[email protected] ARHIV NA REPUBLIKA MAKEDONIJA
VODI^
NIZ MIKROFILMUVANATA ARHIVSKA GRA\A
OD STRANSKA PROVENIENCIJA
S k o p j e, 2006
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
1
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
Izdava~: Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
Za izdava~ot: m-r Sa{o Jankulovski
Redakcija za izrabotka na Vodi~ot: Qup~o Zorov, Kiril Jordanovski, Sowa
Popovska, Petar Zajkovski i m-r Risto Hristov
Podgotovka na publikacijata: Qup~o Zorov, Kiril Jordanovski,
m-r \or|i Stoj~evski, Tronda Pejovi}, Marija Ivanovska, Violeta
Stojanova, Alenka Lape, Suzana Stamboliska-Me~evska
Korektura: Tronda Pejovi}, Sowa Popovska
Kompjuterska obrabotka: Oddelenie za AOP
Umno`uvawe i ukori~uvawe: Oddelenie za za{tita na arhivska gra|a
2
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
3
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
S O D R @ I N A:
Voved ...................................................................................................................... 5
Avstrija .............................................................................................................. 11
Bugarija .............................................................................................................. 23
Velika Britanija ............................................................................................. 53
Germanija Sojuzna Republika........................................................................ 65
Germanija Demokratska Republika .............................................................. 75
Italija ................................................................................................................ 79
Rusija ................................................................................................................... 89
Soedineti Amerikanski Dr`avi................................................................ 107
Francija ........................................................................................................... 121
[vajcarija........................................................................................................ 147
4
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
VOVED
Od samoto osnovawe vo 1951 godina, Dr`avniot arhiv na Republika
Makedonija zapo~na so tragawe po raznesenoto istorisko bogatstvo, koe
prodol`uva i denes, koga slavime jubilej od 55 godini. Osnovnata cel na ova
tragawe e zbogatuvawe na depoata na Dr`avniot arhiv na Republika
Makedonija so dokumenti {to }e frlat dopolnitelna svetlina vrz minatoto
na eden narod, ~ie postoewe bilo i s¢ u{te e predmet na negirawe.
Potrebata od istra`uvawa vo stranskite arhivi e sogledana u{te pred
osnovaweto na Dr`avniot arhiv na Republika Makedonija. Be{e sosema jasno
deka nitu edno pova`no pra{awe od na{ata nacionalna istorija ne mo`e
nau~no da se obraboti bez da se konsultiraat i da se koristat dokumentite
zgri`eni vo stranskite arhivi.
Dim~e Stojanov-Mire, eden od osnova~ite na arhivskata dejnost vo
Makedonija, so svojata deviza „bez dokumentacija nema nacija“, }e uspee da se
izbori kaj nadle`nite organi da obezbedat sredstva za sistematska
istra`uva~ka rabota vo stranstvo.
Sistematskite
istra`uvawa
vo
stranstvo,
koordinirani
preku
Glavniot arhivski sovet na FNRJ i Akademskiot sovet na FNRJ, Makedonija
gi zapo~nala u{te vo dale~nata 1952 godina, koga dvajca istra`uva~i bea
isprateni vo Turcija, a od 1953 godina istra`uvawata se pro{iruvaat i na
Avstrija.
Od 1959 godina Dr`avniot arhiv na Republika Makedonija gi po~nuva
sistematskite programirani istra`uvawa vo stranstvo. Za sproveduvawe na
istra`uva~kite aktivnosti se anga`irani golem broj nau~ni rabotnici od
Univerzitetot „Sv. Kiril i Metodij“ vo Skopje i od Institutot za
nacionalna istorija. Od devedesettite godini
na minatiot vek
vo
5
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
istra`uva~kite aktivnosti po~naa da se vklu~uvaat i arhivski rabotnici od
Dr`avniot arhiv na Republika Makedonija.
So postignatite rezultati od istra`uvawata vo stranstvo Dr`avniot
arhiv na Republika Makedonija se izbori i prerasna vo mati~na institucija koordinator na istra`uvawata vo Republika Makedonija.
Za razlika od istra`uvawata na nau~nite rabotnici, koi naj~esto se
naso~eni kon odredeni temi, nastani, li~nosti i oddelni dokumenti,
istra`uvawata na arhivskite rabotnici se pokompleksni i posistematski,
odnosno fondovski, i tie se diktirani od potrebata da se obrati vnimanie na
pomalku prou~enite periodi od na{eto minato.
Istra`uvawata na Dr`avniot arhiv na Republika Makedonija
otsekoga{ bea naso~eni kon centrite na politi~kata mo} od XIX i prvata
polovina na XX vek, onamu kade {to se kroela i se kroi sudbinata na Evropa,
a posebno sudbinata na Balkanot. Dr`avniot arhiv na Republika Makedonija
sproveduva{e sistematski istra`uvawa vo: Avstrija, Belgija, Bugarija,
Velika Britanija, SR i DR Germanija, Grcija, Italija, Kanada, Polska,
Romanija, SAD, SSSR, Turcija, Ungarija, Francija, ^SSR, [vajcarija,
[vedska i vo [panija.
Po
raspa|aweto
na
porane{nata
jugoslovenska
federacija
i
proglasuvaweto na Republika Makedonija za suverena i nezavisna dr`ava,
intenzitetot na istra`uvawata vo stranstvo se zgolemuva. Dr`avniot arhiv
na Republika Makedonija zapo~nuva sorabotka na povisoko nivo, sklu~uvaj}i
bilateralni dogovori za sorabotka so soodvetni arhivski slu`bi i
institucii (so nekoi zemji dogovorite se obnoveni po vtor i tretpat) vo
Turcija, Bugarija, Romanija, Slovenija, Albanija, Polska, Avstrija, Italija,
Velika Britanija, Germanija, Ungarija, Hrvatska, Francija, Crna Gora,
[vedska, Srbija i Crna Gora, Ruskata Federacija i vo Bosna i Hercegovina,
so Institutot za slavjanovedenie i balkanistika pri Ruskata akademija na
naukite, Arhivot na Ruskata akademija na naukite vo Sankt-Peterburg i so
istra`uva~kiot institut pri Memorijalniot centar za Holokaustot vo
Va{ington, i dr.
So dobivaweto nezavisnost i so me|unarodnoto priznavawe na
Republika Makedonija Dr`avniot arhiv na Republika Makedonija stana
6
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
polnopraven ~len na Me|unarodniot arhivski sovet. Toa zna~e{e vklu~uvawe
na Dr`avniot arhiv na Republika Makedonija vo rabotata na telata na MAS
i vklu~uvawe vo Me|unarodniot informativen centar za izu~uvawe na
izvorite za istorijata na Balkanot i na Mediteranot so sedi{te vo Sofija.
Istra`uvawata za postariot period od istorijata glavno bea naso~eni
kon Vatikan i Sveta Gora vo Grcija, kon Rusija kako i kon Turcija za
dokompletirawe na dotoga{ malku prou~enite srednovekovni - staroslovenski rakopisi i popisni defteri od XV i XVI vek. Najgolemiot del od
istra`uvawata se naso~eni kon periodot na prerodbata vo XIX vek i
vostani~kite aktivnosti na Makedoncite (1878, 1903), Balkanskite vojni,
podelbite na Makedonija i Prvata i Vtorata svetska vojna.
Zatoa pogolem akcent e staven na istra`uvawata na fondovite na
ministerstvata za nadvore{ni raboti na Velika Britanija, Francija,
Italija, Germanija, Avstrija i na balkanskite zemji. Osobeno vnimanie im e
posveteno na izve{taite {to stranskite konzuli gi ispra}ale do svoite
ministri od teritorijata na Makedonija.
Rezultatite od pove}egodi{nite istra`uvawa vo stranstvo mu
ovozmo`ija na Dr`avniot arhiv na Republika Makedonija da pokrene
izdavawe na pove}e edicii na dokumenti, kako {to se: „Avstriski dokumenti
za istorijata na makedonskiot narod“, „Turski dokumenti za istorijata na
makedonskiot narod“, „Britanski dokumenti za istorijata na makedonskiot
narod“, „Francuski dokumenti za istorijata na makedonskiot narod“,
„Italijanski dokumenti za istorijata na makedonskiot narod“, „Srpski
dokumenti za istorijata na makedonskiot narod“, „Egejska Makedonija vo
NOB“, „Egejska Makedonija vo Gra|anskata vojna“, kako i pove}e tematski i
poedine~ni izdanija.
Kako rezultat na pove}edeceniskoto sistematsko i programirano
istra`uvawe
vo
stranskite
arhivi,
Dr`avniot
arhiv
na
Republika
Makedonija vo svoite trezori ima sobrano pove}e od eden milion
mikrosnimki, koi se neodminliv izvor za istorijata na makedonskiot narod i
svedok za negoviot ve~en streme` i ideal da se izbori za nezavisna i suverena
dr`ava.
7
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
Celta na ovoj Vodi~ e da se prika`e del od dokumentite istra`eni vo
stranskite arhivi, so {to tie }e £ stanat podostapni na nau~nata i
po{irokata javnost. Velime del od dokumentite, bidej}i vo Vodi~ov se
prezentiraat
podatoci
za
obrabotenite
mikrofilmovi
od
stranska
proveniencija, za koi se izraboteni nau~no-informativni sredstva.
Vo soglasnost so zakonskite i podzakonskite akti {to go reguliraat
istra`uvaweto vo stranskite arhivi i koristeweto na arhivskata gra|a,
dokumentite istra`eni vo stranstvo se dostapni za koristewe po istekot na
tri godini od nivnoto evidentirawe vo knigite na Dr`avniot arhiv na
Republika Makedonija. Istra`uva~ot {to ja donel arhivskata gra|a od
stranstvo dobiva prioritet za eventualno nejzino publikuvawe.
Dr`avniot arhiv na Republika Makedonija vedna{ po osnovaweto, koga
po~nale i prvite istra`uvawa vo stranstvo, se soo~il i so kadrovski
problemi okolu obrabotkata na arhivskata gra|a istra`ena vo stranstvo.
Nadvore{nite sorabotnici, koi vo po~etokot se javuvaat kako istra`uva~i,
nemale obvrska da podgotvat NIS za mikrofilmuvanata arhivska gra|a. Del
od fondovite {to se sre}avaat vo Vodi~ot imiwata gi dobile pri
evidentiraweto vo knigite na Dr`avniot arhiv. Fondovite istra`eni vo
stranstvo naj~esto se vodat kako fondovi na ministerstvata za nadvore{ni
raboti na soodvetnite zemji ili institucii. Vo po~etnite godini na
istra`uvaweto nau~nite rabotnici vr{ele tematski istra`uvawa, poradi
{to na edna mikrofilmska lenta se presnimeni delovi od pove}e razli~ni
fondovski celini. Arhivskata gra|a istra`ena vo stranstvo gi nosi svoite
originalni signaturi. Naslovite na fondovite vo Vodi~ot, koi se prika`ani
samo na makedonski jazik, a ne se prevedeni na soodvetniot jazik, naj~esto
nazivite gi dobile pri evidentiraweto vo knigite na Dr`avniot arhiv na
Republika Makedonija. Od tie pri~ini tie ne se davaat vo prevedena forma.
Isto taka, del od fondovite se prika`ani samo so broj, a ne i so ime, poradi
toa {to taka se evidentirani vo soodvetnite institucii.
Po odnos na jazikot na mikrofilmuvanata arhivska gra|a, se dava
osnovniot jazik na koj taa e napi{ana na krajot na institucijata ili zemjata.
Ako na odredena mikrofilmska lenta arhivskata gra|a e na pove}e jazici
navedeni se site jazici, pri {to posebno e naglasen jazikot koj preovladuva.
8
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
Na sekoja mikrofilmska lenta, vo koja stanuva zbor za diplomatska prepiska,
se sre}avaat dokumenti na pove}e stranski jazici, koi se prilog na
dostavenite akti.
Entuzijazmot i potrebata da im se pomogne na nau~nite prosleduva~i
na ova neprocenlivo bogatstvo na dokumenti go natera na{iot kolega Kiril
Jordanovski da se zafati so sistematizirawe i grupirawe na istra`enite
dokumenti vo forma na mikrofilm. Negovata makotrpna pove}egodi{na
rabota na ovaa problematika gi natera nadle`nite slu`bi i izvr{iteli
sistematski i planski da prijdat kon razotkrivawe na sodr`inskite
podatoci za istra`enata arhivska gra|a od stranska proveniencija.
So vklu~uvaweto na site izvr{iteli od Dr`avniot arhiv na Republika
Makedonija so poznavawe na odredeni stranski jazici ovozmo`eno e
publikuvaweto na Vodi~ot na mikrofilmuvana arhivska gra|a od stranska
proveniencija. Se nadevame deka toj }e predizvika golem interes, osobeno kaj
nau~nata javnost.
Vo Vodi~ot, po azbu~en red se navedeni podatocite za zemjite od koi e
istra`ena arhivskata gra|a, kako i za instituciite vo koi taa e zgri`ena.
Isto taka, toj gi sodr`i i nazivite na fondovite, grani~nite godini i
sodr`inskite podatoci za istra`enata arhivska gra|a.
Za razlika od tematskite istra`uvawa, pri fondovskite istra`uvawa,
vo ramkite na odredena fondovska celina, mo`e da se najde i arhivska gra|a
{to ne se odnesuva na istorijata na Makedonija.
Pred Dr`avniot arhiv na Republika Makedonija vo bliska idnina stoi
predizvikot da podgotvi i da publikuva vodi~ ili soodvetno nau~noinformativen sodr`inski pregled za kserokskopiranata arhivska gra|a od
stranska proveniencija.
9
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
10
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
AVSTRIJA
ÖSTERREICH
KU]EN, DVORSKI I [email protected] ARHIV - VIENA
HAUS-, HOF- UND STAATSARCHIV WIEN
Broj na mikrofilmovi: 46
Sodr`ina:
1. 1904-1906 g.
Signatura: XIV/177
FOND: AVSTRISKI KONZULAT - SOLUN, IZVE[TAI
ÖSTERREICHISCHES KONSULAT - SALONIK, BERICHTE
Informacii za dejstvuvaweto na Makedonskiot komitet; podatoci za
~etite niz Makedonija i nivnoto dejstvuvawe, brojot na komitite i
nivnite vojvodi, brojot i imiwata na `rtvite, kako i sudiri na turska
vojska so makedonskite komiti.
2. 1906-1907 g.
Signatura: XV/169
Vostani~ki pe~at vo nekoi gradovi vo Makedonija; te{kata polo`ba na
Makedoncite i nivno iseluvawe od Makedonija.
3. 1910-1911 g.
Signatura: XV/175
„Zakon za ~etite“ - obraboten; na inicijativa na Jane Sandanski se
organizira protesten miting protiv naseluvaweto na Muhamedancite vo
Makedonija; politi~kata sostojba vo Solunskiot vilaet; antagonizmot
me|u Mladoturskiot komitet i turskata vojska; stavot na komisijata
sprema Sandanski.
4. 1911-1915 g.
Signatura: XV/176
Sostojbata vo zemjata, vnatre{ni priliki, formirawe politi~ki
klubovi; informacii za Albanija; informacii za Sandanski; polo`bata
na hristijanite; podgotovki na turskata vlada za reformi vo
Makedonija; dejnost na ~etite.
11
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
5. 1902-1915 g.
Signatura: XV/177
Informacii za Makedonskiot komitet /za ~lenstvoto, organizacijata,
vooru`uvaweto, raziduvawe vo rakovodstvoto i dr./; hronolo{ki spisok
na izvr{enite atentati od makedonskite ~eti vo Solun; Zakon so koj se
regulira upravata na Grcija vo zazemenite teritorii na Makedonija;
Bukure{ki mir; podatoci za iseluvaweto od okupiranite teritorii i
doseluvawe na nehristijansko naselenie vo Makedonija; {areni
etnografski priliki i nacionalni i religiozni netrpelivosti; rusko
politi~ko vlijanie.
6.1901 g.
Signatura: XVI/192
Dejnosta na ~etite vo Makedonija; Zatvorawe na ~lenovi od
Organizacijata i opasnost istata da bide otkriena; Sudski procesi
protiv makedonskata inteligencija.
7. 1897-1901 g.
Signatura: XVII/193
Izvestuvawe okolu mo`nostite za vostanie vo Makedonija; agitacija na
gr~ki ~eti vo Makedonija; Srpskata propaganda i politi~kata
atmosfera vo Makedonija; Dejstvuvaweto na makedonskiot komitet i
ilegalnoto vnesuvawe na oru`je vo Makedonija.
8. 1867-1874 g.
Signatura: XVII/200
Situacijata vo Solun; Prepiska vo vrska so vostanieto vo Makedonija;
Polo`bata vo Makedonija.
9. 1834-1878 g.
Signatura: 318
FOND: AVSTRISKI GENERALEN KONZULAT VO SOLUN
ÖSTERREICHISCHES KONSULAT - SALONIK
Informacii vo vrska so verata, {kolstvoto, trgovijata; Postoeweto na
razbojni~ka banda sostavena od Albanski dobrovolci; podatoci za
naselenieto; Peticija na Makedonija protiv pripojuvawe na Bitola kon
Kne`evstvoto Bugarija; Navleguvawe na Avstrija vo Makedonija i
podgotovki za vostanie.
12
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
10. 1909-1911 g.
Signatura: XIII/156
FOND: AVSTRISKI KONZULAT, BITOLA, IZVE[TAI
ÖSTERREICHISCHES KONSULAT - MONASTIR, BERICHTE
Celiot film se odnesuva na Bitola:
Situacijata po Mladoturskata revolucija; apsewe na porane{nite
~lenovi na Organizacijata i politi~kite priliki vo Makedonija;
albanskite klubovi i mitingot vo Bitola; favorizirawe na srpskata
propaganda od Mladoturcite, Kongres za Kucovlasite; rasturawe na
voeni sudovi vo Bitola; odnosot na Mladoturcite - Porta; osnovawe
komisija „Osmansko bratimuvawe“.
11. 1911-1913 g.
Signatura: XIV/157
Borba na frakciite vo Mladoturskata partija; Mladoturskiot komitet
vo svoi race ja prezema celata dr`avna i administrativna vlast,
ufrluvawe na gr~ki i bugarski ~eti vo Makedonija; razo~aruvawe na
Makedonija od novonastanatiot re`im, ]ustendilski kongres na
delegati na Organizacijata; nuspe{nite pregovori pome|u ~lenovite na
Organizacijata i albanskite organizacii.
12. 1897-1899 g.
Signatura: XV/180
Dejnosta na Makedonskiot komitet; otvarawe srpski u~ili{ta vo
Makedonija; antagonizmot me|u Bugarija i Srbija vo Makedonija;
dodeluvawe berati na 3 egzarhii vo Makedonija; Pe~albari Makedonci
vo Bugarija, Romanska u~ili{na propaganda.
13. 1891-1896 g.
Signatura: XVI/181
Romanski u~ili{ta vo Makedonija; Romanska crkva vo Makedonija;
rabotata na srpskiot konzulat vo Bitola; otvarawe na Romanski
konzulat vo Makedonija; otvorawe na francuski vicekonzulat vo
Bitola; ufrlawe na bugarski vooru`eni ~eti vo Makedonija; Afera [tip; rabotata na istra`na komisija na Portata, koja ne poka`ala
rezultati.
14. 1880-1885 g.
Signatura: 53
FOND: POLITIЧKI ARHIV - XV BUGARIJA
POLITISCHES ARCHIV - XV BULGARIEN
Situacija vo Bugarija; Makedonska liga; Odnosot na Bugarija kon
Makedonija, Peticija na Makedoncite od Sofija po povod ~len 23 i 26
13
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
od Berlinskiot kongres; Mitingot vo Sofija i zaklu~ocite po istiot;
Prilozi od vesnici koi go tretiraat makedonskoto pra{awe.
15. 1900-1902 g.
Signatura: 57
Predvostani~ki nastani vo Makedonija
VIII Makedonski kongres odr`an vo Sofija; napisi i komentari vo
vesnici so prilozi okolu Makedonija; zabele{ki od Viena: „ [ansite za
edno vostanie vo Makedonija“, raspolo`enieto vo Makedonija,
nacionalni razliki vo Makedonija, odnos i stavovi na golemite sili;
podatoci vo vrska so grabnuvaweto na misionerkata Mis Elena Ston,
Makedonsko-Odrinski komitet, borbata me|u dvete krila i glasovite za
revolucionernoto dvi`ewe vo Makedonija.
16. 1896-1918 g.
Signatura: 62
Reformski akcii vo 3-te vilaeti Solun, Kosovo i Bitola; povtorno
aktivirawe na Organizacijata i barawe da se re{i makedonskoto
pra{awe; rezime od odr`aniot miting vo Sofija; diplomatska borba
me|u Bugarija i Srbija okolu Makedonija; Memorandum na Makedonija od
Sofija; Bugarija reagira za situacijata vo Makedonija - odnosno za
sostojbata na Makedonija pod srpska vlast.
17. 1861 g.
Signatura: LXXXIII/986
FOND: POLITIЧKI ARHIV - XII, TURCIJA
POLITISCHES ARCHIV - XII, TÜRKEI
Izve{taj od Carigrad do Ministerstvoto za nadvore{ni raboti vo
Viena vo koj go izvestuva za otvarawe Ruski konzulat vo Bitola.
18. 1861-1869 g.
Signatura: LXXXIII/987
Informacija za ruskiot konzul vo Bitola.
19. 1868-1869 g.
Signatura: LXXXIV/998
Izve{taj od Carigrad vo koj se davaat podatoci za {kolstvo, okolu
pra{aweto za `elezni~ki linii, odnosite me|u Bugarija i Srbija vo
vrska so crkovnite pra{awa, aktivnostite na katoli~kata crkva vo
Makedonija; sostojbite vo Bugarija; situacijata vo Srbija.
14
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
20. 1876-1877 g.
Signatura: LXXXIV/1010
Tekst od turskiot ustav; Carigradska konferencija.
21. 1877 g.
Signatura: LXXXV/1011
Carigradskata konferencija; administrativnata podelba i nezadovolstvoto kaj narodot vo Bitola.
22. 1877-1880 g.
Signatura: LXXXV/1015
Stav na golemite sili kon zemjite pod turskata uprava i za{titni~kiot
stav na Rusija kon ovie zemji; Srpsko-Turskata vojna; podatoci za San
Stefanska Bugarija.
23. 1880 g.
Signatura: LXXXV/1016
Prepis za uslovi za mir; posledici od San Stefanskiot mir.
24. 1878 g.
Signatura: LXXXV/1017
Protesti od makedonski op{tini vo vrska so pripojuvaweto na
Makedonija kon Bugarija, protesti na tursko naselenie vo Bitola za
pripojuvaweto.
25. 1877-1880 g.
Signatura: LXXXV/1018
Protesti na islamskoto naselenie.
26. 1877-1880 g.
Signatura: LXXXV/1019
Protesti protiv administrativnata podelba, Rodopska komisija.
27. 1877-1880 g.
Signatura: LXXXV/1020
Stavovi na golemite sili za situacijata vo Turcija; vostanie vo
Makedonija i negovoto zadu{uvawe, Berlinski dogovor.
28. 1878-1880 g.
Signatura: LXXXV/1021
Berlinski dogovor; zadu{uvawe na vostanieto vo Makedonija.
15
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
29. 1882 g.
Signatura: LXXXVI/1023
Barawe na bugarskata egzarhija za dobivawe berati za bugarskata
mitropolija vo Makedonija.
30. 1881-1894 g.
Signatura: 167
Vooru`uvaweto na makedoncite vo Bugarija; ekspanzionisti~ki
streme`i na Avstro-Ungarija kon Makedonija; ruska akcija za osnovawe
Balkanska konfederacija; akcija za obedinuvawe na Isto~na Rumelija so
Bugarija; informacii za zlo~ini vo Makedonija; komitetot vo Sofija,
odnosot me|u patrijar{ijata i egzarhijata; bunt vo Albanija;
navleguvawe na bugarski bandi vo Makedonija; rusko-francuski intrigi
okolu Makedonija; gradewe `elezni~ka linija koja }e gi povrzuva
Bugarija i Makedonija; srpskata propaganda.
31. 1894-1902 g.
Signatura: 168
Odnosot na balkanskite zemji so Turcija i nivnite aspiracii;
Statisti~ki podatoci za Romanci vo Makedonija i za crkovnata
avtonomija, miting vo Sofija, stav na golemite sili za polo`bata vo
Makedonija, iseluvawe na Makedonci, formirawe na vooru`eni grupi makedonsko dvi`ewe, rabota na Makedonskiot komitet vo Sofija i
nemo}ta na bugarskite vlasti da ja spre~at nivnata rabota, Skopska
mitropolija; vo Makedonija mo`e da se digne vostanie bez pomo{ od
nadvor; Borba za duhovna/crkovna prevlast vo Makedonija.
32. 1904-1905 g.
Signatura:169
Situacijata po vostanieto; Prilikite vo Makedonija, slab uspeh na
akcijata za sproveduvawe na reformite, Taen sojuz me|u Bugarija i
Srbija, Romanska aktivnost, ideja za povtorna izgradba na razurnatite
sela vo Makedonija po vostanieto i propagandite vo Makedonija.
33. 1905-1911 g.
Signatura: 170
Navleguvawe na bugarski ~eti vo Makedonija; polo`bata na
hristijanite vo Prizren, navleguvaweto na Avstro-Ungarski trupi vo
Turcija; Sudiri na komitite so turski ~eti; namerata na turskata vlada
za zatvorawe na egzarhiskite {koli; Dejnosta na Italija na Balkanot;
Memorandum do Portata za za{tita na naselenieto; Posleden taen
kongres na Makedonskiot komitet; Politi~kite interesi na Germanija i
Francija kon Turcija; Spogodba me|u Bugarija, Srbija i Crna Gora
protiv Portata; doseluvawe na muhamedanci vo Makedonija; Civilni
agenti; Kuzovlasi, Mladoturskata revolucija i nivnata aktivnost za
16
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
donesuvawe na Ustav vo 1876 god.; Dodeluvawe na op{ta amnestija na
politi~kite prestapnici; Zaostruvawe na odnosite me|u Srbija i
Avstro-Ungarija; Izbor na turskiot parlament; Komitetot na
„Obedinenie i napredok“, vo vrska so albanskoto dvi`ewe.
34. 1863-1913 g.
Signatura: 317
Informacii okolu vojskata i voenite ednici; Albansko dvi`ewe vo
Debar i Prizren; Albanskata akciona partija vo Debar; za idnoto
konstituirawe na Albanija; prilikite vo Albanija; reformi vo
Makedonija; rabotata na Makedonskiot komitet; aferi vo Makedonija [tip /otkrivawe na oru`je/ i teror vrz Makedoncite; informacija za
vojvodite od VMRO; Otomanski Srbi vo Skopje.
35. 1863-1913 g.
Signatura: 316
FOND: PRATENIЧKI ARHIV - CARIGRAD
KONZULARNI IZVE[TAI
GESANDSCHAFTSARCHIV - KONSTANTINOPEL
KONSULATSBERICHTE
Informacii za verata i crkvata; odnosot muslimani-hristijani; kolera
vo Solun; Albanska liga; Komitet vo Makedonija; Srpska {kola vo
Skopje; Prilikite vo vilaetot Kosovo; podatoci za Berlinski kongres;
statisti~ki podatoci za Makedonija; sudirot me|u bugarskite i turskite
~eti; pqa~ka{kite bandi i nezadovolstvoto na hristijanite; ufrluvawe
na ~eti vo Makedonija; plan za atentat na gr~kite konzuli vo
Makedonija od strana na Makedonskiot komitet; naseluvaweto na
muhamedanci vo Makedonija; prilikite vo Turcija po Mladoturskata
revolucija; odnosot na Sandanski vo vrska so mladoturskata revolucija
nova administrativna teritorijalna podelba na Makedonija vo
zazemenite teritorii od strana na Grcija i Srbija; Zasedanie na
Sobranieto na Otomanskite Srbi vo Skopje; voenite {teti vo vilaetot
Bitola; konflikti okolu odreduvawe na granicite; Zbli`uvaweto me|u
Srbija i Grcija protiv Bugarija; poseta na prestolonaslednikot
Aleksandar vo Bitola.
36. 1878-1908 g.
Signatura: 359
FOND: POLITIЧKI ARHIV - PRUSIJA
MIROVEN DOGOVOR
POLITISCHES ARCHIV - PREUSSEN
FRIEDENSVERTRAG
Berlinski kongres
17
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
37. 1878-1918 g.
Signatura: 360
Neizmenetite odredbi na San Stefanskiot dogovor vo odnos na
Berlinskiot dogovor; materijali za Berlinski kongres, Isto~na
Rumelija; Konferencija na socijalistite vo Stokholm.
38. 1911-1918 g.
Signatura: 361
FOND: POLITIЧKI ARHIV, SVETSKA VOJNA
POLITISCHES ARCHIV, WELTKRIEG
Okolu voenite makedonski zarobenici, prisilnoto regrutirawe na
Makedoncite vo srpskata vojska, sostojbata na Makedonskiot front,
Stokholmski kongres na socijalisti~kite partii.
39. 1904-1905 g.
Signatura: 362
FOND: POLITIЧKI ARHIV
CIVILEN PRESTAVNIK VO MAKEDONIJA
POLITISCHES ARCHIV
ZIVILAGENT IN MAKEDONIEN
Okolu reformite vo Makedonija; Mirc{tetskata programa i op{tata
sostojba vo Makedonija; Organizacijata kako najva`en faktor vo vrska
so vostanieto, za dejnosta na ~etite na Gruev i To{ev, Sugarev, crkovni
spogodbi /egzarhija-patrijar{ija/, za atentatite, borbata na Sandanski
so vrhovistite, dejnosta na makedonskite ~eti pod vodstvo na poznatite
vojvodi, Kongres na skopskiot revolucioneren okrug, zaklu~oci od
posledniot Makedonski taen kongres.
40. 1906-1907 g.
Signatura: 363
Atentati i borbi vo Makedonija, antagonizam Bugarija-Srbija;
Uni{tuvaweto na ~etata na Sugare; Propagandite na balkanskite zemji;
Zapisnici od sednici na civilnite pratenici, vodeni od generalniot
inspektor.
41. 1907 g.
Signatura: 364
Za`ivuvaweto na ~etite vo Solun i Bitola; zapisnici od sostanokot na
civilnite pratenici; naoru`uvaweto na hristijanite; za reformite vo
Makedonija.
18
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
42. 1908 g.
Signatura: 365
Situacija vo Makedonija; Jazot vo Organizacijata - vrhovisti;
Zapisnici od sostanok na civilnite pratenici; Propaganda na
balkanskite zemji; Statistika za storenite zlo~ini vo Makedonija od
strana na Grcija i Bugarija; Proglasuvawe na Ustavot od 1876 god.;
Mladoturska aktivnost; za reformite vo Makedonija.
43. 1909 g.
Signatura: 368
„Centralniot komitet za obedinuvawe i progres“ - sobir vo Solun;
Zapisnici od sostanocite na civilnite pratenici; situacijata na
Mladoturcite vo Makedonija; vrskata me|u Albanija i Mladoturcite;
stavot na Makedonija kon Mladoturcite; stavot na golemite sili kon
Mladoturcite.
44. 1896-1897 g.
Signatura: 366
FOND: ARHIV NA AMBASADATA VO CARIGRAD
IZVE[TAI ZA SKOPJE
BOTSCHAFTSARCHIV IN KONSTANTINOPEL
BERICHTE ÜBER SKOPJE
Izve{tai vo koi se opi{uva situacijata vo Skopje: istra`na komisija;
prekin na slu`bata na srpski jazik vo gr~kata crkva; Te{koto
sproveduvawe na reformite; Gr~kiot pravoslaven mitropolit
Ambrozius; dogovor na Bugarija i Grcija za zaedni~ko dejstvuvawe vo
Makedonija i navleguvawe na nivnite ~eti; Italijanskata aspiracija
kon Albanija.
45. 1897-1900 g.
Signatura: 367
Grani~ni sudiri; Albanskiot taen komitet; Politi~kata sostojba vo
vilaetot Kosovo; Otvarawe na bugarski crkvi i u~ili{ta; Konfliktot
me|u Bugarija i Srbija; vooru`uvawe na hristijanite; Makedonskoto
pra{awe; Zasileno doseluvawe na muhamedanci vo Skopje i iseluvawe na
hristijanite.
46. 1877-1917 g.
Signatura: 1305
FOND: POLITIЧKI ARHIV- DIPLOMATSKA PREPISKA
POLITISCHES ARCHIV - DIPLOMATISCHE KORRESPONDENZ
Po~etok na neprijatelstvata me|u Rusija i Turcija; Srbija i objavuva
vojna na Turcija, Portata se obra}a za mir, San Stefano, reagirawe na
19
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
naselenieto, rabotata na stranskata komisija vo Carigrad, stav na
golemite sili za Balkanot, Balkanski vojni /podgotovki, voeni
operacii/; Proklamacija za nezavisnost na Albanija; londonski dogovor,
zbli`uvawe na Srbija i Grcija protiv Bugarija, nastani pred II–ta
Balkanska vojna (objavuvawe, tek i prekin), Bukure{kiot mir, stavot na
golemite sili kon dogovorot i revizija na istiot.
Jazik: germanski
AVSTRISKA NACIONALNA BIBLIOTEKA - VIENA
ÖSTERREICHISCHE NATIONALBIBLIOTHEK
Broj na mikrofilmovi: 2
Sodr`ina:
1. 1889 g.
Signatura: LXXX/949
FOND: KARL HRON „NARODNOSTA NA MAKEDONSKITE
SLOVENI“
KARL HRON „DAS VOLKSTUM DER SLAWEN MAKEDONIENS“
Podatoci za narodnosta na Makedonskite Sloveni.
2. 1919-1941 g.
Signatura: 76
FOND: STATII
1. TROCKI - VO BALKANSKITE ZEMJI
2. J. SAKASOV, NEOSLAVIZAM BALKANSKA FEDERACIJA
I SOCIJALDEMOKRATIJA
3. O.B. VOJNI ZA MAKEDONIJA
4. D. POPOVI], ZA MAKEDONIJA
5. J. SAKASOV, VISTINATA ZA MAKEDONIJA
AUFSÄTZE ÜBER MAKEDONIEN
1. TROTZKI - IN DEN BALKANLÄNDERN
2. J. SAKASOV, NEOSLAWISMUS BALKANFÖDERATION UND SOZIAL
DEMOKRATIE
3. O. B. KÄMPFE UM MAKEDONIEN
4. D. POPOVIKJ, ÜBER MAKEDONIEN
5. J. SAKASOV, DIE WAHRHEIT ÜBER MAKEDONIEN
Jazik: germanski
20
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
VOEN ARHIV VIENA
KRIEGSARCHIV WIEN
Broj na mikrofilmovi: 4
Sodr`ina:
1. 1689 g.
Signatura: LXXX/955
FOND: 1. POHODI PROTIV TURCIJA
2. ZABELE[KI I REFLEKSII NA SLAVNO [email protected] NA
AVSTRO - UNGARIJA
1. FELDZÜGE GEGEN DIE TÜRKEI
2. ANNOTATIONEN UND REFEXIONEN ÜBER DIE RUHMWAFFEN
ÖSTERREICHS
„Zabele{ki i odrazi na pobedonosniot carski grof“ vo 1689, naslov pod
koj se nao|aat zabele{ki i komentari na carskiot grof za negovata
rabota i slu`buvawe. Iznesuva svoi zabele{ki za Pikolomini vo Bosna,
pi{uva za Skopje.
2. 1917 g. Stokholm
Signatura: 78
FOND: MATERIJALI NA DU[AN POPOVI]
MATERIALIEN VON DUSAN POPOVIKJ
Mirovniot proekt i re{avaweto na Makedonskoto pra{awe; odnosot na
Bugarija i Srbija vo odnos na Makedonija.
3. 1783-1885 g.
Signatura: 151
FOND: KIA , 9, 11, KIA 21,22,30,45
Izve{tai od patuvawa niz Makedonija, podatoci za naselenieto,
etni~ki sostav na naselenieto, statisti~ki podatoci za naselenieto i
nivno zanimawe.
21
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
4. 1689-1912 g.
Signatura: 152
FOND: FRAGMENTI OD KNIGI [TO SE ODNESUVAAT
ZA MAKEDONIJA
FRAGMENTE AUS BÜCHERN BETREFFEND MAKEDONIEN
Knigi, spisanija, studii i prira~nici vo koi ima podatoci za
makedonskoto naselenie; Avstriski pohodi protiv Turcija; Portreti na
carevi i knezovi na Avstrija, Pikolomini.
Jazik: germanski
22
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
BUGARIJA, N R BUGARIJA, REPUBLIKA BUGARIJA
BQLGARIX, N R BQLGARIX, REPUBLIKA BQLGARIX
CENTRALEN [email protected] ISTORISKI ARHIV
CENTRALEN DQR_AVEN ISTORI+ESKI ARHIV
Broj na mikrofilmovi: 49
Sodr`ina:
1. 1889 -1943 g.
Signatura: 4266
Snimki:1815
FOND: 1075 - DRU[TVOTO ILINDEN (1943)
Smetkopotvrdi, raspiski, fakturi, spisoci na lica i zdru`enija za
nivnite pridonesi vo fondot na Ilindenskata organizacija;
smetkopotvrdi izdadeni od Ilindenskata organizacija na poedinci za
nivnite uslugi vo tekot na 1943 godina
FOND: 370 - DIREKCIJA NA BUGARSKATA POLICIJA (1923-1942)
Informacii za: navleguvaweto na komitskite ~eti od Bugarija na
teritorijata na SHS; formiraweto na partijata Demokrati~eski
sgovor; oru`eniot incident na srpsko-bugarskata granica; pojavuvaweto
na dobruxanski razbojni~ki bandi i prezemeni merki za borba protiv
niv; baraweto za odobruvawe sredstva za razuznava~ki celi;
dejstvuvaweto na razbojni~ki bandi; dosieto na ~lenot na VMRO Asen
Nikolov za 1936-1937 godina, vo koe se zboruva i za dejnosta na Pavel
[atev; navleguvaweto na ~etiri~lenata grupa na VMRO na ~elo so Asen
Nikolov na jugoslovenskata teritorija zaradi sproveduvawe
teroristi~ki akcii, za ranuvaweto i apseweto na Asen Nikolov; za
makedonskite ~eti na Ivan Mihajlov, Protogerov, Bunev i dr.
FOND: 125 - PUNDEV VASIL MARINOV (1927-1935)
Informacii za statijata „Zasitenost od terorot“ i bro{urata
„Bratoubistvo“ od Vasil Marinov Pundev; za deklaracijata od P.
[andanov za izleguvaweto od VMRO na Georgi Hristov i Kiril
Prli~ev; za bro{urata „Eden pozitiven odgovor“ od Aleksandar
Protogerov i G. P. Hristov; za statijata na Herman Vendel „Di
Makedoni{e frage“ izdadena od makedonskata studentska organizacija
vo stranstvo; ot~et za finansiskoto rabotewe na Nacionalniot komitet
na Sojuzot na makedonskite dobrotvorni dru{tva vo Bugarija.
Jazik: bugarski, germanski
23
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
FOND: 246 - BUGARSKA EGZARHIJA - CARIGRAD (1889-1890)
Informacii za protestantskata propaganda vo Prilepsko i Pore~ka
okolija (Kosovsko), vo Kuku{ i za prisvojuvaweto na nivnite imoti vo
tekot na 1889-1890 godina; za otvoraweto na katoli~ki u~ili{ta na
francuski jazik vo Burgas; programa i materijali od godi{noto
sobranie na Bugarskoto evangelisko dru{tvo.
FOND: 1075 - DRU[TVOTO ILINDEN (1929, 1943)
Pristapnici za vklu~uvawe vo Ilindenskata organizacija vo Sofija vo
tekot na 1942-1943 godina i za vklu~uvawe vo dru{tvoto „Ilinden“ vo
tekot na 1921-1929 godina.
2. 1881-1946 g.
Signatura:4267
Snimki:1512
FOND: 125 - PUNDEV VASIL MARINOV (1931-1935)
Ot~et za finansiskoto rabotewe na Nacionalniot komitet na Sojuzot
na makedonskite dobrotvorni dru{tva vo Bugarija; deklaracija od P.
[andanov za izleguvaweto od VMRO na Georgi Hristov i Kiril
Prli~ev; bro{urata „Eden pozitiven odgovor“ od Aleksandar
Protogerov i G. P. Hristov; statijata „Zasitenost od terorot“ i
bro{urata „Bratoubistvo“ od Vasil Marinov Pundev i dr.
Jazik: bugarski, germanski
FOND: 246 - BUGARSKA EGZARHIJA - CARIGRAD (1881-1891)
Informacii za: prepiskata na arhimandritot Metodi Kusev so K.
[apkarov, Biol~ev, A. G. Kusev i op{tinite vo vrska so tepawata,
grabe`ite, opo`aruvawata, ubistvata, le`eweto vo zatvor, katoli~kata
i gr~kata propaganda, intrigite i nasilstvata na gr~kite vladici ; za
odzemaweto na crkvi i manastiri, za Prilep kako prosveten centar na
Makedonija, antinarodnoto povedenie na mitropolitot Natanail,
odnosot na bugarskoto op{testvo sprema Makedonija; prepiska na
bugarskiot egzarh Josif za {ireweto na protestantskata i katoli~kata
propaganda vo tekot na 1888 -1890 godina i dr.
FOND: 370 - DIREKCIJA NA BUGARSKATA POLICIJA (1921-1941)
Dosie na ~lenot na VMRO Asen Nikolov za 1936 -1937 godina, vo koe se
zboruva i za dejnosta na Pavel [atev; navleguvaweto na ~etiri~lenata
grupa na VMRO na ~elo so Asen Nikolov na jugoslovenskata teritorija
za sproveduvawe na teroristi~ki akcii; za ranuvaweto i apseweto na
Asen Nikolov.
