“Ti idi pravim putem, kao što ti je naređeno,
i nek tako postupe i vjernici koji su uz tebe,
i obijesni ne budite, jer On dobro
vidi ono što radite”
Kur’an
• Podgorica
• godina IX
• broj 59
• mart, 2009.
• viti IX
• numri 59
•mars, 2009.
0,50
Visoka delegacija Bosne i Hercegovine u posjeti Mešihatu
Tadicionalno
vezani za Bosnu
Visoka delegacija Stranke
demokratske akcije BiH, koju je
predvodio predsjednik stranke, i
predsjednik Doma naroda u
Parlamentu BiH, gospodin
Sulejman Tihić, posjetila je 20.
februara Mešihat Islamske
zajednice u Podgorici. Reis, Rifat
ef. Fejzić je istakao da je
Islamska zajednica u Crnoj Gori
počašćena posjetom, naglasivši
da je ona tradicionalno vezana
za BiH, i da se ta saradnja sve
više utemeljuje u raznim vidovima komunikacija, međusobnih
zijareta.
Str. 3
Održana sjednica
Mešihata
U Bijelom Polju, 16. marta, održana je redovna sjednica Mešihata, kojom je predsjedavao reis Rifat ef. Fejzić. Razmatrana su pitanja od vitalne važnosti za razvoj islama na ovim prostorima, s posebnim osvrtom na
realizaciji programa rada Medrese, i drugim projektima
koji su u završnoj fazi dogovora sa nadležnim državnim
organima, kao što su lokacija za izgradnju zgrade Mešihata i centralne džamije u Podgorici.
Str. 2
Marketingu i biznesit hallall
Secila kompani e cila tenton të punojë sipas principit të veprimtarisë hallall është
e obliguar të sillet në përputhshmëri me rregullat islame: sistemi financier dhe bankar
nuk guxon të ketë përmbajtje të kamatës nëpër transaksione, në përbërjen e prodhimeve nuk guxon të ketë alkool dhe mish derri, sallat për lojëra të fatit dhe aktivitete
të tjera të pamoralshme nuk guxojnë të kenë pjesë në këtë veprimtari...
Faqe 14
Islamski odgovor na izazove u kriznim vremenima
Takvaluk i tevekkul
Str. 4,5
ELIF
islamske novine
gazetë islame
DRUGA STRANA
mart, 2009.
2
Održana sjednica Mešihata
Šesnaestog marta ove godine, u
Bijelom Polju, održana je redovna sjednica Mešihata, kojom je predsjedavao
reis Rifat ef. Fejzić. On se u uvodnom
izlaganju zahvalio članovima Mešihata
na korektnoj saradnji i podršci u realizaciji projekata koji su od vitalne
važnosti za razvoj islama na ovim prostorima, s posebnim osvrtom na realizaciji programa rada Medrese, i
drugim projektima koji su u završnoj
fazi dogovora sa nadležnim državnim
organima, kao što su lokacija za izgradnju zgrade Mešihata i centralne džamije
u Podgorici.
- Pored ovih aktivnosti koje smatram prioritetnim sebi, dužan sam da
vas informišem i o drugim aktivnostima koje smo imali u posljednje vrijeme.
Sa predsjednikom Sabora Muidinom ef.
Milaimijem, direktorom Medrese, mr.
Behljuljom ef. Kanaćevićem, sekretarom Medrese, Amerom Šukuricom i profesorom Medrese, Mirsadom Ademovićem, posjetili smo vrh Islamske zajednice u Turskoj na čelu sa reisom, prof.
dr Alijem Bardakoluom. On nam je
priredio poseban doček, i spremnost za
punu saradnju sa Islamskom zajednicom u Crnoj Gori. Drugu značajnu posjetu imali smo u Ministarstvu zaduženom za međunarodnu saradnju i razvoj
na čelu sa ministrom prof. dr Saidom
Yaziciogluom, kao i posjetu dr Musi
Kulaklikayu, generalnom direktoru
Vladine organizacije za međunarodnu
saradnju i razvoj ''TIKA'', većinskom donatoru izgradnje Medrese u Podgorici.
Po povratku iz Ankare posjetili smo
Institut za islamsko istraživanje, kulturu i civilizaciju u Istanbulu, gdje je
direktor instituta, dr Halil Eren. Od
posebne važnosti bili su susreti sa predstavnicima udruženja koja okupljaju
ljude porijeklom iz naših krajeva. Na
kraju ovih posjeta, poseban doček je
priređen od strane muftijstva ''FATIH''
u Istanbulu, koji je za potrebe Mešihata
i Medrese poklonio dva polovna kombija, Fiat ''KEDI'' i novog VW pasata. Ova,
kao i ranije posjete koje smo imali, još
više obogaćuje i učvršćuje saradnju
Islamske zajednice Crne Gore sa
Islamskom zajednicom i drugim institucijama u Turskoj - istakao je reis Rifat
ef. Fejzić. On je upoznao prisutne da će
se džamija ''Marinareve'' u Ulcinju, na
Maloj plaži, graditi sredstvima iz
Turske, kao i pomoć za dovršenje izgradnje Islamskog centra u Baru.
Dr Gani Karamanaga je podvukao
važnost ovih posjeta, što potvrđuje i njihovo prisustvo na svečanom zvaničnom
otvorenju Medrese. Smatra da je to rad
ove institucije i generacije i da je to veliki uspjeh i prethodnika koji su ute-
Članovi Mešihata ispred novosagrađene gasulhane u Bijelom Polju
meljili ovu instituciju.
Predsjednik Sabora, Muidin Milaimi, svoje izlaganje je usmjerio na rad
Medrese, i sa zadovoljstvom istakao da
je kolektiv ove institucije kao jedna
porodica, i da se planovi rada odvijaju
prema programiranim zadacima.
Na sjednici je donešena i odluka da
se vanredni izbori za Odbor Islamske
zajednice u Bijelom Polju održe 27. marta, izbor džematskih odbora i predsta-
vnika džemata u Izbornoj Skupštini za
izbor članova Odbora, a izbor članova
Odbora 28. marta 2009. godine.
Na sjednici su razmatrana i druga
pitanja od važnosti za rad Islamske zajednice u Crnoj Gori.
Učešće u diskusijama uzeli su i ostali članovi Mešihata: Avdo Balić, Enis
ef. Burdžović, Jakub Durgut, Ernad ef.
Ramović i Bajro Agović.
Bajro Agović
Reis Fejzić i ministar Nimani uputili zahtjev TIKA-i za restauraciju Ali-pašinog Hamama u Ulcinju
Tražili pomoć za restauraciju
Hamama u Ulcinju
Reis Rifat ef. Fejzić i ministar za
zaštitu ljudskih i manjinskih prava,
Fuad Nimani, uputili su, 24. marta,
Turskoj agenciji za međunarodnu
saradnju i razvoj (TIKA) zajednički
zahtjev za restauraciju Ali-pašinog
Hamama u Ulcinju.
- S obzirom da je Ulcinj primamljiva destinacija turista različitih konfesija, Hamam bi trebalo
revitalizovati do stanja u kojem bi
na pravi način reprezentovao islamsku kulturu, čime bi se dao veliki
doprinos očuvanju islamske kulture
IZDAVAČ: Mešihat Islamske zajednice
u Republici Crnoj Gori
GLAVNI I ODGOVORNI UREDNIK:
Muharem DEMIROVIĆ
na ovom prostoru – kaže se u zahtjevu.
U neposrednoj blizini Pašine
džamije, u Ulcinju, nalazi se
Hamam, sagrađen iste godine kada i
džamija, 1719. Sagradio ga je Alipaša (Klič), iz Carigrada (Istanbula).
Sačinjavaju ga šest manjih i srednjih prostorija. Sagrađen je od
tesanog kamena i pokriven ćeramidom. Ima dvije kupole. Vanjske
dimenzije hamama su 12 x 11
metara. Pred samim ulazom nalazi
se prostor u kojem se, sudeći po ne-
kim ostacima, nalazila manja fontana, a sa strana su niski zidovi, koji
su mogli služiti za kraći odmor. Nalazi se blizu Starog grada, u ulici
koja vodi prema naselju Liman, u
samoj blizini Male plaže. Objekat je
funkcionisao do pred Drugi svjetski
rat. Sadašnje stanje objekta je veoma loše.
Spolja je donekle arhitektonski
sačuvan ali mu je unutrašnjost gotovo propala.
M.D.
DIREKTOR: Behljulj Kanaćević
REDAKCIJSKI KOLEGIJUM: Zamjenik gl. urednika: Džemo Redžematović; tehnički urednik: Samir Kajošević;
članovi: Bajro Agović, Omer Kajoshaj, Enis Burdžović, Rifat Jusufi, Ramiz Luboder; Lektori: Zuvdija Hodžić, Brunilda Brasha
"ELIF" izlazi na bosanskom i albanskom jeziku
Adresa: "Elif", Gojka Radonjića 42, P.Fah 54, 81000 Podgorica · Tel/fax: 381 81 623 813, fax: 381 81 623 812 · E-mail: [email protected]
Uplata: Žiro račun za Crnu Goru 55100-672-8-383 Mešihat Islamske zajednice,
za inostranstvo: Field 56A: COBADEFF Commerzbank AG Frankfurt, Field 57A: /400876894701 EUR PDBPYU2P Podgorička banka ad Podgorica,
Field 59: /22498080-02039257 MESIHAT ISLAMSKE ZAJEDNICE CRNE GORE PODGORICA SERBIA AND MONTENEGRO; sa naznakom "Za Elif"
Uvjerenjem Ministarstva Kulture br. 05-2079/2, «Elif» je oslobođen plaćanja poreza na dodatnu vrijednost
Štampa: NJP "Pobjeda" · Rukopisi i fotografije se ne vraćaju
(35294063)
3
ZIJARETI
mart, 2009.
islamske novine
gazetë islame
ELIF
Visoka delegacija Bosne i Hercegovine u posjeti Mešihatu
Tadicionalno vezani za Bosnu
Podgorica, 20. februara.
Visoka delegacija Stranke
demokratske akcije BiH, koju
je predvodio predsjednik stranke, i predsjednik Doma naroda u Parlamentu BiH, gospodin Sulejman Tihić, posjetila je 20. februara Mešihat
Islamske zajednice u Podgorici. Reis, Rifat ef. Fejzić je
istakao da je Islamska zajednica u Crnoj Gori počašćena
posjetom, naglasivši da je ona
tradicionalno vezana za BiH,
i da se ta saradnja sve više utemeljuje u raznim vidovima
komunikacija, međusobnih
zijareta.
- Muslimani u Crnoj Gori
su vjekovima i istorijski vezani za Bosnu i Hercegovinu,
imajući u vidu da su na tom
području mnogi naši muhadžiri tokom prošlih vremena
našli sebi boravište i utemeljenje - istakao je reis Fejzić.
On je upoznao goste s razvojem i organizacijom Islamske
zajednice u Crnoj Gori, vjerskim životom, izgradnjom džamija, s posebnim osvrtom na
izgradnji Medrese i njenom
radu.
- Interesovanje za vjerom
je sve veće, a shodno vremenu u kojem djelujemo, sve više imamo visokoškolski obrazovni imamski kadar. Što se
tiče odnosa sa državom, oni
se zasnivaju na razumijevanju
i uvažavanju. Ovo je naša matična država za koju smo dali
svoj glas, i dajemo svoj doprinos. Rukovodstvo ove države
izlazi nam u susret u mnogim
segmentima naših potreba.
Ova Zajednica je i u najtežim
vremenima tokom posljednjeg rata sačuvala svoju autonomnost i ugled, i bila je stabilizirajući faktor u očuvanju
mira i tolerancije u Crnoj Gori. I saradnja sa ostalim vjerskim zajednicama zasniva se
na korektnim odnosima - istakao je reis Fejzić.
Gospodin Sulejman Tihić
se zahvalio na srdačnom dočeku, istakavši da mu posjeta
Islamskoj zajednici u Crnoj
Gori čini veliko zadovoljstvo.
- Drago mi je što se i ovdje
odvijaju pozitivni procesi na
vjerskom planu, unapređenju
i razvoju. Posebnu vrijednost
čini novootvorena Medresa,
koja će umnogome doprinijeti
bržem razvoju i napretku islama na ovim prostorima. Iz vašeg izlaganja primijetio sam
da su i odnosi sa državom i ostalim vjerskim zajednicama
dobri što smatram veoma važnim – kazao je, predsjednik
Stranke demokratske akcije u
BiH, gospodin Sulejman Ti-
Klanjanje Džume namaza u Starodoganjskoj džamiji u Podgorici
Sa prijema u Mešihatu
hić.
- I ova naša posjeta Crnoj
Gori i njenom rukovodstvu je
upriličena ka čvršćoj saradnji
jer nam je stalo do regionalne
saradnje sa svim državama
našeg okruženja, i sa zadovoljstvom konstatujemo da saradnja sa Crnom Gorom može biti primjer državne saradnje obje zemlje u regionu i
šire - rekao je Tihić.
Nakon sastanka u prostrojama Mešihata, džuma namaz
se klanjala u Skender-Čauševoj (Starodoganjskoj) džamiji, koja je bila ispunjena do
posljednjeg mjesta. Džumu
namaz je predvodio glavni imam iz Podgorice, Džemo ef.
Redžematović.
U višečlanoj delegaciji koja je posjetila Mešihat bili su i:
Bakir Izetbegović, potpredsjednik SDA i predsjednik kluba
poslanika SDA u predstavničkom domu Parlamenta BiH,
dr Nedžad Branković, premijer Federacije BiH, dr Selmo
Cikotić, ministar odbrane
BiH, Nail Šećkanović, ministar prometa i komunikacija
u Vladi BiH, Mirsad Kebo,
potpredsjednik Federacije
Reis Fejzić i Sulejman Tihić
BiH, Milenko Karović, član
GO SDA, dr Josip Jurišić,
član GO SDA, Timur Numić,
savjetnik predsjednika SDA i
premijera u Vladi FBiH i
Amir Zukić, generalni sekretar SDA.
Prijemu visoke delegacije,
pored reisa Fejzića, prisustvovao je Bajro Agović, sekretar
Mešihata, a ispred Odbora
Islamske zajednice Podgorica,
predsjednik Zahit Ličina, glavni imam Džemo ef. Redžematović i sekretar Odbora, Esad Merulić.
Bajro Agović
ELIF
ISLAM I DRUŠTVO
islamske novine
gazetë islame
mart, 2009.
4
Takvaluk i tevekkul
U vremenima kriza ili kada se one uveliko očekuju - kao što je to slučaj sa današnjim trenutkom ljudske civilizacije koja se, prema prognozama i najavama stručnjaka,
nalazi pred velikom ekonomskom krizom - ljude obično obuzme strah za vlastitu
egzistenciju, ophrva pesimizam i spopane malodušnost. U jednom takvom beznađu ljudi postaju taoci vlastitog života ili trenutka u kojem se nalaze, što, onda,
negativno utiče na njihovu psihu i cjelokupnu aktivnost. No mora li to biti tako?
Kakve naputke u tom smislu pruža Allahova Knjiga i kako nam ona može pomoći u
ovom vremenu svakovrsnih kriza i ljudskih posrtaja najgorih vrsta?
DR
ALMIR FATIĆ
Allahova Knjiga za sebe
kaže da je ona furqân (dosl.
‘’sposobnost rastavljanja istine od neistine’’). Semantičari Kur’ana tvrde da ova riječ
u Kur’anu ima tri različita
kontekstualna značenja, a jedno od njezinih značenja jeste i ‘’spas u vjeri od svake zablude i sumnje’’ (el-makhreţu fi'd-dîni mine'd-dalâli
we'đ-đubh), npr. u ajetu: Ako
se budete Allaha bojali, On
će vam spas od svake
zablude i sumnje podariti (ElEnfâl, 29.).
Kur'an nas na brojnim svojim stranicama podsjeća da
nema mjesta pesimizmu u
vjerničkom srcu, da Allahova
odredba stalno djeluje, da samo Uzvišenom Allahu pripada budućnost, da On daje
promjene, izlaze i olakšanja
nakon teškoća, oskudica ili
kriza. Samo On zna tajne nebesa i Zemlje i šta će donijeti
novi dan. On, Uzvišeni, zna
ono što je nama skriveno i
nepoznato.
Ove nepobitne istine, posvjedočene u brojnim kur'an-
skim ajetima, često se, na različite načine i u nijansiranim značenjima, ponavljaju i
to zbog toga, kako vele znalci Allahove Knjige, da se one
ustale u ljudskim dušama i
njihovim srcima. Kur'an nam
time, zapravo, otvara vrata
velike nade i mogućnost promjene i najtežih ljudskih stanja, jer mi ne znamo šta slijedeći trenutak može donijeti
– ono na što mi uopće ne računamo.
Takvaluk – izlaz
iz svake krize
Jedna takva spasonosna i
pravoputna poruka koncizno
je izrečena i u slijedeća dva
kur'anska ajeta:
A ko se Allaha boji, On će
mu naći izlaz neki/ i odakle
se i ne nada On će ga opskrbiti! I ko se osloni na Allaha,
On mu je dosta! Allah je zbilja izvršitelj odredbe Svoje!
On svakoj stvari određenje
već odredio je! (Et-Talâq, 2-3)
U komentarima Kur'ana
bilježi se da su ovi ajeti (preciznije dijelovi drugog i tećeg
ajeta ove sure) objavljeni zbog Awfa b. Mâlika el-Ešdža'ija. On je, prema Ibn 'Abbâsu, došao Poslaniku i rekao
mu: ''Sin mi je zarobljen, a
majka mu tuguje. Šta da radim?'' Tada je Poslanik rekao: ''Boj se Allaha i budi strpljiv. Tebi i tvojoj ženi naređujem da često izgovarate:
La hawle we la quwwete ill
billâh (Nema snage ni moći
osim u Allaha)''. Kada se vratio kući i ispričao svojoj ženi
šta mu je Poslanik naložio,
ona je rekla: ''Divno li je to
što nam je naredio!'' Poslije
nekog vremena, sin je umakao neprijatelju i sa obiljem
ratnog plijena došao kući.
Tim povodom objvaljeni su
dijelovi ovih ajeta.
Ovi ajeti, kao što se vidi,
nalaze se u suri Et-Talâq
(Razvod braka – 65. sura u
Kur'anu) i u užem kontekstu
odnose se na propise o razvodu braka. Dakle, u toj konkretnoj situaciji Kur'an sugeriše dvije stvari: bogobojaznost i oslanjanje na Uzvišenog
Allaha. Naime, poznato je da
je u toj životnoj situaciji otvoren prostor za svakojake su-
mnje i obmane koje akteri
tog procesa mogu prirediti.
Kur'an ovime sugeriše da ljudi tada ostave bilo kakve nečasne pokušaje ili smicalice.
Jedini lijek u toj situciji koji
može ispravno regulirati odnose i osjećaje jeste bogobojaznost. Ukoliko nedostaje
iskrena bogobojaznost, otvoren je put svakovrsnim smicalicama. Bogobojaznost je
najveći garant da će se ispoštovati Allahovi propisi i Njegove odredbe u pogledu razvoda braka.
Ova istina koja je izrečena na ovom mjestu i u kontekstu propisa o razvodu braka
ima univerzalni karakter tako da se odnosi i na sve druge životne situacije i pozicije
u kojima se ljudi mogu zadesiti. Ovo je stanovište većine
komentatora Kur'ana, koji su
u svojim komentarima ove ajete upravo tako i tretirali.
Rani autoriteti tumačenja
Kur'ana, kao što su Ibn
Mes'űd i Mesrűq, također su
smatrali da ovi ajeti imaju
opće značenje. I otuda ćemo
u komentarima Kur'ana naići na mnoga značenja derivirana iz ova dva ajeta. Neke
od ovih značenjskih mogućnosti navest ćemo u daljnjem
tekstu.
U prvom redu naglasak je
dat na značenju (drugog)
dijela 2. ajeta: A ko se Allaha
boji… Ko je taj ko se Allaha
boji i u čemu se ogleda njegova bogobojaznost? Mogući
odgovori su slijedeći:
- ko saburi kad je u belaju (el-Kelbî):
- ko izvršava propisane
farzove (Husejn b. Fadl);
- ko slijedi put sunneta
(Sehl b. 'Abdullâh)
- ko čuva granice šerijata
i kloni se grijeha...
Američki dolar - simbol materijalizma
Onaj ko se opskrbi navednim elementima takvaluka,
Allah će mu naći izlaz neki...
Budući da je hadis najbolji
komentar Kur’ana, dovoljno
je navesti slijedeće:
Ibn ‘Abbâs veli da je Vjerovjesnik, s.a.w.s., jedanput
proučio: A ko se Allaha boji,
On će mu naći izlaz neki i
odakle se i ne nada On će ga
opskrbiti! - i tom prilikom
rekao: ''Izlaz iz sumnji dunjaluka, smrtne agonije i
teškoća na Sudnjem danu''.
O tome kakav će Uzvišeni
Allah naći izlaz (mahredž)
bogobojaznima govori se i u
komentarima Kur'ana, u kojima se, između ostaloga, navodi:
- spasit će ga svakog belaja na dunjaluku i Ahiretu
(Ibn 'Abbâs);
- spasit će ga Džehennema i uvesti u Dţennet (elKelbî);
- spasit će ga od onoga
što je Uzvišeni zabranio (ElHasen);
- spasit će ga svake
teškoăe (Ebu'l-'Âlije);
- spasit će ga od svega
onoga što je teško ljudima
(Er-Rebî' b. el-Hajsem);
- spasit će ga kazne
(Husejn b. Fadl);
- dat će mu izlaz iz harama u halal, iz tjeskobe u
rahatluk, iz Džehennema u
Džennet...
Neizmjerna Allahova milost, pored izlaza, još najavljuje i garantira: i odakle se
i ne nada On će ga opskrbiti!
Ovdje vidimo da je pojam
oskrbe (rizka) Allah, dž.š.,
Sebi pripisuje. Zar da onda
strahujemo za nafaku kad
imamo Njega za Opskrbitelja?! Zar da se na nekog drugog oslanjamo osim na Njega?! Uzvišeni zna za našu slabost, pa nas u nastavku podsjeća: I ko se osloni na Alla ha, On mu je dosta! Ovdje
nam su u punom svjetlu nadaje zadivljujuća značenjska
povezanost pojmova: takvaluk – rizk – tewekkul, i nju
treba imati na umu.
Tevekkul – izvor
opskrbe i moći
Nakon obznanjenja univerzalne formule za izlazak iz
svake moguće krize, Kur'an
nam, dakle, nudi još jedno
spasonosno uže, kojeg, nažalost, često ispuštamo iz naših
ruku, a ono glasi: I ko se
osloni na Allaha, On mu je
dosta!
5
ISLAM I DRUŠTVO
mart, 2009.
Primjetno je da se u
Kur'anu na dosta mjesta u
ovom slijedu povezuju takvaluk i tevekkul kao nerazdvojni pojmovi koji jedan drugog potvrđuju i podrazumijevaju.
Poznati rani sufija i veliki
duhovni autoritet, Sehl etTusterî, je kazao: ''Ispravan
tevekkul imaju jedino muttekije (bogobojazni), a potpunog takvaluka nema bez
tevekkula, i zato ih je Uzvišeni Allaha zajedno spomenuo (u ovim ajetima)''.
Ili, kako je to, veliki Ebu
Hamid el-Gazali uočio: ''Sve
što je u Kur'anu spomenuto
o tevhidu upozorava na presijecanje veza sa drugima
(mimo Allaha) i oslanjanje samo na Jedinoga, koji nadvladava'' (Ihja').
Drugim riječima kazano,
sam govor o takvaluku jeste i
govor i tevekkulu. Tu i vidimo razlog zašto je spomenuti
znalac u svom monumentalnom djelu, Ihja'u, posebnu
knjigu posvetio zajedno tevhidu i tevekkulu, u kojoj je
kao niko prije i poslije njega,
otkrio tajne i dubine ovih
dvaju pojmova.
Pojam tevekkula u komentarima Kur'ana obično se
tumači prepuštanjem svih
stvari Uzvišenom Allahu, ili
smirenošcu srca i vezivanje
za Uzvišenog Gospodara u
svim stanjima (halovima). U
tom smislu se navodi cuveni
Vjerovjesnikov, s.a.w.s., ha-
Njujorška berza
dis:
Od Omera b.El-Kattaba,
r.a., prenosi se da je rekao:
Rekao je Allahov Poslanik,
s.a.v.s.:“Kada biste se vi na
Allaha oslanjali istinskim
tevekkulom, vama bi opskrba stizala baš kao što stiže
ticama, koje ujutro svoje gnijezdo napuste gladne, a navečer se u njega site vrate!“
(Tirmizi: 2344)
Kako Isma'îl Haqqî (X,
33) u svome komentaru
Kur'ana ističe, ovaj hadis ne
ukazuje na sjedenje (ljenčarenje), već upravo suprotno,
tj. ukazuje na traganje za
nafakom, jer se u hadisu spominju jutro i večer, što će
reći da tice ne sjede već
povazdan nešto rade kako bi
navečer imale puna gnijezda.
Dakle, poruka je nedvosmislena: tevekkul slijedi nakon
'što ustanemo za nafakom',
nakon što posijemo, uradimo, napišemo, izumimo...
Ispravno i dinamično
shvatanje pojma tevekkula
vodit će ka jačanju snage
naše zajednice i našeg džemata, kao što se u jednom
hadisu veli: ''Ko hoće da
bude najjači među ljudima,
neka se osloni na Allaha!''
(El-Hâkim: 7816). U ovom
smislu na tevekkul možemo
gledati kao na izvor naše
opskrbe i moći.
U komentarima Kur'ana
moguće je naći još jedno
objašnjenje riječi I ko se
osloni na Allaha, On mu je
dosta! Mufessir El-Kurtubî
(XVIII, 162) u svome komentaru navodi slijedeću tumačenjsku mogućnost:
Ko se boji Uzvišenog Allaha, kloni se grijeha i oslanja
se na Njega, ono što će mu
biti dato kao nagrada na
Ahiretu bit će mu dovoljno,
ali ne i na dunjaluku jer i
mutevekkila (onoga ko se oslanja na Allaha) na njemu pogodi belaj, pa bude i ubijen.
