı gazeteyi okuyanlar
C) Aynı futbol takımını destekleyenler
B) Aynı hastanade çalışan doktorlar
D) Aynı okulun mezunları
C) Aynı taksi durağında çalışan şöförler
E) Aynı maçı izleyenler
D) Aynı vapurda seyahat eden yolcular
E) Aynı sınıfta okuyan öğrenciler
Test 01 CA
1.D
2.E
3.D
4.E
5.D
6.D
7.D
8.B
9.E
10.B
11.E
12.B
YGS / LYS
SÖZEL
SOSYOLOJİ
1.
Bir sosyolog, tarihsel bilinç ve değişime kapalıysa, insani
sorun ve konulara tarih penceresinden bakamıyorsa, araştırmalarında ve günümüzdeki sorunların çözümünde herhangi bir başarı sağlayamayacaktır.
4.
Küçük gruplarda üyeler arasındaki yakınlaşma ve uzaklaşma derecelerini belirlemede kullanılır. Sevgi ve nefret,
dostluk ve düşmanlık kavramlarının grup üyeleri arasında
paylaşım seviyesini ölçer.
Parçadan hareketle aşağıdaki yargılardan hangisine
ulaşılabilir?
Parçada anlatılan bilgi toplama yöntemi aşağıdakilerden hangisidir?
A) Günümüz toplumsal olaylarının, geçmiş toplumsal
olaylarla benzer ya da ortak özellikleri yoktur.
A) Katılımlı gözlem
B) Anket
B) Toplumsal olayların çözümünde günümüz koşulları gözönüne alınmalıdır.
R
İ
T
C) Sosyometri
D) Monografi
C) Toplumsal olaylarının nedenlerinin daha önceki olaylarla ilişkisi gözardı edilmelidir.
E) Örneklem alma
D) Toplumsal olaylar tarihsel gelişim ve değişim içinde ele
alınıp değerlendirilmelidir.
K
E
E) Toplumsal olayların incelenmesinde objektif bir tavır
içerisinde olunmalıdır.
2.
03
Sosyolojinin Yöntem ve TeknikleriI
N
R
Ö
Bazı bölgelerin toprak, hava, su koşulları belirli bitkilerin yetişmesi için elverişlidir. Bu bölgelerde yetişen bitkilerin biçimlerini, anatomisini araştırmak özellikle botanik biliminin
konusuna girer. Bu bitkiler toplumların yaşam şekillerine, iş
durumlarına, endüstriyel yaşamına etkileri bakımından ele
alındığında sosyolojinin konusu olur.
5.
Bu parçada sosyolojinin hangi yönü vurgulanmıştır?
A) Sanayi alanında kullanılabilecek biçimleri
B) Zaman içerisinde geçirdikleri değişimleri
Sosyolog, araştırmasında inceleyeceği konunun kapsamına giren olay ya da grupların tümünü ele almak yerine,
bunlardan birkaç örnek çıkarır ve bu örnekler üzerinde derinlemesine bir inceleme yapar. Araştırmacının o konuda
geniş bir bilgiye sahip olmasını gerektirir. Örneğin; bir göçmen ailesi araştırması, ailenin tarihçesini, dini ve ahlaki değerlerini, adetlerini, yaşam araçlarını, yıllık gelir - gider
bütçelerini, yaşam biçimlerini(yemek, konut, giysi, eğlenme) içerebilir.
Parçada hangi araştırma tekniğinden söz edilmektedir?
A) Anket
C) Denetim (kontrol) altına alınma yolları
B) Monografi
D) Olay inceleme
D) Ortaya çıkış, koşul ve nedenleri
C) Sosyometri
E) Görüşme
E) Toplumsal yapının işleyişine olan etkileri
3.
Sosyoloji, çeşitli bilim dalları tarafından açıklaması yapılan
sosyal olayları ve olguları genel olarak ele alır ve inceler.
Bilimlerin toplum adına yaptıkları açıklamaları birleştirerek, toplumu işleyen bir tümel yapı olarak irdeler.
6.
Sosyoloji, mükemmel ve ideal bir devlet ya da adil bir hukuk
sistemi nasıl olmalıdır? gibi sorulara yanıt aramaz.
Bu durum, sosyolojinin aşağıdaki özelliklerinden hangisi ile ilgilidir?
Yukarıdaki parçada sosyolojiyi, diğer bilimlerden ayıran özellik hangisidir?
A) Toplumsal olayları bir bütün olarak ele almasıyla
A) Kural koyucu olması
B) Olması gerekeni değil, olanı incelemesiyle
B) Nesnellikten uzak olması
C) Olaylara yanlı bir bakış açısıyla yaklaşmasıyla
C) Toplumu bütün olarak incelemesi
D) Toplumsal guplar ve işlevlerini incelemesiyle
D) Öznel açıklamalar yapması
E) Olaylarla ilgili nedensellik ilişkisi kurmasıyla
E) Genellemeler yapmaması
03
Sosyolojinin Yöntem ve TeknikleriI
7.
“Sivil toplum kuruluşlarının yaygınlaşması, gelişmekte olan
ülkelerde demokratikleşme sürecini güçlendirir”. görüşünden hareketle, Türkiyede’ki sivil toplum kuruluşlarının
yaygınlaşmasının demokratikleşmeye etkisini inceleme, aşağıdaki yöntemlerden hangisiyle yapılır?
A) Tümevarım
B) Tümdengelim
C) Monografi
D) Sosyometri
10.
Bir sendika başkanının, sendika üyeleriyle olan ilişkilerini ve yakınlık derecesini ölçmek isteyen bir sosyolog, aşağıdaki tekniklerden hangisini kullanmak
durumundadır?
A) Grubun duygusal haritasını veren sosyometriyi
B) Ayrıntılı inceleme yapma olanağı tanıyan monografiyi
C) Katılımlı olarak gerçekleşen gözlemi
E) Anket
D) Sayısal analizlere dayanan istatistiki tekniği
E) Yüz yüze görüşerek bilgi toplamayı
11.
8.
Hiçbir sosyolog, toplumsal değerlere karşı geliştirdiği tutumlarında tümüyle yansız değildir. Sosyologlar görüşlerini
ister araştırma yaparken, ister yazı yazarken, ister ders verirken olsun, sahip olduğu değerlerden tümüyle arındıramaz. Sosyologların tutumları, içinde toplumsallaştıkları
kültürün izlerini taşır.
A) Toplumların geçmişte yer ve zaman boyutu içerisinde
geçirdikleri değişimlerin
K
E
B) Bireyin topluma uyumunun, toplumdaki statü ve rollerinin
Sosyologun araştırma yaparken karşılaşacağI zorluk
öncelikle hangisidir?
N
R
Ö
B) Araştırma sonuçlarını açıklamada
C) Araştırma süresini sınırlandırmada
D) Araştırmayı objektif bir tavırla yürütmede
E) Araştırma tekniğini seçmede
C) Toplumu oluşturan çeşitli tabaka ve sınıfların
D) Toplumu oluşturan ve birbirine sıkı sıkıya bağlı olan
toplumsal öğelerin
E) Aile, eğitim, ekonomi, sağlık gibi toplumsal kurumların
Körfez Yayınları
A) Araştırmalarını subjektif temellere dayandırma
9.
R
İ
T
Sosyoloji, aşağıdaki konuların hangisinin araştırılmasında, tarih biliminden daha çok yararlanır?
12.
Sosyal olaylar karmaşık olduğu için, sosyal olayları ayrıntılı incelemek zordur. Bu nedenle “sınırlandırılmış bir
konuyu derinlemesine inceleyen” sosyolojideki veri toplama tekniği aşağıdakilerden hangisidir?
A) Görüşme
B) Monografi
D) Anket
Sosyolojik araştırmalarda, genellikle araştırma yapılacak
gruplar veya toplumlar çok sayıda bireylerden oluşmakta
ve bundan dolayı onların tümünü incelemek zorlaşmaktadır.
Bu nedenle araştırma kapsamına giren toplumsal grubun
tüm özelliklerini taşıyan daha az sayıdaki birimler üzerinde
inceleme yapılır.
Bu parçada, araştırma ile ilgili olarak aşağıdakilerden
hangisinin gerekliliği üzerinde durulmaktadır?
13.
A) Genellemelere varma
B) Verileri analiz etme
C) Sosyometri
E) Gözlem
Sosyoloji, toplumsal yapıyı kendine özgü koşullar içerisinde
nesnel olarak ele alan, genellemelere ulaşan, öngörüye yer
veren ve değişimleri inceleyen pozitif bir bilimdir.
Buna göre göç, hangi yönüyle sosyolojiyi en az ilgilendirir?
C) Varsayım (hipotez) oluşturma
A) Toplumsal ilişkileri nasıl yönlendirmesi gerektiği
D) Problemi tanımlama
B) Toplumsal olaylarla ilişkisi
E) Örneklem alma
C) Toplumsal yapıyı gelecekte nasıl etkileyebileceği
D) Ortaya çıkış nedenleri
E) Toplumsal değerler üzerindeki etkisi
Test 02 CA
1.C
2.C
3.A
4.C
5.E
6.C
7.E
8.E
9.B
10.C
11.E
12.D
YGS / LYS
SÖZEL
SOSYOLOJİ
1.
Kurumların kendi aralarındaki sorunların çözümünde,
iç işlerinde ortaya çıkan pürüzlerin giderilmesinde ya
da yükümlülüklerden doğan sorunların giderilmesinde
sosyoloji daha çok aşağıdaki bilim dallarından hangisinden yararlanır?
4.
A) Ekonomi
B) Sosyal psikoloji
Sosyologlar, belirli bir iş kolunda çalışan insanların aile yapısını araştırmak istediklerinde, bu iş kolundaki tüm bireylerin ailelerini değil, yalnızca belirli bireylerin ailelerini
incelerler. Bunun için de, seçtikleri bireylerin diğerlerinin
tüm özelliklerini yansıtabilecek bireyler olmasına dikkat
ederler. Araştırma sonunda ulaşılan sonuç da, bu iş kolunda çalışan tüm bireylerin aileleri için genellenir.
C) Antropoloji
Parçada daha çok aşağıdakilerden hangisi vurgulanmaktadır?
D) Hukuk
A) Katılımlı gözlem
E) Coğrafya
B) Sosyometri
R
İ
T
C) Örneklem alma
D) Anket
E) Doğal gözlem
2.
K
E
Geçimini, topraktan sağlayan kırsal yerleşme birimlerinde yaşayan insanların ilişkilerini inceler. Bu yerleşim
biriminin ortaya çıkışını, tiplere ayrılışını, yapısal özelliklerini, etkileşim kalıplarını, denetim mekanizmalarını,
topraklarını, mülkiyetlerini, üretim ve tüketim ilişkilerini inceyeyen sosyoloji alt dalı aşağıdakilerden hangisidir?
N
R
Ö
A) Kent sosyolojisi
B) Köy sosyolojisi
C) Sanayi sosyolojisi
D) Ekonomi sosyolojisi
E) Bilgi sosyolojisi
3.
04
Sosyolojinin Yöntem ve TeknikleriII
Bir toplumda hukuk kurallarının toplumsal yaşam üzerindeki etkilerini inceleyen bir sosyolog, aşağıdaki sorulardan hangisini sormaktan kaçınmalıdır?
A) Toplumsal yapı ile hukuk arasındaki ilişkinin ne olduğunu
5.
Ülkemizde Avrupa Birliği’ne girmek isteyenlerin oranını belirlemek isteyen araştırmacılar, çeşitli bölgelerden seçilmiş
kişilere önceden hazırlanmış soru kağıtlarını dağıtarak cevaplamalarını sağlamışlardır. Araştırma sonucunda halkın
% 59’unun Avrupa Birliği’ne girmeyi istediği, % 32’sinin girmeyi istemediği, % 9’unun da farketmez dediği saptanmıştır.
Bu araştırmada kullanılan teknikler, sırasıyla aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?
A) Anket - İstatistik - Sosyometri
B) İstatistik - Monografi - Anket
C) Monografi - Örneklem alma - İstatistik
D) Anket - Monografi - Örneklem alma
E) Örneklem alma - Anket - İstatistik
6.
I.
İnsanların siyasi partilere yönelmelerini sağlayan etkenler nelerdir?
II. Bir grupta, grup üyelerinin birbiriyle olan ilişkileri nasıldır?
B) Hukukun kaynağını ve nasıl değiştiğini
III. Evlilik toplumlarda yaş gruplarına göre nasıl dağılmaktadır?
C) Toplumsal yapı için en iyi hukuk sisteminin nasıl olması
gerektiğini
IV. Bir sınıfta öğrencilerin popülerliğini belirleyen ölçütler
nelerdir?
D) Hukuk kuralları ile diğer kurallar arasındaki ilişkinin
nasıl olduğunu
Yukarıdaki sorulardan hangileri daha çok sosyometri
tekniği ile ilgilidir?
E) Toplumsal değerlerle hukuk kuralları arasındaki ilişkinin
toplumu nasıl etkilediğini
A) I ve IV
B) II ve III
C) I ve III
D) III ve IV
E) II ve IV
04
Sosyolojinin Yöntem ve TeknikleriII
7.
10.
Bir ülkede boşanma olaylarının yıllara göre nasıl değiştiğini sayısal verilere dayanarak belirlemek, aşağıdakilerden hangisiyle daha iyi yapılabilir?
A) Örneklem alma
C) İstatistik
Toplumun yönetimi, iktidar ve muhalefet ilişkileri, yöneten ve yönetilenler, yönetim kaynağı gibi konuları inceleyen sosyoloji alt dalı, aşağıdakilerden hangisidir?
