HIV/AİDS
İZMİR SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ
BULAŞICI HASTALIKLAR
ŞUBESİ
1
Acquired
Immune
Deficiency
Syndrome
Kazanılmış Bağışıklık Eksikliği Sendromu
İZMİR SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ
BULAŞICI HASTALIKLAR
ŞUBESİ
2
HIV Nedir?
Human Immunodeficieny Virus (İnsan Bağışıklık Yetmezlik
Virüsü) kelimelerinin baş harfleri ile adlandırılmış HIV
virüs, bağışıklık sisteminin içine yerleşerek, bireyin
bağışıklık sistemini zayıflatan bir virüstür
HIV Pozitiflik Nedir?
Kanında HIV virüsü bulunan kişilere HIV pozitif denir.
Bu kişiler aynı zamanda kanında antikor bulunan
seropozitif (Anti-HIV testi=ELISA testi pozitif)
kişilerdir.
İZMİR SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ
BULAŞICI HASTALIKLAR
ŞUBESİ
3
AIDS
A; Acquired – Edinsel ;Çünkü genlerle
geçmez, kişi enfekte olur yada edinir.
I ; Immun ;çünkü vücudun immün sistemini
etkiler.
D ;Deficiency –Yetersizlik ; Çünkü immün
sistemde yetmezlik oluşturarak gerektiği
gibi çalışmasını engeller.
S ; Syndrome – Sendrom ; Çünkü
kişi çok geniş , farklı ve fırsatçı
enfeksiyonlaraİZMİR
maruz
kalır.
SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ
BULAŞICI HASTALIKLAR
ŞUBESİ
AİDS li
4
HIV
H ; Human-İnsan ;Çünkü bu virüs sadece
insanları enfekte eder.
I ; Immuno Deficiency – İmmün Yetmezlik
; Çünkü virüsün etkisi vücutta immün sistemde
yetmezlik oluşturmak, düzenli çalışmasını
önlemek yönündedir.
V ; Virüs ; Bu organizma bir virüstür ve
üremek için insan hücrelerine ihtiyaç duyar.
İZMİR SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ
BULAŞICI HASTALIKLAR
ŞUBESİ
5
AIDS’in bulaşmadığı durumlar
 Aile
yaşantısı, toplumsal yaşam
 El sıkışma, kucaklaşma, cilt temasları
 Sosyal öpüşme
 Yemek ve içki, tabak-kaşık-bardak
 Yüzme havuzu, banyo, tuvalet
 Giysi ve çamaşır
 Böcek ve sinek sokmaları
İZMİR SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ
BULAŞICI HASTALIKLAR
ŞUBESİ
6
AIDS Nasıl Bulaşır?
Üç şekilde bulaşır.
Cinsel ilişki yoluyla
Kan yoluyla
Anneden bebeğe
İZMİR SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ
BULAŞICI HASTALIKLAR
ŞUBESİ
7
•Cinsel bulaş açısından riskli
davranışlar;
*birden fazla partneri olmak
*eşcinsellik
*hayatını fuhuşla kazanmak
*rastgele kişilerle cinsel ilişkiye
girmek
İZMİR SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ
BULAŞICI HASTALIKLAR
ŞUBESİ
8
Cinsel ilişki sayısı ile bulaşma
riski doğru orantılı olarak artmakla
birlikte, tek bir penetratif cinsel
ilişkiyle de bulaşma olabilmektedir.
İZMİR SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ
BULAŞICI HASTALIKLAR
ŞUBESİ
9
Kan Yoluyla
Enfekte
kan ve kan ürünleri
Organ/sperm nakli
Kanla bulaşık delici, kesici
aletlerin kullanımı
İZMİR SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ
BULAŞICI HASTALIKLAR
ŞUBESİ
10
 Uyuşturucu
madde
kullananlar ortak
enjektör kullanımı
nedeniyle HIV riski
taşırlar
İZMİR SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ
BULAŞICI HASTALIKLAR
ŞUBESİ
11
Alkol, esrar, eroin, kokain,
amfetamin gibi uyuşturucular doğru ve
sağlıklı düşünmeyi engelleyerek, cinsel
ilişki sırasında olumsuz davranışlara
neden olabilir.
İZMİR SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ
BULAŞICI HASTALIKLAR
ŞUBESİ
12
Anneden bebeğe
 Hamilelik
sırasında placenta
yoluyla
 Doğum sırasında vaginal sıvılarla
 Doğumdan sonra anne sütüyle
İZMİR SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ
BULAŞICI HASTALIKLAR
ŞUBESİ
13
HIV günlük yaşamda aynı
odada, büroda, sınıfta
bulunmakla, aynı havayı
solumakla bulaşmaz.
İZMİR SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ
BULAŞICI HASTALIKLAR
ŞUBESİ
14
Anti-HIV Testi Nedir? Ne Zaman Yapılır? Nerelerde
Yaptırılabilir?
HIV vücuda girdiğinden itibaren, vücutta bununla savaşmak için özel
antikorlar oluşur. Kandaki bu antikorların ELISA yöntemiyle saptanmasına
Anti-HIV testi denir.
Anti-HIV antikorların ELISA yöntemiyle ölçülebilecek düzeye ulaşması için 3
aylık bir süreye (pencere dönemi) ihtiyaç vardır. Bu nedenle test, bulaşma
olduğu düşünülen tarihten 3 ay sonra yapılmalıdır.
Anti-HIV testinin pozitif olması kanda HIV virusunun olduğunu gösterir.Ancak
anti-HIV testinin yalancı pozitif çıkma ihtimali de vardır. Bu nedenle, kişinin HIV
pozitif (seropozitif) olduğunu söyleyebilmesi için, Westernblood testi denen
doğrulama testinin de yapılıp sonucunun pozitif olması gerekmektedir.
Anti-HIV testi, üniversite hastanelerinin mikrobiyoloji laboratuarlarında,
devlet hastanelerinin laboratuarlarında ve hıfzısıhha merkezinde
İZMİR SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ
yaptırılabilir.
BULAŞICI HASTALIKLAR
ŞUBESİ
15
AIDS Hastalığının Belirtileri
Nelerdir?