Zato je u nastavku rečeno; Allah je zbilja izvršitelj
odredbe Svoje! – tj. on je
izvršitelj odredbe Svoje u
odnosu na onoga ko se oslanja na Allaha kao i na onoga
ko se na Njega ne oslanja, s
tim da onome ko se na Njega
oslanja on briše njegove grijehe i uvećava mu nagradu.
Er-Rebî' b. Hajsem je,
kako navodi dalje El-Kurtubî, u vezi sa ovim Allahovim riječima rekao: ''Uzvišeni Allah je Sebi odredio:
- ko se na Njega osloni,
On će mu biti dovoljan;
- ko u Njega vjeruje, On
će ga pravim putem voditi;
- ko Mu da u zajam, On
će mu nadoknaditi;
- ko se za Njega priveže,
On će ga spasiti;
- ko mu dovi, On će mu
se odazvati.
Istinitost ovoga povrđena
je u Allahovoj Knjizi:
- A ko u Allaha vjeruje,
On naputit će Pravom
Stazom njegovo srce! (EtTegâbun, 11);
- I ko se osloni na Allaha,
On mu je dosta! (Et-Talâq);
- A ako Allahu s draga
srca zajam date, On ga vama
mnogostruko vratit će i grijehe vam oprostit će! (EtTegâbun, 17);
- A ko se čvrsto veže za
Allaha, taj je upućen na Put
Pravi! (Alu ‘Imrân, 101);
- Odazivam se molbi
molitelja kada Mene moli!
(El-Beqare, 186)’’.
I na kraju, kolika se duhovna moć i snaga krije u ajetima o kojima smo ovdje govorili, možemo vidjeti iz slijedećeg hadisa:
A ko
''Ja doista znam ajet (A
se Allaha boji…), da ljudi po
njemu postupaju, to bi im
bilo dovoljno'' (Ibn Madže:
4220).
islamske novine
gazetë islame
ELIF
Pobijediti
krizu u sebi
Globalna ekonomska kriza zakucala je i na naša
vrata. Svakodnevno se plasiraju informacije o teškoj ekonomskoj situaciji i sve većem
siromaštvu, a sve crnje prognoze uvlače se i u naše domove. Svjetska ekonomska
kriza je nepobitna činjenica.
Međutim, kako se oduprijeti
nadolazećem očaju, strahu,
nemoći? Jednostavno – snagom istinske vjere, vjere u
kojoj nema mjesta za očaj,
pasivnost i beznađe. Sve što
muslimana zadesi, bilo dobro ili loše, ima i svoj razlog,
koji je nama nedokučiv i nerazumljiv, ali Allah zna šta je
dobro za Njegove robove i
On nas iskušava: nekima daje u obilju, a nekima uskraćuje, a šejtan nas samo nastoji dodatno zaplašiti: ''Šejtan
vas plaši neimaštinom....''
(Kur'an) Mnogi ljudi danas
imaju dovoljno sredstava da
prežive i godinu dana, ali ih
uhvati panika i svaki trenutak svoga života, zaneseni crnim ekonomskim prognozama, ispune razmišljanjem o
budućnosti, a u potpunosti
zanemaruju i ne iskorišćavaju vrijeme sadašnjosti, sve
više ih obuzimaju pasivnost i
očaj zbog onoga što ih nije ni
zadesilo. Jer, budućnost je
nepoznata, i koliko god se
mnogi analitičari trudili i davali ekonomske i svake druge prognoze, Allah određuje
šta će biti i sve te zloslutnje o
ekonomskom kolapsu Allah
može u jednom trenutku
preokrenuti. Određenje je
zapisano, naš vijek i opskrba,
pa zašto strahovati? Poslanik
milosti preporučivao je svome ummetu skromnost u
dunjalučkom životu i zadovoljstvo s onim što je Allah čovjeku dao, jer preveliki zahtjevi i očekivanja dovode do očajne želje da se dostigne dunjalučko izobilje, rahatluk, ali
što više žudimo za dunjalukom i trčimo za njim, on nam
sve više okreće leđa i sve je
udaljeniji od nas: ''Duša je
nezasita i udovoljavati joj
znači krenuti putem propasti...'' Kada pobijedimo
krizu u svojim srcima i dušama, pomirimo se sa Allahovim određenjem, zadovoljimo se malim, tada nam neće
biti prijetnja nikakve svjetske krize, jer snaga našeg
imana nadvladat će zloslutnje i znat ćemo da nas je zadesilo ono što nas nije moglo
zaobići... Vjernik dobro zna
da su i najbolji ljudi ovog
ummeta, Poslanik i njegovi
ashabi, pa i naše dęde, živjeli
u oskudici, neimaštini, ali su
bili bogati jer su im i duše
bile zadovoljne Allahovim
određenjem i jer su žudjeli
za ahiretskim riznicama, a
ove dunjalučke bile su im samo sredstvo, za razliku od
nas mnogih koji smo zavoljeli lagodnost dunjalučkog
života i postali nezasiti:
''Kada bi čovjek imao dolinu
zlata, poželio bi još jednu. Ljudska usta ne može napuniti
ništa drugo osim prašina.''
(Hadis) Allah nam neprestano daje opskrbu, ali mi kao
da ne vidimo blagodati kojima smo obasuti, ne dižemo u
kriznim trenucima ruke i
iskreno molimo Allaha jer
opskrba je kod Njega: ''A na
nebu je opskrba vaša i ono
što vama se obećava.''
(Kur'an) Allah nam u izobilju
daje i obećao je Svome Poslaniku da njegov ummet neće
uništiti glađu, kao što se navodi u hadisu Sevbana da je
Allah rekao Poslaniku:
''...Odredio sam da tvoj ummet neće biti uništen
glađu...'' (Hadis)
Pa zamolimo Svevišnjeg
da nam podari od Njegovih
blagodati onoliko koliko
nam je odredio i da pored
svega budemo zadovoljni s
onim što nam odredi! Poruka svega bi bila: Ne strahuj,
sve dok vjeruješ u Allaha! Amin!
Mr Suad Ukoshata
ELIF
islamske novine
gazetë islame
ISLAM I DRUŠTVO
mart, 2009.
6
Milost Stvoritelja
(Dobrota i lijep odnos - ne samo pravičnost i ispitivanje)
DR. JUSUF EL -KARADAVI
Prenose Buhari i Muslim od
Abdullaha bin Abbasa, r.a., da je
Vjerovjesnik, s.a.v.s., prenoseći od
Gospodara svoga, kazao:
„Zaista, Allah je odredio da se
upisuju dobra i loša djela i objasnio je
to: ako neko naumi uraditi dobro djelo pa ga ne uradi, Allah će mu upisati kod Sebe kao da ga je u cijelosti
uradio, a ako naumi učiniti dobro djelo i učini ga, Allah će mu upisati kod
Sebe kao da je uradio od deset do sedam stotina i mnogo više dobrih djela. Ako neko naumi uraditi loše
djelo pa ne uradi, Allah će mu upisati
kod Sebe kao da je uradio potpuno
dobro djelo, a ako naumi uraditi loše
djelo i uradi ga, Allah će mu ga upisati kao jedno loše djelo“ .
U ovom časnom hadisu pojasnit
ćemo Allahovu dobrotu, veličinu Njegove milosti i plemeniti odnos prema
robovima. Taj odnos nije ograničen
samo na Njegovu pravičnost i ispitivanje, već obuhvata dobrotu, plemenitost, blagost i darežljivost.
Ako se neko nakani da uradi dobro djelo, padne mu na pamet dobročinstvo a srce prione ka tome, ali ne
dosegne stepen odlučnosti, Allah će
mu, i pored toga, upisati da je uradio
dobro djelo u potpunosti, zato što se
nakanio da ga učini. A kada namjera
postane stvarnost i on, iz poslušnosti
i bliskosti prema Allahu, učini dobro
djelo, onda mu Allah upiše da je učinio deset dobrih djela, odnosno sedam stotina i mnogo više od toga.
Višestruka nagrada
za dobra djela
Za dobro djelo čovjeku će se
upisati najmanje deset dobrih djela.
U Kur'anu se navodi: „Ko uradi dobro djelo, bit će desetorostruko nagrađen, a ko uradi hrđavo djelo, bit će
samo prema zasluzi kažnjen, i neće
im se učiniti nepravda“ (El-En'am:
160). Postoje dobra djela, poput udjeljivanja nafake na Allahovom putu,
pomaganju islama, uzdizanja Allahove Riječi na Zemlji, za koja će čovjek
biti nagrađen i do sedam stotina puta, pa i više od toga: „Oni koji imanja
svoja troše na Allahovom putu liče na
onoga koji posije zrno iz kojeg nikne
sedam klasova i u svakom klasu po stotinu zrna. - A Allah će onome kome
hoće dati i više; Allah je neizmjerno
dobar i sve zna“ (El-Bekare: 261).
U poglavlju o postu Muslim prenosi hadis od Vjerovjesnika, s.a.v.s., da
je Uzvišeni Gospodar kazao: „Svako
djelo sina Ademova bit će desetostruko nagrađeno, pa do sedam stotina
puta. Osim posta. On je Moj i Ja za
njega posebnu nagradu dajem. Dakle,
nagrada za post će biti od deset do
sedam stotina puta veća. Allah će to
Svojom voljom uvećati i nagraditi. A
kada daje Svojom Rukom, a ne preko
sluga onda nagradu i sevape neizmjerno daje. Zato Ebu Hurejre ajet:
„Allah neće nikome ni trunku nepravde učiniti. Dobro djelo On će umnogostručiti i još od Sebe nagradu veliku dati“ (En-Nisa': 40), komentariše
riječima: „Nagrada od Allaha je velika. Niko je ne može procijeniti!“
U vezi strpljivih, Uzvišeni Allah
kaže: „Samo oni koji budu strpljivi
bit će bez računa nagrađeni“ (Ez-Zumer: 10).
To je po pitanju dobrih djela. Međutim, zašto Allah upisuje dobra djela
bez njihovog činjenja?
Jer, po pitanju loših djela hadis
kaže da „ko naumi uraditi loše djelo
pa ne uradi, Allah će mu upisati kod
Sebe kao da je uradio potpuno dobro
djelo“. Tako ko naumi uraditi loše
djelo ili neki grijeh a potom se priboji Allaha, polaganja računa, sjeti se
Ahireta i nagrađivanja i kažnjavanja,
pa se povrati i odustane od činjenja
toga grijeha, tada će mu biti upisano
da je u cjelosti uradio jedno dobro
djelo. Opisujući prave vjernike, Allah,
dž.š., kaže: „Oni koji se Allaha boje,
čim ih sablazan šejtanska dodirne,
sjete se, i odjednom dođu sebi“ (ElA'raf: ). Kada se čovjek povede za šejtanskom vesvesom i naumi uraditi
neki grijeh a zatim se poboji Allahove
kazne i odustane od toga, upisat će
mu se potpuno dobro djelo. U hadisu
Ebu Hurejre nalazimo tumačenje
toga, jer onaj ko zbog Allaha okani se
od lošeg djela upisaće mu se jedno
dobro djelo. A ako se nakani da uradi
neko loše djelo i stvarno ga učini,
upisat će mu se jedno loše djelo: „A
ko uradi hrđavo djelo, bit će samo
prema zasluzi kažnjen, i neće im se
učiniti nepravda“ (El-En'am: 160).
A u verziji koju prenosi Muslim se
kaže: „Ili će ga Uzvišeni Allah izbrisati, tako da će Allah samo onog koji je
potpuno propao, uništiti“ .
Allah će mu upisati jedno loše djelo ili će mu oprostiti, a Allahova,
dž.š., oprost je zamašna a Njegova milost obuhvatila je sve: „On, doista,
mnogo prašta i On je milostiv“ (EzZumer: 53).
Allahova naklonost i
ljudska odbojnost
Uzvišeni Allah nam otvara vrata
pokajanja pa noću pruža Svoju ruku
da primi pokajanje onoga ko je danju
počinio neki grijeh i danju pruža Svoju ruku da primi pokajanje onoga ko
je noću počinio neki grijeh. I tako sve
dok se Sunce ne pojavi sa zapada.
Uzvišeni Allah nas zove k Sebi i
poziva nas u ozračje Svoje svetosti,
otvarajući nam mejdane oprosta i poziva nas sve da Ga molimo i budemo
ponizni i da Mu zatražimo oprost. Allah nam se približava, ali se mi svojim
lošim postupcima udaljavamo i bježimo od Njega. Umjesto da bježimo
kod Njega mi bježimo od Njega, a On,
Uzvišen neka je, kaže: „Zato požurite
Allahu“ (Ez-Zarijat: 50); „A kada te
robovi Moji za Mene upitaju, Ja sam,
sigurno, blizu: odazivam se molbi
molitelja kad Me zamoli. Zato neka
oni pozivu Mome udovolje i neka vjeruju u Mene, da bi bili na Pravome
putu“ (El-Bekare: 186). To nam pojašnjava hadis-i kudsi kojeg prenosi Buhari: „Uzvišeni Allah je rekao: Ja prema Svom robu postupam onako
kako on prema Meni misli. Ja sam sa
njim kad me god spomene. Ko Me
spomene u sebi, Ja ga spomenem u
Sebi, a, ko me spomene u skupu, Ja
ga spomenem u boljem skupu od njegovog. Ko Mi se približi za pedalj, Ja
mu se približim za lakat, a ko Mi se
približi za lakat, Ja mu se približim za
hvat, ko mi prilazi idući, Ja mu dolazim trčeći“ .
Da li postoji neko ko je blaži od
Allaha, dž.š.?! Da li postoji neko ko
ima više milosti, oprosta i pomilovanja, neko ko je darežljivije ruke i veće
blagodarnosti od Uzvišenog Allaha?!
Ne, tako mi Allaha! On nam otvara
vrata a mi ih šejtanskim vesvesama i
zlim htijenjima zatvaramo. U jednom
hadis-i-kudsiju Allah, dž.š., objašnjava
našu odbojnost a Njegovu naklonost
prema nama, objašnjava našu daljinu
a Njegovu bliskost, pa kaže: „Ja,
džinni i ljudi smo u velikom dešavanju: Ja stvaram a drugi se obožava, Ja
opskrbu dajem, a drugom se zahvaljuje. Moja dobrota silazi na robove, a
njihovo zlo se diže prema Meni. Ja im
ljubav pružam dajući im blagodati,
iako sam neovisan od njih, a oni Mi
pružaju neposlušnost, a od Mene
najviše zavise. Ko Mi od njih prilazi
srest ću ga izdaleka, a ko od Mene
odstupa zvat ću ga izbliza“.
„Oni koji Me spominju i koji se
radi Mene okupljaju, oni koji Mi se
zahvaljuju i koji Me vole, i oni koji
prema Meni griješe, neću ih ostaviti u
beznađu od Moje milosti. Ako mi se
pokaju, pa Ja i volim. Ja volim one
koji se kaju i one koji se čiste. A ako
mi se ne pokaju, pa Ja sam njihov liječnik. Stavit ću ih na iskušenja raznim nevoljama kako bi ih očistio od
mahana. Dobro djelo se kod Mene
nagrađuje desetosrtuko pa sve do
sedam stotina puta, ili više od toga. A
loše djelo se kod Mene računa kao
jedno loše djelo ili kao jedan oprost.
Moja milost je pretekla Moju srdžbu,
a Moja blagost je pretekla Moj prijek-
7
SNAGA VJERE
mart, 2009.
or, a Moj oprost pretekao je Moju
kaznu. Ja sam prema Mojim robovima milostiviji od majke prema njezinom djetetu“ .
Ovaj hadis, iako mu lanac prenosilaca nije ispravan (sahih), ima ispravno značenje. On pojašnjava vezu između Allaha i Njegovih robova, između
Allaha i Njegovih stvorenja, džinna i
ljudi.
Samo će veliki
griješnici propasti
Allah prihvata i zove ljude izbilza
i susreće ih izdaleka, a oni se udaljavaju od Njega, ne spominju Ga, nijesu Mu naklonjeni i odvraćaju od Njegovog puta. Zar to nije ljudsko poricanje Boga? Zar to nije neposlušnost
stvorenja? Zar to nije zanijekanje Njegovih blagodati? Zar onaj koji nakon
toga propadne nije istinski propalica?
Ako se jedno loše djelo računa kao
jedno, ili će biti oprošteno, ako se
razmišlja o lošem djelu i čovjek radi
Allaha nakon promišljanja odustane
od njegovog činjenja, pa mu se zbog
toga upiše kao da je u potpunosti uradio jedno dobro djelo, i kada se dobro
djelo umnogostručava do sedam stotina puta, pa i više, a Allah o svemu dobro zna, ko će nakon toga propasti
osim onoga ko je zaista propalica?! To
su samo oni kojima su srca bolesna,
duše zamrle a šejtan ih okupirao i
uzeo ih za robove; to su oni koji su
svoje strasti uzeli za bogove! Ko će propasti nakon ovoga?
Prilike za pokajanje su mnogobrone: tu je post, pet dnevnih namaza,
sadake, džuma jednom u sedmici, hadž koji je obavljen bez svađe, brbljanja i griješenja, nepogode koje zadese
čovjeka, i dr. Sve to briše grijehe i
smatra se sredstvima oprosta. Ko se
poslije toga okani Allaha neka samo
sebe kori. Teško onome koga zadesi
Ramazan a ne bude mu oprošteno.
Džibril je to molio a Muhammed,
s.a.v.s., je aminovao. Kada se Vjerovjesnik, s.a.v.s., penjao na minber, rekao je amin. Ashabi su ga pitali o razlogu njegovog aminovanja, a on im je
odgovorio: „Neka je propao onaj koga
zatekne Ramazan, a ne bude mu
oprošteno“ . U drugoj verziji stoji:
„Neka je proklet onaj ko zatekne Ramazan a ne bude mu oprošteno! “ To
je rekao Džibril a Muhammed,
s.a.v.s., je na to kazao, amin!
Šta mislite o onome kome Džibril,
prvak meleka i dostavljač Objave,
moli, a aminuje na to prvak svih
stvorenja Muhammed ibn Abdullah,
s.a.v.s.?!
Mi molimo Allaha, dž.š., da nam
taj časni mjesec učini prilikom da
nam Allah oprosti u njemu i da nam
prihvati post i namaz i da nam to učini znakom vjerovanja i očekivanja
islamske novine
gazetë islame
ELIF
nagrade.
Ispovjest djevojke iz SAD o njenom prelasku na islam
Sadekatu-l-fitr
Dobročinstvo
prema
roditeljima
me potaklo da
primim islam
Moramo se prisjetiti sadekatu-lfitra. Mi moramo dati sadekatu-l-fitr,
jer se u nekim hadisima navodi da je
post u mjesecu Ramazanu okačen
između nebesa i Zemlje i da će ga samo sadekatu-l-fitr podići . Poslanik,
s.a.v.s., je, radi čišćenja ružnih postupaka i riječi, odnosno nadoknade za
nedostatke koji su se desili tokom posta, propisao da se siromah nahrani .
Odnosno, da se spriječi siromah od
prošenja kako bi učestvovao u bajramskoj radosti kada se budu muslimani veselili. Zato oni ne trebaju zaboraviti svoju braću siromahe. Vrijednost sadekatu-l-fitra iznosi jedan
sa'a, što je jednako pet ertala uobičajene hrane, kojom se hrane obični
ljudi, a njena cijena je otprilike tri
rijala. Pa je dozovljeno dati u novcu,
prema hanefijskom mezhebu i mišljenju Umera bin el-Aziza i drugih koji
su dozvolili davanje dirhema umjesto
hrane ako je to siromahu korisnije i
radosnije od hrane koja se kod njega
našla i koja mu nije potrebna. Tako
da je u takvim prilikama davanje
novca bolje.
I još nešto želim da vam kažem, a
tiče se Bajram-namaza. On se treba
klanjati na musalli, tj. na otvorenom
prostoru, ili poljani. Jer je sunnet da
Bajram-namaz bude na otvorenom
prostoru, kako je postupao Vjerovjesnik, s.a.v.s. Nema hadisa koji govore
da je on klanjao Bajram-namaz u džamiji, osim jednom jer je napolju padala kiša. Oni koji nijesu u stanju, poput bolesnika, invalida i onih koji ne
mogu otići i nemaju prevozna srestva
a puno su udaljeni od musalle, mogu
klanjati u džamiju.
A što se tiče, svjetine muslimana
oni trebaju klanjati na otvorenom
prostoru, musalli, iza imama. Jer dan
Bajrama je islamski festival u kom se
okupljaju muslimani, ponosni, radosni, ističući simbole islama i snagu
muslimana. Zato u njemu učestvuju
ljudi, djeca, žene, (čak i one koje su u
menstrualnom ciklusu). One su prisustvovale Bajram-namazu u vrijeme
Vjerovjesnika, s.a.v.s., ali bez klanjanja, već prisustvovanjem dovi muslimana i davanju sadake. Slušale bi hutbu i dijelile radost Bajrama i druženja sa pripadnicima islama.
Bajram je dan islamskog okupljanja i sastavljanja. To je velika islamska
parada na kojoj se izgovara zahvala
Allahu i Njegovo veličanje. Zato, dragi muslimani, obratite pažnju na ove
dvije stvari: sadekatu-l-fitr i Bajramnamaz na otvorenom prostoru. A
Allah uspjeh daje. Neka Allah prihvati dobra djela i od nas i od vas!
S arapskog,
Džemo Redžematović
Vijest o svom prelasku na islam
poslala je medicinska sestra iz Amerike pod naslovom: ”Dobročinstvo
prema roditeljima me potaklo da primim islam”. Ona kaže: ”Prvi put
sam čula o islamu dok sam pratila neki televizijski program. Smijala sam
se podacima koje sam slušala. Nakon
toga prošlo je godinu dana otkako
sam prvi put čula za islam do mog sljedećeg susreta s njim. Međutim,
gdje? U bolnici u kojoj sam radila.
Došla su dva bračna druga i u njihovoj pratnji starica, teško bolesna. Bila
je to majka, njen sin i snaha. Snaha
bi sjedila pored majke i stalno gledala u nju. Ja, dok bih obavljala svoju
dužnost posmatrala bih ovu djevojku. Gledala bih je kako stalno plače,
briše svoje suze, pa plače, briše suze
i tako neprestano.
Jednom sam je upitala za razlog
tog njenog silnog plača, pa me je obavjestila da je zajedno sa svojim suprugom došla iz druge države da potraže za njegovu majku lijeka. Dok je
pričala samnom plakala je i molila za
ozdravljenje stare majke. Mnogo sam
se začudila njenom slučaju. Dolazi iz
druge države sa svojim mužem kako
bi pronašli lijek za njegovu majku?!”
Ova Amerikanka kaže: ”Tada
sam se sjetila svoje majke. Gdje je
moja majka? Nisam je vidjela već četiri mjeseca! I još uvijek razmišljam o
svojoj posjeti njoj! Nisam često posjećivala rođenu majku , a šta bi bilo
da je to majka mog supruga?! Zadivio me postupak ovih bračnih drugova, jer je starica bila u teškom stanju,
bila je bliže smrti nego životu. Ali, više me zadivio postupak snahe! Šta
nju briga za majku njenog čovjeka?!
Zar da sebe slama zbog starice, a bila
je prelijepa djevojka?! Zbog čega sve
ovo?
Zamišljala sam sebe na mjestu
ove starice, kako bih voljela i kako
bih bila presrećna da mene moja djeca ovako paze! Mnogo sam zavidjela
ovoj starici zbog ljubavi njene djece!
Bračni drugovi su sjedili uz staricu
cijelo vrijeme, nijesu je napuštali.
Dolazili su joj pozivi izvana, vjerovatno ostala djeca ove majke raspituju
se za njeno stanje.
Jednog dana ušla sam u salu za
čekanje u kojoj se nalazila i ova mlada djevojka, snaha bolesne majke, pa
sam iskoristila priliku da je upitam o
onome što sam htjela. Pričala mi je o
pravima roditelja u islamu. Zadivio
me položaj koji islam pridaje roditeljima, način ophođenja s njima na koji
islam podstiče! Nakon nekoliko dana
starica je umrla. Njen sin i snaha mnogo su plakali, kao da su ostali siročad iza svoje majke.
Mnogo sam razmišljala o postupku ovo dvoje mladih i onome što sam
saznala o pravima roditelja u islamu.
Poslala sam zahtjev jednom od islamskih centara tražeći od njih literaturu o pravima roditelja. Nakon čitanja
ove literature osjetila sam nešto u svojim prsima kao nikad do tada. Zamišljala sam sebe kao majku!
Zamišljala sam svoju djecu kako me
vole, raspituju se i brinu za moje
stanje sve do kraja mog života!
Ovaj lijepi osjećaj podstakao me
da iskažem svoju pripadnost islamu!
Ovaj lijepi osjećaj podstakao me da
izgovorim: ”LA ILAHE ILLALLAH,
MUHAMMEDUN RESULULLAH”,
a od islama sam poznavala samo dobročinstvo prema roditeljima! Hvala
Allahu, udala sam se za čovjeka koji
je, takođe, primio islam. Rodila sam
djecu i Allaha molim za njihovu uputu. Ja sam danas Ummu Abdul-Melik! Molite Allaha za mene i moju djecu, za našu postojanost u vjeri!”
E.H.
ELIF
ZIJARETI
islamske novine
gazetë islame
mart, 2009.R
8
Delegacija Mešihata i Medrese
u posjeti Emiratima
Od 20. 02. do 28. 02.
