Çağ Üniversitesi
Hukuk Fakültesi
1/64
Kurucu İktidar: Anayasanın Yapılması ve
Değiştirilmesi
Anayasa Hukuku
7 Hafta (10.11.2015)
Yrd. Doç. Dr. Sami Doğru
2/64
Siyasal İktidar
Genel Kavram
Toplum, yapısı birbirinden farklı gruplardan
oluşmaktadır.
Toplumdaki grupların (aile, kulüp, şirket dernek
gibi) her birinde, bir iktidar yapısı ve iktidar ilişkisi
ortaya çıkar.
Gruplara göre, iktidar olgusu;
- Otoriter,
- Sınırlı, ya da
- Ilımlı olabilmekte, ama toplum hayatından
soyutlanamamaktadır.
3/64
Siyasal İktidar
Genel Kavram
İktidar ilişkisi,
- “Emretme” ve
- “İtaat”e dayanmaktadır.
Bu iktidar ilişkisi toplumdaki bütün gruplarda
mevcut olup, bunların varlıklarını sürdürebilmeleri bakımından da gereklidir.
Toplum hayatının çeşitli gruplarında görülen bu
«iktidar» ile devlette ortaya çıkan “siyasi iktidar”
arasında farklar vardır.
4/64
Siyasal İktidar
Devletin varlık koşullarından olan egemenlik,
“siyasal iktidar” eliyle kullanılır.
Devletin amacını gerçekleştirecek olan «siyasal
iktidardır».
Siyasal iktidarın üç önemli özelliği vardır:
1) Halk tarafından benimsenmelidir.
2) Devlet görevlerinin yerine getirilmesine aracı
olmalıdır.
3) Hukuka uygun davranmalıdır.
5/64
Siyasal İktidar
Siyasal İktidarın Özellikleri
1) Halk tarafından benimsenmelidir.
Toplumun uyması gereken kuralları koyan siyasal
iktidarın halk tarafından benimsenmesi gerekir.
Bunun için de Siyasal İktidarın;
* Yetkilerini hukuka bağlı bir şekilde,
* Halkın yararına ve bireyin özgürlüklerini koruma
yönünde kullanması gerekir.
Rousseau: “Kuvveti hak, itaati de görev haline getirmeyi
bilmiyorsa, toplumda en kuvvetli olan dahi sürekli olarak
üstünlük sağlamak için yeterince kuvvetli değildir”
6/64
Siyasal İktidar
Siyasal İktidarın Özellikleri
2) Devlet görevlerinin yerine getirilmesine aracı
olmalıdır.
Bu amaca kısaca “kamu yararı” denir.
Kamu yararı tüm toplumun yararı olup, kısaca,
bireylere, insan onuruna yaraşır bir yaşam düzeyi
sağlamaktır.
7/64
Siyasal İktidar
Siyasal İktidarın Özellikleri
3) Hukuka uygun davranmalıdır.
Devletin hukuka uyması denildiğinde, üstün
hukuk kurallarına, anayasada öngörülen kural ve
ilkelere uyması anlaşılır.
Bu da siyasal iktidarın sınırlanması demektir.
Yani Devlet, kendi koyduğu kurallara;
- Hem bireylerin uymasını sağlayacak,
- Hem de kendisi uyacaktır.
8/64
Siyasal İktidar
Devlet İktidarları
1. Kurucu İktidar
2. Kurulmuş İktidarlar
a. Aslî b. Tali
Yargı
Yasama Yürütme
9/64
Kurucu İktidar
Anayasaların yapılmasına;
- kurma ya da
- kuruculuk işlevi denir.
Devleti hukuki ve siyasi bir kurum olarak kuran
iktidara, ya da güce, kurucu iktidar denir.
10/64
Kurucu İktidar
1. Kurucu İktidar
Kurucu iktidar, anayasa yapma ve değiştirme
iktidarı olarak tanımlanmaktadır.