B) Sosyometri
A) Aile sosyolojisi
D) Anket
B) Din sosyolojisi
C) Eğitim sosyolojisi
E) Gözlem
D) Siyaset sosyoloji
E) Köy sosyolojisi
8.
11.
Alman araştırmacı Gunter Walraff, Türk işçilerinin yaşadığı
sıkıntıları ortaya çıkarmak amacıyla kılık kıyafetini değiştirerek bir Türk gibi iş aramış, Türklerin kaldıkları bölgelerde
kalmış ve tüm bu çalışmalarını “En Alttakiler “ adlı kitapta
toplamıştır.
K
E
Günter Walraff’ın bu çalışmasında kullandığı araştırma
tekniği, aşağıdakilerden hangisidir?
B) Sosyometri
C) İstatistik
D) Anket
E) Katılımlı gözlem
9.
Durkheim’ın bu görüşü, bilimsel çalışmalardaki hangi
ön kabulle ilgilidir?
Körfez Yayınları
N
R
Ö
A) Görüşme
R
İ
T
”Bir sosyal olayın araştırmasına başlarken, hiçbir şey bilmiyorum düşüncesi ile hareket edilmelidir. Çünkü toplum ve
onun değerleri için peşin fikirlerimiz vardır. Dolayısıyla onları unutarak, hiçbir şey bilmiyormuşcasına sosyal olaylara
yoğunlaşmalıyız.”
A) Nedensellik ilkesi
B) Kesinlik ilkesi
C) Bilmediğini varsaymak ilkesi
D) Sosyal olayların değişebilirliği ilkesi
E
Köy yaşamını araştırmak isteyen bir araştırmacı aşağıdakilerden hangisini yaparsa yaptığı çalışmanın bilimselliği tartışılır?
12.
Konunun sınırlandırılması ilkesi
Sosyolojide araştırmaların doğru, geçerli ve güvenilir olabilmesi için araştırmanın bazı özelliklere sahip olması gerekir.
Aşağıdakilerden hangisi sosyolojik araştırmalarda olması gereken özelliklerden birisi değildir?
A) Kullandığı kavramların anlamlarını açıklarsa
B) İnceleyeceği konunun sınırlarını belirlerse
A) Olanı olduğu gibi ele alan nesnellik
C) Aynı konuda önceden yapılmış olan çalışmaları dikkate
alırsa
B) Gerçek olaylardan hareketle somutluk
D) Araştırmasını değer yargılarına göre gerçekleştirirse
C) Araştırmanın anlaşılır olması için basitlik ve açıklık
E) Kullanacağı yöntemleri araştırmanın amacına göre belirlerse
D) Toplumsal olayların nedenlerini araştıran nedensellik
Test 03 CA
1.D
2.E
3.C
4.C
5.B
6.B
E) Yapılan araştırmaya kural koyan normatiflik
7.B
8.D
9.E
10.A
11.A
12.B
13.A
YGS / LYS
SÖZEL
SOSYOLOJİ
1.
Farabiye göre; insan vücudunda kalbin ve aklın rolü emretmek, diğer organların rolü ise bu emirlere itaat etmek ve
onlara uygulamaktır. Nasıl insan vücudunda her organ
(göz, kulak, burun vb.) kendi üzerine düşen görevi yaptığı
zaman beden sağlığını korursa, toplumda da durum böyledir.
4.
Farabi bu yaklaşımında hangisinin öneminden söz etmektedir?
3.
E) Toplumsal sapma
K
E
N
R
Ö
Aşağıdakilerden hangisi toplumun özelliklerinden değildir?
E) Göreli bir sürekliliğe sahip olma
R
İ
T
D) Toplumsal değer
E) Toplumsal değerlerin
D) Evrensel bir özelliğe sahip olma
İşlediği dersin amacının öğrencilerin eğitilmesi olduğunu unutan bir öğretmenin, öğrencilere aşırı baskıcı
davranması
C) Toplumsal kategori
D) Toplumsal kurumların
C) Kendine özgü bir kültüre sahip olma
–
B) Toplumsal bütünleşme
C) Organik dayanışmanın
B) Ortak dili konuşma
İşyerindeki koşulların düzeltilmesini isteyen çalışanların, bu isteklerini trafiği durdurarak veya yol kapayarak
dile getirmeleri
A) Rol pekişmesi
B) Toplumsal normların
A) Belli değerlere sahip olma
–
Yukarıdaki örnekler, aşağıdaki kavramlardan hangi
siyle açıklanabilir?
A) Mekanik dayanışmanın
2.
05
Birey ve ToplumI
Batı ülkelerinde onsekiz yaşını geçmiş gençlerin, anne ve
babalarından ayrı bir evde yaşaması normal karşılanırken,
bu durum Türk toplumu tarafından normal olarak karşılanmaz.
5.
Bir toplumda ya da grupta sosyal davranış ve ilişkileri belirleyen kurallara toplumsal norm denir.
Buna göre kişi için aşağıdakilerden hangisi toplumsal
norm değildir?
A) Kapalı ve topluma açık yerlerde sigara içmemek
B) Kırmızı ışıkta beklemek
C) Yaya geçitlerini kullanmak
D) Dersane içindeki kurallara uymak
E) Bir oyunda oyun kurallarına dikkat etmek
6.
Bir toplumda bireylerin davranışlarını denetlemeye yönelik
alınabilecek önlemlerin tümüne toplumsal kontrol denir.
Aşağıdakilerden hangisi toplumsal kontrolün temel işlevidir?
Bu durum aşağıdaki kavramlardan hangisiyle ilgili değildir?
A) Toplumsal düzeni sağlama ve devam ettirme
A) Toplumsal kontrolle
B) Bireylerin toplumsallaşmalarına yardımcı olma
B) Toplumsal değerlerle
C) Bireylerin yeteneklerini geliştirme
C) Toplumsal farklılıkla
D) Bireylerin kendilerini tanımalarına yardımcı olma
D) Toplumsal sapmayla
E) Toplumda belli değer yargıları oluşturma
E) Toplumsal normlarla
05
Birey ve ToplumI
7.
10.
Anomi, toplumsal kuralların gücünün azalması ya da bireylerin toplumun kurallarına kayıtsız kalmalarıdır.
Parçaya göre aşağıdakilerden hangisi anominin olduğu
toplumların bir özelliği değildir?
Bu durum toplumsal değerlerin hangi işlevini gösterir?
A) Toplumsal ilişkilerin değişmesi
A) Bireylerin davranışlarını denetleme
B) Toplumda denetimin zayıflaması
B) Toplumsal dayanışmayı ve birlikteliği tesis edebilme
C) Toplumsal değerlere bağlılığın zayıflaması
D) Toplumsal çözülmenin hızlanması
C) Bireyleri toplum için yararlı olabilecek hedeflere yöneltme
E) Sivil toplum kuruluşlarının etkin olması
D) Toplumsal rollerin yerine getirilmesinde rehberlik etme
.
E) Toplumun ideal düşünme yollarını gösterme
Toplumsal normların, değerlerin birey tarafından ihlal edilmesine “toplumsal sapma” denir.
Norm; bir toplumda insanların tavır ve hareketlerine sınır
koyan toplumsal kurallardır.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi “toplumsal
sapma”ya neden olan faktörlerden değildir?
Buna göre aşağıdakilerden hangisi, norma örnek değildir?
A) Kültürel değişmeler
A) Vergi verme
N
R
Ö
B) Ekonomik koşullar
C) Siyasi istikrar
D) Psikolojik bozukluklar
E) Kültürel etkenler
9.
R
İ
T
K
E
11.
B) Kanunlara uyma
Körfez Yayınları
8.
Nezaket sahibi olmayan, dürüst bir kimliği üzerinde taşıyamayan, çalışmaktan çok “başkalarının sırtından geçinmek”
isteyen kimseler toplum tarafından pek sevilmez, sayılmaz
ve dışlanırlar.
Bir toplumda yaşayan insanları olaylar karşısında, belirli bir
tarzda davranmaya zorlayan kurallara toplumsal norm
denir. Normların birçok işlevi vardır
C) Kapalı alanda sigara içmeme
D) Bayramlarda büyükleri ziyaret etme
E) Askerliğini yapma
12.
Aşağıdakilerden hangisi normların işlevlerinden birisi
değildir?
İnsanın yaşadığı toplumun bir üyesi olma ve ona uyum sağlayabilme sürecine denir. Biyolojik bir varlık olan insan, bu
süreç içinde toplumsal bir varlık haline gelir. İçinde doğduğu
toplumun kültürel değerlerini öğrenir, kendine özgü beceriler edinir ve bir birey haline gelir.
Bu parçada geçen tanım aşağıdaki kavramlardan hangisi ile ifade edilmektedir?
A) Toplumsal uyumu ve birliği sağlaması
B) Toplumsal düzeni sağlaması
A) Rol pekişmesi
C) Toplumun varlığını ve devamını sağlaması
B) Sosyalleşme
D) Toplumsal ilişkileri düzenlemesi
C) Olumlu sapma
E) Deneyimler sonucu benimsenmesi
D) Toplumsal kontrol
E) Toplumsal değer
Test 04 CA
1.D
2.B
3.C
4.C
5.E
6.E
7.C
8.E
9.D
10.D
11.C
12.E
YGS / LYS
SÖZEL
SOSYOLOJİ
1.
4.
–
“Bireylerin iç yaşantısını düzenleyen din sevgisi”
–
“Toplumları bir arada tutan ve birleştiren bayrak ve
vatan sevgisi”
Yukarıdaki ifadeler daha çok aşağıdaki kavramlardan
hangisiyle ilgilidir?
A) Birey geleneksel kurallara uymak durumundadır.
B) İnsan toplumsal bir varlıktır.
B) Toplumsal norm
C) Kişiler toplumdan bağımsızdır.
C) Toplumsal değer
E) Sosyal gelişimler doğal kaynaklıdır.
E) Toplumsal kategori
K
E
Harward Üniversitesi’nde, Sanskrit üzerine araştırma
yapan bir Hintli bilim adamı A.B.D’nin güneyinde bir geziye
çıkar. Ne zaman trende beyazların yanında bir yere otursa
orayı hemen terkedip ait olduğu vagona gitmesi söylenir.
Bilim adamının zenci olmadığına ikna ettiği insanlar, birlikte
seyahat edilmesine izin verir. Bilim adamı aynı tutumla otellerde de karşılaşır.
5.
N
R
Ö
Bir subayın görev yaptığı kışlada askerliğini er olarak yapan
kardeşine komutanı olarak değil de kardeşi gibi davranması; bir trafik polisinin trafik kurallarını ihlal eden bir arkadaşına normal bir sürücü gibi değil de bir arkadaş gibi
davranması “rol çatışması “ olarak adlandırılır.
Buna göre aşağıdakilerden hangisi “rol çatışması“ hakkında uygun bir açıklama olur?
A) Toplumsal statülerin rollerinin farklı anlam taşımasıdır.
A) Eğitim ve öğretim, bireyin statüsünü belirlemede önem
taşır.
B) Farklı satatülerin rollerinin birbirine karıştırılmasıdır.
B) Birey, yaşamında birden çok statüye sahip olabilir.
C) Anahtar statü ve rollerin yerine göre uygun olarak yer
değiştirmesidir.
C) Statüler aynı toplumda zamanla değişebilir.
D) Toplumun bir toplumsal role önem ve değer vermesidir.
D) Irk, soy gibi bazı statüler doğuştandır.
E) Statünün belirlenmesinde yaşanılan coğrafya etkindir.
3.
R
İ
T
D) Birincil gruplarda mekanik dayanışma vardır.
D) Toplumsal grup
Parçaya göre aşağıdakilerden hangisine varılabilir?
Her bir bireyin yaşantısı, davranışları ve istekleri başka insanların varlığıyla ilişkilidir. Başkalarının ürettiğini yemesi,
giymesi ve başkalarının oluşturduğu dili kullanması bu gerçeği ortaya çıkarmaktadır.
Bu parçada, aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir?
A) Toplumsal rol
2.
06
Birey ve ToplumII
İnsanların tutum ve davranışları normlara göre değerlendirilir. Normlar bir ölçüdür. Bu ölçüye göre davranışlar kınanır,
ayıplanır, cezalandırılır veya ödüllendirilir. Normlar yazılı ve
yazısız normlar olmak üzere ikiye ayrılır.
Aşağıdakilerden hangisi yazılı olmayan normlardandır?
E) Toplumsal statü ve roller arasında mesafe ve prestij
farkı olmasıdır.
6.
Belirli gün ve haftalarda huzurevlerine akın ederiz. Ama
kendi ebeveynimize sahip çıkmayız. Düşünce ve söylem
olarak ihtiyarlara acırız; ama toplu taşıma araçlarında camdan dışarıyı seyrederiz. Hak ve hukuktan bahsederiz; ama
kendi hakkımızı kendimiz ararız.
A) Yönetmelik
Parçada sözü edilen durum daha çok aşağıdakilerden
hangisi ile açıklanabilir?
B) Gelenek
A) Toplumsal çözülme
C) Kanun
B) Kültürel değişme
D) Tüzük
C) Toplumsal tabakalaşma
E) Anayasa
D) Toplumsallaşma
E) Olumlu sapma
06
Birey ve ToplumII
7.
11.
Toplumsal değerleri ve normları birbirinden çok kesin sınırlarla ayırmak güçtür.
Buna göre, değerleri normlardan ayıran temel özellik
aşağıdakilerden hangisidir?