2009. godine, delegacija Islamske zajednice u Crnoj Gori
boravila je u Ujedinjenim
Arapskim Emiratima. U delegaciji su bili, predstavnik
Mešihata, Omer Kajoshaj i
predstavnik Medrese, Rahman Kačar. Prva posjeta zvaničnika Islamske zajednice
Emiratima bila je prije četiri
godine. Tom prilikom delegaciju je predvodio reis Islamske zajednice Rifat ef. Fejzić,
i tada su ostvareni kontakti
sa značajnim institucijama i
pojedincima iz Emirata, koji
su u dobroj mjeri pomogli
izgradnju Medrese u Podgorici. Sa sigurnočću možemo
kazati da je njihov boravak
prije četiri godine otvorio
vrata svim našim budućim
posjetama.
Od prvog dana delegacija
je imala susrete koji su bili
već ugovoreni. U prijateljskoj
atmosferi sastali smo se sa
Aburrahman ibn Subejjom,
koji nam je prije četiri godine pomogao da stupimo u
kontakt sa pojedinim institucijama i humanitarnim organizacijama u U.A.E. Tom prilikom smo našem uvaženom
domaćinu uručili prigodan
poklon i obavijestili ga da je
izgradnja Medrese završena,
te da je ove godine i svečano
otvorena. Ovu vijest naš brat
Aburrahman je sa oduševljenjem prihvatio.
Narednog dana delegacija
je putovala za Abu Dabi,
glavni grad Emirata, koji je
udaljen oko 200 km od Dubaia. U Abu Dabiu je sjedište
Crvenog polumjeseca koji je
pomogao izgradnju Medrese.
Delegaciju je primio direktor
Crvenog polumjeseca i generalni sekretar, Hassan Nasr
Osman. U toku razgovora
bilo je riječi o stanju muslimana u Crnoj Gori, o Islamskoj
zajednici kao krovnoj instituciji svih muslimana u Crnoj
Gori, a posebno je bilo govora o Medresi koja se ponovo
pokreće nakon devedeset
godina. Direktor je obećao
da će Crveni polumjesec i
dalje nastaviti saradnju sa
Islamskom zajednicom te da
će pomoći naše buduće projekte. Na kraju razgovora
domaćinu smo uručili zahvalnicu za doprinos oko izgradnje medrese.
Istog dana, u Abu Dabiu,
posjetili smo Zejd bin Sultan
Al- Nahjan Fondaciju, jednu
od najvećih humanitarnih
fondacija u U.A.E. Primio
nas je Atik A. Al-Mehairi,
kojeg smo upoznali sa našim
projektima. U razgovoru je
bilo riječi o mogućoj pomoći
oko štampanja knjiga za
potrebe mektebske nastave u
Crnoj Gori i pomoći oko slanja određenog broja hadžija
na hadždž.
Sljedećeg dana delegacija
je posjetila Human appeal
international, humanitarnu
organizaciju koja je donirala
sredstva za izgradnju medrese u Podgorici. Primio nas
je Ahmed Jusuf, zamjenik direktora. Tom prilikom domaćinu je uručeno priznanje. U
razgovoru s domaćinom, upoznali smo ga sa načinom
finansiranja medrese i uručili mu pismo o ukupnim godišnjim troškovima medrese.
Obećanje je da će ova organizacija ponovo donirati sredstva za održavanje medrese.
U utorak, 24. 02., delegacija je imala prijem u Fonadciji Muhammed bin Rašid
Al-Maktum. Ovo je Fondacija
glavnog šejha i emira Dubaia, El-Maktuma, koja je takođe pomogla izgradnju medrese. Delegaciju je primio
Saleh Zaher Al-Mazrui, zamjenik direktora. Našeg domaćina, gospodina Al-Mazruia,
obavijestili smo da je medresa završena i da je počela s
radom od oktobra prošle godine. Razgovarali smo o načinu i mogućnostima finansiranja medrese. Za njega je
bilo veoma zanimljivo to što
je učenicima omogućeno besplatno školovanje. U znak
zahvalnosti za njihov doprinos oko izgradnje medrese,
uručili
smo
priznanje
gospodinu Al-Mazruiu.
Zahvaljujući našem prijatelju Enveru Zekaju, koji je
sa Kosova, a već dvadesetak
godina živi i radi u Dubaiu,
zakazan nam je prijem u
Agenciji za vjerska i humanitarna pitanja pri Vladi Dubaia. Primio nas je dr. Omar
M. Al- Hatib, generalni direktor za islamska pitanja. I
ovdje je uglavnom bilo govora o medresi i njenom značaju za muslimane Crne Gore.
Gospodinu Al-Hatibu je uručeno pismo sa osnovnim
podacima mederse i njenim
godišnjim troškovima. Poslije sastanka smo u društvu
Envera Zekaja bili počašćeni
da prisustvujemo ručku u
kući poznatog šejha iz Dubaia koji je većinski vlasnik
najčuvenije mobilne mreže u
arapskom svijetu, Etisalat. I
njega smo upoznali sa našom
medresom i obratili se za
pomoć.
Posljednjeg dana našeg
boravka u Emiratima posje-
tili smo Ministarstvo vakufa
u Vladi Šarike, koje je takođe
pomoglo izgradnju medrese.
Ovdje nas je primio Jahja ElRab Muhammed koji je primio naše priznanje koje će
biti predano Šejhu dr. Soltan
bin Muhammed Al-Qassimi,
vladaru Šarike.
Ova posjeta delegacije
Mešihata i Medrese Emiratima je od velike važnosti za
Islamsku zajednicu u Crnoj
Gori. Ovim putem saradnja
Islamske zajednice sa institucijama iz U.A.E. će se još više
unaprijediti. Smatramo da je
ova posjeta bila jako uspješna
te da će se njeni plodovi vidjeti u narednom periodu. Na
kraju, želim da se zahvalim
našem prijatelju Adnanu
Kiki sa Kosova, koji nam je
bio svakodnevno na usluzi za
vrijeme našeg boravka u
Emiratima.
Rahman Kačar
U posjeti Islamskoj zajednici u Zagrebu
Delegacija Mešihata Islamske zajednice, koju je predvodio reis h. Rifat Fejzić, posjetila je Islamsku zajednicu Hrvatske u Zagrebu, 19. marta
2009. godine. Muftija h. Šefko
ef. Omerbašić je upoznao goste sa radom Islamske zajednice u Hrvatskoj, odnosno Zagrebu, i o budućim planovima i
projektima koji su od vitalnog
interesa za muslimane u Republici Hrvatskoj. On se interesovao i o razvoju vjerskog života u Crnoj Gori, s posebnim
osvrtom na važnost otvaranja
Medrese u Podgorici.
Reis h. Rifat Fejzić se zahvalio na srdačnom prijemu i u
kratkim crtama upoznao dom-
Na prijemu kod muftije Omerbašića
aćina sa radom Islamske zajednice u Crnoj Gori, izgradnji
džamija, radom Medrese i dru-
gim oblicima rada i planovima
Islamske zajednice u Crnoj
Gori, kao što je izgradnja zgrade Mešihata, i centralne džamije u Podgorici.
- Ova posjeta je uzvratna,
želeći da se saradnja još više
unapređuje i da komunikacije
dvije Islamske zajednice budu
još sadržajnije - kazao je reis
Fejzić.
On je pozvao muftiju da sa
saradnicima budu naši gosti u
junu, prilikom svečanog otvorenja Škanjevića džamije sa
pratećim objektima, što su
domaćini sa zadovoljstvom pri-
hvatili. Oba sagovornika su istakli potrebu za tješnjom saradnjom i uzajamnim posjetama
u raznim prigodama.
Na prijemu u Islamskom
centru u Zagrebu, u ime domaćina bili su gospodin Mirsad
ef. Srebreniković, predsjednik
Medžlisa IZ Zagreba, i glavni
imam hafiz Aziz ef. Alili, a u
društvu reisa Fejzića, predsjednik Sabora i glavni imam
iz Bara, h. Muidin Milaimi,
sekretar Bajro Agović i službenik Mešihata, Omer Kajošević.
Bajro Agović
9
PROTOKOL
mart, 2009.
islamske novine
gazetë islame
ELIF
Gradonačelnik Podgorice posjetio Medresu
Mugoša obećao lokacije za nove
projekte
Podgorica, 23. 03. 2009.
godine. - Gospodin Miomir
Mugoša, gradonačelnik Glavnog grada, Ministar Odbrane, gospodin Boro Vučinić i
potpredsjednik Skupštine
Crne Gore gospodin Slavoljub – Migo Stijepović, posjetili su 23. 03. 2009. godine
Medresu. Visoku delegaciju
dočekao je reis Rifat ef.
Fejzić sa službenicima Mešihata, direktorom i profesorima ove institucije.
Nakon obilaska medrese i
njenih sadržaja, u zbornici je
održan prijem. Gradonačelnik, dr Miomir Mugoša, izrazio je žaljenje što nije bio u
mogućnosti da prisustvuje
zvaničnom otvaranju, zbog
službenih obaveza u inostranstvu.
- Čini mi zadovoljstvo ovo
što sam vidio, da je objekat i
sadržajno i kvalitetno urađen. Poznate su mi okolnosti
oko početka same gradnje,
njene lokacije koju je trebalo
prenijeti iz vlasništva Agrokombinata 13 juli, na opštinsko zemljište, i drugih detalja, gdje se postizao dogovor,
što ukazuje na korektnu saradnju i razumijevanje države
prema Islamskoj zajednici. U
posljednje vrijeme, i u zvaničnim susretima sa reisom Rifatom Fejzićem, mi smo istakli našu spremnost da ćemo
odraditi neke zahtjeve Islamske zajednice i dogovorili se
sa njim da ustupimo Mešihatu Islamske zajednice lokaciju za izgradnju zgrade Mešihata u Staroj Varoši kao i izgradnju jedne centralne džamije. To je naš zvaničan stav i
dogovor a lokacije za te potrebe su i određene. Oko toga
sa naše strane nema ništa
sporno - istakao je gradonačelnik dr Mugoša.
Reis h. Rifat ef. Fejzić za-
Mugoša i Vučinić sa domaćinima razgledaju Medresu
hvalio se dr Mugoši i njegovim saradnicima na posjeti,
kao i na pomoći za buduće
projekte, kao što su izgradnja zgrade Mešihata, centralne
džamije i uređenja muslimanskog groblja na Cijevni.
- Jedna od primarnih obaveza Mešihata, i ranije, kao i
posljednjih nekoliko godina
bila je da se od nadležnih
organa dobije lokacija za
izgradnju savremene i reprezentativne zgrade Mešihata,
koja bi sadržajima i prostorom učinila funkcionalnijom ovu instituciju. Godine
1986. urađena je projektna
dokumentacija zgrade Mešihata u haremu ''Osmanagića''
džamije, ali je odbijena.
Nova zgrada Mešihata omogućiće uspješniji rad Islamske
zajednice, a centralna džamija udovoljiće sve većim zahtjevima vjernika u Podgorici.
Bajro Agović
Predsjednik barske Opštine, Žarko Pavićević, razgovarao s delegacijom Islamske zajednice
Dogovorili proširenje groblja
Delegacija Islamske zajednice
predvođena reisom Rifatom ef. Fejz ićem, u kojoj su bili i Suljo Mustafić,
predsjednik Odbora Islamske zajednice Bar, glavni imam Muidin ef.
Miljaimi i član odbora Munib Ličina,
sastala sa predsjednikom Opštine
ž arkom Pavićevićem, i razgovaBar, Ž
rala o rješavanju nekoliko pitanja od
Na sastanku kod Pavićevića
velike važnosti za islamske vjernike
iz Bara.
Naime, već duže vrijeme u Baru
je prisutna potreba proširenja gradskog groblja za pripadnike islamske
vjeroispovijesti, kao i nedostatak mol-itvenog prostora, odnosno višenamjenskog vjerskog objekta za Džemat
Novi Bar. Do ovog sastanka je došlo
na inicijativu Odbora islamske zajednice Bar.
U otvorenom i veoma srdačnom
razgovoru, reis Rifat Fejzić je istakao
da je upoznat sa veoma dobrom i
kvalitetnom višegodišnjiom saradnjom Odbora IZ-e Bar i lokalne samouprave oko svih pitanja značajnih
za muslimane u Baru. On je dodao
da je ova posjeta samo dobra potvrda
saradnje, u kojoj Opština Bar prednjači u odnosu na druge u Crnoj Gori.
Predstavnici Odbora islamske
zajednice Bar, predsjednik Suljo Mustafić, glavni imam Mujdin Milaimi i
član odbora Munib Ličina iskazali su
zadovljstvo postignutim rezultatima
u projektima gdje je Opština Bar dala
značajan doprinos, kao što su oslobađanje od plaćanja komunalija za lokaciju Centralne džamije, kao i brojne
druge aktivnosti koje su pomogle u
obnovi, sanaciji i rekonstrukciji vjerskih objekata u Baru. Oni su istakli i
da su dva važna pitanja koja su sada
na dnevnom redu: proširenje gradsk-
og muslimanskog groblja Belveder, i
lokacija za višenamjenski vjerski
objekat u Novom Baru.
Predsjednik Opštine Bar, Žarko
Pavićević, kazao je da je barska lokalna uprava prihvatila da se krene sa
otkupom zemljišta u najkraćem roku, kako bi se započelo sa pripremom projekta za proširenje postojećeg
groblja.
- Proširenje muslimanskog groblja je jedan od prioritetnih zadataka
ne samo Islamske zajednice, nego i
Opštine Bar koja će obezbijediti
neophodna sredstva za otkup zemljišta – kazao je Pavićević.
Razmatrajući mogućnosti izgradnje višenamjenskog objekta za potrebe Islamske zajednice na širem gradskom području, postignut je dogovor
da se započne sa zvaničnom procedurom koja će pratiti dinamiku izrade
detaljnih urbanističkih planova, kojim bi se na području Novog Bara opredjelila lokacija za izgradnju takvog
objekta.
S.M.
mars, 2009.
SEID RAMADAN EL -BUTI
Lavdi dhe falënderimet i takojnë vetëm All-llahut, lavd i
cili shton begatitë e Tija dhe i
bën të mjaftueshme mirësitë e
Tij. Zoti Ynë, Ty të takon falënderimi ashtu siç e meriton
Madhëria Yte dhe sundimi i
Madhërisë Tënde, pa të meta
je, nuk arrijmë që t’i numërojmë lavdërimet për Ty ashtu siç
i ke bë Ti për vetveten Tënde.
Deklaroj se s’ka Zot përveç Allllahut xhel-leshanuhu që është
Një dhe i pashoq, poashtu
deklaroj se Muhammedi sallall-llahu alejhi ve sel-lem është
i Dërguari, i zgjedhuri dhe i
afërmi i Tij. Më i miri prej gjithë pejgamberëve të cilin e dërgoi All-llahu për të gjithë botën
përgëzues dhe për t’ua tërhequr vërejtjen njerëzisë. O
Zot, dërgoi përshëndetjet tona
të përzemërta dhe të sinqerta
Muham-medit sal-lall-llahu alejhi ve sel-lem dhe familjes së tij,
përshëndetje të përhershme
dhe të pandara deri në Ditën e
Gjykimit. O ju besimtarë, ju
këshilloj juve dhe veten time
që është mëkatare që t’i kemi
drojë All-llahut xhel-leshanuhu.
bënë të sinqertë besimin dhe
qëndrimin e tyre për hir të
këtyre veçorive që shkëlqenin
në vetë Fenë islame. E nëse sot
ndodh që muslimanët të jenë
larguar nga mësimet e Islamit
dhe kundërshtojnë shumë
parime prej parimeve të Fesë
ajo është çështje që kthehet te
vetë muslimanët. Njeriu që ka
mendje të shëndoshë nuk
duhet të dënojë Islamin i cili
ka zbritur prej All-llahut xh.sh.
i pastër dhe pa të meta, për
shkak të kundërshtimit të disa
muslimanëve që ia bëjnë
Islamit.
VËLLEZËR TË DASHUR!
Nëse u kthehemi mësimeve
të Librit të All-llahut xh.sh. dhe
këshillave a porosive të
Pejgamberit s.a.w.s do të kon-
Kape vëllanë tënd
për dore dhe fute
në Xhennet
hënie ndërnjerëzore. Në një
transmetim të Ebu Hurejres
r.a. pëcillet se Muhammedi
s.a.w.s. ka thënë: “Kush beson
All-llahun xhel-leshanuhu dhe
në Ditën e Fundit le ta respektojë mysafirin, kush beson Allllahun dhe Ditën e Gjykimit le
të respektojë të afërmit e tij dhe
kush beson All-llahun dhe Ditën e Gjykimit le të thotë fjalë
të mira ose të heshtë”. Shikoni
mirë dhe dëgjoni thënien e
Pejgamberit s.a.w.s. që e transmeton Enesi r.a.: “Kush donë
që t’i shtohet risku dhe t’i shtohet jeta, le të ketë afrim me
farefisninë”. Farefisi është
rrjeti i të afërmve me të cilët
lidhet njeriu me anë të
njerëzve të cilët kanë lidhje me
O ROBËRIT E ZOTIT:
Me të vërtetë prej llojeve
më të poshtra të gënjeshtrës,
dhe prej llojeve më të këqija të
krimit është ta cilësosh Islamin
si Fe që përdor dhunën, kurse
Feja islame është sendërtuar
me mirësi ashtu siç e ka cilësuar Pejgamberi ynë. Si është e
mundur që Islami të cilësohet
me ngurtësi dhe vrazhdësi kur
Islami është shtyllë e karakterit njerëzor, siç ka thënë
Pejgamberi s.a.w.s në një
hadith: “Me të vërtetë jam i
dërguar që ta përsosi moralin”.
Si është e mundur që Islami të
përshkruhet si Fe e dhunës kur
e dimë se çfarë ndodhi gjatë
historisë me popujt e juglindjes
së Azisë dhe njerëzve të
Spanjës të cilët e deshën dhe u
drejtuan kah Islami duke qenë
në paqe. S’ka dyshim se ata e
deshën atë (Islamin) vetëm se
te ai gjetën këto veçori të
mëdha njerëzore, dhe m’u për
këtë ata e përqafuan dhe e
statojmë se ata janë ushqim
për njerëzimin dhe që shtyjnë
muslimanin për të qenë i sjellshëm ndaj gjithë njerëzimit.
Mësimet Islame porosisin që
njeriu të jetë shoqërues, të përfitojë zemrat e njerëzve duke
tregua mirësi, tolerance dhe
afrim. Këto janë mësimet e
Fesë sonë, këto janë këshillat e
All-llahut xh.sh. në Librin e Tij
fisnik dhe këto janë këshillat e
Pejgamberit s.a.w.s. për ne.
VËLLEZËR TË MI!
Dëgjoni këto mësime të përsëritura me të cilat na e tërheq
vërejtjen Muhammedi s.a.w.s e
që kanë të bëjnë me shoqërimin, me afrimin farefisnor dhe me domosdoshmërinë e
shtrirjes së urave për marrëd-
10
çfarëdo afrimi, e gjithë kjo hyn
në fjalën farefisni (Rahim).
Shihni thënien e Pejgamberit
s.a.w.s ku thotë: “Me të vërtetë
lëmosha dhe afria farefisnore e
shtojnë jetën, largojnë njeriun
nga vdekja e keqe, largojnë
nga çdo e keqe dhe prej çdo
ndalese”. Transmeton Ebu
Davudi, Tirmidhiu dhe të
tjerët prej Abdurrahman ibni
Aufit radijall-llahu anhu se
Pejgamberi s.a.w.s. ka thënë:
“All-llahu xhel-leshanuhu ka
thënë: Unë jam All-llahu dhe
Unë jam Mëshiruesi që ka krijuar farefisninë, dhe i kam nxjerr asaj emër prej emrit Tim, e
kush afrohet me farefisninë i
afrohem dhe kush shkëputet
prej saj shkëputem prej tij”.
Ndoshta ndonjëri prej njerëzve mund të thotë: Por, ka
prej të afërmve që ata vet shkë-
puten, dëmtojnë ose bëjnë keq
dhe kështu vazhdojnë të ndërpresin lidhjet farefisnore duke
supozuar se Pejgamberi s.a.w.s.
ka thirr në afrimin e farefisnisë në bazë të reciprocitetit.
Por, nuk është kështu: bamirës
në fjalorin e Librit të All-llahut
xh.sh. nuk është ai që dikujt ia
kthen të mirën me të mirë, por
bamirës është ai që nxiton t’i
bëjë mirë atij nga i cili ka përjetua
ndonjë
të
keqe.
Muhammedi s.a.w.s. në një
hadith që e transmeton Enesi
thotë: “Nuk është mbajtës i lidhjeve farefisnore ai që këtë e
bën për t’ia kthyer këtë (të mirë
apo vizitë). Por mbajtës i lidhjeve farefisnore është ai që
këtë e bën edhe kur i afërmi i tij
të ndërpresë lidhjet me të”, pra,
nuk është afrim farefisnorë
nëse atë e bën duke u bazuar
në atë se ai të ka vizituar apo të
ka bërë ndonjë të mirë dhe ti
tani ia kthen atë (me vizitë apo
me ndonjë të mirë), por duhet
ne ta bëjmë atë që na udhëzon
Pejgamberi s.a.w.s., e ajo është:
t’i bëjmë mirë atij që na ka
bërë diçka të keqe, t’ia falim
padrejtësinë (zullumin) atij që
na ka bërë padrejtësi dhe të
bëhemi shembull i shoqërimit
me ta: “Nuk është mbajtës i lidhjeve farefisnore ai që këtë e
bën për t’ia kthyer këtë (të mirë
apo vizitë). Por mbajtës i lidhjeve farefisnore është ai që
këtë e bën edhe kur i afërmi i tij
të ndërpresë lidhjet me të”.
Ç’kemi që e harrojmë Librin e All-llahut xh.sh., i cili kur
cilëson besimtarët në ajetet e
tij para së gjithash i cilëson me
moral të lartë, me butësi dhe
tolerancë. Kur ne lexojmë fjalët
e All-llahut xh.sh. që kanë të
bëjnë me të devotshmit neve
na duket se All-llahu me të
devotshmit ka për qëllim atë të
cilët bëjnë namaz natën dhe
ditën, bëjnë shumë adhurim
dhe i plotësojnë obligimet e
tyre ndaj All-llahut xh.sh.. Por
dëgjoni si i cilëson të devotshmit: “Dhe nxitoni (me punë
që meritoni) në falje mëkatesh
nga Zoti juaj dhe për në një
Xhen-net, gjerësia e të cilit
është si gjerësia e qiejve dhe e
tokës, i përgatitur për të devotshmit” (Ali-Imran: 133). Këto
janë cilësitë e të devotshmëve:
“I përgatitur për të devotshmit
të cilët japin kur janë shlirë
edhe kur janë në vështirësi dhe
që e frenojnë mllefin, që u
falin (të keqen) njerëzve, e Allllahu i do bamirësit” (AliImran: 133-134).
Këto janë cilësitë e para që
All-llahu xh.sh. i vendon para
nesh ku tregon gjendjen e
atyre që All-llahu xhel-leshanuhu I quajti të devotshëm .
Unë nuk kam parë, ultimatum dhe kërcënim në Librin e
All-llahut xh.sh. për ata që devijojnë nga udhëzimi dhe që e
humbin rrugën e Tij, siç është
ultimatumi dhe kërcënimi i
All-llahut kur flet për ata të
cilët ndërpresin lidhjet farefisnore dhe për ata që u bëjnë
dëm të afërmve të tyre ku thotë: “A pritet prej jush (hipokritëve) që nëse merrni sundimin
(ose zmbrapseni prej Fesë
Islame) të bëni trazira në tokë
dhe të ndërpritni lidhjet e akraballëkut? Të tillët janë që Allllahu i mallkoi, i bëri të shurdhët dhe ua verbëroi të parit e
tyre.” (Muhammed: 22-23). Ua
them të vërtetën, o vëllezër, se
unë sa herë që lexoj Librin e
All-llahut xhel-leshanuhu dhe
arrij te ky ajet prej këtyre
fjalëve më kap një rrënqethje.
Kthehem dhe mendoj: vallë, e
gjithë kjo bëhet për shkak se
njeriu i bën dëm të afërmëve të
vetë, i bën dëm farefisit të tij, i
ndërpret lidhjet farefisnore
dhe njerëzore?! E pra si do të
jetë dënimi për ata të cilët
bëjnë lëshime ndaj obligimeve
të All-llahut xhel-leshanuhu?
Jo. Sa i përket obligimeve që i
kemi ndaj Zotit aty ka tolerancë, por, obligimet që i kemi
ndaj robëve janë të ndërtuara
në jo tolerancë. Kthehuni dhe
mendoni në këtë sqarim, o vëllezër, shikoni se çfarë ndikimi
ka kjo fjalë në ndjenjat e njeriut; në ndjenjat të cilat e dinë se
kjo është fjalë e All-llahut xhelleshanuhu “A pritet prej jush
(hipokritëve) që nëse merrni
11
NE NË KOHË
mars, 2009.
sundimin (ose zbrapseni prej
Fesë Islame) të bëni trazira në
tokë dhe të ndërpreni lidhjet e
akraballëkut? ” (ajeti që u cituar më lartë).
Ndoshta ndonjëri mund të
thotë: Filanin nuk e dua, ose
ndaj filanit prej të afërmve të
mi, apo prej fqinjëve ose ndaj
ndonjërit prej shokëve të mi
nuk ndjej dashuri që kjo dashuri të më ndihmojë të kem
lidhje e dashamirësi me të.
Islami këtij i thotë: Ti në këtë
mënyrë shkon pas nënshtrimit
të epshit tënd dhe urdhrat i
merr nga instinktet tua. Nëse
ty të thotë instinkti afrohu me
filan personin se unë atë e dua,
atëherë ti afrohesh me të, e
nëse instinkti të thotë se filanin unë e urrej atëherë ti shkëputesh prej tij. Ku është pra,
nënshtrimi i robit ndaj Allllahut xh.sh.