İki ayrı unsurdan oluşur:
- “Anayasayı yapma”,
Aslî kurucu iktidar
- “Anayasayı değiştirme”
Tali kurucu iktidar
11/64
Kurucu İktidar
1. Kurucu İktidar
Devleti hukuki ve siyasi bir kurum olarak kuran
iktidardır.
İki ayrı unsurdan oluşur:
- “Anayasayı yapma”:
Aslî kurucu iktidar
- “Anayasayı değiştirme”:
Tali kurucu iktidar
Kurucu iktidar düşüncesine ilk kez Emmanuel
Sieyès’te rastlanır.
İlk kullanan kişi, 1789’de Sieyès olmuştur.
12/64
Kurucu İktidar
2. Kurulmuş İktidarlar
Kurucu iktidar, anayasayı yapan iktidardır.
Bir de anayasa tarafından “kurulan iktidarlar”
vardır.
Bunlar, anayasa tarafından kurulan ve;
- Yasama,
- Yürütme,
- Yargı denilen olağan devlet iktidarlarıdır.
Bu iktidarları, bunların dışında bulunan, onlardan
üstün olan ve onları kuran kurucu iktidardan
ayırmak gerekir.
13/64
Kurucu İktidar
2. Kurulmuş İktidarlar
Böylece, “kurucu iktidar” ile “kurulmuş iktidarlar
arasında bir ayrım yapılması zorunluluğu ortaya
çıkar.
Kurulmuş iktidar, “kurucu iktidar tarafından
yapılan anayasayla kurulan devlet organlarıdır.”
Devletin;
- Yasama,
- Yürütme,
- Yargı organları olmak üzere üç “kurulmuş
organı” vardır.
14/64
Kurucu İktidar
1. a) Aslî Kurucu İktidar
Daha önceden konmuş hiçbir hukuk kuralı ile
bağlı ve kayıtlı olmaksızın;
- Bir devleti kuran, ona hukuki/siyasi statüsünü
veren;
- Anayasayı ilk kez, ya da yeniden yapan
iktidardır.
Asli kurucu iktidar, eski hukuk düzeninin ortadan
kalktığı, ya da hukuki bir boşluk bulunduğu
varsayımına dayanır.
15/64
Kurucu İktidar
Aslî Kurucu İktidarın Ortaya Çıkış Halleri:
(1) Devrim ve hükûmet darbesidir:
* En yaygın ortaya çıkış şeklidir.
* Önce ülkenin mevcut siyasal rejimi, bir
devrim ya da hükümet darbesi sonucu yıkılır.
* Eski rejimi yıkarak siyasal iktidarı ele geçiren
devrimciler ve darbeciler, yeni bir anayasa
hazırlayarak yeni bir siyasal rejim kurarlar.
- 1789 Fransız, 1917 Rus ihtilalleri buna örnektir.
- 27 Mayıs 1960 ve 12 Eylül 1980 Askerî Darbeleri
de yine aslî kurucu iktidar olayına örnektir.
16/64
Kurucu İktidar
Aslî Kurucu İktidarın Ortaya Çıkış Halleri:
(2) “savaş”
Ör:
* I. Dünya Savaşı sonrasında Avrupa’da daha
önceden mevcut olmayan birçok devlet;
-Litvanya,
- Lehistan,
- Çekoslovakya ve
- Yugoslavya kuruldu ve bunlarda yeni Anayasalar
yapıldı.
17/64
Kurucu İktidar
Aslî Kurucu İktidarın Ortaya Çıkış Halleri:
(2) “savaş”
Savaştan sonra yeni bir devlet kurulmasa bile
ağır bir savaştan çıkan bir ülkede bazen yeni bir
anayasa yapıldığına da şahit olunmaktadır.
Ör: II. Dünya Savaşı bittikten sonra,
- Fransa’da (1946 Anayasası),
- İtalya’da (1947 Anayasası) ve
- Almanya’da (1949 Anayasası) yeni Anayasalar
yapılmıştır.