24
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
FOND: 1075 - DRU[TVOTO ILINDEN (1932-1946)
Zapisni~ka kniga na dru{tvoto „Ilinden“ vo periodot od 25.10.1942 do
28.07.1944 godina.
FOND: 370 - DIREKCIJA NA BUGARSKATA POLICIJA (1921-1942)
Zapisni~ka kniga od sostanocite na Privremenata komisija za
formirawe na dru{tvoto „Ilinden“ od porane{nite ~lenovi na
Makedonsko-odrinskata organizacija, vodena od 12.02. do 18.05.1921
godina; zapisnici od sostanocite na organite i telata na dru{tvoto
„Ilinden“ od 19.05.1921 do 25.11.1923 godina.
FOND: DRU[TVOTO ILINDEN (1932-1943)
Zapisnici od sostanocite na rakovodnite organi i tela na dru{tvoto
„Ilinden“ vo periodot od avgust 1931 do septemvri 1946 godina.
3. 1898-1965 g.
Signatura: 4294
Snimki: 1392
FOND: CARSKI BUGARSKI GENERALEN KONZULAT - SOLUN
CARSKI BQLGARSKI GENERALEN KONZULAT
- SOLUN
BUGARSKI KONZULAT - SEREZ I DR.
BQLGARSKI KONZULAT - SEREZ I DR.
Prepiska na Bugarskiot generalen konzulat vo Solun i Konzulatot vo
Serez so Ministerstvoto za nadvore{ni raboti i veroispoved vo Sofija
i Carskoto diplomatsko pretstavni{tvo vo Atina vo vrska so
podgotovkite za vostanie vo Makedonija; sostojbata na zatvorenicite vo
gr~kite zatvori; vo vrska so priznavaweto na pravoto na sopstvenost na
lica {to se preselile vo Bugarija, a imotite im ostanale vo Grcija; za
sostojbata vo Makedonskata revolucionerna organizacija; za odnosot na
komitetite sprema propagandite, polo`bata na naselenieto i dr.; za
obidite na ~lenovite na VMRO za mirno re{enie na makedonskoto
pra{awe; za dejnosta na Vtoroto politi~ko oddelenie na MNR vo vrska
so makedonskite raboti; prepiska na I. Mihajlov vo vrska so
makedonskoto osloboditelno dvi`ewe, dejnosta na emigracijata,
politikata na bugarskata vlada sprema VMRO, i dr.; prepiska na Kiril
Prli~ev vo vrska so sostojbite vo VMRO i politikata na Bugarija,
smrtta na T. Aleksandrov, i dr.; za razgovorite na bugarskiot
diplomatski agent vo Peterburg so ruskite pretstavnici za
makedonskoto pra{awe; za politikata na Mladoturskiot komitet, i dr.
Jazik: bugarski, ruski, gr~ki, germanski, francuski
4. 1897-1915 g.
Signatura: 4297
25
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
Snimki: 1798
FOND: BUGARSKI KONZULAT VO BITOLA
BQLGARSKO TQRGOVSKO AGENTSTVO V BITOLA
Prepiska na Bugarskoto trgovsko agentstvo vo Bitola so MNR vo
Sofija i so bugarskite agentstva vo Skopje i vo Solun za
administrativnite merki na gr~kite vlasti protiv "bugarskoto"
naselenie; za apseweto na lica osomni~eni za sorabotka so
Revolucionerniot komitet, za sudskite procesi protiv niv i donesenite
presudi; za terorot vr{en od bugarskite ~eti i za turskata odmazda vo
selata; prepiska me|u bugarskiot trgovski agent vo Bitola, MNR vo
Sofija i pretsedatelot na Sv. sinod za nazna~uvaweto na mitropolitot
Grigorij; izve{tai na Bugarskoto diplomatsko agentstvo vo Carigrad,
MNR vo Sofija i bugarskite trgovski agentstva vo Solun, Skopje i vo
Bitola vo vrska so crkovno-u~ili{noto delo vo Makedonija; izve{tai
za sporot me|u egzarhistite i patrijar{istite; za apseweto na vidni
gra|ani i u~iteli obvineti za sorabotka so revolucionernite komiteti;
za dejstvuvaweto na revolucionernite komiteti vo Makedonija; za
dvi`eweto na vooru`enite ~eti i za nivnite akcii; za Vini~kata afera
i nejzinite posledici; protestna nota vo vrska so grabnuvaweto na mis
Ston; za oru`enite sudiri me|u ~etite i turskite poteri; za
reorganizacijata na vojskata i zasiluvaweto na `andarmerijata; za
{ireweto na propagandite i sudirite me|u niv; za reorganizacijata na
vojskata i `andarmerijata vo vrska so sproveduvaweto na reformite vo
Turskata Imperija; za terorot vrz naselenieto od sobira~ite na danok i
od razbojnicite; za yverstvata na albanskite razbojni~ki bandi; i dr.
Jazik: bugarski, gr~ki, francuski, turski
5. 1898-1903 g.
Signatura: 4298
Snimki: 1787
Izve{tai od Bugarskoto agentstvo vo Bitola do MNR vo Sofija,
diplomatskoto agentstvo vo Carigrad i trgovskite agentstva vo Solun i
vo Skopje za zlostorstvata na Turcite i odnosot na stranskite konzuli;
za masovnoto begawe na naselenieto vo Bugarija; za borbata me|u
Egzarhijata i Patrijar{ijata i odnosot na vlastite kon ovaa borba; za
{ireweto na sosednite propagandi; za naseluvaweto na Albancite na
makedonski teritorii; za razbojni{tvata na albanskite bandi; za
zasiluvaweto na srpskata propaganda; za naporite za prezemawe merki za
za{tita na bugarskite interesi vo Makedonija; izvestuvawa za nasilni
potur~uvawa, grabe`i, ubistva i maltretirawe na narodot od
muslimanite; za finansiraweto na egzarhiskite u~ili{ta i
voveduvaweto na sovremen bugarski jazik namesto kirilometodievskiot;
statisti~ki podatoci za naselenieto i izrabotka na etnografska karta
na Makedonija; delovoden protokol za prepiskata na Agentstvoto vo
periodot 1898-1903; i dr.
26
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
6. 1898-1905 g.
Signatura: 4299
Snimki: 1789
Prepiska na Bugarskoto trgovsko agentstvo vo Bitola so MNR vo
Sofija i agentstvata vo Carigrad, Skopje i vo Solun za napadot na
albanskite razbojnici na manastirot „Sv Joan“ vo s. Raj~ica; za
prestojot na ruskiot konzul Rostkovski vo Debar; za sudewata na
u~itelite obvineti za u~estvo vo komitetite; za sudirite na komitskite
~eti so turska vojska i `andarmerija; za politi~kite zatvorenici
osudeni na smrt ili do`ivoten zatvor; za osudenicite isprateni za
Bodrum, Rodos i Sirija; za formiraweto turski komiteti vo Bitola; za
slu~ajot na u~itelkite obvineti za u~estvo vo „`enskiot
revolucioneren komitet“; za apsewata na lica obvineti za vrski so
komitite i polo`bata vo zatvorite; za grabnatite lica zaradi otkup od
strana na turski i albanski bandi; za masovnite pretresi, apsewa i
sudewa poradi poseduvawe na oru`je i municija; prepiska vo vrska so
naporite za priznavawe na bugarskite trgovski agenti vo Evropska
Turcija od strana na ruskiot i dr. konzuli vo Bitola; izvestuvawe za
podobruvaweto na odnosite me|u Bugarija i Turcija; za me{aweto na
Rusija i Avstrija vo makedonskoto pra{awe; za primenata na reformite
vo Makedonija; za razgovorite me|u bugarskiot agent i srpskiot konzul
za nivnite interesi vo Makedonija i vo Stara Srbija; i dr.
Jazik: bugarski, francuski
7. 1903-1912 g.
Signatura: 4300
Snimki: 1747
Prepiska me|u Bugarskoto trgovsko agentstvo vo Bitola i MNR vo
Sofija, Bugarskoto diplomatsko agentstvo vo Carigrad i agentstvata vo
Solun i vo Skopje vo vrska so reorganizacijata na turskata policija i
`andarmerija; za pomo{ta od bugarskata vlada i drugi institucii za
nastradanite od turskite zlostorstva i za na~inot na rasporeduvaweto
na pomo{ta; izve{tai za dejnosta na Revolucionernata organizacija vo
Bitolskiot vilaet i za oru`enite sudiri me|u turskite vojski i
vostanicite; za zasilenite merki na bezbednost od strana na turskite
vlasti po Solunskite atentati i zgolemuvaweto na nemirite vo
Bitolskiot vilaet; za voenite zasiluvawa na turskata vojska i nejzinoto
zabrzano vooru`uvawe; za dodeluvaweto pomo{ vo hrana i obleka vo
nastradanite regioni; za pretresite za poseduvawe na oru`je i apsewata
vr{eni od turskite vlasti pri goneweto na dejcite na Komitetot;
pregledi na brojot na zatvorenicite i nivnite dela vo zatvorite vo
Makedonija; spisoci na politi~kite zatvorenici, izve{tai za nivnoto
sudewe i za amnestiraweto na del od niv; upatstva za sproveduvawe na
Mirc{tegskite reformi; delovodni protokoli na isprateni pisma; i
dr.
27
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
Jazik: bugarski, francuski, turski
8. 1903-1905 g.
Signatura: 4301
Snimki: 1817
Prepiska me|u MNR vo Sofija, Diplomatskoto agentstvo vo Carigrad i
trgovskite agentstva vo Solun, Skopje i vo Bitola za: sostojbata vo
Makedonija; neminovnosta od vostanie; predlogot za reformi do
Visokata Porta od Rusija i od Avstrija; dejnosta na Revolucionernata
organizacija vo Bitolsko; stranskite propagandi vo Makedonija;
re{avaweto na prosvetno-crkovnite problemi; borbite me|u
patrijar{istite i egzarhistite; izve{tai i protestni noti za:
atentatite vo Solun; apsewata, sudewata i egzekuciite na u~esnicite vo
atentatite; dejnosta na Reformskata komisija i primenata na reformite
vo Makedonija; razre{uvaweto i nazna~uvaweto stranski konzuli vo
Bitola; odrazot na polo`bata vo Makedonija vo stranskiot pe~at i
zainteresiranosta na evropskite sili za makedonskite problemi;
polo`bata po Ilindenskoto vostanie i deleweto pomo{ od Balkanskata
komisija vo London; terorot vr{en od turskite vojnici vrz naselenieto
vo Makedonija; statisti~ki podatoci za nacionalnata, verskata i
jazi~nata pripadnost na naselenieto od Ohridskata eparhija; i dr.
Jazik: bugarski, francuski, turski
9. 1894-1907 g.
Signatura: 4302
Snimki: 1820
Prepiska na MNR vo Sofija so trgovskite agentstva vo Makedonija vo
vrska so nazna~uvaweto lekari i na~inot na isplata na nivnite
primawa; izve{tai za oru`eni sudiri na turskata vojska so bugarskite i
gr~kite ~eti; za akciite na komitskite ~eti i odmazdata na turskata
vojska vrz naselenieto; za sostojbata vo zatvorite i problemot so
amnestiranite zatvorenici; za emigriraweto na naselenieto od
Makedonija; za borbata me|u stranskite propagandi vo Makedonija; za
sproveduvaweto na finansiskite reformi vo Evropska Turcija; za
vlo{enata polo`ba na naselenieto vo Bitolskiot vilaet i za
zloupotrebite pri sobiraweto danoci po selata; za nepravilnostite vo
rabotata na Finansiskata komisija; za pretresite vo selata vo potraga
po komiti; za terorot i ubistvata na nevinoto naselenie; za ubistvata,
ucenite i maltretirawata od turski i albanski razbojni~ki ~eti; i dr.
Jazik: bugarski, francuski
10. 1905-1907 g.
28
Signatura: 4303
Snimki: 1783
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
Izve{tai i prepiska na MNR vo Sofija so Bugarskoto diplomatsko
agentstvo vo Carigrad i Trgovskoto agentstvo vo Bitola za sostojbata na
u~ili{noto delo vo Bitolskiot vilaet; prepiska na Agentstvoto so
golemiot vezir na Bitolskiot vilaet za prezemawe strogi merki za
spre~uvawe na sudirite me|u „Grcite“ i „Bugarite“; vo vrska so baraniot
kredit za lokacija za crkva od strana na mitropolitot Grigorij;
izve{tai za terorot vr{en od turskata vojska, gr~kite i arnautskite
bandi vrz naselenieto vo Bitolskiot vilaet; za preminuvaweto na
patrijar{iski sela pod nadle`nost na Egzarhijata; za {ireweto na
srpskata propaganda i masakrite na nevinoto naselenie vr{eni od gr~ki
~eti; za oru`enite sudiri me|u turskite vojski i komitskite ~eti;
protesti na MNR vo Sofija i bugarskite agentstva do civilnite agenti
i do konzulite na golemite sili protiv deportiraweto na politi~kite
zatvorenici vo zatvorite vo Mala Azija i vo Afrika; spisoci na
u~ili{ta {to se zatvoreni od turskite vlasti i na u~iteli na koi im
zabraneto da ja vr{at dol`nosta; tabelarni pregledi na {tetite
napraveni vo tekot na 1903 god.; pregledi i spisoci na osudeni lica od
bitolskiot Vonreden sud; statut i pravilnik na VMRO; „Osnovi na
VMRO“ - bro{ura; i dr.
Jazik: bugarski, francuski, turski
11. 1904-1907 g.
Signatura: 4304
Snimki: 1785
Prepiska na MNR vo Sofija so Bugarskoto diplomatsko agentstvo vo
Carigrad, Trgovskoto agentstvo vo Bitola, Egzarhijata, crkovnite
op{tini i dr.; izve{tai za polo`bata na naselenieto po vostanieto vo
Makedonija; za odnosot na golemite sili i na balkanskite dr`avi
sprema nakedonskoto pra{awe; za sostojbata na VMRO i rascepot vo
Organizacijata na centralisti i vrhovisti; za na~inot i tekot na
prebrojuvaweto na naselenieto vo Evropska Turcija; za dejnosta na
stranskite propagandi vo Makedonija; za posetata na stranski
diplomati vo Makedonija zaradi sobirawe etnografski podatoci za
re{avawe na makedonskoto pra{awe; za stavot na bugarskata vlada za
reformite vo Makedonija i za re{avaweto na makedonskoto pra{awe;
statisti~ki podatoci za sostojbata na crkovnoto i u~ili{noto delo vo
Makedonija; izvadoci od knigata na Brut „Osnova na VMRO“ za celite,
zada~ite i organizacijata na VMRO; statisti~ki podatoci za ~etite vo
Bitolskiot vilaet i nivnite vojvodi; instrukcii na MNR vo Sofija do
Diplomatskoto agentstvo vo Carigrad da prezeme ~ekori za za{tita na
naselenieto vo Makedonija od nasilstvata na turskata vlast; za sudirite
na ~etite na VMRO so turski vojski i gr~ki ~eti; i dr.
Jazik: bugarski, francuski, gr~ki, turski
12. 1905-1908 g.
Signatura: 4305
Snimki: 1828
29
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
Prepiska na MNR vo Sofija i Diplomatskoto agentstvo vo Carigrad so
trgovskite agentstva vo Bitola, Solun i vo Serez za terorot od turskata
vojska i `andarmerija vrz naselenieto vo Makedonija; za gr~kata
propaganda i terorot vr{en od gr~ki ~eti; za sudirite na gr~kite ~eti
so turskite vojski i poplakite na naselenieto do konzulite na golemite
sili; za terorot na turskite i arnautskite razbojni~ki ~eti; vo vrska so
proektot za sudskite reformi podgotven od Rusija i od Avstro-Ungarija;
za ulogata i polo`bata na `andarmerijata vo Makedonija; za dejnosta na
Vonredniot sud vo Solun vo vrska so pretresite, zatvorawata i
sudewata, kako rezultat na razni aferi; za polo`bata na bugarskoto
crkovno-u~ili{no delo vo Makedonija; za stavot na bugarskata vlast vo
vrska so re{enieto na turskata vlast za status-kvo na crkovnoto
pra{awe; statisti~ki podatoci za zatvorenite politi~ki osudenici; za
brojnata sostojba na bugarskite, srpskite, gr~kite i romanskite
u~ili{ta, crkvi, u~iteli, u~enici i dr.
Jazik: bugarski, francuski, gr~ki, turski
13. 1905-1907 g.
Signatura: 4306
Snimki: 1800
Prepiska na trgovskite agentstva vo Bitola, Solun, Serez i vo Skopje so
Diplomatskoto agentstvo vo Carigrad i MNR vo Sofija za sudskite
procesi na zatvorenicite osudeni poradi sorabotka ili u~estvo vo
~etni~ki akcii; barawa od bugarskite agentstva za osloboduvawe ili
povtorno sudewe na zatvorenicite; izve{tai za borbite na revolucionernite ~eti so turskite vojski kako i za me|usebnite borbi na
centralisti~kite i vrhovisti~kite ~eti; za dejnosta na propagandite i
dejstvuvaweto na gr~kite i srpskite ~eti; za pritisocite vrz
egzarhiskoto naselenie da se vrati kon Patrijar{ijata; za barawata na
naselenieto do Hilmi-pa{a za samonaoru`uvawe kako i dozvola za
samoodbrana od gr~kiot teror; spisoci na zatvorenicite vo bitolskiot
zatvor; spisoci na pomiluvanite i na oslobodenite zatvorenici; za
posetata na Makedonija i is~eznuvaweto na amerikanskiot korespondent
Alber Soni{en; i dr.
Jazik: bugarski, turski, francuski, gr~ki
14. 1906-1909 g.
Signatura: 4307
Snimki: 1816
Prepiska na Trgovskoto agentstvo vo Bitola so Diplomatskoto
agentstvo vo Carigrad i so drugite trgovski agentstva i so MNR vo
Sofija za dejstvuvaweto na revolucionernite ~eti; za terorot na
turskiot asker vrz nevinoto naselenie; za dejstvuvaweto na stranskite
propagandi; za borbite me|u egzarhistite i patrijar{istite; za
30
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
formiraweto na Elinomakedonskiot komitet so cel da se bori za
gr~kite interesi; izve{tai vo vrska so reformite vo turskata policija;
za prezemenite merki za reorganizacija na turskata vojska i policija; za
sostojbata na egzarhiskite i patrijar{iskite u~ili{ta vo Bitolskiot
vilaet i za u~itelskiot kadar; za prestojot na stranski dopisnici vo
Makedonija i za nivnoto izvestuvawe za sostojbata vo zemjata; za
masovnoto zaminuvawe na naselenieto na pe~alba vo Amerika; za
terorot od turskite i arnautskite razbojni~ki bandi; za formiraweto i
rabotata na Komisijata za re{avawe na crkovnite sporovi; za
formiraweto na Bitolskiot konstitucionen klub; vo vrska so
proklamiraweto nezavisnost na Bugarija; naredbi za reorganizacija na
turskata vojska po Mladoturskata revolucija; spisoci na ubienite i
maltretiranite lica od turskata vojska i ba{ibozuk; materijalnofinansiska prepiska, i dr.
Jazik: bugarski, gr~ki, francuski, turski
15. 1901-1911 g.
Signatura: 4310
Snimki: 1820
Prepiska na Bugarskoto trgovsko agentstvo vo Bitola so MNR vo
Sofija i so drugite agentstva za dejnosta na Gr~kiot komitet i ~etite i
merkite protiv niv; za tursko-bugarskite odnosi; za deklaracijata na
VMRO za solidarnost so Mladoturskiot komitet; za odrazot na
Carigradskata kontrarevolucija vo vilaetot; dejnosta na Voeniot klub
na mladoturcite; dejnosta na Mladoturskiot komitet; za odnosot na
muslimanskoto i hristijanskoto naselenie sprema fermanot za slu`ewe
voena obvrska vo turskata vojska; za re{avaweto na crkovno-u~ili{noto
pra{awe vo Bitolskiot vilaet; za dejnosta na bugarskiot Konstitucionen klub vo Bitola; za Zakonot za ~etite i negovoto sproveduvawe; za
priznavaweto na politi~kata nezavisnost na Bugarija od strana na
Turcija; izvadoci od mladoturskite vesnici za politikata na Bugarija;
statisti~ki podatoci za brojnata sostojba na naselenieto, u~ili{tata i
u~enicite vo Bitolskiot vilaet; statisti~ki podatoci za brojot na
egzarhiskoto i patrijar{iskoto naselenie; spisok na selata vo
Bitolskata kaza, na is~eznatite lica po vostanieto, i dr.
Jazik: bugarski, francuski, turski i gr~ki
16. 1911-1912 g.
Signatura: 4311
Snimki: 1721
Prepiska na Bugarskoto trgovsko agentstvo vo Bitola so MNR vo
Sofija, Bugarskoto diplomatsko agentstvo vo Carigrad i trgovskite
agentstva vo Solun i vo Skopje za dejnosta na revolucionernite ~eti vo
Bitolskiot vilaet; za prestojot na delegati na VMRO vo London i
nivnata misija za pridobivawe na javnoto mislewe za Makedonija; za
31
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
bomba{kata afera vo [tip; za politikata na kabinetot na ministerot
Ge{ov; za Manifestot na Balkanskiot komitet vo London za itni
reformi vo Makedonija i vo Albanija; za rabotata na Reformskata
komisija; za srpskata propaganda vo Makedonija i odnosot na
mladoturcite kon nea; za baraweto na Vlasite da im se dozvoli upotreba
na vla{kiot jazik vo crkvite i vo u~ili{tata; za vooru`uvaweto na
turskoto naselenie vo Makedonija; za albanskoto nacionalno dvi`ewe; i
dr.
Jazik: bugarski, francuski; turski; romanski
17. 1912 g.
Signatura: 4312
Snimki: 1721
Prepiska na Bugarskoto trgovsko agentstvo vo Bitola so MNR vo
Sofija, Diplomatskoto agentstvo vo Carigrad i so trgovskite agentstva
vo Solun i vo Skopje za: nasilstvata i ubistvata od turskite ~eti i
vojskata vrz hristijanskoto naselenie; dejnosta na Reformskata
komisija vo Makedonija; izve{tai i prepiska na MNR vo Sofija so
Bugarskoto diplomatsko agentstvo vo Carigrad i Trgovskoto agentstvo
vo Bitola i Albanija za dejnosta na avstriskite agenti vo Makedonija i
vo Albanija; za pregovorite na pretstavnici na Mladoturskiot komitet
so makedonski dejci za smiruvawe i prestanuvawe na revolucionernata
dejnost; za mobilizacijata na turskata i bugarskata vojska; za rabotata
na Bugarskata egzarhija; za pripadnosta na manastirite Slep~e, Zrze i
Treskavec; za sudskite procesi i presudi na obvinetite ~etnici za
nivnoto u~estvo vo bomba{ki atentati; za partiskite borbi me|u
Mladoturskiot komitet i liberalite i za albanskoto nacionalno
dvi`ewe; za podgotovkite na Bugarskoto trgovsko agentstvo za
napu{tawe na Bitola i zaminuvawe vo Bugarija.
18. 1907-1911 g.
Signatura: 4313
Snimki: 1766
Prepiska me|u Bugarskoto trgovsko agentstvo vo Bitola i MNR vo
Sofija, Diplomatskoto agentstvo vo Carigrad i trgovskite agentstva vo
Solun i vo Skopje za: terorot na turskite vlasti i turskite i
albanskite razbojni~ki bandi vrz hristijanskoto naselenie i
protestnite noti protiv turskite zulumi; za otvoraweto policisko
u~ili{te vo Solun; za sproveduvaweto na reformite vo Makedonija; za
Mladoturskata revolucija i proglasuvaweto na Ustavot; za dejnosta na
Mladoturskiot komitet i negoviot odnos kon VMRO i grupata na
Sandanski; za odnosot na Mladoturskiot komitet sprema Grcite, Srbite
i nivnite organizacii; za misijata na londonskiot Balkanski komitet
vo Makedonija; odnosot na Mladoturskiot komitet kon Albancite;
instrukcii na MNR vo Sofija za odnesuvaweto na bugarskite agentstva
sprema Mladoturskiot komitet, i dr.
32
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
Jazik: bugarski, francuski, turski i gr~ki
19. 1898-1910 g.
Signatura: 4314
Snimki: 1797
Prepiska na Bugarskoto trgovsko agentstvo vo Bitola so MNR vo
Sofija, Diplomatskoto agentstvo vo Carigrad i so trgovskite agentstva
vo Solun i vo Skopje za: formiraweto i rabotata na me{ovitata
komisija za re{avawe na crkovno-u~ili{nite sporovi; za sudirite me|u
propagandite vo Makedonija; za apseweto i zatvoraweto na u~esnicite
vo komitetite; za formiraweto, politi~kata programa i dejnosta na
bugarskite konstitucioni klubovi vo Turcija, Makedonija i vo
Odrinsko; za odr`uvaweto na prviot osnova~ki kongres na bitolskiot
Konstitucionen klub; za zaladuvaweto na odnosite me|u Bitolskiot
okru`en revolucioneren komitet i Mladoturskiot komitet; za
polo`bata na zatvorenicite vo bitolskiot zatvor i za nivnite `albi do
ruskiot i do avstroungarskiot konzul; spisoci na otepani selani od
turskite i gr~kite ~eti; statisti~ki podatoci za brojot i nacionalniot
sostav na zatvorenicite vo bitolskite zatvori; noti i `albi do
konzulite na golemite sili poradi nasilstvata na askerot za vreme na
pretresite i apsewata vo Bitolskiot vilaet; molbi, potvrdi i dr. vo
vrska so dodelenata pomo{ na nastradanite za vreme na vostanieto od
1903 god.; za atentatot vrz Jane Sandanski; za proglasuvaweto na
nezavisnosta na Bugarija; vlezni i izlezni inventari i registri na
Agentstvoto, i dr.
Jazik: bugarski, francuski, turski
20. 1905-1907 g.
Signatura: 4329
Snimki: 1794
FOND: 332 - BUGARSKI KONZULAT - SEREZ
BQLGARSKO TRGOVSKO AGENTSTVO VO SEREZ
Informacii za: za~uvuvaweto na elinizmot vo Serez i Sersko i borbata
so bugarskata propaganda; napadite vrz naselenieto vo Makedonija
izvr{eni od strana na gr~kite ~eti; proglasuvaweto na carskoto irade
za ednakov odnos na sudovite sprema gr~kite i bugarskite ~etnici;
zapla{uvaweto i ekonomskite pritisoci vrz naselenieto vo Makedonija
za da premine pod nadle`nost na Patrijar{ijata; razbojni{tvata i
ubistvata {to gi vr{ele tursko-gr~kite bandi; po~ituvaweto na status
kvo me|u Patrijar{ijata i Egzarhijata; Memorandumot na carigradskiot
patrijarh vo vrska so antigr~koto dvi`ewe, i dr.
Jazik: bugarski, francuski
21. 1906-1908 g.
Signatura: 4330
Snimki: 1874
33
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
Informacii za nezadovolstvoto na francuskiot polkovnik Veran od
turskoto sudstvo i administracija i za neophodnosta da se okupira
Makedonija; za dejstvuvaweto na gr~kite i srpskite bandi vo
Makedonija; za tolkuvaweto na ~l. 3 od Mirc{tegskata programa;
pojasnuvawa kon referatot na D. Stan~ov za politikata na Bugarija
sprema sosednite dr`avi; merki za reformirawe na policijata; odluki
od sovetuvaweto na evropskite `andarmeriski oficeri pod komanda na
generalot De`or`is; barawe od 6 to~ki upateno od ruskiot i od
avstriskiot ambasador do solunskiot valija za prezemawe merki protiv
gr~kite ~eti, i dr.
Jazik: bugarski, francuski, gr~ki
22. 1907-1909 g.
Signatura: 4331
Snimki: 1900
Informacii za ubistvata na selanite vo Makedonija izvr{eni od
Vlasi, Turci i grkomani i od gr~kite ~eti; pristignuvaweto na
Sandanski, ^ernopeev i Panica so parobrod vo Solun; za pa|aweto na
kabinetot na Hilmi-pa{a i zaminuvaweto na ^ernopeev, Panica i
Sandanski so svoite borci za Ud; za simnuvaweto od prestolot na
sultanot Hamid i postavuvaweto na Mehmed Petti; priklu~uvaweto na
vojvodite Stoju Haxiev i Taskata kon mladoturskoto dvi`ewe;
„Manifest do site narodi vo Impetrijata“ potpi{an od Jane Sandanski;
za formiraweto vo gradovite vo Makedonija konstitucioni klubovi; za
dejstvuvaweto na Sandanski, Panica, Bujnov; statisti~ka tablica za
narodnostite vo Serskiot sanxak, i dr.
Jazik: bugarski, francuski
23. 1897-1909 g.
Signatura: 4332
Snimki: 1696
FOND: 332 - BUGARSKI KONZULAT - SEREZ
BQLGARSKI KONZULAT - SEREZ
Informacii za: borbata me|u patrijar{istite i egzarhistite;
aktivnata uloga na sandanistite vo izborite za op{tinski sovetnici vo
Kamenica; otvoraweto na nedelnata {kola za nepismeni; sozdavaweto na
u~itelski odbor zaradi podigawe na nacionalnoto ~uvstvo kaj
„bugarskoto“ naselenie; sozdavaweto na esnafskite zdru`enija so
soodveten zakon i pravilnik za tie zdru`enija.
FOND: 333- BUGARSKO TRGOVSKO AGENTSTVO VO DEDEAGA^
BQLGARSKO TRGOVSKO AGENTSTVO VO DEDEAGA^
34
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
Informacii za: pominuvaweto preku Dedeaga~ na tri voeni voza so 600
kowi i 400 vojnici za Tesalija kon srpskata granica; naredbata od
Carigrad do carinskite ~inovnici da ja kontroliraat korespondencijata na stranskite agencii; razvojot na {kolstvoto vo Makedonija;
izdavaweto na sultanskite berati za bugarskite vladici vo Makedonija;
povremenoto pojavuvawe na vostani~kite ~eti vo Makedonija; prestojuvaweto vo Makedonija na srpskite komiti zaradi {irewe propaganda;
dejstvuvaweto na revolucionernata organizacija vo Makedonija;
za~estenite ubistva vo Odrinskiot vilaet, i dr.
Jazik: bugarski, francuski, turski
24. 1887-1937 g.
Signatura: 4376
Snimki: 138
FOND: SPOMENI NA DVAJCA BORCI ZA SLOBODATA NA
MAKEDONIJA
„Spomeni na dvajca borci za slobodata na Makedonija“ - spomeni na
Mihail N. ^ekov i Lazar T. Kol~agov za nivnata revolucionerna dejnost
kako ~lenovi na VMRO; za sredbite so G. Del~ev, Gruev, Sarafov i dr.;
za akciite na gemixiite; za podgotovkite i u~estvoto vo Ilindenskoto
vostanie; za Balkanskite i Prvata svetska vojna, i dr.
25. 1879-1924 g.
Signatura: 4381
Snimki: 1185
FOND: 246 - BUGARSKA EGZARHIJA - CARIGRAD
Informacii za: situacijata vo Makedonija po Berlinskiot kongres;
izve{taite za zlostorstvata na Turcite vrz hristijanskoto naselenie vo
Makedonija; gr~kata, katoli~kata i protestantskata propaganda vo
Makedonija; sostojbata na u~ili{noto delo vo Makedonija i vo
Odrinskiot vilaet; srpskata crkovna propaganda; razre{uvaweto od
dol`nosta na skopskiot mitropolit Sinesij; spisoci na gradskite i
selskite u~iteli vo Makedonija za 1900-1901, 1902-1903 godina;
nazna~uvaweto na K. P. Misirkov na dol`nosta u~itel vo ma{kata
gimnazija vo Bitola; zapisnik od Prviot reonski kongres odr`an na 2728 maj 1905 godina vo Ogra`den pod rakovodstvo na ^ernopeev, i dr.
FOND: 708
35
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
Prepiska vo vrska so dodeluvaweto penzija na Georgi Pulevski.
Prilo`ena dokumentacija za negovoto u~estvo vo Rusko-turskata vojna
vo 1877-1878 godina.
Jazik: bugarski, ruski
FOND: 177 - MINISTERSTVO ZA NARODNA PROSVETA NA
BUGARIJA - SOFIJA
Izve{taj na istoriskiot oddel na Narodniot etnografski muzej za 1918
godina i materijali za rabotata na K. Misirkov vo ovoj muzej kako
urednik na istoriskiot oddel.
FOND: 246 - BUGARSKA EGZARHIJA - CARIGRAD
Prepiska me|u pretsedatelot na crkovnata op{tina vo Lerin i
bugarskiot egzarh vo periodot od 30.12.1893 do 08.12.1894; pismo od
egzarhot do pretsedatelite na crkovnite op{tini vo Kostur i vo Lerin;
informacii za zasiluvaweto na omrazata me|u grkomanite i
egzarhistite vo toj kraj.
26. 1941 -1943 g.
Signatura: 4382
Snimki: 1520
FOND: 370 - MINISTERSTVO ZA VNATRE[NI RABOTI
(DIREKCIJA NA POLICIJATA)
Proekt za organizirawe na policija vo Skopskata, Bitolskata i vo
Trakiskata oblast vo 1941 godina; izve{tai na direktorot na policijata
za dejnosta na oddelite na Direkcijata za 1942 godina; izve{taj za
politi~kata situacija vo Belomorskata oblast vo tekot na 1942 godina;
prepiska za: na~inot na dejstvuvawe na bugarskite ~eti vo Vele{ko i vo
Skopsko vo 1942 godina: borba so razbojni~kite bandi (ilegalni grupi),
ispra}awe na stra`ari od site policiski oblasti vo specijalen borben
policiski odred „Vardar0147“ za borba so komunisti~kite i ilegalnite
~eti; spisoci na ~inovite na policiskiot odred „Vardar“ vo Skopskata
policiska oblast, i dr.
27. 1943 g.
Signatura: 4383
Snimki: 1644
Naredbi za odobruvawe na isplatata na dnevnite i patnite tro{oci na
pripadnicite na policijata.
28. 1943 g.
36
Signatura: 4384
Snimki: 1846
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
Naredbi za odobruvawe na isplatata na dnevnite i patnite tro{oci na
pripadnicite na policijata.
29. 1943-1944 g.
Signatura: 4385
Snimki: 2044
Naredbi za odobruvawe na isplatata na dnevnite i patnite tro{oci na
pripadnicite na policijata; molbi i barawa na policiskite stra`ari
vo policiskite komandi niz Makedonija za nivno premestuvawe vo
vnatre{nosta na Bugarija.
30. 1925 -1933 g.
Signatura: 4391
Snimki: 614
FOND: 1075 - DRU[TVO „ILINDEN“
Pisma od rakovodnite tela na Ilindenskata organizacija za
odr`uvaweto na 3-ot i 4-ot redoven kongres; pozdravno pismo od
oficerite i podoficerite - Makedonci po povod praznuvaweto na 40-ta
godi{nina na VMRO i 30-ta godi{nina od Ilindenskoto vostanie, i dr.
31. 1926-1933 g.
Signatura: 4392
Snimki: 2016
FOND: DRU[TVO „ILINDEN“
VESNIK „SLOBODA ILI SMRT“
Dru{tvoto „Ilinden“ (1922-1926): spisok na dru{tvata „Ilinden“ vo
Carstvoto Bugarija; opis na knigite vo bibliotekata na Dru{tvoto;
kasova kniga na administracijata i kniga na ~lenovite na posmrtnata
kasa so odbele`uvawe na po~inatite ~lenovi na Organizacijata;
Revolucionerniot vesnik na VMRO „Sloboda ili smrt“ od br.1 do 100
(1924-1929).
32. 1774-1984 g.
Signatura: 4394
Snimki: 1491
FOND: „KRUM PETI[EV“ I DRUGI
Krum Peti{ev: avtobiografija; informacii i spomeni za nelegalnata
revolucionerna dejnost na Peti{ev; prepiska so dejci na VMRO vo
vrska so makedonskoto osloboditelno delo, odnosite me|u razni strui vo
VMRO, gre{kite vo politikata na VMRO, za nekoi tekovni pra{awa;
akti za negovo nazna~uvawe na razni funkcii vo VMRO; soop{tenija za
37
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
atentati vrz dejci na VMRO; pravilnik za ~etite na VMRO; fotografii
na dejci na VMRO; se}avawa, komentari i dr. za razni nastani od
istorijata na VMRO, za dejci na Organizacijata, za nivnoto me|usebno
istrebuvawe, za dejnosta na emigracijata, za stavovite vo vrska so
makedonskiot jazik; barawa na makedonskite dru{tva za samostojna
makedonska dr`ava; pisma za polo`bata na begalcite od Makedonija vo
Bugarija; za dejnosta na Sojuzot na makedonskite emigrantski organizacii; za Konvencijata za razmena na teritorii me|u Grcija i Bugarija;
za protestite na makedonskite organizacii vo Bugarija poradi
spre~uvaweto na nivnata dejnost od vlastite; molbi, `albi i prijavi
poradi razbojni{tvata na turski agi i begovi; i dr.
Jazik: bugarski, francuski, srpski, angliski
33. 1913 -1935 g.
Signatura: 4398
Snimki: 1780
FOND: 252-k - ANDREJ TASEV QAP^EV
Akt za predavaweto na arhivata na Makedonsko-odrinskata
dobrovole~ka vojska od Andrej Qap~ev na N. Robev; bele{ka na Qap~ev
za negovoto patuvawe vo Makedonija; pisma do Qap~ev vo periodot koga
toj be{e minister vo kabinetot na Cankov i premier na vladata za:
ubistvoto na Protogerov; preminuvaweto na Ivan Mihajlov, Kurtev i
drugi vo Makedonija; pri~inite za prvata nacionalna katastrofa i
nadvore{nata politika na Bugarija; vrskite na Makedonciteprotogerovisti so Aleksandar Cankov zaradi organizirawe atentati i
provokacii; ubistvata i terorot na `itelite vo Petri~kiot okrug;
memorandum na angliskata ambasada vo Rim za dejnosta na VMRO;
„Razmisluvawa za krizite vo 1932 godina“ od Qap~ev, i dr.
Jazik: bugarski, angliski, francuski, germanski
34. 1871 -1954 g.
Signatura: 4399
Snimki: 1881
FOND: 1950 - NIKOLA PETROV RUSINSKI
Bele{ki na Nikola Rusinski za slu~uvawata pred i po Ilindenskoto
vostanie, do 1908 godina; dokumenti predadeni vo Narodnoto sobranie za
negovata revolucionerna dejnost, za dobrotvornite bratstva i
Ilindenskata organizacija (1928-1941); polnomo{no izdadeno na Vasil
Glavinov da u~estvuva vo rabotata na Prvata balkanska socijaldemokratska konferencija vo Belgrad; pisma do D. Blagoev za
poddr{kata na re{enijata na Prvata balkanska konferencija; spomeni
za Mihail Apostolov (Popeto), Goce Del~ev i Dame Gruev, \or~e
38
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
Petrov, Hristo Tatar~ev, za revolucionernoto dejstvuvawe na VMRO i
statii za makedonskoto pra{awe, i dr.
Jazik: bugarski, turski, gr~ki
FOND: 791 (1871)
Zapisnici od sednicite na Narodniot sobor i me{ovitiot sovet od 1871
godina pod pretsedatelstvo na Negovoto preosve{tenstvo Ilarion
Lov~enski.
FOND: 1459 (1890)
Zapisi za kr{tevawata, ven~avawata i za umrenite vo crkvata „Sv.
Prvoma~enik Stefan“ i vo drugite crkvi vo periodot od 1850 do 1890
godina.
FOND: 614 (1909-1954)
Statija od Hr. Kalajxiev „Rodona~alnik na socijalisti~koto dvi`ewe
vo Makedonija“ posvetena na Vasil Glavinov; statii na Materkov
„Ilinden i panelenizam“, „Veli~ie - Kru{ovskata narodna republika“;
za Nikola Karev od Naum Tomalevski; fotografii na revolucionerite:
vojvodata Pando Kqa{ev, Mi{e Razvigorov, Ekaterina Simit~ieva,
vojvodata \or|i Sugarev, na znameto na Kru{evskoto vostanie; grupna
fotografija na u~itelite od Makedonija i Odrinsko na kongresot na
Bugarskiot u~itelski sojuz {to se odr`a vo Solun vo 1909 godina, i dr.
FOND: 420 (1913-1922)
Spisoci na crkovnite slu`iteli vo gradovite vo Makedonija i vo
Bugarija; raspored na predmetite vo S. Peterbur{kata duhovna
akademija; spisok na crkvite vo Troicko-aleksandrovsko - nevskata
lavra vo S. Peterburg; spisok na umrenite vo carigradskiot zatvor;
spisok na umrenite makedonski revolucioneri; pismo od starozagorskiot mitropolit Metodij do pretsedatelot na SAD Vilson, i dr.
35. 1895 -1962 g.
Signatura: 4400
Snimki: 1649
FOND: 420 (1897-1943)
Prepiska na starozagorskiot mitropolit Metodij vo periodot od 1898
do 1915 godina; sinodalno re{enie vo vrska so obvinenieto pokrenato
protiv starozagorskiot mitropolit Metodij osomni~en za koristewe na
slu`benata dol`nost za razni nezakonski dejstva; informacii za
turskite emigranti i nivnoto vklopuvawe vo isto~noevropskite zemji, i
dr.