Nënshtrimi i robit ndaj Allllahut xh.sh. paraqitet atëherë
kur e sheh filanin dhe nuk ka
ndërmjet tij dhe atij urë
dashurie, as lidhje të afrimit
dhe ndoshta në vete e ndjen që
edhe e urren, por ti kur shikon
fjalët e All-llahut xh.sh. që urdhërojnë për mirësi, për frenimin e mllefit, që urdhërojnë
për falje, për lidhshmëri me të
afërmit dhe ti për hir të këtyre
fjalëve thua: të dëgjova dhe t’u
nënshtrova ty, O Zot! Unë do të
vë lidhje dhe do t’i shtrij urat e
dashurisë ndërmjet meje dhe
atyre dhe nuk i përgjigjem instinktit tim, por i përgjigjem
urdhrit Tënd.
VLLEZËR TË DASHUR!
Dëgjoni këtë përshkrim të
cilin Enesi radijall-llahu anhu
na e përcjell ku thotë: “Dy persona prej ummetit tim grinden
Ditën e Gjykimit para All-llahut xh.sh., i thotë njëri tjetrit: O
Zot, merrma padrejtësinë që
ma ka ky. All-llahu xh.sh. i
thotë zullumqarit: Jepja vëllait
tënd borxhin e tij. Ai thotë: O
Zot të gjitha të mirat e mia janë
fshirë. All-llahu xh.sh. tjetrit i
thotë: Çka do t’i bësh vëllait
tënd kur atij i janë fshirë të
gjitha të mirat? - Ai thotë: O
Zot! Le ti mbaje mëkatet e mia
ky person - këtu thotë i dolën
lotët Pegamberit s.a.w.s., dhe
ka thënë: Ajo është një ditë e
madhe. Atë ditë njerëzit kanë
nevojë që t’i pakësojnë ngarkesat e tyre - All-llahu xh.sh. i
thotë: personit të drejtë shiko
më lartë çka gjen. All-llahu
xh.sh. ja mundësojë të shohë
bukuritë e Xhen-netit që
hamend. Ai thotë: O Zot të kujt
janë këto pallate dhe të kujt
janë këto kënaqësi? Për cilin
Pejgamber për cilin njeri të
devotshëm ke përgatitur ato
bukuri? All-llahu thotë: është
për ata që paguajnë. Ai thotë: e
kush është ai i cili posedon atë
vlerë? All-llahu thotë: ti je. Ai
thotë: si O Zot? All-llahu thotë:
me falje ndaj vëllait tënd. Ai
thotë: ja kam falë O Zot. Allllahu xh.sh. thotë: Kape vellain tënd për dore dhe fute në
Xhen-net”. Kjo është Feja jonë,
o vëllezër, dhe ky është premtimi i bukur me të cilin na premton All-llahu xh.sh. nëpërmjet
Pejgamberit të Tij kur njerëzit
nesër do të dalin para Zotit të
të gjitha botërave.
Pasha Zotin i cili është Një
dhe s’ka tjetër përveç Tij nëse
robi e ka mbush tokën me ibadet për All-llahun xh.sh. dhe u
ka bërë dëm vëllezërve të vetë,
të afërmve të vet dhe njerëzve
cilët do qofshin, ai do të dalë
para Zotit dhe ibadetet e tij të
gjitha i ka të humbura. Kurse
njeriu që kryen obligimet ndaj
Zotit dhe nuk shton prej saj
tepër, por me gjithë njerëzit sillet në bazë të asaj që udhëzon
All-llahu xh.sh. të cilat janë:
shoqërimi, ngritja e urave
midis farefisnisë, shtrirja e
urave të dashurisë, shtrirja e
urave të mirësisë.
Pra, me njerëzit sillet siç ua
përmenda sipas atyre parimeve
që na thërret Libri i All-llahut
xh.sh.
dhe
Sunneti
i
Pejgamberit s.a.w.s. atëherë
s’ka dyshim se All-llahu xh.sh.
do të na fut në mëshirën e tij të
gjerë edhe pse nuk kemi bërë
prej obligimeve, ibadeteve
përveç se obligimeve të domosdoshme. Megjithatë Feja
islame dhe nuk them muslimanët akuzohen se kinse
ushtrojnë dhunë. Sa gënjeshtër
e poshtër që është kjo. Sa
shpifje e keqe që është kjo dhe
prej kujt? Nga kush dalin këto
akuza të fëlliqura ndaj Islamit?
Këto akuza dalin nga nipat e
atyre që dje e kishin dashuruar
Islamin tonë në Andaluzi. Ç’i
shtyu ato vende të gjëra të
Evropës që të njihen me
Islamin, ta dashurojnë dhe ta
përqafojnë atë? Ç’i shtyu ata që
ta bëjnë një gjë të tillë? A u
derdh ndonjë pikë gjaku në
emër të luftës së shenjtë atje
(Xhihadit)? A mos vallë atyre u
është drejtuar nga ana e muslimanëve qoftë edhe shkopi,
arma apo shpata për t’i kërcënuar ata në ato vende?
Kjo asnjëherë nuk ka ndodhur. Por, çka ndodhi? Këta
njerëz që ishin të zhytur në
errësirë, injorancë dhe moral
të keq, panë një grup “melaqesh” që po ecin në tokë, panë
se te ata kanë vajtur morale
njerëzore të larta, butësia,
mirësia, mëshira dhe falja. Të
gjitha këto virtyte i panë të
mishëruara te këta njerëz që
arritën nga bota islame në ato
vende dhe kështu ata e përqafuan Islamin. Shpejt u drejtuan
kah ai (Islami) dhe shumë
shpejt u zgjerua rrethi i Islamit
në ato vende. Themeli i gjithë
kësaj ishte një njeri që quhej
Abdurahman Dahil me disa
vëllezër muslimanë.
Pra, këta të Evropës e dashuruan Islamin për shkak të
këtyre gjërave që i përmendëm, u lidhën ngushtë për to
dhe iu nënshtruan atij në mënyrë të përpiktë.
Këta që sot e akuzojnë Islamin tonë me të kundërtën e tij
janë nipërit e atyre njerëzve,
ata e dinë këtë të vërtetë më
mirë se të gjithë njerëzit,
megjithëkëtë dikush prej tyre
vazhdon në këtë akuzë sikur të
jetojë në ndonjë botë jashtë
kësaj bote, flet për Islamin dhe
e cilëson atë me dhunë,
vrazhdësi dhe keqbërës dhe
me shumë atribute tjera që
kryekëput janë në kundërshtim me fjalën e All-llahut xh.sh.
ku thotë: “Nuk është e
barabartë e mira me të keqen.
Andaj (të keqen) ktheje në
mënyrën më të mirë, se
atëherë ai, me të cilin kishit
njëfarë armiqësie, do të bëhet
mik i afërt. Mirëpo, këtë nuk
mund ta arrijë kush, pos atyre
që janë të durueshëm, dhe nuk
mund të arrijë kush, pos atyre
që kanë virtyt të lartë”
(Fussilet, 34-35).
VËLLEZËR TË MI!
Çoni kokat tuaja lartë me
këtë Fe, me të cilën ju ka nderuar All-llahu xh.sh.. Kapuni
për mësimet e tij, për moralin,
mirësinë, dashurinë mu ashtu
siç na këshillon libri i All-llahut
xh.sh. dhe siç na mëson tradita
e Pejgamberit s.a.w.s.. Dhe
dinie se kush do ta ruajë veten
prej vdekjes së ligë, e përsëris
edhe një herë: kush do që ta
ruajë veten nga vdekja e ligë le
të ndjekë rrugën që e ruan prej
saj e cila është lidhshmëria
farefisnore, le të jetojë me ta
në harmoni dhe dashuri dhe le
të dijë se ai që kundërshton
gjërat që Pejgamberi i Allllahut s.a.w.s. na i ka tërhequr
vërejtjen, ai në vend që vetes t’i
bëjë mirë, ai në fakt veten e ka
nënshtruar dhe kërcënuar me
një vdekje të ligë e të keqe.
(www.asr.com.mk)
islamske novine
gazetë islame
ELIF
Dituri, trimëri
dhe modesti
Të gjitha këto tre elemente
lidhen njëra pas tjetrës si ujëvare në Niagara... Ajo quhet e
tillë, në fakt rrjedhë si një pastruese dhe zbukuruese e syrit
të njeriut pasionist pas të
bukurës. E bukura është e sinqertë, por nuk është e shëmtuar, është njëjtë si një gjethe e
zverdhur në stinën e vjeshtës.
E ndien zemra këtë brendi fjalësh që pa tis orientojnë rininë
kah kërkimi i më të bukurës –
diturisë -... Në fenë tonë shkojnë bashkë si zinxhirë: dijetarët, muxhahidat dhe modestët pa të cilët nuk mund të
mbijetoj kjo piramidë kaq e vlefshme. Dituria është një piedestal, e vlefshme, e mjelur dhe
mësuese e trimërisë dhe modestisë.
Dikur muslimanët merreshin me tregti, por mësonin
edhe dituri, kështu kombinonin dituritë praktike me ato teorike. Është shumë e thjeshtë të
thuash sot se jemi ne dekadencë dhe se për çdo ditë flemë,
por është shumë e rendë të
mos e thuash këtë dhe të veprosh në ndryshimin e kësaj gjendje. Njerëzit e mëdhenj nuk
flasin, por veprojnë pa zë, si
ajo nusja e re në shtëpinë e burrit të saj.
Dituria është dritë që ndriçon natën dhe zbukuron ditën,
është edhe jetë që nga ajo varen frymëmarrjet e shumë vetave të lidhura ngushtë për të.
Pas çdo koncepti madhor në
jetë qëndron dituria e bile disa
herë përzihet me paditurinë
dhe ndodhin probleme të shumta. Ajo stimulon jetën drejtë
vdekjes së sigurt dhe e lidhë
fort atë për besimin në Krijuesin. Është dituri e zhveshur ajo
që nuk futet në sistemin e
imanit. Fatkeqësisht për çdo ditë po takojmë dituri të tilla të
zhveshura si prostitutat e Barcelonës. Nuk është dituri ajo që
e bënë njeriun të pësojë pa meritë, por është një nxjerrje frutash para kohe në orendi. Niveli i parë i pjekurisë së njeriut
është vet dituria që përcakton
çdo ndjenjë të tij, e lidhë fort
për të, e ngushëllon, e puthë ,
e qorton dhe e orienton kah gjithësia e mendimeve skolastike. Dituria është edhe status
quo që nxitë monotoninë në
çastet e integrimit të mendjes
në shoqërinë njerëzore. Nuk
është rutinë jo, është kompleks
i pasthirrmës së orientuar kah
soditjes e reja.
E gjithë kjo dituri nuk ka
vlerë në qoftë se në të nuk bënë pjesë edhe trimëria.. Me të
vërtet është trimëri ta thuash
të vërtetën para të pavërtetës,
por këtë nuk e thotë dot njeriu
i paditur e as njeriu që nuk i
beson dot Krijuesit të tij. Trimëria nuk shprehet vetëm në
luftë, edhe pse sipas mendimit
tim termi luftë është pak më i
gjerë se sa e perceptojmë ne.
Dikur besoja se ideali im mund
të arrihet me heshtjen time,
bile proklamoja këtë ide me afsh në shoqërinë njerëzore.
Tash jam i bindur se ky ideal
kërkon trimëri dhe dituri. Sikur të fshihesha pas perdeve të
historisë dhe nuk do të flitja të
vërtetën do te dështoja unë
dhe rruga ime. Por në çaste ka
nevojë njeriu edhe te heshtë
dhe te mos flas. Pejgamberi
a.s. tha një ditë për muslimanin: "Ose fol mirë për muslimanët ose heshtë…" E ka thënë të
vërtetën i Dashuri im, normal
ai sa herë e thotë te vërtetën
pasi që është i inspiruar nga
ana e All-llahut xh.sh.
Dituria dhe trimëria nuk
mund të ekzistojnë pa modestinë dhe butësinë. Është formula ma e thjeshtë që ekziston
në rruzullin tokësor, po s`pate
modesti s`ka çka të vyejnë
dituria dhe trimëria. Islami stimulon modestinë dhe kërkon
nga ne që të veprojmë gjatë
gjithë jetës sonë në atë mënyrë.
Ai nuk kërkon që ne të nisim
luftën, por kur jemi në sulm
dhe kur na bëhet obligim mbrojtja prapë duhet të sillemi me
modesti. E kemi të njohur
modestinë e Salahudin Ejjupit
kur e çliroi Jerusalemin u gëzuan edhe muslimanët edhe jo
muslimanët. Ndërsa shkatërrimin e këtij gëzimit e nisi Evropa në krye me kryqtarët e saj.
Ndërsa si dhuratë këtij shkatërrimi muslimanët u bënë rilindësit e Evropës ku ua hapën dyert e mirësisë dhe diturisë e civilizimit. Modestia është pjesë
e fesë këtë na e mëson edhe
Pejgamberi a.s. ku thotë: "Nuk
do ta ndiesh erën e xhennetit
po qëse pate edhe sa një grimcë
mendjemadhësi…"
Dhe në fund kur të kombinohen të tria këto elemente botën do ta kishim në dorë.
Hamdi NUHIJU
ELIF
AKTUALE
islamske novine
gazetë islame
mars, 2009.
12
Si ta mundim krizën në veten tonë?
Kriza ekonomike globale me sa duket ka trokit edhe në dyert tona. Çdo
ditë jemi të ngulfatur nga informatat
mbi situatën e vështirë ekonomike dhe
fukarallëkun gjithnjë e më të madh, e
për prognozat gjithnjë e më të zeza të
“kokave” të mos flasim, sepse sidomos
atyre që jetojnë në kufi me fukarallëkun
ka filluar m’i kapë një frikë plotësuese.
Kriza ekonomike botërore është një fakt
aktual, por nëse pyetemi se si t’i kundërvihemi këtij dëshpërimi, frike, pafuqie…, thjeshtë – me fuqinë e besimit të sinqertë, besimit në të cilin nuk ka vend
për dëshpërim, pasivitet e pashpresë!
Çdo gjë që i ndodhë muslimanit, qoftë e
mirë apo e keqe, ka arsyen e vet, e cila
në një moment për ne ndoshta është e
pakapshme dhe e pakuptueshme, por
Allahu e din se çka është mirë për robërit e Tij dhe Ai na sprovon: disave i jep
pa masë, e disave jo, ndërsa shejtani dëshiron që edhe më tepër të na frikësojë:
''Shejtani ju frikon me fukarallëk...''
(Kur'an).
Shumë prej njerëzve sot kanë shumë
mjete për të mbijetuar edhe një vit, por
i kap paniku dhe çdo moment të jetës,
të mahnitur me prognozat e zeza ekonomike, e plotësojnë duke menduar për të
ardhmen, duke e lënë pas dore shfrytëzimin e të tashmes, pra, gjithnjë e më shumë i ka kapë pasiviteti dhe dëshpërimi
për shkak të asaj që fare nuk i ka ndodhur! Vëllezër, e ardhmja është e panjohur, dhe sado që shumë analistë mundohen dhe japin prognoza ekonomike dhe
të tjera, është Allahu Ai i cili cakton se
çka do të jetë dhe të gjitha ato parashikime të zeza mbi kolapsin ekonomik Ai
mundet t’i ndryshojë menjëherë. Caktimi për ne është i shkruar dhe po ashtu
ymri dhe rrisku jonë, e pse pra të frikësohemi? Pra, le ta shfrytëzojmë momentin dhe le ta marrim punën ashtu siç
është, sepse vetëm kështu do t’ia lehtësojmë vetes edhe të tjerëve, vetëm kështu
do ta ruajmë shëndetin tonë, e sa i përket asaj se çka ka me qenë, mos bë merak – ka me qenë ajo që e ka caktuar i
madhi Zot, s.w.t..
Pejgamberi i mëshirës i ka rekomanduar ummetit të tij modestinë në jetën e
dunjasë dhe të kënaqurit me ata që Allahu ia ka dhanë njeriut, sepse kërkesat
dhe pritjet e mëdhaja çojnë deri te dëshira e pangopur për të ardhur deri te rahatllyku në dynja, por një është më se e
vërtetë: sa më tepër që mundohemi dhe
vrapojmë pas dynjasë, ajo gjithnjë e më
tepër neve na sjell shpinën dhe ikën prej
nesh, e neve atëherë na mbesin vetëm
ëndrrat dhe iluzionet, thesaret e paarritshme të kësaj bote, aq më keq, dëshpërimi në zemër: ''Shpirti është i pangopur
dhe ta kënaqësh atë do të thotë të nisesh
drejtë shkatërrimit…''
Kur ta mundim krizën në zemrat
dhe shpirtrat tanë, atëherë le të pajtohemi me caktimin e Allahut, le të kënaqemi me pak, atëherë do të shohim se asnjëfarë krizash botërore nuk do të na paraqesin kërcënim, sepse fuqia e imanit
tonë do t’i mbisundojë parashikimet e
zeza dhe do të bindemi se na ka ndodhë
vetëm ajo që nuk ka mund të na kapërcejë…
Besimtari, me besim të plotë në
Allahun dhe caktimin e Tij, i tejkalon të
gjitha krizat potenciale dhe e di mirë se
njerëzit më të mëdhenj të këtij ummeti,
Pejgamberi dhe sahabët e tij, por hiç më
pak edhe gjyshërit tanë, kanë jetuar në
fukarallëk, por kanë qenë të pasur,
sepse shpirtrat e tyre kanë qenë të kënaqur me caktimin e Allahut dhe se aspiratat e tyre kanë qenë drejtuar kah thesaret e Ahiretit, ndërsa këto të dynjasë i
kanë pasur vetëm si mjet, për dallim të
shumicës tonë, që të mirat e kësaj bote
na kanë dalë para atyre të ahiretit, dhe
ky është edhe shkaku kryesor pse këto
kriza po na godasin kaq shumë!
Deshëm ne të pranojmë ose jo, ne jemi
dashuruar në lezetin e jetës së kësaj bote
dhe kurrë nuk ngopemi: ''Sikur njeriu ta
kishte një luginë me arë, do ta dëshironte edhe një. Gojën e njeriut s’e mbush
dot, pos pluhurit.'' (Hadith)
Në secilin hap Allahu e furnizon robin, e ky edhe më tej frikësohet, nuk i
shef ato të mira që Zoti ia ka çuar. Në këto momente krize rrallë kujt i bie ndërmend t’i çojë duart e me sinqeritet ta lusë Allahun për rrisk, sepse rrisku është
vetëm prej Tij: ''Dhe në qiell e keni furnizimin tuaj dhe ajo që ju premtohet.'' (Kur'an) Allahu na jep pa masë dhe i ka premtuar Pejgamberit të Vet se ummetin e
tij nuk do ta shkatërrojë me uri, mu
ashtu siç thuhet në hadithin e Pejgamberit, s.a.w.s.: ''...Kam caktuar që ummeti yt nuk do të shkatërrohet me uri...''
Besimtari gjithmonë është në fitim,
edhe kur e ka ngushtë edhe kur është
mirë; nëse Zoti ia mbyll derën nga njëra
anë, njëkohësisht ia hap në anën tjetër
dhe sikur i thotë: Mos u dëshpëro, përderisa beson tek Allahu!
Përshtati
Mr. Suad Ukoshata
Do të rindërtohet “Kroni Shënohet
me shkalla” ditëlindja e
Në vitet 80-ta të shekullit XX në qendrën e
Ulqinit është mbyllur një krua, i cili vakëfit
shekuj me radhë, e askush nga qytetarët s’e di
të saktën që kur ka ekzistuar aty, ka shërbyer
si sadakë e rrjedhshme, duke i shuar etjen të
gjithë njerëzve, pa dallim. Përveç kësaj, ky krua, deri sa ka funksionuar, i ka shërbyer edhe
xhematlive, të cilët në mungesë të abdest’hanes pranë xhamisë kryesore në Ulqin, asaj të Mezjahut, në këtë krua kanë marrë abdest.
Këto ditë në Ulqin janë duke u zhvilluar punimet rreth shtruarjes së kalldrëmit të ri në pjesën e rrugës kryesore të Ulqinit prej rrethit
deri te xhamia e Mezjahut (rr. Hafiz Ali
Ulqinaku). Me rastin e gropimeve që janë bërë,
ka ardhur edhe deri te zbulimi i kronit në fjalë,
të cilin me qëllime të caktuara e kanë mbyllur
komunistët e asaj kohe. Ky krua, përbëhet nga
katër vend dalje të ujit, të cilat ende nuk janë
zbuluar sa duhet, sepse me rastin e asgjësimit
të tij, është hedhur një sasi e madhe e betonit
mbi shkallët të cilat kanë çuar deri te kroni.
Mu për këto shkalla, ky krua te populli edhe
njihet si kroni me shkalla.
Sipas njohurive tona, ky krua do të restaurohet, dhe në këtë mënyrë do vazhdojë funksionin e tij për çfarë edhe është ndërtuar, vakifit do vazhdojë t’i rrjedhë sevapi, pa iu munguar edhe atyre që janë bërë shkak për ringjalljen e tij. Përveç kësaj, kalldrëmi i ri së bashku
me këtë krua s’do mend se kësaj pjese të çarshisë do i japin një pamje orientale, çfarë ky vend e ka pas shekuj me radhë. Pas përfundimit
të rindërtimit të tij, lexuesit e “Elifit” do t’i njoftojmë me pamjen e tij të re. Aferim!
Mr. Suad Ukoshata
Vizitë në Medrese
Molla Bajram Hajdari, imam i Krythes se Anës
se Malit, me datën 16 shkurt të këtij viti ishte
për një vizitë në medresenë tone, dhe në shenje kujtimi për hoxhën dhe mësuesin e tij
Hasan Efendi Nahin si dhe për rahmet të
babait dhe nënës u dhuroi nxënësve të
medresesë 65 euro.
Ali Bardhi
Muhammedit a.s.
Të hënen, më 9. mars, në
ambientin e Qendrës për kulturë në Ulqin, Bashkësia Islame
organizoi një mbrëmje fetare,
të thurur me lexim Kur’ani, ligjëratë, ilahi, salavate dhe disa
pjesë nga mevludi.
Fjalën përshëndetëse në
emër të Këshillit të Bashksisë
Islame Ulqin e pati kryeimami
Rexhep ef. Lika. Pjesët e mevludit i interpretuan prof. Ali
Bardhi dhe prof. Besim Cura,
ndërsa tri ilahi i interpretuan
dy profesorët e përmendur si
edhe prof. Suad Ukoshata. Programin e udhëhoqi prof. Mirsad ef. Muçaj.
Për nder të këtij programi,
me ftesën e K.B.I. Ulqin, Mr.
Bledar Myftari, nga Tirana, mb-
ajti një ligjëratë shumë të
këndshme gjysëm orëshe, duke
vënë theksin e tij në atë se si
mundet Muhammedi, a.s., të jetë modeli i jetës sonë bashkëkohore, duke pasë parasysh një
mori problemesh me të cilat
ballafaqohet shoqëria jonë aktuale.
Mbrëmja u përcoll nga një
numër shumë i madh i besimtarëve dhe kapaciteti i sallës ishte i vogël për t’i pranuar të gjithë të pranishmit, kështu që një
numër i konsideruar qëndruan
në këmbë. Atmosfera e krijuar
ishte jashtëzakonisht e qetë
dhe për çdo lëvdatë. Kjo sigurisht është virtyt i besimtarëve
që prezentuan këtë mbrëmje.
Mr. Suad Ukoshata
13
NGA BOTA ISLAME
mars, 2009.
islamske novine
gazetë islame
ELIF
Osmanlinjtë e rinj
Me ardhjen në pushtet të
Partisë së Drejtësisë dhe të
Zhvillimit (AKP) të Rexhep
Tajip Erdoganit më 2002, zhvillimi i gjithëmbarshëm ekonomik në Turqi mori hov. Ajo
tash ka një zhvillim ndër më
të shpejtët në botë. Në Turqi,
nga dita në ditë po shtohet
kampi i besimtarëve kundrejt
shekullaristëve. Kjo bie në sy
me rastin e zgjedhjeve. AKP
në votimin e vitit 2007 doli
edhe më e fuqishme përballë
rivalëve të saj politikë.
Ajo është vlerësuar nga vendet perëndimore si një parti
pro-islame e moderuar, që si
prioritet ka reformat në ekonomi, zhvillimin e vendit, zhvillimin e turizmit, luftimin e korrupsionit, ruajtjen e traditës
kulturore dhe fetare dhe kultivimin e vlerave të moralitetit,
madje edhe në politikë. Pretendimet e saj nuk janë të formojë
një qeveri 'rigjide' islame, por
një qeveri ku do të bëhej një
lidhje mes politikës dhe fesë në
funksion të zbatimit të një
modeli islam turk shekullarist,
ku do të bashkëjetonin islami
dhe shekullarizmi. Kjo për
shkak të natyrës laike të
Turqisë kemaliste dhe kundërshtimit të ushtrisë si pararojë e
kushtetutës laiciste kemaliste.
Madje, ushtria turke disa herë
ka kërcënuar se do të ndërhyjë
me puç ushtarak dhe se nuk do
të lejojë kurrfarë ndryshimesh
në dëm të kemalizmit. Prandaj,
AKP nga vendet jomuslimane
është parë si një parti, përvoja
e së cilës do të mund të aplikohej edhe në vende të tjera të
botës arabe dhe islame. SHBA
ka preferuar që modeli i qeverisjes së saj të merret si shembull edhe nga lëvizjet e tjera
islame në botë.
Orientimi drejt
modelit osmanli
Pas zgjedhjeve të fundit,
në funksion të sendërtimit të
platformës së saj politike,
AKP ka filluar një transformim gradual të politikës së brendshme, ku mund të veçojmë
qëndrimin e qeverisë në lidhje
me mbulesën islame, si dhe
një hapje në politikën e jashtme dhe përqendrimin e saj
në Lindjen e Mesme, gjë që ka
filluar të qartësohet me qëndrimin ndaj sulmit në Gazë.