18/64
Kurucu İktidar
Aslî Kurucu İktidarın Ortaya Çıkış Halleri:
Sömürge
kavuşması.
(3)
olan
bir
ülkenin
bağımsızlığa
Bağımsızlığı kavuşma savaş veya barış yoluyla
olabilmektedir.
Her iki durumda da genellikle bağımsızlığına
kavuşan ülkede yeni bir anayasa yapılır.
19/64
Kurucu İktidar
Aslî Kurucu İktidarın Ortaya Çıkış Halleri:
(4) Birden çok bağımsız devletin kendi istekleriyle
birleşip yeni devlet kurmaları.
Bu durumda, önceden mevcut olmayan yeni bir
devlet, bir federasyon olarak kurulur ve bu
federasyonda yeni bir anayasa kabul edilir.
Ör: 1787
yapılmıştır.
ABD
Federal
Anayasası
böyle
20/64
Kurucu İktidar
Aslî Kurucu İktidarın Ortaya Çıkış Halleri:
(5) Bazen de bir devlet, birden çok bağımsız
devlete ayrılmaktadır.
Bu durumda, önceden mevcut olmayan yeni
devletler kurulur ve yeni anayasalar yapılır.
Ör:
- 1990’ların başında SSCB’nin dağılması
- Yugoslavya’nın dağılması:
21/64
Kurucu İktidar
Aslî Kurucu İktidarın Ortaya Çıkış Halleri:
(6) Yazılı bir anayasası olmayıp da yazılı bir
anayasa yapılması ihtiyacı doğan devletler
Ör:
1876 Kanuni Esasi’de böyle olmuştur.
Henüz yazılı bir anayasası olmayan Osmanlı
Devleti yıkılmamıştır, ama yazılı anayasa yapan
iktidar kurucu iktidardır.
22/64
Kurucu İktidar
Aslî Kurucu İktidarın Ortaya Çıkış Halleri
Sonuç olarak;
- Aslî kurucu iktidar hangi durumda ortaya
çıkarsa çıksın, her halükârda bir “hukuk boşluğu”
durumunda ortaya çıkmaktadır.
- Aslî kurucu iktidar,
* Önce mevcut bir anayasayı devirerek, bir
hukuk boşluğu yaratmakta.
* Sonra da yeni bir anayasa yaparak bu boşluğu
doldurmaktadır.
23/64
Kurucu İktidar
Asli Kurucu İktidarın Niteliği
Farklı görüşler olsa da genel olarak bu iktidarın
niteliğini;
(1) “Hukuk dışılık” ve
(2) “Sınırsızlık” olarak belirtebiliriz.
24/64
Kurucu İktidar
Asli Kurucu İktidarın Niteliği
1. Hukuk Dışılık
Bu konuda görüş farklılığı vardır.
Bu farklılı hukuk
kaynaklanmaktadır:
anlayışındaki
farklılıktan
a. Doğal hukuk görüşünü savunun hukukçular,
asli kurucu iktidarı hukuk dışı olarak görmezler.
Onlara göre, eski düzenin ihtilalle ortadan
kaldırılması sonucu, hukuki bir boşluk olmaz.
Düzen ortadan kalksa da toplumda
düşüncesi vardır, ama değişime uğramıştır.
hukuk
25/64
Kurucu İktidar
Asli Kurucu İktidarın Niteliği
1. Hukuk Dışılık
İşte, ihtilal, toplumda değişen bu hukuk
düşüncesini hukuk düzeni olarak topluma
yerleştirmeyi hedefler.
Bu bakımdan, asli kurucu iktidar da, hukuki bir
olgu olup, yeni hukuk düzenini topluma
yerleştirmeyi hedefler.