Bir siyasetçi, ya da ünlü bir iş adamı yüksek statüye sahip
olmalarına paralel olarak bir saygınlık taşımayabilirler.
Fakat bunun yanında işinde titiz ve dürüst bir işçi ise, üstün
bir statüde olmamakla birlikte kişisel saygınlık kazanabilir.
A) Daha genel olma
Yukarıdaki örnekten hareketle aşağıdaki yargılardan
hangisine ulaşılabilir?
B) Toplumdan topluma değişme
A) Toplumsal statü ile prestij doğru orantılıdır.
C) Toplumun bütünlüğünü sağlama
B) Prestiji belirleyen, sahip olunan statüdür.
D) Zamanla değişime uğrama
C) Kişinin statüsü ile prestiji doğru orantılı olmayabilir.
E) Toplum üyeleri tarafından benimsenme
D) Statünün yüksek olması toplumsal rolü de etkiler.
E) Toplumsal rolu belirleyen toplumun beklentileridir.
8.
Toplumsal statüler verilmiş ve kazanılmış olmak üzere ikiye
ayrılır.
12.
Aşağıdakilerden hangisi kazanılmış bir statü değildir?
A) Baba
B) Başbakan
D) Evli
Buna göre aşağıdakilerden hangisi verilmiş bir statüye
örnek gösterilemez?
K
E
C) Zenci
A) Erkek olmak
E) Öğretmen
C) Evli olmak
9.
B) Zenci olmak
D) Türk olmak
E) Prens olmak
Körfez Yayınları
N
R
Ö
Savaşçı devletlerde askerlik, kapitalist devletlerde iş adamlığı ve teokratik devletlerde din adamlığı, birinci dereceden
statülerdir.
13.
Toplumsal prestij için aşağıdakilerden hangisini söylemek doğru olmaz?
A) Yalnızca soydan gelen bir saygınlıktır.
Bu durum, aşağıdaki kavramlardan hangisiyle açıklanabilir?
B) Kişiye sosyal saygınlık sağlar.
A) Edinilmiş statü
B) Toplumsal prestij
C) Kişinin statüsü yüksek bile olsa prestiji düşük olabilir.
C) Toplumsal rol
D) Anahtar statü
D) Aynı statüdeki bireylerde farklı şekilde gerçekleşebilir.
E) Toplumun kişiden beklediği rollerin en iyi biçimde yerine getirilmesi ile elde edilir.
E) Rol çatışması
10.
R
İ
T
Bireyin herhangi bir çaba sarf etmeden elde ettiği, doğuştan getirilen özellikler doğrultusunda toplum tarafından verilen statüsüne “verilmiş statü” denir.
14.
Toplumda bireyleri birbirine bağlayan ve toplumdaki
kuralların ortaya çıkmasını sağlayan toplumsal kuvvetler, aşağıdakilerden hangisiyle adlandırılır?
A) Toplumsal yapı
Boğa güreşçiliği İspanya’da bir meslek ve dolayısıyla bir
statüdür. Ancak Türkiye’de birisi ben boğa güreşçisiyim diye
ortaya çıksa kimse onu ciddiye almaz.
Bu durum statüyle ilgili aşağıdakilerden hangisiyle
açıklanabilir?
B) Toplumsal rol
A) Zaman içinde değişikliğe uğrar.
C) Toplumsal prestij
B) Her kültürde aynı değere sahiptir.
D) Toplumsal statü
C) Evrensel bir nitelik taşır.
E) Toplumsal değer
D) Belli rolleri beraberinde getirir.
E) Kültürlere göre farklı anlamlar taşır.
Test 05 CA
1.C
2.D
3.D
4.E
5.E
6.A
7.E
8.C
9.E
10.A
11.D
12.B
YGS / LYS
SÖZEL
SOSYOLOJİ
1.
“Sıcak ve rutubetli bölgelerde yaşayanlar tarımla uğraşırlar. Dağlık yörelerde yaşayanlar ise hayvancılıkla geçinirler. Bazı Eskimolar, geyiklere tapınırken, nehir boylarında
yaşayan bazı toplumlar timsaha tapınırlar.”
4.
Parçadan hareketle aşağıdaki genellemelerden hangisine ulaşılamaz?
A) Toplumsal sınıfların varlığı
B) İnançlar üzerinde yaşanılan bölgenin etkisi vardır.
B) Geleneklerin gücü
C) Toplumsal yaşam pek çok faktörden etkilenir.
R
İ
T
C) Toplumsal ilişkinin niteliği
D) Doğa, toplumsal yaşamı etkileyen önemli faktörlerden
biridir.
D) Otoritenin dağılışı
E) Toplumlar birbiriyle etkileşim içindedirler.
E) Ekonomik faaliyetlerin türü
K
E
N
R
Ö
Üzerinde yaşanılan coğrafyanın özellikleri; toplumsal ilişkileri, köy tiplerini, yaşam biçimlerini, kültürlerini, aile ve evlenme biçimlerini etkiler.
5.
İlkel toplumlar tarihin belirli bir aşamasında toprağa yerleşerek, önce yarı göçebe oldular daha sonra da yerleşik hayata geçtiler.
Bu açıklamada, toplumsal yapıyı etkileyen hangi faktörden söz edilmektedir?
Aşağıdakilerden hangisi toprağa yerleşmenin oluşturduğu sonuçlardan değildir?
A) Fiziki çevre
A) Dinsel inançların doğması
B) Demografik yapı
C) Tabakalaşma biçimi
3.
Durkheim bireyler arası farklılıkların ait olduğu, benzer
değer ve inançlara sahip, uzmanlaşma ve iş bölümünün az
olduğu gruplarda mekanik dayanışma; uzmanlaşma ve iş
bölümünün arttığı, duygu düşünce ve değerlerin farklılaştığı gruplarda organik dayanışmanın olduğu görülmektedir.
Durkheim mekanik ve organik dayanışma ayrımında
aşağıdakilerden hangisini ölçüt almıştır?
A) Yaşam biçimi, toplumdan topluma farklılık gösterir.
2.
07
Toplumsal YapıI
B) Üretim toplumuna geçilmesi
C) Uygarlığın daha hızlı gelişmesi
D) Toplumsal değişme
D) Yöneten-yönetilen ayrımının oluşması
E) Kültürel yaşam
E) Kan bağına dayalı akrabalığın önem kazanması
I.
Organik dayanışma görülür.
6.
II. Toplumsal kontrol geleneklerle sağlanır.
Aşağıdakilerden hangisi ülkemizdeki gecekondu sorununun nedenlerinden biri olarak görülemez?
A) Kentsel yerleşimin planlama doğrultusunda gerçekleştirilmesi
III. Homojen bir yapı vardır.
IV. Yaş ve cinsiyete göre doğal iş bölümü vardır.
V. Toplumsal hareketlilik sınırlıdır.
B) Politikacıların siyasi beklentiler nedeniyle gerekli önlemleri almaması
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri köy toplumlarında görülen özelliklerden biri değildir?
C) Kentlere olan göçün belli dönemlerde yoğun bir şekilde
gerçekleşmesi
A) Yalnız I
D) Belediyelerin alt yapı çalışmalarının ve arsa üretiminin
yetersiz olması
B) Yalnız IV
D) III ve IV
C) II ve III
E) II ve V
E) Kentlere göç eden ailelerin ekonomik olanaksızlık
içinde olması
07
Toplumsal YapıI
7.
I.
10.
Mekanik dayanışma görülür.
II. Daha çok ikincil ilişkiler söz konusudur.
III. Hetorejen bir yapı vardır.
IV. İş bölümü yaygınlaşmıştır.
Buna göre aşağıdakilerden hangisi birincil grubun
özelliklerinden değildir?
V. Toplumda statü ve roller sınırlıdır.
A) Etkileşimin uzun süreli olması
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri kent toplumlarının özelliklerinden değildir?
B) Küçük gruplarda görülmesi
A) Yalnız I
D) Biz duygusunun egemen olması
B) Yalnız II
D) III ve IV
8.
C) İlişkilerin karşılıklı ve yüz yüze olması
C) II ve IV
E) I ve V
E) Resmi ilişkilere dayanması
Toplumsal yapı kavramı, bir toplumu oluşturan başlıca öğeleri, bunların arasındaki ilişkileri ve işleyişlerindeki düzenlilikleri, kısaca toplumun nasıl düzenlenmiş olduğunu
belirtmektedir.
11.
R
İ
T
Dernek ve kooperatif gibi gruplarda görülen ilişkilere ikincil ilişkiler denir.
K
E
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi ikincil ilişkilerin
özelliklerinden biridir?
Buna göre, toplumsal yapı ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
A) Durağan bir özelliğe sahiptir.
A) Güven duygusuna dayanması
B) Küçük gruplarda yer alması
N
R
Ö
C) Toplumdan topluma farklılık gösterir.
D) Öğelerinden bağımsız düşünülemez.
E) Dinamik ögelerden meydana gelir.
C) Resmi ilişkilere dayanması
Körfez Yayınları
B) Unsurları birbirleriyle ilişkilidir.
9.
Yüz yüze ilişkilerin; yardımlaşma, dostluk ve sevgi bağlarının güçlü olduğu gruplar birincil grup olarak nitelendirilmektedir.
D) Uzun süreli olması
E) Ortak iradeye dayanması
12.
Bir toplumda var olan maddi ve manevi özelliklerin tümü
“toplumsal yapı” kavramını oluşturmaktadır. Bu yapı içerisinde sosyal ilişkiler, sosyal olaylar, sosyal olgular, sosyal
kurumlar ve toplumun şekilleri ve çevresi ile ilgili dış görünüşler yer alır.
Bir televizyon programının izleyicileri izleyici kitlesini, bir gazetenin okuyucuları okuyucu kitlesini, bir ürünün tüketicileri
de tüketici kitlesini oluştururlar.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi herhangi bir kitleyi
oluşturan bireylerin ortak özelliklerinden biridir?
Buna göre aşağıdakilerden hangisi “sosyal ilişki”nin tanımıdır?
A) Aynı uyarıcılardan etkilenmeleri
A) Bireyler arasında meydana gelen ve bir defada olup
biten, somut ve özel değişimlerdir.
B) Birlikte etkileşimde bulunmaları
B) Bireylerin birarada yaşaması sonucunda meydana
gelen ve karşılıklı etkileşimden doğan sonuçlardır.
D) Aralarında statü ve rol ayrımına gitmeleri
C) Birbirlerinden haberdar olmaları
E) Fiziksel bakımdan birarada bulunmaları
C) Bireyin toplum içerisindeki yeri ve konumunun adıdır.
D) Bireyin ihtiyaçlarının karşılanması için oluşturulmuş
olan örgütlü yapılardır.
E) Bireyin toplum içerisindeki yerine bağlı olarak gerçekleştirdiği davranışlardır.
Test 06 CA
1.C
2.D
3.B
4.B
5.B
6.E
7.A
8.C
9.D
10.E
11.C
12.C
13.A
14.E
YGS / LYS
SÖZEL
SOSYOLOJİ
1.
08
Toplumsal YapıII
İçerisinde sosyal ilişki ve sosyal olayların meydana geldiği,
sosyal grupların ve kurumların yer aldığı, toplumun şekil ve
çerçevesi ile ilgili dış görünüşe sahip olan unsurların biçimlendirdiği bütünlüğe denir.
4.
Aşağıdakilerden hangisi kapalı toplum tabakalaşmasının özelliklerinden biri değildir?
A) Demokratik ve özgür toplumlarda görülür.
B) Tabakalar kesin sınırlarla birbirinden ayrılmıştır.
Bu parçada aşağıdakilerden hangisinin tanımı yapılmıştır?
C) Tabakalar arası geçiş yasaktır.
A) Toplumsal ilişki
D) Kölelik ve kast sisteminde yaygın olarak vardır.
B) Toplumsal yapı
E) Birey doğduğu tabakada kalır ve tabakasını değiştiremez.
C) Toplumsal etkileşim
R
İ
T
D) Toplumsal sınıf
E) Toplumsal tabakalaşma
2.
K
E
N
R
Ö
Birbirinden haberdar olan en az iki insan arasında belli bir
süre devam eden, belli amaçlara yönelik anlamlı etkileşime
toplumsal ilişki denir.
5.
I. Kölelik
II. Kast Sistemi
Buna göre aşağıdakilerden hangisi toplumsal ilişkiye
örnek olamaz?
III. Fırsat Eşitliği
A) Telefon görüşmeleri
Yukarıda ifadelerden hangileri “Kapalı toplumsal tabakalaşma”nın bir sonucudur?
B) Mektuplaşma
C) Akraba ziyaretleri
D) İki spor yazarının polemiğe girmesi
IV. Dikey Hareketlilik
A) I ve II
D) II ve IV
B) I ve III
C) I ve IV
E) I, II ve IV
E) Maç izleyen taraftarların ilişkisi
3.
Bir odada birbirinden habersiz kendi başlarına oyun oynayan iki çocuk arasındaki ilişki, toplumsal bir ilişki değildir.
Aynı şekilde evde tek başına şarkı söylemek de toplumsal
bir ilişki olarak nitelendirilemez. Fakat sınıfta arkadaşlarının karşısında şarkı söylemek toplumsal bir ilişkidir.
Parçada toplumsal ilişkinin hangi özelliği belirtilmektedir?
6.
Aynı toplumsal tabaka içinde mesleki veya coğrafi alanda
gerçekleşen hareketlilik yatay hareketlilik olarak adlandırılır.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi bir yatay hareketliliğe bir örnektir?