Analistë dhe vëzhgues të
shumtë vlerësojnë se tendencat e orientimit të Turqisë drejt ushtrimit të një islami praktik turk, që do të ishte një
lloj i rikthimit të modelit osman, u shfaqën në mënyrë të qartë kur Tajib Erdogan përmendi termin "osmanlinj" gjatë sulmit të Izraelit mbi Gazën. Ai
duke i kujtuar çifutëve se ishte Perandoria Osmane ajo që
i mbrojti ata pas rënies së sundimit arab në Spanjë, tha se
unë jam lider i shtetit që është
pasardhës i saj. Me këtë deklaratë, Tajib Erdogan u bë
udhëheqësi i parë turk që nga
rënia e Hilafetit Islam (Perandoria Osmane) që krenohet
me këtë perandori.
Duke iu referuar Pernadorisë Osmane, vlerësohet se Tajib Erdogan dëshiron të shkruajë një orientim të ri politik
për vendin e vet duke e lidhur
të sotmen e Turqisë me rrënjët e traditës osmane dhe të kthejë lavdinë e mëhershme të
saj. Me qindra e mijëra njerëz
që dolën dhe e pritën Erdoganin pas braktisjes së Davosit
dhe kthimit të tij në Stamboll
me parullat dhe brohoritjet e
tyre, lajmëruan për këtë orientim të ri të ngjalljes së trashëgimisë së Perandorisë Osmane.
Prandaj, publicistë të shumtë në Turqi dhe në botën
islame Tajib Erdoganin kanë
filluar ta quajnë lideri i "osmanlinjëve të rinj", lider i "neootomanëve" dhe pasardhës i
sulltan Abdul Hamidit.
Veprimi i Erdoganit
është mirëpritur
anekënd botës islame
Pas një heshtje të gjatë të
Qeverisë Turke, ka kohë që
njerëzit në Turqi nuk kanë
përjetuar një gëzim të tillë,
sikurse ndodhi me rastin e
braktisjes së forumit të Davosit nga ana e Erdoganit. Masa
e flakëruar nga gëzimi, pas
mesnate, doli në numër
shumë të madh për ta pritur
atë, derisa po kthehej në Stamboll. Erdogani u prit nga
populli si një hero i vërtetë, si
një sulltan dhe një lider i ri i
botës. Me të arritur në Stamboll ai mbajti një konferencë
për shtyp dhe përshëndeti
njerëzit që e kishin pritur me
orë të tëra duke iu drejtuar me
këto fjalë: "Të nderuar vëllezër dhe motra, e njoh mirë atë
ndjenjë fisnike që iu ka sjellë
këtu në këtë kohë. Unë veprova në emër të gjithë juve, që të
ruaja nderin njerëzor".
Pas namazit të xhumasë në
Gazë, me qindra mijëra njerëz
dolën në rrugë që të shprehin
mirënjohjen e tyre ndaj veprimit burrëror të Tajib Erdoganit. Kohëve të fundit, palestinezët kanë filluar t'i emërojnë
fëmijët e tyre më emrin Turqi
dhe dy fëmijë i kanë emëruar
me emrin Tajib Erdogan.
Reagimet e Erdoganit, për
krimet e bëra në Gazë nga forcat izraelite, janë mirëpritur
anekënd botës islame. Mediat
në botën islame vlerësojnë se
Tajib Erdogani është burrështetasi që ka turpëruar
krimet e Izraelit dhe ka bërë
të dështojnë përpjekjet e bëra
nga industria e propagandës
sioniste për t'i mbuluar krimet
e sulmit mbi Gaza.
Për herë të parë që nga rënia e Perandorisë Osmane,
Turqia po pritet me kaq entuziazëm nga bota arabe. Muslimanët kanë filluar ta quajnë
Erdoganin kryeministër të botës islame. Për të thuren vjersha dhe këndohen këngë. Vlerësohet si udhëheqësi i vetëm
që pati guximin dhe e tha të
drejtën në prani të të gjithëve.
Analisti i njohur egjiptian
Muhammed Hejkel, duke përshëndetur qasjen e Turqisë në
çështjet e Lindjes së Mesme, u
shpreh duke thënë "i dëshiroj
një mijë herë mirëseardhje
Turqisë dhe kthimit të saj nga
bota arabe dhe islame". Një
politikan irakian, para ca ditësh, në një emision televiziv
tha se arabët duhet t'i kërkojnë falje Turqisë, ngaqë gjatë
Luftës së Parë Botërore luftuan përkrah britanikëve kundër Perandorisë Osmane.
Kthimi i Turqisë nga bota
arabe dhe islame, si rezultat i
largpamësisë së Tajib Erdoganit, Abdullah Gylit dhe politologut të madh Ahmed Davutogllu ka ngjallur shpresat tek
muslimanët se, më në fund, disa gjëra në të ardhmen do të
ndryshojnë pozitivisht.
Ajni SINANI
Turqia nuk është prezantuese e Islamit të moderuar
Kryeministri turk Rexhep Taip Erdogan ka kundërshtuar përpjekjet për
thirrjen e Turqisë si përfaqësuese të
Islamit të moderuar.
"Është e papranueshme për ne që të
pajtohemi me këtë definicion. Turqia
kurrë nuk ka qenë vend që prezanton
këtë koncept. Për më tepër, Islami nuk
mund të klasifikohet si i moderuar apo
jo," tha Erdogan gjatë një fjalimi në
Qendrën për Studime Islame në
Oksford.
Kjo deklaratë vjen vetëm disa ditë
para vizitës së presidentit të SHBA-ve
Barak Obamës administrata e të cilit ka
sinjalizuar ndryshime dramatike ndaj
asaj të Bushit duke e identifikuar
Turqinë si vend Islam i moderuar.
Sekretarja e shtetit Hillari Klinton
kishte vlerësuar Turqinë si "vend
demokratik me kushtetutë laike" gjatë
vizitës së saj në Ankara në Mars. Në fjalimin e tij, me temën "Aleanca e Civilizimeve dhe roli i Turqisë ," Erdogan vuri
në dukje mungesën e dialogëve në mes
kulturash dhe feve të ndryshme, të cilat
kanë çuar në incidente të hidhura në
historinë botërore.
"Armiqësia, fatkeqësisht, forcon skenarët për të ashtuquajturën luftë e civilizimeve në botë. Ata që mbrojnë këto
spekulime, mund të shkojnë edhe më
tutje duke e identifikuar terrorizmin
me Islamin i cili është i bazuar në paqe," vazhdoi ai duke shtuar se kjo situatë vetëm ndihmon ata që dëshirojnë ta
përhapin globalisht Islamofobinë.
Erdogani gjithashtu dëshiron që
shoqëritë perëndimore të jenë më të hapura për bashkëpunim dhe dialog me
lindjen. "Duhet të jetë e ditur se ti drejtohesh disa çështjeve të ndjeshme në
botën Islame me ofendime dhe qasje të
keqe duke fshehur liritë demokratike
siç janë liria e të folurit dhe liria e publikimeve, është e papranueshme," tha ai.
Duke tërhequr vëmendjen për respektin dhe mirëkuptimin reciprok, Erdogan tha se ai beson dhe respekton Musain dhe Jezusin, dhe i pranon ata si
profetë.
"Unë pres të njëjtin qëndrim nga një
çifut ose i krishterë ndaj pejgamberit
tim," ceku Erdogan. Ai theksoi rëndësinë e anëtarësimit të Turqisë në Bashkimin Evropian duke krijuar kështu lidhje në mes perëndimit dhe lindjes.
"Si vend popullsia e të cilit përbëhet
kryesisht nga muslimanët, Turqia po
mundohet të zë vendin e saj në BE. Kjo
përpjekje po shikohet mirë jo vetëm
nga Evropianët por gjithashtu edhe nga
qytetarët e vendeve Islame," tha ai. Teza
se perëndimi dhe lindja, Islami dhe fetë
tjera nuk mund të pajtohen është e papranueshme në procesin e anëtarësimit
të Turqisë."
Erdogan mbrojti konfrontimin verbal me presidentin Izraelit gjatë Forumit Ekonomik në Davos dhe shtoi se ai
foli kundër vrasjes së civilëve të pafajshëm dhe se ai vetëm e realizoi obligimin
e tij si qenie njerëzore." Gjatë një séance
të posaçme në Davos, Erdogani lëshoi
seancën pas akuzimit ndaj presidentit
Izraelit Shimon Perez duke i thënë se
Izraelitët dinë vetëm të vrasin njerëz shumë mirë.
"Nuk kishte mundësi të kalohej ajo
çështje me heshtje…nuk kam vepruar si
këshilltar i ndonjë organizate," tha Erdogan, duke theksuar së hyrja në Gaza
ende nuk po lejohet.
(www.mesazhi.com)
ELIF
islamske novine
gazetë islame
HALLALLI DHE HARAMI
mars, 2009.
14
Marketingu i biznesit hallall
Secila kompani e cila tenton të punojë sipas principit të
veprimtarisë hallall është e
obliguar të sillet në përputhshmëri me rregullat islame: sistemi financier dhe bankar nuk
guxon të ketë përmbajtje të kamatës nëpër transaksione, në
përbërjen e prodhimeve nuk
guxon të ketë alkool dhe mish
derri, sallat për lojëra të fatit
dhe aktivitete të tjera të pamoralshme nuk guxojnë të kenë
pjesë në këtë veprimtari...
Çka do të thotë
prodhim hallall?
Të dhënurit e certifikatës
hallall do të thotë të dhënurit
dritë jeshile se prodhimet të
cilat një kompani i ofron në
treg janë të prodhuara sipas
parimeve të sheriatit. Kur
thuhet prodhim hallall, shumica mendojnë se është fjala
vetëm për mish të therur me
përmendjen e emrit të All-llahut. Industria hallall sot inkuadron të gjitha prodhimet,
duke filluar prej sistemit financier e bankar, ushqimit, pijeve, ilaçeve, kozmetikës, industrisë së tekstilit, etj. Qëllimi i
përbashkët është – të jenë në
përputhshmëri me rregullat e
sheriatit.
Tregu i prodhimeve hallall
është veprimtari e cila viteve
të fundit po zhvillohet më së
shpejti dhe po bëhet gjithnjë e
më e njohur edhe në shtetet
joislame. Jomuslimanët me
këto prodhime, përveç ekonomikisht, janë të impresionuar
edhe për shkak të pastërtisë
higjienike. Sot 80% e industrisë ushqimore është në duart e jomuslimanëve.
Prodhimet hallall
gjithnjë e më të
popullarizuara
Shkaku i suksesit të prodhimeve hallall nëpër vendet perëndimore nuk është vetëm
zgjerimi i tregut musliman,
por mu në rritjen e kërkesës
për këto prodhime.
Sot Malajzia është qendra
e biznesit musliman botëror.
Në shumë universitete të njohura të Malajzisë zhvillohen
studime mbi prodhimin dhe
konsumimin e hallallit. Malajzia, përveç kësaj, lëshon edhe
letra Islame me vlerë ose
sukuke, kështu që këtu është
sistemi bankar dhe i sigurimit
në nivel të avancuar. Në fillim
të gushtit të vitit 2008 në Kuala Lumpur është mbajtur një
seminar mbi promovimin e tu rizmit hallall dhe rëndësisë së
tij në aspektin ekonomik, kulturor dhe fetar. Është konkluduar që plani i marketingut të
turizmit hallall të vihet në
planin e Organizatës së Vendeve Islamike (OIC – Organization of Islamic Countries).
Agjencia e njohur qeveritare për dhënien e certifikatave të prodhimeve hallall në
Malajzi ekziston me emrin Jakim. Tajlanda e cila është shumë më pak e banuar me muslimanë i ka njohur vlerat e vërteta të tregut hallall dhe nuk e
ka lëshuar t’i ikë rasti për t’i
certifikuar prodhimet e veta
hallall.
Sa i përket Iranit, ai në
bashkëpunim me shtetet evroperëndimore dhe në panairet
e ndryshëm në ato vende i
prezanton prodhimet e veta
hallall. Lindja e Mesme është
konsumatori më i madh i
prodhimeve hallall. Emiratet e
Bashkuara Arabe rreth 80% të
këtyre prodhimeve i importon
nga Brazili dhe Australia.
Popullata muslimane në
Bosnje dhe Hercegovinë, Serbi, Mal të Zi, Kroaci dhe
Slloveni ka një trup mbikëqyrës për prodhimet hallall me
emrin Agjensia për certifikimin e kualitetit hallall. Kompanitë perëndimore e njohin
rëndësinë e këtij tregu, kështu
që kërkojnë certifikimin hallall në të gjitha vendet ku muslimanët janë numër i konsiderueshëm. Nestle, si një prej
kompanive të rëndësishme në
prodhimin e produkteve ushqimore, e ka fituar certifikatën
hallall, kështu që prodhimet e
saja tani janë prezente si në
vendet evroperëndimore ashtu edhe në ato muslimane.
prodhimet e veta nuk ka përmbajtës si alkooli e yndyra e
derrit.
Pijet e gazuara dhe
birra pa alkool
Duke pas parasysh se qëllimi i
secilit prodhim konsumimi
ose dobia, marketingu i shteteve joislame tenton të zgjerojë
tregun e vet sa më shumë që
mundet. Për këtë, posedimi i
certifikatës hallall jep vetëm
një qasje më të gjerë e më kualitative në treg.
Prodhimet hallall
në kozmetikë
Ashtu siç ekzistojnë certifikatat për ushqimin hallall,
po ashtu ekzistojnë edhe hulumtimet edhe në fushën e përdorimit të kozmetikës dhe parfumeve. Marketingu islam teston se cila kozmetikë është e
lejuar të shfrytëzohet dhe cila
nuk i kundërshton konsumimit hallall.
Industria e kozmetikës shërbehet me një numër të madh të xhelatinëve për krem
për trup. Disa kompani të kozmetikës nuk deklarohen haptazi për përmbajtjen e prodhimeve të veta.
Kur blejmë prodhime të
kozmetikës ose farmaceutike
duhet të kemi parasysh se
këto përmbajtës nuk guxon të
jenë prezent në to: alkooli, yndyra e derrit, etanoli, alkooli
etil, xhelatina, ekstraktet e
vanilës, si edhe dhjami i kafshëve.
Një numër i madh i prodhimeve të kozmetikës përmbajnë xhelatinë. Ai fitohet nga
eshtrat, thundrat dhe pjesët
tjera të pashfrytëzuara të kafshëve. Lehtë shpërbëhet në
ujin e nxehtë dhe përdoret si
shtojcë për ëmbëlsira dhe kremra të ndryshme. Një numër i
madh i prodhimeve nga brendet e njohura siç janë sakëzat
Wrigleys, Spearmint, Juicy
Fruit, etj., përmbajnë xhelatin
dhe si të tilla nuk lejohen për
muslimanët.
Kompania nga Londra
Halalsweets prodhon llojlloj
ëmbëlsirash dhe sakëzash të
cilat nuk kanë përbërës haram.
Ekstraktet e vanilës nuk lejohen as në prodhimet si
ëmbëlsirat, akulloret, etj., po
ashtu as në prodhimet e
kozmetikës. Vanila përmban
më së paku 35 % alkool.
Sa i përket parfumeve,
vetë Pejgamberi, a.s., i ka përdorur, si edhe bashkëshortja e
tij, Aishja, r.a.. Sot parfumet
përmbajnë alkoolin etil i cili
sipas islamit është i ndaluar,
kështu që në mes dijetarëve
ka mendime se nëse prodhimi
ka 5% alkool etil konsiderohet
haram. Ulemaja konsideron se
prodhimet e kozmetikës që
përmbajnë alkoolin etil janë të
lejuara për përdorim.
Në kompaninë Nivea nuk
janë deklaruar se a ka në kremin e tyre yndyrë derri. Ajo
përmban alkoolin lanolin i cili
konsiderohet si hallall. Sa i përket përmbajtjes së përgjithshme të prodhimeve të tyre,
tani për tani janë pjesërisht të
njohura.
Prodhimet e firmës së njohur të kozmetikës Ponds konsiderohet të jenë hallall. Ata
nuk përmbajnë alkool as yndyrë derri. Shtëpia e kozmetikës Revlon deklarohet se në
Disa kompani të njohura
të cilat prodhojnë pije të gazuara, ende nuk e kanë deklaruar listën e të gjithë përbërësve në prodhimet e veta. Disa
nga brendet e Pepsit siç janë
Vanila Pepsi dhe Diet Vanila
Pepsi përmbajnë ekstrakte të
vaniljes i cili përmban 35%
alkool etil, kështu që ata prodhime automatikisht konsiderohen të jenë haram. Arabia
Saudite lejon përdorimin e
birrës pa alkool, duke argumentuar se sasia prej 0,05% e alkoolit që ka brenda nuk mund
të shkaktojë intoksinimin. Në
Institutin kuvajtian për
hulumtime shkencore konsiderojnë se birra pa alkool
nuk bën pjesë në prodhimet
haram, sepse ajo sasi aq e
vogël nuk ka as erë as shije
dhe konsiderohet si e lejuar.
Në ofertat e restoranteve McDonald’s në Amerikë ka vetëm prodhime hallall. 65% prej
porosive janë prej konsumatorëve që kërkojnë rreptësisht
prodhime hallall. Si shembull,
qyteti i Detroitit, i cili ka shumë banorë muslimanë, sidomos nga vendet arabe, ka restorante që ofrojnë asortimente
të gjera të prodhimeve hallall.
Muslimanët nuk janë të kënaqur vetëm me mënyrën e therjes së mishit dhe përbërësve të
ushqimeve, por ata kërkojnë,
mes tjerave, edhe që mishi i
derrit dhe peshku, p.sh., të
mos përgatiten në të njëjtën
enë dhe me të njëjtat mjete...
Për këtë arsye, agjencia
Hallall nga Londra ka vënë në
dispozicion regjistrin e të
gjithë restoranteve ku muslimanët mund të shkojnë e të
hanë lirisht.
Ndal Barbit
Kompania e cila prodhon
Barbie
kukullat
mbanë
monopol në botë, kështu që
vajzat jo vetëm që i blejnë ato
por edhe partnerët e tyre.
Janë disa vende islame të cilat
e kanë ndaluar përdorimin e
kukullave Barbie në tregun e
tyre. Disa vende islame e kanë
dhënë këtë fetva, por nuk
kanë ndaluar importimin e
15
mars, 2009.
tyre. Arabia Saudite ka ndaluar shitjen e tyre duke mbështetur qëndrimet e veta në
atë se kukulla Barbie, si aparencë, është pasqyrë e pamoralit, duke iu eksponuar publikut me mini-veshjen e vet.
Në treg gjendet varianti
islam i kukullës e cila quhet
Rezani. Kjo kukull është e veshur sipas normave të islamit,
me mbulesë, dhe tek vajzat
mund ta rrisë vetëm vetëdijen
morale. Mbi 30 milion të
kukullave të tilla shiten brenda vitit në USA, Kanada, Singapor, Gjermani, etj. Kukulla
e dytë e cila po i fiton fëmijët
e sodit është Fulla, të cilën e
ka prodhuar Siria. Kjo kukull
po ashtu është e veshur sipas
normave islame dhe në treg
kushton 9$. Fulla është
kukull me pamje tipike arabe,
kështu që paraqet një
aparencë e cila, në asnjë
mënyrë, nuk mund të zgjojë
mendimet e pamoralshme
dhe joislame.
Në tregun iranian, janë të
njohura kukullat Dara dhe
Sara, por me veshjen iraniane
kombëtare, kështu që nuk
nxirren në tregjet ndërkombëtare.
Sa i përket lojërave elektronike për fëmijë, lojërat
Pokemon, sipas dijetarëve nga
Arabia Saudite dhe Emiratet e
Bashkuara Arabe, janë haram
dhe ata kanë lëshuar fetvanë
mbi ndalimin e këtyre lojërave. Shkaqet janë se këto lojëra përmbajnë yllin me gjashtë kulme (hebre) dhe kryqin, si edhe janë të bazuara në
teorinë e Darwinit, e cila bie
ndesh me mësimet e islamit.
Ashtu siç po hapen sot
bankat islamike dhe institucionet e ndryshme financiare
të cilat punojnë pa kamatë nëpër vendet joislame, për
shkak të interesit që të ruhen
investitorët strategjik nga
vendet arabe, mu ashtu edhe
marketingu i prodhimeve hallall dhe ekspozimi i tyre në
treg ka rolin e zhvillimit të
konsumimit të një prej
segmenteve
kruciale
ekonomike dhe eksportit të
mallrave në vendet muslimane. Në bazë të të gjithave
që u përmendën, qartë shihet
përhapja e tregut të prodhimeve hallall në nivelin global e cila parashihet të jetë
rreth 1,5 trilion euro, me tendencë të rritjes 20 – 30% në
vit.
Marrë nga revista
“Novi Horizonti” nr.115
Përktheu
Mr. Suad Ukoshata
GJURMIME
islamske novine
gazetë islame
ELIF
Depërtimi i islamit në Ulqin
Mënyra e depërtimit të kulturës
dhe qytetërimit islam në viset iliroshqiptare është bërë kryesisht përmes:
-lidhjeve detare e tregtare
-lidhjeve ushtarake e diplomatikepolitike, si dhe
-lëvizjes së misionarëve të ndryshëm (ushtarakë, udhëpërshkrues, tregtarë, prijës fetare etj.)
Në fillim të shek. XX, ndërsa Perandoria Osmane numëronte ditët e fundit në territoret e Gadishullit Ballkanik të qeverisura prej saj, vetëdija kombëtare tek shqiptarët ishte ngritur
në shkalë më të lartë. Situata e re kërkonte qe forcat islame të nxirrnin në
pah edhe një herë ato pjesë Kur’anore
dhe ato hadithe që evokonin dashurinë për atdheun, si barrikadë kundër
pretendimeve territoriale të grekëve
në jug dhe sllavëve në veri, dhe kundër pretendimeve italiane për zaptimin e një pjese të bregdetit shqiptar.
Politika e shteteve fqinje rrezikonte në
dy krahë popullsinë shqiptare, në
mënyrë të veçantë atë myslimane që
ishte më e madhja në numër, duke filluar nga Kosova, Presheva, Bujanovci,
Medvegja e deri në Mali të Zi (Ulqin,
Tivar etj.) Kjo popullsi shqiptare-myslimane nën lakminë dhe interesat e këtyre forcave, rrezikohej të humbin territoret, etninë dhe bashkë me të edhe
besimin e vet.
Shqiptarët e pranuan Islamin, sepse ata kishin kuptuar se ai nuk synonte në asnjë mënyrë mohimin e vlerave
që përmbanin besimet e mëparshme,
përkundrazi, ai i ngrinte këto vlera në
një shkallë të re të zhvillimit. Ata e kishin kuptuar se Islami nuk kishte të
bënte fare me ritet e paganizmit dhe
idhujtarinë, me injorancën e shprehur
në klerin që deri atëherë u kishte shërbyer atyre nga ana shpirtërore. Në
fenë Islame njeriu është i lirë për të
zgjedhur besimin dhe nuk ekziston
kleri në kuptimin e profesionalizmit,
ose, thënë ndryshe, askush nuk mund
të jetë ndërmjetës midis Zotit dhe njeriut. Islami nuk shenjtëron askënd.
Edhe këto mësime të islamit inkurajonin alternativën e re që po përhapej
anekënd vendit.
Për mënyrën e përhapjes së Islamit
në trojet ilire-shqiptare, mendimtar i
njohur shqiptar, filozofi Sami Frashi
në veprën “Përhapja e Islamit”, ndër
të tjera thotë: “Përveç përhapjes së Islamit me pushtime, ekziston edhe rrugë
të tjera të pa përmendur nga historianët, pra, ajo është përhapja e fesë vetvetiu, pa pushtim, pa shpatë dhe pa ushtarë. Kjo, edhe në qoftë se nuk është
më e madhe se mënyra e parë, është
pothuajse e barabartë me të”.
Nga ky mendim i shprehur nga Sami Frashëri për përhapjen e islamit në
mënyrë ushtarake, nuk duhet nënkuptuar sidomos përdorimin e dhunës fizike, por para së gjithash, pushtimin e
hapësirave për të krijuar kushte normale për përhapjen e islamit. Ndërsa
në anën tjetër nënkuptojmë tregtarët,
misionarët (thirrësit) fetarët e të tjerët.
Në asnjë mënyrë dhuna nuk është konstatuar të jetë praktikuar e ushtruar
nëpër këto vende, po këtë e tregon edhe më së miri përqafimi i islamit nga
pjesa dërmuese e shqiptarëve, por një-
kohësisht edhe mbetja e tyre në krishterim nga fillimi e deri në ditët e
sotme, jo vetëm tek ne por edhe nga
vendet e tjera ballkanike që ishin të
pushtuara nga Perandoria Osmane.
Me rëndësi shkencore është të sillet në kujtesë edhe fakti se islami nuk
është imponuar me anë të shpatës e as
me presione të natyrës politike e fetare. Thënë objektivisht, Islami është pranuar çdo kund në mënyrë vullnetare
dhe atë kryesisht nga ana e masave të
eksploatuara nga kisha në periudhën
paraislamike. Kjo thuhet edhe për vendet ballkanike si Shqipëria, Kosova,
Mali i Zi, Maqedonia etj.
“Unë nuk do ti hulumtoj shkaqet
që bënë që feja Islame të hasë në një
mirëkuptim të paparë në botë, mirëpo
atyre që mendojnë se ajo është përhapur vetëm me shpatë, mund t’u them
se ata mashtrojnë vetveten”. – thotë
Georg Sale, përkthyes i Kur’anit në
anglishte më 1735.
Islami me mësimet e veta gjithmonë ka predikuar dy botët: botën e jashtme dhe atë të brendshmen; botën morale dhe historike; botën ku jetojmë
përkohësisht dhe atë ku do të kalojmë
përjetësisht. Kjo fe, nëpërmjet
Kur’anit dhe synetit, ofron shtegdalje
cilësore si për nevojat shpirtërore ashtu edhe për ato materiale, sidomos
në pikëpamjen gjithëpërfshirëse mbi
botën, duke ofruan monoteizmin e
pastër, legjislacionin gjithëhapësinor
dhe gjithëkohor ( Sheriati ), synimin
dhe qëllimin e dobishëm që njëson të
gjitha dëshirat, ngritjen dhe avancimin
e fjalës së Zotit, pasqyrën e gjatë mbi
njeriun dhe misionin e tij si mëkëmbës i Zotit në tokë. Islami hedh dritë
edhe për zanafillën dhe krijimin e qiejve, të tokës, të botës bimore dhe shtazore dhe të vetë njeriut, lëvizjen e
trupave qiellorë, dritën, terrin etj.