26/64
Kurucu İktidar
Asli Kurucu İktidarın Niteliği
1. Hukuk Dışılık
b. Buna karşılık, hukuki pozitivizm yanlıları, yani
hukukun kaynağını sadece devlet iradesiyle
açıklayan hukukçulara göre, fiili bir nitelik taşıyan
asli kurusu iktidarın, daha önceki bir kurala, ya da
anayasaya dayanmaması nedeniyle, hukuki bir
niteliği yoktur, yani hukuk dışıdır.
Bu görüşe göre, asli kurucu iktidar, toplumdaki
güç dengesine göre oluşan siyasi bir niteliğe
sahiptir.
27/64
Kurucu İktidar
Asli Kurucu İktidarın Niteliği
2. Sınırsızlık
Asli kurucu iktidarın sınırlı olduğunu savunanlar
varsa da, bu iktidar sınırsızdır:
- Mevcut düzeninin yıkılması, değiştirilmesi
yoluyla ortaya çıkan bu iktidarı sınırlayan bir güç
yoktur.
- Olsaydı “asli kurucu iktidar” olamazdı.
28/64
Kurucu İktidar
Asli Kurucu İktidarın Niteliği
2. Sınırsızlık
Bu sınırsızlığı sınırlandıran, yasa, emir yoktur
ama bazı ilkeler vardır:
* Kurulacak veya var olan devletin temel ilkeleri
bu iktidarın sınırını oluşturur.
Ör: Cumhuriyet,
değerler.
demokrasi
gibi
evrensel
* Kurucu iktidar bu ilkelere aykırı hareket edemez.
29/64
Kurucu İktidar
Asli Kurucu İktidarın Sahibi
- Millet veya halk olabileceğini söyleyenler varsa
da,
- Bunu önceden kestirmek mümkün değildir:
* Devrim, hükümet darbesi gibi olağanüstü
durumlardan sonra ortaya çıkan bu iktidarın sahibi
fiili koşullara göre belirlenecektir.
* Fiili olarak kim güçlüyse, asli kurucu iktidarın
sahibi de onlar olacaktır.
Ör:
- 27 Mayıs 1960 darbesinden sonra MBK,
- 12 Eylül 1980 darbesinden sonra MGK’dir.
30/64
Kurucu İktidar
Anayasa Yapma Usulleri
Anayasa Yapma Usulleri
1. Monokratik Usuller
Ferman
Misak
2. Demokratik Usuller
Kurucu
Meclis
Kurucu
Referandum
31/64
Kurucu İktidar
Anayasa Yapma Usulleri
1. Monokratik Usuller
Bu sistemde egemenlik;
- Hükümdarda ise
bahşettiği bir ferman,
anayasa,
hükümdarın
Hükümdar
ile
parlamento
arasında
bölüşülmüşse bunların anlaşmasını yansıtan bir
misak şeklinde olacaktır.
Ferman
usulü
ile
yapılan
anayasalar,
hükümdarın tek taraflı iradesinin ürünüdür.
32/64
Kurucu İktidar
Anayasa Yapma Usulleri
1. Monokratik Usuller
a. Ferman
Hükümdar kendi iradesiyle, kendi iktidarını
sınırlamıştır.
Ferman tek taraflı bir işlem olduğu için bağlayıcı
değildir, hükümdar istediği an bunu değiştirmeye
veya geri almaya ehildir.
Ör: Fransız 1814 Charte’ı, 1876 tarihli Kanuni
Esasi.
Bu tür anayasa, mutlak monarşilerden sınırlı
monarşilere geçişi ifade eder.
33/64
Kurucu İktidar
Anayasa Yapma Usulleri
1. Monokratik Usuller
b. Misak
Misak usulünde, ferman usulünün aksine,
hükümdarın iradesinin karşısında ona kendisini
kabul ettirebilen bir temsili organ ya da meclis
vardır.
Kısaca Monarkın iradesine eklenen bir başka
irade vardır.
Burada, hükümdarla onun karşısındakilerle bir
pazarlık, bir uzlaşma vardır.