A) Bir eczacının ilaç üreten bir işletme sahibi olması
A) Kişiler arası etkileşime dayanması
B) Ortak amaçla gerçekleşmesi
C) Fiziki birlikteliği gerektirmesi
D) Belirli bir zaman dilimi içinde gerçekleşmesi
E) Aynı ortamda gerçekleşmesi
B) Bir terzinin konfeksiyon şirketi kurması
C) Bir tarla işçisinin fabrika işçisi olması
D) Bir işadamının iflas ederek işini ve servetini kaybetmesi
E) Bir memurun müdürlük makamına yükselmesi
08
Toplumsal YapıII
7.
10.
Toplumda bir kişinin gelir ve yaşam düzeyinde değişmeye
dikey hareketlilik, sadece mesleği ya da yaşadığı yerde
meydana gelen değişmeye ise yatay hareketlilik denir.
Bu tanımlamaya göre, aşağıdakilerden hangisi bu toplumsal etkileşim tipine örnek oluşturmaktadır?
Bu tanımlamaya göre, aşağıdakilerden hangisi dikey
hareketlilik olarak gösterilemez?
A) İki komşunun sınır tartışması nedeniyle mahkemelik olması
A) Bir öğretmenin aday olduğu partiden milletvekili seçilmesi
B) Köydeki bir çiftçinin Almanya’da fabrika sahibi olması
B) Otobüs firmalarının, yolcu sayısının azaldığı dönemlerde kampanya yapmarak fiyat indirimine gitmesi.
C) Artvin’deki bir Teğmen’in Manisa’ya Teğmen olarak
atanması
C) İşçilerin haklarının korunması beklentisiyle sendikalara
üye olması.
D) İş adamının iflas ederek işçi olması
D) Savaş esirlerinin düşmana bilgi vermeye zorlanması
E) Bir öğretim görevlisinin bulunduğu üniversiteye rektör
olması
E) Oyun oynayan çocukların davranışlarını arkadaşlarına
göre ayarlamaları
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi toplumsal sınıf değildir?
N
R
Ö
A) Çiftçiler
B) Memurlar
D) Gençler
9.
R
İ
T
K
E
Belli bir yaşam tarzı olan ve bunun bilincinde bulunan insanlar topluluğuna toplumsal sınıf denir.
C) İşçiler
E) Tüccarlar
11.
Körfez Yayınları
8.
İki veya daha fazla bireyin ya da grubun, aynı hedefi elde
etmek için mücadeleye girmesine rekabet denir.
-
Kentlerin büyümesiyle ortaya çıkan ve kentlerden daha
büyük ve karmaşık yerleşim birimidir.
-
Kimisinde bankacılık, kimisinde sanayi, kimisinde ise
imalat ön planda olan çeşitli merkezlerden oluşur.
-
Her bölgedeki uzman kuruluşlar insanları oraya çekmekte ve böylece kent farklılaşmaktadır.
Bu özellikler hangi yerleşim biçimine aittir?
A) Köyler
B)
Kentler
D) Metropoller
12.
Kast sisteminde, bireyin doğuştan getirdiği hakları, kendisine verilmiş olan statüleri vardır. Bir kasttan olan kimsenin
bir başka kasta geçme, bir başka kasttan olan biriyle evlenme hakkı yoktur.
C)
Millet
E) Feodalite
Bireyin bir başkası için gönüllü olarak verdiği hizmetin karşılığında denk davranış bekleyerek yaptığı eyleme mübadele denir. Mübadelenin temeli karşılıklılıktır. Mübadelede
etkinlik çift yönlü ve gönüllülük esasına dayanır.
Buna göre, kast sistemi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenirse yanlış olur?
Bu tanımlamaya göre, aşağıdakilerden hangisi bu toplumsal etkileşim tipine örnek oluşturmaktadır?
A) Statik (durağan) bir yapı göze çarpmaktadır.
A) İki kardeşin miras tartışması nedeniyle mahkemelik olması
B) Toplum, değişme ve yenileşmeye kapalıdır.
B) Bir gencin babasından gördüğü gibi selam vermesi
C) Bireysel özgürlükleri kısıtlayan düşüncelere sahiptir.
C) Yardım gönüllülerinin bir sel felaketinde zorda kalan insanları kurtarmaya çalışması
D) Toplumsal hareketliliği engelleyen bir yapı içerir.
E) Bireyin kendi çabasıyla edindiği statüler çoğunluktadır.
D) Bireyin apartmanda kurallara uygun eylemlerde bulunması
E) Bir öğrencinin, arkadaşının ödevine, geri yardım alma
beklentisi ile destek olması
Test 07 CA
1.E
2.A
3.A
4.C
5.A
6.A
7.E
8.A
9.B
10.E
11.C
12.A
YGS / LYS
SÖZEL
SOSYOLOJİ
1.
Toplumsal değişme, bir toplumun yapısında, kurumlarında
ya da kurumlarının birbiriyle olan ilişkilerinde meydana
gelen farklılaşmalardır. Başka bir deyişle sosyal değişme,
yeni bir kültür unsurunun toplumdaki çok sayıda insan tarafından benimsenmesi ve bunun sonucunda bir kültür değişmesinin meydana gelmesidir.
4.
A) Toplumun bir alanındaki değişmeler, diğer alanlarını da
değişmeye zorlar.
A) Ekonomileri büyük ölçüde tarıma dayanan toplumlarda
değişme hızı daha düşüktür.
B) Toplumsal değişmeler, her zaman ileriye yönelik uygulamalar olarak ortaya çıkmaz.
B) Toplumsal değişme kültür değişmesine neden olur.
R
İ
T
C) Toplumsal kurumların hiçbiri değişmeden, kendisini ileriye taşıyamaz.
C) Kitle iletişim araçlarının çoğalması toplumsal değişmeyi
yavaşlatır.
D) Toplumsal değişmeler, tek bir faktöre bağlı olarak açıklanamaz.
D) Kurulu düzenin devam etmesinden çıkarı olanlar değişmeyi güçleştirir.
K
E
E) Toplumsal değişmenin hızı, her alanda aynı değildir.
E) Sanayileşmiş toplumlar, değişmeye daha açık toplumlardır.
N
R
Ö
Bir ülkede spor yapılan ortamların spora elverişli hale getirilmesi, spor teknolojisindeki bir ilerlemedir. Bu ilerlemeyle
bağlantılı olarak aynı ülkede spor eğitiminde ve spordaki
başarılarda da aynı şekilde ilerlemeler oluyorsa bu durumda sporda bir toplumsal gelişmeden söz edilebilir.
5.
Alışkanlıklara uygun olmadığı için, bir zamanlar İngiltere’de
kömürün kullanılması yasaklanmış ve aksine hareket eden
bir vatandaş, bu nedenle mahkum edilmiştir.
Buna göre, teknolojik gelişmelerin kabul görmesi aşağıdakilerden hangisine bağlıdır?
Buna göre, toplumsal gelişme hakkında aşağıdakilerden hangisi uygun bir açıklama olabilir?
A) Sorun oluşturabilecek yeniliklerin engellenmesine
A) İlerlemenin bir alanda etkili olması
B) Ekonomik açıdan problem oluşturmasına
B) İlerlemenin ekonomik bağımlılığına neden olması
C) Toplumsal çevrenin yeniliklere uyumlu hale getirilmesine
C) İlerlemenin toplumsal çözülmeyi tetiklemesi
3.
Türkiye’deki toplumsal değişmeler üzerinde; kimi dönemlerde
Batılaşma hareketleri, kimi dönemlerde hükümet kadroları,
kimi dönemlerde de kitle iletişim araçlarının diğer faktörlerden
daha fazla etkisi olmuştur.
Bu durum, aşağıdaki genellemelerden hangisi için
uygun bir kanıt olabilir?
Buna göre, toplumsal değişme ile ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?
2.
09
Toplumsal Değişme ve Gelişme
D) İlerlemenin başarıya olan açlığı gidermesi
D) Toplumun, yeniliklere karşı çıkma potansiyelinin yükseltilmesine
E) İlerlemenin toplumda birçok alanda değişime yol açması
E) Teknolojik gelişmeler ile toplumlar arası ilişkinin kurulamamasına
K. Marx’a göre bütün toplumsal değişmelerin, hareketlenmelerin ya da politik devrimlerin nedeni olarak insanda,
onun zekâsında bir şeyler aramak boşunadır. Üretim ve
değiş-tokuş biçiminin değişmelerinde araştırılması daha
yerinde olacaktır.
Marx’a göre toplumsal değişmelerin temel nedeni aşağıdakilerden hangisinde aranmalıdır?
A) Sosyal ilişkilerde
B) Yönetim anlayışlarında
6.
Toplumsal yapının çeşitli öğelerinin anlamlı bir bütün oluşturabilecek şekilde birbirini tamamlamasına toplumsal bütünleşme denir.
Buna göre, toplumsal bütünleşmenin güçlü olduğu
toplumlarda aşağıdakilerden hangisin görülmesi beklenmez?
A) Çeşitli toplumsal faaliyetlerin birbiriyle uyumlu olması
B) Toplumun varlığının ve birliğinin devam etmesi
C) Kültürel yapılarda
C) Toplumsal kurumların kendilerini görev bilincinden soyutlaması
D) Aile biçimlerinde
D) Toplum içinde güçlü bir kontrol sisteminin var olması
E) Ekonomik sistemlerde
E) Toplum bireylerinin toplumsal değer ve normlar üzerinde fikir birliğine sahip olması
09
Toplumsal Değişme ve Gelişme
8.
A) İş bölümü yetersizliği
B) Süreklilik gösteren bir niteliğe sahip olması
B) Kurumların ihtiyaçlarına cevap verilememesi
C) Her toplumda farklı şekilde gerçekleşmesi
C) Eğitimde fırsat eşitliğinin sağlanamaması
D) Maddi ve manevi öğelerin etkileşimine dayanması
D) Adalet kurumunun fonksiyonunu gerçekleştirememesi
E) Zorlamayla veya kendiliğinden olabilmesi
E) Kuralların birey üzerindeki etkisinin azalması
12.
–
Toplumda birden çok alanda daha iyiye ve mükemmele doğru olan gidiştir.
–
Toplumda bir alanda örneğin, ekonomik alanda daha
iyiye gidişi ifade eder.
Sanayileşmede atılan dev adımlar işçi sınıfının, burjuvazinin ve kapitalist ekonomi sisteminin doğmasına neden olmuştur. Yeni
üretim
ilişkileri,
toplumları
hukuk
sistemlerinden devlet yapılarına, din anlayışlarından aile
yapılarına uzunan bir dizi değişime zorlamıştır.
R
İ
T
Yukarıdaki açıklamalar sırasıyla aşağıdaki kavramlardan hangileriyle ilgilidir?
Bu parçada, aşağıdakilerden hangisinin toplumsal değişme üzerindeki etkisi vurgulanmaktadır?
A) Evrim - Toplumsal değişme
A) Bilim ve teknoloji
K
E
B) Ekonomik etkinlikler
C) Modernleşme - İlerleme
C) Fiziksel çevre koşulları
D) İnkilap - Modernleşme
D) Kitle ileşitşim araçları
E) İlerleme - Toplumsal gelişme
E) Nüfus yapısı
N
R
Ö
Bernard Shaw şöyle der: “Çağımız uygarlığına hayran
olanlar; uygarlığı, buharlı makine ya da telsiz telgraf sananlardır.” sözüyle, toplumsal değişmeyi etkileyen hangi
faktörün olumsuzluğuna dikkat çekmektedir?
A) Demografi
B) Kültür
C) İnsan
D) Teknoloji
13.
Toplumsal değişme, bir toplumun yapısında, kurumlarında
ya da kurumların birbirleriyle olan ilişkilerinde oluşan değişmelerdir. Sosyal değişmenin oluşmasında bazı faktörlerin etkisi vardır.
Aşağıdakilerden hangisi toplumsal değişmenin nedenleri arasında yer almaz?
A) Kültürel yayılma
B) Savaşlar ve göçler
C) Yeni buluşlar
D) Güçlü gelenekler
E) Fiziksel çevre
10.
Aşağıdakilerden hangisi sosyal çözülmenin nedenleri
arasında gösterilemez?
A) Toplum için daha iyiye gidişi ifade etmesi
B) Gelişme- İlerleme
9.
11.
Aşağıdakilerden hangisi toplumsal değişmenin özelliklerinden değildir?
Körfez Yayınları
7.
E) Teknolojik gelişmeler
14.
– Tarımın makineleşmesiyle bir kısım nüfusun işsiz kalması
– Kırsal nüfusun hızla azalması
– Toprak yetersizliği ve toprakların mirasla parçalanması
Aşağıdakilerden hangisi toplumsal değişmeyi etkileyen faktörlerden biri değildir?
Yukarıdaki açıklamalar, aşağıdakilerden hangisinin ortaya çıkmasına neden olabilir?
A) Fiziksel çevre koşulları
B) Teknolojik gelişmeler
A) Toplumsallaşma
B) Tabakalaşma
C) Demokratikleşme
D) Yabancılaşma
C) Demografik değişmeler
E) Kentleşme
D) Biyolojik faktörler
E) Ekonomik gelişmeler
Test 08 CA
1.B
2.E
3.A
4.A
5.A
6.C
7.C
8.D
9.E
10.B
11.D
12.E
YGS / LYS
SÖZEL
SOSYOLOJİ
1.
