T.C.
ADALET BAKANLIĞI
Hukuk İşleri Genel Müdürlüğü
Sayı :
Konu : Talebiniz
Sayın .........
Bakanlığımıza hitaben göndermiş olduğunuz ....... tarihli dilekçeniz ve konu incelendi.
Dilekçenizin içeriğinde özetle, dava harçlarının yüksek olduğunu ifade ederek harç
miktarlarının ülkemizin ekonomik şartlarıyla orantılı hale getirilmesini talep ettiğiniz
anlaşılmaktadır.
29/03/1984 tarihli ve 2992 sayılı Adalet Bakanlığının Teşkilât ve Görevleri Hakkında
Kanun Hükmündeki Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Kanunun 10 uncu
maddesinin (d) bendi uyarınca Genel Müdürlüğümüzün görev alanı kapsamında konu
incelenmiştir.
Öncelikle belirtilmelidir ki; harç, yapılan bir hizmet karşılığı olarak devletin aldığı
paradır. Kural olarak, devletin gördüğü kamu hizmetleri parasızdır. Ancak, devlet kendisi için
oldukça külfetli ve masraflı bir faaliyet olan icra ve iflas hukukundaki hizmetleri için bu
hizmetlerden yararlananlardan yaptığı masrafların tam karşılığı olmamak üzere harç adı
altında tahsil eder. Bu para; ilgili kişilerden harç pulu yapıştırılmak suretiyle tahsil edilir.
Harçlar Kanununa bağlı tarifelerde yer alan maktu harçların miktarları ile nispi harçların
oranlarını Bakanlar Kurulu, her yıl sonunda, takip eden yıl başından geçerli olmak üzere tespit
etmektedir. Maliye Bakanlığı tespit edilen harç miktar ve oranlarını Genel Tebliğ şeklinde
hazırlayıp yayımlamaktadır. Mahkemeler ise Harçlar Kanununa ve bu Kanuna bağlı (1) sayılı
tarifede belirlenen oran ve miktarlarda harç alınmasına karar vermektedir.
Diğer yandan, harç ve yargılama giderlerini ödeme gücünden yoksun olan kimselerin
adli yardım kurumundan yararlanmaları mümkün bulunmaktadır. Dava dilekçesinde adli
yardım talebi bulunmakta ise davacıdan harç alınmadığı gibi, mahkeme tarafından adli yardım
konusunda karar verilinceye kadar gider avansı da tahsil edilmeyecektir.
Adlî yardım, Hukuk Muhakemeleri Kanununun 334-340 maddeleri hükümlerinde
düzenlenmiş olup, dava açılmadan önce yargılamanın yapılacağı mahkemeye, dava açıldıktan
sonra ise yargılamayı yapan mahkemeye, icra ve iflas takiplerinde takibin yapılacağı yerdeki
icra mahkemesine, kanun yollarına başvuru sırasında bölge adliye mahkemesine veya
Yargıtay'a başvurulması gerekmektedir. Mahkeme adlî yardımın koşullarının oluşup
oluşmadığını değerlendirerek talebin kısmen veya tamamen kabulüne ya da reddine ilişkin
karar vermektedir. Adli yardım, hükmün kesinleşmesine kadar devam edecektir.
Mahkemelerce adlî yardım talebi konusunda verilen kararlar HMK 337/2 maddesi
hükmüne göre kesindir. Ancak, adli yardım talebinde bulunan bir kimse, sonradan
gerçekleşen bir sebebe dayanarak yeniden adli yardım talebinde bulunabilir. Ayrıca, adlî
yardım talebinin mahkemece kabulü halinde yargılama harç, avans ve giderlerini de adlî
yardım kararı devam ettiği müddetçe ödenmeyebilir. Adli yardım kararından dolayı ertelenen
tüm yargılama giderleri ile Devletçe ödenen avanslar dava veya takip sonunda haksız çıkan
kişiden tahsil olunur. Dava ya da takipte haksız çıkılması hâlinde, ödemek zorunda kalınacak
yargılama giderleri uygun görülürse en çok bir yıl içinde aylık eşit taksitler hâlinde
ödenmesine karar verilebilir.
Bunun yanında, hukukî konularda avukatlardan yardım alabilirsiniz. Şayet avukat
tayin edecek maddi imkanınız bulunmuyorsa 1136 sayılı Avukatlık Kanununun 176 ve
devamı maddeleri uyarınca tarafınıza avukat görevlendirilmesi için bulunduğunuz yer Baro
Başkanlığına veya Adli Yardım Bürosuna başvurabilirsiniz.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
e-imzalıdır
Hâkim
Bakan a.
Genel Müdür Yardımcısı
_______________________________________________________________________________________________
Mustafa Kemal Mah. 2151 Cad. No:34 Söğütözü 06530/ANKARA
Ayrıntılı bilgi için irtibat :Bilgi Edinme Bürosu
Telefon: 0 312 218 75 09 Faks:0 312 219 44 26 E-posta: [email protected]
Elektronik ağ: www.higm.adalet.gov.tr
Download

Dava Harçlarıyla İlgili Talep - Hukuk İşleri Genel Müdürlüğü