FOND: 771 (1895-1962)
39
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
Bele{ka od Jane Sandanski dadena na Argir Hristov za negovoto u~estvo
zaedno so Sandanski vo soboruvaweto od vlast na sultanot Hamid;
izvadoci od knigata na Stefan Avramov „Herojski vremiwa“ za
prespanskiot vojvoda Petar Hristov Germanski; spomeni za vojvodata
Jordan Piperkata, Haxi Dimov; bele{ki za Damjan Gruev, Tano Murxev,
Pop Stamat Tan~ev, Hristo Tatar~ev, Jordan Piperkata, Georgi Sugarev
i mnogu drugi dejci; stihotvorba od Veselina Todorova za Petar
Poparsov; spisok na Makedoncite ubieni na brodot „Kalipso“ vo 1913
godina; spomeni na Slavka Georgieva ^akrova; spomeni na Andon Lazov
Janev-]oseto za Jane Sandanski, Stojan Filipov i Stojan Ml~anov;
bele{ki za Bukure{kiot dogovor od 28 juni 1913 godina, i dr.
FOND: 771 (1911-1927)
Zapisnici od op{tinskiot crkoven sovet na Kostur za: nazna~uvaweto
na u~itelot Aleksandar Ogwanov; brakorazvodnite procesi; dodavaweto
10 turski liri za osiguruvawe voda za crkvata; statisti~ki podatoci za
1927 godina vo vrska so Bugarite {to `iveat vo Carigrad.
FOND: 820 (1950)
Pismo od Georgi Vasilev do gradskiot arhiv vo Sofija so koe go
prepra}a pismoto od bugarskiot egzarh Antim 1 do negoviot dedo G.
[ulev vo vrska so baraweto na `itelite na Radovi{kata kaza da bidat
primeni pod vlasta na Egzarhijata.
FOND: 246 - BUGARSKA EGZARHIJA - CARIGRAD
Prepiska na bregalni~kiot episkop Antim od 1891 do 1894, vo 1904
godina; pismo od P. Musivin do arhimandritot Antim za `elbata na
`itelite na nekoi mesta da preminat pod vlasta na Egzarhijata i da im
bidat isprateni egzarhiski u~iteli; informacii za protestantskata
propaganda vo Nevrokopsko; izve{tai na pelagoniskiot mitropolit
Avksentij za rabotata vo 1908-1909; prepiska na bugarskiot egzarh Josif
1 od 1910 do 1912 godina; spisok na zatvorenicite-Bugari vo gradot
Sinop; pismo na vele{kiot, skopskiot i ohridskiot mitropolit
isprateno do Dru{tvoto na narodite, i dr.
FOND: 1938 - GOCE (GEORGI) NIKOLOV DEL^EV
Se}avawe od nepoznat avtor za negovata sredba so Goce i \or~e pred
vostanieto i za poslednata bitka od vostanieto; pisma od Goce, \or~e i
A. Murxev do Nikola Male{evski; pisma od Goce Del~ev do Nikola
Zografov, Nikola Naumov i Efrem ^u~kov za organizaciskite
pra{awa, za dostavuvaweto na oru`je, obleka i drugo za ~etnicite;
spomeni na Nikola Razlogov za negovite sredbi so Goce i Jane, i dr.
36. 1896 -1977 g.
40
Signatura: 4401
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
Snimki: 1649
FOND: 1938 -GOCE (GEORGI) NIKOLOV DEL^EV
Prepiska me|u „Visoko“ i „Sv. Gora“ - {ifrirani pisma na Goce Del~ev,
pismo do bratstvoto vo Sveta Gora za nabavenite revolveri; pismo na
Goce do pretsedatelot na crkovnata u~ili{na op{tina za negovata
ostavka na mestoto glaven u~itel; pismo od Goce do Asen so izvestuvawe
deka mu ispra}a primeroci od vesnicite „Pravo“ i „Delo“ i 10
primeroci od „Srednogorskoto vostanie“; pisma do Goce od Asen,
Avraam, Aleksandar, Velika Angelova i dr. za: sobiraweto pari za
nabavka na oru`je, borbata so Jankov, organiziraweto na novi ~eti,
gri`ata za zatvorenite drugari, i dr.
FOND: 1957 - HRISTO ^ERNOPEEV
Pismo od Hristo ^ernopeev do Jane Sandanski; pisma do ^ernopeev od
Ilija Dinev i Sp.Tabakov, od delegatite na Strumi~kiot revolucioneren okrug; ustav, rezolucija, zapisnik i povik do site istomislenici na
makedonskata osloboditelna kauza i pisma vo vrska so sozdavaweto na
Bugarskata narodna makedonsko-odrinska revolucionerna organizacija
(BNMORO) i nejzinite odnosi so VMRO; fotografii na ^ernopeev so
negovite drugari i makedonskite dejci: Pe{o Samarxiev, Jane
Sandanski, Savo Mihajlov, Krste Asenov; fotografii na grabnuva~ite
na mis Ston, na ~etata na Hristo ^ernopeev, i dr.
FOND: 1591 - AMPOV HRISTO DINEV
Statii od Hristo Ampov: „Makedonskoto pra{awe i Jugoslavija“,
„Makedonskata nacija“, „Vrhovizmot kako ideja“; biografski napis za
Pavel [atev, referati „Balkanskata federacija e bezuslovna
neophodnost za slobodna i nezavisna Makedonija“, „Problemot na
makedonskata nacija“; izve{taj i referat od oblasniot komitet na
Tretata revolucionerna oblast pri VMRO (Ob.) za podgotovkite na
pretstojniot kongres; prepiska me|u Hristo Ampov i Petar Brzicov za
nivnata revolucionerna dejnost, i dr.
FOND: 1932 - MAKEDONSKO-ODRINSKO [email protected]
Spomeni na Dimitar St. Arnaudov za negovata revolucionerna dejnost
vo Makedonija; statii od Iv. Belev „Da svetne pravda“ i „Federacija na
balkanskite dr`avi“; spomeni na Hr. \urkov za revolucionernata
dejnost na Goce Del~ev; spomeni na Rafael Mo{e Kamhi za G. Del~ev, D.
Gruev, Dimo H. Dimov, ^ekalarov, P. [atev i dr.; „Eden interesen
dokument od vremeto na Kresnenskoto vostanie vo 1878 godina“; statii
„Pra{aweto za separatistite“ i „Ima li smisla postoeweto na
Ilindenskata organizacija“ od HR. Kocev; statija „Golemite sili i
nerasipanite narodi“ od Srebren pop Petrov vo vrska so re{avaweto na
makedonskoto pra{awe.
41
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
37. 1901 -1974 g.
Signatura: 4402
Snimki: 1760
FOND: 1932 - MAKEDONSKO-ODRINSKO [email protected]
Apseweto i sudeweto na Pere To{ev, Hristo Matov, Hristo Tatar~ev,
popot Stamat i drugi dejci vo Solun vo 1901 godina; deklaracija na CK
na VMRO za celite na Organizacijata i deklaracija vo vrska so
razgleduvaweto na sostojbata vo Organizacijata po raskolni~kata
akcija na Ivan Mihajlov; pisma od Hristo Kaljxiev do sekretarijatot na
CK na BKP so predlozi za: odbele`uvawe na 50-godi{ninata od smrtta
na Goce Del~ev i od Ilindenskoto vostanie; referat od Bo`idar
Bo`ikov za Dimo Haxidimov po povod 50 godini od negovata smrt;
referati za Vasil Glavinov, Ilindenskoto vostanie, Metodi [atorov,
\or~e Petrov; Ilinden i Narodna Republika Makedonija vo FNRJ od
Mihail Smatrakalev, i dr.
38. 1896 -1954 g.
Signatura: 4403
Snimki: 1630
Statijata na Milovan \ilas „^etiri godini na osloboditelnata vojna vo
Jugoslavija“; statijata na Nikos Zaharijadis „Taka se sozdava EAM i gi
sobira vo svoite redovi {irokite narodni masi“; Ustavot i
Pravilnikot na Vnatre{nata makedonsko-odrinska revolucionerna
organizacija od 1905 godina; Ustavot i Pravilnikot na VMRO od 1925
godina; pisma od D. Gruev, N. Zografov, K. Salev i drugi do Andrej
Qap~ev vo vrska so obvinuvawata upateni do Gruev; pisma za sredbata na
Goce Del~ev so Bozukov i za vooru`uvaweto na Organizacijata; za
polo`bata na Makedoncite vo gr~ka Makedonija, biografski podatoci i
li~ni dokumenti na makedonskite dejci od 1882 do 1947 godina, i dr.
39. 1895 -1938 g.
Signatura: 4404
Snimki: 1750
Spomeni na Nikola Petrov Rusinski za ohridsko-stru{kata
revolucionerna organizacija vo 1901-1902 godina; raskazi i stihovi za
Makedonija od Makedoncite: Rizov, Brodnik, Bol~ev, Haxiev i dr.;
re{enija od Prviot makedonski kongres vo 1895 godina; pismo od ZP na
VMRO za pri~inite za krizata vo Organizacijata; pisma od Georgi
Asenkov do G. Ba`darov za sostojbata vo Makedonija pod srpska i gr~ka
vlast, za odnosite me|u dr`avite na Balkanot i vo Evropa; pisma od
Vladimir K. Buqov do G. Ba`darov za dejnosta na Karajovov, za odekot na
ubistvoto na Protogerov; {ifrirani i de{ifrirani pisma na Petar
Poparsov; tetratka na Petar Poparsov so opis na Bitola i nejzinata
okolina, i dr.
42
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
40. 1885 -1974 g.
Signatura: 4405
Snimki: 1587
FOND: 1932 - MAKEDONSKO-ODRINSKO [email protected]
Avtobiografski bele{ki na serskiot i dramski vojvoda Georgi Radev za
negovata dejnost vo osloboditelnoto dvi`ewe vo Makedonija so
podatoci za Goce Del~ev i drugi dejci na dvi`eweto; spomeni na
Ekaterina T. Panica za vremeto pred Ilindenskoto vostanie i za
vremeto na negovoto traewe i za dejnosta na Todor Panica; razuznava~ki
informacii, pisma i dr. za politikata na evropskite dr`avi sprema
makedonskoto pra{awe, i dr.
FOND: 771 (1885 - 1974)
Proglas od Tajniot revolucioneren makedonski komitet do narodot vo
1885 godina; objasnuvawe na Vrhovniot makedonski komitet za negovata
dejnost; pisma za neophodnosta od formirawe mladinski ~eti za
poddr{ka na vostanicite vo Makedonija; za `estokostite na Turcite
sprema hristijanskoto naselenie vo Bitolskiot vilaet; za pra{aweto
dali da se prodol`i ili da se prekine vostanieto; spomeni na Petar
Taskov Angelov, Hristo Angelov, Aneta Vasileva Angelova i drugite
dejci; bele{ka od Hristo Uzunov za Organizacijata vo Ohridsko i
Stru{ko od 1894 do 1903 godina; dnevnik na Vasil ^ekalarov;
fotografii na: Dimitar Popgeorgiev, G. Bo{nakov, Georgi Bogdanov, K.
Kirkov, Elena Ston i Katerina St. – Cilka, i dr.
Jazik: bugarski, francuski
41. 1895 -1946 g.
Signatura: 4406
Snimki: 1753
FOND: 1932 - MAKEDONSKO-ODRINSKO [email protected]
Informacii za: likvidacijata na renegatite i predavnicite vo Bitola;
obra}aweto od makedonskata javnost do svetskoto javno mislewe vo vrska
so makedonskoto pra{awe; sostojbata vo prosvetata vo Makedonija od
1891 do 1928 godina; spisoci i podatoci za u~itelite-Makedonci
nazna~eni i predlo`eni za u~iteli vo Makedonija od 1918 do 1926
godina; nazna~uvaweto vladici po pripojuvaweto kon Bugarskata
egzarhija; „Su{tina na vrhovizmot i negovite projavi“: pridones kon
makedonskoto osloboditelno dvi`ewe od Hr. Ampov; dva doverlivi
apeli do makedonsko-odrinskite dru{tva za nesoglasuvawata i za
obedinuvaweto na vrhovnite makedonsko-odrinski komiteti na
Mihajlovski i Stani{ev, i dr.
43
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
Jazik: bugarski, francuski
42. 1896 -1947 g.
Signatura: 4407
Snimki: 1587
FOND: 1932 - MAKEDONSKO-ODRINSKO [email protected]
Pisma od Sojuzot na makedonskite studentski dru{tva vo Berlin, Grac,
Sofija, Lajpcig, Makedonskiot `enski sojuz, Ilindenskata organizacija
i od Slovenskoto dru{tvo vo Bugarija do Makedonskoto studentsko
dru{tvo vo Viena vo vrska so formiraweto na novi dru{tva vo Nansi;
izve{tai za dejnosta na Makedonskite studentski dru{tva vo Grac,
Lajpcig, Milano, Minhen, Nansi, Pariz, S. Peterburg; ustav, pravilnik
i materijali na Makedonskiot nau~en institut od 1924 do 1947 godina;
dokumenti i materijali na tajnite makedonski kru`oci vo Dupnica,
]ustendil i kru`okot „Rabotnik“, i dr.
FOND: 85 - IN@. STANI[EV HRISTO
Bele{ki na Hristo Stani{ev od 1879 do 1939 godina za makedonskoto
pra{awe; dnevnik na Stani{ev za negovoto apsewe i internirawe vo
Gabrovo, za progonuvaweto na dejcite na VMRO po nejzinoto rasturawe
vo 1934 godina; pisma od Ivan Mihajlov do Hristo Stani{ev vo 19351936 godina; pisma od Hristo Tatar~ev do Hristo Stani{ev od 1919 do
1939 godina; bele{ki za statijata „Kako dojde do formiraweto na
Vrhovniot makedonski komitet“; pisma od Stani{ev do Ismet Inewu za
peticijata na makedonskite emigranti; za politi~kata situacija na
Balkanot, i dr.
Jazik: bugarski, turski, francuski
FOND: 1923 (1943)
Razmisluvawa na nepoznat avtor za vistinskiot revolucioner Boris
Sarafov i za trojca kvazirevolucioneri Todor Aleksandrov, Van~o
Mihajlov i Pero [andanov.
FOND: 396 (1932)
Doverlivi materijali od sednicata na VMRO odr`ana vo 1932 godina;
ustav na VMRO.
FOND: 306 (1941)
44
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
Zapisnici od sednicite na klonovite i mesnite komiteti na
Centralniot makedonski komitet, odr`ani od 13.04. do 29.05.1941 godina.
FOND: 403 (1921 -1924)
Cirkularno pismo na Centralniot komitet na Sojuzot na makedonskite
bratstva vo Bugarija do pretsedatelite na makedonskite bratstva vo
vrska so sklu~uvaweto na mirovniot dogovor me|u Grcija i Bugarija vo
Nej; tabeli za razmena na naselenieto spored Nejskiot dogovor.
FOND: 771 (1923 -1926)
Cirkularno pismo na Sojuzot na makedonskite emigrantski organizacii
vo vrska so na~inot na raseluvaweto na begalcite vo Bugarija;
cirkularni pisma na rakovodnoto telo na Ilindenskata organizacija za
odbele`uvaweto na prvata godi{nina od smrtta na Todor Aleksandrov,
za smrtta na Protogerov, za re{enijata usvoeni na Osmiot kongres na
Ilindenskata organizacija, i dr.
FOND: 85 - IN@. STANI[EV HRISTO
Pismo od Hristo Stani{ev do carot Boris Treti za negovoto apsewe i
internirawe vo Gabrovo i za progonuvaweto na dejcite na VMRO po
nejzinoto rasturawe od vladata na Kimon Georgiev; fotografija na
Stani{ev kako pretsedatel na Golemiot makedonski sobor, i dr.
FOND: 369 - HRISTO KALFOV
Pisma na Todor Aleksandrov do ministrite Rusev i Kalfov za nekoi
problemi na VMRO, za osloboduvaweto od dol`nosta na bugarskiot
opolnomo{ten minister vo Praga, prof. Mihal~ev; za odnosot na
britanskata vlada sprema makedonskoto pra{awe; pismo od G. P. Radev
za politi~kite pogledi na ^aulev i Z. Pan~ev; za borbite me|u
Protogerov i Aleksandrov; za odnosot na Sovetska Rusija sprema
Makedonija i Albanija; za ubistvo na R. Daskalov; za preminuvaweto na
bugarskite ~eti vo Kralstvoto na SHS; bro{urata na Kiril Prli~ev
„Zada~i na makedonskata mladina vo stranstvo“, i dr.
Jazik: bugarski, francuski
43. 1894-1956 g.
Signatura: 4408
Snimki: 999
45
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
FOND: „VLADIMIR RUMENOV“
„VASIL ^AKALAROV“ I DRUGI
Prepiska na V. Rumenov so dejci na VMRO vo vrska so privatni i
organizaciski pra{awa: dejnosta na Organizacijata, stavovite za
re{avawe na makedonskoto pra{awe, podgotovkite za Ilindenskoto
vostanie; za formiraweto fond za izgradba bugarska bolnica vo Solun;
za obra}aweto na Komitetot „Obedinenie i napredok“ vo Solun do
Bugarskiot konstitucionen klub; podatoci za nacionalniot sostav na
selata; izve{taj za dejnosta na komisijata za pomo{ na nastradanite vo
Ilindenskoto vostanie; za stavovite na Grcite i Srbite za makedonskoto pra{awe; za istapuvawata na Sandanski i ^ernopeev protiv
desnicata; za mladoturskoto dvi`ewe, proglasuvaweto na Ustavot vo
Turcija i reakciite vo Makedonija; pisma na Dame Gruev vo vrska so
„Bitolskata slu~ka“, pristignuvaweto vo Sofija na pretsedatelot i
sekretarot na Balkanskiot komitet, za neprijatelstvata me|u voda~ite
na revolucionernoto dvi`ewe,i dr.; dnevnik i pisma na V. ^akalarov so
podatoci za negovata revolucionerna dejnost; pisma na V. Martinovski
vo vrska so problemite na emigrantite vo Polska po porazot na
Gra|anskata vojna vo Grcija; i dr.
Jazik: bugarski, turski
44. 1897-1965 g.
Signatura: 4409
Snimki: 178
FOND: „MAKEDONSKO-ODRINSKO [email protected]
Izvestuvawa, apeli vo vrska so formiraweto na bugarskite
osloboditelni dru{tva i sobiraweto sredstva od ~lenarinata i nivnata
upotreba za potrebite na Vrhovniot komitet; referati vo vrska so
dejnosta na Sojuzot na makedonskite kulturno-prosvetni dru{tva i za
22 kongres na KPSS; Ustav na Sojuzot na makedonskite kulturnoprosvetni dru{tva vo Bugarija, zapisnik od Op{toto sobranie na
Sojuzot i spisok na delegatite i gostite.
45. 1918 -1944 g.
Signatura: 4410
Snimki: 1587
FOND: 173 (1918-1920)
Informacii za: predlog-zakonot od |umurxiskiot naroden pretstavnik
za osloboduvawe na selanite od \umurxiskiot i Strumi~kiot okrug od
pla}awe danok na zemja; predlogot za sklu~uvawe dogovor za sloboda na
emigrirawe na malcinstvata me|u Bugarija i golemite sili: SAD,
Britanija, Francija, Italija, Japonija i dr.; mirovniot dogovor vo Nej;
re{enie od 26 sednica na Narodnoto sobranie za pokrenuvawe postapka
46
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
protiv porane{nite ministri na kabinetot na V. Radoslavov za kr{ewe
na Ustavot vo vremeto od 1914 do 1918 godina; srpskata teza za
makedonskoto pra{awe; ruska, gr~ka, srpska, francuska, turska, vla{ka
i drugi statistiki za Makedonija; uslovite za stapuvawe na Bugarija vo
Dru{tvoto na narodite, i dr.
Jazik: bugarski, francuski
FOND: 194 (1941-1944)
Informacii za: dodeluvaweto zemja na novite stopani vo Makedonija od
imotite na „porane{nite Srbi“; Krajovskiot dogovor; na~inot na
dodeluvawe zemja vo Makedonija; izve{taj za sostojbata vo {kolstvoto
vo Skopskata u~ili{na oblast vo 1943 godina; izve{taj na oddelenieto
za dodeluvawe zemja i preseluvawe vo Makedonija za 1941-1943 godina, i
dr.
46. 1942 -1987 g.
Signatura: 4411
Snimki: 617
FOND: EDVARD I PEPICA KARDEQ
Informacii za odlukite na Izvr{niot komitet na SKJ za problemite
na nacionalnite malcinstva; Komunisti~kata partija na Bugarija vo
periodot od 1941 do 1948 godina; Koministi~kata partija na Grcija vo
1947 godina; depe{a od Ivan [uba{i} do Tito za sredbata na {efovite
na delegaciite na golemite dr`avi i zaklu~ocite usvoeni vo Jalta;
depe{i od Moskva do Tito za sojuzni~kata okupacija na Koru{ka,
Juliskata Kraina i Trst; za politi~kata situacija vo Bugarija vo 19451946 godina; garantirawe od sojuznicite za po~ituvawe na postojnata
narodna vlast; Bledskiot dogovor me|u vladite na FNRJ i NRB;
nastanite vo vrska so rezolucijata na Informbiroto; diskusiite od 21
sednica na Pretsedatelstvoto na SKJ vo Kara|or|evo vo 1971 godina, i
dr.
Jazik: srpskohrvatski, slovene~ki
47. 1895 -1959 g.
Signatura: 4412
Snimki: 1372
FOND: 194 (1941-1943)
Informacii za: sostojbata vo obrazovanieto vo Skopskata u~ili{na
oblast; programata za odbele`uvawe na 40 godini od smrtta na Goce
Del~ev vo Ser i Sersko; prepiska vo vrska so u~enicite {to bea
isklu~eni za komunisti~ka dejnost; aktivnostite na u~itelite Krum
To{ev, Quben Lape i dr. vo 1941-1943 godina; levi~arskoto dvi`ewe na
47
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
u~enicite vo gimnaziite vo Kavadarci, Prilep i dr. vo 1941-1943 godina,
i dr.
FOND: 177 (1943)
Izve{tai na oblasniot u~ili{ten inspektor vo Skopje za sostojbata vo
{kolstvoto vo Skopskata oblast vo 1941-1943 godina; naredba na {tabot
na 1 bataljon „Stra{o Pinxurov“ do nekoi u~iteli da ja napu{tat
slu`bata vo u~ili{tata vo rok od 10 dena za{to ne mo`e da se dozvoli
truewe na decata preku bugarskoto fa{isti~ko obrazovanie; izve{tai
za lojalnosta na u~itelite vo Makedonija i vo Stara Bugarija, i dr.
FOND: 417 - LAZAR TOMOV KRAJNOV
Spisok na makedonskite revolucioneri i na nivnite psevdonimi i na
psevdonimite na mestata; izve{taj od Lazar Tomov za Skopskiot
okru`en kongres odr`an vo 1906 godina; pisma od \or~e Petrov do Lazar
Tomov od 1895 godina; {ifrirani i de{ifrirani pisma za sostojbata vo
Organizacijata, za vrhovisti~kite ~eti, predavnicite na deloto, itn.;
fotografii na Lazar Tomov Krajnov od 1902-1903 godina.
FOND: 1943 - GEORGI (GOCE) MANOLOV
Pismo od Jane Sandanski do Georgi Manolov za dobivaweto na pu{ki i
kur{umi.
FOND: 122 (1919)
Napis vo vesnikot „Svoboda“ za statijata na Seljanov vo spisanieto
„Sila“ (kako izvadok od negovata kniga „Srpsko-bugarskiot spor i
Rusija“).
FOND: 614 (1958 - 1959)
Referat na Svetozar Vukmanovi}-Tempo na zasedanieto na Sojuzniot
sovet na Socijalisti~kiot sojuz na rabotniot narod na Jugoslavija za
dosega{nite rezultati vo socijalisti~kata izgradba na zemjata i za
politi~kata podgotovka za izborite za sojuznoto i republi~kite
narodni sobranija; \or|i Tomalevski - „Sonce po burata“ (esej); „Za
su{tinata na umetnosta“ i „Majstor Stojan Vezenkov“ (Povest za eden
`ivot): Informacii za: izgledite za osloboduvawe na Makedonija;
li~nosta na Protogerov; formiraweto na `ensko Makedonsko-odrinsko
dobrotvorno dru{tvo; biltenot na vesnikot „Avtonomija“; apel od A.
Razdolov do makedonsko-odrinskite revolucioneri; obra}awe na A.
Protogerov do sonarodnicite za potrebata od davawe pomo{ na
nastradanite od turskite zlostorstva; referat na E. Sprostranov na 7ot redoven Makedonski kongres; govorot na E. Sprostranov po povod 40te dena od smrtta na A. Protogerov; za ubistvoto na pretsedatelot na
48
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
ohridskoto bratstvo Naum Belev; za ubistvoto na A. Protogerov;
prepiska na Sprostranov, i dr.
48. 1904-1943 g.
Signatura: 4421
Snimki: 1307
FOND: DOKUMENTI OD RAZNI FONDOVI
Dogovor me|u Srbija i Bugarija za za~uvuvawe status-kvo na Balkanot i
za primena na Mirc{tegskite reformi; telegrami za bomba{kite
atentati vo Ko~ani i masakrot na naselenieto; telegrami me|u
diplomatskite pretstavni{tva na balkanskite zemji i na Rusija i
Germanija vo vrska so po~etokot na Vtorata balkanska vojna; tajna
konvencija me|u Germanija, Avstro-Ungarija i Bugarija; dokumenti vo
vrska so odnosite me|u sojuzni~kite balkanski dr`avi i Turcija za
vreme na Balkanskite vojni; tekst na Bukure{kiot dogovor za mir;
zapisnici od rabotata na komisiite za opredeluvawe na novite granici
me|u balkanskite zemji; dokumenti vo vrska so spornite pra{awa me|u
Bugarija i Germanija kako sojuznici za vreme na I svetska vojna; opis na
gr~ko-bugarskata granica vospostavena po Nejskiot dogovor; Ustav na
Dru{tvoto na narodite; zapisnik za priklu~uvaweto na Bugarija kon
Trojniot pakt za vreme na II svetska vojna; prepiska vo vrska so
egzekucijata na G. Cunev, B. Dav~ev i dr.; podatoci za brojot i sostavot
na naselenieto vo razni delovi na Makedonija vo 1941 god., i dr.
Jazik: bugarski, francuski, italijanski, germanski, staroturski
49. 1896-1940 g.
Signatura: 4422
Snimki: 1465
FOND: DOKUMENTI OD RAZNI FONDOVI
Prepiska me|u diplomatskite pretstavnici na sojuzni~kite balkanski
dr`avi i Turcija vo vrska so okon~uvaweto na I svetska vojna; dokumenti
od ruskata „Oran`eva kniga“ od 1912-13 god.; dokumenti za dejnosta na
srpskite vlasti na okupiranite teritorii vo Makedonija; dokumenti za
odnosite me|u Bugarija i Grcija sproti sojuzni~kata vojna; dokumenti za
dejstvata na frontovite vo I svetska vojna; materijali od Mirovnata
konferencija vo Pariz od 1919 god.; dnevnik na T. Kuli{ev so zapisi za
nastanite od 1930-31 god.; dokumenti od dejnosta na Makedonskite
patriotski organizacii vo Amerika i Kanada; napisi, spomeni za G.
Del~ev i dokumenti, potpi{ani od nego; za formiraweto i dejnosta na
Bugarskoto osloboditelno bratstvo vo Ruse; za procesot vo Skopje na
makedonskite studenti obvineti za konspirativna dejnost i odnosite
me|u VMRO i TMRO vo borbata za osloboduvawe i obedinuvawe na
Makedonija, i dr.
49
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
Jazik: bugarski, francuski, srpski, ruski, angliski
NAU^EN ARHIV NA BAN - SOFIJA
NAU^EN ARHIV NA BAN - SOFIX
Broj na mikrofilmovi: 1
Sodr`ina:
1. 1903-1930 g.
Signatura: 4389
Snimki:195
FOND: EFTIM SPROSTRANOV
Informacii za: izgledite za osloboduvawe na Makedonija; li~nosta na
Protogerov; formiraweto na `ensko Makedonsko-odrinsko dobrotvorno dru{tvo; biltenot na vesnikot „Avtonomija“; apel od A.
Razdolov do makedonsko-odrinskite revolucioneri; obra}aweto na A.
Protogerov do sonarodnicite za potrebata od davawe pomo{ na
nastradanite od turskite zlostorstva; referat na E. Sprostranov na 7ot redoven Makedonski kongres; govorot na E. Sprostranov po povod 40te dena od smrtta na A. Protogerov; za ubistvoto na pretsedatelot na
ohridskoto bratstvo Naum Belev; za ubistvoto na A. Protogerov;
prepiska na Sprostranov, i dr.
NARODNA BIBLIOTEKA “KIRIL I METODIJ” - SOFIJA
NARODNA BIBLIOTEKA “KIRIL I METODIJ” - SOFIX
Broj na mikrofilmovi: 2
Sodr`ina:
1. 1399-1868 g.
Signatura: 4387
Snimki: 97
BROJ: 988 : Slu`ba i `itie na Gavril Lesnovski 1868 godina;
BROJ: 1039: Prolog za mesec septemvri-noemvri od XIV vek;
BROJ: 899: Minej za mesec mart i april od XV vek.
Jazik: staroslovenski
50
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
2. 1944 -1946 g.
Signatura: 4540
Snimki: 135
IZVADOCI OD VESNICI
Vesnikot „Dobrovolec“ - organ na Sojuzot na Makedonsko - odrinskite
dobrovole~ki dru{tva, izleguva sekoj mesec vo Sofija (1944 - 1946); Jane
Sandanski - „Vqzspomenatelen list“ (spomen-vesnik) po slu~aj 30godi{ninata od negovoto ubistvo; Gocev list - izdanie na Nacionalniot
komitet na makedonskata emigracija vo Bugarija zaedno so Kuku{koto
bratstvo; „Vqzpomenatelen list“ na trojca golemi makedonski
revolucioneri - izdava Nacionalniot komitet na makedonskata
emigracija vo Bugarija.
ZABELE[KA: Mikrofilmuvanata arhivska gra|a e na bugarski jazik.
Dokolku na odredena mikrofilmska lenta, gra|ata e na pove}e jazici, pokraj
bugarskiot jazik, navedeni se i ostanatite jazici, pri {to posebno e
naglasen jazikot koj preovladuva.
51
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
52
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
VELIKA BRITANIJA
GREAT BRITAIN
MINISTERSTVO ZA NADVORE[NI RABOTI NA VELIKA
BRITANIJA (PABLIK REKORD OFFIS) - LONDON
PUBLIC RECORD OFFICE - LONDON
Broj na mikrofilmovi: 45
Sodr`ina:
1. 1859-1864 g.
Signatura: 1
FOND: MINISTERSTVO ZA NADVORE[NI
RABOTI NA VELIKA BRITANIJA - FORIN OFIS
FOREIGN OFFICE
Voveduvawe vo centralna uprava; teritorijalni promeni; podatoci za
turskata armija; okolu razbojni{tvoto vo Makedonija; Rimo-katoli~ka
propaganda; za polo`bata vo zemjodelieto; za apseweto na Miladinov od
Struga so negova korespodencija; za apseweto na Gligor Prli~ev;
nezadovolstvoto na hristijanite od Pelagonija poradi nazna~uvaweto na
gr~ki mitropolit.
2. 1869-1873 g.
Signatura: 2
Razbojni{tvo vo Makedonija; pojava na sto~ni bolesti; za `elezni~kata
linija Solun-Skopje; za situacijata vo Solunskiot vilaet; rabotata na
mitropolitot od Pelagonija i polo`bata na hristijanite.
3. 1831-1878 g.
Signatura: 13
Nemiri vo Makedonija; Kresnensko-Razlove~ko vostanie; masakar na
Turcite vrz hristijanite; statisti~ki informacii za naselenieto;
okolu spojuvaweto na Isto~na Rumelija so Bugarija i stavot na golemite
sili okolu Isto~noto pra{awe; izve{tai vo vrska so Berlinskiot
kongres; za reformite vo Makedonija; ubistvoto na francuskiot i
germanskiot konzul vo Skopje.
53
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
4. 1831-1872 g.
Signatura: 14
Britanski estavri{men vo turskite provincii; trgovski dogovor me|u
Velika Britanija i Turcija; gra|anski sudski sporovi; za konzularna
slu`ba vo Bitola; situacijata vo Albanija; podatoci za zemjodelieto i
naselenieto.
5. 1840-1849 g.
Signatura: 15
Nemiri vo Makedonija; podatoci za naselenieto; problemi so crkvata i
religijata; nemiri vo Bugarija; situacijata vo Srbija; Britanskata
trgovska firma „Bra}a Ebat“.
6. 1844-1849 g.
Signatura: 16
Sobirawe na danok - ara~; rabota na sudovite; za gr~kata crkva;
sostojbata vo prosvetata; podatoci za britanskata trgovska firma
„Bra}a Ebat“.
7. 1849-1857 g.
Signatura: 17
Trgovija so `ito, bra{no, tutun i drugo; za brodovite pristignati vo
Solunskoto pristani{te; razbojni{tvoto vo Makedonija.
8. 1851-1878 g.
Signatura: 19
Za trgovijata na `ito, bra{no i zemjodelski proizvodi, reformi vo
sudstvoto; za razbojni~kite bandi; okolu nemirite vo Veles i Debar;
ekstra carinska taksa za tutun; tabelaren pregled za naselenieto; vo
vrska so granicite na nova Bugarija.
9. 1835-1857 g.
Signatura: 20
Za terorizmot vrz makedonskoto naselenie; sertifikat i molba na
hristijanite od Ohrid da im se dozvoli vr{ewe na verski obredi;
nastanite vo Debar; situacijata vo Srbija; britanskata trgovija vo
Turcija; situacijata vo Skopskiot sanxak; nemirite vo Albanija;
trgovijata so `itoto i drugite zemjodelski proizvodi.
54
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
10. 1844-1857 g.
Signatura: 21
Za zlostorstvata vo Skopje i Kumanovo; situacijata vo Albanija;
trgovskata konvencija me|u Velika Britanija i Turcija; trgovijata na
`ito i zemjodelski proizvodi.
11. 1854-1879 g.
Signatura: 22
Avstriski interesi za Makedonija; vostanieto vo Makedonija /Male{Melnik/; publikuvawe na hatihumajunot; razbojni{tvoto vo Makedonija;
trgovija - izvoz na `ito i pamuk od Makedonija; za reformite vo
Turcija.
12. 1879-1895 g.
Signatura: 23
Izvadoci od vesnici; za poziciite na Bugarija vo Makedonija;
besneeweto na razbojni~kite bandi; izve{tai vo vrska so Isto~noto
pra{awe; Albanska liga; vlijanie na patrijarhijata i egzarhijata;
pretpostavki za eventualno vostanie vo Makedonija; rabotata na
Prekiot sud; okolu granicite na Bugarija spored Berlinskiot dogovor;
za izvozot na tutunot od Makedonija.
13. 1880-1885 g.
Signatura: 24
Vostani~koto dvi`ewe vo Makedonija; zapisnik od sostanokot na
Privremeneto nacionalno sobranie na Makedonija /maj-juni 1880 god./; za
ubistvoto na francuskiot i germanskiot konzul vo Solun; razbojni{tvoto vo Makedonija; Albanska liga; reagirawe na odredbite na
Berlinskiot dogovor; Osnoven statut za turskite provincii; okolu
dodeluvaweto berati na bugarskata egzarhija vo Skopje i Ohrid;
Makedonski komitet vo Sofija; ulogata i zna~eweto na makedonskoto
dru{tvo vo Sofija; za rabotata na voenite sudovi; ruska propaganda vo
Makedonija.
14. 1880-1881 g.
Signatura: 25
Nemiri vo makedonskite gradovi /Solun,Skopje, [tip i dr./ romanskata
propaganda vo Makedonija; rabotata na Albanskata liga; podgotovki za
vostanie vo Makedonija; op{tata situacija vo Makedonija.
15. 1880-1883 g.
Signatura: 26
Porast na razbojni{tvoto vo Makedonija; rabotata na voenite sudovi;
izvozot na pamuk; zapisnici od sostanokot na Privremenoto narodno
55
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
sobaranie; podgotovki za vostanie vo Makedonija; sostojbata vo
Bitolskiot vilaet; nemirite vo Debar; situacijata vo Albanija;
`elezni~ka linija Solun-Skopje-Mitrovica.
16. 1882-1884 g.
Signatura: 27
Situacijata vo makedonskite gradovi /Solun, Bitola, Seres, Drama i dr./
`elezni~kata linija Solun-Skopje-Mitrovica; jurucite vo Makedonija
/za potekloto/; tranzitnata trgovska linija Solun-Srbija; izvozot na
`ito i opium od Makedonija; britanskata trgovija vo Solun; za
zlostorstvata na turskite vojnici.
17. 1883-1884 g.
Signatura: 28
Za trgovijata vo Makedonija, izvozot na `ito, opium i zemjodelskite
proizvodi od Makedonija.
18. 1880-1885 g.
Signatura: 30
Za propagandite i aspiraciite na sosednite zemji sprema Makedonija; za
razbojni{tvoto vo Makedonija; za rabotata na voenite sudovi;
situacijata vo Albanija i za Albanskata liga.
19. 1854-1908 g.
Signatura: 31
Razni dokumenti: izvadoci od izve{tai za trgovijata so razni zemji vo
1854 g.; razbojni{tvoto vo Makedonija; situacijata vo Severna Albanija;
tabelaren pregled za ma{koto naselenie vo Makedonija; okolu beratite
na bugarskiot episkop vo Skopje i Ohrid; aferata na majorot Panica;
aktivnosti na makedonskite studenti vo Belgrad; vlijanieto na gr~kata
crkva vo Makedonija; okolu pra{aweto za Balkanskata konfederacija;
Srpskoto gledi{te za makedonskoto pra{awe; Albanskoto dvi`ewe vo
Makedonija; za nastanite pred Ilinden: aktivnost na Makedonskiot
komitet vo Sofija; aferata Mis Stoun; kongresite na makedonskite
dru{tva vo Sofija; formiraweto na trite komisii
Administrativna, finansova i sudska prepiska za reformite vo
Makedonija; ulogata na Boris Sarafov vo makedonskoto dvi`ewe; za
nemirite vo Makedonija po vostanieto; sekcii i grupi vo Vnatre{nata
organizacija i nivnite lideri; stavot na golemite sili okolu
pra{aweto za Makedonija; za zlostorstvata vo Makedonija /Zagori~ani,
Bitola i dr./ civilnite agenti vo Makedonija; podatoci za Jane
Sandanski; okolu sobiraweto na danocite.
56
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
20. 1876-1894 g.
Signatura: 155
Bugarski episkopi vo Skopje i Ohrid; bugarski beneficii na
religiozen i obrazoven plan vo Makedonija; administrativna
organizacija i etni~kiot sostav vo Makedonija; sostav na Komisijata za
sproveduvawe na ~l.23 od Berlinskiot dogovor; za politi~kata situacija
i aspiraciite na Srbija kon Makedonija; makedonskite studenti vo
Belgrad; ideata za Balkanska konfederacija.
21. 1886-1902 g.
Signatura: 156
Razbojni{tvoto vo Makedonija; okolu planot za podelbata na
Makedonija od balkanskite zemji; za izvozot na tutunot; izvestuvawe za
zlostorstvata vo seloto Brusnik - Bitolsko; za bugarskiot episkop
Teodosius; za rabotata na voenite sudovi.
22. 1912 g.
Signatura: 2130
Stav na golemite sili za Makedonija; okolu nezavisnosta na Albanija;
reformi vo ostanatite oblasti; interesite na balkanskite zemji za
Makedonija.
23. 1912 g.
Signatura: 2131
Vojna na Balkanot; rabotata na britanskiot, norve{kiot, ruskiot, i
~e{kiot Crven Krst; stav na golemite sili okolu Balkanskata vojna;
teritorijalnoto pro{iruvawe na Balkanskite dr`avi.
24.1912 g.
Signatura: 2132
Diplomatska prepiska vo vrska so: dogovorot sklu~en pome|u Italija i
Avstrija za nezavisnost na Albanija; baraweto na Srbija pristani{te
na Jadransko More i nesoglasuvawe so toa na silite na Trojnata
alijansa; sporot pome|u Grcija i Bugarija za Solun; mobilizacijata na
avstriski trupi; germanskata poddr{ka na Avstrija za albanskoto
pra{awe; ako Skadar bil predaden, Crna Gora }e se soglasela so
primirje; kolera i stoma~en tifus vo Bugarija; predlogot za
internacionalizacija na Carigrad; za ostrovite vo Egejsko More;
predlogot za nezavisnost na Albanija pod me|unarodna kontrola;
mo`nosta Srbija da dobie od Avstrija izlez na Jadransko More {to }e
go koristela za ekonomski celi; odlo`uvawe na pregovorite za primirje
i dr.
Jazik: angliski, francuski
57
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
25.1912 g.
Signatura: 2133
Diplomatska prepiska vo vrska so: pra{aweto za dobivawe na Srbija
pristani{te na Jadransko More; `elbata na Avstrija da ne gi zagubi
porane{nite pazari; podgotovkite za mobilizacija na avstroungarski
trupi i rekvizicija na stoka; baraweto instrukcii od Vladata na
turskite delegati na Mirovnata konferencija pod koi uslovi bi bil
potpi{an preliminaren mir; britanskiot predlog za na~inot na
upravuvawe na Srbija so pristani{te na Jadransko More; zaminuvaweto
na srpskite delegati za ^atalxa; sredbata na turski, bugarski i gr~ki
delegati za sklu~uvawe primirje; odlukata na balkanskite sojuzni~ki
dr`avi za barawe reparacija od Turcija; dali Dardanelite }e bile
neutralizirani i internacionalizirani; pra{aweto za Solun.