Tekrarlayan ateş ve
gece terlemesi
Nedeni belirsiz hızlı
kilo kaybı
Boyun, koltuk altı ve
kasık lenf bezlerinin
şişmesi
Sürekli yorgunluk
İshal





İştah azlığı
Ağızda beyaz lekeler
Deride değişiklikler
Nedensiz kanamalar
Geçmeyen öksürük
veya nefes darlığı
İZMİR SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ
BULAŞICI HASTALIKLAR
ŞUBESİ
16
AIDS Tedavisi?
 AIDS’in
kesin tedavisi yoktur,
bugün için ilaç kullanımı ile yalnızca
hastalık belirtilerinin ortaya çıkışı
geciktirilmektedir.
 İlerleyen hastalık ölümle
sonuçlanmaktadır.
 Henüz AIDS’ten koruyucu bir aşı
bulunamamıştır.
İZMİR SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ
BULAŞICI HASTALIKLAR
ŞUBESİ
17
HIV ENFEKSİYONU BUZDAĞI GÖRÜNÜMÜ
TÜM AİDS BULGULARI MEVCUT BİREYLER
HIV İLE ENFEKTE OLAN
,KENDİNİ HASTA HİSSEDEN
ANCAK HASTALIK BELİRTİLERİ
TAM OLARAK TANIMLANAMAMIŞ
BİREYLER
Henüz tanı almamış
(HIV POZİTİF ASEMPTOMATİK BİREYLER)
3 YIL İÇİNDE
•%10’U BUZDAĞININ EN ÜSTÜNE GEÇER
•%25’İ AIDS RELATED COMPLEKS-ARC (+)
HALE GELİR
•BUZ DAĞININ GÖRÜNEN YÜZÜNÜN HEMEN
ALTINDA YER ALIRLAR
İZMİR SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ
BULAŞICI HASTALIKLAR
ŞUBESİ
18
HIV/AİDS BUZDAĞI
KANDA VİRÜS YÜKSEK
AİDS HASTALARI
SEROPOZİTİFLER
KANDA VİRÜS AZ- HIV (+) TAŞIYICILAR- SEROPOZİTİFLER
KANDA VİRÜS YÜKSEK- HIV(-) (SERONEGATİF PENCERE DÖNEMİ)
VİRÜS KANA ULAŞMAMIŞ-HIV (-) (SERONEGATİFLER)
İZMİR SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ
BULAŞICI HASTALIKLAR
ŞUBESİ
19
2004 Verilerine göre Türkiye de HİV/AİDS Vakalarının Yıllara Göre Dağılımı;
YILLAR
VAKA
TOPLAM
1985
1
1
2
1986
2
3
5
1987
7
27
34
1988
9
26
35
1989
11
20
31
1990
14
19
33
1991
17
21
38
1992
28
36
64
1993
29
45
74
1994
34
52
86
1995
34
57
91
1996
37
82
119
1997
38
105
143
1998
29
80
109
1999
28
91
119
2000
46
112
158
2001
40
144
184
2002
48
142
190
2003
2004
TOPLAM
HIV (+)
İZMİR SAĞLIK
52 MÜDÜRLÜĞÜ145
BULAŞICI HASTALIKLAR
47
163
ŞUBESİ
551
1371
197
210
1922
20
2004 Yılı verilerine göre, Türkiye de HİV/AİDS Vakalarının
Yaş Ve Cinsiyete Göre Dağılımı;
YAŞ GRUPLARI
ERKEK
KADIN
TOPLAM
0
11
3
14
1-5
4
7
11
5-9
3
7
10
10-14
4
3
7
15-19
19
32
51
20-24
126
140
266
25-29
189
96
285
30-34
251
75
326
35-39
184
43
227
40-49
217
53
270
50-59
106
46
152
60+
50
18
68
BİLİNMEYEN
159
TOPLAM
İZMİR SAĞLIK76
MÜDÜRLÜĞÜ
BULAŞICI HASTALIKLAR
1323
599
ŞUBESİ
235
1922
21
2004 Yılı verilerine göre; Bulaşma Yollarına Göre HİV/AİDS
Vakalarının Dağılımı;
BULAŞMA YOLU
ERKEK KADIN
Homo/biseksüel cinsel temas
TOPLAM
151
0
151
98
8
106
Homo/biseksüel cinsel temas+ damariçi madde
bağımlılığı
5
0
5
Hemofili hastalığı
9
0
9
25
16
41
549
443
992
18
15
33
6
2
8
162
115
577
1323
599
1922
Damariçi madde bağımlılığı
Transfüzyon yapılması
Heteroseksüel cinsel temas
Enfekte anneden bebeğe
Nozokomial bulaşma
Bilinmeyenler
TOPLAM
İZMİR SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ
BULAŞICI HASTALIKLAR
ŞUBESİ
22
RED RİBBON- KIRMIZI
KURDELE
 Umut
 İlgi
 Destek
İZMİR SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ
BULAŞICI HASTALIKLAR
ŞUBESİ
23
Download

HIV/AİDS