Prej kohëve të lashta e deri në ditët
e sotme, Ulqini mbetet simbol i
qytetërimit dhe i kulturës Islame, edhe
pse pushtuesit e ndryshëm me sundimet e tyre të kohë pas kohe i linin
edhe gjurmët e tyre, nuk ia arritën të
zhdukin origjinalitetin e tij, bukurinë
e tij, e aq më tepër ta shndërronin atë
në një qytet të vdekur e të braktisur,
por si i tillë Ulqini mbeti një qytet kulturor-historik në të cilin përsëri vazhdon detaria, tregtia, bujqësia etj. Krahas kësaj, në Ulqin lulëzon edhe një
“industri bashkëkohore”-turizmi. Gjeneratat e reja ecin dhe punojnë me
vullnet dhe krenari për qytetin e tyre
me një histori të bukur, me ndjenjë
dhe dëshirë të thellë që përpjekjet e
tyre të lënë gjurmët pozitive për të ardhmen e këtij vendi.
Sahiba Daciq
ELIF
IZ VJERSKOG žIVOTA
islamske novine
gazetë islame
Novi članovi kluba
prijatelja medrese
Klub prijatelja medrese koji
je osnovan početkom ove godine, svakim danom dobija nove
članove. Od prošlog broja Elifa
pa do ovog, broj članova se
udvostručio. Kao što je poznato cilj osnivanja ovog Kluba je
da se našim ljudima približi
medresa, te da je doživljavaju
kao svoju kuću koju smo svi
dužni čuvati i pomagati. Na
početku djelovanja ovog udruženja štampan je letak o značaju medrese kojeg dobijaju
naši članovi. Letak je štampan
na bosanskom i albanskom
jeziku. Ovih dana je počela i
prezentacija ovog Kluba po
našim džematima u Crnoj Gori. O Klubu prijatelja medrese i
njegovom značaju za medresu
govorio je predsjednik Kluba,
prof. Rahman Kačar na tribini
u Plavu, održanoj povodom
rođenja Božijeg Poslanika
Muhammeda, s.a.w.s.
Klub prijatelja medrese je
prezentovan i u Tuzima na trib-
ini koju je organizovao Internacionalni naučni centar iz Tuzi,
takođe povodom 12. rebiu-l-evvela, na kojoj je učestvovao predsjednik Kluba prijatelja
medrese, prof. Kačar.
Ovim putem još jednom se
zahvaljujemo svim našim članovima na njihovom moralnom
i materijalnom angažmanu u
promovisanju vrijednosti naše
medrese. Neka ih Allah Uzvišeni nagradi najljepšom nagradom na oba svijeta.
I. Dacić
Novi članovi
Suljo Mustafić - Bar
Mithat Bahović – Bijelo Polje
Azem Kanalić – Bijelo Polje
Rafet Balijagić – Bijelo Polje
Ećrem Kanaćević - Ostos
Bajram Hajdari - Ulqin
Huso Halili Kajoshaj - Dinoša
Ahmet Ahmatović – Rožaje
Skender Ibrahimi - Ulqin
Nail Hajdari - Ulqin
Abedin Gilaj - Milješ
Sherif B. Gjokaj - Milješ
Isa R. Gjokaj - Milješ
Fadil Kulla - Ulqinj
Edina Djoković - Milješ
Nuro Shata - Ulqin
Bajram Padović - Tuzi
Safet Drljan - Bar
Ismet Dedeić – Brčko(BIH)
Sead Višnjić – Podgorica
Buto H. Beqaj – Milješ
Fahrudin Kalač – Rožaje
Munir Dautović – Rožaje
Hakija Murić – Rožaje
Damir Nurković – Rožaje
Ćako Nurković – Rožaje
Ramiz Ćatović – Rožaje
Salih Ćatović – Rožaje
Ilhan Ćatović – Rožaje
Fuad Kuč – Rožaje
Rahman Dautović – Rožaje
Idriz Kurpejović – Rožaje
Sajo Šahman – Rožaje
Mustafa Hodzić – Rožaje
Avdulah-Duljo Škrijelj – Rožaje
Raif Kurbardović – Rožaje
Nijaz Ljaić – Rožaje
Irfan Musić – Rožaje
Almir Murić – Rožaje
Sead Šutković – Rožaje
Ernad Šutković – Rožaje
Jasko Šutković – Rožaje
Samid Šutković – Rožaje
Edin Kurpejović – Rožaje
Ersin Košuta – Rožaje
Engin Hodzić – Rožaje
Sead Kujović – Beograd
Ramo Fejzić – Rožaje
Sulejman-Zuko Aliji – Rožaje
Rahman Tahiri – Rožaje
Igor Dobričanin – Rožaje
Omer Bibić – Rožaje
Vladimir Šiljak – Bijelo Polje
Admir Ljaić – Rožaje
Nedzad Murić – Rožaje
Ljutvija Murić – Rožaje
Husko Murić – Rožaje
Dzevad Murić – Rožaje
Ernad Murić - Rožaje
Fuad Nikč – Rožaje
Ilhan Hadzialijagić – Rožaje
Hamdo Dacić – Rožaje
Harkan Avdić – Rožaje
Edin Hadzić – Rožaje
Salih Kurtagić – Rožaje
Etko Bralić – Rožaje
Kadir Murić – Rožaje
Hafiz Ledinić – Rožaje
Samir Tiganj – Rožaje
Alen Kalač – Rožaje
Adnan Salihović – Rožaje
Osman Nurković – Rožaje
Ervin Ibrahimović – Rožaje
Zejnel Klimenta – Rožaje
Mirsad Dzudzević – Rožaje
Zijad Halilović – Rožaje
Amil Halilović – Rožaje
Damir Nurković – Rožaje
Halil Musić – Plav
Omer Musić – Plav
Abdilxhemil Rexhepi – Ulqin
Mehmet Ibrahimi – Ulqin
Bilal Mehanoviq – Ulqin
Lavdim Kollari – Ulqin
Doniraju Medresu
Broj donatora za pomoć
medresi neprestano raste.
Ahmed Ahmatović iz Njemačke, Junuz Pepić i Sulejman
Pepić donirali su u ovaj fond
po 1.000 eura. Husein i Duljo
Kovačević, iz Krajine kod Ostrosa, uplatli su 200 USD, odnosno 50 USD, Ilir Mujan 100
eura, Almir i Enisa Mandić 50
eura.
Hajra Sutović iz Rožaja
poklonila je kuhinji medrese
30 kg meda, a IZ Ulcinja medresi je poklonila 20 tepiha.
mart, 2009.
16
Obilježeno rođenje
Muhammeda a.s.
U ponedjeljak, 9. marta, u prostorijama Centra za kulturu u
Ulcinju, Islamska zajednica organizovala je veče islama, sa učenjem časnog Kur’ana, predavanjem, ilahijama, salavatima i odlomcima iz mevluda. Pozdravni govor, u ime Odbora Islamske zajednice, održao je glavni imam Rexhep ef. Lika. Odlomke iz
mevluda izveli su prof. Ali Bardhi i prof. Besim Cura, a tri ilahije su izučili dva pomenuta profesora, kao i prof. Suad Ukoshata.
Program je vodio prof. Mirsad ef. Muçaj.
Povodom programa, a na poziv OIZ Ulcinj, Mr. Bledar Myftari, iz Tirane, održao je prigodno polusatno predavanje, stavljajući naglasak na to kako Muhammed, a.s., može biti uzor našeg
današnjeg modernog života, imajući u vidu sijaset problema s
kojima se suočava sadašnje društvo.
Veče je popraćeno od velikog broja vjernika a kapacitet sale
je bio isuviše mali da bi se mogli smjestiti svi prisutni, tako da
je znatan broj njih stajao na nogama.
Mr. Suad Ukoshata
Tribina u Plavu
U ponedeljak, 12. Rebiul
evela, dan rođenja Muhameda
a.s. svečano je obilježen u staroj gradskoj džamiji u Plavu.
Kako su ovi skupovi uvijek
bili značajni za Plavljane, tako
se i za ovu noć okupio znatan
broj vjernika. Pored mnogobrojnih džematlija, prepunu džamiju udostojilo je prisustvo
pet profesora iz podgoričke
medrese: prof. Enis ef. Burdžović, prof. Rahman ef. Kačar,
prof. Džemal ef. Dacić, prof.
Sadmir ef. Hadžijić i prof.
Mirsad Ademović. Svaki od
njih ponaosob uzeo je učešće
u programu učenjem Kurana i
ilahija, kao i predavanjem, uglavnom vezanim za život Poslanika a.s.
Poslije akšam namaza, uvodnim izlaganjem prisutne je
poselamio glavni imam, Sinan
ef. Latić, a poslije njega uslijedile su riječi dobrodošlice profesorima podgoričke medrese,
kao i svim prisutnim od strane
predsjednika Odbora hadži
Šefkije-Šeka Šabovića. Nakon
pozdravnih riječi domaćina i
izvedenih nekoliko ilahija od
strane mektepskog hora iz Plava, veoma nadahnuto i aktuelno opredavanje održao je
prof. Sadmir Hadžijić, koji je i
inicijator ovog druženja.
O značaju ovog datuma govorio je i Džemal ef. Dacić, rekavši da poslanik Muhamed
a.s. mora biti uzor muslimanima u njihovim životima.
Izlaganje prof. Enisa ef.
Burdžovića i sami tok druženja na mnoge je ostavilo vidan
trag oduševljenja, kako na stalne džematlije, tako i na one
koji dođu u džamiju samo povodom ovakvih i sličnih okupljanja.
Na kraju programa, prof.
Kačar je upoznao prisutne sa
novoformiranim Klubom prijatelja Medrese i pozvao zainteresovane i dobronamjerne ljude da se priključe tom udruženju.
Džemal Dacić
IZ u Crnoj Gori dobila
još jednog teologa
Ismail Dacić (rođen je 10.02. 1985. godine u Rožajama, od
oca Saliha i majke Rabije), završio je medresu Gazi Isa-beg u Novom Pazaru 2004. godine. Nakom čega odlazi u Maroko i upisuje se na fakultet Islamskih nauka Kadi Ijjad u Marakešu, koji završava ove godine. Diplomski rad je odbranio pred komisijom
koju su sačinjavali: mentor, prof.dr. Ismail Hasani i dekan, prof.
dr. Muhamed Harubat. Tema rada mu je bila: “Kamata po tefsiru Et-Tahrir vet-Tenvir“, od Tahira bin Ašura. Ismail Dacić je
prvi sa prostora ex Jugoslavije koji je diplomirao teologiju u Maroku. U Maroku se nalazi i najstariji univerzitet na svijetu, Džamiatul Karavijjin, smješten na sjeveru zemlje u Fesu, gradu koji
je ove godine slavio dvanaest stoljeća postojanja.
Dž. Dacić
17
mart, 2009.
IZ VJERSKOG žIVOTA
islamske novine
gazetë islame
ELIF
Prva džamija u Crnoj
Gori sa dvije minare
Džamiju Sultan Murata II
po treći put su Rožajci izgradili i ponosni su na to. Nakon
što je bilo očigledno da stara
džamija ne može udovoljiti
potrebama novog doba, 2000.
godine je pokrenuta inicijativa
o izgradnji džamije. Odbor IZe u Rožajama prihvatio se velikog izazova sa svojim glavnim
imamom Ernadom ef. Ramovićem, džamijskim i garđevinskim odborom. Graditi džamiju sa 1150 metara kvadratnih,
u čijem suterenu su zamišljeni
prostori za vjersku pouku,
itikafhane, abdestane, divanhana, knjižara, dvospratni prostor za molitvu od oko 450 metara kvadratnih sa preko sedamsto klanjača, bio je veliki izazov za prilično siromašan Odbor IZ-e u tom gradu. Bili su
svjesni da objekat takvih dimenzija iziskuje velika materijalna ulaganja, mnogo strpljivosti, truda i upornosti. Postepeno se napredovalo, ponekad
zastajkivalo ali nikada potpuno stalo. Građevinski radovi su se odvijali prema fazama,
zavisno od finansijskih sredstava. Bio je to dug period,
pun brige i maksimalnog angažmana.
Vanjski gabariti džamije su
16,5x19,5 metara. Ovo je prva
džamija u Crnoj Gori sa dvije
minare, koje su visoke po 32
metra. Pravljene su od mljevenog mermera, pomoću specijano građenih kalupa a njihovi
garditelji su Turci. Isti oni
neimari koji su sagradili najveću džamiju u Ankari. Posebnu draž odaje ljepota šerefeta,
kopija onih sa minara džamije
Selimije iz Edirna. Ova dva
vitka minareta biće svjedok
odanosti islamu, putokaz i orjentir generacijama koje dolaze. Džamija ima devet kubeta i
veliku centalnu kupolu, koje
su pokrivene olovom na način
kojim su pokrivene stare osmanlijske džamije. Toplotna izolacija je postavljena ispod olovnog krova sa smjesom čiste
zemlje, slame i vode, koja se
miješala ručno. Za taj dio posla pobrinuo se Nihat Dumlu,
takođe iz Turske.
Turbe šejha Mehmeda Užičanina fantastično se ovim
projektom uklopilo u trijem
džamije. I ono je, takođe, sanirano iz temelja i pokriveno
olovnom kupolom. Gradnju
džamije su uglavnom isfinansirali mještani i oni koji vode
porijeklo sa tih prostora. Naravno uz značajnu pomoć Islamske zajednice Turske. Veliki
prostor za obavljanje molitve
obložen je porculanskim pločicama sa kaligrafijom i arabeskom na kojoj preovladava
plava boja. A iznad mihraba
uočljiva je i slika sa Kabom,
takođe ucrtana na pločicama,
koja se fantastično uklapa u
plavu arabesku. Da sve tako
izgleda fantastično i da ima
izgled bez premca u okruženju pobrinula se firma iz Kutahije, Altýn çini. Postavljen je
veliki i skupocjeni tepih iz Manise, čija je debljina 1,60 cm, a
ukupna težina 2150 kg. Dok
su u suterenu obezbijeđeni persijski tepisi, koji su hedija Iranskog kulturnog centra iz Beograda. Postavljeno je i podno
grijanje na sva četiri sprata.
Kada uđete u ovu rožajsku
krasoticu, prvo što će vam
privući pažnju je pozlaćeni
luster, težak 482 kg. Nešto
manji lusteri, od istog materijala, nalaze se ispod šest kupolica u trijemu džamije i u
prostoru za molitvu. Najljepši
detalj u džamiji je kaligrafija i
arabeske, koje zauzimaju veliku površinu u džamiji, iscrtane rukom prof.dr. Nihada
Ođuza. Urađena su i dva stepeništva sa strana džamije. Jedno je obloženo granitom a
drugo kamenom, koja se spuštaju do keja na Ibru. Izgrađen
je i most koji povezije džamiju
sa centrom grada, koji je takođe vakuf od njihovog sugrađanina, predat za dušu svojim
roditeljima. Predviđeno je i
uređenje okoline, u šta spada
ograda džamijske avlije i uređenje starog groblja, kao i izgradnja šadrvana, koji će se
ambijentalno i arhitektonski
uklopiti sa ovom rožajskom krasoticom. Privode se pripreme
i za njeno svečano otvaranje.
Džemal Dacić
Mektepsko
Pljevaljska sahat-kula uskoro
takmičenje u Tuzima
u funkciji
U Tuzima je, 14. marta
2009. godine, organizovano
mektepsko takmičenje u sali
Centra za kulturu. Organizator je bio Internacionalni kulturni centar iz Tuzi. Učestvovalo je osam ekipa, podijeljenih u tri grupe. Ovo je prvo nadmetanje ovakve vrste na ovom
području. A cilj takmičenja je
bio i povećanje zaintresovanosti djece za ozbiljniji pristup
mektepskoj nastavi. Četvoročlanu komisiju, koja je ocjenjivala odgovore učesnika činili
su: Refika Tuzović, Isljam ef.
Pepić, Alen ef. Hasić i Admir
Lekić.
- Ovim kvizom smo željeli
da stimulišemo djecu i nagradimo ih za usvojeno znanje iz
mekteba, kazala je Refika Tuzović.
Nakon izuzetno dobrog pokazanog znanja, uslijedila je i
dodjela nagrada i pehara. Treće mjesto u prvoj kategoriji pri-
palo je polaznicima mekteba iz
Tuzi, dok je drugo mjesto pripalo mališanima iz Dinoše,
dok su pehar za prvo mjesto
osvojili mekteblije sa Karabuškog polja. U drugoj grupi,
treće mjesto osvojili su mekteblije iz Tuzi, drugo iz dinoškog
mekteba, a prvo i u ovoj kategoriji osvojila su djeca sa Karabuškog polja.
U trećoj kategoriji učešće
su uzele dvije ekipe: iz Tuzi i
Dinoše. Pobijedila je ekipa iz
Tuzi, koju su sačinjavali: Selma Pepić, Elmasa Krnić, Mevludin Dizdarević, Bajram Dizdarević i Selver Krnić. Održavanje ovakvih kvizova je nužno i
treba da ih bude što češće da
bi se kod mekteblija razvijao
takmičarski duh i što veća želja za pohađanje mekteba. Sve
čestitke organizatoru za ovakvu ideju, koja će, inšalah, uticati i na druge Odbore u Crnoj
Gori.
Džemal Dacić
Nekada jedina informativna institucija, bez
koje se nije mogao zamisliti život u urbanoj
sredini, uskoro će biti stavljena u funkciju
Pljevaljska Sahat-kula je svojom monumentalnošću i jednostavnošću vjekovima bila centralna građevina oko koje su se odvijale sve urbane
funkcije u gradu.
Sahat-kula je prije tridesetak godina prestala
s radom, a uz pomoć lokalne uprave obnovljena
je 2004 godine. Tada je urađeno novo stepenište
i promijenjen krovni pokrivač. Satni mehanizam, star nekoliko stotina godina, koji je dugo go-
dina bio sklonište za ptice i bio prekriven debelim slojem prašine, renovirali su iste godine inžinjeri mašinstva, Mustafa Ajanović i Slavko Krezović. Sat je napravila austrijska firma „Weil Harter“, ali nije poznata godina proizvodnje, tako
da je teško ustanoviti da li je ovo prvobitni mehanizam, ili je postavljen za vrijeme vladavine
Austrougarske, krajem 19-og vijeka.
Nakon popravke, sat je radio neko vrijeme i
trebalo je još da se urade neke intervencije na
tegovima i numeričkoj ploči. Pošto je inžinjer
Ajanović iznenada umro, aktivnosti su prestale,
tako da je sat i danas van funkcije.
Iz lokalne uprave je saopšteno da će se sat
popraviti iz sredstava donacija koja se očekuje u
skorije vrijeme.
Sahat-kula je vlasništvo Islamske zajednice
Pljevlja, kvadratnog je oblika, širine 3,5 x 3,5 m
i visine 27,5 metara, a nalazi se u kompleksu
Husein-pašine džamije. Islamska zajednica nije
u mogućnosti da sama interveniše na Sahat-kuli,
jer još nije završen projekat sanacije Huseinpašine džamije, koji će biti nastavljen na proljeće, izgradnjom haremskog zida. Pomoć opštine za Sahat-kulu će doći u pravo vrijeme, tako
da će nakon završetka svih radova, ovaj kompleks u centru grada dobiti jednu naročitu
urbanu dimenziju.
Jakub Durgut
ELIF
IZ VJERSKOG žIVOTA
islamske novine
gazetë islame
mart, 2009.
18
Tribina u Tuzima o Muhamedu a.s.
Ovogodišnji ciklus tribina, koje se
održavaju već tradicionalno u organizaciji Internacionalnog naučnog centra
u Domu kulture u Tuzima, nastavljen
je, 14.03. 2009. godine, gostovanjem
mr. Senada ef. Halitovića, glavnog imama Medžlisa IZ-e Novog Pazara i zamjenika muftije Muamera ef. Zukorlića,
direktora medrese Gazi Isa-beg iz Novog Pazara, Nedžada ef. Hasanovića, generalnog sekretara Mladih muslimana
iz Sarajeva, Almedine Zuko i zamjenika direktora Podgoričke medrese,
Rahmana ef. Kačara.
Senad ef. Halitović je govorio na
temu: “Odnos Poslanika prema svojim
ženama“. Prvo se osvrnuo na predisla-
msko doba kod Arapa, prije pojave
Muhameda a.s. i njihov odnos prema
ženama. A zatim je na konkretnim primjerima navodio kako se Poslanik
Muhamed odnosio prema ovom problemu i njegovom rješavanju. Profesor Nedžad Hasanović govorio je o Poslaniku
Muhamedu koji nam je pokazao kakav
treba da imamo odnos prema Gospodaru, prema ženi, djeci, komšijama i sl.
Almedina Zuko je na samom početku
pročitala jedno pismo, “amanetom“
upućeno na adresu INC. Naime, radi se
o priči jednog mladića iz Vlasenice koji
je izgubio sve svoje najmilije u proteklom ratu.
Baš kada je počeo gubiti nadu da će
preživjeti veoma tešku zimu, prije svega zbog bolesti i teške materijalne
situacije, za njega su čula braća iz tuškog džemata koja mu pomažu, ne znajući ga. Oni mu vraćaju nadu da se bori
i dalje u životu i u znak zahvalnosti piše
im pismo, koje, kako kaže, kuca na
računaru vlaseničkog džemata kojeg su
takođe kupila braća iz Tuzi. Slušajući
njegovo pismo, niko u sali nije mogao
ostati ravnodušan. Nakon toga, Almedina Zuko je govorila o tome kako mladi
ljudi u Crnoj Gori treba da se organizuju da bi poboljšali rad Islamske zajednice i islama uopšte.
Pored predavača, na bini su bili i
studenti koji su postavljali pitanja.
Nastavak radova na Husein-pašinoj džamiji
Početkom aprila izrada
haremskog zida
Na nedavno održanom sastanku Odbora za sanaciju Husein-pašine džamije u Pljevljima, održanom u prostorijama
Islamske zajednice, kojim je
predsjedavao predsjednik Đorđije Džuverović, kojem su prisustvovali i potpredsjednik Opštine Pljevlja, Avdo Ajanović,
rukovodilac radova Mersudin
Memić, nadzorni organ Saida
Vlahovljak, projektant Lamija
Abdijević, izvođač radova Nedim Stambol – direktor firme
„SIKRA“ i predstavnici Islamske zajednice, dogovoreno je
da se u prvoj sedmici aprila po-
čne s radovima na izradi
haremskog zida oko dvorišta
Husein-pašine džamije.
Konstatovano je da je na
gradilište dovezena dovoljna
količina kamena potrebnog za
gradnju dvorišnog zida sa jugoistočne strane, a tokom izvođenja radova definisaće se i potrebne količine kamena za druge dvije strane.
Projekat haremskog zida
uradila je Lamija Abdijević, direktor firme „Studio Restauro“ iz Sarajeva, a projekat je
ovjeren i od Zavoda za zaštitu
spomenika kulture Crne Gore.
Potpisan je i ugovor sa firmom „Studio Restauro“ za
izradu projekta vanjskog uređenja harema-dvorišta Huseinpašine džamije, čija će realizacija početi istovremeno s radovima na haremskom zidu.
Pripremne aktivnosti na
sanaciji Husein-pašine džamije
teku u kontinuitetu od 2002
godine. Sanacija je počela u aprilu 2006 godine i trajala do
decembra 2007 godine, kada
je izvršen tehnički prijem objekta i džamija predata na upotrebu vjernicima.
Jakub Durgut
Šehidima dova - živima opomena
Na prijedlog, preporuku i zahtjev određenog
broja džematlija i ostalih – da se već jednom stane u kraj strahu i zaboravu, i da se žrtva koju su
podnijeli muslimani Plava i Gusinja, 19121913.g., na pristojan način obilježi, zapamti i sačuva – Odbor IZ Plav-a donio je odluku da se, 5.
marta, u svim plavskim džamijama održi jedinstvena hutba – kao jedan početak evociranja uspomena na stradanja muslimana ovih krajeva pod
naslovom: „Šehidima dova – živima opomena“.
U Plavu i Gusinju se od 5-og marta 1913.g.,
vrijeme drugačije računa, i ne samo ovdje već i
u svakom drugom muslimanskom mjestu na Balkanu. Godine 1912. i 1913., pamte se po velikim
i brojnim muslimanskim stradanjima diljem
istočnog dijela Evrope, počevši od Crne Gore pa
preko Srbije, Kosova, Makedonije, Grčke,
Bugarske – gdje Turci Osmanlije gube sve svoje
teritorije na Balkanu i šire, a sa njima nestaje i
šeri'ata – vlasti i moći muslimana. To su godine
džihada, šehadeta i hidžre, otpora i žrtve za
Islam i radi Islama, a radi bošnjačkog i albanskog
vatana!
5-og marta 1913.g., u Plavu su veliki postali
malim, dok su mali postali veliki i hrabri, u borbi za šehadet, istinu i pravdu. U Plavu su tada
moćni postali sramnim, a nemoćni su toga momenta postali uvjereni da će pravda stići svakog
zločinca ma koliko bježao i ma koliko se krio –
što se za samo nekoliko godina desilo.
Prošlo je 96 godina otkako su 11 šehida pali
u ozračju sunca – kada je dan, i u svjetlosti mjeseca – kada je noć, otkrivajući trag onima koji
ubiše nevine ljude!
11 šehida su 5-oga marta 1913.g., javno strijeljani na Racini, uz stotine ostalih koji bijahu
ubijani podmuklo i krijući, od strane tadašnje oficijelne crnogorske vojske, samo zbog toga što se
nijesu dali pokoriti, i što nijesu htjeli mijenjati
vjeru za večeru, niti su sedždu htjeli činiti ikom
drugom mimo Allaha dž.š.!