Jazik: angliski, francuski, judeogermanski
26. 1912 g.
Signatura: 2134
Diplomatska prepiska vo vrska so: obidite na srpski emisari za
potstreknuvawe buni vo Bosna i Hercegovina; ruskiot plan za Albanija
i za izlez na Srbija na Jadransko More; Odrin - sporno pra{awe za
Turcija i Bugarija; baraweto za za{tita na interesite na britanski
kompanii {to trguvale so makedonski tutun; voznemirenosta poradi
avstriskata mobilizacija; ostrovite vo Egejsko More; protestot na
Slovenite vo Wujork poradi avstriskoto me{awe vo balkanskite
raboti; srpskiot predlog do Bugarija za Solun kako kondominium za
sojuzni~kite dr`avi; potpi{uvaweto na mirovniot dogovor; za
Otomanskiot dr`aven dolg; planot na Turcija za zgolemuvawe na
carinskata taksa za 4% i nesoglasuvaweto na golemite sili; za{titata
na interesite na Otomanskata carska banka od voenite vlasti vo Srbija,
Crna Gora, Grcija i Bugarija.
Jazik: angliski, francuski
27. 1913 g.
Signatura: 2135
Diplomatska prepiska vo vrska so: godi{niot izve{taj za Bugarija za
1912 g.; odobreniot zaem od avstriski i ungarski banki za Vladata na
Bugarija; bugarsko-romanskite odnosi; potrebata za za{tita na
bugarskite u~ili{ta na srpska i gr~ka teritorija; restrikciite na
trgovijata vo Ksanti, nametnati od bugarskite vlasti; rusko-bugarskite
odnosi; dobriot tretman na muslimanite vo Trakija; za{titata na
gra|anskite i verskite slobodi na malcinstvata na Balkanskiot
Poluostrov; lo{iot tretman na bugarskite zatvorenici od gr~kite
vlasti i dr.
Jazik: angliski, francuski
58
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
28.1913 g.
Signatura: 2136
Diplomatska prepiska vo vrska so: pra{aweto za anektiraweto na Krit
kon Grcija; vklu~uvaweto na kritskata `andarmerija vo gr~kata;
pra{aweto kakov stav da zazel britanskiot generalen konzul vo Solun
sprema Kapitulaciite; finansiite na Grcija za 1912 g. i 1913 g.;
polo`bata na gr~kite zatvorenici vo Bugarija; repatrijacijata na
bugarskite zarobenici; maltretiraweto na Grci vo Trakija izvr{eno od
Bugari; naredbata za formirawe korpus na selska stra`a i za imenuvawe
sudii za agrarni sporovi na Krit; ukinuvaweto na Kapitulaciite vo
teritoriite anektirani od Grcija; pra{aweto za vakafite; pravata na
Kucovlasite vo gr~kite novo steknati teritorii.
Jazik: angliski, francuski
29.1913 g.
Signatura: 2137
Diplomatska prepiska vo vrska so: izve{tajot za sostojbata vo Srbija vo
1912 g.; srpsko-avstriskite odnosi i pra{aweto za sklu~uvawe trgovski
dogovor; zaemot na Vladata na Srbija od Konzorciumot na francuski
banki; zapo~nuvaweto na srpsko-turskite pregovori vo Carigrad;
postignatiot dogovor pome|u Srbija i Crna Gora za zaedni~ka vojska,
carinski sojuz i davawe prava na Srbija vo pristani{teto Antivari;
voznemirenosta kaj naselenieto vo Kriva Palanka i Strumica od napadi
na bugarski razbojni~ki ~eti; masakrite i grabe`ite izvr{eni od
srpski razbojni~ki ~eti vo Ki~evsko, Kru{evsko, Prilepsko, Bitolsko
i Ohridsko; korupcijata vo srpskata administracija vo Skopskata
oblast; namerata na Srbija za ukinuvawe na Kapitulaciite.
Jazik: angliski, francuski
30.1912-1913 g.
Signatura: 2138
Diplomatska prepiska vo vrska so: mobilizacijata vo Avstrija; gr~koto
barawe britanska poddr{ka za ostrovite vo Egejsko More i vo sporot so
Bugarija za Solun; romanskoto barawe za vklu~uvawe na teritorijata
naselena so Kucovlasi vo Albanija; baraweto na `itelite na
@erovnica, Goren i Dolen Debar za priklu~uvawe kon Srbija, a ne kon
Albanija; pra{aweto za otstapuvawe na Odrin od Turcija; albanskoto
pra{awe; ispra}aweto kolektivna nota od golemite sili do Turcija ako
ne uspeale mirovnite pregovori; predlogot za pomorska demonstracija
na golemite sili vo Carigrad; statusot na Sveta Gora; povlekuvaweto na
srpskite trupi od Jadranot; masakrot na Albanci izvr{en vo blizina na
Debar od srpski trupi; snabduvaweto na Mladoturskiot komitet so
golemi pari~ni iznosi, pra{awata za Albanija i Skadar da gi re{ava
me|unarodna komisija.
Jazik: angliski, francuski, germanski
59
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
31.1912-1913 g.
Signatura: 2140
Diplomatska prepiska vo vrska so: pomo{ta od pripadnici na
Britanskiot crven krst vo Crna Gora, Solun i Atina; pomo{ta od
Britanskata crvena polumese~ina za muslimanskite begalci vo
Makedonija i Albanija; brojot i sostojbata na muslimanskite begalci vo
Makedonija; pomo{ta za zatvorenicite vo Odrin, ispratena od
Britanskata crvena polumese~ina za distribucija na pomo{ za
muslimanite vo Bitola, Debar i Skadar preku britanskite vicekonzuli
vo Bitola i Skadar; zabranata za se~ewe ogrevno drvo za muslimanite vo
Bitolskata konzularna oblast; dadenata dozvola za se~ewe ogrevno drvo
na muslimani vo Skopskata konzularna oblast; pari~nata pomo{ od
golemite sili za begalcite vo Albanija; pomo{ta za bednite vo
Makedonija, Trakija i Albanija.
Jazik: angliski, francuski
32.1913 g.
Signatura: 2141
Diplomatska prepiska vo vrska so: protestot na golemite sili do
Vladata na Srbija poradi me{awe vo administracijata na Otomanskiot
dr`aven dolg vo zaposednatite teritorii; sostojbata na Otomanskiot
dr`aven dolg vo Bitolskata oblast; baraweto za prezemawe ~ekori za
za{tita na pravata na Otomanskiot dr`aven dolg vo zaposednatite
teritorii; pra{aweto za delot na Otomanskiot dr`aven dolg {to
morale da go prezemat balkanskite dr`avi; Adam Blok, pretstavnik na
Otomanskiot dr`aven dolg na Me|unarodnata finansiska komisija,
barawe na Me|unarodnata finansiska komisija; barawe na Vladata na
Grcija do administracijata na Otomanskiot dr`aven dolg za nadomest na
{tetata predizvikana od zatvoraweto na rudnicite za sol na Samos.
Jazik: angliski, francuski
33.1913 g.
Signatura: 2142
Diplomatska prepiska vo vrska so apelite za davawe avtonomija na
Albanija; mo`nite re{enija za albanskata granica; srpskiot stav Ipek, \akovica, Prizren i Debar da ne bile vklu~eni vo Albanija;
britanskiot predlog - me|unarodna grani~na komisija da go razgledala
pra{aweto za granicata na Albanija; razli~nite stavovi na Avstrija i
Rusija za albanskata granica; opasnata faza vo romansko-bugarskite
odnosi - baraweto na Romanija na linijata Silistra - Bal~i}; dvata
mo`ni na~ini za re{avawe na albanskata granica - iznao|awe
kompromis pome|u ruskiot i avstriskiot predlog ili formirawe
me|unarodna grani~na komisija; avstriskoto barawe do Rusija za
raspu{tawe na rezervistite ako taa gi namalela trupite na granicata na
60
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
Galicija; ruskite predlozi za dodeluvawe trgovski povlastici na
Albancite vo \akovica; pra{aweto za Skadar.
Jazik: angliski, francuski
34.1912-1913 g.
Signatura: 2143
Diplomatska prepiska vo vrska so spre~uvaweto da funkcionira
Otomanskiot tutunski monopol i barawe na Vladata na Srbija nejzin
monopol; zabranata za uvoz i proda`ba na kakov bilo tutun osven srpski
vo Bitolskata oblast; barawata za za{tita na interesite na britanski i
italijanski dr`avjani i kompanii vklu~eni vo tutunskata industrija vo
Makedonija; naplatata srpska carinska tarifa na stoka pri vlezot vo
Gevgelija za koja ve}e bila platena carina vo Solun; zaedni~kata
pretstavka od diplomatskite prateni{tva na V. Britanija, Germanija,
Italija i Avstrija do Vladata na Srbija poradi nepravilno napla}awe
carinska taksa na stoka uvezena od Solun; dvojnata naplata na carina na
stoka uvezena od Solun; dvojna naplata na carina na stoka od Bugari vo
Kavala; nametnuvaweto taksa za voena kontribucija od srpskite vlasti
na stoka ispratena od Solun.
Jazik: angliski, francuski
35.1913 g.
Signatura: 2144
Diplomatska prepiska vo vrska so: carinskite taksi na teritoriite
zaposednati od balkanskite sojuzni~ki dr`avi; kolektivnite pretstavki
na golemite sili do balkanskite sojuzni~ki dr`avi za odr`uvawe na
toga{niot carinski re`im do sklu~uvawe mir i za{tita na nivnite
trgovski interesi; pretstavki od golemite sili do Bugarija poradi
zapleneta hartija za cigari, naplata na tro{arina i danok na alkohol;
voveduvaweto na srpska carinska tarifa vo novosteknatite srpski
teritorii; nekompetentnosta i korumpiranosta na srpskite carinici vo
Bitola; poplakite od britanski kompanii poradi dvojna naplata na
carinska taksa vo Solun i Skopje; nemirite vo Bejrut predizvikani
poradi zatvorawe na Reformskoto dru{tvo.
Jazik: angliski, francuski, germanski, arapski
36.1913 g.
Signatura: 2145
Diplomatska prepiska vo vrska so: zlodelata izvr{eni vrz muslimani vo
Makedonija, Albanija i Trakija; zlodelata izvr{eni od Albanci muslimani vo selata vo Epir (uni{teni 188 sela); prisilnoto
preobra}awe na muslimani od Rup~os, Ksufi, Nevrokop, Xumaja-i-Bala,
Ksanti i Kavala vo hristijani; masakrot na hristijani izvr{en od
61
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
turski trupi; masakrite izvr{eni od Srbi vrz Albanci vo Skopje,
Tetovo, Gostivar, Debar, Uro{evac, Gwilane, Prizren, Pri{tina i
Quma; obidot za preobra}awe na muslimani od Peh~evo vo hristijani;
preobra}aweto na katolici vo pravoslavni, izvr{eno od Crnogorci.
Jazik: angliski, francuski
37.1912-1913 g.
Signatura: 2146
Diplomatska prepiska vo vrska so: razijduvaweto vo politikata na
silite na Trojnata alijansa i Trojnata antanta; uni{tuvaweto na imotot
na `itelite vo Gevgelisko, izvr{eno od srpski i bugarski trupi;
istorijatot na Balkanskata liga; srpsko-bugarskite odnosi vo
Makedonija; pregovorite pome|u Srbija i Bugarija za goleminata na
delot od Makedonija {to trebalo da go dobijat; sudirite pome|u
balkanskite sojuzni~ki dr`avi; predlogot za odr`uvawe konferencija
na premierite na balkanskite sojuzni~ki dr`avi vo Sankt Peterburg;
spogodbata pome|u Grcija i Bugarija za odreduvawe demarkaciona linija
bez neutralna zona.
Jazik: angliski, francuski
38. 1911-1912 g.
Signatura: 1959
FOND: FORIN OFIS, DIPLOMATSKI IZVE[TAI ZA
ISTORIJATA NA MAKEDONIJA
FOREIGN OFFICE, DIPLOMATIC REPORTS ON THE
HISTORY OF MACEDONIA
Aktivnosta na Makedonskata Vnatre{na Organizacija; incident vo
[tip; zlostorstva, ograbuvawa i ubistva vo makedonskite vilaeti;
masakr vo [tip; masakr vo manastirot Bogorodica vo Skopje; eksplozija
na bomba vo Ki~evo; popis na izvr{eni ubistva vo Makedonija;
reorganizacija na `andarmerijata vo Makedonija; Memorandum na
Vnatre{nata makedonska organizacija do generalnite konzuli na
golemite sili; za Tajniot sojuz na Srbija i Bugarija; za tajniot sostanok
na vrhovistite; Manifest na Strumi~kata sekcija na makedonskata
revolucionerna organizacija; eksplozija na bombi vo Dojran;
situacijata vo Albanija.
39. 1912 g.
Signatura: 1960
Nastanite vo periodot januari-avgust: za vnatre{nata situacija vo
Grcija /finansiski te{kotii poradi dolgovite/; me|u Makedonskata
vnatre{na organizacija i albanskoto dvi`ewe nema spogodba za
sorabotka; parlamentarni izbori vo Bitolskiot vilaet; za lo{oto
62
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
odnesuvawe na `andarmerijata; albanskoto dvi`ewe; masakri vo
Makedonija.
40. 1912 g.
Signatura: 1961
Nastani od avgust-oktomvri: podatoci za Ko~anskiot masakr /186
po~inati, 500 raneti/; eksplozija na bombi vo Skopje i Solun - 100
ubieni, 186 raneti; pribli`uvawe na balkanskite dr`avi; stavot na
golemite sili.
41. 1912 g.
Signatura: 1962
Podgotovka za vojna - mobilizacija na balkanskite dr`avi; stav na
golemite sili; po~etok na vojnata; vnatre{nata situacija vo Turcija.
42. 1912 g.
Signatura: 1963
Objava i tek na vojnata; za dvi`eweto na srpskite, bugarskite, gr~kite i
crnogorskite vojski; raspored i sostav na turskite edinici vo
Makedonija; polo`bata na makedonskoto naselenie.
43. 1912 g.
Signatura: 1964
Gr~ki voeni operacii; pozicii na srpskata armija; sudir na bugarskata i
srpskata so turskata vojska; napreduvawe na sojuzni~kata vojska i
zazemawe teritorija od Makedonija; sostojba so turskata armija; stav i
odnesuvawe na golemite sili; vospostavuvawe na vlast vo novookupiranite teritorii; op{iren opis na Kumanovskata bitka; polo`ba
na makedonskoto naselenie; taen srpsko-bugarski dogovor vo vrska so
podelbata na turskata teritorija.
44. 1912 g.
Signatura: 1965
Veli~ewe na Bugarija za zaslugite vo vojnata; za nastanite vo
Makedonija; dvi`ewe na srpkata armija vo Makedonija; za podelbata na
balkanskite dr`avi na Evropska Turcija; za kapitulacija na Solun i
Turcija; zazemawe na Bitola; nastani okolu Solun.
45. 1912 g.
Signatura: 1966
Uslovi za kapitulacijata na Solun; eksplozija vo blizinata na Zejtinlk
- delo na Sandanski; rivalstvoto okolu Solun; okupacija na Bitola; opis
na pravcite na dvi`eweto na srpskata vojska; posledici od vojnata;
63
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
voeni akcii koi dovele do zazemawe na Bitola; nazna~uvawe na voena
uprava vo osvoenite teritorii; situacijata vo Bitola i Solun; za
okupacijata na Skopje.
Jazik: angliski
ZABELE[KA : Mikrofilmuvanata arhivska gra|a e na angliski jazik.
Dokolku na odredena mikrofilmska lenta, gra|ata e na pove}e jazici, pokraj
angliskiot jazik, navedeni se i ostanatite jazici, pri {to posebno e
naglasen jazikot koj preovladuva.
64
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
GERMANIJA SOJUZNA REPUBLIKA
BUNDESREPUBLIK DEUTSCHLAND
POLITIЧKI ARHIV NA MINISTERSTVOTO ZA
NADVORE[NI RABOTI - BON
POLITISCHES ARCHIV DES AUSWÄRTIGEN AMTESW
Broj na mikrofilmovi: 47
Sodr`ina:
1. 1903 g.
Signatura: LXXXVII/1033
FOND: TURCIJA 156; AKTI KOI SE ODNESUVAAT NA
SITUACIJATA VO MAKEDONIJA
TÜRKEI 156; AKTEN BETREFFEND DER VERHÄLTNISSEN IN
MAKEDONIEN
Izve{tai za Makedonija koi se odnesuvaat na religijata, prosvetata i za
aktivnosta na komitite.
2. 1902-1903 g.
Signatura: LXXXVII/1034
Izve{tai i izvadoci od vesnici za polo`bata na ~etite vo Makedonija;
politikata na golemite sili vo odnos na makedonskoto pra{awe;
informacii za mladoturskoto dvi`ewe.
3. 1903 g.
Signatura: LXXXVII/1036
Prilikite vo Makedonija; sudir so turskite vojski vo oblasta na
Isto~na Makedonija.
4. 1903 g.
Signatura: LXXXVII/1037
Izvadoci od vesnici; za prestojot na Boris Sarafov vo Belgrad;
„Makedonsko centralno zdru`enie“, spisanija vo Чikago so podatoci za
Makedonija.
65
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
5. 1903 g.
Signatura: LXXXVII/1038
Prilikite vo Makedonija; za reorganizacijata vo Makedonija.
6. 1903-1908 g.
Signatura: LXXXVII/1039
Za vostanieto vo Makedonija; za Sarafov koj so svojot {tab e smesten vo
Smilevo; formiraniot sud za zarobenite vostanici; za reformite vo
Makedonija.
7. 1908 g.
Signatura: LXXXVII/1040
Anglo-ruska spogodba za Makedonija; podatoci za mladoturcite;
proklamirawe na noviot Ustav.
8. 1908 g.
Signatura: LXXXVII/1041
Mladoturskata revolucija i stavot sprema makedonskoto pra{awe;
podatoci za Sandanski i Panica.
9. 1908 g.
Signatura: LXXXVII/1042
Proklamirawe na Mladoturcite za podobruvawe na situacijata vo
Makedonija.
10. 1908 g.
Signatura: LXXXVII/1043
Soop{tenie od Vnatre{nata organizacija do Mladoturskiot komitet;
Programa na Mladoturskiot komitet so 13 to~ki; Programa
na
Sandanski so 14 to~ki; za izborite vo Turcija; Programa na MakedonskoOdrinska revolucionerna organizacija.
11. 1908-1909 g.
Signatura: LXXXVII/1044
Razgovori me|u ~lenovite na Vnatre{nata organizacija i Sandanski
kako voda~ na negovata partija; Programa za vilaetite vo Makedonija; za
buxetot vo Makedonija; nacionalna netrpelivost vo Makedonija.
12. 1909 g.
Signatura: LXXXVIII/1045
Podatoci za Sandanski i Panica; za dolgovite i poka~uvaweto na
carinata.
66
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
13. 1909-1910 g.
Signatura: LXXXVIII/1046
Okolu makedonskoto pra{awe: za osnovawe banka vo Solun so filijali
vo Skopje i Bitola; za politikata na Mladoturcite; informacija deka
Sandanski preku Чernopeev razdelil proklamacii vo Melnik.
14. 1910-1911 g.
Signatura: LXXXVIII/1047
Za sostojbata vo Makedonija; Carigradski parlament - Nacrt-zakon za
Makedonija; Bugarsko-gr~kiot spor za u~ili{tata i crkvite;
informacii za Sandanski i negovite privrzanici; Londonski balkanski
komitet.
15. 1911 g.
Signatura: LXXXVIII/1048
Izvadoci od vesnici; za re`imot na Mladoturcite vo Makedonija; za
atentatite vo Makedonija.
16. 1911-1912 g.
Signatura: LXXXVIII/1049
Za sorabotkata na komitite so mladoturcite vo Makedonija;
informacii za Чernopeev; Komisija za ispituvawe na zlodelata vo
Makedonija; za prosvetata; izborite vo parlamentot; podatoci za
Sandanski; statisti~ki podatoci za naselenieto vo Makedonija.
17. 1912 g.
Signatura: LXXXVIII/1050
Parlamentarni izbori; za Mladoturcite i situacijata vo Makedonija.
18. 1913-1914 g.
Signatura: LXXXVIII/1051
Vojna za podelbata i okolu podelbata na Makedonija.
19. 1941-1941 g.
Signatura: LXXXVIII/1053
Pregovori i planovi okolu jugoslovenskite pograni~ni pra{awa; za
koristewe na rudnite bogatstva vo Makedonija /hrom-Quboten/.
20. 1941-1942 g.
Signatura: LXXXVIII/1054
Za utvrduvawe na demarkacionata linija vo Makedonija; za rudnicite vo
Makedonija.
67
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
21. 1941 g.
Signatura: LXXXVIII/1055
Bugarsko-italijanski razgovori okolu Makedonija.
22. 1940-1941 g.
Signatura: LXXXVIII/1056
Za grani~nite sporovi okolu Makedonija; bugarskata okupacija na
Makedonija.
23. 1940 g.
Signatura: LXXXIX/1057
Istoriski materijali: 1. Pra{awe za priodot na Bugarija kon Egejskoto
more; 2. Odnosot na Grcija i Albanija.
24. 1921-1933 g.
Signatura: 493
FOND: AKTI KOI SE ODNESUVAAT NA SITUACIJATA
VO MAKEDONIJA
TÜRKEI 156; AKTEN BETREFFEND DER VERHÄLTNISSEN
IN MAKEDONIEN
Makedonski zdru`enija vo Bugarija; politi~kata situacija i
politi~kite ubistva vo Bugarija; za rabotat na me{ovitata bugarskojugoslovenska komisija za makedonskoto pra{awe; makedonski politi~ki
organizacii vo SAD i Kanada; makedonski akademski zdru`enija;
Deklaracijata za makedonskoto pra{awe pred Dru{tvoto na narodite;
vesnikot „Balkanska federacija“ pe~aten vo Viena; ubistvoto na
T.Aleksandrov; makedonski studentski zdru`enija vo stranstvo; za
sudeweto na studentite vo Sofija za delo protiv Zakonot za za{tita na
dr`avata; Mara Buneva i Zdru`enieto na `enite od Makedonija;
ubistvoto na Protu|erov i general Kova~evi}; Statutot na VMRO
Obedineta, protokol i Rezolucija; Deklaracija na CK na VMRO vo
Makedonija.
25. 1920-1936 g.
Signatura: 494
FOND: PRA[AWA ZA NACIONALNOSTA,
@ENEVSKA KONFERENCIJA
NATIONALITÄTENFRAGEN, GENFER KONFERENZ
Prilikite i pe~atot na SHS; politi~ki partii i zdru`enija; izborna
kampawa vo Jugoslavija.
68
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
26. 1929-1934 g.
Signatura: 495
FOND: JUGOSLOVENSKO-BUGARSKI ODNOSI
JUGOSLAWISCHE-BULGARISCHE BEZIEHUNGEN
Sorabotkata me|u pripadnicite na V. Mihajlov i Hrvatskata NDH; za
posetata na Paveli} vo Sofija; atentati me|u privrzanicite na
Mihajlov i Protu|erov; atentatot vo Marsej i situacijata vo
Makedonija po atentatot.
27. 1941 g.
Signatura: 496
FOND: PRIPOJUVAWETO NA MAKEDONIJA KON BUGARIJA VO
1941g.; IZVE[TAJ OD PATUVAWE NIZ MAKEDONIJA;
GERMANSKI KONZULAREN PRESTAVNIK VO
JUGOSLAVIJA; POGRANIЧNI PODRAЧJA MAKEDONIJA, SEVERNA GRCIJA I SOLUN VO 1941 g.
ANGLIEDERUNG MAKEDONIENS ZU BULGARIEN 1941.;
REISEBERICHT 1940.; DEUTSCHER KONSULARVERTRETER IN
JUGOSLAWIEN; GRENZ GEBIETE - MAKEDONIENJ;
NORDGRIECHENLAND UND SALONIK 1941.
Za otvorawe na germanski konzulati vo Skopje i nivnoto zna~ewe;
statisti~ki tabeli i tekstualni podatoci za Severna Grcija i Solun;
nacionalnost, brojnost i veroispoved.
28. 1926-1927 g.
Signatura: 497
FOND: BOL[EVIZAM, BUGARIJA .
BOLSCHEWISMUS, BULGARIEN
Kongres na „Makedonskite komiteti“ vo Viena; revolucionernokomunisti~ka aktivnost na Balkanot po ubistvoto na Aleksandrov.
29. 1936-1940 g.
Signatura: XCV/1129
FOND: VNATRE[NA POLITIKA
INNERE POLITIK
Situacijata vo Vardarskata banovina
demonstracii vo Skopje protiv Germanija.
pred
vojnata;
protestni
69
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
30. 1940-1944 g.
Signatura: 498
FOND: ZAPISI 1941 GOD; IZVE[TAI - BUGARIJA
ANMERKUNGEN 1941. JAHR; BERICHTE - BULGARIEN
Podatoci za Van~o Mihajlov; nastani vo Jugoslavija pred vojnata;
bugarska okupacija na Makedonija; bugarsko-italijanski sporovi okolu
Makedonija; za rudnite bogatstva vo Makedonija.
31. 1925-1926 g.
Signatura: 499
FOND: GRЧKO-BUGARSKI KONFLIKT KAJ PETRIЧ
GRIECHISCHE-BULGARISCHER KONFLIKT BEI PETRITSCH
Gr~ko-bugarski grani~en spor i stavot na Jugoslavija, rabotata na
Dru{tvoto na narodite po ovoj spor.
32. 1914-1918 g.
Signatura: 500
FOND: SVETSKA VOJNA, IDNINA NA OKUPIRANITE
TERITORII VO MAKEDONIJA
WELTKRIEG, ZUKUNFT DER DER BESETZTEN GEBIETEN
MAKEDONIENS
Sostojbata vo Bugarija i u~estvoto vo vojnata, voeni planovi za napad na
Srbija; informacii za Protu|erov i Aleksandrov; formirawe na
Makedonski bataqon; za prilikite na Makedonija pod srpska vlast, vo
vrska so opremuvaweto na makedonskata armija.
33. 1888-1918 g.
Signatura: 1300
FOND: DIPLOMATSKA PREPISKA
DIPLOMATISCHE KORRESPONDENZ
Politikata i propagandite na balkanskite dr`avi sprema Makedonija;
stavot na ambasadorite na golemite sili kon Makedonija; podatoci za
Panica; S. Gop~evi} - Odgovor na oficerot K. Hron na knigata
„Narodnosta na makedonskite sloveni“; Okolu dodeluvawe na bugarskite
berati vo Makedonija; crkovni priliki vo Makedonija; za vooru`uvawe
na ~etite.
34. 1922-1945 g.
Signatura: 1301
S. Radev - makedonski delegat vo Dru{tvoto na narodite; navleguvawe na
bugarski ~eti vo Makedonija; za atentatite vo Makedonija; ubistvoto na
70
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
Aleksandrov; podatoci za Mara Buneva; sudski proces protiv ubijcite
na general Kova~evi}; posetata na Paveli} vo Sofija; za situacijata po
Marsejskiot atentat; VMRO - V.Mihajlov; situacijata vo Makedonija
pred vojnata, pod bugarska okupacija i za vreme na povlekuvaweto na
bugarskite trupi.
35. 1876-1919 g.
Signatura: 1302
Okolu ubistvata na germanskite i francuskite konzuli vo Solun;
kongresi na socijalistite niz Evropa /Brisel, Bazel, Stokholm i dr./;
II-ra Cimermanska konferencija; Kongres na `enite vo Kopenhagen.
36. 1884-1888 g.
Signatura: 1303
Prilikite vo Makedonija; za vesnikot „Makedonski glas“; mitinzite vo
Sofija i Belgrad, kako i za situacijata vo Makedonija; za navleguvaweto
na ~etite vo Makedonija; za diplomatijata na golemite sili; za
makedonskata manifestacija vo Atina; statisti~ki podatoci za
naselenieto; iska`uvawa na Panica vo vesnikot „Berlinski dnevnik“.
37. 1877-1879 g.
Signatura: 1304
Rusko-turska vojna - stav i dr`ewe na golemite sili; voeni nastani na
Balkanot; protokoli od sednicite na bugarskata delimitaciona
komisija; za utvrduvawe na granicite na Bugarija.
38. 1921-1938 g.
Signatura: 1511
FOND: DOKUMENTI OD RAZNI FONDOVI
Intervju na Aleksandrov; ubistvoto na Aleksandrov; presmetki na
Makedoncite vo Bugarija; odgovor na Чaulev na Protu|erov i
Aleksandrov; dopis na Zadgrani~noto prestavni{tvo na VMRO vo
Sofija; srpski teror vo Makedonija; vo vrska so Zbornikot na pesni od
Miladinovci; V. Mihajlov; makedonski politi~ki organizacii vo SAD
i Kanada.
39. 1922-1932 g.
Signatura: 1512
Makedonsko dvi`ewe vo Bugarija; presmetka me|u Mihajlovistite i
Protu|erovistite; ubistvoto na Aleksandrov i Protu|erov; atentati vo
Makedonija; sudski procesi protiv atentatorite; makedonski politi~ki
organizacii vo SAD i Kanada; osnovawe Sojuz na makedonski zdru`enija
na Evropa; ubistvoto na generalot Kova~evi}; Rabotata na dru{tvoto na
71
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
narodite; Me{ovita jugoslovenska-bugarska komisija; za otvorawe na
makedonski u~ili{ta i crkvi vo Albanija.
40. 19891-1933 g.
Signatura: 1513
Studijata na avstriskiot filolog d-r Oblak od studiskoto patuvawe po
Makedonija; afera Samarxiev; mitinzi vo Bugarija za podobruvawe na
polo`bata vo Makedonija; Makedonski kongres /1895/; makedonski
zdru`enija vo Bugarija; Dejnosta na Makedonskiot centralen komitet vo
vrska so vostanieto vo Makedonija 1895 g.; za ufrluvaweto bandi vo
Makedonija; dodeluvaweto na berati za Bugarija; osnovawe na
Makedonski klub vo Belgrad; makedonski politi~ki organizacii vo
SAD i Kanada.
41. 1892-1894 g.
Signatura: 1514
FOND: GRЧKO-SRPSKI DOGOVORI,
VESNICI „PIRINPLANINA“,
„GLAS MAKEDONSKI“,
„BUGARSKI TRGOVSKI VESNIK“
GRIECHISCHE-SERBISCHE VERTRÄGE,
ZEITUNGEN „PIRIN PLANINA“ („PIRIN-GEBIRGE“),
„GLAS MAKEDONSKI“ („MAKEDONISCHE STIMME“),
„BULGARISCHER HANDELSBLATT“
Novinarski natpisi; bugarski mitropolit Teodosije; avstriskiot
filolog d-r Oblak.
42. 1921-1941 g.
Signatura: 1613
FOND: DOKUMENTI OD RAZNI FONDOVI
Slobodna pristani{na zona vo Solun; Konvencija Jugoslavija-Grcija;
vnatre{no-politi~ka situacija vo Jugoslavija do po~etokot na vojnata i
pristapuvawe kon Trojniot pakt; Martovskite nastani vo Belgrad; nov
jugoslovenski kabinet so navedeni imiwa za site ministri; zazemawe na
Skopje i drugi gradovi vo Makedonija.
43. 1931-1941 g.
Signatura: 1614
Odnosite Jugoslavija-Bugarija; odnosot na V.Mihajlov kon Germanija;
jugoslovenski stav kon silite na Oskata; napad na Jugoslavija; stavot na
SAD i Anglija; bugarska okupacija na Makedonija; za podelbata na stara
Jugoslavija; akti za kapitulacija; martovski nastani vo Belgrad.
72
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
44. 1940-1944 g.
Signatura: 1830
FOND: DOKUMENTI ZA ISTORIJATA NA MAKEDONIJA [TO
SE ODNESUVAAT NA PERIODOT OD FA[ISTIЧKA
OKUPACIJA
DOKUMENTE ÜBER DIE GESCHICHTE MAKEDONIENS FÜR DIE
ZEITSPANNE DEFR FASCHISTISCHEN BESATZUNG
Informacii za Mihajlov; dvi`ewe „Ratnici“; prilikite vo Bugarija i
stavot kon Jugoslavija i Grcija; germansko-bugarski dogovor za
podelbata na Makedonija; eksploatacija na rudnite bogatstva vo
Makedonija.
45. 1886-1941 g.
Signatura: 2169
FOND: BERLINSKI KONGRES 1878;
DOKUMENTI OD GERMANSKIOT KONZULAT VO SOLUN
1886-1912;
DOKUMENTI OD PERIODOT NA VTORATA SVETSKA
VOJNA 1937-1941;
BERLINERKONGRES 1878;
DOKUMENTE VON DEM DEUTSCHEN KONSULAT SALONIK
1886-1912;
DOKUMENTE AUS DER ZEITSPANNE DES ZWEITEN
WELTKRIEGE 1937-1941;
Obraboten e prviot del od mikrofilmot koj se odnesuva na nastanite
pred i za vreme na odr`uvaweto na Berlinskiot kongres, i za situacijata
vo Makedonija po kongresot.
46. 1878-1905 g.
Signatura: 2568
FOND: POLITIKATA NA GOLEMITE SILI KON MAKEDONIJA
MAKEDONIJA VO SVETSKATA VOJNA
DIE POLITIK DER GROßMÄCHTE GEGENÜBER MAKEDONIEN IN
DEM ERSTEN WELTKRIEG
Materijali od Berlinskiot kongres; za vostanieto vo Makedonija;
geografska karta na Balkanot so tekst za nacionalnostite koi `iveat
na Balkanot; reformi vo Makedonija; Albanskoto dvi`ewe;
Memorandum „Bugarsko-makedonska liga“; „Sloboda ili smrt“ upaten do
Berlin.
47. 1907-1914 g.
Signatura: 2569
Za reformite vo Makedonija; situacijata vo turskata vojska; dejnosta na
Mladoturskiot komitet; za odnesuvaweto na Albancite vo Makedonija;
za urivaweto na Mladoturcite; Socijalisti~ki klub vo Solun.
Jazik: germanski
73
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
74
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
GERMANIJA DEMOKRATSKA REPUBLIKA
DEUTSCHE DEMOKRATISCHE FREPUBLIK
GENERALEN CENTRALEN ARHIV - POTSDAM
ZENTRALES STAATSARCHIV - POTSDAM
Broj na mikrofilmovi: 16
Sodr`ina:
1. 1912-1913 g.
Signatura: 1293
FOND: DIPLOMATSKA PREPISKA
DIPLOMATISCHE KORRESPONDENZ
Srpski obvrski sprema pristani{teto vo Solun; srpski voen danok vo
okupiranite teritorii; slobodna zona vo pristani{teto Solun;
carinska slu`ba vo Solun; trgovski odnosi na balkanskite dr`avi po
sklu~eniot mir; Balkanska finansiska konfederacija; srpsko-gr~ki
moratorium.
2. 1908-1943 g.
Signatura: 1294
Prilikite vo Turcija; stopanski vrski na Germanija so balkanskite
zemji; balkanski vojni i posledici od vojnite; vleguvawe na bugarskata
vojska vo Makedonija; situacijata vo Solun; gradba na pati{ta vo
Makedonija po vojnata; `elezni~kiot soobra}aj Solun-Skopje; okolu
carinata vo podelena Makedonija; vo vrska so dejnosta na Van~o
Mihajlov.
3. 1909-1913 g.
Signatura: 1295
Germanska prosvetna propaganda vo Solun; za makedonskoto rudno
bogatstvo.
4. 1887-1913 g.
Signatura: 1296
Za trgovijata vo Solun; za `elezni~kiot soobra}aj na relacija SkopjeTetovo-Gostivar; gradba na pati{tata vo Makedonija; tramvaj vo Bitola
1912 god.
75
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
5. 1905-1911 g.
Signatura: 1297
Vo vrska so stranskite u~ili{ta vo Solun.
6. 1885 g.
Signatura: 1298
Trgovijata vo Solun; germanski interesi za Solun.
7. 1904-1906 g.
Signatura: 1299
Trgovski izve{tai za Solun; izve{tai za plovidbata vo Solunskoto
pristani{te.
IZVADOCI OD VESNICI:
8. 1907-1944 g.
Signatura: 4119
FOND: „MAKEDONIJA“, „KOMUNIZAM VO JUGOSLAVIJA“,
„JUGOSLOVENSKO-BUGARSKI ODNOSI“
„MAKEDONIEN“, „KOMUNISMUS IN JUGOSLAWIEN“,
„JUGOSLAWISCH-BULGARISCHE BEZIEHUNGEN“
9. 1908-1912 g.
Signatura: 4120
FOND: BALKANSKO PRA[AWE
BALKANFRAGE
10. 1912-1935 g.
Signatura: 4121-4124
FOND: MAKEDONSKO PRA[AWE
BALKANFRAGE
11. 1912-1935 g.
Signatura: 4122
12. 1912-1935 g.
Signatura: 4123
13. 1912-1935 g.
Signatura: 4124
76
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
14. 1913-1941 g.
Signatura: 4125
FOND: BALKANSKO PRA[AWE /1913-1941/
BALKANFRAGE /1913-1941/
15. 1906-1944 g.
Signatura: 4126
FOND: BUGARIJA
BULGARIEN
16. 1915-1642 g.
Signatura: 4129
FOND: SRBIJA, GRCIJA
SERBIEN, GRIECHENLAND
Jazik: germanski
ZABELE[KA: Mikrofilmovi so signatura od 4119-4129 so poteklo od
germanskiot nau~en institut za stranstvo, prestavuvaat novinski ise~oci so
podatoci za Makedonija: Stav i interesi na golemite sili za Makedonija;
religiite vo Makedonija; podatoci za komitite; reformite vo Makedonija;
Mirc{tetski reformi; Balkanskiot komitet vo London; socijalistite vo
Brisel; ubistvoto na Sarafov i Garvanov; balkanskite vojni i posledicite
od niv; rudnoto bogatstvo vo Makedonija; jugoslovenskata agrarna reforma za
dodeluvawe na zemja na kolonistite vo Ju`na Srbija; za izborite vo
Vardarska banovina; za Van~o Mihajlov i atentatite vo Makedonija.
77
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
78
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
ITALIJA
ITALIA
ISTORISKI ARHIV NA MINISTERSTVOTO ZA
NADVORE[NI RABOTI - RIM
ARCHIVIO STORICO DEL MINISTERO DEGLI AFFARI ESTERI ROMA
Diplomatskite izve{tai za Makedonija se odnesuvaat na politi~ki
gledi{ta na diplomatijata na Golemite sili vo vrska so re{avaweto na
makedonskoto pra{awe. Vo istite se otslikani i politi~kite gledi{ta na
balkanskite zemji kon makedonskoto pra{awe. Izve{taite i prepiskata se
odnesuvaat na aktivnostite na italijanskite diplomatski pretstavnici vo
Solun, Bitola, Sofija, Belgrad, Bukure{t, Carigrad, Viena, Petrograd i
drugi centri. Od nivnite kontakti so politi~kite pretstavnici na drugite
zemji so~uvani se zna~ajni izvori za Makedonija vo najburniot predilindenski period.
Broj na mikrofilmovi: 32
Sodr`ina:
1. 1895 g.
Signatura: LIX / 703
FOND: ITALIJANSKO MINISTERSTVO ZA NADVORE[NI
RABOTI - DIPLOMATSKI IZVE[TAI ZA MAKEDONIJA
„NAPOR“ - REVOLUCIONEREN MAKEDONSKI LIST
MINISTERO DEGLI AFFARI ESTERI - RAPPORTI DIPLOMATICI
SULLA MACEDONIA, „NAPOR“
Prepiska od vtorata polovina na 1895 godina (avgust-dekemvri); po
re{avaweto na ermenskoto pra{awe Bugarija se zalaga za re{avawe na
„makedonskoto pra{awe“; propagandite na sosednite zemji se zasiluvaat,
Bugarija preku Egzarhijata ja zasiluva propagandata; Srbija otvora
u~ili{ta vo Makedonija; Grcija se ~uvstvuva zagrozena; seta
diplomatska prepiska uka`uva deka reformite vo Makedonija se
neophodni, so cel da se izbegnat vooru`eni sudiri.
2. 1895 g.
Signatura: LIX / 704
Prepiskata se odnesuva na periodot januari - juli 1895 godina. Vo
Bugarija se zasiluva propagandata preku zasileni mitinzi za re{avawe
na makedonskoto pra{awe vo korist na „bugarskoto“ naselenie, duri se
79
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
bara i avtonomija; Srbite prezemaat ~ekori da ja spre~at bugarskata
propaganda, vo Belgrad e osnovan vesnikot „Makedonija“; Bugarskiot
Egzarh smeta deka samo so vooru`ena aktivnost mo`e da se prisili
Turcija da go otvori pra{aweto za makedonskata avtonomija, a golemite
sili ne se soglasuvaat so toa; sudski proces vo Prilep vo vrska so
ubistvoto na eden dano~nik.
3. 1896 g.
Signatura: LIX / 705
Romanskiot parlament javno go poddr`uva rakovoditelot na romanskite
u~ili{ta vo Makedonija - voda~ot na vla{koto lobi Margariti.
Vlasite se protiv bugarskata i gr~kata propaganda vo Makedonija; vo
Makedonskiot revolucioneren komitet vo Bugarija doa|a do podelba
poradi kontaktite na del od aktivistite so bugarskata Vlada;
diplomatskite uka`uvawa deka samo reformite mo`e da go spre~at
proletnoto vooru`eno dvi`ewe vo Makedonija; za pretpostavkata deka
makedonsko - bugarskite komiteti se podgotvuvaat da ispratat nad 5000
vooru`eni lica vo Makedonija.