10
Toplum ve KültürI
Kültür, bir toplumun maddi ve manevi değerlerini, inançlarını, bilgi, görgü ve davranış şekillerini içine alır. İnsanlar
toplumsal yaşamın, adet, örf, gelenek ve görenekleri ile ahlâk, hukuk, sanat gibi yetenekleri ve alışkanlıklarını öğrenenek ve bunları genç nesillere öğreterek bu sürece
katkıda bulunurlar.
4.
Bazı sosyologlar, toplumun teknik alandaki başarılarının
toplamı olan maddi kültürü “medeniyet”, gelenek, görenek,
bilgi, sanat, hukuk gibi alanlardaki başarılarının toplamı
olan manevi öğeleri ise “kültür” olarak adlandırmaktadırlar.
Böyle bir belirleme için, kültürle ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi dayanak olarak kabul edilmiş olabilir?
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi kültürün özelliklerinden birisi değildir?
A) Kültür unsurları bazı değişmelerle kuşaktan kuşağa aktarılarak yaşatılır.
A) Bir yaşam biçimi olması
B) Kültür, belirli bir topluma özgü düşünüş ve davranış biçimlerinin toplamıdır.
B) Toplumun duygu, düşünce ve davranışlarını yansıtması
C) Kuşaktan kuşağa aktarılması
R
İ
T
C) Kültür, tarihte yaşamış bütün toplumların ortak birikiminin sonucunda oluşur.
D) Bireyin toplumsallaşmasını sağlaması
D) Kültür, insanın toplum içerisinde gerçekleştirmiş olduğu
her türlü başarılarının ürünüdür.
E) Toplumsal çözülmeye neden olması
K
E
E) Kültürün değişmeyen ve tüm toplumları etkileyen yanlar mevcuttur.
2.
N
R
Ö
Bir Türk evi ile bir Amerikan evi aynı amaç için kullanılır.
Ama bu evlerin iç bölmeleri, mimarisi ve bahçe düzenlemesi toplumların örf, adet, gelenek ve göreneklerine göre
şekillendiği için aralarında belirgin farklar vardır.
Bu durum aşağıdakilerden hangisiyle açıklanabilir?
A) Manevi kültür, maddi kültürü etkiler.
B) Maddi kültür ögeleri kültürel şoka neden olur.
5.
Kitle iletişim araçlarını elinde bulunduran ülkeler, kendi kültürel değerlerini, diğer toplumlara empoze ederek, insanların tek tip düşünmesini amaçlarlar.
Bu durum aşağıdaki kavramlardan hangisiyle ilgilidir?
A) Alt kültür
B) Kültürel değişme
C) Kültür şoku
D) Kültürleşme
E) Kültür emperyalizmi
C) Kültürler arası sürekli bir etkileşim vardır.
D) Kültürel çözülmelerde ekonomi önemli rol oynar.
E) Maddi kültür, manevi kültürü biçimlendirir.
3.
Boğa güreşinde bir İspanyol’un algıladığı ile bir yabancının
algıladığı farklıdır. İspanyol, matadorun hünerine dikkatini
odaklamışken, yabancı boğanın çektiği acıya odaklanabilir.
Bizim kültürümüzde el öpmek saygı ifadesi olarak algılanırken, başka bir toplumda böyle algılanmayabilir.
Bu parçada sözü edilen durumlar aşağıdakilerden hangisine örnek oluşturur?
A) Kültürel yozlaşma
B) Kültürel yayılma
C) Kültürel çatışma
D) Kültürel farklılık
E) Kültürel çözülme
6.
Almanya’da yaşayan ikinci ve üçüncü kuşak Türkler, büyük
ölçüde yaşadıkları kültürün özelliklerini taşırlar. Ancak aynı
zamanda Alman kültürünü bir ölçüde etkilemişlerdir. Türklerle evlenenlerin din değiştirmesi, hızla yaygınlaşan dönerci dükkanları buna örnek olarak gösterilebilir.
Bu durum, aşağıdakilerden hangisini kanıtlar niteliktedir?
A) Manevi kültür unsurları değişmezler.
B) Maddi kültür unsurları daha kolay benimsenir.
C) Kuşakların değişmesiyle kültür şoku artar.
D) Kültürler birbirlerini karşılıklı olarak etkiler.
E) Milli kültüre ilişkin ögeler değişime dirençlidir.
10
Toplum ve KültürI
7.
10.
Kültürel etkileşim sonucu, birbirleriyle ilişkileri bulunan toplumların yapılarında farklılaşmalar yaşanabilir. Bununla birlikte, iki toplumun kültürü hiçbir zaman birbirinin aynısı
değildir ve şartlar değişmedikçe de böyle devam eder.
Kentleşme sürecinin bir ucunda tarımsal niteliği ağır basan
“köy” öteki ucunda da tarım dışı niteliği önem kazanmış
olan “kent” vardır.
Bu durum, aşağıdaki kavramlardan hangisi ile adlandırılmaktadır?
Bu açıklamada kültürün hangi özelliği üzerinde durulmuştur?
A) Kültürel değişme
A) Bireyleri birbirinden uzaklaştırması
B) Kültürleşme
B) Toplumdan topluma değişiklik göstermesi
C) Kültür şoku
C) Tüm toplum değerlerinden soyutlanmış olması
D) Kültürel yayılma
D) Evrensel bir niteliğe sahip olması
E) Kültürel çözülme
E) Normatif olması ve zamanla değişmesi
K
E
Aşağıdakilerden hangisi buna uygun bir örnektir?
B) Elektriğin bulunması ile ekonominin gelişmesi
B) Kültürel değişme
N
R
Ö
C) Kültürel çözülme
D) Kültürel dayanışma
E) Kültürel birleşme
“Herhangi bir buluş, toplumun kültür yapısındaki maddi ya
da manevi unsurlardan birinde değişmeye sebep olur; diğer
unsurlar bu değişen unsura uyum sağlamaya çalışır. Ancak
bu uyum sağlama hemen gerçekleşmez. Bu süre içinde
kültürel gecikmenin oluşturduğu bu uyumsuzluk şiddetli
toplumsal gerginliklere yol açabilir.”
C) Kültürü genel yapısındaki değişimlere ayak uyduramayan grupların kültürünü
D) Bulundukları toplumun kültürünü ve temel değerlerini
reddeden grupların kültürünü
D) Toplumun, kültür unsurları arasındaki uyumu sağlayacak mekanizmalardan yoksun olması
E) Toplumun kültürünü zorla değiştirmeyi ve dönüştürmeyi amaç edinen grupların kültürünü
E) Kültürün unsurları arasındaki değişmenin uyum sürecine girmesinin zaman alması
4.D
5.C
6.C
1960’lı yıllarda Avrupa ülkelerinde ortaya çıkan Hippiler, yaşadıkları toplumun giyim kuşam biçimine, ahlaki ve dinsel
niteliklerine aykırı bir yaşam biçimini benimsemişlerdir. Bu
özellikleriyle yaşadıkları toplumda karşıt kültür olarak var
olmuşlardır.
B) Başka bir toplumun değerlerini benimseyen ve uygulayan grupların kültürünü
C) Toplumun sosyal değişmelere karşı benimseme tavrını
takınması
3.E
E) Traktörün yaygınlaşmasının saban ve öküze olan ihtiyacı ortadan kaldırması
A) Bulundukları toplumdaki olumsuz değişimleri protesto
eden grupların kültürünü
B) Değişmenin kendi toplumsal ve doğal seyri içinde ortaya çıkmaması
2.E
D) Kitle iletişim araçlarının gelişmesinin otoriteye bağlılık
duygusunu azaltması
Buna göre, “karşıt kültür” kavramı aşağıdakilerden hangisini ifade eder?
A) Toplumun bazı kesimlerinin değişmenin yönü ve önemini kavrayamaması
1.C
C) Teknolojik gelişmelerin, kitle iletişim araçlarının gelişmesini sağlaması
12.
Bu açıklamaya göre, aşağıdakilerden hangisi kültürel
gecikmenin nedenlerinden biri olamaz?
Test 09 CA
R
İ
T
Maddi kültürde meydana gelen değişim, manevi kültürü de
etkiler.
A) Matbaanın bulunması ile kitapların maliyetinin düşmesi
A) Kültürel bütünleşme
9.
11.
Bir toplumda maddi ve manevi kültür unsurlarının bir
araya gelerek, anlamlı bir bütün ve işleyen bir mekanizma meydana getirememeleri sonucu ortaya çıkan
duruma ne ad verilir?
Körfez Yayınları
8.
7.A
8.B
9.D
10.D
11.B
12.B
13.D
14.E
YGS / LYS
SÖZEL
SOSYOLOJİ
1.
11
Toplum ve KültürII
Kente göç eden bir ailenin manevi kültürel değişimi
yavaş iken, maddi kültürel değişiminin hızlı yaşanması
sonucu aile yapısı ve ilişkisinde görülen dengesizlik,
aşağıdaki kavramlardan hangisi ile ilgilidir?
4.
A) Kültürel asimilasyon
Kitle iletişim araçlarının gelişmesi ile ülkeler arasındaki coğrafi uzaklık kalkmış kültür farkları azalmış, bir bölgedeki yeni bir buluş ve değer, geçmiş asırlara oranla diğer bölgelere
anında ulaşmış ve oraları etkisi altına almıştır.
Aşağıdakilerden hangisi kitle iletişim araçlarının bir
fonksiyonu değildir?
B) Kültürel yozlaşma
A) Kültürel ögeleri taşımak
C) Kültürel değişme
B) Kültürel alışverişi sağlamak
D) Kültürel ilerleme
R
İ
T
C) Kültürel değişimi azaltmak
E) Kültürel gecikme
D) Kültürel yayılmayı hızlandırmak
E) Kültürel değişimi hızlandırmak
2.
K
E
Dil bilincini yitiren bir ulus, düşünme ve düşünce üretme yeteneğini de yitirir. Dildeki yozlaşma kimliksizleşmeye de yol
açar. Dilini korumak için ulusların kendisinin kavga vermesi
gerekir. Her ulus kendi dilini düşünce üretebileceği, kendine
has anlayışlar türetebileceği bir ev haline getirmelidir.
5.
N
R
Ö
Bu parçada korunması gereken temel öge olarak gösterilen dil ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
A) Maddi kültür ögesidir.
B) Toplumsal statü göstergesidir.
C) Yazılı olmayan normdur.
Parçada aşağıdakilerden hangisinin önemi üzerinde
durulmuştur?
A) Modernleşme sürecinin
B) Kültüre sahip çıkmanın
C) Kültür şokunun
D) Manevi kültür unsurudur.
D) Kültürel gecikmenin
E) Toplumsal tabakaların ifade tarzıdır.
3.
Karadeniz insanının kanları da dereleri gibidir. Kanları da
dereleri gibi hızlı akar. Karadenizde kemençe kutsal bir saz
gibidir. İnsanları, horonla birlikte kendi kültürlerini özgürce
yaşar. İzleyenler onların bu coşkulu hallerini görürken, şaşkınlıklarını gizleyemezler.
Karadeniz insanının coşkusuna şaşırmak kültürle ilgili
olarak aşağıdakilerden hangisine bir örnektir?
A) Kültürel katılmaya
B) Kültürel farklılığa
C) Kültürel değişmeye
D) Kültürel ilerlemeye
E) Kültürel çatışmaya
Marmara’nın bazı köylerinde yaşayanlar, savaşlarda yörelerini terk etmeyerek çeşitli yararlılıklar göstermişlerdir.
Çağdaş yaşama itibar göstermeyip, geleneksel giysilerini
üzerlerinden çıkarmamışlardır. Renkli aldatmacalara hiçbir
zaman yüz vermemişler, tutumluluğu en ince noktasına
kadar uygulayarak, toprağın kendileri için önemini koruyarak, yaşamlarını onun ekseninde kurmuşlardır.
E) Toplumsallaşmanın
6.
*
Arapça’da deve ile ilgili sözcük ve deyimlerin sayısı fazladır.
*
Denizci olan ulusların dillerinde balık ve balıkçılıkla ilgili çok sayıda sözcük ve deyim vardır.
Bu iki bilgi aşağıdakilerden hangileri arasındaki ilişkinin göstergesidir?
A) Dil ile yaşam biçimi
B) Eğitim ile Hukuk
C) Toplum biçimi ile Dil
D) Toplumsal Normlar ile Eğitim
E) Aile - Üretim biçimi
11
Toplum ve KültürII
7.
10.
Şehirde yaşayan nüfusun artmasına rağmen, şehirli kültürün yeterince özümsenememesi ya da bir ülkede sanayi
alanında önemli gelişmeler olduğu halde, eğitim kuruluşlarının gerekli nitelikteki elemanları yetiştirememesi sosyoloji
de “kültürel gecikme” olarak adlandırılan duruma örnektir.
Bir kültürün kökeninden koparak kendine yabancılaşmasına ve asli kültürel formlarının başkalaşarak bozulmasına
kültürel yozlaşma denir.
Aşağıdakilerden hangisi bu duruma örnek olarak gösterilemez?
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi kültürel gecikme
için uygun bir açıklama olamaz?