Priredio: Sead Jasavić
Jedno od pitanja upućeno prof. Rahmanu ef. Kačaru, bilo je: Kako se finansira Medresa i ima li problema u tom
dijelu funkcionisanja?
Prof. Kačar je upoznao prisutne sa
načinom finansiranja Medrese i pozvao
zainteresovane da se učlane u Klub prijatelja Medrese kako bi omogućili njen
nesmetan rad. Na kraju se obratio i direktor izdavačke kuće El-Kelimeh iz
Novog Pazara, inače jedan od najzaslužnijih za održavanje tribina sa ovako
eminentnim alimima. Zahvalio se organizatoru i gostima na posjeti i uručio
hediju od 500 knjiga prof. Kačaru, za
Medresu u Podgorici.
Džemal Dacić
Tradicionalni
mevlud u Pljevljima
Povodom 12. rebiu-l-evvela, dana rođenja poslanika
Muhammeda a. s. u Huseinpašinoj džamiji u Pljevljima je
upriličena centralna svečanost, kojom prilikom je i proučen mevlud poslije jacije namaza. Tokom programa je prigodno predavanje održao imam
Husein-pašine džamije, Samir
ef. Kadribašić, koji je podsjetio
na Poslanikovo rođenje, život i
njegovu poslaničku misiju.
„Pored poslaničke uloge
Muhammed a. s. zauzima najznačajnije mjesto među svim
ljudskim veličinama, o kojima
postoji povijesno svjedočanstvo. On je najbolji primjer svih
ljudskih vrlina.
O njemu se u Kur'anu kaže: - Vi u Allahovom Poslaniku
imate divan uzor za onoga koji
se nada Allahovoj milosti i na-
gradi na onom svijetu i koji
često Allaha spominje. Hvaliti
Poslanika je pohvalno, mevlud
je od značajne koristi jer i samo spominjanje Poslanika povećava ljubav prema njemu, a
voljeti Poslanika je farz“ – između ostalog istakao je ef. Kadribašić.
Mevlud su proučili imami
iz gradskih džamija uz pomoć
džematlija, kako je to u tradicionalnom običaju Pljevljaka.
Za ovu mevludsku svečanost u
Pljevljima uvijek vlada veliko
interesovanje, pa nije neobično što je džamija od ranih večernjih sati bila puna, tako da je
do početka mevluda bila ispunjena do posljednjeg mjesta.
Za učenje salavata i ilahija zadužen je bio mješoviti hor Husein-pašine džamije.
Jakub Durgut
Šerijatsko
vjenčanje u Plavu
U Plavu je, 12. marta ove godine, u prisustvu rodbine, obavljeno šerijatsko vjenčanje između Mehmeda R. Kolašinca i
Sanije R. Čekić. Vjenčanje je obavio gl. imam Sinan ef. Latić,
koji je mladence podsjetio na prava i obaveze iz islamskog braka i čestitao im hairli brak.
S.L.
19
OKO NAS
mart, 2009.
islamske novine
gazetë islame
ELIF
Izlet mekteblija iz Plava Pejoviću povelja
“Rifat Burdžović
- Tršo”
Plavske mekteblije ispred Podgoričke medrese
U posjeti podgoričkoj medresi, u nedjelju, 22. marta boravili su polaznici mekteba iz
Plava. Dva autobusa, ispunjena do posljednjeg mjesta, u
ranim jutarnjim satima uputili
su se prema glavnom gradu.
Da je medresa mjesto smiraja i odmora za dušu i srce
moglo se, očigledno, primijetiti kod svih naših musafira. Toga dana su iz svih prostorija
Medrese dopirali dječiji glaso-
vi. Sva srećna što se nalaze u
tako predivnom ambijentu. Za
njih je to bilo mnogo više od
odmora iz školskih klupa. Poslije odgledanog filma u amfiteatru, dječaci su otišli u sportsku salu da igraju fudbal, dok
su djevojčice ostale u unutrašnjem dvorištu Medrese, prepričavajući utiske. Nakon rekreacije, uslijedio je ručak, gdje su
svi lijepo ugošćeni i počašćeni.
Uz prelijepi doček domaćina
Kjiga za čitanje
Osnovno znanje
Svako dobro djelo koje se
uradi je ujedno i korisno. A
još je bolje kad se ljudi udruže
u činjenju dobrih djela. Tako
su se studenti Islamskih nauka iz Bara udružili i uvakufili
pisanu riječ, sakupivši je u
jednu knjigu od sedam autora. Knjiga nosi naslov Osnovno znanje u kojoj je sakupljeno ono najosnovnije što bi
svaki musliman trebao znati.
Podijeljena je na šest cjelina:
Akaid, Fikh, Ahlak, Tefsir,
Hadis i Sira. Na kraju knjige
je dodatak u kojem ćete pročitati prelijepe pjesme pobožnog sadržaja i poučne priče.
Knjiga je primarno namijenjena za usvajanje osnovnog znanja o islamu, ali će svakako
biti interesantna i širem čitalaštvu.
Knjiga je vrlo laka za
čitanje i jednostavna za razumijevanje, ali ujedno i vrlo
lijepa i vrijedna. Njeni autori
su se potrudili, i u tome hvala
Allahu, i uspjeli, da na sažet
način prikažu jednostavnost i
originalnost islamskog vjerovanja, vrijednost islamske
prakse i ljepote islamske
kulture i civilizacije. Za naše
podneblje i uslove ovo je i više
nego prijeko potrebna knjiga,
rekao je recenzent knjige, imam Adem Mustafić. Knjigu je
izdalo udruženje mladih Islamske zajednice Bara, a autori
knjige su: Sanela Pelinković,
Aiša Kabaš, Sulejman Ramović, Suad Balić, Edin Peković, Smailj Husić i Emil Škrijelj.
Dž. Dacić
koji je ostavio dubok dojam na
sve mekteblije, koji su inšalah
mnogi od njih i potencijalni
učenici ove škole, uslijedile su
i skromne hedije od reisa Rifata ef. Fejzića plavljanskim imamima i predsjedniku Odbora,
hadži Šeku Šaboviću. Ovaj
lijepi gest je podstrek i ostalim
Odborima u Crnoj Gori da prošetaju djecu iz mekteba i
upoznaju ih sa podgoričkom
medresom.
Dž. Dacić
Bivšem policijskom inspektoru iz Herceg Novog, Slobodanu Pejoviću, Bošnjački Savjet
Crne Gore je dodijelio povelju
“Rifat Burdžović-Tršo“, za svjedočenje u slučaju deportacija
Bošnjaka iz Crne Gore tokom
1992 godine.
Povelja se, kako je rečeno
na svečanoj sjednici Savjeta,
dodjeljuje pojedincima ili institucijama za doprinos u oblastima javnih djelatnosti, politike,
ljudskih prava i razvoju ideje
multietničkog i multikulturalnog društva, a Pejović je prvi
njen dobitnik. Bošnjački savjet
se, prema riječima njegovog
predsjednika, prof. dr Šerba
Rastodera, posvetio sjećanju na
nemio događaj.
- Povelja je iskazivanje zahvalnosti čovjeku koji je u ta nesojska vremena pokazao da sojska i čojska Crna Gora još uvijek živi, kroz djela pojedinaca,
koji su odbili da se solidarišu sa
zločinom. Rizikujući mnogo,
Pejović je svjedočio o tom zločinu, u kome je pobijeno najmanje 86 Bošnjaka. Pejović je navodio imena i prezimena policijskih funkcionera, koji su njemu i drugim policajcima naredili da love nedužne izbjeglice
iz Bosne i Hercegovine po Crnoj Gori, rekao je Rastoder.
Zahvaljujući se na dodijeljenoj nagradi, Pejović je rekao
da mu je dobro poznato ko je
bio Rifat Burdžović - Tršo i kakva su mu bila opredjeljenja.
On je bio protiv razlika, vjerskih, nacionalnih, rasnih i socijalnih, koje su neki i u njegovo vrijeme koristili kao motiv za
uništenje, podsjetio je Pejović.
On je rekao da će novčani
dio nagrade pokloniti Domu za
nezbrinutu djecu u Bijeloj, jer
je tu kako je naglasio “Crna
Gora u malom”.
Svečana sjednica Bošnjačkog savjeta je upriličena povodom obilježavanja šest godina
od donošenja deklaracije kojom je prihvaćeno vraćanje istorijskog i tradicionalnog imena
Bošnjak, a koju je potpisao 141
intelektualac iz redova ovog
naroda.
Svečanoj sjednici u prepunom zelenom salonu hotela
Crna Gora prisustvovao je reis
islamske zajednice u Crnoj Gori Rifat ef. Fejzić, ambasador
BiH u Crnoj Gori, predstavnici
manjinskih savjeta u Crnoj Gori i brojni ugledni gosti.
Jakub Durgut
Medresa i kik-boks kao
životno opredjeljenje
Remzija Dacić, iz Rožaja,
rođen je 19. marta 1992. godine. Od ove godine medresa je
njegov novi dom i život. Kikboks trenira već tri godine i
pokazao je kroz razna takmičenja da ima ogroman talenat.
Prve bokserske korake
omogućio mu je klub Univerzum iz Rožaja, na čelu sa trenerom Mersadom Mukovićem.
Nakon dva mjeseca treniranja
nastupio je na takmičenju u
Peći, gde je osvojio drugo mjesto. Kasnije je nastupao na
takmičenjima u Bosni i Hercegovini, Srbiji, Kosovu i Crnoj
Gori. Deset pobjeda i dva poraza, uz jedan nokaut, odličan
je učinak za ovog Rožajca.
Veći uspjesi su mu: zlatna
Remzija
Dacić
medalja na Internacionalnom
turniru u Bihaću i zlatna medalja u Peći u kadetskoj kategoriji do 60 kg.
Novembra 2008. god., na
prvenstvu Crne Gore u kik-boksu, postao je prvak Crne Go-
re, u kategoriji do 60 kg.
Nastupao je i na internacionalnom takmičenju u kikboksu u Novom Pazaru, koje
je održano 27.02.2009. godine, borbom sa srbijanskim
prvakom iz Vranja. U cijelom
meču bila je potpuno dominacija Remzije. Kako sam
kaže publika mu je dala snagu
da trijumfom završi meč. Zanimljivo je i to da je u toku meča oficijalni spiker rekao da je
učenik medrese u Podgorici.
Na kraju meča kad je proglašen za pobjednika Remko je
pao na sedždu iz zahvalnosti
prema Allahu dž.š.
Medresa u Podgorici može
da bude ponosna što ima ovakvog sportistu.
Dž. Dacić
ELIF
OD MAŠRIKA DO MAGRIBA
islamske novine
gazetë islame
mart, 2009.
20
Maroko je prekinuo
Najavili novi početak odnose s Iranom zbog
pokušaja širenja šiizma
Arapski lideri u Rijadu:
Čelnici Saudijske Arabije, Egipta,
Sirije i Kuvajta susreli su se, 11. marta,
u Saudijskoj Arabiji na mini samitu s ciljem da se poprave odnosi između ovih
zemalja. Oni su obećali da će raditi zajedno kako bi unaprijedili stanje u regionu.
Na kraju mini samita u Rijadu, arapski lideri su izjavili: "Lideri smatraju
da njihov sastanak označava početak
jednog novog perioda u odnosima što će
rezultirati da će te države raditi zajednički u službi arapskih interesa".
Izjava takođe signalizira pokretanje
"ozbiljnih i kontinuiranih akcija u korist arapskih država i njihovu saglasnost
da krenu jedinstvenim putem oko esencijalnih pitanja, prije svega palestinskog
pitanja".
U izjavi se navodi da je samit uslijedio nakon poziva saudijskog kralja na
međuarapsko pomirenje, kojeg je uputio na Arapskom ekonomskom samitu u
Kuvajtu u januaru. Sastanak je organizovan s namjerom da se poboljšaju
odnosi između Egipta i Saudijske
Arabije s jedne strane, i Sirije.
Odnosi između Saudijske Arabije i
Sirije zategnuti su zbog sirijskih odnosa
sa Iranom, zbog njihove podrške Ham-
asu i Hezbolahu, i optužbi za sirijske
veze sa ubistvom bivšeg libanskog premijera Refika Haririja.
Sirija se nije slagala sa Saudijskom
Arabijom i Egiptom u tome kako da se
postupa sa Hamasom u toku izraelske
ofanzive na Gazu. Egipat trenutno radi
na tome da pomogne razrješavanju pitanja između Hamasa i Fataha. Egipat i
Saudijska Arabija su dva bliska saveznika Sjedinjenih Država. Međutim, postoje velike razlike u mišljenju između
Sirije i Sjedinjenih Država u posljednjih
par godina vezano za nekoliko problema, uključujući Izrael, Irak i Liban.
Sjedinjene Države su povukle svoju
ambasadu iz Sirije prije 4. godine u
znak protesta zbog atentata na Haririja.
Vašington je optužio Siriju da stoji
iza ubistva popularnog državnika. Sirija
je ovo opovrgla, ali istraga Ujedinjenih
nacija je pronašla indikacije da je Sirija
ipak umiješana. Početkom marta, američki izaslanici Džefri Feltman i Daniel
Šapiro su se sreli sa sirijskim ministrom
vanjskih poslova, Velidom Mualimom.
Državna sekretarka, Hilari Klinton, je
ranije najavila da će ovaj sastanak razmatrati veze Vašingtona i Damaska.
(Al-Džezira/CNN)
Maroko je prekinuo diplomatske
odnose s Iranom, optuživši iransku
diplomatsku misiju u Rabatu da je
odgovorna za širenje šiitskog islama u
kraljevstvu u kojem preovladavaju suniti.
Saopštenje iz kabineta ministra za
spoljne poslove je, 8. marta, optužilo
iransku ambasadu za akcije koje se
“neće tolerisati u unutrašnjim poslovima u kraljevstvu, i u upuštanje u aktivnosti koje su ugrozile vjersko jedinstvo u državi”.
“Kraljevina Maroka je odlučila da
prekine svoje diplomatske odnose sa
Islamskom Republikom Iran od ovog
petka,” kaže se u sopštenju ministarstva.
Marokanski mediji su u više navrata optužili Iran za promovisanje svog
gledišta islama u posljednjih nekoliko
godina, što je iranski ambasador odlučno negirao.
Ove kontroverze su pojačane nakon
izjava koje se pripisuju savjetniku iranskog vrhovnog lidera, koji je omalovaž-
U Norveškoj
cvjeta islamofobija
- Bojim se da bi, ako oni
nastave širiti te iracionalne
strahove, to moglo dovesti do
previranja - rekao je Thorbjirn Jagland, bivši laburistički
premijer.
Dok u većini zemalja preovladavaju diskusije oko ekonomske krize, Norvešku
more drugačije brige: ta većinom kršćanska zemlja suočava se s religioznom dilemom
oko toga bi li trebala dopustiti ženi muslimanske vjeroispovijesti da nosi hidžab kao
dio svoje policijske uniforme. Upravo je to pitanje
srušilo uvriježeno mišljenje o
Norveškoj kao zemlji poznatoj po svojoj religioznoj toleranciji te humanitarnim akcijama širom svijeta.
No, značajni porast popularnosti antiimigrantske opozicione Stranke progresa šest
mjeseci prije opštih izbora
pokazuje prikrivene strahove
stanovništva te sjevernoevropske zemlje u kojoj oko 91
posto stanovništva pripada
evangelističko-luteranskoj
crkvi.
Tenzije oko religije
počele su prošle jeseni kad je
jedna žena muslimanske
vjeroispovijesti počela da
nosi hidžab, tradicionalni
muslimanski veo, na posao
kao dio svoje policijske uniforme. Iako je norveška policija to dozvolila u februaru,
svoju je odluku nekoliko sedmica kasnije povukla pod
pritiskom sindikata policajaca koji je tvrdio da se time
krši neutralnost policijske
uniforme.
Zbog pojačanja napetosti
oko tog pitanja, na bolovanje
je otišao i norveški ministar
pravosuđa, Knut Storberget,
koji je već prethodno doživio
politički poraz oko zakona o
bogohuljenju u koji je želio
implementirati paragraf kojim bi se osobe štitile od pogrdnih, odnosno klevetničkih
izjava na temu religije, koji
na kraju zbog velikog protivljenja opozicije nije prihvaćen.
Tih nekoliko slučajeva
poslužili su kao hrana opozicionoj Stranki progresa, koja
je među Norvežanima proširila strah o ‘prodiranju islamizacije’ i na račun toga uspjela
povećati popularnost među
biračima s 8,5 na čak 30,1
posto, dok istovremeno vladini koalicioni partneri gube
podršku u javnosti.
- Bojim se da bi, ako oni
nastave širiti te iracionalne
strahove, to moglo dovesti do
previranja - rekao je Thorbjirn Jagland, bivši laburistički
premijer.
Na imigrante otpada 9,7
posto od ukupno 4,8 miliona
stanovnika Norveške, a
među njima se nalazi najviše
Poljaka i Pakistanaca.
Susjedna Švedska ima liberalniju politiku po pitanju
primanja stranaca te dopušta, kao i Velika Britanija,
nošenje hidžaba kao sastavnog dijela uniforme. S
druge strane, Francuska je
2004. godine zabranila
nošenje hidžaba u školama.
avao nezavisnost Bahreina, zalivske
države na čijem čelu se nalaze suniti,
ali sa većinskim šiitskim stanovništvom.
Maroko međutim nema oficijelnu
šiitsku populaciju, jer stanovništvo
sačinjava 99 procenta sunita, a ostali
su ili Jevreji ili kršćani.
Sunitski akademici u Maroku su se
ogradili od djelovanja koje su nazvali
pokušajima da preobrate ljude u šiizam, sa argumentima da bi takvo praktikovanje islama dovelo do sektaških
obračuna sličnih onima koji su se javili
u Iraku nakon invazije Sjedinjenih
Država u 2003. godini.
Marokanski kralj, Muhamed VI,
koji je ujedno i državni vjerski lider,
svaki pokušaj konvertovanja sunitskih
muslimana nazvao se napadom na monarhiju, izjavilo je ministarsvo vanjskih poslova.
Maroko i Iran su u nestabilnim odnosima od iranske revolucije 1979, godine. Stanje se normalizovalo u kasnim 1990. godinama.
(Al-Džezira)
Izraelska peticija
protiv rušenja
arapskih kuća
Dvadeset izraelskih pisaca i
istraživača, dobitnika izraelske nagrade za mir, najvećeg
državnog odlikovanja, zatražilo je zaustavljanje rušenja arapskih kuća u istočnom dijelu
grada, anektiranog nakon njegovog okupiranja u junu 1967.
U peticiji upućenoj gradonačelniku grada, Nir Barkatu,
potpisnici naglašavaju "očaj
porodica koje iz dana u dan
mogu da se nađu bez skloništa nakon rušenja njihovih domova", izvještava dnevni list
Haaretz.
Oni osuđuju neizdavanje
dozvola za gradnju što primor-
ava "palestinske državljane da
grade bez dozvola".
"Politika izraelskih opštinskih vlasti tokom posljednjih
decenija stvorila je takvu situaciju u kojoj se na hiljade osoba našlo u stanju da ne mogu
imati svoj krov nad glavom na
zemlji koja im pripada", naglasili su oni. Peticija, koju su
potpisali i renomirani pisci Amos Oz, David Grossman i
A.B Yehoshua, pokrenuta je
nakon što su opštinske vlasti
uputile nove naredbe za rušenje, od koji je jedna izvršena
početkom marta, vezano za
88 kuća u četvrti Silwan.
21
OD MAŠRIKA DO MAGRIBA
mart, 2009.
islamske novine
gazetë islame
ELIF
Erdogan: Islamske zemlje traže veto
Islamske zemlje zatražile su
od Turske da uloži veto na izbor danskog premijera, Andersa
Foga Rasmusena, za generalnog sekretara NATO-a.
Generalnom
sekretaru
NATO-u, Japu de Hop Sheferu, mandat ističe 31. jula, a njegov nasljednik trebalo bi da
bude imenovan na samitu
NATO-a, koji će se održati 3. i
4. aprila.
Turski premijer, Tajip Erdogan, rekao je da je telefonom
razgovarao s Rasmusenom i da
mu je prenio da je turski narod
uznemiren zbog njegovog stava
u vezi s objavljivanjem karikatura Poslanika Muhameda u danskoj štampi 2006. godine, javila je Beta.
Rasmusen je tada odbio da
se izvini zbog karikatura, koje
su izazvale nerede i napade na
danske ambasade u više islamskih zemalja. Neke zapadne zemlje su stale u odbranu objavljivanja karikatura, navodeći da
je riječ o slobodi izražavanja.
Erdogan je za NTV rekao
da je objavljivanje karikatura
"izazvalo snažnu reakciju" u islamskim zemljama i da sada te
zemlje traže da Turska ne dozvoli imenovanje Rasmusena.
- Sada su te zemlje počele
da nas zovu i da nam govore da
to ne dozvolimo, rekao je turski premijer.
On nije rekao da li će uložiti veto na izbor Rasmusena
za generalnog sekretara NATOa, koji se bira konsenzusom članica Alijanse.
(FENA)
Prvi kontakt
NATO-a i Irana
Svijet ne može zaustaviti
iranski nuklearni razvoj
-Jedan iranski ambasador
posjetio je, posljednje sedmice
marta, NATO, prvi put nakon
pada šahovog režima i dolaska
na vlast Islamske Republike
Iran u decembru 1979. godine. Prvi put nakon 30 godina
Iran i NATO imali su kontakt
tokom razgovora između jednog iranskog zvaničnika i predstavnika generalnog sekretara
NATO-a u sjedištu Atlantskoga saveza, javio je zvaničnik
NATO-a.
On je precizirao da se "Iranci interesuju za moguću saradnju o Afganistanu kako bi se
Iranski vrhovni vođa, ajatolah Ali Khamenei, rekao je, 20.
marta, da svijet ne može zaustaviti iranski nuklearni razvoj.
On nije spominjao poruku
američkog predsjednika Baracka Obame iranskom narodu o
"novom početku" odnosa između dvije zemlje, već je pozdravio testove koji su provedeni
prošlog mjeseca u prvoj iranskoj nuklearnoj elektrani u
Bushehru na jugu zemlje .
"To je rezultat napretka naših naučnika koji su uvjerili
cijeli svijet da put iranskoga nuklearnog napretka ne može biti
zaustavljen", rekao je Khame-
razmotrili problemi koji se
nameću Teheranu, priliv afganistanskih izbjeglica i aktivnosti afganistanskih mreža krijumčara droge, heroina, što
nanosi štetu Iranu".
Drugi zvaničnik NATO-a
ocijenio je te kontakte "poluslužbenim", ne želeći precizirati da li su oni povezani s međunarodnom konferencijom o
Afganistanu, koja se održava
31. marta u Den Haagu, pod
pokroviteljstvom UN-a. NATO
će prisustvovati toj konferenciji, kao i Iran, koji prvi put
šalje svog predstavnika.
nei, koji je vrhovni iranski autoritet i ima "posljednju riječ" o
svim državnim pitanjima.
U odvojenoj poruci povodom obilježavanja iranske Nove godine, predsjednik Irana,
Mahmoud Ahmadinejad, rekao
je da su velike sile došle do
"krajnje tačke", ali se nije osvrnuo na Obaminu poruku.
Obama je ponudio Iranu
"novi početak" u odnosima dviju zemalja čija će osnova biti
diplomatija, a ne prijetnje i da
su Sjedinjene Države spremne
Iranu pružiti ruku mira ako
Teheran "otvori svoju pesnicu".
"Moja administracija je odl-
učna da se diplomatskim putem pozabavi svim pitanjima
koja su pred nama i ostvari
konstruktivne veze SAD-a, Irana i ostatka svijeta... Želimo
poštene odnose, zasnovane na
međusobnom poštovanju", rekao je Obama, prenio je Reuters.
Na Obamnu poruku reagovao je pomoćnik iranskog predsjednika, Aliakbar Javanfekr,
koji je podsjetio da je "upravo"
američki predsjednik nedavno
produžio sankcije Iranu.
Američka vlada treba uvidjeti svoje prethodne greške i
ispraviti ih, rekao je on.
Uz podršku "Hizbul Islam" i javnosti:
Vođa Hamasa
Al-Šebab slavi novu pobjedu pohvalio Obamu
Nakon dvodnevnih borbi između klanske
milicije i islamskih boraca u centralnoj Somaliji,
35 osoba je poginulo, javio je Al-Šebab slaveći
pobjedu, prenosi radio GAROVE. Šeik Muhtar
robov „Ebu Mensur“, glasnogovornik Al-Šebaba,
izjavio je na konferenciji za novinare da su borci
Al-Šebaba oduzeli nekoliko naoružanih kamiona
i ubili mnoge militante na protivničkoj strani.
"Zahvaljujemo se našoj braći u islamskoj par-
tiji Hizbul Islam, i javnosti, na podršci koju su
nam pružili u borbama protiv neprijatelja koji su
nas napali,” rekao je Ebu Mensur, dodajući da
”oni nisu ehlul sunnet vel džemat, oni su ljudi
koji se bore za kršćane, to jeste Etiopiju.”
Al Šebab i Hizbul Islam su odbili novo
nacionalno jedinstvo somalijske vlade koju predvodi predsjednik Šeik Šarif Ahmed, bivši lider
islamskog pokreta.
Desničarska vlast sprečava gradnju džamije:
Bugarski muslimani
spremaju žalbu EU
Gradsko vijeće poništilo je odluku od decembra 2008. godine o dodjeli placa za gradnju nove
džamije u naselju Meden Rudnik. Muslimanska
zajednica u bugarskom gradu Burgasu podnijeće
žalbu institucijama EU zbog odluke gradskih
vlasti da se prekine gradnja džamije.
Incijativa za prekid gradnje došla je od GERB
partije, čiji je neformalni lider gradonačelnik Sofije, Bojko Borisov, a uz podršku partije Ataka ekstremne desnice, prenose bugarski mediji. Gradonačelnik Burgasa je iz partije GERB, dok stranka Ataka drži većinu mjesta u gradskoj skupštini.