34/64
Kurucu İktidar
Anayasa Yapma Usulleri
1. Monokratik Usuller
b. Misak
Bu nedenle, misak, hükümdar ile karşısındakiler
arasında yapılan bir “sözleşme”dir.
Bu sözleşme ile;
- Hükümdar
vazgeçmekte,
bazı
hak
ve
yetkilerinden
- Karşısındakiler de kendisine itaat etmektedirler.
35/64
Kurucu İktidar
Anayasa Yapma Usulleri
1. Monokratik Usuller
b. Misak
Böylece, hükümdar tahtını sağlamlaştırırken,
karşısındakiler de kendilerini güvence altına
almaktadırlar.
İki taraflı bir işlem olan misak, fermanın aksine
bağlayıcıdır.
Ör: 1876 Anayasasının 1908’de tekrar yürürlüğe
girmesinden sonra, II. Meşrutiyet döneminde,
Kanuni Esasi, bu defe Misak türü bir nitelik
kazanmıştı.
36/64
Kurucu İktidar
Anayasa Yapma Usulleri
2. Demokratik Usuller
Egemenlik bir kişiye değil, halka veya millete ait
olan demokrasilerde üç yolla anayasa yapılır:
a. Kurucu Meclis
b. Kurucu Referandum.
c. Kurucu Plebisit
37/64
Kurucu İktidar
Anayasa Yapma Usulleri
2. Demokratik Usuller
a. Kurucu Meclis
“Konvansiyon” da denen “Kurucu Meclis”,
anayasayı yapmak için halk tarafından seçilmiş
özel bir meclistir.
Bu usul teorik olarak “milli egemenlik” ilkesine
dayanır
ve
“temsili
demokrasi”
ilkesinin
anayasaların yapılması alanına uygulanması
anlamına gelir.
38/64
Kurucu İktidar
Anayasa Yapma Usulleri
2. Demokratik Usuller
a. Kurucu Meclis
Bu nedenle, kurucu meclisteki temsilciler,
milletin vekilleri değil, bizzat millet yerine geçen
ve kendi kendilerine hareket eden kimselerdir.
Yani meclis millet adına karar alır, onun iradesi
Milletin İradesi olarak kabul edilir.
Öyleyse aldığı kararalar da halkın onamasına
tabi değildir.
Kısacası
hazırladıkları
onamasına sunmazlar.
anayasayı
halkın
39/64
Kurucu İktidar
Anayasa Yapma Usulleri
2. Demokratik Usuller
b. Kurucu Referandum
Bu usulünün temelini “halk egemenliği” ilkesi
oluşturmaktadır.
Buna göre, doğrudan halkın oyuna başvurma
imkanı varken, halkın temsilcilerinin oyu ile
yetinmemek gerekir.
Meclis veya komisyon tarafından hazırlanan
anayasa tasarısı, sonuçta, kabul için mutlaka
halkoyuna sunulmalıdır.
Böylece anayasa gücünü halktan almış olacaktır.
40/64
Kurucu İktidar
Anayasa Yapma Usulleri
2. Demokratik Usuller
c. Kurucu Plebisit
Belli bir dönemde iktidarı elinde bulunduranlar,
hazırladıkları anayasa tasarısını,
- Hiçbir tartışma ortamı yaratmadan,
- Korku atmosferi altına blok halinde “evet”
veya “hayır” ile sonuçlanabilecek halkoyuna
sunulmaktadır.
41/64
Kurucu İktidar
Anayasa Yapma Usulleri
2. Demokratik Usuller
c. Kurucu Plebisit
Buradaki halkoyuna esasen “plebisit” demek
gerekir.
Çünkü referandum demokratik bir usuldür,
plebisit antidemokratiktir.
Bu usulle ilk anayasa 1799’da Napolyon
Bonapart halka kabul ettirdiği anayasadır.