4. 1898 - 1900 g.
Signatura: LIX / 706
Bugarija, preku tri dekreti na sultanot, ja zajaknuva svojata pozicija vo
Makedonija (berati za Bitola, Debar i Strumica); Grcija se ~uvstvuva
zagrozena i go povlekuva Mitropolitot od Pelagonija; Grcite i Srbite
protestiraat do sultanot; generalna ocenka e deka makedonskoto
naselenie, bez pomo{ od nadvor, ne mo`e da organizira vostanie;
dokolku Bugarija se re{i na vooru`ena agresija ne bi dobila poddr{ka
nitu od golemite sili, nitu od naselenieto vo Makedonija. Rusija ne bi
poddr`ala ni~ija vooru`ena intervencija vo Makedonija; Makedonskite
komiteti se protiv podelbata na Makedonija; vo prviot broj na vesnikot
„L' EFFORT“ - @eneva, se propagira za administrativna avtonomija na
Makedonija.
5. 1902 g.
Signatura: LIX / 707
Bugarsko - makedonskite komiteti podgotvuvaat nemiri vo Makedonija;
Turcija bara posreduvawe od London, koj i prepora~uva kontakti so
Rusija; navleguvawe na „bugarski ~eti“ vo Makedonija (Bitola) pod
komanda na generalot Jankov, ~etite vo Skopskiot Vilaet imaat pomalo
vlijanie; Turcija rasporeduva vooru`eni ~eti na granicata so Bugarija;
Turcija insistira sudskite i policiskite organi vo evropskiot del na
Turcija - posebno Makedonija, da ne gi toleriraat storitelite na
krivi~ni dela; te{ko se sproveduvaat reformite poradi nesposobnosta
na dr`avnite slu`benici i celokupnata administracija; vooru`uvaweto
vo Makedonija prodol`uva so pomo{ na bugarsko-makedonskite
komiteti.
80
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
6. 1901-1902 g.
Signatura: LIX / 708
Podgotovkite za vostanie vo Makedonija se zasiluvaat; Sarafov bara
pomo{ za osloboduvawe na hristijanite vo Makedonija od italijanskiot
kral; Bugarskata Vlada go zatvora Sarafov, so cel da poka`e deka ne
sorabotuva so komitetite no, nabrzo go osloboduva; Bugarskata Vlada ne
go sprovela vetuvaweto, da go spre~i vooru`uvaweto na naselenieto i
aktivnosta na makedonskite komiteti, dadeno na Golemite sili; ruskiot
i avstriskiot ambasador go ubedile sultanot da izvr{i promeni vo
sudstvoto i administracijata vo evropskiot del na Turcija; Portata
ispratila tehni~ka komisija da ja ispita sostojbata.
7. 1903 g.
Signatura: LIX / 709
Ocenki za politi~kata situacija vo Bitolskiot Vilaet - komisijata na
Hilmi pa{a }e ja vlo{i situacijata so reformite; sultanot vetil
priznavawe na romanskata - vla{ka nacija vo Makedonija; spisok na 114
izgoreni sela od strana na turskite ~eti i ba{ibozukot (neregularni
voeni edinici); Sudiri na Pelister po Ilindenskoto vostanie,
revolucionernite ~eti se povlekle, a Sarafov i Dame Gruev otpatuvale
za Bugarija ili Solun; Bugarija e nezadovolna od predlogot za
sproveduvawe na reformite pod rakovodstvo na Hilmi pa{a, a civilen
administrator da bide Germanec; Bugarija stravuva od avstro - ruskiot
dogovor za Mirc{tetskite reformi vo Makedonija pri {to }e bidat
zagrozeni interesite na „bugarskoto“ naselenie vo Makedonija; srpskata
vlast e zagri`ena poradi albanskoto „vriewe“ vo Novopazarskiot
sanxak; Makedonskite komiteti baraat hristijanski guverner administrator, inaku vostanieto }e prodol`i - izjava na Sarafov za
„Tajms“.
8. 1903 g.
Signatura: LX / 710
Prepiska za periodot april - juli 1903 godina. Vostani~kite aktivnosti
se naso~uvaat vo Bitolskiot Vilaet; Turcija anga`ira 40.000 vojnici za
Makedonija; zatvoreni se site u~iteli vo Solun - bugarskiot minister
Donev reagira na zasilenite turski represalii; preku turski izvori se
prenesuva vesta za ubistvoto na Goce Del~ev; albanskoto - muslimansko
naselenie e protiv reformite vo Makedonija; sultanot na bugarskiot
minister Na~ovi} mu vetil tolerantno odnesuvawe kon naselenieto vo
Makedonija, kako i pro{iruvawe na reformite.
9. 1903 g.
Signatura: LX / 711
Prepiska za periodot januari - april 1903 godina. Turcija gi
koncentrirala vojskite kaj Edrene, na {to reagirala Bugarija, koja gi
prodol`uva podgotovkite za vostanie; Romanija se zalaga za status - kvo
sostojba na Balkanot; za rusko - avstriskiot predlog za reformi ne se
dadeni nikakvi izjavi; ako Turcija go odbie predlogot za reformi,
81
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
Srbija }e bide na strana na Avstrija -Viena. Turcija go prifa}a
sproveduvaweto na memorandumot, a Italija e zapla{ena deka
reformite }e se pro{irat vo Albanija; Rusija ispra}a smiruva~ki
tonovi za Albanija; Hilmi pa{a e ispraten vo Skopje da go nadgleduva
albanskoto dvi`ewe vo Kosovo; izvadoci od ruski i romanski vesnici za
polo`bata vo Makedonija -posebno Bitolskiot Vilaet.
10. 1903 g.
Signatura: LX / 712
Prepiska za periodot juli - septemvri 1903 godina. Izvestuvawa za
akciite vo Kru{evo; spisok na hristijanski sela vo Makedonija (po
vilaeti, nahii i kazi) koi vo avgust 1903 g. se spaleni, a selanite
masakrirani; Bugarija preku svoite diplomatski pretstavnici bara da
se spre~at masakrite vo Makedonija; romanskata javnost bara za{tita na
Vlasite vo Kru{evo; Berlin ja obvinuva Bugarija za te{kata sostojba na
Balkanot; Bugarija ja prifa}a politi~kata programa na Rusija i
Avstrija, no bara pro{iruvawe na memorandumot - mo`nost da se
imenuva hristijanski guverner; pro - ermenskiot i pro - makedonskiot
komitet za mir od Milano gi povikuvaat site evropejci da vlo`at sili
za smiruvawe na sostojbite vo Makedonija.
11. 1903 g.
Signatura: LX / 713
Prepiska za periodot 4 - 26 avgust 1903 godina. Vostani~kite ~eti gi
prekinale telegrafskite i `elezni~kite vrski vo Bitolskiot Vilaet;
razmerite na Ilindenskoto vostanie za {to sledi odmazda od turskite
vooru`eni sili; Turcija izvr{ila mobilizacija poradi vostanieto vo
Makedonija i prezela obvrska da gi izvesti Golemite sili; Turcija bara
italijansko posredni{tvo da ja natera Bugarija da prestane da gi pomaga
vostanicite; Bugarija gi otfrla obvinuvawata, a nesproveduvaweto na
reformite e preduslov na vostanieto; pismo od Tatar~ev i Matov
(delegati na vnatre{nata organizacija) deka }e se borat do postignuvawe
na svoite celi; vostani~kite aktivnosti se zasiluvaat; Portata prezema
zasileni merki za smiruvawe na sostojbata no, ne e sposobna da izvr{i
su{tinski reformi; London e zagri`en od prisustvoto na ruski brodovi
vo Bosforot.
12. 1881 g.
Signatura: LX/716
FOND: BILTEN NA MINISTERSTVOTO ZA NADVORE[NI
RABOTI - ZA TRGOVIJATA I INDUSTRIJATA VO MAKEDONIJA
BOLLETINO DEL MINISTERO DEGLI AFFARI ESTERI SUL
COMMERCIO E INDUSTRIA IN MACEDONIA
Izvestuvawe za trgovskiot promet vo grad Solun vo 1881 god.; izve{tai
za trgovijata i industrijata vo Makedonija, so podatoci za naselenieto,
prometot i uvozot i izvozot.
82
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
13. 1884 g.
Signatura: LX/714
FOND: KONZULSKI BILTEN - PODATOCI ZA SOLUN
BOLLETINO CONSOLARE - SALONICCO
Konzularen bilten za Solun, podgotven od Italijanski konzul, koj
sodr`i op{irni podatoci za 1882 god. a se odnesuvaat na razvojot na
gradot Solun, {kolite, naselenieto, trgovijata i industrijata i dr.
14. 1885 g.
Signatura: LX/715
Konzularen bilten so podatoci za uvoz-izvoz vo Solun vo 1884 god.
15. 1892-1898 g.
Signatura: LX/717
FOND: BILTEN NA MINISTERSTVOTO ZA NADVORE[NI
RABOTI - TURCIJA, BITOLSKI VILAET
BOLLETINO DEL MINISTERO DEGLI AFFARI ESTERI - TURCHIA
- VILAYET DI MONASTIR
Bilten na Ministerstvoto za nadvore{ni raboti „TURCIJA BITOLSKI VILAET“ vo koj se dadeni podatoci za naselenieto,
soobra}ajot, zemjodelieto, trgovijata, politikata i sudskata
organizacija na vilaetot.
16. 1864-1904 g.
Signatura: 99
FOND: IZVE[TAI NA ITALIJANSKITE KONZULI OD
BELGRAD, ATINA, SOLUN I CARIGRAD
RAPPORTI CONSOLARI DA BELGRADO, ATENE, SALONICCO E
COSTANTINOPOLI
Diplomatski izve{tai za Makedonija; za bugarskata i srpskata
propaganda, vo Belgrad e osnovan vesnikot „Makedonija„; za crkvite vo
Makedonija; podatoci za zemjodelskite prinosi; statisti~ki podatoci za
trgovijata, naselenieto, proizvodstvoto na pamuk, oriz i volna; za
srpskata numizmatika /Verkovi}/ i za berbata na tutunot; dejnosta na
Lazaristite; pravilnik na Evrejskiot kolex vo Solun.
17. 1864-1903 g.
Signatura: 100
FOND: IZVE[TAI NA ITALIJANSKI PRESTAVNI[TVA:
ATINA, SKADAR, SOFIJA, BELGRAD, CARIGRAD I DRUGI
RAPPORTI DI RAPPRESENTANZE ITALIANE: ATENE. SCUTARI.
SOFIA. BELGRADO. COSTANTINOPOLI ECC.
83
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
Situacijata vo Grcija; izvadoci od vesnici; dvi`eweto na Makedoncite
vo Bugarija; Komisija za razgrani~uvawe na Isto~na Rumelija;
navleguvawe na bugarski ~eti vo Makedonija; podatoci za dvi`eweto na
Lazaristite; podatoci za `elezni~ka pruga niz Makedonija;
revolucionernoto dvi`ewe vo Makedonija; za situacijata vo
Kne`evstvoto Bugarija; aktivnost na Avstro-Ungarija za hegemonija vo
Makedonija; podatoci za Panica.
18. 1891-1910 g.
Signatura: 101
FOND: MAKEDONSKI AGITATOR BORIS SARAFOV I DRUGI
IZE[TAI NA ITALIJANSKI KONZULI VO SOFIJA
AGITATORE MACEDONE BORIS SARAFOV ED ALTRI RAPPORTI
CONSOLARI DA SOFIA
Za posetite na Sarafov vo stranstvo; za izgradbata na `elezni~ka
linija vo Makedonija; za novite berati za Bugarija vo Makedonija;
gr~kata i srpskata crkovna politika vo Makedonija.
19. 1899-1902 g.
Signatura: 102
FOND: IZVE[TAI NA ITALIJANSKI KONZUL VO SOFIJA
RAPPORTI CONSOLARI DA SOFIA
Makedonski kongres na koj e izbran nov Centralen komitet i delegat na
Me|unarodnata konferencija vo Hag; podatoci za grabnuvaweto na Mis
Ston; za sudskiot proces za Sarafov.
20. 1902-1907 g.
Signatura: 126
FOND: DIPLOMATSKI DOKUMENTI NA ITALIJANSKIOT
PARLAMENT ZA MAKEDONIJA - RIM
DOCUMENTI DIPLOMATICI DEL PARLAMENTO ITALIANO
SULLA MACEDONIA - ROMA
Za brojnosta na ~etite vo Bitola; za makedonskiot kongres; nemiri pred
vostanieto vo Bitola; „Gvadalkivir“; vostani~koto dvi`ewe vo Bitola;
aktivnosti na Me{ovitata komisija za reformite vo Makedonija;
Mirc{tetski dogovor; civilni agenti; podatoci za „Bandata na
Sandanski„; popis na naselenieto.
21. 1903-1905 g.
Signatura: 127
Situacijata vo Makedonija po Ilindenskoto vostanie kako i za
reformite vo Makedonija i predlozite na golemite sili; za
84
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
reorganizacijata na `andarmerijata, podatoci za gemixiite,
sproveduvawe ma Mirc{tetskiot dogovor; civilnite agenti vo
Makedonija; stavot na golemite sili okolu podelbata na
Makedonija;stavot na golemite sili okolu podelbata na Makedonija; za
borbite na stranskite propagandi; za voenite ata{ea vo Makedonija;
okolu finasoviot pravilnik za Makedonija; za zasilenoto
revolucionerno dvi`ewe vo Makedonija; uvozot i zgolemuvaweto na
carinata.
22. 1859-1876 g.
Signatura: 171
FOND: REGISTER NA KOPII ZA TELEGRAMI
PRESTAVNI[TVO NA NEGOVO VISOЧESTVO VO
CARIGRAD ARHIV NA KABINETOT - PREPISKA NA
KONZULOT - TRGOVSKA SERIJA; IZVE[TAI KOI
PRISTIGNALE OD TURCIJA
REGISTRO DELLE COPIE DI TELEGRAMMI - RAPPRESENTANZA
DELLA S.M. A COSTANTINOPOLI - ARCHIVIO DEL GABINETTO CORRISPONDENZA CONSOLARE - SERIE COMMERCIALE;
RAPPORTI DALLA TURCHIA
Za situacijata vo Srbija i Bosna i Hercegovina; za gr~kite aspiracii
kon Makedonija; za nemirite vo Albanija; za administrativnite granici
na Makedonija, podatoci za naselenieto i uslovite za `iveewe;
sozdavawe na Solunski sanxak; primena na Hatihumajunot; ukinuvawe na
vakufite; za Lazaristite; dopolnitelno objasnuvawe na razni vidovi
sopstventost /bakufi, ~iflici i dr/; Zakon za nedvi`en imot;
Hercegova~koto vostanie; za danocite vo Turcija.
23. 1875-1877 g.
Signatura: 172
FOND: IZVE[TAI KOI PRISTIGNALE OD TURCIJA
RAPPORTI DALLA TURCHIA
Konzulski sobir vo Solun; ubistvo na dvajca konzuli vo Solun; za
tursko-srpskata vojna; za kolonizacijata so Tatari i Чerkezi;
statisti~ki podatoci za Bugarija; podatoci za sostojbata vo
Prilepskata kaza; za potrebata za reformi vo Bugarija.
24. 1877-1878 g.
Signatura: 173
Okolu reformite vo Bugarija; prepiska okolu bezbednosta; podatoci za
etnografskite i politi~kite uslovi vo Makedonija po regioni;
ukinuvawe na Bitolskiot vilaet; Krimskata vojna; politikata na
konzulite vo Makedonija po Krimskata vojna so istorijat na konzulite.
85
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
25. 18778-1879 g.
Signatura: 174
Za vostanieto vo Makedonija; statisti~ki podatoci za naselenieto vo
Trakija i Makedonija; za gr~kite {koli; za novoto bugarsko dvi`ewe
spored Rusko-turskiot miroven dogovor; statisti~ki podatoci za
naselenieto vo Kuku{; etnografska statistika na regionite vo
Makedonija, sprema oficijalnata turska statistika /po sanxaci/ za
Serski sanxak; podatoci za drugi sanxaci od S.Verkovi}; za sudirot na
turskata vojska so makedonski ~eti; za Albanskata liga; za Razlove~koto
i Kresnenskoto vostanie.
26. 1879-1886 g.
Signatura: 175
Situacijata vo Kosovo; za vostani~koto dvi`ewe vo Mariovo i Prilep;
za ~etni{tvoto vo Sersko; Programa za reformi vo Makedonija;
Albanska liga; Lazaristi.
27. 1886-1897 g.
Signatura: 176
Vo vrska so Balkanska konfederacija; za Lazaristite; za `elezni~kata
linija Belgrad- Solun; za Centralniot makedonski komitet vo Sofija;
za bugarskite i srpskite {koli vo Makedonija; za podgotovkite na
vostanie vo Makedonija; incidentot vo Skopje vo Pravoslavna crkva po
povod Veligden i Bo`i}; okolu reformite vo Makedonija; albanski
dru{tva „Drita“ i „De{ir“; za neredite vo Skopje, Prilep i Kumanovo;
za srpskata i romanskata propaganda.
28. 1897-1908 g.
Signatura: 177
FOND: POLITIЧKI IZVE[TAI OD TURCIJA
RAPPORTI POLITICI DALLA TURCHIA
Politi~kata situacija vo Turcija i na Balkanot; vo vrska so albanskoto
pra{awe; dejstvoto na Albanskata liga vo Debar; Albanskiot kongres vo
Pe}; Albansko-makedonska liga; Prizrenska liga; Albanskiot kongres
vo Bitola za unificirawe na albanskata azbuka; za idnite reformi vo
Makedonija; za dodeluvaweto na berati na Bugarija; za situacijata vo
Makedonija; za grabnuvaweto i okolu osloboduvaweto na Mis Ston;
podatoci za Boris Sarafov; za navleguvaweto na ~eti vo Makedonija);
Generalen kongres na Mladoturskiot komitet vo Solun - „Obedinuvawe
i napredok“.
86
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
29. 1868-1909 g.
Signatura: 178
FOND: IZVE[TAI OD TURCIJA, GRCIJA I SRBIJA
RAPPORTI DALLA TURCHIA ,GRECIA, SERBIA
Za mladoturcite: Osnova~kiot kongres vo Solun, i reakcijata protiv
mladoturcite; pe~atot; politi~ki statii; situacijata vo Bitolskiot
vilaet; za vesnikot vo Solun ~ij urednik e Sandanski; za zatvoraweto na
Hristo Tatar~ev i izvadok od vesnik so negovo intervju.
30. 1876-1906 g.
Signatura: 179
FOND: IZVE[TAI OD SRBIJA
POLITIЧKI IZVE[TAI OD BUGARIJA
BUGARSKO-MAKEDONSKO PRA[AWE
RAPPORTI DALLA SERBIA/RAPPORTI POLITICI DALLA
BULGARIA QUESTIONE BULGARO-MACEDONE
Op{iren prikaz za Ohridskata arhiepiskopija; za sozdavaweto na
Balkanskata konfederacija; situacijata vo Makedonija; izgradba na
`elezni~ka linija; za vostanicite vo Makedonija; okolu Mirc{tetskite
reformi; masakarot vo Zagori~ani; vtor kongres na ju`noslovenski
publicisti na avtori i nastavnici; vlo{uvawe na situacijata vo
Bitolskiot vilaet po vostanieto; palewe na seloto Banica 6 maj 1903
god.; eksplozija na francuskiot brod „Gvadalkivir“; sudir na turska
vojska so makedonskite komiti.
31. 1903-1904 g.
Signatura: 180
FOND: BUGARSKO-MAKEDONSKO PRA[AWE
QUESTIONE BULGARO-MACEDONE
Civilni agenti i voeni ata{ea na golemite sili vo Makedonija;
reformi vo Makedonija; stranski oficeri koi u~estvuvaat vo
reorganizacijata na makedonskata `andarmerija; zapisnici od sednici
na Me|unarodnata komisija i za reorganizacija na makedonskata
`andarmerija.
32. 1903 g.
Signatura: 145
Ovoj mikrofilm e vtor del od mikrofilmot koj e zaveden kako
„Dru{tvo na narodite“ - @eneva.
Sodr`inata na dokumentite objavena od strana na italijanskoto
Ministerstvo za nadvore{ni raboti pod naslov „Makedonija“ 1903-1906,
podatoci za gemixiite i situacijata po izvr{enite atentati; za
amnestijata na vostanicite; za reformite vo Makedonija.
Jazik: italijanski
87
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
MINISTERSTVO ZA NADVORE[NI RABOTI NA ITALIJA RIM
MINISTERO DEGLI AFFARI ESTERI - ROMA
Broj na mikrofilmovi: 2
Sodr`ina:
1. 1932-1938 g.
Signatura: M-3483/1-307
FOND: POLITI^KI RABOTI - JUGOSLAVIJA
AFFARI POLITICI
Spisanie „Makedonija“, glasilo na CK na Makedonskite politi~ki
organizacii od SAD i Kanada so statii vo polza na avtonomijata na
Makedonija; srpskata propaganda me|u makedonskite emigranti vo SAD;
dejnosta na studentskata mladina vo Belgrad; poseta na pretstavnikot na
londonskiot „Balkanski komitet“ vo Belgrad; bugarsko-jugoslovenski
odnosi i Makedonija; makedonskoto dvi`ewe vo Viena; finansirawe od
jugoslovenskata strana na M. Tomalevski za borbata protiv I. Mihajlov;
odnosite me|u pravoslavnite crkvi (posetata na bug. patrijarh vo
Ohrid); dejnosta na albanskata emigracija vo Jugoslavija; broevi na
glasiloto na italijanskata kolonija vo „Ju`na Srbija“ (1938 god.)
„Italijanski glas“ od Skopje - so statii za kulturnite nastani vo Skopje
i okolinata; trgovska razmena me|u Italija i Jugoslavija i dr.
2. 1940-1942 g.
Signatura: M-3542/1-365
Polo`bata vo Makedonija po „osloboduvaweto od srpska vlast“;
telegrami na naselenieto od Ohridsko so blagodarnosta do Musolini;
albansko-bugarskite odnosi; baraweto na Bugarija za dodeluvawe na
Makedonija; polo`bata na Vlasite; sostojbata vo Skopje; iseluvaweto od
Tetovo vo Skopje; vra}awe na makedonskite zarobenici vo Makedonija;
aspiracii na sosedni zemji za podelba na Makedonija; posetata na kralot
Boris na Italija; protokolot me|u VMRO (Protogerov) i Albancite
(Hasan-beg Pri{tina) za granicata me|u Makedonija i Albanija;
makedonskoto pra{awe od aspekt na Sofija; sostojbata vo Struga i
Ohrid; ~etni~kata dejnost vo Makedonija; bombardiraweto na Bitola od
strana na Italijanite, barawa za obe{tetuvawe na `rtvite i dr.
Jazik: italijanski
88
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
RUSIJA (SSSR, RUSKA FEDERACIJA)
ROSSIX (SSSR, RUSSKAX FEDERACIX)
ARHIV NA NADVORE[NATA POLITIKA NA RUSIJA - MOSKVA
(ARHIV VNE{NEJ POLITIKI ROSSII - MOSKVA)
Broj na mikrofilmovi: 5
Sodr`ina:
1. 1857-1876 g.
Signatura: 1046
FOND: AMBASADATA VO CARIGRAD
POSOLWSTVO V KONSTANTINOPOLE
Diplomatska prepiska vo vrska so sostojbata vo Makedonija: izve{tai,
soop{tenija, informacii za {ireweto na stranskite propagandi; za
nezadovolstvoto na narodot poradi te{kiot `ivot; za otporot protiv
turskite vlasti; za formiraweto odredi za akcii protiv Turcite; za
{ireweto na razbojni{tvoto na Albancite; za materijalnata pomo{ od
Rusija za slovenskite crkvi i u~ili{ta vo Makedonija; za dejnosta na
etnologot Stefan Verkovi}; za obidite za {irewe na katolicizmot i
unijatstvoto; za izgradbata na pati{ta, mostovi i na `eleznicata
Solun-Skopje, i dr.
FOND: GLAVEN ARHIV U-A2
GLAVNYJ ARHIV U-A2
Izve{tai na V. Maksimov za verskite borbi vo Makedonija; za sudirite
na slovenskoto naselenie so gr~kite crkovni vlasti; za borbite me|u
egzarhistite i patrijar{istite; za {ireweto na unijatstvoto, i dr.
Jazik: ruski, francuski, bugarski
2. 1886-1891 g.
Signatura: XCVI/1147
FOND: AMBASADATA VO CARIGRAD
POSOLWSTVO V KONSTANTINOPOLE
Diplomatski dokumenti za istorijata na Makedonija: izve{tai
diplomatski pretstavnici vo Makedonija za ekonomskata polo`ba
Bitolskiot vilaet; za sostojbata vo zemjodelstvoto i trgovijata;
industriskiot i trgovskiot razvitok - trgovijata, zanaetite
na
vo
za
i
89
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
pe~albarstvoto; za zloupotrebite na turskite sudski i finansiski
vlasti, osobeno pri sobiraweto danoci, i dr.
Jazik: ruski, bugarski
3. 1861-1875 g.
Signatura: 1050
FOND: AMBASADATA VO CARIGRAD
POSOLWSTVO V KONSTANTINOPOLE
Izve{tai na ruski diplomatski pretstavnici vo Makedonija do ruskoto
Ministerstvo za nadvore{ni raboti vo vrska so: sostojbata vo
Makedonija; grabe`ite, nasilstvata, ubistvata vo zemjata; {ireweto na
op{toslovenskata ideja kaj narodot; {ireweto na nacionalnite i
verskite propagandi; po~etokot na realiziraweto na reformite;
otvoraweto slovenski u~ili{ta; industrijata i trgovijata vo
Bitolskiot sanxak; reformite vo administracijata, sudstvoto,
dano~nata politika, i dr.
FOND: GLAVEN ARHIV U-A2
GLAVNYJ ARHIV U-A2
Otvorawe na Ruskiot konzulat vo Bitola; sostojbata na slovenskite
u~ili{ta; {irewe na katoli~kata i protestantskata propaganda; opis
na crkvite, manastirite, u~ili{tata vo Ohridsko i vo Debarsko;
podatoci za dejnosta na `itelite na Bitolski, Ohridski i Kosturski
sanxak; za vrednosta na uvezenata i izvezenata stoka, za rezultatite od
`etvata, za izgradbata na `elezni~kata pruga Skopje-Solun, i dr.
Jazik: ruski, bugarski
4. 1903-1912 g.
Signatura: XCVI/1145
FOND: KANCELARIJA ZA SLOVENSKI RABOTI
SLAVXNSKIJ STOL
Dokumenti za `ivotot i dejnosta na K. P. Misirkov: barawa do ruskoto
MNR da mu se dodeli slu`ba vo Rusija, da bide prefrlen vo Odesa;
barawe dozvola za pe~atewe na spisanieto na makedonski jazik „Vardar“
i trgovsko-industriskiot vesnik na ruski jazik „Bliski Istok“;
izve{taj za prestojot na Misirkov vo Rusija i negovata rabota do 1911
god.; pregled na negovata publicisti~ka dejnost od 1905 do 1912 god.; „Po
povod germanskite soveti“ - statija na Misirkov za sostojbata na
Balkanot, i dr.
5. 1851-1882 g.
90
Signatura: XCVI/1146
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
Diplomatski dokumenti za istorijata na Makedonija: vo vrska so
pomo{ta na ruskite vlasti za otvorawe slovenski u~ili{ta vo Turskata
Imperija - odreduvawe redovna godi{na suma za pravoslavnite
u~ili{ta; {koluvawe na mladi kadri vo Rusija; podatoci za potrebite
na u~ili{teto vo Ohrid; podatoci za brojot na u~ili{tata, u~enicite i
u~itelite vo Kuku{, i dr.
Jazik: ruski, bugarski
CENTRALEN [email protected] ISTORISKI ARHIV NA SSSR - MOSKVA
CENTRALWNYJ GOSUDARSTVENNYJ ISTORI+ESKIJ ARHIV SSSR MOSKVA
Broj na mikrofilmovi: 2
Sodr`ina:
1. 1851-1915 g.
Signatura: 319
FOND: DOKUMENTI OD RAZNI FONDOVI
Dokumenti za istorijata na Makedonija: za verskite sudiri i
dejstvuvaweto na propagandite vo Makedonija; za sobiraweto prilozi vo
Rusija za nastradanoto naselenie po Ilindenskoto vostanie; za
formiraweto na dru{tvoto „Sv. Kiril i Metodij“; za izleguvaweto na
vesnikot „Makedonski golos“ na ^upovski, barawa za {koluvawe na
Makedonci vo Rusija; i dr.
Jazik: ruski, francuski
2. 1858-1915 g.
Signatura: 320
FOND: DOKUMENTI OD RAZNI FONDOVI
Materijali za istorijata na Makedonija: za sostojbata na slovenskite
narodi vo Evropska Turcija; patepisni bele{ki za Makedonija;
podatoci za Makedoncite {to se {koluvale vo Rusija; za polo`bata na
Makedonija po Balkanskite vojni; predlozi i apeli do sojuzni~kite
balkanski dr`avi i do golemite sili za re{avawe na makedonskoto
pra{awe, i dr.
Jazik: ruski, bugarski, francuski, angliski
ARHIV NA AKADEMIJATA NA NAUKITE NA SSSR
91
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
- FILIJALA LENINGRAD
ARHIV AKADEMII NAUK SSSR
- LENINGRADSKIJ FILIAL
Broj na mikrofilmovi: 8
Sodr`ina:
1. 1861-1892 g.
Signatura: 559 (1044 A, B, V i 1048)
FOND: MAKEDONO-ALBANSKA LIGA
ARHIV M.A.HITROVO
Prepiska na M. A. Hitrovo; Makedono-albanska liga: prepiska na M. A.
Hitrovo so istaknati lica od toa vreme; barawe sredstva za u~ili{ta,
crkvi i manastiri; barawa za {koluvawe vo Rusija; barawa da se dozvoli
bogoslu`ba na slovenski jazik; podatoci za sostavot na naselenieto vo
Makedonija; pisma vo vrska so podgotovkite na revolucionernoto
dvi`ewe; barawe da se preispita 23-ot ~len od Berlinskiot dogovor;
izvestuvawe za sozdavaweto na Makedono-albanskata liga; plan na ovaa
Liga za zaedni~ko vostanie vo Makedonija i vo Albanija; i dr.
Jazik: ruski, bugarski, francuski
2. 1910 g.
Signatura: 1052
FOND: KNIGI I PUBLIKACII
Knigata na P. Miqukov „Balkanskata kriza i politikata na A. P.
Izvoqski“ so prilog: 2 karti i tekstot na turskiot ustav izmenet i
dopolnet vo 1909 godina.
3. 1865 -1899 g.
Signatura: XCVI/1144
FOND: PATEPISNI BELE[KI NIZ MAKEDONIJA
Patepisni bele{ki niz Makedonija i Balkanot: E. Timaev, „Opis na
patot od Bitola do Belgrad“; Patuvawe niz Makedonija-geografski,
etnografski, statisti~ki podatoci; podatoci za razni naseleni mesta na
Balkanot; za sodr`inata na „Makedonsko-slovenskiot etnografski
zbornik“, i dr.
4. 1885 -1913 g.
92
Signatura: XVIII/1169
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
FOND: PE^AT
Napisi vo ruskiot pe~at vo vrska so Makedonija: osvrti na istorijata na
Makedonija i na razvitokot na osloboditelnoto dvi`ewe; sostojbata vo
Makedonija pred Balkanskite vojni i po Bukure{kiot dogovor; za
sozdavaweto na Albanija i podelbata na Makedonija; za re{avaweto na
makedonskoto pra{awe niz organite na ruskiot pe~at; za sostojbata vo
Makedonija pod vlasta na novite porobuva~i, i dr.
5. 1901-1905 g.
Signatura: XVIII/1170
FOND: PREPISKA NA PROF. I.A. DE KURTENE
Dokumenti za Krste Misirkov: prepiska na Misirkov so De Kurtene vo
vrska so izrabotkata na negovata tema od lingvistikata; odreduvawe na
termini za konsultacii; barawe materijal za prviot broj na spisanieto
„Vardar“.
Jazik: polski, ruski
6. 1887-1912 g.
Signatura: 1927
FOND: DOKUMENTI OD RAZNI FONDOVI
Materijali za `ivotot i dejnosta na K. P. Misirkov i P. D. Draganov:
prepiska na K. Misirkov vo vrska so pe~ateweto na bro{urata „Za
makedonckite raboti“, vo vrska so negovoto prefrluvawe vo Odesa;
prepiska na P. Draganov vo vrska so nekoi lingvisti~ki pra{awa i za
podgotovkata na negovite trudovi so barawa za obezbeduvawe
materijalni sredstva za taa namena, i dr.
7. 1914-1915 g.
Signatura: 2799
FOND: KNIGI I PUBLIKACII
Enciklopedija na slovenskata filologija, izd. Oddelenie za ruski jazik
i literatura pri Imperatorskata akademija na naukite pod red. na akad.
I. V. Jagi~.
8. 1885-1903 g.
Signatura: 4375
93
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
FOND: P. A. LAVROV I P. D. DRAGANOV
Materijali od fondovite „Lavrov P. A.“ i „Draganov P.D.“: zapisi na
neidentifikuvan Makedonec za negovoto semejstvo, za Voden i
okolinata; pisma na Draganov do V. I. Lamanski za rabotata na trudot
„Makedonski zbornik“ i na~inot na sobirawe materijali, za negovite
sfa}awa za posebnosta na makedonskite Sloveni; pisma na Draganov do
A. A. [ahmatov za „Seop{tata Kirilometodievska bibliografija“ i dr.
Jazik: ruski, makedonski
[email protected] ISTORISKI ARHIV NA LENINGRADSKATA OBLAST
GOSUDARSTVENNYJ ISTORI+ESKIJ ARHIV LENINGRADSKOJ OBLASTI
Broj na mikrofilmovi: 1
Sodr`ina:
1. 1882-1915 g.
Signatura: 1920
FOND: DOKUMENTI OD RAZNI FONDOVI
Materijali za makedonskite studenti vo Rusija: dokumenti vo vrska so
registracijata na dru{tvoto „Sv. Kiril i Metodij“; dokumenti vo vrska
so {koluvaweto i rabotata na Misirkov; dokumenti vo vrska so
{koluvaweto i rabotata na P. Draganov; dokumenti za {koluvaweto na
F. A. Nikolaevi}, A. S. \olovi}, N. Ni~ota, R. Petkovski, G.
Konstantinovi}, R. Rusulen~i}, I. No{~ev, N. Antonovi} i dr.; pismo za
`ivotot i rabotata na bra}ata ^upovski; dozvola za izleguvawe na v.
„Makedonskij golos“; i dr.
Jazik: ruski, bugarski
[email protected] BIBLIOTEKA NA SSSR „V. I. LENIN“ - MOSKVA
94
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
GOSUDARSTVENNAX BIBLIOTEKA SSSR IM. V. I. LENINA - MOSKVA
Broj na mikrofilmovi: 16
Sodr`ina:
1. 1864-1874 g.
Signatura: 505
FOND: KNIGI I PUBLIKACII
Fotokopija na „Zapisite na grofot N. P. Ignatjev“, pe~ateni vo
vesnikot „Istoriski vesnik“ (Istori=eskij vestnik), T. CXXXV i T.CXXXVI
vo 1914 god.
Jazik: ruski, francuski
2. 1844-1888 g.
Signatura: 1045
FOND: POPOV I GRIGOROVI^
Fond „Popov“: pisma na istaknati sovremenici do N. A. Popov; pisma na
S. Verkovi}, negovi zapisi na makedonski pesni i predanija, opisi na
nosii, spisok na stari moneti i dr.; ra~ni prepisi na Popov od gr~ki
izvori, i dr.;
Fond: „Grigorovi~“: pisma od i do V. I. Grigorovi~; izvadoci od gr~ki
rakopisi i knigi; materijali kon „Opisot na patuvaweto po Evropska
Turcija“; i dr.
Jazik: ruski, srpski, bugarski, gr~ki
3. 1886-1917 g.
Signatura: 1056
FOND: PE^AT
Izvadoci od knigi, spisanija i napisi od vesnikot „Slovenski vesti“
(Slavxnskie izvestix): „Zemja na razdorot“ - vpe~atoci od patuvaweto na A.
Amfiteatrov po Makedonija; „Na Balkanot“ - statii, patni bele{ki na
V. V. Vodovozov; V. J. Teplov - „Turskite reformi vo vrska so pra{aweto
na Makedonija i Stara Srbija“; K. Misirkov „Ekonomskite pri~ini za
makedonskoto dvi`ewe“; P. Draganov „Etnografski pregled na
slovenskiot del na Makedonija“, „Op{ta etnografska bele{ka za
Makedonskata provincija“; Stremjaga „Za Makedonija i Makedoncite“;
A. F. Rittih „Makedonija“; N. Surin „Avtonomii na Balkanot“, i dr.
95
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
4. 1939 g.
Signatura: 1057
FOND: KNIGI I PUBLIKACII
Fotokopija na knigata na Hristo Konstantinov „Stariot“ (Jane
Sandanski), li~nost i delo, Sofija 1939 god.
Jazik: bugarski
5. 1908 g.
Signatura: 1058
Fotokopija na knigata na Anton Stra{imirov „Vistinata za polo`bata
vo Makedonija“, izd. na „Odrinski glas“, Sofija 1908 god.
Jazik: bugarski
6. 1876-1934 g.
Signatura: 1059
FOND: PE^AT
Izvadoci od knigata na A. Barbi "Xelati"; statii od spisanijata
„Moskovski nedelnik“, „Vesnik na Evropa“, „Ruski vesnik“,
„Komunisti~ka internacionala“ i „Bol{evik“: A. Barbi „Beliot teror
na Balkanot“; Scardiacus „Makedonskoto pra{awe“; F. Duhovecki „Pisma
od Carigrad“; D. Vlahov „Emigracijata vo Amerika i makedonskoto
osloboditelno dvi`ewe“; S. Vojdanov „Dosta zabludi, dosta izmami“; I.
Ka{incev „Kriza vo makedonskoto osloboditelno dvi`ewe“; A. S.
[ofman „Od istorijata na nacionalnoosloboditelnoto dvi`ewe vo
Makedonija...“; V. Teplov „Makedonski nemiri“ i dr.; V. I. Zuev „Goce
Del~ev - istaknat deec na makedonskoto osloboditelno dvi`ewe“; S. N.
Sapunov „Balkanska komunisti~ka federacija“, i dr.
Jazik: ruski, bugarski, angliski
7. 1894-1905 g.
Signatura: 1060
Izvadoci od knigi, zbornici i vesnici; diplomatska prepiska:
„Makedonsko-slovenski zbornik“ od P. Draganov; „Od istorijata na
me|uslovenskite vrski“ od V.N.Kondrateva; „Solunskata tragedija i
noviot kurs na Bugarija“ od V. Teplov; diplomatska prepiska za
reformite vo Makedonija - prepiska na ruskiot i na avstriskiot konzul
vo Carigrad za predlo`enite reformi; te{kotii pri sproveduvaweto na
reformite i prvi rezultati; nezadovolstvo na makedonskite revolucioneri od reformite i barawe avtonomija, i dr.
Jazik: ruski, francuski
96
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
8. 1903 -1912 g.
Signatura: 1061
FOND: PUBLIKACII I PE^AT
Dokumenti za istorijata na Makedonija: Me|unarodnite odnosi vo
vremeto na imperijalizmot (prepiska na ruski diplomatski
pretstavnici vo vrska so situacijata vo Evropa i na Balkanot); H. G.
Insarov, „Turcija i Makedonija“ - vo vrska so reformite vo Makedonija,
brojot i sostavot na naselenieto vo Makedonija, za revolucionernoto
dvi`ewe kako i za {ireweto propagandite, i dr.
9. 1899 -1910 g.
Signatura: 1062
FOND: PE^AT
Dokumenti za istorijata na Makedonija (izvadoci od spisanija): „Rusko
bogatstvo“ (Russkoe bogatstvo), I. K. „Makedonija i makedonskoto
pra{awe“; E. Rekli - „Zemjata i lu|eto“ - „Makedonija i makedonskoto
pra{awe“; [email protected] (_iznw), D. Grigorjev - „Pretendenti na
Makedonija“; „Vesnik na Evropa“ (Vestnik Evropy): H. G. Insarov „Turcija i Makedonija“; P. Miqukov - „Od patuvaweto vo Makedonija“;
Belorusov - „Evolucija na politi~kite idei vo sovremena Turcija“
„Ruska misla“ (Russkax myslw): V. Bogu~arski - „Po 'obnovenata'
Turcija“.
10. 1877 - 1913 g.
Signatura: 1063
Dokumenti za istorijata na Makedonija (izvadoci od spisanija i knigi):
A. C. [ofman - „V. I. Lenin i nekoi pra{awa na nacionalnoosloboditelnoto dvi`ewe na balkanskite narodi“ i „Od istorijata na ruskite
patuvawa vo Makedonija“; Zbornikot na Panajot Ginovski; V. V.
Vodovozov - „Balkanskite vojni i dr`avite na Balkanskiot
Poluostrov“; V. Viktorov - Toporov - „Agrarnoto pra{awe vo
Makedonija“; A. Popov - „Prvata balkanska vojna“; V. Kolarov „Nacionalnoto pra{awe na Balkanot“; Re{enijata na XI konferencija
na BKF za nacionalnoto pra{awe; G. Dimitrov - „Polo`bata na
Balkanot i zada~ite na BKF“; V. Teplov - „Sega{nata faza na
makedonskoto pra{awe“; P. Miqukov - „Balkanskata kriza i politikata
na Izvoqski“; V. Majkov - „Turskata revolucija 1908-1909 g.“; Hr.