Lider u egzilu palestinskog pokreta Hamas, Khaled
Meshaal, izjavio je kako vjeruje da američki predsjednik
Barack Obama koristi "novi jezik" u obraćanju Bliskom
istoku.
U intervjuu italijanskom listu La Repubblica,
Meshaal je rekao da je glavni izazov za sve uključene u
zbivanja na Bliskom istoku da učine sve kako bi ovo bio
uvod u istinsku promjenu američke i evropske politike
prema ovoj regiji.
Meshaal, koji živi u sirijskoj prijestonici Damasku,
dodao je i kako vjeruje da je samo pitanje vremena kada
će međunarodna zajednica otpočeti zvanične razgovore s
Hamasom, prenio je BBC.
Sjedinjene Države, Evropska unija i Ujedinjene nacije ne pristaju na razgovore s Hamasom, koji je preuzeo
kontrolu nad pojasom Gaze 2007. godine, sve dok ovaj
pokret ne odbaci oružanu borbu i ne prizna pravo
Izraela na postojanje.
ELIF
SA MINBERE
islamske novine
gazetë islame
mart, 2009.
22
DR JUSUF EL -KARADAVI
Poruke muslimanskoj
omladini u egzilu (II)
Mladost je period snage
koji je smješten između dvije
slabosti i to slabosti djetinjstva
i slabosti starosti. To nam
Allah, dž.š., kaže: «Allah je taj
koji vas nejakim stvara, i onda
vam, poslije nejakosti, snagu
daje, a poslije snage
iznemoglost i sijede vlasi; On
stvara što hoće; On sve zna i
sve može."
2) ČUVANJE PORODICE
I POTOMSTVA
Nije samo od tebe zahtjevno da očuvaš svoj islamski
identitet. Ako si oženjen moraš čuvati i identitet tvoje
porodice. Čuvaj i pazi islam i
identitet tvoje žene i tvoje
djece, ukoliko si im staratelj.
Ne dozvoli da se tvoja djeca
asimiliraju i istope u ovo društvo, kao što se led topi ispod
zrake sunca. Allah, dž.š., kaže:
«O ljudi čuvajte sebe i svoje
porodice od vatre, čije će gorivo ljudi i kamenje biti.»
Nekim ljudima sam odgovorio na riječi koje su mi uputili rekavši: mi ne možemo
živjeti sa islamom, niti vaspitati nasu djecu u islamu.
Rekao sam im: ako je tako,
onda se vratite odakle ste došli. Od sjutra počnite sa putovanjem, čak i od danas, ali ne
ostajte u mjestu u kojem ne
možete sačuvati sebe i svoju
porodicu od vatre. Na vama je
obaveza da sačuvate vašu islamsku bit ponosni na njega,
kao što Allah, dž.š., kaže: «A
ko govori ljepše od onoga koji
poziva Allahu i koji dobra
djela čini i koji govori: «Ja sam
doista musliman!», dakle, koji
gordo, ponosno to kaže bez
pardona što pripada muslimanima. Mu'min se ne ponosi
što je Arap ili nearap, već se
ponosi njegovom pripadnošću
muslimanima.
» Moj je otac islam, kada
se ponose Kajsom ili Temimom.»
3) POZIV U ISLAM
Tvoja dužnost, brate muslimane i zapadni mladiću, jeste
da u ovom gradu pozivaš u
islam. Da živiš pozivajući u
ovu vjeru. Nemojte misliti da
je poziv u islam ograničen samo na šejhove, ulemu ili mislioce.
Ne, svaki musliman je misionar i pozivač u svoju vjeru.
Allah, dž.š., svakom muslimanu kaže: «Na putu Gospodara svoga mudro i lijepim savjetom pozivaj i s njima na najljepši način raspravljaj! Gospodar tvoj zna one koji su zalutali s puta Njegova, i On zna
one koji su na pravom putu.»
Svako ko slijedi Muhammeda, a.s., pripada misionarima.
Allah, dž.š., se Poslaniku,
s.a.v.s., ovim riječima obraća:
«Reci: «Ovo je put moj, ja pozivam k Allahu, imajući jasne
dokaze, ja, i svaki onaj koji
me slijedi, i neka je hvaljen
Allah, ja Njemu nikoga ne smatram ravnim.»
Kada si pristalica Muhammeda, a.s., onda moraš jasno
pozivati u vjeru Allaha, dž.š.
Svako poziva prema svojoj
mogućnosti. Neko poziva hutbom, neko pisanjem knjige,
neko držanjem predavanja,
neko lijepim primjerom, neko
posjetom svoga prijatelja.
Svaki musliman zove u
islam onako kako može.
Glavno je da mladić u sebi
nosi elan misionara i da zna
da je odgovoran za prenošenje
islamske poruke povodeći se
pri tom za časnim Poslanikom, s.a.v.s.: «O Poslaniče,
kazuj ono što ti se objavljuje
od Gospodara tvoga, - ako ne
učiniš, onda nisi dostavio poslanicu Njegovu - a Allah, dž.š.,
će te od ljudi štititi. Allah,
dž.š., zaista Neće ukazati na
pravi put narodu koji Neće da
vjeruje.»
Muslimani, sramota nam
je da za svaku filozofiju, pravac, svaku religiju, svaki pokret postoje misionari, pomagači, pristalice i huškači koji
pokušavaju proširiti svoje
ideje i sagraditi ili uzdignuti
svoju riječ, a da pri tom ne nalazimo za islam među njegovim sinovima one koji će ga
paziti, pomagati i prenijeti
ljudima. Ne, to nam nije dozvoljeno muslimani. Pročitali
ste sigurno kako je neki čovjek proučavao islam i čitajući
o njemu izustio ovu rečenicu:
«Kakva vjera, samo kad bi
imala ljude.»
Vidite, mi znamo da islam
ima narod koji njemu pripada
i koji zbog njega trpi posljedice, ali većina njega se ne ubraja u kapacitete islama, iako
se računa da ima više od milijardu ljudi. Ne želimo ovakvu
većinu, već želimo vjernike
koji su podvrgli svoje duše islamu i misionarstvu.
Davno je pjesnik ispjevao:
«Koliko mnogo, zapravo
malo ljudi ima,
Allah zna da nisam laž
rekao.
Doista, kada promatram
masu,
otvaram oči,
ali nikoga ne vidim.»
Oni koji ne pomažu islam
su tijela bez snova i sjenke bez
duša,.
Želimo nove ashabe koji će
nositi uvjerenje prijašnjih ashaba, njihovu odlučnost i dobrotu.
A ko su ashabi?
Oni su ljudi slični nama.
Razlika između nas i njih jeste
što su oni zatečeni u širku i
otvorenom džahilijetu, a što
mi egzistiramo u islamskim
društvima.
Dužnost nam je kopirati
ih, biti nalik njima i iznova pomoći islam. Možda nismo
imali tu čast vidjeti Poslanika,
a.s., kao što su oni, ali nam je
to možda odlika. Postoji predaja da je Poslanik, a.s., jednog
dana došao grupi ashaba i
rekao: «Koja stvorenja vas njihovim vjerovanjem začuđuju?
Rekoše: Meleki. reče: Kako da
ne vjeruju, a nalaze se kod njihova Gospodara?! Rekoše:
Onda, Poslanici. reče: Kako
da ne vjeruju, a objava im stiže?! Potom im Poslanik, a.s.,
reče: Najviše se divim stvorenjima koja će vjerovati poslije
vas. Naći će listove u kojima je
Kitab i vjerovat će u ono što je
u njemu.» U drugoj predaji
stoji: «Nego narod poslije vas.
Doći će im između korica Kitab, vjerovat će i učit će iz njega. Oni će imati veću nagradu
od vas.»
Zaista, musliman koji drži
svoju vjeru kao što drži konce
u šaci, koji se muči radi islama
i živi otuđen u ovoj zemlji, koji
se drži njegovih principa i javno govori da je musliman, uistinu njemu pripada veća nagrada nego nekim ashabima,
r.a.
Mladiću, dužnost ti je paziti tvoju muslimansku osobnost i tvoju porodicu. I ne
samo to, već moraš u sebi
nositi misionarstvo pod muslimanskim motom: «Popravi
sebe i pozivaj druge.»
Muslimanu nije dozvoljeno da radi dobra djela, a da
ostavlja poziv u islam. Ako ne
izvršava četiri radnje koje su
spomenute u suri El-Asr on
neće biti spašen od stradanja
na dunjaluku i Ahiretu:
«Tako mi vremena. - čovjek, doista, gubi, samo ne oni
koji vjeruju i dobra djela čine,
i koji jedni drugima istinu preporučuju i koji jedni drugima
preporučuju strpljenje.»
Preporučivanje istine i strpljivosti znači osobno mobiliranje na njenom putu, što uključuje njeno preporučivanje i
prihvaćanje od drugih. To
također podrazumijeva strpljenje na putu istine i dugim
uzdisajima podnošenje teškoća na njemu.
To su uslovi za izbavljenje
iz propasti ovog i onog svijeta.
Moraš biti pozivač u islam.
Nije ti dozvoljeno, moj brate,
da gledaš misionare i ljude
Jevreja koji su smogli snage za
uspostavu jevrejske države u
srcu arapskog svijeta i naše
domovine.
Nije ti dozvoljeno, moj
brate, da gledaš kršćanske pozivače i misionare, čak i misionarke, kako idu iz ovih i
evropskih država u krajeve
Azije i Afrike radi svojih ciljeva. Nije ti dozvoljeno da promatraš komunističke lažne i
štetne ideje koje se promoviraju i pod cijenu kažnjavanja i
zatvaranja, a da pri tom nema
nikog ko će raditi i pozivati u
islam. Naše stanje je ovakvo
jer svaki musliman želi živjeti
sam za sebe. Želi steći diplome, magistarska i doktorska
zvanja i titule, a poslije toga
želi visoku funkciju, i sve tako
redom, a zatim šta?!
Kakvu ti vrijednost ovo
predstavlja, ako te kraj vodi u
vatru. Da nas Allah, dž.š., toga
sačuva.
Šta ti to znači ako izgubiš
vjeru?
Omladino, ja ne želim stati
na put stjecanju znanja, jer je
stjecanje svakog korisnog znanja ibadet i džihad, ali kažem
ti mladiću-muslimanu, na tebi
je dužnost da nosiš islam, da
nosiš ovu vjeru i poruku, da
njoj pozivaš i da za nju živiš,
da budeš sretan što si njen
proklamator da samog sebe
osjetiš kao vodiča ka dobru,
da nosiš božansku svjetlost, da
u tome osjetiš slast i sreću kao
nikad do tad, onakvu sreću
kakvu su je ravije opisali riječima: «Doista, mi živimo u sreći.
Kada bi kraljevi za nju saznali, mačevima bi na nas vinuli. To je sreća imana, sreća
srca i duše, zbog onog što je
kod Allaha Uzvišenog.»
(Nastavlja se)
Iz knjige
"Džumanski biseri"
Preveo:
Džemo Redžematović
23
MOZAIK
mart, 2009.
islamske novine
gazetë islame
ELIF
Svinjski želatin
Čuvar iz zloglasnog
u bombonima
logora se vratio islamu “ki-ki”
Gvantanamo:
Terry Holdbrooks šest
mjeseci je bio čuvar u zloglasnom zatvoru Gvantanamo na
Kubi kada se desila promjena
u njegovom životu, piše njujorški Newsweek.
Naime, ovaj Amerikanac
nakon čestih razgovora sa Marokancem, Ahmedom Erahidijem Generalom, odlučio je
prihvatiti islam.
Misli o životu
To se dogodilo početkom
2004. godine, a do tada,
većinu svojih smjena provodio
je prateći zatvorenike na ispitivanja ili kontrolišući ih da u
ćelijama ne razmjenjuju
poruke. Ali, noćne smjene su
mu bile dosadne pa je počeo
razgovarati sa zatvorenicima.
Tako je razvio jaku vezu sa
Generalom, a njihovi razgovori natjerali su Terrya, kako
sam kaže, da postane skeptičniji prema zatvoru u kojem
je radio, ali i da ozbiljnije
razmisli o svom životu.
Nedugo zatim, Holdbrooks je
naručio knjige o arapskom
jeziku i islamu.
Tokom jednog razgovora
sa Erahidijem, Amerikanac je
izgovorio kelimei-šehadet i
tako na podu zatvora
Guantanamo postao musliman.
Terry je prvi čuvar koji je
otvoreno rekao da je prihvatio
islam, što nijedan drugi njegov
kolega nije uradio, iako su
pokazivali
interesovanje.
Njegovo ponašanje, piše
Newsweek, suprotstavlja se
akademskom stajalištu kako
se u zatvoru među suprotstavljenim stranama javlja mržnja.
(Avaz)
Snoop Dogg postao
musliman
Snoop Dogg je objavio da se pridružio vjerskoj grupi Nation of Islam.
On je na skupu ove zajednice, 1. marta, u Chicagu, izjavio da je odlučio da
postane musliman jer sebe smatra
advokatom mira, prenosi BBC.
"To se tiče mog načina života, a ja živim onako kako bi trebalo da živim sve
dok radim ono što je ispravno i dok pr-
znati takve informacije, ali
zato postoji oznaka "halal". Samo proizvodi koji nose tu oznaku, garantovano ne sadrže
dodatke svinjskog porijekla objašnjava Midhat Pašić, načelnik Tržišne inspkecije KS.
U kompaniji "Kraš" ističu
da nikada nisu namjeravali
sakriti podatak da neki njihovi
proizvodi sadrže želatin svinjskog porijekla. Navode da u
karamelama "bronhi" i "ki-ki" s
okusom mlijeka i lješnika
nema nikakvog želatina, dok
ostale karamele i gumene bombone "ki-ki" sadrže želatin
svinjskog porijekla.
- Na sve upite građana iz
BiH u vezi s ovim odgovarali
smo iskreno. Problem je što
na deklaraciji nema mjesta da
se za svaki dodatak navede i
porijeklo. Zbog toga smo i
pokrenuli proces certificiranja
naših proizvoda "halal" oznakom, naravno onih za koje je
to moguće - kažu u "Krašu".
(Avaz)
Otac misice Oregona
učestvovao u pokoljima po
Bosni?
Milenko Krstić pod istragom američkih vlasti
zbog lažne izjave da nije učestvovao u masovnim
ubistvima muslimana u Srebrenici
Posjedovanje autentičnih useljeničkih papira dobijenih na osnovu lažne izjedstavljam ono što je ispravno", rekao je ave jeste krivično djelo, odlučio je Deveti
Snoop Dogg. Poznati reper je na skupu apelacioni sud Sjedinjenih država, čime
Saviours' Day na binu izašao s vođom je omogućena istraga američke imigracipokreta Nation of Isalm, Louisom one službe protiv Milenka Krstića, bivšFarrakhanom.
eg pripadnika jedinice Republike Srpske
koja je učestvovala u masovnim ubistvima srebreničkih muslimana. Krstić je otac nedavno izabrane mis američke države Oregon, Danijele Krstić.
Kako prenosi kalifornijski dnevni
list Metropolitan News-Enterprise, slučaj
se povlači po američkim sudovima od
2005. kada je Tribunal u Hagu dostavio
i prof. Ljuljzim Esati, na temu: „Hafameričkim vlastima dokaze o Krstićevizi iz Ulcinja i okoline“. Kao apsolvent
om učešću u ratu u Bosni. Krstićevi adi veoma uspješan student na Teološkvokati su odbranu zasnivali na vezniku
om fakultetu angažovana je za asisten"ili" iz dijela američkog krivičnog zakona
ta u kabinetu muftije Kosova Naima
koji se bavi prevarama, zloupotrebom vief. Trnave. Udata je u Prištini i radi u
za, dozvola i drugih dokumenata, na osOrganizaciji za žene Islamske zajednovu čega je Okružni sud Oregona odbanice Kosova.
cio tužbu protiv Krstića.
Dž. Dacić
Kako prenosi list, Milenko Krstić je
Diplomirala Mihana
Goga - Bekteshi
Mihana
Goga
rođena
je
15.06.1984. godine u Baru, od oca Seljatina i majke Hajrije. Osnovnu školu
i gimnaziju završila je u Ulcinju, nakon čega se upisuje na Islamski fakultet u Prištini. Devetnaestog marta ove
godine, odbranila je diplomski rad pred komisijom koju su činili: mentor,
dr. Džabir ef. Hamiti, hfz. Safet Hodža
Navodi se da u karamelama "bronhi" i "ki-ki" s ukusom
mlijeka i lješnika nema nikakvog želatina, dok ostale karamele i gumene bombone "kiki" sadrže želatin svinjskog porijekla.
Neke vrste karamela "ki-ki"
i gumene bombone "ki-ki" hrvatskog proizvođača "Kraš" sadrže želatin svinjskog porijekla.
Kako to nije navedeno na deklaraciji, ova informacija izazvala je negodovanje određenog broja BiH građana koji ne
jedu hranu svinjskog porijekla.
U Tržišnoj inspekciji Sarajevskog kantona ističu da proizvođač nije dužan navesti porijeklo želatina na deklaraciji,
jer to nije precizirano zakonom niti odgovarajućim pravilnikom.
- U deklaraciji su često izostavljeni detalji koji su interesantni za određenu grupu ljudi. Građani koji ne konzumiraju svinjetinu imaju pravo
bio pripadnik vojske Republike Srpske
tri godine, između ostalog i u vrijeme
genocida u Srebrenici 1995, u čemu je
učestvovala i njegova jedinica. Kada je
1998. godine aplicirao za status izbeglice u Sjedinjenim Državama, tokom razgovora sa osobljem američke ambasade
u Beogradu negirao je da je bio pripadnik bilo kakve vojske.
Istu tvrdnju ponovio je i naredne
godine kada je aplicirao za boravišnu
dozvolu. Kada je pokrenuta preliminarna istraga, Krstić je priznao da je bio pripadnik vojske RS ali je negirao da je
počinio bilo kakav zločin.
Apelacioni sud je odlučio i da je period od pet godina, kada slučaj zastarijeva,
počeo tek 2006. kada je Krstiću oduzeta
Zelena karta.
Posebnu pažnju američkih medija
slučaj je, naravno, dobio zbog činjenice
da je Krstićeva ćerka, Danijela, izabrana
za mis Oregona, čime se kvalifikovala za
izbor za mis Amerike.
ELIF
ZADNJA STRANA
islamske novine
gazetë islame
mart, 2009.
24
KULTURNA BAŠTINA
O turbetima u Crnoj Gori (VIII)
Turbeta u
Bijelom Polju
Hajdar-pašino turbe
(U Radulićima
kod Bijelog Polja)
Radulići se nalaze u lijepoj
i plodnoj dolini rijeke Crnče,
između šumovitih kosa Oraha
i Breze koje ih odvajaju od sela
Jagoča i Godijeva. Radulići su
bili sjedište poznate porodice
Hajdarpašića, čiji je predak,
Hajdar-paša Selim, 1689.
godine stigao u ovaj kraj da
uspostavi vlast po sultanovoj
zapovijesti. Izabrao je najljepšu bihorsku dolinu da u
njoj podigne svoj saraj,
hamam, džamiju, šadrvan, biblioteku, konake i posljednje
počivalište - turbe. Tu su
podignuti i drugi objekti: mlinovi, stupe za voće, tabhana,
dućani i dr. a razvijala se i
kućna radinost. Pratilo ga je
mnoštvo konjanika, sejmena,
ostalog osoblja, a s njim je
došla i njegova porodica.
Tačna godina gradnje džamije
nije poznata jer joj nije pronađen tarih, kao ni nišan sa
Hajdarpašinog
turbeta.
Vjerovatno je to bilo krajem
XVII ili početkom XVIII vijeka,
kada je sagrađena većina
džamija ovog tipa. Ono što se
sa sigurnošću može zaključiti
jeste da su Raduliće predstavl-
Turbe u Nedakusima kod Bijelog Polja
jale administrativni, ekonomski i vjerski centar. Hajdar pašini vakufi bili su mnogobrojni. To potvrđuju i podaci iz
1855. godine, u kojima su
prikazani rashodi, plate
imamu i hatibu, prvom i drugom
mujezinu,
kaimu,
muteveliji, mualimu, vakufskom sekretaru, plata za mukabele u džamiji i dr. 1
U kompleksu džamije i
njenog harema Hajdar-paša je
za života podigao turbe u
kome je i pokopan, a pored
njega sahranjen je i njegov
bajraktar. Džamija sa turbetom
i pratećim objektima je zapaljena u toku Drugog svjetskog
rata, 1943. godine. Zapalili su
je četnici Pavla Đurišića.2 Iz
ruševina se vidi ljepota njene
arhitekture, nepoznata kod
seoskih vjerskih objekata.
Kako je izgledalo turbe, nema
jasnih dokaza. Danas postoje
samo ostaci zidina džamije,
munareta i turbeta u kome je
ukopan Hajdar-paša.
Turbe u Nedakusima
kod Bijelog Polja
Nedakusi su staro naselje
koje se pominje još u srednjem
vijeku. Zauzima povoljan
položaj na obodu bjelopoljskog
polja. Kuće su na dodirnoj liniji ove plodne ravni i bogatih
strana gdje izbijaju izvori mineralne vode. U novijem vremenu Nedakusi su postali prigradsko naselje. Na njegovom
hataru podignuto je nekoliko
fabrika. Sada je to industrijska
zona. Tu je željeznička i autobuska stanica.
Brzi razvoj varoši, uticao je
na promjene u Nedakusima.
Pored starog, osnovana su
nova naselja. U starom naselju
je mezarje i turbe. Na osnovu
predanja, ovo je turbe
podignuto polovinom XVIII
vijeka. Priča se da su braća,
Hasan i Nail, bili carski
službenici,
haznadari,
zaduženi za prijem i čuvanje
novca za carsku haznu od
poreza, kojeg su prikupljali
carski poreznici - amili (haradž
memurlar). Amili su sakupili
znatnu količinu novca u selima limske doline, ali ga nijesu
predali Hasanu i Nailu, već su
odlučili da ga zadrže za sebe.
Proturili su glasine u varoši da
su novac utajili službenici
carske hazne, pa su ih prijavili
visokim državnim činovnicima
i kajmekamu. Vlasti su organizovale potjeru za braćom, s
namjerom da ih uhapse.
Shvativši ozbiljnost učinjene
iftire (podvale) i šta ih čeka,
Hasan i Nail su pokušali da
pobjegnu. Potjera je Naila
stigla u selu Rasovo i tu ga
ubila, odrubivši mu glavu.
Pokopan je na lokaciji današnjeg francuskog groblja.
Potjera je nastavljena za
Hasanom koji je prešao Lim,
ali su ga gonioci sustigli u
Nedakusima, pa je i on doživio
istu sudbinu kao i Nail.
Njihova tetka, Tezakada,
bila je svjedok tih događaja. Na
osnovu njenog kazivanja
utvrđeno je da su Hasan i Nail
na pravdi Boga pogubljeni, a
da su novac, za koji su bili
optuženi, prisvojili poreznici –
amili. Kada se saznalo da su
braća nevina, građani su
zatražili od kajmekama i
muftije da im se podignu
turbeta i da se proglase šehidima. Na mjestima njihove
pogibije podignuta su dva
turbeta - u Rasovu Nailu, a u
Nedakusima - Hasanu. Turbe u
Rasovu bilo je sagrađeno od
drveta, u obliku malog čardaka. U toku Drugog svjetskog
rata je porušeno i nije više
obnavljano.
Turbe u Nedakusima je
sačuvano. U više navrata je
renovirano. U toku sanacija
sačuvan je autentični izgled.
To je kućica pravougaone
osnove, pokrivena crijepom a
na šljemenu krova se nastavlja
u vidu čardaka heksogonalnog
(šestougaonog) oblika, drvene
konstrukcije, pokrivene crijepom. Na turbetu se nalazi šest
polukružnih otvora – prozora.
Turbe je veoma posjećeno.
U njemu se prilažu peškiri i
novac a dolazi se i radi traženja
lijeka bolesnim osobama.
Turbe održava i o njemu brine
Odbor Islamske zajednice u
Bijelom Polju.
Bajro Agović
1 Raif Hajdarpašić, Prošlost kao
budućnost, Sarajevo 1990., str.30-31.
2 Zvezdan Folić, Islamska vjerska
zajednica u Crnoj Gori 1947-1954.
Almanah br. 15-16, 2001., str.180.
Vjerovatno najstarija žena na svijetu - Sahan Dosova
Doživjela 130 godina posteći ramazan
Vjerovatno najstarija žena na svijetu,
Sahan Dosova, iz Kazahstana ima 130 godina, a tokom svog dugog vijeka nikad nije
bila kod ljekara, nijednom nije jela slatko i
strogo je poštovala muslimanski post.
Dosova, otkrivena slučajno tokom popisa
stanovništva, živi na periferiji mjesta
Karaganda sa 42-godišnjom unukom od
jedno od desetoro djece koje je rodila posljednje u 64. godini.
„Nemam nikakvu naročitu tajnu dugovječnosti. Jednostavno, nikada nisam pila
ljekove, a ako bih se prehladila, liječila sam
se narodnom medicinom. Uvijek sam držala
muslimanski post, bila sam ravnodušna
prema slatkišima, ali zato volim kurt, mladi
sir, i talkan, mljevenu pšenicu”, otkriva starica rođena 27. marta 1879.
Sahan, koja se prvi put udala sa 18 godina, dvaput se udavala i sahranila oba muža,
posljednjeg 1954. godine, a ima osam
unuka, 12 praunuka i 24 čukununuka. I
pored poodmaklih godina, služi je vid. Samo
je sluh pomalo izdaje u posljednje vrijeme.
„Treba se radovati životu i onda nećeš
primijetiti kako lete godine. Ples ili srdačan
razgovor s dobrim čovjekom donose više
zdravlja od najsavremenijih ljekova”,
poručuje dugovječna starica. U regionu Pavlodarsk živi dvadeset troje Kazahstanaca starijih od 100 godina, od kojih dva muškarca i
21 žena.
Download

ELIF