Bu nedenle, bu usule “Bonapartist Anayasacılık”
da denir.
42/64
Kurucu İktidar
Tali Kurucu İktidar
Bir anayasayı yine o anayasada öngörülmüş
usûllerle
değiştirme
iktidarı
olarak
tanımlanmaktadır.
Teorik olarak, tali kurucu iktidar yoluyla,
anayasanın – varsa değiştirilemeyecek maddeleri
hariç – bütün maddeleri değiştirilebilir.
43/64
Kurucu İktidar
Tali kurucu iktidar,
- Hukukî ve sınırlı nitelikte olan ve sahibi
hukuken belirlenebilen,
- Anayasayı, yine o anayasanın öngördüğü
usullerle değiştirme iktidarıdır.
44/64
Kurucu İktidar
Tali Kurucu İktidarın Özellikleri
1. Tali Kurucu İktidar hukukî nitelikte bir
iktidardır.
2. Tali Kurucu İktidar sınırlı bir iktidardır .
45/64
Kurucu İktidar
Tali Kurucu İktidarın Özellikleri
1. Tali Kurucu İktidar Hukukî Nitelikte Bir
İktidardır.
Bu iktidarın kim tarafından, hangi usuller
dahilinde kullanılacağını tespit eden anayasa
kuralları vardır.
Yani gücünü anayasadan alır.
46/64
Kurucu İktidar
Tali Kurucu İktidarın Özellikleri
2. Tali Kurucu İktidar Sınırlı Bir İktidardır
Bu iktidar anayasa tarafından kurulduğuna
göre, bu iktidarın yine anayasa tarafından
sınırlandırılması mümkündür.
Bu sınırlar;
a) İçeriksel (Maddî) Sınırlar
b) Zamansal Sınırlar
c) Biçimsel Sınırlar olarak sınıflandırılır
47/64
Kurucu İktidar
Tali Kurucu İktidarın Özellikleri
2. Tali Kurucu İktidar Sınırlı Bir İktidardır
a) İçeriksel (Maddî) Sınırlar
Anayasalar bazı
yasaklamaktadır.
hükümlerinin
Ör: Anayasamız (m.4) ilk
değiştirilmesini yasaklamıştır.
değiştirilmesini
üç
maddenin
-Almanya, Fransa, İtalya, Portekiz AY’larında da
var
- Maddi sınırlara ilişkin çeşitli sorunlar var:
Bağlayıcılığı (AYM sadece şekil denetimi yapar), yasaklar aşılabilir mi?
Değişikliği düzenleyen AY maddesi değiştirilebilir mi? Vb.
48/64
Kurucu İktidar
Tali Kurucu İktidarın Özellikleri
2. Tali Kurucu İktidar Sınırlı Bir İktidardır
b) Zamansal Sınırlar
Bazı anayasalar da anayasanın değiştirilmesini,
anayasanın kabulünden itibaren belli bir sürenin
geçmesi şartına bağlamıştır.
Ör:
- 1976 Portekiz Anayasası (m.284) ve
- 1975 Yunan Anayasası (m.110) yayımlanmalarından
itibaren
ilk
beş
yıl
içinde
değiştirilmelerini yasaklıyorlardı.
49/64
Kurucu İktidar
Tali Kurucu İktidarın Özellikleri
2. Tali Kurucu İktidar Sınırlı Bir İktidardır
c) Biçimsel Sınırlar
Katı
anayasaların
hemen
hepsi
değiştiriliş
usullerini
ayrıntılarıyla
etmektedir.
kendi
tespit
Değişikliğin;
- Teklifi,
- Kabulü ve
- Onayı aşamalarında bu açıkça görülür.
50/64
Kurucu İktidar
Tali Kurucu İktidarın
Değiştirme Usûlleri
Biçimleri:
Anayasayı
Tali kurucu iktidarın biçimleri , diğer ifadeyle
anayasayı değiştirme usûlleri, yazılı anayasa
sisteminde, genel olarak, yazılı bir kurala
bağlanmıştır.