A) Türk gençlerinin aralarında selamlaşırken, yabancı kültürlerde geçen kavramları kullanması
A) Maddi kültür unsurlarıyla manevi kültür unsurları arasında uyumsuzluğun olması
B) Türkçe cümleler arasında tekrarlanan “okey” gibi sözcükler
B) Bazı kültür unsurlarının, değişmenin ortaya çıkardığı
yeni ihtiyaçları karşılayamaması
C) Esnafların Türkçe olmayan mağaza isimleri kullanması
C) Toplumun maddi kültürdeki gelişme ve değişmelere
karşı oldukça duyarlı olması
D) Almanya’ya giden Türk işçilerin ilk anlarda içine düştükleri durum
D) Toplumsal değişmenin, kültürün tüm unsurları arasında
aynı oranda gerçekleşmemesi
E) Yabancı kültürlerin “fast food” denilen alışkanlıklarının
yaygınlaşarak Türk yemek kültürünü bozması
R
İ
T
E) Bazı kültür unsurlarının gerçekleşen değişmelere ayak
uyduramaması
K
E
A) Kültürel yozlaşma
N
R
Ö
B) Kültür şoku
C) Kültürel gecikme
D) Kültürel yayılma
E) Kültürleşme
9.
11.
Bir kültürde maddi ögeler meydana gelen hızlı değişmeye manevi kültür ögeleri ayak uyduramaması, aşağıdaki kavramlardan hangisiyle açıklanabilir?
Körfez Yayınları
8.
Tüm canlılar içinde yalnızca insan, kendisinden önce gelenlerin deneyimlerinden yararlanabilmektedir. Her yeni
kuşak kendisine aktarılan kültür sayesinde ilkel yaşama biçiminden kurtulmakta, gelişmiş bir yaşama biçimini hazır
bulmaktadır.
Parçada kültürün hangi yönü üzerinde durulmaktadır?
A) Toplumlara göre değişmemesi
B) Zamanla değişme göstermemesi
C) İnsandan bağımsız olması
D) Maddi unsurlardan oluşması
E) Sosyal bir miras olması
Aşağıda bazı durumlar ve bu durumlarla ilgili deyimler verilmiştir.
12.
Orta Anadolu’da gelin alma merasimlerinde atın yerini arabalar alsada bazı adetler korunmaktadır. Örneğin, gelin ata
bindiğinde atın ayağı altında kırılan tahta kaşık bu kez de
araba tekerlerinin altında kırılmaya devam etmektedir.
–
Kötü niyet ve eylemlerin dönüp sahibine zarar verdiğini
anlatmak için “kazdığı kuyuya kendisinin düştüğünü”
söyleriz.
–
Başı ciddi şekilde belâda olan birisi için “hapı yuttu”
deriz.
A) Toplum üyelerini birbirine yakınlaştırır ve dayanışmayı
sağlar.
–
Davranışlarında ve konuşmalarında haddini aşan birisi
için “çizmeyi aştığını” veya “bardağı taşırdığını” söyleriz.
B) Kişilerin toplumun bir parçası haline gelmesini sağlar.
Bu parçada kültürün hangi işlevi vurgulanmaktadır?
C) Bireylerin toplumsal gereksinimlerinin doyumunu sağlar
Kültürel öğelerden olan bu deyimlerin işlevleri ile ilgili
aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
D) Toplumsal düzenin oluşmasını sağlar
A) Günlük konuşma diline renklilik ve canlılık katma
E) Toplumların kültürel özelliklerini terk etmedikleri
B) İnsanların yaşamını kolaylaştırma ve pratik fayda sağlama
C) Toplumsal bir olayı değişik yönleriyle açıklama
D) Toplumdaki insanları ortak bir düşünce etrafında birleştirme
E) Toplumca benimsenen değerleri ifade etme
Test 10 CA
1.E
2.A
3.D
4.B
5.E
6.D
7.B
8.C
9.C
10.A
11.D
12.D
YGS / LYS
SÖZEL
SOSYOLOJİ
1.
Toplumda,
I.
4.
Neslin devamını sağlama
II. Düzeni sağlama ve koruma
III. Kültürel bilgi birikimini gelecek nesillere aktarma
IV. Mal ve hizmetlerin üretim ve bölüşümünü sağlama
işlevlerini yerine getiren kurumlar, aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak verilmiştir?
I
II
III
A) Aile
Siyaset
Kültür
Ekonomi
B) Aile
Kültür
Ekonomi
Din
C) Kültür
Aile
Din
Siyaset
D) Kültür
Siyaset
Ekonomi
Aile
E) Aile
Siyaset
Eğitim
Ekonomi
B) Örgütlerin yeri ve konumu gösterilebilir.
C) İlgi alanları tamamen farklıdır.
D) Kurumların yeri gösterilemez.
E) Kurum genel, örgüt ise özeldir.
K
E
5.
Buna göre aşağıdakilerden hangisi toplumsal kurum
değildir?
B) Ekonomi
D) Ahlak
3.
C) Din
E) Siyaset
– Toplumların göçebelikten toprağa yerleşmeleri ile ortaya çıkmıştır.
–
Toplumda sosyal, ekonomik ve kültürel yaşamın düzenlenmesini sağlar.
–
Toplumdaki otorite ve korunmayı sağlayan en büyük
kurumdur.
Yukarıda özellikleri verilen toplumsal kurum, aşağıdakilerden hangisidir?
A) Din
B) Ekonomi
D) Eğitim
C) Aile
E) Devlet
R
İ
T
A) Örgüt somut, kurum soyut bir kavramdır.
Bir toplumdaki insanların ihtiyaçlarına cevap vermek için
ortaya çıkmış, kesin, düzenli ve sürekli kurallardan oluşan
örgütlenmelere toplumsal kurum denir.
A) Eğitim
Sosyologlar, kurumu bir toplumda belirli bir eylemi yürütmenin
benimsenmiş ve yerleşmiş biçimi olarak algılarlar. Örneğin,
eğitim eylemi okul ya da üniversite gibi örgütlerde yürütülür.
Örgütün belli bir yeri, konumu olduğu halde, kurumun böyle
bir yeri ve konumu yoktur. Okul ya da üniversite için belirli bir
yeri ve konumu için bunu yapmak mümkün değildir.
Parçadan hareketle, örgüt ve kurum kavramlarının farklılıkları noktasında aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
IV
N
R
Ö
2.
12
Toplumsal Kurumlar: AileI
Modern bir toplumu inşa etmenin yolu insanın temel haklarının ve özgürlüklerinin anayasa tarafından garanti altına
alınmasıyla gerçekleşir. Çünkü daha anayasada net olarak tanımlanamayan temel hak ve özgürlüklerin diğer kurumlar tarafından korunması mümkün olmadığı gibi açık
olarak ihlal edilmesi de olasıdır.
Bu düşüncenin dayanağı aşağıdakilerden hangisidir?
A) Toplumsal değişmeler kurumları etkiler.
B) Kurumlar toplumların ihtiyaçlarından doğarlar.
C) Bir kurumdaki yetersizlik diğerlerini de etkiler.
D) Kurumların kendilerine özgü yapılar vardır.
E) Araçlar kurumların yapısının şekillenmesinde etkilidir.
6.
Aile; neslin devamının sağlandığı, bireylerin toplumsal yaşama hazırlandığı, sıcak ve güvene dayalı ilişkilerin kurulduğu, var olan toplumsal düzen doğrultusunda ekonomik
etkinliklerinin alt düzeyde yerine getirildiği bir toplumsal kurumdur.
Bu parçaya göre aşağıdakilerden hangisi ailenin işlevlerinden biri değildir?
A) Bireyleri sosyalleştirme
B) Duygusal ilişkileri düzenleme
C) Çocuğun gelişimine olanak sağlama
D) Üretim, tüketim, bölüşüm ilişkilerini mikro ölçekte gerçekleştirme
E) Bireylerin tüm eğitim ihtiyaçlarını karşılama
12
Toplumsal Kurumlar: AileI
7.
10.
Modern çağda anne, baba ve evlenmemiş çocuklardan oluşan birliğe “çekirdek aile” denilmektedir.
Buna göre çekirdek aile ile ilgili,
I.
Tarihin en eski aile biçimidir.
II. Genellikle dıştan evlenmeyle kurulur.
III. Çoğunlukla şehirlerde yaygındır.
Buna göre çekirdek aile ile ilgili olarak aşağıdakilerden
hangisi söylenemez?
IV. Demokratik kararlarının alınabildiği yerdir.
A) Hukuksal bir niteliğinin olduğu
V. Geleneksel toplumdan farklıdır.
B) Kapalı bir üretim biçiminin olduğu
bilgilerden hangileri doğru değildir?
C) Üyelerinin birbirinden farklılaştığı
B) Yalnız II
D) II ve III
C) I ve II
E) Endüstri toplumunun bir sonucu olduğu
N
R
Ö
Bu parçadan, egemenliğin verilişine göre aile yapısı ile
ilgili olarak aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir?
B) Pederşahi
D) Neolakal
9.
11.
E) Egzogami
D) Poliandri
Test 11 CA
1.E
2.D
A) Eğitimli olma
B) Meslek sahibi olma
C) Psikolojik rahatlık sağlama
D) Eşini seçebilme
E) Toplumsallaşma
12.
Her birey, içinde doğup büyüdüğü toplumun üyesi olur. Toplumda hakim olan inanç, değer ve davranışları benimser.
Ailenin de işlevleri arasında yer alan ve her bireyin geçireceği bu öğrenme sürecine ne ad verilir?
Burada sözü edilen evlilik türü, aşağıdakilerden hangisidir?
B) Endogami
Geleneksel (geniş) aile, üyelerinin topluma kazandırılmasında çok önemli bir işlevi yerine getirirken, modern (çekirdek) ailede bu işlevin çoğunluğunu başka kurumlar yerine
getirmektedir. Bu durum sanayi toplumunun doğal sonucudur. Çünkü çalışan anne tüm görevlerini yerine getirememektedir.
Bu bilgilere göre, çekirdek ailenin yerine getiremediği
bu önemli işlev aşağıdakilerden hangisidir?
C) Maderşahi
Klan tipi topluluklarda klanın bir başka üyesi ile evlenmek
yasaktır. Ancak başka klanlardan biriyle evlenilebilir. Çünkü
bir klanı oluşturanların aralarında da kanbağı olduğu kabul
edilir.
A) Polijini
R
İ
T
K
E
Afrika ülkelerinden birinde bayanlar evlenecekleri erkeği
kendileri seçiyor ve kiminle evlenmek istiyorlarsa, ona balıktan özel bir yemek yapıyorlar. Erkeklerin bu teklifi kabul
etmeme gibi şansları yoktur. Bu toplumda yuvayı gerçekten dişi kuş yapmaktadır, denilebilir.
A) Endogami
D) Her üyenin söz hakkının bulunduğu
E) IV ve V
Körfez Yayınları
A) Yalnız I
8.
Günümüz endüstri toplumuna uyan aile tipi çekirdek aile tipidir. Çekirdek aile, anne - baba ve evlenmemiş çocuklardan oluşur. Aile içi her üyenin hakları yasalarla güvence
altına alınmıştır. Ayrıca bu aile, geniş ailedeki gibi birlikte
üretim yapan bir yapıda değildir. Uzmanlaşma arttıkça aile
içindeki her birey diğerlerinden farklılaşmış ve kopmuştur.
C) Patrilokal
A) Çağdaşlaşma
B) Toplumsal değişme
C) Büyüme
D) Toplumsallaşma
E) Toplumsal bütünleşme
E) Egzogami
3.B
4.C
5.B
6.A
7.C
8.C
9.E
10.D
11.E
12.E
YGS / LYS
SÖZEL
SOSYOLOJİ
1.
13
Toplumsal Kurumlar: AileII
Daha çok sanayi öncesi toplumlara özgü olarak ortaya
çıkmış olan ve geleneksel değerler içinde genellikle bir
büyükbabanın ve babaannenin etrafında kardeşler, kardeş çocukları ve kardeş torunlarının birarada yaşadığı
aile şekli aşağıdakilerden hangisiyle adlandırılır?
A) Çekirdek aile
B) Geniş aile
C) Anaerkil aile
D) Demokratik aile
4.
Sanayi devriminden sonra kentleşme oranının yükselmesi,
kentlerdeki zor hayat koşulları ve bunlara bağlı olarak insanda bireyselci eğilimlerin artması, eşlerin evlendikten
sonra kendilerine özel evlerde oturmaya başlamalarına yol
açmıştır.
Bu durum, aşağıdakilerden hangisi için uygun bir
örnek olabilir?
E) Ataerkil aile
A) Neolokal
B) Matrilokal
R
İ
T
D) Endogami
2.
I.
Bir erkeğin aynı anda birden
fazla kadınla evlenmesi
5.
N
R
Ö
Egzogami
III. Evlenen çiftlerin erkeğin aile
yanına yerleşmesi
Patrilokal
E) Patrilokal
K
E
Poliandri
II. Evlenilecek eşin grubun
dışından seçilmesi
C) Poligami
IV. Eşi ölen kadının kocasının kardeşi
ile evlenmesi
Levirat
V. Anne, baba ve evlenmemiş
çocuklardan oluşan aile
Çekirdek Aile
Kocası ölen kadının, kocasının erkek kardeşlerinden biriyle
evlenmesine levirat denir.
Aşağıdakilerden hangisi levirat türü evliliklerin yapılmasının nedenlerinden biri olamaz?
A) Malların aile içinde kalması
B) Kadının korunması
C) Gelinin dışarı çıkmasının engellenmesi
D) Çocukların korunması
E) Erkeğin korunması
Yukarıda yapılan açıklama ve eşleştirilen kavramlardan
hangisi yanlıştır?
A) I
3.
B) II
C) III
D) IV
E) V
Ezogelin filminde Kore’de şehit olduğu sanılan ağabeyin
dul kalan eşiyle (yengesiyle) evlendirilen kardeşin, evlendirilmesinin asıl amacı malın aile içinde kalmasını sağlamak olmayıp, kadının korunması ve dışarıya gitmesinin
önlenmesidir.