Kabak~iev - „Balkanskata politika na Antantata“; i dr.
11. 1915 g.
Signatura: 1064
97
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
Dokumenti za istorijata na Makedonija (napisi od sp. „Slovenski vesti“
(Slavxnskie izvestix): K. Misirkov - „Makedonija i Slovenstvoto“; Poraka
na Slovenskoto dru{tvo do bugarskiot narod.
12. 1844 -1846 g.
Signatura: XC dbl 1073
FOND: V. I. GRIGOROVI^
V. I. GRIGOROVI^: Prepiska na Grigorovi~ so razni lica; izve{tai
do ruskiot konzul Mustoksidi za negovite patuvawa; pismo na S.
Verkovi} do nepoznato lice.
Jazik: francuski, gr~ki, bugarski, ruski
13. 1903 -1913 g.
Signatura: XCVIII/1165
FOND: PE^AT
Statii i napisi od ruski vesnici i spisanija: statija na I. K. B.
„Slovenski elementi vo novogr~kiot jazik“; separat od v. „Deec“
(Dextelw) - „Imperatorot Aleksandar II, Ju`nite Sloveni i Makedonija“;
napisi od sp. „Slovenski jug“ (Slavxnskij \g) za sostojbata na Balkanot i
vo Makedonija; P. Draganov - „Za makedonizmite vo jugoslovenskite
rakopisi od XVII vek“ i spisok na pe~atenite trudovi na P. Draganov za
Makedonija; „Slovenski vesti“ (Slavxnskie izvestix): K. Misirkov „Makedonija i Slovenstvoto“ i napisi za sostojbite na Balkanot.
14. 1870 g.
Signatura: XCVIII/1172
FOND: PE^AT - VESNICI I SPISANIJA
„Vesnik na Evropa“ (Vestnik Evropy): M. Karlova - „Turskata provincija i
nejziniot selski i gradski `ivot. Patuvawe po Makedonija i Albanija“:
opis na patuvaweto na avtorot so podatoci za naselenite mesta, brojot i
sostavot na naselenieto, brojot na crkvi, u~ili{ta i dr.; opis na turska
svadba vo Skopje.
15. 1912-1915 g.
Signatura: 1253
FOND: PE^AT
Statii od spisanija i vesnici: K. Peqski - „Borba za avtonomija“ - za
borbata na makedonskiot narod od Ilindenskoto vostanie do
Balkanskite vojni; M. Krasno`en - „Sudbinata na Makedonija“ - pregled
98
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
na istorijata na Makedonija od anti~ko vreme do pojavuvaweto na
bugarskata i srpskata propaganda vo 19 v.; V. Vezenkov - „Makedonija i
pri~inata za Balkanskata vojna“ - za makedonskoto pra{awe kako del na
isto~noto pra{awe, za turskoto vladeewe vo Makedonija i borbata na
VMRO za osloboduvawe, i dr.
16. 1840 -1891 g.
Signatura: 2800
FOND: MATERIJALI OD FONDOVITE „NIL POPOV“
I „V. GRIGOROVI^“
Prepiska vo vrska so istorijata na Makedonija: pisma na Rajko
@inzifov so preporaki za lica {to doa|aat da studiraat vo Rusija;
soglasnost da se otpe~atat negovi statii vo ruski spisanija; pisma na
Musevi} do N. Popov; pisma na S. Verkovi}, i dr.
Jazik: ruski, gr~ki
[email protected] JAVNA BIBLIOTEKA „ [^EDRIN“ - LENINGRAD
(GOSUDARSTVENNAX PUBLI+NAX BIBLIOTEKA IM. }EDRINA LENINGRAD)
Broj na mikrofilmovi: 3
Sodr`ina:
1. 1711-1905 g.
Signatura: 1049
FOND: DOKUMENTI OD RAZNI FONDOVI
Materijali za istorijata na Makedonija: opisi na naseleni mesta vo
Makedonija; gramoti na ruski carevi; barawe od Rusija pomo{ za
osloboduvawe od turskoto ropstvo; izve{taj od 1881 za sostavot na
turskata armija, za nemirite od albanskite bandi, za eliniziraweto na
makedonskoto i vla{koto naselenie, za potur~uvaweto na Slovenite;
{ireweto na ruskoto vlijanie; polo`bata na Balkanot vo 1910 g.:
ekonomskata polo`ba; podgotovkite pred Balkanskite vojni; prepiska
na S. Verkovi} vo vrska so negovata dejnost, i dr.
Jazik: ruski, bugarski, francuski
2. 1895 -1898; 1901 - 1903 g.
Signatura: 1053
99
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
FOND: PE^AT
Fotokopii od vesnicite „Glas makedonski“ (1895-1898) i „Pravo“ (19011903): za sostojbite vo Makedonija: te{kata polo`ba na naselenieto;
terorot na turskite vlasti; {ireweto na razbojni{tvoto; dejstvuvaweto
na stranskite propagandi; za voveduvaweto na reformite; aktivnostite
na ~etite vo Makedonija; ulogata i zada~ite na makedonskite dru{tva vo
Sofija; za pi{uvaweto na stranskiot pe~at vo vrska so problemite vo
Makedonija; za pojavata i dejstvuvaweto na partijata „Mlada Turcija“; za
sostojbata vo Makedonskata revolucionerna organizacija - nesoglasuvawa i podelbi; reakcii vo vrska so Ilindenskoto vostanie; za
sostojbata vo zatvorite i brojot na zatvorenicite, i dr.
Jazik: bugarski
3. 1895 -1913 g.
Signatura: 1055
Bro{uri i statii vo vrska so polo`bata vo Makedonija: N. Miqukov „Srpsko-bugarskite odnosi vo vrska so makedonskoto pra{awe“; spor
me|u srpski i bugarski nau~nici za prisvojuvawe na Makedonija; \.
Petrov - „Makedonskoto osloboditelno delo na bugarska po~va“; D. H.
Dimov - „Makedonskoto osloboditelno delo“, „Makedonskoto pra{awe“;
„Makedonskoto pra{awe i u~itelot“; statii za sostojbata na Balkanot;
za makedonskoto dvi`ewe, i dr.
Jazik: ruski, bugarski, francuski
INSTITUT ZA MARKSIZAM-LENINIZAM PRI CK KPSS CENTRALEN PARTISKI ARHIV
(INSTITUT MARKSIZMA-LENINIZMA PRI CK KPSS - CENTRALWNYJ
PARTIJNYJ ARHIV)
Broj na mikrofilmovi: 1
100
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
Sodr`ina:
1. 1928 -1936 g.
Signatura: 2059
FOND: PUBLIKACII I PE^AT
Dokumenti na Kominternata za istorijata na KPJ: rezolucii za
podgotovkata na kongresot na Jugoslovenskata komunisti~ka partija, za
rabotata na sindikatite vo Makedonija, za polo`bata i zada~ite na KPJ,
za jugoslovenskoto pra{awe; za taktikata na KPJ na op{tinskite
izbori; za dejstvuvaweto na KPJ na selo; podatoci za partiski
aktivisti; za situacijata vo [panija i nejzinata borba protiv
fa{isti~kiot re`im; i dr.
RUSKI CENTAR ZA ^UVAWE I PROU^UVAWE NA
DOKUMENTITE OD NAJNOVATA ISTORIJA - MOSKVA
(ROSSIJSKIJ CENTR HRANENIX I IZU+ENIX
DOKUMENTOV NOVEJ{EJ ISTORII - MOSKVA)
Broj na mikrofilmovi: 5
Sodr`ina:
1. 1926-1939 g.
Signatura: 4439
FOND: KOMUNISTI^KATA INTERNACIONALA I
BALKANSKATA KOMUNISTI^KA FEDERACIJA
ZA MAKEDONIJA
Sostojbata na Balkanot niz dokumentacijata na Komunisti~kata
internacionala i Balkanskata komunisti~ka federacija: odnosot na KI
sprema makedonskoto revolucionerno dvi`ewe; sostojbata vo
nacionalnorevolucionernite organizacii na Balkanot; sostojbite vo
balkanskite komunisti~ki partii, sudirot na razni strui vo niv;
zapisnici od sednicite na razni tela na KI i BKF; stavot na
Kominternata za nacionalnoto pra{awe, i dr.
Jazik: ruski, germanski, francuski, bugarski
2. 1924-1942 g.
Signatura: 4440
101
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
Sostojbata na Balkanot niz dokumentacijata na KI i BKF: sostojbata vo
Bugarskata komunisti~ka partija; podatoci za brojot, sostavot,
socijalniot sostav i politi~kata dejnost na BKP; borbata protiv
levite i desnite otklonuvawa; gre{kite na Partijata i nivna kritika;
za sostojbata vo Jugoslavija i vo KPJ; Januarskiot prevrat i voenofa{isti~kata diktatura; zabrana na sindikalnite organizacii;
formirawe kulturno-prosvetni i sportski organizacii; organizirawe
na {trajkovi; borbata i zada~ite na KPJ vo uslovi na fa{isti~ka
diktatura; partiskiot pe~at, i dr.
Jazik: ruski, bugarski, germanski, srpski, francuski
3. 1927-1933 g.
Signatura: 4441
Sostojbata na Balkanot niz dokumentacijata na KI i BKF: zapisnici od
sednicite na Balkanskiot lendersekretarijat na IKKI za: polo`bata
vo Jugoslavija; beliot teror vo Bugarija; nacionalnoto pra{awe vo
Gr~kata komunisti~ka partija; zaedni~koto dejstvuvawe na balkanskite
komunisti~ki partii; prevratot vo Jugoslavija i borbata protiv
terorot; za sindikalnoto dvi`ewe, pojavata na fa{izmot; re{avaweto
na nacionalnoto pra{awe; pravoto na naciite na samoopredeluvawe do
otcepuvawe; makedonskoto revolucionerno dvi`ewe i nacionalnoto
pra{awe, i dr.
4. 1931 g.
Signatura: 4442
Sostojbata na Balkanot niz dokumentacijata na KI i BKF: referati od
sednicite na XI plenum na IKKI: za sostojbata vo Jugoslavija po
voveduvaweto na voeno-fa{isti~kata kriza; referati i diskusii od
sovetuvaweto vo vrska so nacionalnoto pra{awe vo Jugoslavija; za
pravoto na Makedoncite za nezavisna i obedineta Makedonija; za idejata
za balkanska federacija, i dr.
5. 1924-1956 g.
Signatura: 4451
Sostojbata na Balkanot niz dokumentacijata na KI i BKF: informacii
za makedonskoto i trakiskoto pra{awe; za agrarnoto pra{awe vo
kapitalisti~ka Grcija; za socijalnite nemiri i aktivnostite na
sindikatite; za fa{isti~kiot teror i `rtvite na revolucionernoto
rabotni~ko dvi`ewe vo predvoena Jugoslavija; za postavuvaweto na
J.B.Tito na funkcijata sekretar na KPJ; za sostojbata vo Jugoslavija vo
vremeto na Informbiroto; za odrazot na Rezolucijata na Informbiroto me|u ~lenovite na KPJ i masite; za polo`bata vo Grcija za
vreme na Gra|anskata vojna i odrazot na Rezolucijata vrz tekot na
borbite vo Grcija; informacii za polo`bata na gr~kite politi~ki
102
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
emigranti vo socijalisti~kite zemji; za politi~kata borba me|u
voda~ite na KPG Nikos Zaharijadis i Markos Vafijadis; i dr.
Jazik: ruski, srpskohrvatski, gr~ki
INSTITUT ZA MARKSIZAM-LENINIZAM PRI CK NA KPSS CENTRALEN PARTISKI ARHIV
(INSTITUT MARKSIZMA-LENINIZMA PRI CK KPSS - CENTRALWNYJ
PATIJNYJ ARHIV)
Broj na mikrofilmovi: 7
Sodr`ina:
1. 1923-1929 g.
Signatura: 4443
FOND: KOMUNISTI^KATA INTERNACIONALA I
BALKANSKATA KOMUNISTI^KA FEDERACIJA
ZA MAKEDONIJA
Sostojbata na Balkanot niz dokumentacijata na KI i BKF: rezolucija
od II konferencija na BKF za: rezultatite od imperijalisti~kata vojna;
pobedata na revolucijata vo Rusija; sozdavaweto i zada~ite na BKF;
rezolucija na IV konferencija na BKF vo vrska so polo`bata na
Balkanot: ekonomskata i finansiskata kriza; zada~ite na balkanskite
komunisti~ki partii; izve{taj od V balkanska komunisti~ka konferencija za polo`bata na Balkanot; pisma i napisi na T. Aleksandrov vo
vrska so problemite vo VMRO vo kontekst na sovremenite nastani;
aktivnosta na MPO i dr. makedonski emigrantski organizacii;
zapisnici, izve{tai i rezolucii od sednici na BKF; materijali za
obedinuvaweto na makedonskoto revolucionerno dvi`ewe; izve{taj za
sozdavaweto, celta i zada~ite na VMRO(Ob.); zapisnici od sednicite na
VMRO(Ob.); i dr.
Jazik: ruski, bugarski, germanski, francuski i dr.
2. 1929-1934 g.
Signatura: 4444
Sostojbata na Balkanot niz dokumentacijata na KI i BKF: za sostojbata
na nacionalnorevolucionernite organizacii na Balkanot; zapisnici od
sednicite na Konferencijata na VMRO (Ob.); rezolucii za organizacijata, zada~ite na VMRO (Ob.) i za privlekuvawe na progresivnite sili
vo dvi`eweto; prepiska na partiskite dejci na VMRO (Ob.); rascep vo
organizacijata na V. Mihajlov; makedonskoto emigrantsko dvi`ewe vo
103
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
SAD i vo Kanada; zapisnici od sednici na CK na VMRO (Ob.); za
rascepot vo VMRO i obedinuvaweto na progresivnite strui vo
dvi`eweto; prepiska na Gerxikov vo vrska so aktuelnite sostojbi vo
makedonskoto revolucionerno dvi`ewe; izve{tai do Balkanskiot
revolucioneren centar za sostojbata vo Makedonija; prepiska vo vrska
so me|usebnite ubistva na vrhovistite i drugite strui vo dvi`eweto; za
dejstvuvaweto na VMRO (Ob.) vo trite dela na Makedonija, i dr.
Jazik: ruski, bugarski, germanski, francuski
3. 1921-1936 g.
Signatura: 4445
Sostojbata na Balkanot niz dokumentacijata na KI i BKF: izve{tai za
sostojbata vo Jugoslavija i naporite za obedinuvawe na rabotni~koto
sindikalno dvi`ewe; platforma na KPJ za sindikalnata politika na
Partijata; sostojbata i rabotata na ilegalnoto sindikalno dvi`ewe vo
Jugoslavija; pasivnosta na Partijata i sindikatite za vreme na
[estojanuarskata diktatura vo Jugoslavija; aktivirawe na rabotni~koto
sindikalno dvi`ewe i sorabotka so Sindikalnata internacionala; apel
na Selanskata internacionala za sozdavawe edinstven blok na selanite
i rabotnicite; selanskoto i sindikalnoto dvi`ewe vo Makedonija;
aktivnosti za pomo{ na `rtvite na beliot teror i za{tita na
politi~kite zatvorenici, i dr.
Jazik: ruski, srpskohrvatski, germanski
4. 1923-1939 g.
Signatura: 4446
Sostojbata na Balkanot niz dokumentacijata na KI i BKF: za sostojbata
vo jugoslovenskite zatvori za vreme na voeno-fa{isti~kata diktatura;
akciite na Crvenata pomo{ na Jugoslavija za amnestija na politi~kite
zatvorenici; osnovaweto fond za pomo{ na politi~kite zatvorenici;
marsejskoto ubistvo i krvaviot teror na voeno-fa{isti~kata diktatura
vo Jugoslavija; proglasot na CPJ za sozdavawe edinstven front na
rabotnicite, selanite i dr. protivnici na fa{izmot; podatoci za
rezultatite na dvi`eweto za iseluvawe od Jugoslavija; politi~ki
procesi spored Zakonot za za{tita na dr`avata; prepiska na partiskite
aktivisti vo vrska so organizaciski problemi; izve{tai za sudewa na
~lenovi na komunisti~ki grupi; podatoci za zatvorenicite i nivnite
najbliski poradi odreduvawe pomo{; spisanieto „Protiv Glavwa~a“ glasilo na dvi`eweto na iselenicite od Jugoslavija; zada~ite na MOPR
kako me|unarodna organizacija za solidarnost i pomo{ na `rtvite na
beliot teror; izve{taj za sindikalnoto dvi`ewe vo Jugoslavija, i dr.
Jazik: ruski, srpskohrvatski, slovene~ki, germanski, francuski
104
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
5. 1920-1941 g.
Signatura: 4447
Sostojbata na Balkanot niz dokumentacijata na KI i BKF: diskusii od
sovetuvaweto vo vrska so naconalnoto pra{awe na Balkanot; izve{tai
za revolucionernite organizacii na Balkanot; op{tata situacija vo
Jugoslavija; brojnata sostojba na partiskoto ~lenstvo; rabotata na
partiskata organizacija vo Makedonija; rabotata na plenumot na IKKI;
za rabotata na Tretiot kongres na KPJ; sostojbata vo zatvorite vo
Jugoslavija; zapisnici od sednici na razni tela na IKKI; rezolucii za
politi~kata sostojba i zada~ite na KPJ; za makedonskoto pra{awe i
VMRO (Ob.); vo vrska so rabotata na BKF; deklaracija za formirawe
balkanski pakt; prepiska me|u partiski aktivisti za aktuelnite
problemi; programa za dejstvuvawe na KPJ vo seloto; za agrarnoto
pra{awe i agrarnata reforma vo Jugoslavija; stavot na CK na KPJ za
makedonskoto pra{awe; sproveduvawe na re{enijata na KI vo vrska so
makedonskoto pra{awe, i dr.
Jazik: ruski, bugarski, srpskohrvatski, germanski, francuski
6. 1923-1935 g.
Signatura: 4448
Sostojbata na Balkanot niz dokumentacijata na KI i BKF: informacii
za politi~kata sostojba vo Jugoslavija; za progonite, apsewata i
presudite na komunistite; za sostojbata vo jugoslovenskite zatvori so
podatoci za brojot i sostavot na politi~kite zatvorenici; za
formiraweto i rabotata na Crveniot krst; za rabotata na MOPR;
izve{tai za politi~ki procesi; za akciite na CK protiv terorot na
re`imot; za {trajkovite so glad vo zatvorite; spisoci na po~inati i
otepani komunisti vo zatvorite i na osudenite spored Zakonot za
za{tita na dr`avata; izvadoci od razni spisanija-organi na rabotnicite
i selanite, na studentite, jugoslovenskata emigracija, SKOJ i dr.
Jazik: ruski, germanski, francuski, bugarski, srpski
7. 1908-1936 g.
Signatura: 4449
Sostojbata na Balkanot niz dokumentacijata na KI i BKF: zapisnici od
nastapi i diskusii na ~lenovi na Bugarskata komunisti~ka partija za
sostojbata vo Partijata; napisi od Biltenot na CK na BKP i od dr.
spisanija za partiskite aktivnosti i sovremenite slu~uvawa; napisi od
„Makedonsko zname“ - organ na makedonskite progresivni emigranti za
presmetkite na mihajlovistite so naprednite makedonski dejci; za
protestite na makedonskite emigranti; za istorijata na gr~koto
rabotni~ko i komunisti~ko dvi`ewe; napisi od Biltenot na CK na KPG
i „Rizospastis“ za politi~kata sostojba vo Grcija, za organizacijata i
zada~ite na KPG, kako i za obedinuvaweto na antifa{isti~kata akcija;
105
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
za razvojot na gr~kata socijaldemokratija; za fa{isti~kiot prevrat i
zada~ite na antifa{istite, i dr.
Jazik: bugarski, gr~ki
ZABELE[KA : Mikrofilmuvanata arhivska gra|a e na ruski jazik. Dokolku
na odredena mikrofilmska lenta, gra|ata e na pove}e jazici, pokraj ruskiot
jazik, navedeni se i ostanatite jazici, pri {to posebno e naglasen jazikot
koj preovladuva.
106
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
SOEDINETI AMERIKANSKI [email protected]
THE UNITED STATES OF AMERICA
NACIONALEN ARHIV - VA[INGTON
THE NATIONAL ARCHIVES - WASHINGTON
Broj na mikrofilmovi: 81
Sodr`ina:
1. 1940-1944 g.
Signatura: 1095
FOND: [email protected] STOPANSTVO NA GERMANIJA
THE STATE ECONOMY OF GERMANY
Op{tata, politi~kata i stopanskata sostojba vo Jugoslavija i
balkanskite zamji: voena, finansova i stopanska korespodencija na
Germanija koja se odnesuva na Makedonija.
2. 1930-1944 g.
Signatura: 1096
Studijata vo koja se davaat podetalni podatoci za stranskiot kapital
vlo`en vo Kralstvoto Jugoslavija za 1937 god.: interesite za rudnite
bogatstva i zemjodelskite proizvodi; za politi~kata situacija vo
Kralstvoto Jugoslavija.
3. 1941-1944 g.
Signatura: 1099
Vlo`uvaweto na stranski kapital vo Jugoslavija; podatoci za
zemjodelstvoto, melioracijata, tekstilnata i prehrambenata industrija
vo Jugoslavija.
4. 1943-1944 g.
Signatura: 1117
FOND: VRHOVNA KOMANDA NA ODBRANATA
THE SUPREME COMMAND OF THE DEFENCE
Dokumenti na germanskata vrhovna komanda; korespodencija, na
diplomatski, voeni i policiski organi za jugo-istok, vklu~uvaj}i ja i
Jugoslavija; dokumentite prete`no se od politi~ka priroda, a se
odnesuvaat na raste`ot na komunizmot; za voeno politi~kata
107
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
situacija vo NDH i Srbija; za sostojbata vo Makedonija i Kosovo;
istapuvawe na Bugarija od vojnata; razoru`uvawe na bugarskata
okupatorska vojska; za borbata protiv partizanite vo Makedonija;za
podelba na interesnite sferi me|u sojuznicite na Balkanot; pogledna
rasporedot na bugarskite okupatorski edinici vo Srbija i Makedonija;
dejstvuvaweto na komunisti~kite bandi vo Zapadna Makedonija;
Albansko-bugarski odnosi i okolu podelbata na Makedonija; za
makedonski brigadi vo Zapadna Makedonija.
5. 1943-1944 g.
Signatura: 1134
FOND: VRHOVNA KOMANDA NA VOJSKATA
THE SUPREME COMMAND OF THE ARMY
Borbi za Debar; napad na prugata Struga-Debar vozdu{no snabduvawe na
vostanicite vo Makedonija; izve{tai za transportni podvi`ni edinici
vo Makedonija; za angliskata poddr{ka na vostanicite na Balkanot.
6. 1941 g.
Signatura: 1135
Napad na Jugoslavija; otpor na planinskoto trome|e JugoslavijaBugarija-Grcija; borbi kaj Stracin, Carevo selo; zazemawe na Skopje,
Veles; za pravecot na dvi`eweto na germanskite edinici.
7. 1943-1944 g.
Signatura: 1136
Izve{tai za zavr{nite operacii za osloboduvaweto na Makedonija; za
dejnosta i akciite na partizanite /I, II, III i IV Makedonska brigada/; za
zagubite na partizanite.
8. 1940-1944 g.
Signatura: 1138
Karti so raspored i lokacija na neprijatelskite edinici.
9. 1936-1944 g.
Signatura: 1137
Izve{tai za pravcite na dvi`eweto na edinicite vo Makedonija;
operativni izve{tai za napadot na Jugoslavija i Grcija i uspesite vo
borbata; zazemawe na Skopje.
108
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
10. 1925-1936 g.
Signatura: 1177
FOND: ARHIV NA NACISTIЧKI KULTUREN I
[email protected] CENTAR
THE ARCHIVES OF THE NAZI CULTURAL AND
RESEARCH CENTRE
Prikaz na rabotata na germanskata Akademija vo stranstvo; spisanie
„Glasovi od jugo-istok“ vo koe ima podatoci za Skopje.
11. 1940-1944 g.
Signatura: 1623
FOND: ARHIVA NA GERMANSKATA VRHOVNA KOMANDA;
VRHOVNA KOMANDA NA ODBRANATA;
ODDEL ZA PROPAGANDA
THE ARCHIVE OF THE GERMAN SUPREME COMMAND;
THE SUPREME COMMAND OF THE DEFENCE ;
THE DEPARTMENT FOR PROPAGANDA
Za sostojbata na rudnicite vo Makedonija; podatoci za rudnicite
Valandovo - Hrom, Prilep - Liskun, Zletovo - Radu{a za visinata na
proizvodstvoto na rudnicite; aktivnosta na partizanite okolu Prilep;
vozdu{en napad na anglo-amerikanskata avijacija na Skopje i nekoi
rudnici vo Makedonija; za demarkacionata linija me|u Italija i
Bugarija vo Makedonija.
12. 1939-1941 g.
Signatura: 1625
Informacii koi se odnesuvaat za Jugoslavija pred po~etokot na
vojnata; za lokacija na edinicite i pravec na dvi`ewe na istite;
propaganda na golemite sili; za veliko- bugarskata propaganda.
13. 1941-1944 g.
Signatura: 1627
FOND: ODDEL ZA VOENA EKONOMIJA I [email protected]
THE DEPARTMENT FOR WAR ECONOMY AND ARMAMENT
Rudnite bogatstva vo Makedonija i korista koja ja imaat Germancite;
transportirawe tutun i opium od Makedonija za Germanija; podelbata na
Makedonija me|u Italija i Bugarija.
109
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
14. 1943-1945 g.
Signatura: 1628
Eksploatacija na {umite i rudnite bogatstva vo Makedonija;
liferuvawe na hrom, olovo i cink /Radu{a Zletovo/; uni{tuvawe na
rudnicite od partizanite.
15. 1943-1945 g.
Signatura: 1626-a
Merki za obezbeduvawe na rudnicite vo Makedonija; akcii na
partizanite vo Prilep, Kumanovo i Debar.
16. 1943-1944 g.
Signatura: 1629
Podatoci za eksploatacijata na rudnite bogatstva vo Makedonija,
transportirawe na hrom /Radu{a/ vo Germanija, za ispituvawata na
pronao|ali{te na nafta vo Bitola; okolu rudnicite za olovo i cink
Zletovo i Probi{tip; voeno stopanska situacija vo Zapadna
Makedonija; napad na partizanite na rudnikot Zletovo.
17. 1943-1944 g.
Signatura: 1630
Vo vrska so stopanskite pra{awa vo Makedonija; aktivnosta na
edinicite vo NOV vo Makedonija; napadi na stopanski objekti.
18. 1941-1944 g.
Signatura: 1633
FOND: VRHOVNA KOMANDA NA ODBRANATA, [email protected] ZA
EKONOMIJA I OPREMA; RUDARSTVO
THE SUPREME COMMAND OF THE DEFENCE - ECONOMY AND
EQUIPMENT SERVICE; MINIING
Mese~ni izve{tai za rudarstvoto vo Makedonija, tabelarni pregledi za
vadewe ruda; proizvodstvo, izvoz i rezervi za 1942-1944 god.
19. 1942-1944 g.
Signatura: 1634
Eksploatacija na liferuvawe na hrom /Radu{a i Quboten/, tabelaren
pregled na rudnicite vo Makedonija so koli~ina i kvalitet na hrom;
podelba na rudnicite vo Makedonija koi rabotat za Germancite; hrom vo
Valandovo i vo oblasta na Ohridskoto ezero.
110
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
20. 1942-1944 g.
Signatura: 1635
Mese~ni izve{tai za rabotata na rudnicite vo Makedonija so
proizvodstvo na rudata.
21. 1941-1944 g.
Signatura: 1635a
Izvoz na tutun; izve{tai za sostojbata vo rudarstvoto i industrijata vo
Makedonija; za vlo`enite investicii na rudnicite vo Makedonija;
statisti~ki podatoci za vrabotenite vo rudnicite; napad na partizanite
na rudnikot vo Zletovo.
22. 1942-1944 g.
Signatura: 1636
Za rudnicite na hrom vo Makedonija; tabelarni pregledi za
proizvodstvoto i kvalitetot na hromovata ruda, transportirawe na
hromot vo Germanija; okolu finansiraweto na rudnikot vo Zletovo;
situacijata vo rudnicite po povlekuvaweto na neprijatelot; datiran
raspored na zazemaweto na rudnicite od strana na partizanite.
23. 1943 g.
Signatura: 1637
FOND: ARHIV NA GERMANSKATA POLSKA KOMANDA,
ARMISKA GRUPA „E“
THE ARCHIVES OF THE GERMAN FIELD COMMAND,
THE ARMY GROUP „E“
Za edinicite na armiskata grupa „E“ koi se nao|aat vo Makedonija; za
{tetite od vozdu{niot napad na Skopje; za zna~eweto na `elezni~kata
pruga {to minuva niz Makedonija.
24. 1943-1944 g.
Signatura: 1638
Okolu snabduvaweto na grupata „E“ vo Makedonija; sabota`i na
`elezni~kata pruga Skopje-Gevgelija; za poletuvaweto na avionite od
Skopje; snabduvawe na partizanite od sojuzni~kata avijacija.
25. 1943-1944 g.
Signatura: 1639
Situacijata vo Makedonija; za dejstvuvaweto na Bugarskite edinici vo
borba protiv partizanite; za neprijatelskite snagi vo Zapadna
Makedonija Debar i Ki~evo; za vozdu{noto snabduvawe na partizanite
od sojuzni~kata avijacija.
111
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
26. 1943-1944 g.
Signatura: 1640
Izve{tai za pravecot na dvi`eweto i dejstvijata na partizanite vo
Makedonija; za povlekuvaweto na germanskite edinici niz Makedonija.
27. 1944 g.
Signatura: 1641
Za obezbeduvaweto na `elezni~kiot soobra}aj vo Makedonija poradi
povlekuvaweto na Germancite od Grcija; za zna~eweto na makedonskiot
prostor za armijata „E“; sabota`i na `elezni~kata pruga Gevgelija Skopje; voeni operacii vo reonot Bitola-Prilep i Isto~na Makedonija.
28. 1944 g.
Signatura: 1642
Operativnata dokumentacija na komandata na grupata „E“; karta na
akademijata so tehni~ki karakteristiki na `elezni~kite prugi; za
snabduvaweto na armijata „E“; izve{tai za borbite vo Makedonija;
podatoci za zagubite na partizanite i neprijatelite; okolu
razoru`uvaweto na bugarskite edinici vo Makedonija.
29. 1944 g.
Signatura: 1643
Za neutralnosta na Bugarija; za malcinstvata vo Grcija; za partizanite
vo III-tata operativna zona; zna~ewe na prugata Skopje-Gevgelija;
razoru`uvawe na bugarskite edinici vo Makedonija; za borbenite
operacii.
30. 1944 g.
Signatura: 1644
Zna~eweto na makedonskata teritorija za armijata „E“; datiran raspored na armijata „E“ vo Makedonija; aktivnosta na bugarskata avijacija;
akcii na partizanite.
31. 1944 g.
Signatura: 1645
Dnevni izve{tai za nastanite vo Makedonija; sostojbata na bugarskite
edinici vo Makedonija; za vleguvaweto na partizanite vo Skopje i borbi
za osloboduvawe na drugi gradovi vo Makedonija.
32. 1944 g.
Signatura: 1646
Povlekuvawe na armijata „E“ niz Makedonija /zelen, crven i plav pat/ so
pravci na dvi`ewe na partizanite; za zna~eweto na `elezni~kata pruga
Skopje-Solun.
112
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
33. 1944 g.
Signatura: 1647
Okolu povlekuvaweto na armijata „E“ niz Makedonija; za voenite
dejstvija vo Makedonija; voenite operacii na I -ta i II -ta Makedonska
brigada.
34. 1944 g.
Signatura: 1648
FOND : ARHIVA NA GERMANSKATA VRHOVNA KOMANDA
ARMISKA GRUPA „E“
THE ARCHIVE OF THE GERMAN SUPREME COMMAND,
THE ARMY GROUP „E“
Za povlekuvaweto na germanskite snagi preku Makedonija; Albansko bugarskiot spor okolu granicata vo Makedonija.
35. 1943-1944 g.
Signatura: 1649
Situacijata vo bugarskite voeni edinici, zlostorstvata {to se praveni
vo Tetovskata oblast; sostojbata vo srezovite: Tetovo, Gostivat, Debar,
Ki~evo i Struga.
36. 1943-1944 g.
Signatura: 1650
Izve{taj za bugarskata avijacija; analiza za sostojbata vo Makedonija;
dejstvuvaweto na partizanskite edinici vo Debarsko-Stru{kiot region:
podatoci za partizanskite sili vo Makedonija/, edinici, raspored i dr.
/; raspored na bugarskite edinici.
37. 1944 g.
Signatura: 1651
Broj na sabota`i i avio-napadi na komunikaciite vo Makedonija; za
armijata „E“ /brojna sostojba, lokacija i snabduvawe/; za sanitetski
edinici so podatoci za brojot na ranetite; doa|aweto na sojuznicite na
Balkanot.
38. 1944 g.
Signatura: 1652
Vozdu{na situacija /letovi, napadi, izviduvawa/; sabota`i na
`elezni~ki prugi vo Makedonija; borbi vo Zapadna Makedonija /DebarGostivar/; raspored na partizanskite edinici i nivnite akcii;
pregovori so oficerite na ELAS za zaedni~ko dejstvo.
113
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
39. 1944 g.
Signatura: 1653
Voeno-politi~kata situacija vo Makedonija; za akciite na bugarskite
edinici; poedine~ni podatoci za voenite operacii na makedonskite
brigadi; sostojbata na patnata mre`a vo dolinata na rekata Vardar; za
ruskite edinici vo Makedonija.
40. 1943 g.
Signatura: 1654
Izve{taj za `elezni~kiot promet i podatoci za prekinite na
`elezni~kiot soobra}aj vo Makedonija; planovi za izgradba na nova
`elezni~ka pruga; tabelaren pregled za razurnatite prugi; voenopoliti~ka situacija vo Zapadna Makedonija.
41. 1941 g.
Signatura: 1655
FOND: VRHOVNA KOMANDA NA XII ARMIJA
THE SUPREME COMMAND OF THE 12th ARMY
Po~etok na vojnata; podelba na Makedonija me|u Bugarija i Italija;
borbi vo Makedonija.
42. 1941 g.
Signatura: 1656
Pravec na dvi`eweto na germanskite edinici niz Makedonija kon
Grcija so raspored na edinicite po gradovite vo Makedonija; bugarskoto
vleguvawe vo Ohrid; za zarobenite jugoslovenski vojnici kaj Debar;
informacija za zarobenata jugoslovenska vojska, locirana vo
Makedonija.
43. 1940-1941 g.
Signatura: 1657
Okolu rasporedot na intendantskata slu`ba i za organizacijata na
magacinite vo Skopje, [tip i Bitola so podatoci vo magacinite
/benzin, nafta i dr./; izve{taj za voeniot plen, so poseben osvrt na
vozilata, vo reonot Skopje, Veles i Kumanovo.
44. 1941 g.
Signatura: 1659
Evakuacija od Solun preku Skopje za Belgrad na germanski edinici i za
nivniot prestoj vo makedonskite gradovi; za lociranite bugarskite
edinici.
114
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
45. 1940-1941 g.
Signatura: 1658
Sostojba na `elezni~ki komunikacii vo Makedonija i odnesuvaweto na
`elezni~arite po doa|aweto na Bugarite; za rasporedot na vojskite koi
se nao|aat vo Makedonija; zazemaweto na Skopje i prodorot na
germanskite vojski kon Grcija; okolu demarkaciskata linija me|u
Italija i Bugarija.
46. 1940-1942 g.
Signatura: 1660
Podatoci za napreduvaweto na germanskite edinici i nivnoto
snabduvawe so voeni i drugi potreb{tini i za pretrpenite zagubi pri
za{titata na rudnicite vo Makedonija; sostojbata vo `eleznicata.
47. 1940-1941 g.
Signatura: 1661
Planot za napadot na Jugoslavija edinicite {to treba da
u~estvuvaat vo toj napad; raspored na biv{ata jugoslovenska vojska vo
Makedonija; za navleguvaweto na neprijatelskite edinici vo
Makedonija.
48. 1941 g.
Signatura: 1662
Vesti pred vojnata: za pomestuvaweto i razmestuvaweto na
jugoslovenskata vojska vo Makedonija, za sostojbata vo edinicite, za
jugoslovenskoto vozduhoplovstvo vo Makedonija; za napreduvaweto na
germanskite edinici i brojot na zarobenite; za sostojbata na pati{tata.
49. 1941 g.
Signatura: 1663
Diverzii na `elezni~kite prugi; otkrivawe na gradska komunisti~ka
partija vo Skopje pri {to se uapseni 45 lica.
50. 1941 g.
Signatura: 1664
Podatoci za kadrovski promena i preraspredelba na rabotnicite vo
`eleznicata.
51. 1942 g.
Signatura: 1665
Izve{taj za situacijata vo Makedonija; za nova upravna podelba; za
demarkacionata linija; za raspolo`enieto na narodot.
115
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
52. 1941 g.
Signatura: 1666
Karta na Balkanot so raspored na snagite, so nazna~eni edinici koi se
locirani vo Makedonija; za dvi`ewe na germanskite edinici niz
Makedonija vo pravec na Grcija.
53. 1941 g.
Signatura: 1667
Diverzii na `elezni~kite prugi vo Makedonija i nivno obezbeduvawe.
54. 1941 g.
Signatura: 1668
Bugarskata okupacija na Makedonija; demarkaciona linija na Italija i
Germanija; karta na Makedonija i podelba me|u Germanija, Italija i
Bugarija; akcii na partizanite vo Skopje i Prilep; diverzii na
`elezni~ki prugi.
55. 1941 g.
Signatura: 1669
Za lokacija i snabduvawe na germanskite edinici vo Makedonija; za
`elezni~kiot kapacitet vo Makedonija.
56. 1941 g.
Signatura: 1670
@elezni~ki transport Solun-Skopje-Belgrad.
57. 1941 g.
Signatura: 1671
Izgradba
na
`elezni~kata
pruga
Gevgelija-Demir
demarkacionata linija me|u Italija, Germanija i Bugarija.
58. 1941-1942 g.
Kapija;
Signatura: 1672
Nastani pred vojnata: voeni i politi~ki problemi vo zemjata;
civilnata odbrana vo Makedonija, za mobilizacijata i lokacijata
edinicite vo Makedonija; raspolo`enie na `itelite na Prilep;
Jugoslovenskata armija vo Zapadna Makedonija; za zarobenite
dobrovolcite.
116
za
na
za
i
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
59. 1941-1942 g.
Signatura: 1673
Za zna~ewe na `elezni~kiot soobra}aj vo Makedonija; transport na
germanskite edinici od Skopje za Solun.
60. 1942 g.
Signatura: 1674
Op{tata politi~ka situacija vo Makedonija; za neprijatelskata
propaganda.
61. 1942 g.
Signatura: 1675
Podatoci za voenata, politi~kata i ekonomskata situacija na Balkanot;
pravci na dvi`ewe na vozovite i problemi pri prevozot na edinicite vo
Makedonija.
62. 1940-1944 g.
Signatura: 1676
Statisti~ki pregled na Balkanot - pohod na XII armija: od Skopje preku
Vardarskata dolina za Grcija; za nivnite borbi so jugoslovenskite
edinici; brojni podatoci za zarobenite vojnici; informacii za Zapadna
Makedonija.
63. 1940-1944 g.
Signatura: 1677
Okolu mobilizacijata vo Jugoslavija /za makedonskite mesta i imiwata
na edinicite/ za Odbrana od napadot; opis na strukturata na
organizacijata na KPJ so poseben osvrt na SKOJ.
64. 1940-1941 g.
Signatura: 1678
Za sorabotka me|u Germanija i Bugarija; za germanskiot interes za
rudnicite vo Makedonija; spisok na jugoslovenskite vojnici /bugarsko
poteklo/ koi poginale vo vojnata, po~inale vo germanskite bolnici i
zarobeni~ki logori; za demarkacionata linija vo Makedonija.
65. 1940-1941 g.
Signatura: 1679
Lokacii na armiski i korpuski edinici vo tekot na podgotovkite za
napadot na Jugoslavija; za pravecot na dvi`ewe na XII - armija niz
Makedonija.
117
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
66. 1940-1941 g.
Signatura: 1680
FOND: VRHOVNA KOMANDA NA II-TA ARMIJA
THE SUPREME COMMAND OF THE 2nd ARMY
Raspored na jugoslovenskata i germanskata vojska pred po~etokot na
vojnata; navleguvawe na bugarski trupi vo Makedonija.
67. 1943 g.
Signatura: 1681
FOND: ARHIVA NA GERMANSKO - POLSKA OKLOPNA ARMIJA
THE ARCHIVE OF THE GERMAN FIELD ARMOURED ARMY
Za razoru`uvawe na italijanskata vojska vo Struga; naleti na
neprijatelskata avijacija vo Skopje; dejstvijata na partizanite
vo
reonot Bitola.
68. 1943 g.
Signatura: 1682
Diverzii na `elezni~kata pruga kaj Skopje; dejstvuvaweto na
partizanite vo reonot Ohrid, Struga, Kumanovo; zaedni~kite napadi na
Germancite so albanskite nacionalisti vo reonot Debar, Tetovo i
Gostivar.
69. 1943 g.