Anayasayı değiştirme usûllerini üç safhada
inceleyebiliriz:
1. Teklif,
2. Karar ve
3. Onay.
51/64
Kurucu İktidar
Tali Kurucu İktidarın
Değiştirme Usûlleri
Biçimleri:
Anayasayı
1. Teklif Safhası
* Bazı anayasalar değişiklik teklif yetkisini;
- Sadece yasamaya ya da sadece yürütmeye,
- Hem yasamaya hem de yürütmeye,
* Çok az sayıda anayasa ise, teklif yetkisini
halka da tanımaktadır.
52/64
Kurucu İktidar
Tali Kurucu İktidarın
Değiştirme Usûlleri
Biçimleri:
Anayasayı
1. Teklif Safhası
* Bir çok anayasa yasama organından gelen
teklifi bazı şartlara bağlamıştır:
- Ör: Anayasamız (m.175) TBMM üye sayısının
1/3’ü tutarındaki üyeye tanımıştır.
- Teklifi zorlaştırmak için, teklif yapan yasama
organının feshini öngörmüştür (Belçika, Hollanda).
- Değişiklik için süre yasağı getirilmiştir.
- Bazı maddelerin
edilmesi yasaklanmıştır.
değiştirilmesinin
teklif
53/64
Kurucu İktidar
Tali Kurucu İktidarın
Değiştirme Usûlleri
Biçimleri:
Anayasayı
2. Karar Safhası:
* Çoğunluk karar yetkisini yasama organına
vermektedir.
*
Az da olsa yürütmeye veya özel meclise
veren anayasalar da vardır.
* Kara safhasında çeşitli usul kuralları vardır:
- Birden fazla görüşme,
- 2/3, 3/5 gibi nitelikli çoğunluk gibi.
54/64
Kurucu İktidar
Tali Kurucu İktidarın
Değiştirme Usûlleri
Biçimleri:
Anayasayı
3. Onay Safhası
* Onay Yetkisinin Devlet Başkanına Verilmesi:
- Geciktirici veto
- Güçleştirici veto
- Mutlak veto
* Onay Yetkisinin Halka Verilmesi: Halkoylaması
- Mecburi Halkoylaması
- İhtiyari Halkoylaması
55/64
Teklif
(En az 1/3 MV.)
Anayasa
Görüşme(2 defa)
Kabul(Gizli Oy)
3/5-2/3 arası Çoğunluk
(330 ila 366)
2/3 Çoğunluk
(367’den fazla)
Cumhurbaşkanı
Halkoylaması
Cumhurbaşkanı
Geri Gönderme
Halkoylaması Onay Geri Gönderme
Aynen Kabul
Aynen Kabul
Cumhurbaşkanı
Cumhurbaşkanı
Halkoylaması
Onay
Halkoylaması
Onay
56/64
Kurucu İktidar
Aslî Kurucu İktidar–Tali Kurucu İktidar Karşılaştırması
Aslî Kurucu İktidar
Tali Kurucu İktidar
Konusu
Yeni Bir Anayasa
Yapma
Ortaya
Çıkış
Halleri
Sahibi
Devrim, Hükûmet
Darbesi, Savaş, vs.
Mevcut Anayasada
Değişiklik Yapma
Normal Dönemler
Fiilen En Güçlü
Olanlar
Anayasanın Yetki
Verdiği Organlar
Hukukî
Niteliği
Hukuk-dışıdır
Hukukîdir
Sınırlılık
Özelliği
Sınırsızdır
Sınırlıdır
Biçimleri
(Usûlleri)
Önceden
Belirlenemez
Anayasa Tarafından
Belirlenen Usûller
57/64
Çağ Üniversitesi
Hukuk Fakültesi
58/64
Download

anayasa_yedihafta - Çağ Üniversitesi