6.
Amacına ulaşmamış evliliklerin sona ermesine boşanma
denir.
Aşağıdakilerden hangisi boşanmanın nedenlerinden
birisi değildir?
Bu filmde sözü edilen evlilik türüne ne ad verilir?
A) Ruh sağlığının kaybedilmesi
A) Levirat
B) Aile içinde şiddetli geçimsizlik
B) Polijni
D) Monogami
C) Sorarat
E) Poliadri
C) Sürekli hastalık hali ya da sakat kalma
D) Çocuğun olmaması
E) Eşlerden birinin ölmesi
13
Toplumsal Kurumlar: AileII
7.
10.
Benim eşimin annesi hem kayınvalidem hem de öz teyzemdir. Bu yüzden eşimin annesine gelini gibi mi yeğeni
gibi mi davranmam gerektiği konusunda hep rol çatışması
yaşıyorum.
Yukarıda sözü edilen evlenme biçimi, aşağıdakilerden
hangisidir?
Bu parçada, kişinin rol çatışması yaşamasının nedeni,
aşağıdaki evlilik türlerinin hangisinden kaynaklanmaktadır?
A) Polijini
B) Endogami
D) Poliandri
B)
Endogami
D) Poliandri
C) Neolokal
C)
Monogami
E) Egzogami
E) Ekzogami
11.
I. İlkel toplumlarda görülür.
R
İ
T
Evliliğin herhangi bir nedenle toplumca belirlenen kurallara
göre sona erdirilmesine boşanma denir.
K
E
II. Kararlar aile üyelerinin birlikteliği ile alınır.
Aşağıdakilerden hangisi ülkemizdeki boşanmaların
genel özellikleri arasında gösterilemez?
III. Tüketim ailesidir.
IV. Annenin egemenliği geçerlidir.
A) Boşanmalar en çok evliliğin ilk beş yılında görülür.
Yukarıda verilen özelliklerden hangileri anaerkil aileye
aittir?
N
R
Ö
A) Yalnız I
B) Yalnız II
D) I ve IV
9.
A) Polijini
C) I ve III
E) I, II ve IV
C) Poligami
D) Monogami
D) Kentlerdeki boşanma oranı kırsal kesimden daha yüksektir.
12.
Ege bölgesinde yaygındır. Genellikle damat gelinin ailesinin
yanına yerleşir. Bu aile yapısına Anadolu’da “iç güveyi” de
denilmektedir.
Bu parçada anlatılan aile türü aşağıdakilerden hangisidir?
Yukarıda sözü edilen evlilik türü aşağıdakilerden hangisidir?
B) Egzogami
C) Çocuksuz ailelerdeki boşanma oranı çocuklu ailelerden daha yüksektir.
E) En önemli boşanma nedeni şiddetli geçimsizliktir.
Günümüzde her alanda olduğu gibi; aile kurumunda da bir
takım değişmeler yaşanmaktadır. Eski aile yapılarındaki
yakın çevre akraba evliliklerinin yerini; yatay ve dikey hareketliğin kolaylaşmasıyla birlikte, farklı çevre ve kültürdeki
insanların yaptıkları evlilik almıştır.
A) Endogami
B) Eşlerin eğitim seviyesi yükseldikçe ve eşlerin ikisinin
de çalıştığı ailelerde boşanma oranları daha düşüktür.
Körfez Yayınları
8.
Ülkemizde, şehirlerde yaşayan insan sayısı arttığı halde,
eş seçiminde aynı şehirden, kasabadan, köyden olma şartı
hâlâ etkisini sürdürmektedir.
A) Neolokal
B) Endogami
D) Matrilokal
C) Poligami
E) Patrilokal
E) Levirat
Test 12 CA
1.E
2.D
3.E
4.C
5.C
6.E
7.A
8.C
9.E
10.B
11.E
12.D
YGS / LYS
SÖZEL
SOSYOLOJİ
1.
14
Toplumsal Kurumlar: EkonomiI
Ekonomik etkinlikler, insan ihtiyaçlarının karşılanması amacıyla gerçekleştirilen etkinliklerdir. Bir bilim olarak ekonomi
de, bu etkinliklerin fayda sağlayacak şekilde yürütülmesinin yollarını araştırır.
4.
Aşağıdakilerden hangisi dayanıksız tüketim malı değildir?
A) Mısır
Buna göre aşağıdakilerden hangisi ekonominin ele aldığı bir konu değildir?
B) Sabun
D) Buzdolabı
C) Peynir
E) Şeker
A) Mal ve hizmetlerin akılcı şekilde üretilmesi
B) Sınırlı kaynaklardan dengeli şekilde yararlanılması
R
İ
T
C) Mal ve hizmet israfını önleyici yolların bulunması
D) Mal ve hizmet tüketiminin bilinçli yapılması
E) Ekonomik etkinlikler sırasında doğan anlaşmazlıkların
giderilmesi
5.
Aşağıdakilerden hangisi ekonomik anlamda bir nesnenin mal ya da yapılan faaliyetin hizmet sayılabilmesi
için gerekli değildir?
K
E
A) Değişim amacıyla üretilmesi
B) Emek sonucu elde edilmesi
C) İhtiyaçlara cevap vermesi
D) Tüketilebilir olması
N
R
Ö
2.
E) Çok miktarda bulunması
Ekonomi; sınırsız insan ihtiyaçlarının sınırlı doğal kaynaklarla en verimli bir şekilde nasıl karşılanacağını araştıran
bir bilimdir.
Buna göre ekonomik hayatın temelinde aşağıdakilerden hangisi vardır?
A) İnsanları tüketim ihtiyacını belirlemek
B) Üretim için gerekli hammaddeleri artırmak
C) Üretim araçlarının yapımını gerçekleştirmek
D) Lüks ve israfın önünü açıp onları yaygınlaştırmak
6.
II. Buzdolabı
III. Demir
IV. Hava
E) Kaynaklarla ihtiyaçlar arasındaki dengeyi sağlamak
3.
I. Güneş ışığı
Yukarıda verilen mal çeşitlerinden hangileri serbest
mal olarak sayılmaktadır?
A) II ve IV
B) Yalnız III
D) III ve IV
C) I ve IV
E) I, II ve III
Mısır, evde yemek için kullanılırsa tüketim malı, fabrikada
yağ elde etmek için kullanılırsa üretim malı olur.
Buna göre, bir nesnenin üretim malı olarak nitelendirilmesi neye bağlıdır?
A) Başka bir malın üretiminde kullanılmasına
B) Emek sonucu ortaya konmasına
7.
Günlük hayatta ihtiyaçlarımızın giderilmesi amacıyla bir
malın yapısında, şeklinde ve yerinde değişiklik yapılmasına
üretim denir.
C) İhtiyacı karşılamasına
Aşağıda verilenlerden hangisi üretim için gerekli olan
kaynaklardan birisi değildir?
D) Ekonomik değer taşımasına
A) Doğa (tabiat)
E) İhtiyacı doğrudan karşılanmasına
C) Sermaye (üretim araçları)
B) Emek (iş gücü)
E) Prim
D) Girişim (teşebbüs)
14
Toplumsal Kurumlar: EkonomiI
8.
12.
Üretim faktörleri olan doğa, emek, sermaye ve girişim, üretim sonucunda elde edilen geliri paylaşırlar.
Bu paylaşım aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?
9.
Buna göre aşağıdakilerden hangisi serbest mala bir örnektir?
Gelir
Üretime katılanlar
A) Doğa
-
Kâr
B) Girişim
-
Sermaye
C) Emek
-
Faiz
D) Doğa
-
Rant
E) Girişim
-
Ücret
A) Ekmek
13.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi üretim aracı olarak
adlandırılamaz?
A) Çiftçinin traktörü
B) Pazarcının tezgahı
C) Berberin makası
D) Balıkçının ağı
A) Kalitenin
Körfez Yayınları
N
R
Ö
14.
B) İhtiyacın
III
A) Doğa
Sermaye
Emek
B) Sermaye
Doğa
Emek
C) Emek
Doğal kaynak
Sermaye
D) Teşebbüs
Sermaye
Emek
E) Emek
Teşebbüs
Doğa
C) Faydanın
E) Miktarın
Fabrikalarda kullanılan kömür bir üretim malı, evde yakılan
kömür ise tüketim malıdır.
Buna göre, üretim malını tüketim malından ayıran özellik aşağıdakilerden hangisidir?
A) Emek sonucu elde edilmesi
B) Çok miktarda olması
C) İhtiyacı karşılaması
D) Kısa sürede kullanılıp bitmesi
E) Yeni bir malın elde edilmesinde kullanılması
15.
11.
R
İ
T
Burada, bir malın değerini belirlemede aşağıdakilerden
hangisinin tek başına yeterli olmadığı belirtilmektedir?
Yukarıdaki I, II ve III nolu boşluklara aşağıda üretim faktörleriyle ilgili kavramlardan hangileri getirilmelidir?
II
E) Kereste
D) Talebin
Buğday elde etmek için gerekli olan tarlaya (I)........ Tarlayı
sürmek için gerekli olan traktöre (II)........ Traktörü kullanarak tarlayı süren insana (III)......... denir.
C) Hava
Eğer bir malın değeri sadece yararı ile ölçülebiliyor olsaydı,
su ve elektriğin elmas ve altından daha değerli olması gerekirdi.
K
E
E) Memurun özel arabası
I
B) Buğday
D) Petrol
Üretim aracı, hizmet ya da malın üretiminde kullanılan her
türlü gereçtir.
10.
Ekonomi biliminde, insan ihtiyaçlarını karşılama özelliğine
sahip olmasına rağmen, doğada bütün insanların ihtiyaçlarına yetecek ölçüde bol olan mallara serbest mal adı verilir.
– Terzinin kumaştan elbise dikmesi
– Mandırada sütten peynir yapılması
–
Soğuk bölgelerde sobanın, çok satılması
–
Doğalgazın Türkmenistan’da geniş ölçüde kullanılması
–
Çöl sıcağında yaşayanlar için kürkün ihtiyaç olmaması
– Ağaçlardan kağıt ve ürünleri elde edilmesi
Bu örneklerde bir malın önemi, aşağıdakilerden hangisine bağlanmıştır?
Yukarıda örnekler hangi ekonomik kavram ile ifade edilebilir?
A) Doğal kaynaklara dayanmasına
B) Kullanım değerine
A) Tasarruf
B) Bölüşüm
D) Değişim
C) Üretim
C) Emek sonucu üretilmesine
D) Değişim değerine
E) Tüketim
E) Üretim malı olmasına
Test 13 CA
1.B
2.A
3.A
4.A
5.E
6.E
7.B
8.D
9.B
10.B
11.B
12.D
YGS / LYS
SÖZEL
SOSYOLOJİ
1.
Enflasyon, paranın değer kaybetmesi ve alım gücünün düşmesi demektir.
I.
15
Toplumsal Kurumlar: EkonomiII
4.
Malların değeri düşer.
Kapitalist, sosyalist ve karma ekonomi düzenleri farklı ilkelere dayanırlar. Ancak, bu ekonomik modellerin gerçekleştirme iddiasında oldukları hedef aynıdır.
Aşağıdakilerden hangisi bütün ekonomik düzenlerin
ortak yönüdür?
II. Piyasadaki toplam talep azalır.
III. Sabit ve dar gelirlilerin yaşam seviyesi düşer.
IV. Yatırım ve üretim azalır.
A) Ekonominin yönetimini merkezi otorite eliyle gerçekleştirme
Buna göre enflasyonla birlikte, yukarıdaki bilgilerden
hangileri görülür?
B) Devleti özel mülkiyet hakkının koruyucusu olarak
görme
A) I ve II
C) Ekonomik refahı sağlama amacı gütme
B) II ve III
D) II ve IV
C) III ve IV
R
İ
T
D) Devletin piyasada düzenleyici rol oynaması gerektiğini
savunma
E) II, III ve IV
E) Kâr güdüsünü ekonomik gelişmenin kaynağı olarak
görme
K
E
N
R
Ö
2.
I. Talep fazla olduğundan fiyatlar sürekli yükselir.
II. Borçluların lehine alacakların aleyhine işler.
5.
III. Talep karşılanmadığı için ithalat artar, ihracat ise azalır.
A) Piyasaya karşılıksız para sürülmesi
Bu özellikler aşağıdaki kavramlardan hangisiyle ilgilidir?
B) Üretimin tüketimden fazla olması
A) Devalüasyon
B) Enflasyon
D) Tüketimin üretimden fazla olması
C) Revalüasyon
D) Deflasyon
C) Üreticilerin keyfi fiyat arttırması
E) Özel ve kamu sektöründeki harcamaların gelirlerden
çok olması
E) Resesyon
3.
Aşağıdakilerden hangisi enflasyonun nedenleri arasında yer almaz?
Toplumların ilkel toplum, köleci toplum, feodal toplum,
kapitalist toplum, sosyalist toplum biçiminde sınıflandırılmasında daha çok aşağıdakilerin hangisi ölçüt alınmıştır?
6.
Mal ve hizmet fiyatlarının yükselmesine karşın paranın alım
gücünün düşmesine enflasyon denir. Enflasyon genelde
üretim maliyetinin artmasından ya da talebin arzdan fazla
olmasından kaynaklanmaktadır. Sürekli enflasyon ekonomik ve toplumsal sorunlara neden olmaktadır.
A) Toplumsal ilişkiler
B) Nüfus sayısı
Aşağıdakilerden hangi enflasyonun doğrudan sebep
olduğu sorunlardan biri değildir?