Signatura: 1683
Akcii na partizanite vo reonot Ki~evo, Debar, Gostivar; napad na
`elezni~kata stanica vo Skopje; diverzii na `elezni~kata pruga
Skopje-Veles; napad na neprijatelskata avijacija na Skopje, Struga i
Debar; za angliskata avijacija vo Struga.
70. 1943 g.
Signatura: 1684
Borbi vo Zapadna Makedonija /Debar, Ki~evo/ so podatoci za zagubite;
diverzii na `elezni~kata pruga vo Kumanovo; dejstvo na partizanite vo
Struga; podatoci za partizanskite snagi vo reonot Ki~evo kako i dejstvo
na albanskite nacionalisti vo Zapadna Makedonija so podatoci za
nivnata brojna sostojba.
71. 1943 g.
Signatura: 1685
Za aktivnosta i borbite na partizanite vo Zapadna Makedonija /Debar,
Ki~evo, Struga/ protiv albanskite nacionalisti; za snabduvaweto na
partizanite vo reonite Skopje i Bitola.
118
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
72. 1945 g.
Signatura: 1686
Za situacijata vo Zapadna Makedonija; zazemaweto na Debar od strana na
partizanite; aktivnost na partizanite vo Skopje i Prilep; podelba na
Zapadna Makedonija na operativni zoni.
73. 1940-1941 g.
Signatura: 1691
FOND: ARHIVA NA GERMANSKA POLSKA KOMANDA II -RA OKLOPNA DIVIZIJA
THE ARCHIVE OF THE GERMAN FIELD COMMAND THE 2nd ARMOURED DIVISION
Voeni dnevnici: za povlekuvaweto na germanskite edinici od Grcija i za
snabduvaweto vo Makedonija /gorivo, municija i dr./; za zna~eweto na
dolinata na rekata Vardar i za rasporedot na germanskite edinici.
74. 1940-1941 g.
Signatura: 1692
FOND: ARHIVA NA GERMANSKA POLSKA KOMANDA V -TA OKLOPNA DIVIZIJA
THE ARCHIVE OF THE GERMAN FIELD COMMAND THE 5th ARMOURED DIVISION
Za povlekuvawe na germanskite edinici od Grcija preku Makedonija;
magacini so hrana vo Skopje, [tip i Bitola.
75. 1941 g.
Signatura: 1693
FOND: ARHIVA NA GERMANSKA POLSKA KOMANDA VI -TA BRDSKA DIVIZIJA
THE ARCHIVE OF THE GERMAN FIELD COMMAND THE 6th MOUNTAIN DIVISION
Voen dnevnik: predvoeni nastani; okolu pristapuvaweto kon Trojniot
pakt; za locirawe na edinicite na granicite na Jugoslavija, pri {to se
vodelo smetka, najdobrite edinici da bidat smesteni vo reonot Skopje,
[tip i Prilep; okolu organizacijata za napadot na Jugoslavija; podatoci za voeni sudiri so navedeni formacii, brojna sostojba, zagubi i dr.
76. 1941 g.
Signatura: 1694
Za situacijata pred vojnata; raspored na jugoslovenskata vojska;
politi~ka situacija i nacionalna netrpelivost; navleguvaweto na
germanskata vojska vo pravec Strumica - Dojran i pravecot kon Grcija.
77. 1941 g.
Signatura: 1696
Plan, raspored i dejstvo na germanskite edinici vo Makedonija; za
dvi`eweto kon Grcija.
119
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
78. 1940-1941 g.
Signatura: 1697
FOND: ARHIVA NA GERMANSKA POLSKA KOMANDA VI - OKLOPNA DIVIZIJA
THE ARCHIVE OF THE GERMAN FIELD COMMAND THE 6th ARMOURED DIVISION
Za pravecot na dvi`ewe na germanskite edinici preku Makedonija.
79. 1941 g.
Signatura: 1698
FOND: ARHIVA NA GERMANSKO - POLSKA KOMANDA IX-TA OKLOPNA EDINICA
THE ARCHIVE OF THE GERMAN FIELD COMMAND THE 9th ARMOURED UNIT
Za navleguvaweto na germanskite edinici vo Makedonija, za zarobenata
jugoslovenska vojska; za voenite magacini vo Skopje; za zarobeni~kiot
logor vo Skopje; za pronajdenoto na oru`je vo selata okolu Skopje
/Stajkovci; Singeli}, Ara~inovo/.
80. 1940-1941 g.
Signatura: 1699
FOND: ARHIVA NA GERMANSKO - POLSKA KOMANDA 46- TA PE[ADISKA DIVIZIJA /1940-1941/
THE ARCHIVE OF THE GERMAN FIELD COMMAND THE 46th INFANTRY DIVISION /1940-1941/
Voen dnevnik na 46-tata pe{adiska divizija vo Makedonija so podatoci
za edinicite.
81. 1941 g.
Signatura: 1700
FOND: ARHIV NA GERMANSKO - POLSKA KOMANDA 73-TI PE[ADISKI DIVIZII
THE ARCHIVES OF THE GERMAN FIELD COMMAND THE 73rd INFANTRY DIVISION
Voen dnevnik: za napadot na Jugoslavija; situacijata vo Makedonija: za
zazemaweto na makedonski gradovi od strana na germanskite vojnici,
kako i za zarobenicite i sostojbata na pati{tata vo Makedonija.
Jazik: angliski
120
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
FRANCIJA (FRANCUSKA REPUBLIKA)
FRANCE (REPUBLIQUE FRANCAISE)
NACIONALEN ARHIV NA FRANCIJA
ARCHIVES NATIONALES DE FRANCE
Od Nacionalniot arhiv na Francija se mikrofilmuvani arhivski dokumenti,
pe~ateni studii i publikacii {to se odnesuvaat na istorijata na Makedonija
od 17-tiot i 18-tiot vek, kako i nekolku kratki publikacii od 19-tiot vek.
Naj~esto stanuva zbor za politi~ki, trgovski i voeni izve{tai
od
francuskite diplomatski pretstavni{tva ili od francuskite voeni misii
vo Orientot, sozdadeni do sredinata na 18-tiot vek, koga celokupnata
arhivska gra|a od francuskata administracija se ~uvala vo Nacionalniot
arhiv na Francija. Denes postojat dve arhivski slu`bi, koi rabotat
nezavisno od Nacionalniot arhiv na Francija. Stanuva zbor za
Ministerstvoto za nadvore{ni raboti i za Ministerstvoto za odbrana na
Francija, od ~ii arhivski slu`bi isto taka e donesena mikrofilmuvana
arhivska gra|a vo Dr`avniot arhiv na Makedonija.
Broj na mikrofilmovi: 10
Sodr`ina:
1. 1885-1888 g.
Signatura: 80/95
Izvadok od publikaciite „Trgovski karti za Evropska Turcija provincija Makedonija“ od in`ener-geografot F. Bjan~oni, izdadeni vo
1885 i 1888 godina: geografski opis na Makedonija sostavena od
„celokupniot Solunski vilaet, najgolemiot del od Bitolskiot vilaet i
ju`niot del od Kosovskiot vilaet“; statisti~ki podatoci za
naselenieto, za proizvodstvoto i trgovijata, carinskite uslovi za uvoz i
izvoz na proizvodi, podatoci za razvojot na obrazovniot i zdravstveniot
sistem preku solunskoto pristani{te; podatoci za trgovijata so
Francija i za ulogata na Francuskiot konzulat vo Solun vo
zgolemuvaweto na francuskoto trgovsko vlijanie vo Makedonija.
Izvadok od publikacija, od istiot avtor, posvetena na Albanija i na
Epir (1885 g.).
2. 1858 g.
Signatura: 95/1137
Pisma od kontraadmiralot na francuskata flota stacionirana vo
Jadransko More do ministerot na francuskata mornarica vo vrska so
vnatre{nata sostojba vo Otomanskata Imperija: za nejzinata voena mo}
121
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
i za sostojbata na nejzinata mornarica, za statusot na tesnecot Bosfor i
Dardaneli i za turskata nadvore{na politika; izve{tai za sostojbite vo
Evropska Turcija: nasilstva, grabe`i i ubistva izvr{eni vrz
hristijanskoto naselenie vo Bosna i vo drugi delovi od Evropska
Turcija.
Jazik: francuski, gr~ki, srpski
3. 1623-1788 g.
Signatura: 234
Ministerstvoto za nadvore{ni raboti na Francija - Serija B1. Studija
od 1699 godina za francuskoto trgovsko prisustvo vo Levant, so poseben
osvrt na trgovskite odnosi so Turcija i zna~eweto na solunskoto
pristani{te za francuskite trgovci; studii i statisti~ki podatoci za
proizvodstvoto i trgovijata na Otomanskata Imperija; izve{tai za
zna~eweto na otomanskata vojska i nejzinata mornarica; kopija od
trgovskiot dogovor me|u Ruskata Imperija i Visokata Porta (1783 g.).
4. 1788-1890 g.
Signatura: 153
Ministerstvoto za nadvore{ni raboti na Francija - serija Turcija i
serija F12. Studija od 1788 godina posvetena na trgovskoto zna~ewe na
Francija vo Turcija sporedeno so drugite evropski zemji; izve{tai za
turskata administracija i za stranskoto diplomatsko prisustvo vo
Konstantinopol; izvadoci od turski zakoni i pravilnici so tarifi na
turskata carina; statisti~ki podatoci za uvozot i izvozot na proizvodi
od Turcija.
5. 1874-1911 g.
Signatura: 154
Ministerstvoto za nadvore{ni raboti na Francija - serija Turcija i
serija F12. Studii i statisti~ki podatoci za pomorskata trgovija na
Otomanskata Imperija so poseben osvrt na trgovijata {to tranzitirala
preku pristani{tata vo Solun i vo Kavala vo periodot 1974-1877 godina;
britanska diplomatska prepiska za stepenot na po~ituvaweto na
odlukite na Berlinskiot dogovor po pra{aweto na orientalnite
`eleznici; statisti~ki podatoci za trgovskata razmena me|u Turcija i
Francija; izve{tai od francuskiot konzul vo Skopje za razvojot na
industrijata i na zemjodelskoto proizvodstvo vo Makedonija vo
po~etokot na 20-tiot vek; izve{tai za proizvodstvoto na opium vo
Kosovskiot vilaet vo 1911 godina; izve{taj za zemjodelskoto
proizvodstvo i za industrijata vo Skopskata kaza.
Jazik: francuski, angliski
122
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
6. 1656-1737 g.
Signatura: 79
Serija B1 - Solun. Izve{tai od francuskiot konzul vo Solun i trgovci
od Levant za stepenot na trgovskoto prisustvo na Francija vo Levant, za
francuskite interesi vo toj del od svetot i za mo`nostite za
zgolemuvawe na francuskoto trgovskoto i politi~ko vlijanie vo
Otomanskata Imperija; administrativna prepiska na Francuskiot
konzulat vo Solun so Ministerstvoto za nadvore{ni raboti na Francija
kako i za finansiski, personalni i drugi pra{awa povrzani so rabotata
na konzulatot.
7. 1738-1754 g.
Signatura: 80
Serija B1 - Nadvore{ni raboti - Solun. Izve{tai od francuskiot
konzul vo Solun za trgovskoto prisustvo na Francija vo Otomanskata
Imperija, za francuskite interesi vo toj del od svetot i za mo`nostite
za zgolemuvawe na francuskoto trgovsko i politi~ko vlijanie vo
Otomanskata Imperija; administrativna prepiska na Francuskiot
konzulat vo Solun so Ministerstvoto za nadvore{ni raboti na Francija
za finansiski, personalni i drugi pra{awa povrzani so rabotata na
konzulatot.
8. 1755-1778 g.
Signatura: 81
Serija B1 - Nadvore{ni raboti - Solun. Izve{tai od francuskiot
konzul vo Solun za trgovskoto i politi~koto vlijanie na Francija vo
Otomanskata Imperija i posebno vo provinciite na Evropska Turcija,
za francuskite interesi vo Levant i za mo`nostite za zgolemuvawe na
francuskoto trgovsko i politi~ko vlijanie vo Otomanskata Imperija.
9. 1706-1818 g.
Signatura: 82
Serija B1 i B3 - Nadvore{ni raboti. Administrativna prepiska na
Francuskiot konzulat vo Solun so Ministerstvoto za nadvore{ni
raboti na Francija za finansiski, personalni i drugi pra{awa
povrzani so rabotata na konzulatot; izvadok od studija posvetena na
trgovijata vo Skadarskiot pa{alak; studii i izve{tai od francuskiot
konzul vo Solun za trgovskata razmena na Francija so Otomanskata
Imperija, studija za trgovijata vo Levant so detalni podatoci za
francuskite trgovski firmi {to rabotele vo toj del od svetot;
sporedben tabelaren prikaz na uvozot i izvozot na proizvodi na
Francija so zemjite od Levant za periodot 1789-1820; studija za
trgovskiot podem na turskite pristani{ta i za trgovskata razmena so
golemite evropski zemji; izve{taj za trgovijata so robovi vo Orientot;
tabelaren prikaz na trgovskata razmena me|u Turcija i Francija preku
pristani{tata Solun i Marsej.
123
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
10. 1756-1783 g.
Signatura: 83
Serija B7 - francuska mornarica. Izve{tai za pomorskata trgovska
razmena na Francija so Otomanskata Imperija preku pristani{teto vo
Marsej, studii za francuskoto trgovsko prisustvo vo Levant; izve{tai
za trgovskata razmena me|u Turcija i Francija preku pristani{tata
Solun i Marsej.
ARHIV NA MINISTERSTVOTO ZA NADVORE[NI RABOTI NA
FRANCIJA
(ARCHIVES DU MINISTERE FRANCAIS DES AFFAIRES ETRANGERES)
Ministerstvoto za nadvore{ni raboti na Francija poseduva golem broj
fondovi {to sodr`at dokumenti zna~ajni za istorijata na Makedonija. Ovie
fondovi se nao|aat vo dve arhivski slu`bi, i toa, vo Pariz, kade {to e
smesten Arhivot na centralnite slu`bi na Ministerstvoto za nadvore{ni
raboti na Francija i vo Nant, kade {to e smesten Arhivot na francuskite
diplomatski pretstavni{tva vo svetot.
Mikrofilmuvanite dokumenti, memoari, karti, tekstovi na mirovni
dogovori, pe~ateni i rakopisni studii i drugi arhivski materijali {to se
doneseni vo Dr`avniot arhiv na Republika Makedonija poteknuvaat od
razli~ni fondovi na ova Ministerstvo, od koi se mikrofilmuvani samo onie
dosieja, predmeti i studii {to se odnesuvaat na istorijata na Makedonija.
Mikrofilmuvanata arhivska gra|a se odnesuva na periodot 1686-1969 godina.
Ovie mikrofilmuvani arhivski dokumenti poteknuvaat vo najgolem del od
fondovite na: Centralnata administracija na Ministerstvoto za
nadvore{ni raboti na Francija - Pariz, a posebno od seriite na dokumenti
posveteni na Bugarija, Grcija i Jugoslavija, Francuskata ambasada vo
Konstantinopol (Istanbul), Francuskiot konzulat vo Bitola, Francuskata
ambasada vo Belgrad, Francuskata ambasada vo Viena, Francuskata ambasada
vo Atina, Francuskata ambasada vo Sofija, Francuskiot konzulat vo Solun,
Francuskiot konzulat vo Skopje, kako i od drugi fondovi i serii na
dokumenti {to se navedeni vo analiti~kite inventari izraboteni za sekoj
mikrofilm posebno.
Broj na mikrofilmovi: 55
124
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
Sodr`ina:
1. 1918-1929 g.
Signatura: 1921
Serija - Evropa 1918-1929, dosieja Jugoslavija i Bugarija. Diplomatska
prepiska, izve{tai, pisma i studii na francuskite diplomatski
pretstavnici vo balkanskite zemji, kako i dokumenti proizlezeni od
Dru{tvoto na narodite, posveteni na sostojbata vo trite delovi na
Makedonija me|u dvete svetski vojni i na odnosite me|u balkanskite
zemji: za politi~kata i ekonomskata sostojba vo Vardarska Makedonija
po Prvata svetska vojna; za ideite za formirawe balkanska federacija;
za aktivnostite na komitskite ~eti; za aktivnostite na makedonskite
organizacii vo Bugarija; za prisilnoto iseluvawe na slovenskoto
naselenie od Grcija vo Bugarija; za ekonomskite i politi~kite odnosi
me|u balkanskite zemji; za malcinskite pra{awa vo balkanskite zemji,
itn.
2. 1918-1929 g.
Signatura: 1922
Serija - Evropa 1918-1929, dosie Bugarija. Diplomatska prepiska za
sostojbite na Balkanot: peticii od `iteli na Vardarska Makedonija za
surovosta na srpskite vlasti; barawe od makedonskite emigranti vo
Bugarija do Mirovnata konferencija vo Versaj Makedonija da bide
priklu~ena kon Bugarija; izve{tai i studii vo vrska so sostojbite vo
Makedonija pred Mirovnata konferencija vo Versaj, vo koi se
predviduva kakva }e bide idninata na Balkanot dokolku Makedonija
stane samostojna dr`ava; izve{tai od rabotata na komisiite za
utvrduvawe na granicata me|u Bugarija i Srbija; izve{tai za
aktivnostite na komitskite ~eti po Prvata svetska vojna; izve{taj vo
koj se prenesuvaat amerikanskite stavovi za re{avaweto na
makedonskoto pra{awe; izve{tai od rabotata na me{ovitata komisija
za emigrantite me|u Bugarija i Grcija; izve{tai za ubistvata na Todor
Panica i na vojvodata Pan~o Mihajlov; op{irna studija posvetena na
istorijata na Bugarija, na vnatre{nata politi~ka sostojba pred i za
vreme na Balkanskite vojni, za nejzinoto sojuzni{tvo so Germanija, za
zemjodelskoto dvi`ewe i vladeeweto na Stamboliski, za razvojot na
Komunisti~kata partija na Bugarija, kako i za makedonskite
organizacii vo Bugarija i za nedorazbirawata me|u niv.
3. 1918-1929 g.
Signatura: 1923
Serija - Evropa 1918-1929, dosie Bugarija. Diplomatska prepiska,
izve{tai, pisma i studii na francuskite diplomatski pretstavnici vo
balkanskite zemji, kako i dokumenti proizlezeni od Dru{tvoto na
narodite, a se odnesuvaat na sostojbata vo trite delovi na Makedonija
me|u dvete svetski vojni i odnosite me|u balkanskite zemji; izve{tai za
125
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
aktivnostite na makedonskite organizacii vo balkanskite zemji i vo
zemjite na Zapadna Evropa; izve{tai za razmenata na naselenie me|u
Grcija i Bugarija, za ekonomskite i politi~kite odnosi me|u
balkanskite zemji i za problemite vo vrska so pra{awata na
malcinstvata.
Jazik: francuski, angliski
4. 1918-1929 g.
Signatura: 1924
Serija - Evropa 1918-1929, dosieja Bugarija i Grcija. Diplomatska
prepiska, izve{tai, pisma i studii na francuskite diplomatski
pretstavnici vo balkanskite zemji, kako i dokumenti proizlezeni od
Dru{tvoto na narodite za sostojbata vo trite delovi na Makedonija me|u
dvete svetski vojni i odnosite me|u balkanskite zemji, so informacii za
razmenata na naselenieto me|u Bugarija i Grcija, za nesoglasuvawata
me|u balkanskite zemji vo vrska so pra{aweto za malcinstvata, kako i so
statisti~ki podatoci za brojot na begalcite vo balkanskite zemji;
izve{tai za aktivnostite na makedonskite organizacii vo Bugarija kako
i za dejstvuvaweto na komitskite ~eti vo Makedonija.
5. 1918-1929 g.
Signatura: 2171
Serija - Evropa 1918-1929, dosieja Jugoslavija i Bugarija. Diplomatska
prepiska, izve{tai, pisma i studii na francuskite diplomatski
pretstavnici vo balkanskite i vo drugi evropski zemji, kako i
dokumenti proizlezeni od Dru{tvoto na narodite za sostojbata vo trite
delovi na Makedonija me|u dvete svetski vojni i za odnosite me|u
balkanskite zemji; izve{tai za aktivnostite na balkanskite diplomatii
pred odr`uvaweto na Pariskata mirovna konferencija; izve{tai za
aktivnostite na makedonskite dru{tva vo [vajcarija; podatoci za
kolonizacijata na Vardarska Makedonija; izve{tai za ekonomskite i
politi~kite odnosi me|u balkanskite zemji kako i za nere{enite
pra{awa za malcinstvata; izve{tai za aktivnostite na komitskite ~eti
i Makedonskata vnatre{na organizacija.
6. 1921-1938 g.
Signatura: 2565
Serija - Dru{tvo na narodite; dosieja - Bugarija i Jugoslavija
(pra{aweto za Makedonija). Diplomatska prepiska i dokumenti
proizlezeni od Dru{tvoto na narodite, za sostojbata vo trite delovi na
Makedonija me|u dvete svetski vojni i odnosite me|u balkanskite zemji
so podatoci za aktivnostite na komitskite ~eti i na makedonskite
organizacii vo balkanskite zemji i vo zemjite na Zapadna Evropa, kako i
za nere{enite pra{awa za malcinstvata vo balkanskite zemji.
Jazik: francuski, angliski
126
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
7. 1809-1895 g.
Signatura: 54/640
Dosieja: Trgovski izve{tai od Solun, Politi~ka prepiska od Bitola i
od Janina. Diplomatska prepiska i izve{tai na francuskite konzuli vo
Solun, vo Bitola i vo Janina za sostojbite vo domenot na trgovijata vo
Makedonija vo tekot na 19-tiot vek, za dano~nata politika na Visokata
Porta, kako i za nasilstvata izvr{eni vrz hristijanskoto naselenie od
strana na vlasta i razni aramiski bandi.
8. 1905-1906 g.
Signatura: 312
Turcija - Vnatre{na politika - Makedonija. Diplomatska prepiska za
sostojbite vo Makedonija po Ilindenskoto vostanie: barawa na
golemite sili do Visokata Porta za neodlo`no sproveduvawe na
administrativnite reformi vo Makedonija; za odvivaweto na
reformite vo sudskiot sektor; podgotovki na golemite sili da ispratat
voeni brodovi vo Egejsko More dokolku ne se sprovedat
administrativnite reformi vo Evropska Turcija; za odnosite me|u
balkanskite zemji i nivnite interesi vo Makedonija.
9. 1907 g.
Signatura: 313
Turcija - Vnatre{na politika - Makedonija. Diplomatska prepiska za
sostojbite vo Makedonija po Ilindenskoto vostanie: barawa na
golemite sili do Visokata Porta za neodlo`no sproveduvawe na
administrativnite reformi vo Makedonija; statisti~ki podatoci za
ubistva i nasilstva me|u naselenieto vo Makedonija predizvikani od
propagandite na sosednite zemji; izve{tai za {tetite predizvikani od
poplavite vo Skopskata kotlina; izve{tai za dejstvuvaweto na bandi vo
Makedonija isprateni od Srbija, Bugarija i od Grcija; izve{tai za
sudiri na komitski ~eti so turskata vojska vo Prilepska i Tikve{ka
kaza; izve{tai za odvivaweto na reformite vo sudskiot sektor;
izve{tai za interesite na golemite sili vo Makedonija, kako i za
odnosite me|u balkanskite zemji i nivnite interesi vo Makedonija.
10. 1906-1907 g.
Signatura: 314
Turcija - Vnatre{na politika - Makedonija. Izvadok od napisot
„Re{enie za makedonskoto pra{awe - sferi na vlijanie“ od revijata
„Helenizam“, vo koj se branat gr~kite interesi vo Makedonija; izvadok
od knigata na Martin Vils posvetena na negovoto zarobeni{tvo vo edna
komitska ~eta; promemorii od gra|ani za ubistvata i nasilstvata
izvr{eni vo Makedonija od strana na bandi pomognati od Srbija,
Bugarija i Grcija; izve{taj za objavuvaweto na „Sinata kniga“ na
britanskoto Ministerstvo za nadvore{ni raboti za sostojbite vo
Makedonija po Ilindenskoto vostanie; izve{taj za objavuvaweto na nova
127
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
[email protected] kniga“ na francuskoto Ministerstvo za nadvore{ni raboti za
sostojbite vo Makedonija; izve{taj za proglasuvaweto nezavisnost na
Bugarija.
Jazik: francuski, angliski, germanski, srpski
11. 1896-1899 g.
Signatura: 181
Turcija - Vnatre{na politika - Makedonija. Diplomatska prepiska za
sostojbite na Balkanot kon krajot na 19-tiot vek: izve{tai za sostojbata
na naselenieto vo Makedonija i za propagandite i vlijanijata na
sosednite balkanski zemji vo sevkupniot `ivot vo Makedonija; izve{tai
za razli~nite interesi na golemite sili na Balkanot i za nivnata
politika kon Makedonija; studii za etni~kiot sostav i verskata
opredelenost na naselenieto vo Makedonija.
12. 1901-1902 g.
Signatura: 182
Turcija - Vnatre{na politika - Makedonija. Diplomatska prepiska za
sostojbite na Balkanot vo po~etokot na 20-tiot vek: za sostojbata na
naselenieto vo Makedonija i za propagandite i vlijanijata na sosednite
balkanski zemji vo sevkupniot `ivot vo Makedonija; za pretenziite na
balkanskite zemji vo Evropska Turcija; za aktivnostite na
revolucionernite komiteti i ~eti vo Makedonija i vo Bugarija; za
vlijanieto na Revolucionernata organizacija vo Makedonija i
podgotovkite za krevawe op{to vostanie vo Makedonija.
13. 1902-1903 g.
Signatura: 183
Turcija - Vnatre{na politika - Makedonija. Diplomatska prepiska za
sostojbite na Balkanot vo po~etokot na 20-tiot vek: za aktivnostite na
Revolucionernata organizacija vo Makedonija; za dejstvuvaweto na
revolucionerni ~eti vo pove}e mesta vo Makedonija; za te{kata sostojba
na naselenieto vo Makedonija i za podgotovkite za krevawe vostanie; za
pretenziite na sosednite balkanski zemji vo Makedonija; za
objavuvaweto na [email protected] kniga“ na Ministerstvoto za nadvore{ni
raboti na Francija posvetena na sostojbite vo Makedonija.
14. 1897-1907 g.
Signatura: 235
Turcija - vnatre{na i nadvore{na politika. Diplomatska prepiska za
sostojbite vo Makedonija kon krajot na 19-tiot i po~etokot na 20-tiot
vek: informacii za aktivnostite na mladoturcite i nivnoto vlijanie vo
politi~kiot `ivot vo Otomanskata Imperija; za sostojbata na
naselenieto vo Makedonija i za propagandite i vlijanijata na sosednite
128
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
balkanski zemji vo Makedonija; za razli~nite interesi na golemite sili
na Balkanot i nivnata politika kon Makedonija; izve{tai za etni~kiot
sostav i verskata opredelenost na naselenieto vo Makedonija
15. 1898-1914 g.
Signatura: 236
Turcija - vnatre{na i nadvore{na politika; Bugarija - vnatre{na i
nadvore{na politika. Diplomatska prepiska za sostojbite vo
Makedonija kon krajot na 19-tiot i po~etokot na 20-tiot vek: za
nasilstvata vrz hristijanskoto naselenie vo Makedonija; za interesite
na balkanskite zemji vo Makedonija; za diplomatskite pritisoci od
golemite sili vrz Visokata Porta za neodlo`no sproveduvawe na
administrativnite reformi vo Makedonija; za razli~nite interesi na
golemite sili na Balkanot i nivnata politika kon Makedonija; za
etni~kiot sostav i verskata opredelenost na naselenieto vo Makedonija;
za te{kata sostojba vo Makedonija po Balkanskite vojni.
16. 1859-1894 g.
Signatura: 237
Dosie: Politi~ka prepiska - Bugarija. Diplomatska prepiska za
sostojbite vo Makedonija vo vtorata polovina na 19-tiot vek: za
vlijanieto na gr~kata crkva vrz slovenskoto naselenie vo Makedonija;
za etni~kiot sostav i verskata opredelenost na naselenieto vo
Makedonija; za nasilstvata vrz hristijanskoto naselenie vo Makedonija;
za interesite na balkanskite zemji vo Makedonija; za razli~nite
interesi na golemite sili na Balkanot i nivnata politika kon
Makedonija; za sostojbite vo Makedonija po Berlinskiot kongres.
17. 1903 g.
Signatura: 238
Turcija - vnatre{na politika - Makedonija.
Diplomatska prepiska za sostojbite vo Makedonija vo 1903 godina: za
bugarskata nadvore{na politika i nejzinite interesi vo Makedonija; za
rivalstvoto me|u Egzarhijata i Patrijar{ijata vo Makedonija;
izve{tai za nasilstvata i masakrite napraveni od bandi pod vlijanie na
bugarskata ili gr~kata propaganda; kra`bi, uceni i ubistva na
arnautski razbojni~ki bandi vo Makedonija; izve{tai za vnatre{nata
bezbednost vo Bitolskiot vilaet.
18. 1903 g.
Signatura: 239
Turcija - vnatre{na politika - Makedonija.
Diplomatska prepiska za sostojbite vo Makedonija vo 1903 godina:
izve{tai za diplomatski pritisoci na golemite sili do Visokata Porta
za neodlo`no sproveduvawe na reformite vo Makedonija; detalni
129
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
izve{tai za tekot na Ilindenskoto vostanie; izve{tai za brojot na
nastradanoto naselenie i za uni{tenite sela vo tekot na Ilindenskoto
vostanie; studii so analiza na sprotivstavenite stavovi na golemite
sili vo vrska so celite na Ilindenskoto vostanie i barawata na
vostanicite Makedonija da dobie avtonomija.
Jazik: francuski, angliski
19. 1903-1904 g.
Signatura: 240
Turcija - politi~ki izve{tai za Makedonija.
Diplomatska prepiska za sostojbite vo Makedonija vo 1903 i 1904 godina:
izve{tai za nadvore{nata politika na balkanskite zemji i nivnite
propagandi vo Makedonija; izve{tai za soperni{tvoto me|u Egzarhijata
i Patrijar{ijata vo Makedonija; izve{tai za nasilstvata i masakrite
vo Makedonija, napraveni od bandi pod vlijanie na bugarskata, srpskata
ili gr~kata propaganda; izve{tai so analiza na razli~nite stavovi na
golemite sili za na~inot na re{avawe na makedonskoto pra{awe.
20. 1904-1905 g.
Signatura: 241
Turcija - politi~ki izve{tai za Makedonija.
Diplomatska prepiska za sostojbite vo Makedonija vo 1904 i 1905 godina:
izve{tai za nadvore{nata politika na Grcija i za kritikite upateni od
golemite sili kon nea poradi agresivnata propaganda vo Makedonija;
izve{tai za nasilstva i masakri vo Makedonija napraveni od gr~ki
bandi; izve{taj za predlozite na Avstro-Ungarija i Rusija, kako i za
na~inot na sproveduvaweto na administrativnite reformi vo
Makedonija; izvadoci od evropskiot pe~at za te{kata sostojba na
naselenieto vo Makedonija; izve{tai za carinskata politika na
Turcija; prevod na francuski jazik na pravilnikot za javnite prihodi i
dava~ki na Turcija; izvadok od napisi vo vesnikot „Makedonija“ {to
izleguval vo Pariz (1905 g.); izve{taj na Me|unarodnoto biro za mir od
Pariz za sostojbite vo Makedonija so predlozi za re{avawe na
makedonskoto i na ermenskoto pra{awe.
Jazik: francuski, angliski
21. 1905 g.
Signatura: 242
Turcija - politi~ki izve{tai za Makedonija.
Diplomatska prepiska za sostojbite vo Makedonija vo 1905 godina: za
nadvore{nata politika na balkanskite zemji i nivnite propagandi vo
Makedonija; za antagonizmot me|u Egzarhijata i Patrijar{ijata vo
Makedonija; za nasilstvata i masakrite vo Makedonija napraveni od
razni bandi pod vlijanie na bugarskata, srpskata ili gr~kata
130
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
propaganda; za razli~nite stavovi na golemite sili vo odnos na
re{avaweto na makedonskoto pra{awe; barawa na golemite sili za
neodlo`no sproveduvawe na reformite vo Makedonija.
22. 1878-1914 g.
Signatura: 243
Dosie: Srbija - nadvore{na politika (1897-1914).
Izve{tai od francuskite diplomatski pretstavnici vo evropskite
zemji za razvojot na srpskata dr`ava, za nejzinite odnosi so golemite
sili, za nejzinite pretenzii na Balkanot i za propagandata {to ja
vr{ela vo Makedonija na obrazoven i verski plan; za nejzinite odnosi so
Rusija i panslavisti~koto dvi`ewe na Balkanot.
Dosie: Turcija 1878-1880. Diplomatska prepiska posvetena na sostojbite
na Balkanot po Berlinskiot kongres: za statusot na balkanskite zemji
po Rusko-turskata vojna i po Berlinskiot kongres; protesti i peticii od
gr~koto naselenie i od gr~kiot Silogos protiv odlukite od
Sanstefanskiot miroven dogovor; nemiri i buntovi vo pove}e regioni
vo Makedonija; izve{tai za nasilstva vrz hristijanskoto naselenie vo
Bitolskiot vilaet; detalna studija za voenata mo} na Otomanskata
Imperija; izve{tai za avstriskite interesi vo Bosna i Hercegovina.
23. 1889-1896 g.
Signatura: 244
Dosie: Bugarija.
Diplomatska prepiska za razvojot na bugarskoto kne`evstvo po
Berlinskiot kongres: izve{tai za odobrenieto od Visokata Porta na
Bugarskata egzarhiska crkva, samostojno da dejstvuva vo Evropska
Turcija i za ispra}aweto na bugarski sve{tenici vo pove}e eparhii vo
Makedonija; izve{tai za problemite na pove}e egzarhiski u~ili{ta vo
Makedonija; za reformite vo Makedonija po Berlinskiot kongres;
izve{tai za aktivnostite na komitskite ~eti i za podgotovkite za
krevawe vostanie vo Makedonija; kritiki na golemite sili za
bugarskata politika kon Makedonija; izvadok od vesnikot „Makedonski
glas“ (1896), vo koj se prenesuva tekstot od Manifestot na Makedonskiot
centralen komitet posveten na reformite vo Makedonija.
24. 1897-1903 g.
Signatura: 1255
Dosie: Politi~ki cirkulari. Cirkularni pisma isprateni od
Politi~kata direkcija pri Ministerstvoto za nadvore{ni raboti na
Francija do francuskite diplomatski pretstavni{tva vo svetot,
posveteni na francuskata nadvore{na politika i na sostojbite vo razni
delovi na svetot, kon krajot na 19-tiot i po~etokot na 20-tiot vek.
Pove}e cirkularni pisma se odnesuvaat na sostojbata na Balkanot i vo
Makedonija.
131
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
25. 1906-1910 g.
Signatura: 403
Dosie: Politi~ki cirkulari. Cirkularni pisma isprateni od
Politi~kata direkcija pri Ministerstvoto za nadvore{ni raboti na
Francija do francuskite diplomatski pretstavni{tva vo svetot
posveteni na francuskata nadvore{na politika i sostojbite vo razni
delovi na svetot, vo po~etokot na 20-tiot vek. Pove}e cirkularni pisma,
koi se odnesuvaat na sostojbata na Balkanot i vo Makedonija.
26. 1718-1853 g.
Signatura: 1570
Serija - Memoari i dokumenti. Op{irni studii i izve{tai za sostojbite
vo Otomanskata Imperija vo tekot na 18-tiot i 19-tiot vek: geografski
opis na turskite provincii; podatoci za etni~kiot sostav i verskata
pripadnost na naselenieto, statisti~ki podatoci i studii za razvojot
na trgovijata, zemjodelstvoto, zanaet~istvoto i industrijata vo Turcija;
izve{tai za funkcioniraweto na turskata vojska; posebni studii za
sekoja etni~ka zaednica vo Otomanskata Imperija.
27. 1821-1895 g.
Signatura: 1572
Serija na dokumenti - Turcija. Op{irni studii i izve{tai za sostojbite
vo Otomanskata Imperija vo tekot na 19-tiot vek: izve{tai za
etni~kiot sostav i verskata opredelenost na naselenieto vo Makedonija;
izvadoci od knigata na Ami Bue posvetena na `ivotot vo Otomanskata
Imperija; studija za francuskite interesi vo Turcija; studija za
`ivotot vo Bitolskiot pa{alak vo 1856 g; izve{tai za administrativnite reformi vo Turcija vo prvata polovina na 19-tiot vek; izve{tai za
sostojbata vo Evropska Turcija po Berlinskiot kongres; za propagandite
na balkanskite zemji vo Makedonija; za razli~nite interesi na golemite
sili na Balkanot i nivnata politika kon Makedonija.
28. 1912-1913 g.
Signatura: 378
Serija na dokumenti - Turcija. Diplomatska prepiska za sostojbite na
Balkanot za vreme na Balkanskite vojni: za stradawata na naselenieto i
humanitarnite aktivnosti na razni religiozni misii vo Makedonija; za
nesoglasuvawata na balkanskite zemji okolu podelbata na Makedonija.
29. 1686-1880 g.
Signatura: 1571
Serija na dokumenti - Turcija. Op{irni studii i izve{tai za sostojbite
vo Otomanskata Imperija vo tekot na 19-tiot vek (so isklu~ok na eden
dokument od 1686 g.): studii i izve{tai za pove}e turski provincii
(Makedonija, Albanija, Trakija, Bugarija...) so geografski opis na
132
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
provinciite i podatoci za etni~kiot sostav i verskata opredelenost na
naselenieto, trgovskiot potencijal i drugi osobenosti na vilaetite;
izve{tai za voeniot potencijal na Otomanskata Imperija; izve{tai za
administrativnite reformi vo Turcija i za statusot na nemuslimanskoto naselenie; izve{tai za Vlasite vo Otomanskata Imperija;
izve{tai na Evropskata komisija za Isto~na Rumelija za sproveduvawe
na administrativnite reformi vo Evropska Turcija predvideni so
Berlinskiot kongres.
30. 1793-1809 g.
Signatura: 84
Dosie: Trgovska i konzularna prepiska - Francuski konzulat vo Solun
(Tom 15b). Administrativna korespondencija za rabotata na Francuskiot konzulat vo Solun; izve{tai za francuskoto trgovsko prisustvo vo
Solun; op{irni izve{tai i studii za trgovijata vo Solun i za
zna~eweto na solunskoto pristani{te; trgovski i politi~ki bilteni za
Solun.
31. 1812-1822 g.
Signatura: 85
Dosie: Trgovska i konzularna prepiska - Francuski konzulat vo Solun
(Tom 17 i 18). Trgovski bilten za Bosna; izve{tai i studii posveteni na
trgovskite aktivnosti vo Bosna; politi~ki bilten za Bosna; trgovski
bilten za Janina; studii i izve{tai za sostojbite vo Evropska Turcija:
buxet na provinciite, finansiska sostojba, ekonomski potencijali,
statisti~ki podatoci za ceni na proizvodi, za uvoz i izvoz na stoki
preku pristani{tata vo Evropska Turcija so poseben osvrt na
solunskoto pristani{te.
32. 1822-1834 g.
Signatura: 86
Dosie: Trgovska i konzularna prepiska - Francuski konzulat vo Solun.
Administrativna korespondencija za rabotata na Francuskiot konzulat
vo Solun: registri za evidencija na francuski gra|ani i otomanski
podanici pod za{tita na Francuskiot konzulat vo Solun; izve{tai za
francuskoto trgovsko prisustvo vo Solun; op{irni izve{tai i studii
za trgovijata vo Solun i za zna~eweto na solunskoto pristani{te;
statisti~ki podatoci za koli~estvata na stoka prenesena preku
solunskoto pristani{te; trgovski i politi~ki bilteni za Solun.
33. 1834-1846 g.
Signatura: 87
Dosie: Francuski konzulat vo Solun (volumen 21). Administrativna
korespondencija na Francuskiot konzulat vo Solun: arhitektonski
planovi na zgradata na konzulatot, periodi~ni finansiski izve{tai,
133
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
buxet na konzulatot; izve{tai za francuskata zaednica vo Solun:
registri za evidencija na francuskite gra|ani i otomanskite podanici
pod za{tita na Francuskiot konzulat vo Solun; izve{tai za
politi~kata i ekonomskata sostojba vo Makedonija.
34. 1846-1860 g.
Signatura: 88
Dosie: Francuski konzulat vo Solun. Izve{tai za za{titata {to im ja
daval konzulatot na francuskite gra|ani i na otomanskite podanici pod
za{tita na francuskiot konzulat vo Solun pred sudovite na Imperijata
za trgovski i drugi sporovi; op{irni izve{tai i studii za trgovijata vo
Makedonija so poseben osvrt za trgovijata vo Solun: statisti~ki
podatoci za uvoz i izvoz na proizvodi preku solunskoto pristani{te,
ceni
na
najzna~ajnite
trgovski
proizvodi;
administrativna
korespondencija za funkcioniraweto na konzulatot.
35. 1861-1868 g.
Signatura: 89
Dosie: Francuski konzulat vo Solun - trgovska i konzularna prepiska.
Izve{tai za sostojbata vo Solunskiot pa{alak; podatoci za trgovskite
dvi`ewa vo pogolemite gradovi vo Makedonija; op{irni izve{tai i
studii za trgovijata vo Solun i za zna~eweto na solunskoto
pristani{te: statisti~ki podatoci za koli~estvata i vidovite na
proizvodi preneseni preku solunskoto pristani{te; politi~ki
izve{tai za sostojbata vo Evropska Turcija: politika na Visokata
Porta za naseluvawe na muslimanski semejstva vo Makedonija, Tesalija i
Epir so cel da se zgolemi brojot na muslimanite vo odnos na
hristijanite vo tie provincii.