C) Egemenlik biçimi
D) Üretim biçimi
A) Milli paradan kaçış başlar.
E) Toplumsal yapılanma
B) Kapkaç, hırsızlık gibi suçlarda artış olur.
C) Paranın alım gücü düşer
D) Gelir dağılımı bozulur.
E) Yatırımcılar üretimden kaçmaya başlar.
15
Toplumsal Kurumlar: EkonomiII
7.
10.
Aşağıdakilerden hangisi enflasyonun toplumsal etkilerinden değildir?
I. Bir malın dış piyasalarda maliyet fiyatının altında satılmasıdır.
II. Malın, malla değiştirilmesi esasına dayanan alışveriş
sistemidir.
A) Toplumdaki sosyal problemler artar.
B) Ticaret ahlakı bozulur.
III. Alıcı ve satıcıların yeni mal ve hizmet sunanlarla mal
ve hizmeti talep edenlerin belirlediği pazardır.
C) Toplumsal büyüme yavaşlar.
D) Yatırımlar düşer, üretim azalır.
IV. Mal ve hizmetlerin alım-satımında kullanılan değişim
aracı
E) Sabit ve dar gelirliler olumlu etkilenir.
Aşağıdakilerden hangisi yukarıda açıklaması yapılan
kavramlardan birisi değildir?
A) Para
B) Piyasa
C) Talep
D) Damping
E) Takas
11.
Bir evin bahçesini süslemek amacıyla çiçek yetiştirilmesi
üretim değildir; ama bir çiçek üreticisinin satmak için serada çiçek yetiştirmesi üretimdir.
R
İ
T
Talebin azlığı nedeniyle stoklarda aşırı birikme meydana gelir.
K
E
Buna göre, bir malı üretim malı kılan özellik aşağıdakilerden hangisidir?
III. Üretim durgunlaşmıştır.
A) Bir ihtiyacı gidermesi
Yukarıda özellikleri verilen ekonomik durum aşağıdakilerden hangisidir?
B) Değişim amacıyla üretilmesi
A) Revalüasyon
N
R
Ö
C) Tüketilebilir nitelikte olması
D) Çok sayıda üretilmesi
E) Emek kullanılarak elde edilmesi
9.
I.
II. Fiyatlar düştüğü için kârı azalan girişimci yeni yatırmalara geçmede zorlanır.
I.
C) Enflasyon
Körfez Yayınları
8.
12.
B) Devalüasyon
D) Deflasyon
E) Resesyon
Enflasyon mal ve hizmet fiyatların yükselmesine karşın paranın alım gücünün düşmesidir. Enflasyonun sürekliliği de
ekonomide ve toplum içerisinde sorunlara sebep olur.
Aşağıdakilerden hangisi sürekli enflasyonun sebep olduğu ekonomik ve toplumsal bir sorun değildir?
A) Mal ve dövize talep artar milli paradan kaçılır.
B) Yatırımcı üretim yerine kısa vadede kârı düşünür.
C) Hayat pahalılığı artarak geçim sıkıntısı başlar.
Arz talepten küçüktür.
D) Ekonomik gücü iyi olanlar zarar eder..
II. Talep arzdan küçüktür.
E) Gelir dağılımında dengesizlik artar.
III. Milli paranın değerinin yabancı paralar karşısında düşürülmesidir.
Parayla ilgili ekonomik çözümler aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak sıralanmıştır?
II
I
13.
III
Ekonomik hayatın canlılığını kaybetmesi, üretim faaliyetlerinin daralması, duraklaması ve ekonomik etkinliklerde görülen hafif düşmedir.
A) Enflasyon
Devalüasyon
Revalüasyon
B) Deflasyon
Enflasyon
Develüasyon
C) Develüasyon
Deflüsyon
Enflasyon
Yukarıda açıklaması yapılan kavram aşağıdakilerden
hangisidir?
D) Enflasyon
Deflasyon
Develüasyon
A) Enflasyon
E) Revalüasyon
Deveülasyon
Enflasyon
C) Devalüasyon
B) Damping
D) Resesyon
E) Revalüasyon
Test 14 CA
1.E
2.E
3.A
4.D
5.E
6.C
7.E
8.D
9.E
10.A
11.C
12.C
13.C
14.E
15.B
YGS / LYS
SÖZEL
SOSYOLOJİ
1.
16
T. Kurumlar: SiyasetEğitimDin
Eğitim programları toplumdan ve toplumsal yapıdan uzak kalamaz. Çünkü eğitimin yetiştireceği kişiler, toplumun birer bireyi olacaklarından eğitim sistemi toplumsal gereksinimlere
karşılık verebilecek insanlar yetiştirmeye uygun düzenlenmelidir.
4.
Başkalarının ölümüne sebep olan bir kişi hukuk kuralları
gereğince cezalandırılır. Ancak, laik ülkelerde dinin böyle
bir ceza vermesi söz konusu olamaz. Ama bu kişi inançlı bir
kişi ise günah işlemiş olmanın vicdani acısını hisseder.
Bu durum aşağıdakilerden hangisiyle açıklanabilir?
Bu parçaya dayanarak aşağıdaki yargılardan hangisine
ulaşılabilir?
A) Dinin toplumsal kontrol gücü zayıftır.
B) Laik devletlerde hukuk kuralları temellerini dinden alır.
A) Eğitim tek tip insan yetiştirmelidir.
C) Din, kişi üzerinde manevi bir yaptırım gücüne sahiptir.
B) Toplumsal beklentiler eğitimi etkilememelidir.
D) Dini yaptırımlar sadece günah korkusu üzerine temellenmeyebilir.
C) Eğitim yetiştireceği insana göre şekillenmelidir.
D) Eğitim toplumun beklentilerine cevap vermelidir.
R
İ
T
E) Dinsel kurallarca günah görülen bir davranış inançlı insanlarda etki oluşturmaz.
E) Eğitim toplumsal değişimden etkilenmemelidir.
5.
Aşağıdakilerden hangisi çoğulcu demokrasilerde eğitimin amaçları arasında sayılamaz?
K
E
A) Kültürel birikimi yeni kuşaklara sağlıklı bir şekilde aktarma
2.
B) Teknolojik gelişmeleri sağlayıcı bilimsel bilgileri kazandırma
Ortaya çıkan yeni durum veya problemler, uluslararası hukukun işleyişinde yeni düzenlemeleri de beraberinde getirir.
N
R
Ö
Aşağıdakilerden hangisi bu duruma bir örnektir?
C) Toplumda yaygın olarak benimsenen ideolojik anlayıştan farklı olan düşüncelerle savaşma
D) Toplumun gereksinim duyduğu mesleklere eleman yetiştirme
A) Kentlere yapılan göçle beraber gecekondu sorununun
doğması
E) Bireylerin ilgi ve yetenekleri doğrultusunda gelişimlerini sağlama
B) Makineleşmeyle birlikte gizli işsizliğin ortaya çıkması
C) Uyuşturucu trafiğinin genişlemesiyle uluslararası güvenlik hukukunu ortaya çıkarması
D) Toplumun da yönlendirmesiyle başkanlık sisteminin
tartışmaya açılması
6.
E) Havayolu taşımacılığının gelişmesiyle seyahat sürelerinin kısalması
3.
Eğitim, mevcut bilgi birikiminin insanlara kazandırılması sürecidir.
Aşağıdakilerden hangisi eğitim kurumun özelliklerinden değildir?
A) Toplumsal birliğin devamını sağlamak
B) Bilimsel gelişmelere katkıda bulunmak
C) İnsanlarda iletişim ve işbirliğini geliştirmek
D) İnsana güç ve güven vererek iç huzurunu sağlamak
E) Bireylerde akılcı düşünmeyi ve zihinsel gelişmeyi sağlamak
Adalet, savunma ve güvenliğin dışında tüm faaliyetler toplumsal kesimlere bırakılır. Devletin temel amacı, insanlara
maksimum düzeyde özgürlük sağlamaktır.
Parçada sözü edilen devlet şekli, aşağıdakilerden hangisidir?
A) Sosyal devlet
B) Liberal devlet
C) Teokratik devlet
D) Laik devlet
E) Hukuk devleti
7.
Halkın içerisinde seçilen kişilerin halkın isteğine göre halkı
yönetmesine demokrasi denir. Demokrasilerde yasama, yürütme ve yargı farklı organlarda toplanmıştır.
Aşağıda verilenlerden hangisi demokrasinin temel ilkelerinden birisi değildir?
A) Eşitlik
D) Tek Parti
B) Parlemento
C) Seçim
E) Halkın egemenliği
16
T. Kurumlar: SiyasetEğitimDin
8.
12.
Devletin egemenliğinin üç kuvvete (yasama, yürütme ve
yargı) bölünüp üç ayrı kuruma verilmesine “kuvvetler ayrılığı” ilkesi denir.
Aşağıdaki seçeneklerden hangisinde bu üç kuvveti
elinde bulunduran kurumlar doğru verilmiştir?
Yürütme
Yasama
9.
Gelişmekte olan bu ülkelerde müdahaleleri durdurmak
için aşağıdakilerden hangisi yapılırsa doğru olmaz?
Yargı
A) TBMM
Cumhur Başk.
ve Hükümet
Bağımsız
Mahkemeler
B) Cumhur Başk.
ve Hükümet
TBMM
Bağımsız
Mahkemeler
C) Bağımsız
Mahkemeler
Cumhur Başk.
ve Hükümet
TBMM
D) TBMM
Bağımsız
Mahkemeler
Cumhur Başk.
ve Hükümet
E) Cumhur Başk.
ve Hükümet
Bağımsız
Mahkemeler
TBMM
A) Hukukun herkese eşit olmasının sağlanması
B) Yargı organı mensuplarının kişisel düşüncelerine göre
hareket etmemesi
C) Sivil bürokrasiye gerektiğinde müdahalede bulunulması
D) Devlet organların birbirleriyle uyumlu bir şekilde çalışması
E) Yasama, yürütme ve yargının kanunlar çerçevesinde
hareket etmesi
R
İ
T
K
E
Demokrasi, bir hürriyetçi yönetimdir. Çünkü demokrasilerde
halkın iradesi esastır. Halk egemenliği, eşitlik ve hürriyet,
demokrasinin dayandığı temel unsurlardır. Demokrasi, sesini ve çok partili hayatı zorunlu kılmaktadır.
13.
Bu parçaya göre, çok partili sistemlerde yönetimin demokratik olmasını sağlayan nedir?
B) Temsilcileri partilerine bağlaması
C) Çoğunluğun düşüncelerine dayanması
D) Değişik düşüncelere temsil hakkı tanınması
E) Partileri uzlaşmaya zorlaması
Eğitim, örgün ve yaygın olarak iki şekilde karşımıza çıkar.
Örgün eğitim, zamanlı, planlı ve programlıdır. Yaygın eğitim toplumun her alanındaki yetiştirme, hazırlama süreçlerini ifade eder.
Buna göre aşağıdakilerden hangisi örgün eğitime bir
örnek değildir?
Körfez Yayınları
N
R
Ö
A) Seçimlere katılma oranını artırması
10.
Bazı gelişmekte olan ülkelerde yargının yürütmeye; yürütmenin de yasamaya müdahale ettiği görülmektedir. Bütün
bu müdahaleler, ülkenin hem ilerlemesinin yavaşlamasına
hem de ülkede karmaşanın çıkmasına neden olmaktadır.
A) Dersaneler
B) Okul öncesi eğitim
C) Sürücü kursları
D) Açık öğretim fakültesi
E) Mili eğitim yaz seminerleri
14.
Aşağıdakilerden hangisi demokratik yönetimin özelliği
değildir?
Aşağıdakilerden hangisi din kurumunun işlevlerinden
biri değildir?
A) Herkes adalet önünde eşittir.
A) Sosyal dayanışmayı güçlendirme
B) İktidarın süresi sınırlıdır.
B) Siyasi otoriteye dinsel temel oluşturma
C) Ulusal yasalar, uluslararası yasalardan daha baskındır
C) Ahlaki değerleri koruma ve güçlendirme
D) Kitle iletişim araçları hiçbir grubun, partinin tekelinde
değildir.
D) İnsanların manevi ihtiyaçlarını karşılama
E) Toplumsal kontrol mekanizmasını güçlendirme
E) Çok partili sistem yaygındır.
11.
Adalet, savunma ve güvenliğin dışında tüm faaliyetlerin toplumsal kesimlere bırakıldığı devlettir. Devletin temel amacı
insanların özgürlüğünü maksimum düzeyde tutmaktır.
15.
Bu tanımdan hareketle, bir hukuk sisteminin aşağıdaki
özelliklerden hangisine sahip olması gerektiği söylenebilir?
Bu tanıma uyan devlet şekli aşağıdakilerden hangisidir?
A) Liberal devlet
B) Federal devlet
C) Üniter devlet
D) Sosyalist devlet
“Hukuk, arzulardan ve beklentilerden arındırılmış akıldır.”
A) Öznel olma
B) Faydalı olma
C) Dogmatik olma
D) Nesnel olma
E) Laik devlet
Test 15 CA
1.E
Test 16 CA
1.D
2.B
2.C
3.D
3.B
E) Düşünceden soyutlanmış olma
4.C
4.C
5.C
5.B
6.D
6.B
7.D
7.E
8.A
8.B
9.D
10.C
9.D
11.A
10.C
12.C
11.D
13.E
12.D
13.D
14.B
15.D
Download

04_KONU KAVRAMA SOSYOLOJİ (1