36. 1841-1872 g.
Signatura: 90
Dosie: Francuski konzulat vo Solun - trgovska i konzularna prepiska.
Izve{tai za nemiri i buntovi vo pove}e turski provincii; izve{tai za
sostojbite vo Bugarija, Makedonija i Albanija: opis na naselenieto,
politi~ki previrawa, odnosi so vlastite; trgovski izve{tai so
statisti~ki podatoci za cenite na uvoz i izvoz na razni vidovi
proizvodi preku solunskoto pristani{te; izve{tai za brojnosta na
turskata vojska vo Makedonija; studija za vlijanieto na Grcija vo
Evropska Turcija.
37. 1872-1895 g.
Signatura: 91
Dosie: Francuski konzulat vo Solun - trgovska korespondencija.
Trgovski izve{tai so statisti~ki podatoci za uvozot i izvozot na razni
vidovi proizvodi preku solunskoto pristani{te; izve{tai za sostojbata
134
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
so zemjodelstvoto vo Evropska Turcija; izvadoci od pe~ateni izve{tai
na Britanskiot konzulat vo Solun za trgovijata vo Makedonija;
izvadoci od pe~ateni studii na Francuskiot konzulat vo Solun za
izvozot i uvozot na proizvodi preku solunskoto pristani{te i za
negovoto zna~ewe za trgovijata vo Evropska Turcija.
Jazik: francuski, angliski
38. 1854-1896 g.
Signatura: 92
Serija na dokumenti - Turcija. Izve{tai od francuskiot konzul vo
Bitola za sostojbite vo Bitolskiot vilaet, za francuskata zaednica vo
Bitola i za vlijanieto na Misijata na Lazaristite na verski i
obrazoven plan vo bitolskiot region; administrativna korespondencija
za funkcioniraweto na Francuskiot konzulat vo Bitola; izve{tai za
politi~kite previrawa vo turskata administracija; izve{tai za
te{kata sostojba na hristijanskoto naselenie vo Bitolskiot vilaet;
izve{tai za sproveduvaweto na administrativnite reformi vo Evropska
Turcija; podatoci za obrazovniot sistem vo Makedonija; izve{tai za
makedonskoto dvi`ewe vo Evropska Turcija.
39. 1871-1875 g.
Signatura: 93
Serija na dokumenti - Turcija- Francuski konzulat vo Solun. Izve{tai
za sostojbata na anarhija i buntovi vo Bosna i vo Hercegovina; izve{tai
za nestabilnata vnatre{na sostojba vo Makedonija; peticii od
hristijanskoto naselenie vo Prilep isprateni do francuskiot konzul
vo Solun za nivnata te{ka sostojba; informacii za obrazovanieto na
hristijanskoto naselenie vo Makedonija; izve{tai i studii za
Solunskiot vilaet na etni~ki, verski i ekonomski plan.
40. 1876-1879 g.
Signatura: 94
Serija na dokumenti - Francuski konzulat vo Solun:. Izve{tai za
zapo~nuvaweto na reformite vo administracijata na Otomanskata
Imperija; izve{taj za donesuvaweto na Organskiot zakon za vilaetite
vo Evropska Turcija; izve{tai za verskite pra{awa vo Makedonija;
studija za vojskata na Otomanskata Imperija; izve{taj za sostojbite vo
Epir.
41. 1880-1884 g.
Signatura: 95
Serija na dokumenti - Turcija - Politi~ka korespondencija na
Francuskiot konzulat vo Solun. Izve{tai za politi~kata sostojba vo
Makedonija; za panslavisti~koto dvi`ewe vo Makedonija; za
135
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
aktivnostite na Misijata na Lazaristite vo Solun; za vlijanieto na
sosednite balkanski zemji vrz politi~kiot `ivot vo Makedonija;
podatoci za voenite potencijali na Otomanskata Imperija i za
razmestenosta na vojskata vo Makedonija; za administrativnite reformi
vo Evropska Turcija; za odnosite me|u etni~kite zaednici vo Evropska
Turcija; za vostani~kite dvi`ewa vo Makedonija, Tesalija i Epir.
42. 1885-1886 g.
Signatura: 96
Serija na dokumenti -Turcija - Francuski konzulat vo Solun. Izve{tai
za politi~kata sostojba vo Makedonija i za propagandite vodeni od
sosednite balkanski zemji; za postoeweto odmetni~ki grupi koi vr{ele
grabe`i i nasilstva vo Makedonija; za odnosite me|u etni~kite
zaednici vo Evropska Turcija; za rivalskite odnosi me|u
patrijar{iskata i egzarhiskata crkva vo Makedonija.
43. 1887-1889 g.
Signatura: 97
Serija na dokumenti - Turcija- Francuskiot konzulat vo Solun.
Izve{tai za postoeweto na odmetni~ki grupi koi vr{ele grabe`i i
nasilstva vo Makedonija; izve{tai za vlijanieto na golemite sili vrz
politi~kite nastani vo Evropska Turcija; za otvoraweto na italijanski
u~ili{ta vo Solun; za postoeweto proekti za izgradba na `elezni~ki
linii za povrzuvawe na pove}e gradovi vo Makedonija, me|u koi i
`elezni~kata linija Solun-Bitola; za aktivnostite na Misijata na
Lazaristite vo Solun; za vnatre{nata sostojba vo Makedonija.
44. 1890-1896 g.
Signatura: 98
Serija na dokumenti - Turcija- politi~ka korespondencija na
Francuskiot konzulat vo Solun (Tom 9). Izve{tai za postoeweto na
odmetni~ki grupi koi vr{ele grabe`i i nasilstva vo Makedonija;
informacii za egzarhiskite u~ili{ta vo Makedonija; za otvoraweto
italijanska bolnica vo Solun; za navleguvaweto na ruski i britanski
voeni brodovi vo solunskoto pristani{te; informacii za makedonskoto
dvi`ewe; studija za sostojbite vo Makedonija na obrazoven i verski plan
- statisti~ki podatoci.
45. 1878-1880 g.
Signatura: 340
Diplomatska prepiska posvetena na podgotovkite i odr`uvaweto na
Berlinskiot kongres: peticii od razli~ni etni~ki zaednici od
Evropska Turcija za najavite za mo`ni re{enija so Berlinskiot
dogovor; studii i analizi za mo`nite granici na novite dr`avi na
Balkanot predvideni da bidat priznaeni na Berlinskiot kongres.
136
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
46. 1892-1893 g.
Signatura: 355
Serija na dokumenti - Turcija. Diplomatska prepiska za sostojbite vo
Evropska Turcija: pregovori me|u Vatikan i Visokata Porta za
podobruvawe na statusot na katolicite vo Otomanskata Imperija; za
aktivnostite na Misijata na Lazaristite vo Solun i za otvoraweto
bolnica vo nivnata religiozna misija; izve{tai za rabotata na
francuskite u~ili{ta vo Solun; za rabotata na Carskata otomanska
banka.
47. 1814-1826 g.
Signatura: 358
Serija na dokumenti - Turcija. Diplomatska prepiska za sostojbite vo
pove}e provincii na Evropska Turcija: za vnatre{nata sostojba vo
Romanija; za nemirite vo pove}e provincii vo Evropska Turcija kako
posledica na postojanite nasilstva vrz hristijanite; izve{tai za
trgovijata vo Severna Afrika; izve{tai za cenata na robovite i na
rabotnata raka vo Levant.
48. 1839-1843 g.
Signatura: 1041
Serija na dokumenti - Turcija. Izve{tai od francuskiot ambasador vo
Konstantinopol za sostojbite vo pove}e provincii na Evropska Turcija:
za vnatre{nata sostojba vo Srbija; za religioznite zaednici vo turskite
provincii i politikata na gr~kata crkva kon hristijanskoto naselenie;
za te{kata sostojba na hristijanite i pritisocite na golemite sili do
Visokata Porta da se podobri statusot na ova naselenie; diplomatski
aktivnosti na golemite sili za re{avawe na pra{aweto so tesnecite
Bosfor i Dardaneli; za nemirite vo Sirija i Egipet; za stavovite na
evropskata diplomatija deka treba da se so~uva ramnote`ata vo Evropa
so toa {to nema da se menuvaat granicite na Otomanskata Imperija.
49. 1833-1839 g.
Signatura: 1042
Serija na dokumenti - Turcija - politi~ka korespondencija: Nota od
ambasadorite na golemite sili do Visokata Porta so koja se bara
Turcija da ne donesuva odluki za pra{aweto na Dardanelite bez nivna
soglasnost; izve{tai za vnatre{nata nestabilna sostojba vo turskite
provincii vo Severna Afrika; izve{tai za sporot me|u Grcija i
Otomanskata Imperija za statusot na imotite na muslimanite {to ja
napu{tile Grcija po proglasuvaweto na nejzinata nezavisnost;
administrativna korespondencija za rabotata na Francuskata ambasada
vo Konstantinopol; kopija od trgovskiot dogovor me|u Francija i
Otomanskata Imperija; studii i analizi za posledicite od eventualnoto
raspa|awe na Otomanskata Imperija.
137
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
50. 1843-1878 g.
Signatura: 1043
Memoari i dokumenti - Turcija. Izve{tai za vnatre{nata sostoba vo
turskite provincii vo Severna Afrika; za odnosite me|u Grcija i
Turcija; za vnatre{nata sostojba vo Srbija i Bugarija; studii i analizi
za slovenskoto i gr~koto naselenie na Balkanskiot Poluostrov, za
nivnata rasprostranetost i nivniot me|useben odnos; analizi i
predviduvawa za idninata na novite dr`avi proizlezeni od Berlinskiot
dogovor.
51. 1910 g.
Signatura: 1036
Serija na dokumenti - Turcija - nadvore{na politika; balkanski
pra{awa - Makedonija. Izve{tai za rabotata na me|unarodnata komisija
za revizija na tursko-crnogorskata granica; prevod na francuski jazik
na vnatre{niot pravilnik na Makedonsko-odrinskata revolucionerna
organizacija; izve{tai za pretenziite na balkanskite zemji vo
Makedonija i za nivnite me|usebni odnosi; za voenite podgotovki na
Bugarija; za obidite na novite turski vlasti da obezbedat pomiruvawe
me|u etni~kite i verskite zaednici vo Turcija; podatoci za brojot na
ubistva i nasilstva vrz hristijanite od strana na turski bandi; za
postaveni bombi na `elezni~kata linija Skopje-Solun; op{iren
izve{taj za politi~kata sostojba vo Makedonija po Mladoturskata
revolucija i za nastanatite promeni vo obrazovanieto, vo politi~kiot
`ivot itn.
Jazik: francuski, angliski
52. 1908-1910 g.
Signatura: 1037
Serija na dokumenti - Turcija - nadvore{na politika - Balkan.
Izve{tai za vnatre{nata sostojba vo Evropska Turcija po
Mladoturskata revolucija; za formiraweto na lokalnite komiteti na
partijata „Unija i progres“; za finansiskata sostojba na Otomanskata
Imperija; za formiraweto demokratski klubovi na razli~ni etni~ki
grupi po proglasuvaweto na turskiot ustav; programa na Nacionalnata
federativna partija; za odnosite me|u Egzarhijata i Patrijar{ijata vo
noviot turski re`im; hronolo{ki prikaz na klu~nite nastani vo
odnosite me|u Avstrija, Srbija i Turcija po pra{aweto na Bosna i
Hercegovina; hronolo{ki prikaz na klu~nite nastani vo odnosite me|u
Bugarija, Turcija i Srbija po pra{aweto na Makedonija; za ubistvata i
grabe`ite vo hristijanskite sela od strana na turskite i albanskite
bandi.
138
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
53. 1908-1911 g.
Signatura: 1038
Serija na dokumenti - Turcija - vnatre{na politika- makedonskoto
pra{awe. Izve{tai za reformite vo administracijata, sudstvoto i
vojskata vo Makedonija; za statusot na balkanskite `eleznici; za
razli~nite interesi i politikata na golemite sili vo Makedonija; za
nesigurnata vnatre{na sostojba vo Makedonija i za dejstvuvaweto na
razni bandi pod vlijanie na srpskata, bugarskata i gr~kata propaganda;
za proektite za `elezni~ko povrzuvawe na pove}e gradovi vo
Makedonija; za reorganizacijata na turskata armija; za aktivnostite na
vla{kite dru{tva vo Makedonija; za brojot na katolicite vo
Makedonija; za odnosite me|u bugarskata, srpskata i gr~kata crkva vo
Makedonija.
Jazik: francuski, angliski
54. 1915-1918 g.
Signatura: 1262
Fond - Prva svetska vojna 1914-1918, dosie - strategiski operacii protiv
Bugarija. Diplomatska prepiska za sostojbite vo Makedonija vo tekot na
Prvata svetska vojna: za problemite na Srbija da go koristi solunskoto
pristani{te; izve{tai za stacioniraweto na sojuzni~kata vojska vo
Solun i za nejzinite dejstva na frontot; planovi za operacii na
sojuzni~kata vojska protiv Bugarija; za u~estvoto na Rusija i na Italija
vo vojnata; za koristeweto na Dra~ kako izlez na more za srpskata vojska;
detalni izve{tai za borbenite dejstva na solunskiot front; karti so
prikaz na poziciite na protivni~kite vojski; izve{tai za zagubite na
sojuzni~kata vojska, za brojot na ubieni, is~eznati i raneti vojnici.
55. 1914-1916 g.
Signatura: 1263
Fond - Prva svetska vojna 1914-1918 - Balkan. Francuska i britanska
diplomatska prepiska za sostojbite vo Makedonija vo tekot na Prvata
svetska vojna: za aktivnostite na komitskite ~eti vo Makedonija; za
podgotvenosta na Rusija, Francija i Anglija da im dadat voena poddr{ka
na Grcija i na Srbija dokolku Turcija i Bugarija sklu~at voen pakt so
Germanija; studii i analizi od 1916 godina za idninata na Balkanot i za
zna~eweto na Makedonija kako strate{ka raskrsnica me|u Evropa i
Azija; studija za idninata na Makedonija vo koja se predviduva nejzina
samostojnost so prilo`ena karta na granicite na samostojna
Makedonija.
Jazik: francuski, angliski
139
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
MINISTERSTVO ZA ODBRANA NA FRANCIJA
MINISTERE FRANCAIS DE LA DEFENSE
Ministerstvoto za odbrana na Francija ima posebni arhivski slu`bi koi
funkcioniraat nezavisno od Nacionalniot arhiv na Francija. Arhivot na
ova ministerstvo e podelen na pove}e slu`bi, me|u koi posebno zna~ajni se
Arhivot na Francuskata mornarica i Istoriskata slu`ba na francuskata
kopnena armija od kade poteknuvaat mikrofilmuvanite dokumenti od ova
ministerstvo doneseni vo Dr`avniot arhiv na Makedonija. Ovie arhivski
dokumenti, studii i memoari se odnesuvaat na periodot 1799-1927 godina.
Broj na mikrofilmovi: 8
Sodr`ina:
ARHIV NA FRANCUSKATA MORNARICA
ARCHIVES DE LA MARINE FRANCAISE
1. 1858 g.
Signatura: 1039
Dosie BB1 759. Izve{tai za prisustvoto na francuskata mornarica vo
Levant i za nejzinite odnosi so ruskata, britanskata i avtstriskata
mornarica prisutni vo vodite na Levant; izve{tai za vnatre{nata
sostojba vo Evropska Turcija; izve{tai za nasilstva vrz hristijanskoto
naselenie vo pove}e provincii vo Evropska Turcija; studija za
zna~eweto na Raguza (Dubrovnik) za trgovijata vo Levant; izve{tai za
rabotata na komisijata zadol`ena za utvrduvawe na granicata me|u Crna
Gora i Otomanskata Imperija.
ISTORISKA [email protected] NA FRANCUSKATA KOPNENA ARMIJA
SERVICE HISTORIQUE DE L’ARMEE DE TERRE
2. 1799-1887 g.
Signatura: 230
Fond - Istoriski memoari i studii - dosie 1625. Detalna studija za
Otomanskata Imperija so opisi na trgovskite pati{ta od
Konstantinopol do glavnite trgovski centri vo Evropska Turcija, so
poseben osvrt na patnata mre`a vo Makedonija; tabelaren prikaz na
rastojanijata me|u pogolemite gradovi vo Gorna Makedonija i na
trgovskite pati{ta so izlez na more; detalna studija za turskata armija
so podatoci za nejzinata brojnost, za armiskite rodovi, za nejzinata
mornarica, za buxetot na armijata i sl.
140
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
3. 1875-1908 g.
Signatura: 231
Serija na dokumenti - Turcija - izve{tai od voeniot ata{e vo
Konstantinopol. Izve{tai od patuvawata na voeniot ata{e vo
Francuskata ambasada vo Konstantinopol vo pove}e gradovi vo
Makedonija vo periodot 1875-1878: podatoci za brojot i rasporedenosta
na turskata vojska vo Makedonija, opisi na `itelite na Makedonija, na
nivnata etni~ka pripadnost i nivnite obi~ai, so statisti~ki podatoci
za nivnata brojnost; studija od 1900 godina za brojot na naselenieto vo
trite vilaeti na Makedonija, so statisti~ki podatoci po etni~ka
pripadnost; izve{tai za bezbednosnata sostojba vo Makedonija vo 1903
godina i za odvivaweto na Ilindenskoto vostanie; studija za
naselenieto vo Evropska Turcija vo 1904 godina; izve{tai za nastanite
vo vrska so Mladoturskata revolucija i za reformite vo armijata i vo
`andarmerijata vo Makedonija.
4. 1845-1919 g.
Signatura: 232
Fond: Prva svetska vojna 1914-1918. Izve{tai od patuvawata na voeni
ata{ea od Francuskata ambasada vo Konstantinopol vo pove}e gradovi
vo Evropska Turcija vo vtorata polovina na 19-tiot vek; op{irna
studija za vnatre{nata sostojba vo Makedonija vo 1901 godina:
geografski opis, podatoci za naselenieto, informacii za aktivnostite
i za zna~eweto na VMRO; izve{taj od 1906 godina vo vrska so
bezbednosnata sostojba vo Makedonija; detalni izve{tai za tekot na
Balkanskite vojni so prilo`eni karti za rasporeduvaweto na
protivni~kite vojski i bitkite {to se vodele me|u niv; detalni
izve{tai za tekot na Prvata svetska vojna i operaciite na makedonskiot
front; izve{tai za pi{uvaweto na pe~atot vo balkanskite zemji za
tekot na vojnata, za nivnite interesi i pretenzii po zavr{uvaweto na
vojnata.
5. 1890-1927 g.
Signatura: 233
Serija - Grcija 1890-1919; Kabinet Klemanso 1924-1927. Izve{tai za
politi~koto vlijanie na Grcija vo Makedonija vo po~etokot na 20-tiot
vek; izve{tai za vnatre{nata sostojba vo Makedonija i za nemiri
predizvikani od propagandite na sosednite zemji; izve{tai od gr~ki
izvori, so statisti~ki podatoci za nasilstva vrz gr~koto naselenie vo
Makedonija vo periodot 1897-1903; izve{tai za tekot na Balkanskite
vojni; studija za Solun i za negovoto strate{ko zna~ewe za balkanskite
zemji; izve{tai za tekot na Prvata svetska vojna na makedonskiot front;
studija potpi{ana od generalot na Francuskata armija na Orientot
posvetena na istorijata na Makedonija, sostavot na nejzinoto naselenie,
pretenziite na sosednite zemji i nivnata propaganda vo Makedonija, za
tekot na Balkanskite i na Prvata svetska vojna vo Makedonija, za
navikite i tradiciite na Makedoncite i za stepenot na industriskata
141
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
razvienost na zemjata (1918 g.); izve{tai za gr~ko-bugarskite odnosi po
Prvata svetska vojna.
6. 1875-1906 g.
Signatura: 2040
Serija 7N-1624 i 7N1630. Izve{tai od patuvawata na voenite ata{ea od
Francuskata ambasada vo Konstantinopol vo pove}e gradovi vo Evropska
Turcija vo vtorata polovina na 19-tiot vek; op{irna studija za
`elezni~kata mre`a vo Evropska Turcija, za strate{kiot `elezni~ki
pravec i nivnoto koristewe za potrebite na trgovijata i sl; studija za
turskata armija, za nejzinata rasporedenost i brojnost vo Evropska
Turcija, so poseben osvrt na vojskata stacionirana vo Bitola kako
strate{ki voen centar vo Evropska Turcija; izve{tai za naselenieto vo
Bitolskiot vilaet so prolo`eni etnografski karti i tabeli za
brojnosta na naselenieto po etni~ka i verska pripadnost; izve{taj od
1902 godina za vnatre{nata sostojba vo Makedonija i za podgotovkite za
krevawe op{to vostanie; izve{taj za naselenieto vo Solunskiot vilaet;
izve{taj od 1906 godina za reformite vo vojskata i `andarmerijata vo
trite vilaeti na turskata provincija Makedonija.
7. 1901-1919 g.
Signatura: 2100
Izve{tai na francuski voeni ata{ea na Balkanot. Detalna studija za
vnatre{nata sostojba vo Makedonija vo 1901 godina so podatoci za
aktivnostite na revolucionernite ~eti, propagandite na sosednite
zemji i predviduvawa za idninata na Makedonija;
izve{tai za
bezbednosnata sostojba vo Makedonija vo 1903 godina i za podgotovkite
za krevawe op{to vostanie protiv turskite vlasti; izve{tai za
barawata na golemite sili za neodlo`no sproveduvawe na
administrativnite reformi vo Makedonija; izve{tai za borbite na
komitskite ~eti so turskata vojska vo okolinata na Petri~ (1905 g.);
izve{tai na francuskite pretstavnici {to gi nadgleduvale reformite
vo turskata `andarmerija (1906 g.); izve{tai za tekot na Balkanskite
vojni; detalni izve{tai za borbenite dejstva na makedonskiot front vo
tekot na Prvata svetska vojna; diplomatska prepiska i analizi
posveteni na idninata na Balkanot i na Makedonija; izve{tai od
glavniot {tab na francuskata vojska vo Makedonija za raspolo`enieto
na naselenieto pred odr`uvaweto na Versajskata mirovna konferencija
i za barawata na naselenieto Makedonija da dobie nezavisnost pod
za{tita na nekoja od golemite sili.
Jazik: francuski, bugarski
142
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
8. 1915-1916 g.
Signatura: 2564
Voeni i razuznava~ki izve{tai za voenite operacii na makedonskiot
front vo Prvata svetska vojna; detalni izve{tai za borbite na terenot
so prilo`eni karti za rasporedot na neprijatelskite vojski;
statisti~ki podatoci za brojot na raneti, ubieni ili is~eznati vojnici;
izve{tai za postavenosta na francuskata vojska na terenot i za
osvoenite mesta; spisok na fotografii od naseleni mesta i od `iteli na
Makedonija {to gi napravila francuskata vojska za vreme na Prvata
svetska vojna.
NACIONALNA BIBLIOTEKA - PARIZ
BIBLIOTHEQUE NATIONALE - PARIS
Vo nacionalnata biblioteka na Francija vo Pariz postojat pogolem broj
istoriski materijali vo pe~atena forma, i toa studii, izvadoci od
diplomatska prepiska, memoari, knigi i dr, posveteni na sostojbite vo
Makedonija vo razni istoriski periodi. Materijalite {to se
mikrofilmuvani i doneseni vo Dr`avniot arhiv na Republika Makedonija go
opfa}aat periodot 1787 - 1926 godina.
Broj na mikrofilmovi: 9
Sodr`ina:
1. 1829 g.
Signatura: 57/675
Izvadoci od knigata „Voeno patuvawe vo Otomanskata Imperija“ od
baronot Feliks de Bo`ur, izdadena vo 1829 godina: opis na provinciite
vo Evropska Turcija, so podatoci za geografskite karakteristiki na
naselenite mesta, pati{tata, voenite potencijali, etni~kiot sostav na
naselenieto i dr. Golem del od knigata e posveten na Makedonija. Vo
zaklu~okot na studijata, avtorot dava predlog za podgotvuvawe voena
strategija za osvojuvawe na Evropska Turcija od strana na golemite sili.
2. 1878 g.
Signatura: 57/678
Britanska diplomatska prepiska za rabotata na Me|unarodnata komisija
za Rodopite za vreme na Rusko-turskata vojna: izve{tai za sostojbata na
begalcite; formirawe na tursko-evropska komisija za re{avawe na
problemot so begalcite; podgotovki za Berlinskiot kongres; izve{tai
za namerite na Avstro-Ungarija da izvr{i aneksija na Bosna i
Hercegovina; izve{tai za sostojbite vo pove}e turski provincii.
Jazik: angliski, francuski, germanski
143
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
3. 1878 g.
Signatura: 57/679
Britanska diplomatska prepiska za rabotata na Me|unarodnata komisija
za Rodopite i za sostojbite na Balkanot vo 1878 godina: izve{tai za
sostojbata na Balkanot po potpi{uvaweto na Berlinskiot dogovor;
izve{tai za posledicite od Rusko-turskata vojna; nezadovolstvo na
naselenieto vo Bosna i Hercegovina od aneksijata od strana na AvstroUngarija; izve{tai za sostojbite vo Makedonija po Berlinskiot
dogovor.
Jazik: angliski, francuski
4. 1878 g.
Signatura: 57/680
Britanska diplomatska prepiska za rabotata na Me|unarodnata komisija
za Rodopite za vreme na Rusko-turskata vojna i za sostojbite na Balkanot
vo 1878 godina: izve{tai za sostojbata vo Evropska Turcija po
Berlinskiot dogovor; peticii protiv odredeni odluki na Berlinskiot
dogovor; masakri vrz hristijanskoto naselenie po povlekuvaweto na
ruskata vojska; ispra}awe na dopolnitelni turski trupi vo Makedonija;
obidi za organizirawe na dvi`ewe za osloboduvawe na Makedonija;
oru`eni buntovi organizirani od hristijanskoto naselenie vo pove}e
mesta vo Makedonija.
Jazik: angliski, francuski
5. 1787-1797 g.
Signatura: 57/681
Izvadok od knigata „Pregled na trgovijata so Grcija“ od baronot Feliks
de Bo`ur: opis na ekonomskite potencijali na Makedonija, so poseben
osvrt na proizvodstvoto na pamuk, tutun i na volna.
6. 1787-1797 g.
Signatura: 57/682
Izvadok od knigata „Pregled na trgovijata so Grcija“ od baronot Feliks
de Bo`ur: proizvodstvo na maslinovo maslo i na grozje vo Grcija;
trgovija so vosok na Halkidiki; trgovija so zaja~ki ko`i proizvedeni vo
Albanija, Makedonija i vo Tesalija; trgovija so opium i kilimi , i dr.
7. 1787-1797 g.
Signatura: 57/683
Izvadok od knigata „Pregled na trgovijata so Grcija“ od baronot Feliks
de Bo`ur: podatoci za uvozot i izvozot na proizvodi preku solunskoto
pristani{te; podatoci za trgovijata so pamuk i drugi proizvodi od
144
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
Makedonija; informacii za trgovskoto prisustvo na Germanija, Italija,
Holandija, Rusija i drugi evropski zemji vo Turcija.
8. 1787-1797 g.
Signatura: 57/684
Izvadok od knigata „Pregled na trgovijata so Grcija“ od baronot Feliks
de Bo`ur: analiza na stepenot na trgovskoto prisustvo na Francija vo
Evropska Turcija i predlozi za podobruvawe na francuskoto trgovsko i
ekonomsko vlijanie vo ovoj del od Otomanskata Imperija.
9. 1925-1926 g.
Signatura: 1913
Kopii od pove}e izdanija (1925 i 1926 godina) na vesnikot „Makedonsko
soznanie“ - organ na Makedonskata federativna organizacija: napisi za
te{kata sostojba vo trite delovi na Makedonija i za asimilacionata i
nasilna politika na bugarskite, srpskite i gr~kite vlasti kon
makedonskoto naselenie; napisi posveteni na sporovite me|u
makedonskite organizacii i me|usebnite ubistva na ~lenovite na ovie
organizacii.
Jazik: bugarski, francuski, germanski, albanski, polski
ZABELE[KA : Mikrofilmuvanata arhivska gra|a e na francuski jazik.
Dokolku na odredena mikrofilmska lenta, gra|ata e na pove}e jazici, pokraj
francuskiot jazik, navedeni se i ostanatite jazici, pri {to posebno e
naglasen jazikot koj preovladuva.
145
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
146
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
[VAJCARIJA
SUISSE
KANTONSKA I UNIVERZITETSKA BIBLIOTEKA - LOZANA
BIBLIOTHEQUE CANTONALE ET UNIVERSITAIRE - LAUSANNE
Broj na mikrofilmovi: 7
Sodr`ina:
1. 1918-1919 g.
Signatura: 138
FOND: DOKUMENTI OD MAKEDONSKITE DRU[TVA VO
[VAJCARIJA
DOCUMENTS DES SOCIETES MACEDONIENNES EN SUISSE
Materijali na makedonskite dru{tva („Makedonija na Makedoncite“,
„Vardar“) vo koi se bara - apelira do civiliziraniot svet nezavisnost
na Makedonija; potpi{uvawe na apel; slika za situacijata vo
Makedonija; se bara pomo{ vo borba za nezavisnost; aktivnost na
dru{tvata vo {vajcarskiot pe~at; prepiska vo vrska so spisanieto
„Nezavisna Makedonija“.
2. 1918-1919 g.
Signatura: 139
Materijali na uredni{tvoto na spisanieto „Nezavisna Makedonija“;
ise~oci od vesnici so statii koi se odnesuvaat na Makedonija; ~l. 51 na
Sen-`ermenskata spogodba, koja se odnesuva na pravata na malcinstvata;
interesi za Makedoncite - raneti i zarobeni; Mirovna konferencija vo
Pariz; apel „Pro Makedonija“.
3. 1919 g.
Signatura: 140
Barawe do Mirovnata konferencija vo Pariz za re{avawe na
makedonskoto pra{awe; problemi vo Generalnoto sobranie;
Statut na makedonskoto dru{tvo „Vardar“; Statut na Generalniot sovet
na makedonskite dru{tva vo [vajcarija; Statut i pravilnik na
politi~koto dru{tvo „Makedonija na Makedoncite“; prepiska na
Generalniot sovet so pretsedatelot na SAD i barawe delegacija da
prisustvuva na Pariskata mirovna konferencija; protest protiv regrutiraweto na Makedoncite vo srpska i gr~ka vojska.
147
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
4. 1918-1919 g.
Signatura: 141
Prepiska na makedonskite dru{tva vo [vajcarija; informacii okolu
„Nezavisna Makedonija“; me|unarodnata aktivnost na dru{tvata; Statut
i pravilnik na „Makedonskoto dru{tvo za nezavisnost na Makedonija“;
predlog za odr`uvawe na vonredno sobranie na dru{tvata i konflikt na
~lenovite; odluki od redovnoto sobranie na dru{tvoto „Makedonija“ Lozana; podatoci za dru{tvoto „Makedonija na Makedoncite“ - Cirih.
5. 1919 g.
Signatura: 142
Prepiska na makedonskite dru{tva; generalno sobranie na Sovetot;
odnosot i konfliktot na makedonskite dru{tva so Sovetot;
isklu~uvawe na dru{tvoto „Makedonija na Makedoncite“; konflikt na
dru{tvoto „Makedonija“ - Lozana i isklu~uvawe na Sovetot; prepiska
so pretsedatelot na makedonskite bratstva vo Sofija.
6. 1919 g.
Signatura: 143
Apel do civiliziraniot svet „Pro Makedonija“; me|unarodna aktivnost
na dru{tvata; spisok na ~lenovite na Generalniot sovet.
7. 1918-1919 g.
Signatura: 144
Zapisnik na generalnoto sobranie na trite makedonski dru{tva konstituirawe na Generalniot sovet na makedonskite dru{tva vo
[vajcarija, za izbranoto pretsedatelstvo i opredeleni celite na
Sovetot; zapisnici na Generalnoto sobranie od br.1-18; Dru{tvoto na
narodite vo @eneva; Me{ovita bugarsko - gr~ka komisija za iseluvawe.
Jazik: francuski
UNIVERZITETSKA BIBLIOTEKA - @ENEVA
BIBLIOTHEQUE UNIVERSITAIRE - GENEVE
Broj na mikrofilmovi: 2
Sodr`ina:
1. 1900-1906 g.
Signatura: 146
FOND: VESNICI „LA MACEDOINE“ br.1-46, „L ` EFFORT“ br.1-23
PUBLICATIONS „LA MACEDOINE“ No 1-46, „L’EFFORT“ No 1-23
148
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
Vesnik „La Macedoine“ - Pariz /1905-1906/ br.1-46 - organ na legitimnite pobaruvawa za site Makedonci; statii, nastani vo Makedonija,
`ivotot vo Makedonija, turskite svireposti vo Makedonija; za propagandite na sosednite zemji; za danocite; za makedonskata emigracija.
Vesnik „L ` efort“ - @eneva /1900-1901/ br.1-23 - statii koi se odnesuvaat
na Makedonija.
2. 1899 g.
Signatura: 149
FOND: VESNIK „LA MACEDOINE“ br.4 - 5
PUBLICATION „LA MACEDOINE“ No 4-5
Br. 4 - izvestuvawe deka vesnikot }e se izdava vo @eneva; Makedonski
kongres vo @eneva.
Br. 5 - razli~ni statii; zada~i na Makedonskiot kongres vo @eneva;
pisma od Makedonija.
Jazik: francuski
BIBLIOTEKA I ARHIV NA DRU[TVOTO NA NARODITE @ENEVA
BIBLIOTHEQUE ET ARCHIVES DE LA SOCIETE DES NATIONS GENEVE
Broj na mikrofilmovi: 29
Sodr`ina:
1. 1906-1933 g.
Signatura: 145
FOND: DRU[TVO NA NARODITE
SOCIETE DES NATIONS
Zakon za konzervacija, sklu~en me|u Kralstvoto SHS i Kralstvoto
Grcija, tekst od Zakonot i protokolite za srpska slobodna zona vo
Solun; podatoci za rumunskite {koli vo Srbija i za crkvite vo
Makedonija; peticija na makedonskite studenti; za srpsko - bugarskite
odnosi; spogodba Jugoslavija - Bugarija, 1930 god., za odr`uvawe na redot
na granicata; peticija na „Balkanski komitet“ - London; versko
pra{awe vo Ju`na Srbija; bele{ki vo vrska so atentatot na Ivan
Mihajlov.
149
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
2. 1920-1928 g.
Signatura: 1918
FOND: MAKEDONSKOTO PRA[AWE POME\U DVETE
SVETSKI VOJNI VO DRU[TVOTO NA NARODITE
LA QUESTION MACEDONIENNE ENTRE LES DEUX GUERRES
MONDIALES DANS LA SOCIETE DES NATIONS
Materijali na Dru{tvoto na narodite, peticii i rezolucii vo vrska so
polo`bata na begalcite i iselenicite; ropstvoto na Makedoncite vo
Grcija, barawe pomo{ od Dru{tvoto na narodite; polo`bata na
makedonskite begalci vo Bugarija, Grcija i Makedoncite pod srpska
vlast; rezolucija na Dru{tvoto na makedonskite `eni vo Bugarija osnova~ki kongres; kongres na Sojuzot na zdru`enijata na makedonskite
emigranti vo Bugarija, kongres na organizacijata „Ilinden“;
Deklaracija na makedonskite politi~ki organizacii vo SAD i Kanada;
Zdru`enie na makedonski studenti vo stranstvo; Memorandum na VMRO.
3. 1919-1930 g.
Signatura: 1919
Materijali na oddelot za malcinstva na Dru{tvoto na narodite; vo
vrska so polo`bata na naselenieto od Makedonija pod srpska i gr~ka
vlast; prepiska vo vrska so Memorandumot na CK na VMRO; intervencii
na stranskite delegacii da se smiri polo`bata vo Ju`na Srbija; „Liga
na Bitol~ani“; Zakon za {kolstvo vo Grcija; prepiska vo vrska so
„ABECEDAROT“.
4. 1919 - 1930 g.
Signatura: 1925
FOND: ME[OVITA KOMISIJA ZA ME\USEBNA GRЧKO BUGARSKA EMIGRACIJA NA SEKRETARIJATOT NA
DRU[TVOTO NA NARODITE
COMMISSION MIXTE POUR L’EMIGRATION RECIPROQUE
GRECO-BULGARE DU SECRETARIAT DE LA SOCIETE DES
NATIONS
Prepiska vo vrska so rabotata na Me{ovitata komisija; bugarsko gr~kiot dogovor za iseluvawe; naimenuvawe na ~lenovite na Komisijata;
formulari za iselenicite; zapisnici od sednicite; ~l.14 od Dogovorot
za malcinstva; doverliva prepiska vo vrska so naimenuvawe na
pretsedatel na podkomisii.
5. 1925-1931 g.
Signatura: 1926
Prepiska na ~lenovite na Dru{tvoto na narodite - Oddelot
za
malcinstva; rabotata na Me{ovitata komisija; spisok i podatoci za
selata vo Makedonija; zapisnici od sednicite na Me{ovitata komisija;
gr~ko - bugarski dogovor za iseluvawe /za imotot na iselenite/.
150
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
6. 1920-1921 g.
Signatura: 2112
Sednici na Me{ovita komisija od br.1-63.
7. 1920-1923 g.
Signatura: 2113
Zapisnici od sednici na Me{ovitata komisija od br.63-139.
8. 1923-1924 g.
Signatura: 2114
Zapisnici od sednici na Me{ovitata komisija od br.139-197.
9. 1924-1926 g.
Signatura: 2115
Zapisnici od sednici na Me{ovitata komisija od br.198-270.
10. 1926-1927 g.
Signatura: 2116
Zapisnici od sednici na Me{ovitata komisija od br.271-328.
11. 1927 g.
Signatura: 2117
Zapisnici od sednici na Me{ovitata komisija od br.328-354.
12. 1927 g.
Signatura: 2118
Zapisnici od sednici na Me{ovitata komisija od br.354-382.
13. 1927-1928 g.
Signatura: 2119
Zapisnici od sednici na Me{ovitata komisija od br.382-413.
14. 1928 g.
Signatura: 2120
Zapisnici od sednici na Me{ovitata komisija od br.413-441.
15. 1928-1929 g.
Signatura: 2121
Zapisnici od sednici na Me{ovitata komisija od br.440-470.
151
Dr`aven arhiv na Republika Makedonija
16. 1929 g.
Signatura: 2122
Zapisnici od sednici na Me{ovitata komisija od br.471-494.
17. 1929 g.
Signatura: 2123
Zapisnici od sednici na Me{ovitata komisija od br.494-514.
18. 1929-1930 g.
Signatura: 2124
Zapisnici od sednici na Me{ovitata komisija od br.515-540.
19. 1930 g.
Signatura: 2125
Zapisnici od sednici na Me{ovitata komisija od br.541-566.
20. 1930-1931 g.
Signatura: 2126
Zapisnici od sednici na Me{ovitata komisija od br.567-595.
21. 1927-1928; 1931-1932 g.
Signatura: 2127
Zapisnici od sednici na Me{ovitata komisija od br.596-625.
22. 1926-1928 g.
Signatura: 2128
Sednici na Finansoviot odbor i smtekovodstveniot Odbor na
Me{ovitata komisija.
23. 1922-1931 g.
Signatura: 2129
Materijali - prepiska na Me{ovitata komisija za iseluvawe: vo vrska so
penziite na iselenicite; isplata na voenite {teti; revizija na
likvidirani dosieja; danok na iselenicite; dolgovi.
24. 1882-1931 g.
Signatura: 2244
Verski zaednici, crkvi, manastiri vo Makedonija, Bugarija i
Grcija;
procenki,
spisok
na
imoti,
skici
na
zemji{ta;
razgleduvawe na problemite na verskite zaednici na Sovetot na
152
Vodi~ niz mikrofilmuvanata arhivska gra|a od stranska proveniencija
Dru{tvoto na narodite; Ha{ki sud; zapisnici od sostanoci na
podkomisiite.
25. 1927-1930 g.
Signatura: 2245
Rabota na Me{ovitata komisija - procenki na izve{taite za dobrata, so
skici; verski zaednici - povrzani so rabotata na Ha{kiot sud; zapisnici
na gr~kata podkomisija; pregledi so razni podatoci raspredeleni po
okolii; razni barawa na makedonski iselenici.
26. 1920-1930 g.
Signatura: 2246
Me{ovita komisija - problemi na verskite zaednici; verski zaednici vo
Makedonija, Trakija, Grcija i Bugarija; pregled na dobrata na
zaednicite; barawe za likvidacija na zaednicite; podatoci, dosieja na
zaednicite; zapisnici od rabotata na bugarskata podkomisija.
27. 1923-1931 g.
Signatura: 2247
Rabota na Me{ovitata komisija vo vrska so verskite zaednici;
zapisnici; vo vrska so Ha{kiot me|unaroden sud; pregled na dosieja.
28. 1892-1930 g.
Signatura: 2248
Prepiska vo vrska so verskite zaednici; pregled na dosieja za
likvidacija po gradovi i sela; obrazlo`enie i zaklu~oci vo vrska so
zaednicite na Ha{kiot sud.
29. 1891-1930 g.
Signatura: 2249
Rabota na Me{ovitata komisija; zapisnici; dosieja; likvidacija na
imotot na iselenicite; dokumenti za osnovawe na Sveta Gora so spisok
na manastirite; izvod od Zakonot za obrazovanie na Bugarija; za gr~kobugarskiot dogovor za iseluvawe; Ha{ki sud.
Jazik: francuski
153
Download

vodi ^ niz mikrofilmuvanata arhivska gra\a od stranska proveniencija